Hastane infeksiyonlar (sa l k hizmetine ba l. Kalite Göstergesi Olarak Hastane nfeksiyonlar. Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2001; 5:

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Hastane infeksiyonlar (sa l k hizmetine ba l. Kalite Göstergesi Olarak Hastane nfeksiyonlar. Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2001; 5: 169-171"

Transkript

1 Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2001; 5: Hastane İnfeksiyonları Kalite Göstergesi Olarak Hastane nfeksiyonlar Dr. H. Erdal AKALIN* * Pfizer laçlar Afi, stanbul. Hastane infeksiyonlar (sa l k hizmetine ba l infeksiyonlar) uzun zamandan bu yana sa l k hizmetleri kalitesinde kritik bir faktör olarak kabul edilmekte ve sa l k hizmetlerinde al nan sonuçlar n olumsuz etkilenmesinde önemli rol oynamaktad r. Bugün, hastane infeksiyonlar n n y lda 2 milyon hastada, 8 milyon hastanede ek yat fl gününe, 88 bin ölüme ve 4.5 milyar Amerikan dolar na mal oldu u bilinmektedir. Bu infeksiyonlar n %70 i de dirençli organizmalarla geliflmektedir. The Joint Commision on Accreditation of Hospitals (JCOAH) 1986 y l nda yay nlad Agenda for Change döküman nda sa l k hizmeti veren kurulufllar n verdikleri hizmetlerin olmas gereken kalitesi ile halihaz rda olduklar yerin de erlendirilmesinin yap lmas n amaç olarak belirtmifltir. Böylece ifllevleri de erlendirmeden, sonuçlar de erlendirmeye yönelik en önemli ad m atm fllard r. Kurulufllar n de erlendirilmesinde bir kalite indikatörü olarak kullan lmas belirlenen bir parametre de hastane infeksiyonlar görülme h z d r. Sa l k hizmetlerinde son y llarda en fazla tart fl lan konu kaliteli hizmetin daha az maliyetle verilmesidir. Sa l k hizmetlerine ba l infeksiyonlar hem klinik sonuçlar hem de maliyetleri aç s ndan kalite iyilefltirme ile u raflanlar n en önemli gündem maddesi olmufltur. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) n 1974 y l nda bafllat p, 1985 y l nda yay nlam fl oldu u The Study of the Efficacy of Nosocomial Infection Control (SENIC) projesinin sonuçlar, etkili önlemler al nd taktirde hastane infeksiyonlar n n üçte birinin önlenebilece ini göstermifltir. Bu çal flma, kalite iyilefltirme program olarak gösterilebilecek en iyi örneklerden birisidir. Kalite indikatörü tan m nedir? E er birfleyi ölçebiliyor iseniz, iyilefltirebilirsiniz. Kalitenin de erlendirilmesinde de bu kavram geçerlidir. ndikatör, ilgilenilen sonuçla direkt iliflkisi olan ifllemlere göre seçilmelidir. De iflik kalite indikatörleri tan mlanm flt r. 1. Topluma yönelik indikatörler; örne in, düflük do um a rl kl bebeklerin oran, tüberkülozlu hasta say s, akut miyokard infarktüsü h z, obezite veya sigara içen prevalans gibi indikatörlerdir. 2. Sa l k sistemine yönelik indikatörler; koruyucu hekimlik hizmetleri verilerini esas alan indikatörler, afl lanma oranlar, meme kanseri tarama testi olarak mamografi yap lma s kl, ast m hastal k yönetimi program uygulamalar n n acil servise baflvuruya etkileri gibi indikatörler, 169

