DOSYA. Türkiye de bölgesel politikaların gelişimi ve bölgesel dengeler

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DOSYA. Türkiye de bölgesel politikaların gelişimi ve bölgesel dengeler"

Transkript

1 Türkiye de bölgesel politikaların gelişimi ve bölgesel dengeler DOÇ. DR. GÜLEN ELMAS ARSLAN Gazi Üniversitesi, İİBF, İktisat Bölümü, Öğretim Üyesi BAKİ DEMİREL Gazi Üniversitesi, İİBF, İktisat Bölümü, Araştırma Görevlisi

2 Giriş 20. yüzyılda kalkınma literatüründe bölgesel dengesizliklerin ve kaynak dağılımı adaletsizliklerinin giderilmesi sorununun aşılmasına ilişkin bir dizi anlayış değişikliği olmuş ve bu değişiklikler ülkelerin bölgesel politikalarına da yansımıştır Ekonomik Krizi ile kapitalist dünyanın başarısına olan inancın sarsılması, bir yandan da o dönemde Doğu Bloğu ülkelerinin büyüme konusundaki başarılarının da etkisiyle olsa gerektir ki, piyasanın dengeleyici mekanizmalarının yetersiz olduğu ve kamunun aktif müdahalesinin gerekliliği görüşü kapitalist dünyada da ağır basmıştır. Bu nedenle o dönemlerde bölgesel politikalarda da giderek Keynezyen iktisadın etkisi gözlenmektedir lardan itibaren dünyada uygulanan Keynezyen bölgesel politikalar, firma merkezli, standardize, teşvik temelli ve devlet destekli olmuştur. İlkesel olarak ulusal kalkınmanın bir parçası olarak algılanır. Bu dönemde bunlara ek olarak çeşitli ülkelerde Türkiye deki GAP (Güneydoğu Anadolu Projesi) benzeri, bölgenin kaderini doğrudan değiştirmeye yönelik geniş çaplı, kalıcı, entegre kalkınma projelerinin de başlatıldığını görmekteyiz. Keynezyen bölgesel politikalar, gelir dağılımı ve refah politikaları ile yatırımın az yöneldiği bölgelerdeki talebi harekete geçirmeye ve devlet teşvikleriyle de firmaları buralarda yatırıma yöneltmeye dayanmaktadır. Bu politikalar şüphesiz geri kalmış bölgelerdeki iş olanaklarını ve gelirleri arttırmada başarılı olmuştur. Ancak, verimlilik ve etkinliği arttırmada kendi dinamikleriyle gelişmiş bölgelere göre aynı başarıyı gösterdiklerini her zaman söylemek olanaklı değildir. Ayrıca Keynezyen bölgesel politikalar bölge dışı kaynakların bölgeye yöneltilmesine dayanmaktadır. Özellikle son çeyrek yüzyılda küreselleşmenin yarattığı rekabet rüzgarının etkisiyle, üç nedenden dolayı Keynezyen bölgesel politikaların sürdürülmesinin zemini ortadan kalkmıştır: Bunlardan birincisi, son dönemlerde (özellikle azgelişmiş ülkelerde) giderek artan borç yükü ya da uygulanan bütçe politikaları nedenleriyle merkezden geri kalmış bölgelere yapılan kaynak aktarımlarının azalması ya da durma noktasına gelmesidir. İkincisi, kıyasıya rekabetin yaşandığı küresel ekonomide dışarıdan destekli, etkinlikten uzak ve zayıf ekonomik bünyesi olan bu yapıların piyasada dayanamamasıdır. Üçüncüsü ise gelişmiş bölgelere kaynak akımını önleyememişlerdir. Bu süreçte, bu bölgelerde yer alan ekonomik yapılar, sürecin olumsuzlaştırdığı ekonomik koşullar nedeniyle bölge kaynaklarının dışarı akmasının önüne geçememiş, süreci tersine döndürememişlerdir. Temelde Keynezyen bölgesel politikalara etkinlik ve rekabet konusunda eleştiri yönelten Neo-liberal anlayış, pazarın deregülasyonu ile eğitim, ulaşım, iletişim altyapısında iyileşmeyi sağlamayı, teknolojiyi teşvik etmeyi ve yatırımlarda bu bölgelerdeki girişimciyi desteklemeyi öngörmektedir. Keynezyen bölgesel politikaları eleştiren piyasa yanlısı Neo-liberal anlayışın bir çelişki olarak, devlet müdahalesinin gerekliliğine ve piyasanın dengeleyici güçlerine ilişkin temel farklılıklarına rağmen bölgesel politika enstrümanları aynıdır 1. Yani firma merkezli, standardize, teşvik temelli ve dış destekli bölgesel politika enstrümanları ile çakışan Keynezyen ve Neo-liberal politikaların bir başka ortak noktaları da her ikisinin de yukarıdan aşağı (top-down) politikalar niteliğinde olmalarıdır. Keynezyen politikalara ilişkin bölgesel politikalardaki aksamalar ve Neo-liberal anlayışın yeni bölgesel politika gereklerine yeterince cevap verememesi ve dengesizliklerin son çeyrek yüzyılda bütün dünyada giderek artması nedenleriyle bir üçüncü alternatif dillendirilmeye başlanmıştır. Neo-liberal anlayışı yumuşatan daha katılımcı, daha sosyal demokrat çizgide, daha orta yolcu bir ara çizgidir bu. Bu iki anlayışa eleştiri üzerinde geliştirilen ve yeni bölgeselcilik (new regionalism) olarak adlandırılan bu çizgi, yerel kaynakların harekete geçirilmesi, kurumsal yapının bu amaçla organizasyonunu ve katılımcılık anlayışını içermesi gibi nedenlerle aşağıdan yukarı (bottom-up) politikalar olarak anılmaktadır. Ayrıca bu politikaların bölge orijinli, uzun erimli ve çok aktörlü nitelikte olması hedeflenmektedir. Bölge kaynaklarını harekete geçirmeyi önerdiğinden içsel niteliklidir. Kavramsal olarak Ortodoks bireyciliğine karşı ekonomik davranışta birlikte hareket etmeyi savunmakta ve sosyal yapıları tanımlamaktadır. Bu nedenle bu yaklaşım, bölgesel gelişmede bir kurumsal perspektif olarak tanımlanmaktadır 2. Bu, bir anlamda merkezi sosyal bölgeselcilik ve liberal bölgeselciliğin kombinasyonundan türemiş sosyal-liberal bölgeselcilik olarak da adlandırılabilir. Ayrıca bu anlayışta; toplumun anında tam ve doğru bilgi edinmesi çok önemlidir ve günümüzde giderek devletin ekonomik düzenleyici rolü azalırken, toplumun her kesimini temsil eden kurumsal yapıların birbirleriyle etkileşim süreci yaşayarak karar 1- Amin, A. (1999), An Institutionalist Perspective on Regional Economic Development, Events and Debates, Blackwell Publishers, U.K, s Amin, age: ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

3 1980 sonrası küreselleşme sürecinin az gelişmiş ülkelerde yansımasını bulan anlayış değişmesine bağlı olarak Türkiye de de bölgesel politikalarda ve söylemsel düzlemde önemli değişmeler olmuştur. Ancak her iki dönemde de Türkiye için bölgesel dengesizliklerin giderilmesine ilişkin gelişmeler planlananın ve arzulananın çok gerisinde kalmıştır. Bu bağlamda, dönemini yukarıda belirtilen çerçevede değerlendirmek gerektiğini düşünüyoruz. Cumhuriyet in ilk yıllarında en avantajlı bölgelerin, İzmir, İstanbul ve bu kentlere yakın bölgeler olduğu gözlenmektedir. Zira bu yerler Anadolu nun diğer bölgelerine göre nispeten sermaye birikiminin ve ticari geleneğin daha fazverme ve uygulama sürecine katılmaları (governance) görüşü savunulmaktadır. Küresel yeniden yapılanma ile de çok uyumlu olan yeni bölgeselcilik anlayışı Toplulukta da hakim olmuştur. Toplulukla olan ilişkilerimiz nedeniyle ise 2000 li yıllardan itibaren yeni bölgeselciliğe ilişkin uygulamalar Türkiye de de başlatılmış olup kurumsal yapıları olan Bölge Kalkınma Ajansları nın kurulması, o andan itibaren gündeme alınmıştır. Öte yandan, Türkiye de dengeli büyüme kavramının ilk dillendirilişi daha çok 1960 sonrası planlı döneme denk düşmektedir. Zira, Cumhuriyet in ilk yıllarında gündem ülkenin onarım ve imarına, ekonominin toparlanmasına odaklanmış durumdadır sonrası ise küreselleşme sürecinin az gelişmiş ülkelerde yansımasını bulan anlayış değişmesine bağlı olarak Türkiye de de bölgesel politikalarda ve söylemsel düzlemde önemli değişmeler olmuştur. Ancak her iki dönemde de Türkiye için bölgesel dengesizliklerin giderilmesine ilişkin gelişmeler planlananın ve arzulananın çok gerisinde kalmıştır. Hatta piyasa erkinin hitleştirildiği son yıllarda bölgelerarası gelişmişlik farkları giderek artmıştır. Yerelliğin, katılımcılığın, kurumsalcılığın ön plana çıkıp, bölgesel söyleme yerleştiği günümüzde bölgesel politikalarımızın aynı zamanda AB perspektifi olduğunu dillendirmiştik. Bu bağlamda, 58. Hükümet in Acil Eylem Planı nda bölgesel politikalarda yukarıda sözünü ettiğimiz üçüncü yolun benimsendiği ve politika önermeleri doğrultusunda DPT aracılığıyla bazı uygulamalar başlattığı gözlenmektedir. Bu doğrultuda DPT bünyesinde ekonomik gelişmişlik düzeyleri esas alınarak ve uluslararası veri tabanına uygun yeniden bölge tanımlaması yapılmaya, istatistik veri tabanı oluşturulmaya ve yeni kurumsal düzenlemeler yapılmaya başlanmış, kalkınma ajanslarının kurulması doğrultusunda süreç başlatılmıştır. 59 ve 60. Hükümetler döneminde, 58. Hükümet döneminde başlatılan bölgesel politikalarda yürütülen istatistiki çalışmalar dışında bölgesel politikalarda ciddi bir hareketlilik ve politika atılımı olmamıştır. Bu, vermeyi mutlaka gerekli gördüğümüz ön bilgiden son- ra makalenin devam eden bölümünde Türkiye de bölgesel politikaların gelişimi yer alacaktır. Bu bölümü takip eden mevcut durumun değerlendirilmesi bölümü ve sonuç ve öneriler kısmı ile makalenin şekillendirilmesi planlanmıştır. 1. TÜRKİYE DE BÖLGESEL POLİTİKALARIN GELİŞİMİ Türkiye de döneminde ulusal bağımsızlık bilinci ile kamu yararı ve ülkeyi bir bütün olarak kalkındırma anlayışı egemen iken, sonrası bölgesel kalkınma çabaları, liberal ekonomik politikalar anlayışı içerisinde ve daha çok popülist uygulamalar biçiminde gerçekleşmiştir sonrası bölgesel kalkınma politikaları ise o döneme kadar uygulanan iç dinamiklere bağlı kalkınma çabaları yerine dışarıya bağımlı ve dış dünyaya eklemlenme çabalarına uygun politikalar eşliğinde gerçekleşmiştir yılı sonrasında ise bu politikaların -aksi dillendirilse bile- çok daha belirgin bir biçimde uygulamaya konulduğu görülmektedir (Özgen, 2008). Bu bakımdan bölgesel kalkınmaya yönelik olarak , , , dönemleri baz alınarak ve günümüzde bölgesel politikalarda önemli politika farklılıkları olduğunu vurgulayarak ve bölgesel kalkınma politikalarını bu farklılıkları gözeterek ele almak uygun olacaktır. Türkiye de Dönemi Bölgesel Kalkınma Politikaları Öncelikle şu durumu belirtmekte yarar görüyoruz: Savaştan yeni çıkmış, kendi iktisadi ve siyasi bağımsızlığının mücadelesini veren genç Türkiye Cumhuriyeti nin bölgesel politikalara ağırlık verecek durumu başlangıçta yoktu. Çünkü ülkenin tamamı yoksulluk ve geri kalmışlığın özelliklerini gösteriyordu. Zaten genç Cumhuriyet in amacı, ülkenin bütün halinde kalkınmasını sağlamaya çalışmaktı. 52