2 Akal n HE. Kalite Göstergesi Olarak Hastane nfeksiyonlar 3. Hastaneye yönelik indikatörler; bunlar da farkl bafll klarda incelenebilir: Yap sal indikatörler: Organizasyonel yap ile ilgili, Hizmet kalite indikatörleri: Hasta memnuniyeti, hizmete ulafl m, Verilen hizmetin uygunlu u ile ilgili indikatörler: Sezeryanla do um s kl, kardiyak kateterizasyonda normal sonuç oranlar gibi, Temel klinik indikatörler: Mortalite, majör komplikasyonlar n görülme s kl, Sofistike klinik indikatörler: Hastane infeksiyon h z, tekrar hastaneye yat fl h z gibi. ndikatörler çok iyi tan mlanm fl, objektif, hakiki kaliteyi ölçebilen, bir sorun oldu unu çok az say da hasta bile olsa ortaya ç karabilecek flekilde belirlenmelidir. ndikatörler güvenilir, fleksibl, tekrarlanabilen ve aç k kavramlar olmal d r. ndikatör seçimi s ras nda önem verilmesi gereken noktalar aras nda; s k görülen bir hastal k veya s k uygulanan bir ifllemle ilgili olmalar, topluma yükü belli bir düzeyde olan hastal klar de erlendirmeleri (kalp yetmezli i, pnömoni gibi), uygulamalarda önemli farkl l klar bulunan ifllemlerle ilgili olmalar, sezeryanla do um, koroner arter cerrahisi gibi, bulunmaktad r. ndikatörlerin de erleri çok aç kt r; kalite iyilefltirme süreçlerine odaklanmay sa larlar. Hastane infeksiyonlar görülme h z iyi bir kalite indikatörü müdür? Halen JCOAH ve Maryland Hospital Association Quality Indicator Project (MHAQIP) hastane infeksiyon h z n kalite indikatörü olarak kabul etmektedirler. Bunu destekleyen en önemli bilimsel veriler The National Nosocomial Infection Surveillance System (NNISS) taraf ndan, 1969 y l ndan beri toplanmaktad r. NNISS, gerek sürveyansta gerekse hastane infeksiyonlar n n tan mlar nda belli standartlar benimsemekte ve bu prensiplerle elde edilen verileri de erlendirmektedir. Bu yöntem belli bir yere kadar kalite indikatörü tan m na uymaktad r. Hastane infeksiyonlar n n indikatör olarak kabul edilmelerinde 2 önemli faktör vard r: Birincisi sürveyanst r. NNISS hastane infeksiyonlar n n sürveyans ile ilgili oldukça önemli parametreler koymufltur. Bugün hastane infeksiyonlar ile ciddi bir flekilde ilgilenen kurumlar bu k lavuzlara uygun olarak sürveyans çal flmalar n yapmaktad r. Ancak, özellikle hastaneler aras nda k yaslama yap l rken kullan lan sürveyans yöntemleri çok önem kazanmaktad r. K yaslaman n yap labilmesi için ayn yöntemlerin kullan lmas na gerek duyulmaktad r. kinci önemli nokta ise kullan lan tan mlard r. CDC hastane infeksiyonlar n n tan mlar n yapm fl ve pekçok kurum taraf ndan kullan lmaya bafllanm flt r. Bu tan mlar n hastane infeksiyonu ile ilgili veri toplayan ve iyilefltirme programlar gelifltiren her kurum taraf ndan kullan lmas nda yarar vard r. Hastane infeksiyonlar n n saptanmas nda kullan lan yöntemler de çok önemlidir. Sürveyans yöntemleri ve tan mlar ayn olmakla birlikte, gerek insan kaynaklar n n, laboratuvar tetkiklerinin ve imkanlar n n gerekse bilginin yetersizli i hastane infeksiyonlar n n saptanmas nda önemli eksikliklere ve yanl fllara neden olabilir. Hastane infeksiyonlar n n kurum içi veya kurumlar aras k yaslanmas nda en önemli konu vaka kar fl m kavram d r. Baz servisler veya hastanelerde farkl hasta gruplar n n yer almas, vaka kar fl m bilinmeden yap lan k yaslamalar n eksik veya yanl fl bilgi verebilece ini akla getirmektedir. Hastane infeksiyonlar n n risk faktörleri düflünülürse (yafl, cinsiyet, altta yatan hastal k, antibiyotik kullan m, enstrümentasyon, mekanik ventilasyon, kateterizasyon gibi) bunlar göze al nmadan yap lan k yaslamalar n ne kadar do ru sonuçlar verece i flüphelidir. Hastane infeksiyonlar h z n n bir indikatör olarak kullan lmas s ras nda, saptama, tan m, sürveyans yöntemleri ve h zlar n hesaplanmas nda standardizasyon gibi konular n farkl l klar yaratabilece inin ak lda tutulmas gerekir. Bütün bunlara ra men The Healthcare Cost and Utilization Project-2001 (HCUP) seçti i 33 kalite indikatörü aras na 3 önemli hastane infeksiyonunuda alm fl bulunmaktad r. Yirmibirinci yüzy l, sa l k hizmetlerinde çok önemli bir de iflimi beraberinde getirmektedir. Gelecek y llarda sa l k hizmetleri ile ilgili geliflmeler tart fl l rken en önemli olacak konular flunlard r: Küreselleflme, popülasyon demografisi, biyoteknoloji. Bu kavramlar sosyal yaflam, ifl dünyas n ve devletlerin yönetim biçimlerini çok önemli bir flekilde etkileyecektir. Bu kavramlar n sa l k hizmetlerine yans malar da önemli de iflikliklere neden olabilecektir. Önemli kavramlar aras na sorumluluk, sa l k hizmetlerinde kalite 170 Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2001; 5: 3

3 Kalite Göstergesi Olarak Hastane nfeksiyonlar Akal n HE. ve infeksiyon önleme yöntemleri ile medikal informatik girecektir ve de girmifltir. Bu geliflmelerin fl nda CDC, The Hospital Infections Program bölümünün yap s n de ifltirmifl ve Division of Healthcare Quality Promotion ad n vermifltir. Yirmibirinci yüzy lda sa l k hizmetine ba l infeksiyonlar t bbi hatalar n bir parças olarak kabul edilecek, bunlar n önlenmesi kalite iyilefltirme programlar n n çok önemli bir parças olacakt r. KAYNAKLAR 1. Gross PA. A primer on the healthcare quality improvement movement. In: Mayhall CG (ed). Hospital Epidemiology and Infection Control. 2 nd ed. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins, Larson E, Oram LF, Hedrick E. Nosocomial infection rate as an indicator of quality. Medical Care 1988;26: The Quality Indicator Study Group. An approach to the evaluation of quality indicators of the outcome of care in hospitalized patients, with a focus on nosocomial infection indicators. A J Infect Control 1995;23: and Infect Cont Hosp Epidemiol 1995;16: Gaynes RP. Surveillance of nosocomial infections: A fundamental ingredient for quality. Infect Cont Hosp Epidemiol 1997;18: Gaynes RP, Richards C, Edwards J et al. Feeding back surveillance data to prevent hospital-acquired infections. Emerging Infectious Diseases 2001;7: Monitoring hospital-acquired infections to promote patient safety-united States, MMWR 2000;49: Quality indicators from the Healthcare Cost and Utilization Project (HCUP QIs). Agency for Healthcare Research and Quality, 2001, gov/hcup. 8. Gerberding JL. Healthcare quality promotion through infection prevention: Beyond Emerging Infectious Diseases 2001;7: YAZIfiMA ADRES : Dr. H. Erdal AKALIN Pfizer laçlar Afi Ortaköy- STANBUL Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2001; 5: 3 171

Yoğun Bakım Ünitelerinde Kalite İyileştirme

Yoğun Bakım Ünitelerinde Kalite İyileştirme Yoğun Bakım Ünitelerinde Kalite İyileştirme H. Erdal AKALIN* * Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Eski Öğretim Üyesi ve Medikal Danışman Pfizer Pharmaceutical Group, TÜRKİYE Sağlık hizmetlerinde kalite

Detaylı

RAPOR 2012. çindekiler. 1. Girifl 5

RAPOR 2012. çindekiler. 1. Girifl 5 Türk Matematik Derne i 2012 y l raporu, dünyada ve ülkemizdeki matematiksel araflt rmalar n genel durumu ile ilgili tespitler ve Türkiye de yürütülmekte olan araflt rmalar n daha gelifltirilmesi için öneriler

Detaylı

Hastane İnfeksiyonları

Hastane İnfeksiyonları ISSN 1301-3912 Turkish Journal of Hospital Infections Hastane İnfeksiyonları Dergisi Y l : 2008 Cilt : 12 Ek : 1 TÜRK HASTANE ÝNFEKSÝYONLARI ve KONTROLÜ DERNEÐÝ 2000 TÜRK HASTANE İNFEKSİYONLARI ve KONTROLÜ

Detaylı

YEN fi GEL fit RME KILAVUZU. YEN fi GEL fit RME Ç N STRATEJ K KAVRAMLAR fi PLANI YATIRIMLA LG L PROJE YÖNET M

YEN fi GEL fit RME KILAVUZU. YEN fi GEL fit RME Ç N STRATEJ K KAVRAMLAR fi PLANI YATIRIMLA LG L PROJE YÖNET M YEN fi GEL fit RME 4 KILAVUZU YEN fi GEL fit RME Ç N STRATEJ K KAVRAMLAR fi PLANI YATIRIMLA LG L PROJE YÖNET M stanbul Sanayi Odas Kalite ve Teknoloji htisas Kurulu ( SO-KATEK) Yeni fl Gelifltirme K lavuzu