4 Birinci plan döneminde ( ) bölgelerarası dengenin sağlanmasında temel sorumluluk devlete verilmişti. Buna göre devlet, sosyal hizmetleri ve tesisleri geri kalmış bölgelere yöneltecekti. Bu bölgelerde altyapı yatırımları hızlandırılacak ve devlet iktisadi yatırımlarını bu bölgelere götürecekti. Ancak plan, hedeflediği yıllık yüzde yedi büyüme hızını engellememesi kaydıyla bu bölgelere iktisadi yatırımlarını götürme taraftarıydı. Yani planda iktisadi yatırımların bölgeye yönlendirilmesi koşula bağlanmıştı. Bu planda özel kesimin geri kalmış bölgelere yatırım yapması için herhangi bir teşvik önlemi düşünülmemiş, sadece yerel sanayicilerin kendi bölgelerinde yatırım yapmasını kola olduğu bölgelerdir (Elmas, 2004). Böyle olmalarının gerisinde Türkiye nin 19. yy da yaşadığı yarı sömürgeleşme deneyimi ve tipik koloni yerleşme yapısına sahip olmuş olmasının yattığını söyleyebiliriz. Hızlı nüfus artışının görüldüğü liman şehirleri ile bu liman şehirlerinin hinterlandındaki artı ürünün bağlı bulunduğu metropole taşımak için gelişmiş yol şemasıyla, iç piyasayla bütünleşmesi olmayan bir ekonomik sistemin yerleşme düzenine sahipti (Tekeli, 1981). Bu bölgeler zaman içinde içsel ve dışsal ölçek ekonomilerinin de etkisi ile sermaye ve emek faktörlerinin yığıldığı alanlar olarak ortaya çıkmıştır. Zamanla bu bölgeler ve yeni eklenen başkent Ankara, tarım ili olan Adana ve komşusu İçel, İstanbul un komşusu İzmit ile birlikte diğer bölgelerden daha fazla gelişme göstermişlerdir (Elmas, 2004). Türkiye de Dönemi Bölgesel Kalkınma Politikaları dönemi Türkiye de ilk liberal deneyimlerin gerçekleştiği dönemdir. Bu dönemde de özel kesim yatırımlarının yine gelişmişlik sıralamasında önlerde olan yörelere ve özellikle Marmara Bölgesi ne yöneldikleri görülmektedir (DTP, 2000). Bu da yadırganmamalıdır. Zira girişimci yatırım yeri ve alanı seçerken, getirilerini azamileştirecek ve yatırımların geri dönme süresini kısaltacak mekan ve yatırım alanı seçecektir. Bu nedenle liberal ekonomi politikalarının hakim olduğu arası dönem ve 1980 sonrası dönemde Türkiye de bölgelerarası dengesizliğin de artması kaçınılmaz bir sonuçtur. Ancak bu gelişmenin önüne devlet kompanse edici politikalarla geçilebilirdi fakat bu, böyle olmamıştır. Aşağıdaki tablodan da gözleneceği üzere Cumhuriyet in kuruluş aşamasında ön planda olan bölgeler planlı döneme gelindiğinde de yerlerini korumaktadır. TABLO 1: Yıllara Göre İllerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması 1963 İLK İLLER: İstanbul, Ankara, İzmir, Adana, İçel SON İLLER: Mardin, Van, Muş, Adıyaman, Bingöl, Hakkari Kaynak: DPT: 1996, s.51. Türkiye de Dönemi Bölgesel Kalkınma Politikaları ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

5 laylaştıracak sanayi siteleri vb. araçlar önerilmiştir. Planda bu amaçların yerine getirilmesi için bölge planlarının yapılmasını öngörmüştü. Bu ilk planın önemini, planda fırsat eşitliği ve bölgesel eşitsizlik kavramlarına yer vermiş olması olarak açıklayabiliriz (Tekeli, 1981; DPT, 1968) dönemini kapsayan ikinci planda bölgelerarası dengeyi sağlama, öncelikli amaç olarak ortaya konulmuştu. Bu amacı gerçekleştirmek için birinci plandan farklı bir yol önerilmiştir. Önerilen yöntem, geri kalmış bölgelerdeki az sayıda olan şehir merkezlerine hizmet yığılması yaparak gelişme yaratmak ve kendi kendini besleyen, çevresini de kapsayan bir büyümeyi başarabilmeyi amaçlamaktır (Tekeli, 1981). İkinci planda organize sanayi bölgesi oluşturma düşüncesi şekillenmiş, geri kalmış bölgelere altyapı yatırımlarının yapılmasına öncelik verilmesi kararlaştırılmıştı. İkinci planda tıpkı birincisinde olduğu gibi bölgesel dengesizliğin giderilmesini sağlayacak temel aktör olarak devlet ön plana çıkartılmıştı (Elmas, 2004) dönemini kapsayan üçüncü planda ise bölgecilik ve bölgesel gelişme kavramları yok sayılmış ve ilk defa yöre kelimesi kullanılmaya başlanmıştır. Değişiklik sadece kelimelerin farklı kullanılmasından kaynaklanmamış, kavramın kendisi de değiştirilmiştir. Bu farklılık bölge yapısının kavranmamış olmasını da açığa çıkarmıştı. Buna göre planda gelişmiş bölgelerde de geri kalmış yöreler olduğuna yer verilmiştir. Dolayısı ile bu planda kalkınmada öncelikli yörelerin ancak potansiyeli olan alanlarda geliştirilmesi, bölgesel eşitliği sağlamak için kalkınmadan fedakarlık yapılmaması ilkesi benimsenmiştir (Tekeli, 1981) dönemini kapsaması öngörülen dördüncü plan da; üçüncü plan döneminde, geri kalmış bölgelere daha az yatırım yapıldığı ve bölgelerarası dengesizliğin daha da arttığı saptaması yapıldıktan sonra, soruna bölgelerarası denge sorununun ötesinde bir yerelleşme sorunu olarak yaklaşılması üzerine kurulmuştur (Tekeli, 1981). Dördüncü plan ise; iç ve dış gelişmelere bağlı olarak bu planın uygulanabilme olanağı olamamıştır. Planlı dönemi bir bütün olarak ele aldığımızda, bölgesel politikalar konusunda hedeflenenin çok gerisinde kalındığını söylemek olasıdır. Kaldı ki ilk plandan sonra yapılan vurgu değişikliği, bölgelerarası dengelerin giderilmesi hedefinden örtük olarak vazgeçildiği anlamına da gelmektedir. Gelişme potansiyeli olan yörelerin geliştirilmesi ile bölgede dinamizm yaratmak ön plana çıkmıştır. Ancak gerçekte planlı döneminde bölgesel dengesizliklerin giderilmesinde iyi niyetli çabalar olduğunu göz ardı etmemek gerekir. Bunun en somut örneği ise bu dönemde hayata geçirilen Güneydoğu Anadolu Projesi dir (Elmas, 2004) Dönemi: Liberalizmin Yükselişi ve Bölgesel Gelişmişlik Farklarının Derinleşmesi 1980 sonrası dönemle birlikte devlet yatırımlarının azalması, planlama ve kalkınmanın giderek önemini kaybetmesi sonucu bölgelerarası dengesizlik daha fazla artmıştır (Elmas, 2004) lerin başında askeri yönetimin oluşturduğu yasaklı yıllar ve Özal yönetiminde sosyal devlet anlayışının terk edilmesi, dengesizliklerin ortaya çıkmasının arka planını oluşturmuştur. Bu dönemde ihracata dayalı kalkınma stratejilerinin sonucu olarak devletin elindeki kaynaklar özel sektöre aktarılmış, 1980 sonrası Washington uzlaşısına paralel olarak Türkiye de uygulanan istikrar Tablo Dönemi Bölgesel Kalkınma Politikaları Kalkınma Planı İlkeler Yaklaşım ve Politikalar Hedefler Araçlar 1. Plan ( ) 2. Plan ( ) 3. Plan ( ) - Bölgelere ekonomik kalkınmanın nüfus etmesi - Bölgesel ekonomik bütünleşme - Hızlı kentleşmeden kaynaklanan nüfus sorunlarına odaklaşma - Belirli az gelişmiş yörelerin kalkınması - Bölgesel planlama - Büyüme kutupları (Doğu Marmara, Çukurova, Antalya, Zonguldak - Bölge ve il planlaması - Dolaylı bölgesel planlama - Dengeli kentleşme - Kamu hizmetleri ve gelir dağılımında bölgelerarası dengenin sağlanması - Yatırım etkinliği - Bölgelerarası dengeli gelişme - Sosyal etkinlik açısından bölgelerarası dengenin sağlanması - Yatırım etkinliği - Sektör ve il planlaması - İkinci planın aynısı - Finansal teşvikler - Az gelişmiş bölgelere yönelik yatırım temelli önlem alternatifleri - Vergi indirimleri - Özel sektör yatırımlarına ilişkin finansal teşvikler - Pilot projeler - Keban Barajı Projesi - Finansal teşvikler - Az gelişmiş bölgeler için sanayileşme programları - Envanter çalışmaları - İl planlaması - Sektör planlaması - Kalkınmada öncelikli iller 4. Plan ( ) - Bölgesel sorunlara yönelik kaynakların mobilizasyonu - Sektör ve bölgeler arasındaki bağların güçlendirilmesi - Az gelişmiş illerin kalkınması - Sektörel ve bölgesel karşılıklı bağımlılık - Mekansal organizasyon - Yatırım için faiz indirimleri - Çeşitli finansal yardımlar - İl ve bölge düzeyinde yatırımlar Kaynak: DPT Özel İhtisas Komisyonu Raporu (2006) 54

6 politikalarının, bölgesel kalkınma sorunlarının 1985 yılına kadar ele alınmasına da engel olmuştur (Özgen, 2008) öncesi geri kalmış bölgelerin 1980 ler boyunca da geri kalmışlıklarının devam etmesi, bölgesel geri kalmışlığın düzeltilmesi için herhangi bir somut adım atılmadığının göstergesi olabilir. Nitekim TÜSİAD (2008) çalışmasında derlenen ve aşağıda Tablo 3 te gösterilen verilere bakıldığında, döneminde İstanbul hariç, hemen hemen tüm bölgelerin bu dönemde üretilen katma değerden aldıkları payların azaldığı veya sabit kaldığı görülmektedir. Bu gelişmeleri destekler nitelikte bir çalışma olan Gezici ve Hewings, (2004) e göre de; yılları arasında bölgelerarası yakınsamanın ancak gelişmiş bölgeler arasında olduğu vurgulanmıştır döneminde bölgesel kalkınmaya yönelik politikaları ele almak için başlangıç olarak 1985 yılında hazırlanan 5. Beş Yıllık Kalkınma Planı na bakmamız gerekecektir. 5. Planda da bölge planı olgusu tekrar ele alınmıştır. Ancak 5. Plan, gelişme talebinin ortaya konması ondan sonra gelen bu taleplerin desteklenmesini öngördü. Planda il sınırlarından bağımsız olabilen 16 bölge tanımlaması yapıldı ve KÖY (Kalkınmada Öncelikli Yöre) tanımlaması sürdürüldü. Bu çerçevede hem bölgesel planlama hem de KÖY için ilkeler ve politikalar belirlendi (Özgen, 2008) dönemini ele alan 6. Plan da tüm yurtta dengeli kalkınmanın sağlanması temel hedef olarak ortaya kondu. Aynı zamanda bölgelerarası ve bölge içi göçlerin bölgesel kalkınma üzerinde olumsuz etkileri olduğundan yola çıkarak, göçün azaltılmasına yönelik önlemlerin de devreye girmesi ve göçü tutabilmek için geri kalmış bölgelerde yatırımların, dolayısı ile istihdamın arttırılması yönünde kararlar alındı. Bu çerçevede yatırımların özendirilmesi için gerekli vergi kolaylıkları ve diğer özendiricilerin uygulamaya konulması kararlaştırıldı (Özgen, 2008). Son olarak dönemini kapsayan 7. Plan da ulusal bütünlüğü artırmak amacı ile her yönden bölgesel gelişmişlik farklarının düzeltilmesi kararı alınmıştır. 7. Plan da ilk kez sürdürülebilir kalkınmadan bahsedilmiştir ve gelişmenin sadece iktisadi değil, sosyal, kültürel alanlarla da tamamlanması gerektiği vurgusu yapılmıştır (Özgen, 2008; Turan, 2005). Buraya kadar döneminde bölgesel kalkınma konusunda ne tür kararlar alındığı ve bu kararları uygulamak için hangi politika araçları kullanıldığı kısaca özetlenmeye çalışılmıştır. Bu noktada bu dönemde Neo-liberal politikaların ve devlet yerine özel sektör eli ile bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılması düşüncesinin ağırlık kazandığı görülmektedir. Bu özelliği ile dönemi, bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılmasında devlete daha fazla rol veren döneminden ayrılmaktadır. Dolayısı ile döneminde uygulanan Neo-liberal politikalar, kamu öncülüğündeki ulusal kalkınma kavramını ve politikalarını aşındırırken, yerel kalkınma çabalarını ön plana çıkarma çabasındadır. Daha önce vurguladığımız gibi planlı döneme göre bu dönemde bölgesel dengesizlikler daha fazla artış göstermiştir. Bunlara ek olarak, 6. Plan dan itibaren AB ile ilişkiler ve bu Tablo 3. İİBS 1 Bazında Bölgesel Katma Değer ve Bölgesel Kişi Başına Katma Değer Bölgesel Katma Değer Toplam İçerisindeki Payı % % Bölgesel Kişi Başına Katma Değer Göreli Kişi Başına İKD (Türkiye= 1) İstanbul 19,4 23,3 1,83 1,58 Marmara 16,3 16,5 1,25* 1,30* Ege 16,4 15,3 1,24 1,16 Akdeniz 11,8 12,0 1,00 0,93 İç Anadolu 14,7 14,9 0,85* 0,90* Karadeniz 12,2 8,5 0,73* 0,79* Doğu Anadolu 4,9 3,8 0,45* 0,40* Güneydoğu Anadolu 4,3 4,9 0,54 0,50 Kaynak: TÜSİAD (2008: 46 47). * işaretli veriler raporun tablolarından yararlanılarak hesaplanmıştır. ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

7 çerçevede AB bölgesel kalkınma anlayışının Türkiye de de egemen olmaya başladığı görülmektedir (TÜSİAD, 2008). Aşağıdaki Tablo 4, bize bu dönemi özet olarak vermektedir SONRASI BAŞLATILAN VE GÜNÜMÜZDE SÜRDÜRÜLEN BÖLGESEL POLİTİKALAR Bu başlığı; teşvik politikalarındaki gelişmeler, başta GAP olmak üzere entegre kalkınma projeleri ve AB bölgesel politikalarına uyum süreci olarak üç ayrı başlıkta ele almakta fayda görüyoruz. Zira bu şekilde sistematize edilmez ise tam bir karmaşa gösteren 2000 li yıllardan itibaren bölgesel politikaları anlamak oldukça güç olacaktır. Türkiye de Teşvik Politikalarındaki Son Gelişmeler Planlı dönemde bölgesel politikalar, bazı illere kalkınmada teşvik verilmesi esasına göre oluşturulmuştur. Kalkınmada öncelik verilen il ve ilçelerin belirlenmesinde sağlam kriterlerin oluşturulmaması nedeniyle, süreç içerisinde bu liste siyasi otoriteler tarafından sık sık değişikliğe uğratılmıştır yılı başına kadar liste, en son 49 il ve iki ilçeyi içermektedir tarihinde 5084 sayılı Yasa ile 2001 yılı göstergeleri esas alınarak, kişi başına Gayrisafi Milli Hasıla nın 1500 doların altında hesaplandığı iller (ki bu listede 36 il vardır) teşvik kapsamına alınmıştır. Çok ciddi eleştiriler alan bu düzenlemeye ilişkin teşvik alan iller listesinde genişletme yapılmış ve nihayetinde 19 Ekim 2006 tarihli Resmi Gazete de yayınlandığı şekliyle I. derecede kalkınmada öncelikli yöreler Tablo 5 te belirtilmiştir Tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun teşvik kapsamındaki illeri KBGSYİH nin 1500 doların üstünde olduğu iller olarak belirlerken kısaca şu teşvikleri içermektedir: Beş yıl süreyle yüzde 80 ile yüzde 100 arasında gelir vergisi stopaj teşviki, Beş yıl süreyle yüzde 80 ile yüzde 100 arasında sigorta primi işveren paylarında teşvik, 1998 ve 2004 listesindeki iller için bedelsiz yatırım yeri tahsisi, İstihdam edilen işçi sayısına göre yüzde 20 ile yüzde 50 arasında enerji sübvansiyonu. Kalkınma Planı İlkeler Yaklaşım ve Politikalar Hedefler Araçlar Tablo Dönemi Bölgesel Kalkınma Politikaları 5. Plan ( ) - Az gelişmiş ve sektörel olarak potansiyel olan bölgelerde kaynak kullanımını rasyonel hale getirip kalkınmayı gerçekleştirmek - Projelerin bölgesel etkisini de içeren doğrudan bölgesel planlama (16 fonksiyonel bölge tanımlanması) - Sosyal eşitliği de dikkate alan dengeli bölgesel kalkınma - Potansiyel kaynakların belirlenmesi için bölgesel gelişme programlarının hızlandırılması - Bu programlar doğrultusunda ilgili yatırımların seçilmesi - Öncelikli bölge ve sektörlerdeki alt yapının sanayileşme projeleri için gerçekleştirilmesi 6. Plan ( ) - Uygulama için sosyal idari ve finansal boyutların bir bütün olarak ele alınması - Uluslararası standartlara uygun istatistiksel sistemin uygulanması - Bölge ve bölge altı düzeyde planlama - Bölgelerde dengeli kalkınma - İlçelerin köylerden kentlere göçün engellenmesi için desteklenmesi - KÖY yönelik finansal kaynakların arttırılması - Kalkınmada öncelikli illere ilişkin teşvikler ve fonların oluşturulması 7. Plan ( ) - Sektörel ve mekansal çalışmaların bütünleştirilmesi - İllerin sektörel Uzmanlaşması - Şehir planlaması - Bölgesel Farklılıkların Giderilmesi - Rekabet gücünün artırılması - Bölge ve bölge altı Projeler - Bölgesel yeteneklerin mobilizasyonu - Sürdürülebilir kalkınma - Göç ve demografik değişimin rasyonalizasyonu - Metropol bölgelerin sorunlarının ayrı bir kategoride ele alınması - Konut sorunu için politika geliştirme çalışmaları - Bölgesel farklılıklar - Kalkınmada öncelikli yöreler politikasına devam edilmesi - Doğu ve Güneydoğu Anadolu için acil destek programı - GAP - Yasal düzenlemeler - Konut projeleri - Kalkınmada öncelikli illerdeki KOBİ lerin desteklenmesi - ZBK, Yeşilırmak Havzası, DOKAP, DAP Kaynak: DPT Özel İhtisas Komisyonu Raporu (2006) 56

8 I. Derecede Kalkınma Öncelikli Yöreler Tablo 5. Günümüzde Kalkınmada Öncelikli İller Listesi 1. Adıyaman 2. Ağrı 3. Aksaray 4. Amasya 5. Ardahan 6. Artvin 7. Bartın 8. Batman 9. Bayburt 10. Bingöl 11. Bitlis 12. Çanakkale (Bozcaada ve Gökçeada İlçeleri) 13. Çankırı 14. Çorum 15. Diyarbakır 16. Elazığ 17. Erzincan 18. Erzurum 19. Giresun 20. Gümüşhane 21. Hakkari 22. Iğdır 23. Kahramanmaraş 24. Karabük 25. Karaman 26. Kars 27. Kastamonu 28. Kırıkkale 29. Kırşehir 30. Kilis 31. Malatya 32. Mardin 33. Muş 34. Nevşehir 35. Niğde 36. Ordu 37. Osmaniye 38. Rize 39. Samsun 40. Siirt 41. Sinop 42. Sivas 43. Şanlıurfa 44. Şırnak 45. Tokat 46. Trabzon 47. Tunceli 48. Van 49. Yozgat 50. Zonguldak Aşağıdaki Tablo 2004 yılından itibaren kalkınmada öncelikli illerin belirlenmesinde sürecin nasıl geliştiğine ilişkin fikir vermek amacıyla oluşturulmuştur. Tabloda kırmızı ile belirtilmiş olan iller; 5084 Sayılı Yasaya göre kişi başı Gayrisafi Milli Hasıla sı 1500 Doların altında kalan illere işaret etmektedir. Eleştirilerden sonra bu listeye dahili planlanan iller mavi ile gösterilmiş ve nihayetinde liste dışı kalan iller ise siyah ile belirtilmiştir. Nihayetinde 19 Ekim 2006 tarih ve 2006/11105 sayılı 2007 Yılı Programının Uygulanması, Koordinasyonu ve İzlenmesine Dair Karar ın sonunda birinci derecede kalkınmada öncelikli iller listesi yukarıdaki tabloda olduğu şekliyle yayınlanmıştır Sayılı Yasa ve Sonraki Düzenlemeler İle Teşvik Alan İller 1. Adıyaman 2. Ağrı 3. Aksaray 4. Amasya 5. Ardahan 1. Artvin 6. Bartın 7. Batman 8. Bayburt 9. Bingöl 10. Bitlis 1. Çanakkale (Bozcaada ve Gökçeada İlçeleri) 11. Çankırı 2. Çorum 12. Diyarbakır 3. Elazığ 13. Erzincan 14. Erzurum 15. Giresun 16. Gümüşhane 17. Hakkari 18. Iğdır 4. K. Maraş 2. Karabük 5. Karaman 19. Kars 6. Kastamonu 3. Kırıkkale 20. Kırşehir 7. Kilis 21. Malatya 22. Mardin 23. Muş 8. Nevşehir 9. Niğde 24. Ordu 25. Osmaniye 10. Rize 4. Samsun 26. Siirt 27. Sinop 28. Sivas 29. Şanlıurfa 30. Şırnak 31. Tokat 11. Trabzon 12. Tunceli 32. Van 33. Yozgat 5. Zonguldak 34. Uşak 35. Afyon 36. Düzce 13. Kütahya Kaynak: DPT ve İlgili Resmi Gazeteler Son olarak 4 Haziran 2009 günü birkaç yıldır üzerinde çalışılan teşvik paketi nihayet açıklanmıştır. Bu pakete göre kademeli 3 ve sektör öncelikli teşvik sistemi tercihinde bulunulduğu anlaşılmaktadır de belirlenen Düzey 2 esas alınarak illerin eşleştirilerek indirgendiği 26 alt bölge sosyo-ekonomik gelişmişlik endeksi kullanılarak 4 alt bölgeye (Tablo 6) ayrılmıştır. Buna göre: İllerin kademelendirilmesinde ilk göze çarpan durum, Düzey 2 nin belirlenmesindeki aksaklıkların yansımalarının bu tabloya da yansıdığıdır. Örneğin 1. KADEME iller içerisinde yer alan Bilecik, Düzce gibi iller hemen dikkati çekmektedir. Buna benzer illerin sınıflandırılmasında yerlerinin yadırganabileceği pek çok örnek verilebilir. Öte yandan bir 5. ve 6. KADEME nin oluşturulmasının da gereği gözlenmektedir. Böylece aynı sepete konulması yadırganacak illerin daha gerçekçi eşleştirilesi de olası olacaktır. Yeni teşvik sisteminin hedefleri temel başlıklarıyla aşağıdaki şekilde belirlenmiştir: 1- Bölgesel gelişmişlik farklılıklarını azaltmak, 2- Rekabet gücünü artıracak, teknoloji ve AR-GE içeriği yüksek büyük ölçekli yatırımlara destek olmak, 3- Sektörel kümelenmeyi desteklemek, 4- Desteklenecek yatırım konularında ekonomik ölçek kriterlerini öne çıkarmak. 3- Kademeli Teşvik Sistemi önerisi, ilk kez Gazi Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi yayın organı olan Yorum dergisinde ele alınıp önerilmiştir. Bkz: G.ELMAS, Türkiye de Bölgesel Politikalar, Yeni Uygulama ve Öneriler, 2005/2, ss.3-5. ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