Detaylı

Koroner baypas geçiren olgularda faz II kardiyak rehabilitasyon program n n etkileri

Koroner baypas geçiren olgularda faz II kardiyak rehabilitasyon program n n etkileri 116 Orijinal Araştırma Original Investigation Koroner baypas geçiren olgularda faz II kardiyak rehabilitasyon program n n etkileri The effects of phase II cardiac rehabilitation programme on patients undergone

Detaylı

ÜLKEM ZDE ÇOK LACA D RENÇL TÜBERKÜLOZ EP DEM YOLOJ S

ÜLKEM ZDE ÇOK LACA D RENÇL TÜBERKÜLOZ EP DEM YOLOJ S ÜLKEM ZDE ÇOK LACA D RENÇL TÜBERKÜLOZ EP DEM YOLOJ S Doç.Dr. Kemal TAHAO LU Süreyyapafla Gö üs Hastal klar ve Gö üs Cerrahisi Merkezi, STANBUL Çok laca Dirençli Tüberküloz (Ç D TB) ile ilgili gerek ülkemizde

Detaylı

Kronik Hepatit B ve Delta

Kronik Hepatit B ve Delta Tıp Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Hepato-Bilier Sistem ve Pankreas Hastal klar Sempozyum Dizisi No: 28 Ocak 2002; s. 67-78 Sürekli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp

Detaylı

Akut Pulmoner Embolide Tan ve Tedavi K lavuzu

Akut Pulmoner Embolide Tan ve Tedavi K lavuzu European Heart Journal (2008) 29, 2276-2315 doi:10.1093/eurheartj/ehn310 ESC KLVUZLR kut Pulmoner Embolide Tan ve Tedavi K lavuzu vrupa Kardiyoloji Derne i (ESC) kut Pulmoner Emboli Tan ve Tedavisi Görev

Detaylı

TÜRK YE DE VADEL filemler P YASASI VE BAZI TARIMSAL ÜRÜNLER ÜZER NDE UYGULANAB L RL

TÜRK YE DE VADEL filemler P YASASI VE BAZI TARIMSAL ÜRÜNLER ÜZER NDE UYGULANAB L RL T Ü R K Y E TÜRK YE DE VADEL filemler P YASASI VE BAZI TARIMSAL ÜRÜNLER ÜZER NDE UYGULANAB L RL Dr. Gülistan ERDAL Gaziosmanpafla Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Tar m Ekonomisi Bölümü O D A L A R V E B

Detaylı

ÜÇ AYLIK UNICEF TÜRK YE BÜLTEN 60. YIL KUTLAMA SAYISI ÇOCUKLARLA B RL KTE 60YIL

ÜÇ AYLIK UNICEF TÜRK YE BÜLTEN 60. YIL KUTLAMA SAYISI ÇOCUKLARLA B RL KTE 60YIL ÜÇ AYLIK UNICEF TÜRK YE BÜLTEN 60. YIL KUTLAMA SAYISI ÇOCUKLARLA B RL KTE 60YIL UNICEF:ÇOCUKLARA GELECEK SA LAMA ÇABASINDA 60 YIL Konuk Baflyazar Prof. Dr. hsan Do ramac York taki UNICEF binas nda bir

Detaylı

NSAN KAYNAKLARI YÖNET M

NSAN KAYNAKLARI YÖNET M T.C. ANADOLU ÜN VERS TES YAYINI NO: 2900 AÇIKÖ RET M FAKÜLTES YAYINI NO: 1857 NSAN KAYNAKLARI YÖNET M Yazarlar Prof.Dr. Ramazan GEYLAN (Ünite 7) Doç.Dr. H. Zümrüt TONUS (Ünite 2, 3) Doç.Dr. Deniz KA NICIO

Detaylı

köreltebildi ini ve siyasal istikrars zl körükleyebildi ini belirtmektedir.

köreltebildi ini ve siyasal istikrars zl körükleyebildi ini belirtmektedir. International Labour Office, Ankara ILO taraf ndan haz rlanan yeni bir rapora göre, çal flma yaflam nda ayr mc l n en aç k biçimleri art k ortadan kalkm fl olsa bile, ayr mc l k, yeni ve daha az fark edilebilir