9 Tablo 6: Tarihli Teşvik Paketinde İllerin Kademelendirilmesi 1. KADEME 2. KADEME 3. KADEME 4. KADEME - İstanbul - Ankara - İzmir - Adana, Mersin - Aydın, Denizli, Muğla - Antalya, Isparta, Burdur - Zonguldak, Karabük, Bartın - Manisa, Afyonkarahisar, Kütahya, Uşak - Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane - Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli - Bursa, Eskişehir, Bilecik - Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova - Tekirdağ, Edirne, Kırklareli - Balıkesir, - Çanakkale (Bozcaada, Gökçeada hariç) - Konya, Karaman - Gaziantep, Adıyaman, Kilis - Hatay, Kahramanmaraş, Osmaniye - Kastamonu, Çankırı, Sinop - Erzurum, Erzincan, Bayburt - Şanlıurfa, Diyarbakır - Kayseri, Sivas, Yozgat - Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir - Mardin, Batman, Şırnak, Siirt - Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan - Samsun, Tokat, Çorum, - Van, Muş, Bitlis, Hakkari Amasya. - Çanakkale nin Bozcaada ve Gökçeada ilçeleri. Kaynak: Ayrıca kademelendirilmiş bölgeler itibariyle teşvikten yararlanacak sektörler de aşağıdaki şekilde belirlenmiştir: - 1. Bölgede ağırlıklı olarak motorlu kara taşıtları ve yan sanayi, elektronik, ilaç, makine imalat ve tıbbi, hassas ve optik alet yatırımları gibi yüksek teknoloji gerektiren yatırımlar teşvik edilecek Bölgede nispeten teknoloji yoğun sektörler desteklenecek. Bu çerçevede; ağırlıklı olarak, makine imalat, akıllı çok fonksiyonlu tekstil, metalik olmayan mineral ürünler (cam, seramik, karo, yalıtım malzemeleri vb) kağıt, gıda ve içecek imalatı sektörleri teşvik edilecek ve 4. Bölgeleri oluşturan Doğu ve Güneydoğu bölgelerinde, tarım ve tarıma dayalı imalat sanayi, konfeksiyon, deri, plastik, kauçuk, metal eşya gibi emek yoğun sektörlerin yanı sıra turizm, sağlık ve eğitim yatırımları da teşvik edilecek. Yeni teşvik paketine ilişkin çok sayıda uyarıda bulunulabilinir. Ancak öncelikle dikkati çekmek istediğimiz bir nokta söz konusu: Eğer bir teşvik sisteminde sektörel teşvik sistemini belirlerseniz, sektörel gelişmeler süreç içerisinde yakından takip edilmeli ve yanlış sektörel yönelimlerin önüne hemen geçilmelidir. Yani orta vadede sürecin takibi esnasında günün gerektirdiği değişimlerin yapılacağı dinamik teşvik süreci hayata geçirilmelidir. Ayrıca bir bölge için teşvik görecek sektörler listesi belirlenirken; öncelikle bölgenin potansiyellerini belirleyecek envanterler çıkartılmalı ve bölge potansiyellerine uygun sektörler teşvik edilmelidir. Bunun böyle yapılıp yapılmadığını bilemiyoruz ancak bölgelerde teşvik edilecek sektörler listesine bakıldığında teşvik sisteminin temel hedeflerinde yer alan sektörel kümelemeyi desteklemek 4 hedefiyle örtüşen bir bileşim gözlenmemektedir. Teşvik araçları ise şöyle belirlenmiştir: 1- Kurumlar/Gelir Vergisi indirimi, 2- SSK Primi İşveren Hissesinin Hazine tarafından karşılanması, 3- Faiz desteği, 4- Yatırım yeri tahsisi, 5- KDV istisnası, 6- Gümrük vergisi muafiyeti. Son olarak vurgulamak isteriz ki teşvik araçlarında taşıma desteği dışında bilinenden farklı bir araç gözlenmemektedir. Bunun ise faydalı bir uygulama sonucu yaratacağına kuşku ile bakılmalıdır. Ayrıca belki de vurgulanması gereken en önemli husus: Krizden çıkma adına oluşturulan önlemler ile bölgesel dengesizliklerin giderilmesine yönelik paketin bir birinden mutlaka ayrıştırılması gerekirdi. Zira birisi olağanüstü bir duruma yönelik bir kriz paketidir ve diğeri uzun dönemli bir resmi devlet stratejisidir. 4 - İktisat literatüründe sektörel kümelenmeden kastedilen: bir bölgede o bölgeye uygun, birbirini tamamlayan sektörlerin bir arada yer almasıdır. Böylece bu sektörler birbiriyle olan ticari ilişkilerinde maksimum iç ve dış tasarruf sağlarlar. 58

10 Yeni teşvik paketine ilişkin çok sayıda uyarıda bulunulabilinir. Eğer bir teşvik sitseminde sektörel teşvik sistemini belirlerseniz, sektörel gelişmeler süreç içerisinde yakından takip edilmeli ve yanlış sektörel yönelimlerin önüne hemen geçilmelidir. Yani orta vadede sürecin takibi esnasında günün gerektirdiği değişimlerin yapılacağı dinamik teşvik süreci hayata geçirilmelidir. Bölgesel Kalkınma Projeleri ve GAP Eylem Planı Aralık 2003 te onaylanan Ulusal Kalkınma Planı (UKP) kapsamında, öncelikli 12, Düzey 2 bölgesinde stratejik niteliği olan, müstakil bütçeli ve işlevsel bölgesel kalkınma programları ile sınır ötesi işbirliği programları uygulanması öngörülmüştür (Kayasü ve Yaşar, 2006). Türkiye-AB Mali İşbirliği kapsamında oluşturulan bölgesel kalkınma programları şunlardır: - Doğu Anadolu Kalkınma Programı, - GAP Bölgesel Kalkınma Programı, - T82: Çankırı, Kastamonu, Sinop, - TR83: Amasya, Çorum, Samsun, Tokat, - TRA1: Bayburt, Erzincan, Erzurum, - TRA2: Ağrı, Ardahan, Iğdır, Kars, - TR72: Kayseri, Sivas, Yozgat, - TR52: Konya, Karaman, - TRB1: Bingöl, Elazığ, Malatya, Tunceli Düzey 2 Bölgeleri Kalkınma Programları, Türkiye-Bulgaristan Sınır Ötesi İşbirliği Programı uygulamalarına başlanmıştır. GAP Eylem Planı ( ): Burada özellikle Mayıs 2008 de açıklanan GAP Eylem Planı na değinmemek bir eksiklik olacaktır. Zira bölge ile ilgili ekonomik, sosyal ve siyasal pek çok açmazın aşılması açısından bu planın başarısının önemi göreli olarak daha büyüktür. Bu planda dikkati çeken unsurlar şunlardır: - Bugüne kadar yüzde 15 i ancak gerçekleştirilebilmiş olan sulama yatırımlarına öncelik verilmesi, - İşgücünün niteliğinin arttırılması, - Özel sektör yatırımlarının yanı sıra kamu yatırımlarının artırılması gereğine vurgu yapılması, - Sosyal göstergelerin iyileştirilmesi, devletin eğitim ve sağlık personeli sağlaması, - Turizm ve tarımın canlandırılması. Planda bölgenin iç dinamiklerinin ve potansiyelinin kalkınmada kullanılması temel hedef olarak belirlenirken vurgularda yeni bölgeselciliğin bilinen alışıldık vurguları yer almaktadır. Eylem planında bugüne kadar dillendirilen konulardan farklı bir vurgu olmamakla birlikte planda bir finansman tablosunun yer alması olumludur. AB Uyum Sürecine Bağlı Olarak Bölgesel Politikalardaki Son Gelişmeler Günümüz Türkiyesinde teşvik sistemi ve bölge kalkınma projeleri bu şekilde oluşmuşken, bölgesel politikalara aslında 2000 li yıllarda asıl damgasını vuran süreç AB perspektifidir. Öte yandan 1990 lı yılların ortalarından itibaren, AB bölgesel politikalarını belirlerken kendi içinde geri kalmış bölgelerin kalkınmasında dış kaynağa dayalı kalkınma modeli yerine, yerel dinamikleri harekete geçirerek kalkınmayı amaçlayan bölge kaynaklarının harekete geçirilmesine yönelik kalkınma modelini benimsemiştir. Bu doğrultuda, Türkiye nin bölgesel politikalarından beklentilerinde de aynı paralellik vardır. Türkiye 2000 yılından sonra bölge kaynaklarının harekete geçirilmesine yönelik kalkınma modeline uygun politikalar izlemeye ağırlık vermiştir. Ancak bu noktada bölge kaynaklarının harekete geçirilmesine yönelik kalkınma politikaları Türkiye de uygulanırken, ilgili bölgelerde böyle bir kalkınma stratejisinin izlenebilmesi için yeterli sosyal sermayenin 5 olup olmadığının iyi analiz edilmesi gerekmektedir (Altan, 2009). Türkiye de sosyal sermaye kavramının ne kadar bilindiği ve/veya geri kalmış bölgelerde kalkınma için gerekli sosyal sermayenin mevcudiyeti tartışmalıdır. Oysa AB kalkınma 5- Bölgesel farklılıkların temelinde sosyal sermayenin olduğunu söyleyen görüşe göre sosyal sermaye; toplumun sosyal yapısı ve bu yapı içerisindeki potansiyelleri içermektedir. ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

11 Bunlar; Kalkınmada Geri kalmış Bölgeler (Hedef 1), Yapısal Krizdeki Bölgeler (Hedef 2) ve İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi (Hedef 3) olarak başlıklandırılmıştır. Bu noktada Türkiye, AB bölgesel politikalarına uyum sürecinde Eylül 2002 de kabul edilen yasa çerçevesinde üç düzey halinde NUTS bölgeleri tespit edilmiştir 6. Bu çerçevede oluşturulan Ulusal Kalkınma Planı Hükümet tarafından Aralık 2003 te onaylanmıştır. Yine 2000 sonrası dönemde AB bölgesel politikalarına uyum çerçevesinde yerel olanaklarla kalkınma stratejisinin bir parçası olarak, AB destekli bölgesel kalkınma programlarının uygulandığı 4 NUTS II Bölgesi nde servis birimleri kurulmuştur. Bu birimler il ve belediye yönetimlerinin bölgesel kalkınma programlarının uygulanmasında katılımını sağlayan birimleri oluşturmaktadırlar. Aynı zamanda UKP değerlendirme ve izlenme görevlerini yerine getirilmesi için DTP bünyesinde yeni birimler oluşturulmuştur. Bölgesel gelişmeyi hızlandırmak, yereller arasında işbirliğini güçlendirmek ve kaynakların etkin kullanımını sağlamak için Düzey 2 bölgelerinde Kalkınma Ajansları kurulmasıiçin sosyal sermayenin önemine, bölgelerarası işbirliğine, bilgi ve yenilikçiliğe, işletmeleri bir arada toparlamaya ve bölgesel kalkınmada tabandan gelen katılımcı süreçlere büyük önem vermektedir (Altan, 2009; TÜSİAD, 2009). Avrupa Birliği bölgesel politikalarında, geri kalmış bölgelerin, birliğin sağladığı fonlardan yararlanmalarını sağlamak için birlik üyesi ülkeler içinde bir bölgelendirme sistemi oluşturulmuştur. Bu sistemle, her bölgeye ait verilerin karşılaştırılabilmesi ve bölgelerarası farklılıkların belirlenebilmesi hedeflenmiştir. Bu bağlamda oluşturulan sistem, NUTS (Numenclature of Territorial Units for Statistics- Türkiye deki karşılığı ile: İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması) olarak adlandırılmıştır. NUTS sistemi, AB bölgesel istatistiklerin toplanabilmesi ve tek bir bölgesel sınıflandırma yapabilmek amacı ile oluşturulmuştur. AB NUTS sistemi, NUTS I (78), NUTS II (221) ve NUTS III (1093) olmak üzere üç alt bölgeye ayrılmıştır. AB, belirlenen bu alt bölge sınıflamasını temel alarak bölgesel fonların dağılımında hedef bölgelerin sayısı toplulaştırılarak üç olarak belirlenmiştir (Elmas, 2004). 6- Bu çerçevede 2002 yılında 4720 sayılı Kararname ile Bölgesel istatistiklerin toplanması, geliştirilmesi, bölgelerin sosyo-ekonomik analizlerinin yapılması, bölgesel politikaların çerçevesinin belirlenmesi ve Avrupa Birliği Bölgesel İstatistik Sistemine uygun karşılaştırılabilir istatistiki veri tabanı oluşturulması için ülke genelinde İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (İBBS) oluşturulmuştur. Bu yeni yapıda iller Düzey III de tanımlanmış; ekonomik, sosyal ve coğrafi yönden benzerlik gösteren komşu iller ise bölgesel kalkınma planları ve nüfus büyüklükleri de dikkate alınarak Düzey I ve Düzey II olarak gruplandırılmıştır. Düzey III 81 ilden, Düzey II 26 ve Düzey I de 12 alt bölgeden oluşmaktadır. Uygulamada tek ilden oluşan Düzey alt bölgeler sadece İstanbul (TR10), Ankara (TR51) ve İzmir (TR31) dir 60

12 na yönelik Kalkınma Ajanslarının Kuruluşu, Koordinasyonu ve Görevleri Hakkında Kanun 2006 başında 7 ve bu çerçevede Temmuz 2006 da Türkiye de yabancı yatırımı özendirmek üzere yatırım destek ve tanıtım stratejilerinin belirlenmesi ve uygulanmasından sorumlu olarak Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı nın görev, yetki ve teşkilatını düzenleyen Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Kurulması Hakkında Kanun çıkartılmıştır (Kayasü ve Yaşar, 2006). Kalkınma ajanslarının kurulmasına ilişkin yasal süreç çeşitli yasal kesinti ve tereddütler akabinde, günümüzde iki pilot uygulamanın başlatılmasıyla sürmektedir. Bunlardan biri İzmir, diğeri Adana-Mersin bölgeleridir. TÜİK in kısıtlı veri tabanına dayalı olarak, 2000 li yıllarda uygulanmaya başlanan bölgesel politikaların performans değerlendirmesine yönelik olarak politikalarının sonuçları aşağıda kısıtlı veriler ışığında ortaya konulmaya çalışılacaktır. Aşağıdaki iki tablo, 2000 ve 2007 yıllarına ait olarak Birliğin, Hedef 1 kriteri temel alınarak Türkiye nin alt bölgeleri ve Avrupa (15) in endeks değerlerine ilişkindir ve bu veriler TÜİK verileri temel alınarak tarafımızca hesaplanmıştır. Ayrıca yararlı olacağı düşünülerek EUROSTAT kaynaklı bir grafiğe de yer verilecektir. Tablo 7, 2000 yılında Türkiye nin endeks değerinin 27 olduğuna işaret etmektedir. Bir başka deyimle AB (15) in KBGSYİH sı 2000 yılında dolar iken, aynı yıl Türkiye de KBGSYİH 6950 dolardır ve bu rakam Birlik rakamının yüzde 27 sidir. Yani kişi başına gelir, Birliğin kişi başına gelirinin üçte birinden azdır. Bu oran 2004 EURO- STAT hesaplamalarında ise Türkiye için yüzde 29 olarak belirlenmiştir. Grafik 1 de diğer AB üyesi ülkelerin bu endeks değerine bakılırsa, Türkiye nin çok gerilerde olduğu gözlenecektir. Ayrıca Tablo 7 bir başka şeye daha işaret etmektedir. Türkiye nin en gelişmiş bölgesi olan Marmara Bölgesi nin bu endeks değeri 46 dır. Bu durumda üyelik halinde Türkiye nin tamamı yukarıda sözünü ettiğimiz Hedef 1 kapsamında periferi sayılacak ve bölgesel fonların hedef alanında olacaktır yılı için güncellemiş olduğumuz endeks hesaplamalarında temel tespitlerimiz şöyledir: Birincisi; Türkiye nin de kişi başına KBGSMYİH sında önemli artış 8 olmuştur ancak, AB nin KBGSMYİH sı çok daha fazla artış gösterdiğinden AB ile aramızdaki makas KBGSYİH ölçütü açısından TABLO 7: Kişi Başı Reel GSYİH- AB ve Türkiye (PPP) Bölgeler AB Ort. Akdeniz Doğu Anadolu Ege Bölgesi G. D Anadolu İç Anadolu Karadeniz Marmara Türkiye Ort. KBGSYİH (2000- $) AB(15)=100 (Endeks Değ.-2000) Kaynak: OECD (2001), Main Economic Indicators 2001, National Accounts of OECD Countries, Volume I., İndeks rakamları tarafımızdan türetilmiştir. TABLO 8: Kişi Başı Reel GSYİH- AB ve Türkiye Bölgeler AB Ort. TR11 İstanbul TR51 Ankara TR81 Zonguldak Bartın Karabük TRA1 Erzurum Bayburt Erzincan TRB2 Van Muş Bitlis Hakkari TRC2 Diyarbakır Urfa TRC3 Siirt Batman Mardin Şırnak Türkiye Ort. KBGSYİH (2008- $) AB(15)=100 (Endeks Değ.-2008) ,3 16,8 16,3 15,8 15,5 15,3 14, Hükümet döneminde 25 Nisan 2003 tarihli Kamu Yönetimi Temel Kanunu Tasarı taslağını hazırlamış ve bu taslağın 25. Maddesi Bölge Kalkınma Ajanslarının kurulmasına ilişkindir. Bu temel kanun; kamuoyunca tereddütle karşılanmış ve Cumhurbaşkanlığınca geri çevirilmiştir. Yürütme organı da, temel kanun metninde ufak tefek değişiklikler yapıp yasayı parça-parça çıkartma yolunu seçmiştir. Bölge Kalkınma Ajanslarının da adı Kalkınma Ajansları olarak değiştirilmiş ve yasa temel hükümleri itibariyle korunmuştur. Tekrar yapılan girişim TMMOB un başvurusu ile yürütme durdurulmuştur. Süreç içerisinde İBBS26 tasnifini esas alarak kurulması düşünülen 26 kalkınma ajansına, ilklik teşkil etmesi açısından pilot uygulamaya iki bölgede başlanmıştır. Bu bölgeler İzmir ve Adana-Mersin dir. 8- Bu artışta adrese göre nüfus sayımında nüfusumuzun düşmesinin ve kur politikalarının da önemi vardır. Tabii şimdilerde de bu artışın en büyük müsebbibi milli gelir hesaplamasının değiştirilmesidir. ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

13 artmıştır. İkincisi; iller artık istatistiki açıdan tek tek değil, il grupları olarak ele alındığından sanki bölgesel farklar azalmış gibi rakamlara yansımaktadır. Bu yanıltıcı olabilir. Zira eşleştirilmiş illerdeki gelir farklılıkları yok varsayılmıştır. Netice olarak Türkiye nin endeks değerinde son 7 yılda AB ye göre çarpıcı bir düşüş gözlenmektedir. SONUÇ ve ÖNERİLER Türkiye de 2000 li yılların başından itibaren, küreselleşmenin önermeleri ve AB bölgesel politikalarının paralelli- ği dikkate alınarak yeni bölgeselciliğin argümanları kabul edilmiştir yılından itibaren resmi söyleme giren bu tercih günümüzde de etkisini sürdürmektedir. İllerimizin istatistiki bölge birimleri esasında sınıflandırılması, AB nin istatistik veri tabanına uyum için, kalkınma ajanslarının oluşturulması da AB nin fonlarının dağılımı açısından başlatılan uygulamalardır. Yeni bölgeselciliğin temel kurumsal yapıları Kalkınma Ajansları dır ve bunlar AB bölgesel politikalarının da temel uygulayıcı aktörleridir. Grafik 1: 2004 Yılı Kişi Başına GSYİH Hacim Endeksleri, (AB25=100) L Ü K N O R R L S V D A N, A V U H O L N G, B E L S V E, Z L F N F R A A L M A B TA A B S P 9 8 Y U N, G K R 8 2 S L V 7 8 P O R 7 3 Ç E K, M A L 7 2 M A C 6 1 S L K 5 2 E S T 5 0 L T 4 8 P O L 4 7 H I R 4 6 L E T 4 3 R O M 3 2 B U L 3 0 TÜ R Kaynak: (1) News Release, 75/2005, Avrupa Birliği İstatistik Ofisi (EUROSTAT) (2) 25 Avrupa Birliği Ülkesi, 4 Aday Ülke ve 3 EFTA (Avrupa Serbest Ticaret Birliği) Ülkesi (Liechtenstein hariç, İsviçre, İzlanda ve Norveç) Türkiye 2000 yılından sonra bölge kaynaklarının harekete geçirilmesine yönelik kalkınma modeline uygun politikalar izlemeye ağırlık vermiştir. Ancak bu noktada bölge kaynaklarının harekete geçirilmesine yönelik kalkınma politikaları Türkiye de uygulanırken, ilgili bölgelerde böyle bir kalkınma stratejisinin izlenebilmesi için yeterli sosyal sermayenin olup olmadığının iyi analiz edilmesi gerekmektedir. 62

14 Türkiye de sosyal sermaye kavramının ne kadar bilindiği ve/veya geri kalmış bölgelerde kalkınma için gerekli sosyal sermayenin mevcudiyeti tartışmalıdır. Oysa AB kalkınma için sosyal sermayenin önemine, bölgelerarası işbirliğine, bilgi ve yenilikçiliğe, işletmeleri bir arada toparlamaya ve bölgesel kalkınmada tabandan gelen katılımcı süreçlere büyük önem vermektedir. Türkiye de oluşturulmaya çalışılan bu kurumsal yapılara ilişkin özetle şu uyarılar yapılabilir: 1- Kalkınma ajanslarına ilişkin; kaynak yaratılması, görev tanımlaması ve yetki göçertimine ilişkin net tanımların olduğu, AB perspektifini ve fonlarını dikkate alan kısa, orta ve uzun vadeli planlar yapılmazsa bu uygulamaların da sonuçsuz kalması kaçınılmaz görünmektedir. Ayrıca illerimizde mevcut kurumsal yapılara ve yetki alanlarına ilişkin yetki karmaşası da önlenmelidir. 2- Öte yandan, yeni bölgeselcilik anlayışıyla ve AB perspektifiyle yapılacak olan (ya da ön hazırlıkları başlatılmış olan) kurumsal düzenlemelerin (Kalkınma Ajansları) ve uygulamada katılımcılığın nasıl gerçekleştirileceği ve beklenen sonucu vermesinin nasıl sağlanacağı net olarak tespit edilmelidir. Zira sosyal sermayesi gelişkin ve demokrasi anlayışı yerleşik toplumlar ile ve bu öğelerin gelişkin olmadığı toplumlar açısından uygulama sonuçlarının farklı olması kaçınılmazdır. Geri kalmışlık özelliği yoğun toplumlarda, kimlerin nasıl yetkilendirileceği ve yetki keyfiyeti açılarından uygulamada dejenerasyon doğabilir. Bu nedenle az gelişmiş ülkelerin, bu yeni anlayış ve uygulamaların kendi özgün koşullarında yansımalarının nasıl olacağını öngörmesi ve ona göre çözüm üretmesi gereklidir. Bir başka deyimle; yönetişimsel süreçte uygulamanın başarısı, toplumun tüm kesimlerinin organize (örgütlü) olmuş olması ve eşit temsil ve etkileşim şanslarının olmasına bağlıdır. Örgütlü toplumlar karar verme süreçlerine kuşkusuz daha rahat katılacaktırlar. 3- Bunun yanı sıra uygulamanın başarısı ancak etkin bir denetim mekanizmasıyla olacaktır. Bu anlamda Türkiye de Kamu Yönetimi Yasa Tasarısı yla denetim birimlerinin azaltılması yönündeki önerisi bir çelişki oluşturmaktadır. Zira denetim mekanizmasının yetersizliği, hatanın ve hatalı aktörlerin tespiti ve telafisini geciktirecek, toplumda etkin bilgilenme ve karar alma sürecinin de önüne geçecektir. Özetle uygulamanın, sosyal sermayesi ve örgütlenmesi yetersiz olan ve demokrasisi ve denetim mekanizması zayıf olan azgelişmiş ülkelerde dejenerasyona uğraması kaçınılmaz görünmektedir. Türkiye özelinde, bugünkü seçim sistemi ve bugünkü sosyal sermaye ve örgütlenme düzeyi ve hukuksal altyapısı ile yetkinin yerel odaklara kaydırılması ekseninde yeni şekillenen yerel-bölgesel kalkınma anlayışının vazgeçilmez yapıları olan katılımcılık ve yönetişim konularında beklenen başarının sağlanmasının bir dizi güçlüğü olduğu öngörülmelidir. Öte yandan yeni anlayışta, bölgesel kalkınmaya ilişkin yerel odakların ve özel sektörün gücü ön plana çıkarılmakta ve merkezi otoritenin geniş çaplı yatırım inisiyatifi geri plana itilmektedir. Bu da başlı başına dengesizliklerin önünü açan bir gelişmedir. Zira bu, kendileğinci yaklaşımla yerel olanakları fazla olan bölgelerin önümüzdeki dönemde de göreli olarak daha dinamik süreçler yakalamalarını kaçınılmaz kılacaktır. Bu konuda şanssız olan bölgelerin ise aynı dinamizmi yakalaması olanaksız olduğu gibi ellerindeki kısıtlı kaynakların da daha dinamik olan bölgelere kaymasının önüne geçemeyecekleri açıktır. Ayrıca bölgesel politikaları üretme ve uygulama süreçleri ekonomik kriterler yanında bir dizi sosyal ve siyasal kriterleri ve bunlar arasındaki girift ilişkileri de gözetmeyi gerektirmektedir. Aksi halde hiçbir bölgesel politikanın başarı şansı yakalaması olanaklı değildir. Temelde tek cümle ile özetlenecek olunursa; 2000 li yıllarda bölgesel politikalarda söylemde iddialı ve fakat icraatta zayıf ve flu bir dönem yaşanmaktadır. ANKARA SANAYİ ODASI YAYIN ORGANI MART / NİSAN