Detaylı

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Girifl Schindler Kurumsal nsan Kaynaklar ( K) politikas, Schindler'in çal flanlar ile ilgili önceliklerini tan mlamaktad r. Bu belge, Navigator kitapç nda anlat

Detaylı

SOSYAL GÜVENL K YASASI ÜZER NE B R NCELEME

SOSYAL GÜVENL K YASASI ÜZER NE B R NCELEME Bahar 2007 Say : 7 SOSYAL GÜVENL K YASASI ÜZER NE B R NCELEME HUKUK GÜNDEM Güzin TANYER Emrah ALTUNO LU Anlat lana göre; Condoleezza Rice, Ankara ziyareti s ras nda Abdullah Gül e Fransa n n yapamad sosyal

Detaylı

ÇEVRE SORUNLARI VE POL T KALARI

ÇEVRE SORUNLARI VE POL T KALARI T.C. ANADOLU ÜN VERS TES YAYINI NO: 2554 AÇIKÖ RET M FAKÜLTES YAYINI NO: 1524 ÇEVRE NLARI VE POL T KALARI Yazarlar Dr.Çev.Müh. Ethem TORUNO LU (Ünite 1, 5-8) Prof.Dr. A.Savafl KOPARAL (Ünite 2) Doç.Dr.

Detaylı

JAPONYA'YA HRACAT Ç N LK ADIM

JAPONYA'YA HRACAT Ç N LK ADIM JAPONYA'YA HRACAT Ç N LK ADIM Ç NDEK LER [ S o r u - 1 ] hracat n kazan mlar nelerdir? 2 [ S o r u - 2 ] Japon pazar n n cazibeleri nelerdir? 4 [ S o r u - 3 ] Japon pazar nda baflar l olman n anahtar

Detaylı

T.C. ANADOLU ÜN VERS TES YAYINI NO: 2654 AÇIKÖ RET M FAKÜLTES YAYINI NO: 1620 GENEL MUHASEBE-I

T.C. ANADOLU ÜN VERS TES YAYINI NO: 2654 AÇIKÖ RET M FAKÜLTES YAYINI NO: 1620 GENEL MUHASEBE-I T.C. ANADOLU ÜN VERS TES YAYINI NO: 2654 AÇIKÖ RET M FAKÜLTES YAYINI NO: 1620 GENEL MUHASEBE-I Yazarlar Prof.Dr. Sait Y. KAYGUSUZ (Ünite 1, 2, 3, 4) Yrd.Doç.Dr. Ümmühan ASLAN (Ünite 5, 6) Doç.Dr. Nazl

Detaylı

NON-MOLEKÜLER TEKN KLER N TANI AMAÇLI KULLANIMLARI

NON-MOLEKÜLER TEKN KLER N TANI AMAÇLI KULLANIMLARI NON-MOLEKÜLER TEKN KLER N TANI AMAÇLI KULLANIMLARI Yrd.Doç.Dr.Alpaslan ALP Hacettepe Üniversitesi T p Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji AB Dal, ANKARA Tüberküloz kontrolünde anahtar faktörler

Detaylı

Ak ll Toplum Olma Yolunda Ulusal Bilgi Stratejisi ve Bilgi Ortakl

Ak ll Toplum Olma Yolunda Ulusal Bilgi Stratejisi ve Bilgi Ortakl Ak ll Toplum Olma Yolunda Ulusal Bilgi Stratejisi ve Bilgi Ortakl Mustafa SA SAN* Bilgi toplumu aflamas na ulaflm fl ülkeler, art k ulusal bilgi stratejilerini oluflturmak durumundad rlar. Bilginin, sürekli

Detaylı

E-Ö RENME PAZARLAMA E T M NE YEN YAKLA IM. Ö r.gör. Dr. Erdo an TA KIN Kadir Has Üniversitesi

E-Ö RENME PAZARLAMA E T M NE YEN YAKLA IM. Ö r.gör. Dr. Erdo an TA KIN Kadir Has Üniversitesi YÖNET M VE EKONOM Y l:2001 Cilt:7 Say :1 Celal Bayar Üniversitesi..B.F. MAN SA E-Ö RENME PAZARLAMA E T M NE YEN YAKLA IM Ö r.gör. Dr. Erdo an TA KIN Kadir Has Üniversitesi Son zamanlarda E-, E-Ticaret,