15 YARARLANILAN KAYNAKLAR - ALTAN, (2009), AB ve Türkiye de Bölgesel Kalkınma, Stratejik Boyut, 31 Mart 2009, erişim tarihi AMİN, A. (1999), An Institutionalist Perspective on Regional Economic Development, Events and Debates, Blackwell Publishers, U.K, ss DPT, (2003) Türkiye Cumhuriyeti Ön Ulusal Kalkınma Planı ( ), Ankara, o-ukp.pdf, erişim tarihi DPT (1996), İllerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması, Yayın No:2466, Ankara. - DPT (2000), VIII.BYKP, Ankara. plan/viii/taslak.pdf, erişim tarihi, DPT (2003), İllerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması, Yayın No:2671, Ankara. - DPT (2006), Bölgesel Politikalar, Özel İhtisas Komisyonu Raporu. - ELMAS, G, (2004), Cumhuriyetin İlanından Günümüze Türkiye de Bölgesel Politikalar, Ekonomik Yaklaşım, Kış 2004:15(50), ss ELMAS, G, (2000), GAP ve Devlet, İktisat Dergisi, İÜ, İFMC Yayın Organı, Sayı: 403, Temmuz-2000, ss ELMAS, G. (2001), Küreselleşme Sürecinde Bölgesel Dengesizlikler: AB ve Türkiye, Nobel Kitapevi, Ankara. - ELMAS, G. ve L. Özgen (2003), AB ve Türkiye nin Bölgesel Coğrafyası, III. GAP ve Sanayi Kongresi Bildiriler Kitabı, TMMOB,MMO,Yayın No:E , Ankara, ss ELMAS, G. ( 2005), Türkiye de Bölgesel Politikalar, Yeni Uygulama ve Öneriler, Yorum, GÜ,İİBF Yayın Organı, 2005/2, ss EUROSTAT (2005), News Release, 75/ GEZİCİ ve HEWİNGS, (2004), Regional Convergence and The Economic Performance of Peripheral Areas in Turkey, RURDS, vol:16, no: 2, July. - GAP Eylem Planı Genel/eylem812.pdf, erişim tarihi KAYASÜ, S. (2002), Yeni Planlama Paradigması ve Kurumsallaşma Süreçleri Üzerine, Planlama, TMMOB, Şehir Plancıları Odası Yayını, No:2002/4, İstanbul, ss KAYASÜ ve YAŞAR, (2006), Avrupa Birliğine Üyelik Sürecinde Bölgesel Kalkınma Politikaları: Yasal ve Kurumsal Dönüşümler, Bölgesel Kalkınma ve Yönetişim Sempozyumu, Ankara, bolum3/3_1_kayasu.pdf, erşim tarihi KÖROĞLU, N.T.(2002), Aktör ve Eylem: Plan ve Kurumsalcı Planlama Üzerine, Planlama, TMMOB, ŞPO, 4, s OECD (2001), Main Economic Indicators 2001, National Accounts of OECD Countries, Volume I. - ÖZGEN, Levin (2008), Cumhuriyet ten 2000 li Yıllara Türkiye de Bölge Kalkınma ve Planlama, Bilim ve Eleştiri, GÜ, SBE Dergisi, Cilt:5, Sayı:9, ss Resmi Gazeteler - TEKELİ, İ.(1981), Dört Plan Döneminde Bölgesel Politikalar ve Ekonomik Büyümenin Mekansal Farklılaşması, ODTÜ Gelişme Dergisi 1981 Özel Sayısı: Türkiye de Planlı Gelişmenin Yirmi Yılı , Ankara, ss TÜSİAD, (2008), Türkiye de Bölgesel Farklar ve Politikalar, Yayın No. TÜSİAD-T/ /471), Dr. A. FİLİZTEKİN, İstanbul. 64

TÜRKİYE'DE BÖLGESEL VE SEKTÖREL TEŞVİKLER: TEŞVİK SİSTEMİ KÜMELENMEYE NE ÖLÇÜDE DUYARLI?

TÜRKİYE'DE BÖLGESEL VE SEKTÖREL TEŞVİKLER: TEŞVİK SİSTEMİ KÜMELENMEYE NE ÖLÇÜDE DUYARLI? TÜRKİYE'DE BÖLGESEL VE SEKTÖREL TEŞVİKLER: TEŞVİK SİSTEMİ KÜMELENMEYE NE ÖLÇÜDE DUYARLI? Nuri YAVAN Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Coğrafya Bölümü Sunumun İçeriği 2 Giriş: Dünyadaki

Detaylı

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Mayıs 2013 - Düzce 1

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Mayıs 2013 - Düzce 1 Mayıs 2013 - Düzce 1 İçerik Giriş Kamu Üniversite Sanayi İşbirliğinde En Somut Ara Yüzler: Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Ülkemizde Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Teknoloji Geliştirme Bölgelerinin Bölgesel

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri Yeni Teşvik Sistemi 4. Bölge Teşvikleri Ekim 2013 İçerik Yeni Teşvik Sistemi Amaçları Yeni Teşvik Sistemi Uygulamaları Genel Teşvikler Bölgesel Teşvikler Büyük Ölçekli Ya>rımlar Stratejik Ya>rımlar 4.

Detaylı

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. B A Ş B A K A N L I K YENİ TEŞVİK K SİSTEMS STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ Genel Teşvik Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki KDV

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları UYGULAMALAR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 4 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler

Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler 1. Bölge: Ankara, Antalya, Bursa, Eskişehir, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Muğla 2. Bölge: Adana, Aydın, Bolu, Çanakkale (Bozcaada ve Gökçeada İlçeleri Hariç), Denizli,

Detaylı

KONU : YENİ TEŞVİK SİSTEMİ

KONU : YENİ TEŞVİK SİSTEMİ KONU : YENİ TEŞVİK SİSTEMİ Bilindiği üzere Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından yeni teşvik sistemi açıklandı. Bu açıklamaya dayanarak aşağıda yeni teşvik sistemi genel hatlarıyla ifade edilecektir.

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ (TÜFE) BİLGİ NOTU EYLÜL 2015 Türkiye İstatistik Kurumu 05/10/2015 tarihinde 2015 yılı Eylül ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) haber bültenini yayımladı. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ (TÜFE) BİLGİ NOTU AĞUSTOS 2015 Türkiye İstatistik Kurumu 03/09/2015 tarihinde 2015 yılı Ağustos ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) haber bültenini yayımladı. Tüketici Fiyat Endeksi

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ (TÜFE) BİLGİ NOTU HAZİRAN 2014 Türkiye İstatistik Kurumu 03/07/2014 tarihinde 2014 yılı Haziran ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) haber bültenini yayımladı. Tüketici Fiyat Endeksi

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ (TÜFE) BİLGİ NOTU AĞUSTOS 2014 Türkiye İstatistik Kurumu 03/09/2014 tarihinde 2014 yılı Ağustos ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) haber bültenini yayımladı. Tüketici Fiyat Endeksi

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ (TÜFE) BİLGİ NOTU OCAK 2015 Türkiye İstatistik Kurumu 03/02/2015 tarihinde 2015 yılı Ocak ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) haber bültenini yayımladı. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)

Detaylı

SON DÖNEM DEVLET DESTEKLERİ VE TEŞVİKLERİ

SON DÖNEM DEVLET DESTEKLERİ VE TEŞVİKLERİ SON DÖNEM DEVLET DESTEKLERİ VE TEŞVİKLERİ DEVLET DESTEKLERİ 1- AJANSIN MALİ DESTEKLERİ 2- DEVLETİN YATIRIM TEŞVİKLERİ 3- DEVLETİN HİZMETLER SEKTÖRÜNE VE İHRACAT A YÖNELİK TEŞVİKLERİ İller arası Sosyo Ekonomik

Detaylı

1. KDV İstisnası. 4. Faiz desteği

1. KDV İstisnası. 4. Faiz desteği YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI HAKKINDA KARAR Karar Tarihi:14.07.2009 Karar Sayısı:2009/15199 Yayımlandığı Resmi Gazete Tarih ve Sayısı:16.07.2009/227290 Yürürlükte olan düzenleme üç farklı kategoride

Detaylı

MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ

MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ enel Teşvi Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları üyük Ölçekli Yatırımların Teşviki S KDV İstisnası S Gümrük Vergisi Muafiyeti S KDV İstisnası S Gümrük Vergisi Muafiyeti S Vergi

Detaylı

Türkiye'nin en rekabetçi illeri "yorgun devleri"

Türkiye'nin en rekabetçi illeri yorgun devleri Türkiye'nin en rekabetçi illeri "yorgun devleri" Türkiye nin kalkınmasında önemli rol üstlenen İstanbul, Ankara ve İzmir, iller arasında rekabet sıralamasında da öne çıktı. İSTANBUL - Elif Ferhan Yeşilyurt

Detaylı

OTO KALORİFER PETEK TEMİZLİĞİ - VİDEO

OTO KALORİFER PETEK TEMİZLİĞİ - VİDEO OTO KALORİFER PETEK TEMİZLİĞİ - VİDEO Oto Kalorifer Peteği Temizleme Makinası, Araç Kalorifer Petek Temizliği Cihazı. kalorifer peteği nasıl temizlenir, kalorifer peteği temizleme fiyatları, kalorifer

Detaylı

İL ADI UNVAN KODU UNVAN ADI BRANŞ KODU BRANŞ ADI PLANLANAN SAYI ÖĞRENİM DÜZEYİ

İL ADI UNVAN KODU UNVAN ADI BRANŞ KODU BRANŞ ADI PLANLANAN SAYI ÖĞRENİM DÜZEYİ ADANA 8140 BİYOLOG 0 1 LİSANS ADANA 8315 ÇOCUK GELİŞİMCİSİ 0 1 LİSANS ADANA 8225 DİYETİSYEN 0 1 LİSANS ADANA 8155 PSİKOLOG 0 1 LİSANS ADANA 8410 SAĞLIK MEMURU 6000 ÇEVRE SAĞLIĞI 4 LİSE ADANA 8410 SAĞLIK

Detaylı

BÖLGE BAZINDA DESTEKLENECEK SEKTÖRLER (TASLAK) (US 97 ULUSAL FAALİYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI KODLARIYLA)

BÖLGE BAZINDA DESTEKLENECEK SEKTÖRLER (TASLAK) (US 97 ULUSAL FAALİYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI KODLARIYLA) BÖLGE BAZINDA DESTEKLENECEK SEKTÖRLER (TASLAK) (US 97 ULUSAL FAALİYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI KODLARIYLA) Bölgeler Düzey 2 30 *büro, muhasebe ve bilgi işlem makineleri imalatı 1.BÖLGE TR10 (İstanbul) 2423

Detaylı

BÖLGESEL VERİMLİLİK İSTATİSTİKLERİ METAVERİ

BÖLGESEL VERİMLİLİK İSTATİSTİKLERİ METAVERİ BÖLGESEL VERİMLİLİK İSTATİSTİKLERİ METAVERİ Kapsam Sektörel Kapsam 2003-2008 yılları için Avrupa Topluluğu nda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması NACE REV.1.1 e göre; B C D E F G H I J K M

Detaylı

LİSTE - II TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU - TAŞRA

LİSTE - II TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU - TAŞRA YER DEĞİŞİKLİĞİ BAŞVURULARI İÇİN İLAN EDİLEN LİSTESİ 1 ADANA BİYOLOG GENEL BÜTÇE 1 1 ADANA EBE GENEL BÜTÇE 6 1 ADANA HEMŞİRE GENEL BÜTÇE 2 1 ADANA SAĞLIK MEMURU ÇEVRE SAĞLIĞI TEKNİSYENİ GENEL BÜTÇE 1 1

Detaylı

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMĐ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMĐ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. B A Ş B A K A N L I K YENĐ TEŞVĐK K SĐSTEMS STEMĐ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI MEVCUT TEŞVĐK SĐSTEMĐ Genel Teşvik Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki KDV

Detaylı

2016 Ocak İşkolu İstatistiklerinin İllere Göre Dağılımı 1

2016 Ocak İşkolu İstatistiklerinin İllere Göre Dağılımı 1 2016 Ocak İşkolu İstatistiklerinin İllere Göre Dağılımı 1 1 30 Ocak 2016 tarih ve 29609 sayılı Resmi Gazete de Yayınlanan İşkollarındaki Ve Sendikaların Üye na İlişkin 2016 Ocak Ayı İstatistikleri Hakkında

Detaylı

Türkiye de Bölgesel Kalkınma

Türkiye de Bölgesel Kalkınma economicpolicyresearchinstitute ekonomipolitikaları araş t ı rmaenstitüsü Türkiye de Bölgesel Kalkınma Emin Dedeoğlu 7 Aralık 2006, Konya Türkiye'de Bölgesel Kalkınma Slide 2 Türkiye de Bölgeler Arası

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. YENİ TEŞVİK SİSTEMİ UYGULAMALAR 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 5 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

İLLERE GÖRE NÜFUS KÜTÜKLERİNE KAYITLI EN ÇOK KULLANILAN 5 KADIN VE ERKEK ADI

İLLERE GÖRE NÜFUS KÜTÜKLERİNE KAYITLI EN ÇOK KULLANILAN 5 KADIN VE ERKEK ADI İLLERE GÖRE NÜFUS KÜTÜKLERİNE KAYITLI EN ÇOK KULLANILAN 5 KADIN VE ERKEK ADI İL KADIN ADI ERKEK ADI ADANA ADIYAMAN AFYONKARAHİSAR AKSARAY SULTAN SULTAN İBRAHİM RAMAZAN 1/17 2/17 AMASYA ANKARA ANTALYA ARDAHAN

Detaylı

KPSS-2014/3 Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Sözleşmeli Pozisyonlarına Yerleştirme (Ortaöğretim)

KPSS-2014/3 Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Sözleşmeli Pozisyonlarına Yerleştirme (Ortaöğretim) KURUM ADI KADRO ADI 190160001 SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK MEMURU (ADANA TÜM İLÇELER Taşra) 5 0 75,57278 78,51528 190160003 SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK MEMURU (ARTVİN TÜM İLÇELER Taşra) 4 0 75,26887 75,34407 190160005

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. 22 Nisan 2014. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. 22 Nisan 2014. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI 22 Nisan 2014 ANKARA NİN HEDEFLERİ Cari açığın azaltılması amacıyla ithalat bağımlılığı yüksek olan ara malı ve ürünlerin üretiminin artırılması, Teknolojik

Detaylı

HANEHALKI İŞGÜCÜ ARAŞTIRMASI Bölgesel Sonuçlar 2004-2013 İşgücü ve Yaşam Koşulları Daire Başkanlığı İşgücü İstatistikleri Grubu İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 3 TEMEL İŞGÜCÜ GÖSTERGELERİ... 5 YE İLİŞKİN İŞGÜCÜ GÖSTERGELERİ,

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ Sayfa 1 İKTİSADİ RAPORLAMA VE İSTATİSTİK MÜDÜRLÜĞÜ Gözden Geçirme Notları 2011 Yılı Mayıs Ayı TÜFE Göstergeleri TÜİK tarafından tarihinde açıklanan Mayıs ayı Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) haber bültenine

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ Sayfa 1 Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Gözden Geçirme Notları 2011 Yılı Ocak Ayı TÜFE Göstergeleri TÜİK tarafından tarihinde açıklanan, 2011 yılı Ocak ayı Tüketici

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 07.08.2015 Sayı 41 Genel Değerlendirme Nisan 2015 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Nisan 2015 verilerinin değerlendirildiği- 41. sayısında sigortalı

Detaylı

T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI

T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI TELİF HAKLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İSTATİSTİKSEL BİLGİLENDİRME RAPORU (SERTİFİKA) Hazırlayan: İrfan Taylan ÇOKYAMAN OCAK 2013 ANKARA SERTİFİKA BÖLÜM İSTATİSTİKLERİ 2 1) SERTİFİKA

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI ANKARA SUNUM PLANI 1. Yeni Teşvik Sisteminin Hazırlık Süreci 2. Yeni Teşvik Sistemi 3. Öncelikli Yatırımlar 4. Kümelenme Yatırımları

Detaylı

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015 KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

İleri Teknolojili Tıbbi Görüntüleme Cihazları Yoğunluğu. Prepared by: Siemens Turkey Strategy and Business Development, SBD Istanbul, March 2010

İleri Teknolojili Tıbbi Görüntüleme Cihazları Yoğunluğu. Prepared by: Siemens Turkey Strategy and Business Development, SBD Istanbul, March 2010 İleri Teknolojili Tıbbi Görüntüleme Cihazları Yoğunluğu Prepared by: Siemens Turkey Strategy and Business Development, SBD Istanbul, March 200 Bilgisayarlı Tomografi milyon kişiye düşen cihaz sayısı İlk

Detaylı

15/6/2012 tarihli ve 28324 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, 6322 sayılı AATUHK ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 32.

15/6/2012 tarihli ve 28324 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, 6322 sayılı AATUHK ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 32. Büyük Ölçekli Yatırımlar & Bölgesel Teşvikler & Stratejik Yatırımlar Genel Açıklamalar 15/6/2012 tarihli ve 28324 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, 6322 sayılı AATUHK ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına

Detaylı

M. SALİH URAS TÜİK DİYARBAKIR BÖLGE MÜDÜRÜ 10/08/2015

M. SALİH URAS TÜİK DİYARBAKIR BÖLGE MÜDÜRÜ 10/08/2015 M. SALİH URAS TÜİK DİYARBAKIR BÖLGE MÜDÜRÜ 10/08/2015 Diyarbakır Bölge Müdürlüğü 1 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Sanayi Milli

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ Sayfa 1 İKTİSADİ RAPORLAMA VE İSTATİSTİK MÜDÜRLÜĞÜ Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Gözden Geçirme Notları 2011 Yılı Temmuz Ayı TÜFE Göstergeleri TÜİK tarafından

Detaylı

TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/03/2015

TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/03/2015 TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/03/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/04/2015

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/04/2015 DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/04/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

LİMANLAR GERİ SAHA KARAYOLU VE DEMİRYOLU BAĞLANTILARI MASTER PLAN ÇALIŞMASI

LİMANLAR GERİ SAHA KARAYOLU VE DEMİRYOLU BAĞLANTILARI MASTER PLAN ÇALIŞMASI T.C. ULAŞTIRMA, DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI ALTYAPI YATIRIMLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ LİMANLAR GERİ SAHA KARAYOLU VE DEMİRYOLU BAĞLANTILARI MASTER PLAN ÇALIŞMASI SONUÇ RAPORU-EKLER Mühendislik Anonim

Detaylı

DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014

DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014 DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 01 10 2014 Sayı 31 TEPAV İSTİHDAM İZLEME TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Haziran 2014 verilerinin değerlendirildiği- 31. sayısında sigortalı

Detaylı

METİN ÖCAL TÜİK BALIKESİR BÖLGE MÜDÜRÜ 09/06/2015

METİN ÖCAL TÜİK BALIKESİR BÖLGE MÜDÜRÜ 09/06/2015 METİN ÖCAL TÜİK BALIKESİR BÖLGE MÜDÜRÜ 09/06/2015 1 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/10/2015

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/10/2015 KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/10/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

SON EKONOMİK GELİŞMELERDEN SONRA ESNAF VE SANATKARLARIN DURUMU

SON EKONOMİK GELİŞMELERDEN SONRA ESNAF VE SANATKARLARIN DURUMU SON EKONOMİK GELİŞMELERDEN SONRA ESNAF VE SANATKARLARIN DURUMU Temel Ekonomik Göstergeler: Temmuz ayında; Üretici fiyatları genel indeksinde(üfe), Bir önceki aya göre %1,25 artış Bir önceki yılın Aralık

Detaylı

PROGRAM EKİNİN GAYRİ RESMİ ÇEVİRİSİDİR. E K L E R EK 1.1... 4 DAİMİ İKAMET EDENLERİN SAYISI, TOPLAM NÜFUS, İLLERE GÖRE ŞEHİR VE KIRSAL

PROGRAM EKİNİN GAYRİ RESMİ ÇEVİRİSİDİR. E K L E R EK 1.1... 4 DAİMİ İKAMET EDENLERİN SAYISI, TOPLAM NÜFUS, İLLERE GÖRE ŞEHİR VE KIRSAL PROGRAM EKİNİN GAYRİ RESMİ ÇEVİRİSİDİR. E K L E R EK 1.1... 4 DAİMİ İKAMET EDENLERİN SAYISI, TOPLAM NÜFUS, İLLERE GÖRE ŞEHİR VE KIRSAL YERLEŞİMLERDEKİ NÜFUS %'Sİ... 4 EK 1.2... 6 KİŞİ BAŞI REEL GSYİH,

Detaylı

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 10/11/2015

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 10/11/2015 KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 10/11/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

TABLO-1. İLKÖĞRETİM/ORTAOKUL/İLKOKUL MEZUNLARININ TERCİH EDEBİLECEĞİ KADROLAR (2015 EKPSS/KURA )

TABLO-1. İLKÖĞRETİM/ORTAOKUL/İLKOKUL MEZUNLARININ TERCİH EDEBİLECEĞİ KADROLAR (2015 EKPSS/KURA ) KURUM KODU DPB NO KURUM ADI / POZİSYON UNVANI İL İLÇE TEŞKİLAT SINIF 490060001 12062 AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI HİZMETLİ IĞDIR TÜM İLÇELER Taşra YH 12 2 999 1000 1001 490060003 12079 AİLE VE

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Rapor Özet Türkiye genelinde il merkezlerinin içmesuyu durumu

İÇİNDEKİLER. Rapor Özet Türkiye genelinde il merkezlerinin içmesuyu durumu İÇİNDEKİLER Rapor Özet Türkiye genelinde il merkezlerinin içmesuyu durumu Çizelge 1 Türkiye genelinde il merkezlerinin su ihtiyaçları ve ihtiyaçların karşılanma durumu icmali Çizelge 2. 2013-2015 yılları

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 19 05 2014 Sayı 26 Genel Değerlendirme Ocak 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Ocak 2014 verilerinin değerlendirildiği- 26. sayısında sigortalı ücretli istihdamı, kadın

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

TAKVİM KARTONLARI 2016 YILI RESMİ TATİL GÜNLERİ

TAKVİM KARTONLARI 2016 YILI RESMİ TATİL GÜNLERİ 2016 YILI RESMİ TATİL GÜNLERİ 2016 YILI MÜBAREK GÜN ve GECELER Yılbaşı 1 Ocak Cuma Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı 23 Nisan Cumartesi Emek ve Dayanışma Günü 1 Mayıs Pazar Gençlik ve Spor Bayramı 19 Mayıs

Detaylı

VERGİ BİRİMLERİ. Taşra Teşkilatındaki Birimlerin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu

VERGİ BİRİMLERİ. Taşra Teşkilatındaki Birimlerin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu VERGİ BİRİMLERİ Taşra Teşkilatındaki Birimlerin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu 2. Vergi Birimleri. 2.1. Vergi Birimlerinin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu Birimin Adı 31/12/1996 31/12/1997 31/12/1998

Detaylı

Başvuru Merci: Ekonomi Bakanlığı, Sanayi Odaları, Kalkınma Ajansları, Bakanlıkça görevlendirilecek diğer Odalar

Başvuru Merci: Ekonomi Bakanlığı, Sanayi Odaları, Kalkınma Ajansları, Bakanlıkça görevlendirilecek diğer Odalar Destek Mevzuatı: 2012/3305 sayılı Karar ve 20.06.2012 tarih ve 28329 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan söz konusu Karar ın uygulanmasına ilişkin 2012/1 sayılı Tebliğ ile yürürlüğe girmiştir. Amaç: Tasarrufların

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 11.06.2015 Sayı 39 Eki-08 Oca-09 Nis-09 Tem-09 Eki-09 Oca-10 Nis-10 Tem-10 Eki-10 Oca-11 Nis-11 Tem-11 Eki-11 Oca-12 Nis-12 Tem-12 Eki-12 Oca-13 Nis-13 Tem-13 Eki-13 Oca-14 Nis-14 Tem-14 Eki-14 Oca-15

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 01 07 2014 Sayı 27 Genel Değerlendirme Şubat 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Şubat 2014 verilerinin değerlendirildiği- 27. sayısında sigortalı

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/06/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/06/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/06/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

HÜSEYİN AVNİ DIZMAN TÜİK MALATYA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/07/2015

HÜSEYİN AVNİ DIZMAN TÜİK MALATYA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/07/2015 HÜSEYİN AVNİ DIZMAN TÜİK MALATYA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/07/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

GENELGE NO: 12/83. İstanbul, 17.08.2012. : Yönetim Kurulu Başkanlığı, Genel Müdürlük, Mali İşler : Yeni Teşvik Sistemine İlişkin Açıklama

GENELGE NO: 12/83. İstanbul, 17.08.2012. : Yönetim Kurulu Başkanlığı, Genel Müdürlük, Mali İşler : Yeni Teşvik Sistemine İlişkin Açıklama İlgili Birim Konu Sayın Üyemiz, GENELGE NO: 12/83 : Yönetim Kurulu Başkanlığı, Genel Müdürlük, Mali İşler : Yeni Teşvik Sistemine İlişkin Açıklama İstanbul, 17.08.2012 Malumlarınız olduğu üzere, Yeni Teşvik

Detaylı

ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 07/07/2014

ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 07/07/2014 ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 07/07/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

TABİP İL BÖLGE SE PDC KAD ORAN GRUP KİLİS 4 63 88 96 109,09% A1 KARAMAN 4 32 127 130 102,36% A2 İZMİR 1 3 1821 1864 102,36% A3 MALATYA 5 42 373 375

TABİP İL BÖLGE SE PDC KAD ORAN GRUP KİLİS 4 63 88 96 109,09% A1 KARAMAN 4 32 127 130 102,36% A2 İZMİR 1 3 1821 1864 102,36% A3 MALATYA 5 42 373 375 TABİP İL BÖLGE SE PDC KAD ORAN GRUP KİLİS 4 63 88 96 109,09% A1 KARAMAN 4 32 127 130 102,36% A2 İZMİR 1 3 1821 1864 102,36% A3 MALATYA 5 42 373 375 100,54% A4 ELAZIĞ 5 39 308 309 100,32% A5 YALOVA 2 13

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 12 08 2014 Sayı 28 Genel Değerlendirme Mart 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Mart 2014 verilerinin değerlendirildiği- 28. sayısında sigortalı

Detaylı

TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015

TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

ÜZEYİR KARAKUŞ TÜİK NEVŞEHİR BÖLGE MÜDÜRÜ 08/09/2014

ÜZEYİR KARAKUŞ TÜİK NEVŞEHİR BÖLGE MÜDÜRÜ 08/09/2014 ÜZEYİR KARAKUŞ TÜİK NEVŞEHİR BÖLGE MÜDÜRÜ 08/09/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

TABLO-2. ORTAÖĞRETİM MEZUNLARININ TERCİH EDEBİLECEĞİ KADROLAR ( EKPSS 2014)

TABLO-2. ORTAÖĞRETİM MEZUNLARININ TERCİH EDEBİLECEĞİ KADROLAR ( EKPSS 2014) 7942 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hizmetli ADANA TÜM İLÇELER Taşra YH 12 9 2001 7943 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hizmetli ADIYAMAN TÜM İLÇELER Taşra YH 12 5 2001 7944 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hizmetli AFYONKARAHİSAR

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 08/07/2014

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 08/07/2014 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 08/07/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

BÖLGE BAZINDA DESTEKLENECEK SEKTÖRLER (US 97 ULUSAL FAALĐYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI KODLARIYLA) Bölgesel Teşviklerden Yararlanacak Sektörler

BÖLGE BAZINDA DESTEKLENECEK SEKTÖRLER (US 97 ULUSAL FAALĐYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI KODLARIYLA) Bölgesel Teşviklerden Yararlanacak Sektörler EK - 2 BÖLGE BAZINDA DESTEKLENECEK SEKTÖRLER (US 97 ULUSAL FAALĐYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI KODLARIYLA) Bölgeler Düzey 2 SEKTÖRÜN US 97 KODU Bölgesel Teşviklerden Yararlanacak Sektörler 1911 *derinin tabaklanması,

Detaylı

Mayıs 2014 SAGMER İstatistikleri

Mayıs 2014 SAGMER İstatistikleri Mayıs 2014 SAGMER İstatistikleri *Ekli dosyadaki istatistikî veriler, Sigorta Şirketlerinin SBM ye gönderdiği verilerden oluşturulmuştur. Veriler 31 Mayıs 2014 itibariyle alınmıştır. Tablo 1: Ödeme Yöntemine

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ BİLGİ NOTU

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ BİLGİ NOTU YENİ TEŞVİK SİSTEMİ BİLGİ NOTU Sayın Başbakan ve ilgili Bakanın yapmış olduğu sunumlardan derlenen yeni teşvik sistemine ait bilgi notu aşağıda olup konuya ilişkin Kararname ve uygulama Tebliğinin yayımlanması

Detaylı

ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 08/01/2016

ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 08/01/2016 ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 08/01/2016 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2012/49

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2012/49 DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş. Sun Plaza No:24 34398 Maslak İstanbul, Türkiye Tel: + 90 (212) 366 60 00 Fax: + 90 (212) 366 60 15 www.deloitte.com.tr www.verginet.net VERGİ SİRKÜLERİ

Detaylı

KPSS-2014/3 Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Kadrolarına Yerleştirme Sonuçlarına Göre En Büyük ve En Küçük Puanlar (Lisans)

KPSS-2014/3 Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Kadrolarına Yerleştirme Sonuçlarına Göre En Büyük ve En Küçük Puanlar (Lisans) KURUM ADI ADI 390160001 SAĞLIK BAKANLIĞI PSİKOLOG (AĞRI TÜM İLÇELER Taşra) 1 0 72,44764 72,44764 390160003 SAĞLIK BAKANLIĞI PSİKOLOG (ARDAHAN TÜM İLÇELER Taşra) 1 0 72,11422 72,11422 390160005 SAĞLIK BAKANLIĞI

Detaylı

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI Nisan 2015 Sunum Planı 1. Yatırım Teşvik Sistemi a) Amaç ve İlgili Mevzuat b) Yatırım Teşvik Sistemi - Destek Unsurları - Yatırım

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/07/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/07/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/07/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 16 09 2014 Sayı 29 Genel Değerlendirme Nisan 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Nisan 2014 verilerinin değerlendirildiği- 29. sayısında sigortalı

Detaylı

ERDİNÇ SANCAK TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 07/08/2014

ERDİNÇ SANCAK TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 07/08/2014 ERDİNÇ SANCAK TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 07/08/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı Ruhsatı Konut

Detaylı

KURUM ADI KADRO ADI KONT.

KURUM ADI KADRO ADI KONT. . KPSS-2014/2 310020001 ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ Memur (ADIYAMAN MERKEZ Merkez) 1 0 86,13395 86,13395 310020003 ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ Memur (ADIYAMAN MERKEZ Merkez) 1 0 87,43649 87,43649 310020005 ADIYAMAN

Detaylı

T.C. B A ġ B A K A N L I K. YENĠ TEġVĠK SĠSTEMĠ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. B A ġ B A K A N L I K. YENĠ TEġVĠK SĠSTEMĠ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. B A ġ B A K A N L I K YENĠ TEġVĠK SĠSTEMĠ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI MEVCUT TEġVĠK SĠSTEMĠ Genel TeĢvik Uygulamaları Bölgesel TeĢvik Uygulamaları Büyük Ölçekli Yatırımların TeĢviki KDV Ġstisnası

Detaylı

-TÜRKİYE DE KİŞİ BAŞINA TÜKETİCİ BORCU 4 BİN TL YE YAKLAŞTI

-TÜRKİYE DE KİŞİ BAŞINA TÜKETİCİ BORCU 4 BİN TL YE YAKLAŞTI Umut Oran Basın Açıklaması 27.5.2013 -TÜRKİYE DE KİŞİ BAŞINA TÜKETİCİ BORCU 4 BİN TL YE YAKLAŞTI -SON ÜÇ YILDA KİŞİBAŞINA DÜŞEN TÜKETİCİ BORCU YÜZDE 90 ORANINDA ARTARKEN, AYNI DÖNEMDE TASARRUF NDAKİ ARTIŞ

Detaylı

Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar 19.06.2012 tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar 19.06.2012 tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 19.06.2012 KONU: Yeni Teşvik Sistemi Kapsamında Turizm Sektörü Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar 19.06.2012 tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Söz konusu Karar ın turizm

Detaylı

Örgün ve yaygın eğitim kurumu kütüphaneleri, İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflamasına göre kütüphane ve materyal sayısı

Örgün ve yaygın eğitim kurumu kütüphaneleri, İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflamasına göre kütüphane ve materyal sayısı Materyal türü-types of material Afiş, atlas, Kütüphane harita, mikrofilm, sayısı Video disket vb. Number Süreli kaset Posters, atlases, İBBS - 3. Düzey of public Kitap yayın CD DVD VCD Video maps, microfilms,

Detaylı

UYAP VİZYONU SEMİNERİ 04.06.2007 KATILIMCI PROFİLİ

UYAP VİZYONU SEMİNERİ 04.06.2007 KATILIMCI PROFİLİ 1. CUMHURBAŞKANLIĞI 1.1. Devlet Denetleme Kurulu UYAP VİZYONU SEMİNERİ 04.06.2007 KATILIMCI PROFİLİ 2. BAŞBAKANLIK 2.1. Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği(MGK) 2.2. Atatürk Kültür, Dil ve tarih Yüksek

Detaylı

KPSS-2014/3 Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Kadrolarına Yerleştirme Sonuçlarına Göre En Büyük ve En Küçük Puanlar (Önlisans)

KPSS-2014/3 Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Kadrolarına Yerleştirme Sonuçlarına Göre En Büyük ve En Küçük Puanlar (Önlisans) KURUM ADI ADI 290160001 SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK TEKNİKERİ (ADANA TÜM İLÇELER Taşra) 1 0 85,13376 85,13376 290160003 SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK TEKNİKERİ (AFYONKARAHİSAR TÜM İLÇELER Taşra) 2 0 81,03624 82,65201

Detaylı

FARABİ KURUM KODLARI

FARABİ KURUM KODLARI FARABİ KURUM KODLARI İstanbul 1. Boğaziçi D34-FARABİ-01 2. Galatasaray D34-FARABİ-02 3. İstanbul Teknik D34-FARABİ-03 Eskişehir 1. Anadolu D26-FARABİ-01 2. Eskişehir Osmangazi D26-FARABİ-02 Konya 1. Selçuk

Detaylı

Talepte Bulunan PersonelinÜnvanlara Göre Dağılımı

Talepte Bulunan PersonelinÜnvanlara Göre Dağılımı 15/06/2011-05/08/2011 Tarihleri Arasında Başkanlığımız İnternet Sitesinde Yayınlanan "Hizmetiçi Eğitim İhtiyacının Belirlenmesi Anketi"ne Katılan 7.191 Personelin 58.878 Tercihin, "Tercih Edilen Eğitim

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 07/08/2014

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 07/08/2014 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 07/08/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

TABLO-1. MERKEZİ YERLEŞTİRMEDEKİ EN KÜÇÜK VE EN BÜYÜK PUANLAR ( ORTAÖĞRETİM MEZUNLARI )

TABLO-1. MERKEZİ YERLEŞTİRMEDEKİ EN KÜÇÜK VE EN BÜYÜK PUANLAR ( ORTAÖĞRETİM MEZUNLARI ) 1573951 3 0 091.496 092.411 HEMŞİRE (BOLU) ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (Merkez) 1573953 29 0 093.232 096.492 KORUMA VE GÜVENLİK GÖREVLİSİ (ANKARA) ADALET BAKANLIĞI (Merkez) 1573955 11 0 092.813 093.230

Detaylı

2012 Yılı ve Sonrasında Uygulanacak Yatırım Teşvikleri

2012 Yılı ve Sonrasında Uygulanacak Yatırım Teşvikleri 2012 Yılı ve Sonrasında Uygulanacak Yatırım Teşvikleri Yatırımların teşvik edilmesine yönelik olarak 19.06.2012 tarih ve 28328 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 15/06/2012 tarihli ve 2012/3305 sayılı Yatırımlarda

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TEHLİKELİ ATIK İSTATİSTİKLERİ BÜLTENİ(2013)

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TEHLİKELİ ATIK İSTATİSTİKLERİ BÜLTENİ(2013) Sayı: 4 02.07.2015 16:00 Mülga Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği kapsamında yıllık tehlikeli atık beyanları, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre Bilgi Sistemi altında yer alan Atık Yönetim Uygulaması/Tehlikeli

Detaylı

İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI

İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI RAPOR BÜLTENİ İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI Ağız ve Diş Sağlığı Hizmetleri (TKHK, 13-) Tarih: 13/11/ Sayı : 12 Editör Aziz KÜÇÜK Hazırlayan Alpay KÖMBE Katkıda Bulunanlar Uğur TEKKANAT

Detaylı

CEYHAN SOSYO- EKONOMİK RAPORU

CEYHAN SOSYO- EKONOMİK RAPORU CEYHAN TİCARET ODASI CEYHAN SOSYO- EKONOMİK RAPORU 2013 YILI Ceyhan Ticaret Odası 2013 CEYHAN T İ CARET ODASI BAŞKANDAN; Değerli Ceyhanlılar, Bilindiği gibi Ceyhan Adana nın en eski ilçelerindenn birisi

Detaylı

VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü) GENELGE 2005/88

VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü) GENELGE 2005/88 Konu: Psiko-Teknik Değerlendirme Merkezi 03.06.2005/8148 VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü) GENELGE 2005/88 Bilindiği üzere Psiko-Teknik Değerlendirme Merkezlerinin açılış, işleyiş ve denetim işlemleri 18.07.1997

Detaylı

122. GRUPTA İHALE EDİLECEK SAHALARIN LİSTESİ. Belirlenen Taban İhale Bedeli TL. 1 Adana 3327245 3183357 II. Grup 81.07 Arama 6.06.2016 9,30 60.

122. GRUPTA İHALE EDİLECEK SAHALARIN LİSTESİ. Belirlenen Taban İhale Bedeli TL. 1 Adana 3327245 3183357 II. Grup 81.07 Arama 6.06.2016 9,30 60. 122. GRUPTA İHALE EDİLECEK SAHALARIN LİSTESİ Sıra No İli Erişim İlişkili Erişim Maden Grubu Alanı Ruhsat Safhası İhale Tarihi Saati Belirlenen Taban İhale Bedeli TL. 1 Adana 3327245 3183357 II. Grup 81.07

Detaylı

2015 YILI RESMİ TATİL GÜNLERİ Yılbaşı 1 Ocak Perşembe. Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı 23 Nisan Perşembe. Emek ve Dayanışma Günü 1 Mayıs Cuma

2015 YILI RESMİ TATİL GÜNLERİ Yılbaşı 1 Ocak Perşembe. Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı 23 Nisan Perşembe. Emek ve Dayanışma Günü 1 Mayıs Cuma 2015 YILI RESMİ TATİL GÜNLERİ Yılbaşı 1 Ocak Perşembe Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı 23 Nisan Perşembe Emek ve Dayanışma Günü 1 Mayıs Cuma Gençlik ve Spor Bayramı 19 Mayıs Salı Ramazan Bayramı 17-18-19

Detaylı