Detaylı

ERG RAPORLARI. ö retim programlar inceleme ve de erlendirme -

ERG RAPORLARI. ö retim programlar inceleme ve de erlendirme - ERG RAPORLARI ö retim programlar inceleme ve de erlendirme - ö retim programlar inceleme ve de erlendirme - ilkö retim 1. kademe hayat bilgisi (1-3. s n flar) türkçe (1-5. s n flar) matematik (1-5. s

Detaylı

SÜREÇ TASARIMI VE Y LE T R LMES ÜZER NE SA B R UYGULAMA

SÜREÇ TASARIMI VE Y LE T R LMES ÜZER NE SA B R UYGULAMA SÜREÇ TASARIMI VE Y LE T R LMES ÜZER NE SA B R UYGULAMA LIK SEKTÖRÜNDE Mine SOYY T Vedat Zeki YENEN Florance Nightangle Hastanesi stanbul Ticaret Üniversitesi ÖZET Dünyada ya anan h zl de i im ve teknolojik

Detaylı

Derleme. E itim. Endoüroloji Bülteni 1. Girifl

Derleme. E itim. Endoüroloji Bülteni 1. Girifl Derleme E itim Laparoskopik Üroloji E itimi Ülkemizde endoüroloji e itiminin üroloji asistanlar ve genç uzmanlar taraf ndan de erlendirilmesi ve standart e itim sistemine geçme aflamas nda yurtd fl ndaki

Detaylı

FARAB DE fi M PROGRAMI EL K TABI

FARAB DE fi M PROGRAMI EL K TABI FARAB DE fi M PROGRAMI EL K TABI 6.1.3. 2011-2012 E itim-ö retim Y l... 61 6.1.4. 2012-2013 E itim-ö retim Y l... 62 6.2. Ö retim Üyesi De iflimi statistikleri... 63 6.2.1. 2009-2010 ve 2010-2011 E

Detaylı

Prof. Dr. Yahya AKYÜZ. Doç. Dr. Selahattin TURAN. Prof. Dr. Alipafla AYAS. Yrd. Doç. Dr. lhan AKAR. Prof. Dr. Necmeddin TOZLU

Prof. Dr. Yahya AKYÜZ. Doç. Dr. Selahattin TURAN. Prof. Dr. Alipafla AYAS. Yrd. Doç. Dr. lhan AKAR. Prof. Dr. Necmeddin TOZLU Ça dafl Anlamda Türkiye de Ö retmenin Sayg nl Kavram n n Do ufluna Elefltirel Bir Bak fl Prof. Dr. Yahya AKYÜZ E itim ve Ö retmen Yetifltirmede Yeni E ilimler Doç. Dr. Selahattin TURAN E itim Fakültelerinin

Detaylı

Üniversitelerde Bölüm Baflkanl Yapan Ö retim Elemanlar n n Yönetsel Etkililik Düzeyleri*

Üniversitelerde Bölüm Baflkanl Yapan Ö retim Elemanlar n n Yönetsel Etkililik Düzeyleri* Ampirik Araflt rma / Empirical Research www.yuksekogretim.org Üniversitelerde Bölüm Baflkanl Yapan Ö retim Elemanlar n n Yönetsel Etkililik Düzeyleri* Managerial effectiveness levels of academic staff

Detaylı

DO U VE GÜNEYDO U ANADOLU DA SOSYAL VE EKONOM K ÖNCEL KLER DO U VE GÜNEYDO U ANADOLU DA SOSYAL VE EKONOM K ÖNCEL KLER

DO U VE GÜNEYDO U ANADOLU DA SOSYAL VE EKONOM K ÖNCEL KLER DO U VE GÜNEYDO U ANADOLU DA SOSYAL VE EKONOM K ÖNCEL KLER DO U VE GÜNEYDO U ANADOLU DA SOSYAL VE EKONOM K ÖNCEL KLER DO U VE GÜNEYDO U ANADOLU DA Ülkemiz için önemli bir sorun olan Do u ve Güneydo u Anadolu'daki durumun normalleflmesi ve kalk nmaya katk da bulunacak

Detaylı

DO UMSAL METABOL ZMA HASTALIKLARININ TANISINDA LABORATUVAR TESTLER N N ROLÜ

DO UMSAL METABOL ZMA HASTALIKLARININ TANISINDA LABORATUVAR TESTLER N N ROLÜ T Ü KAL TE S STEM BELGEL K - Q TSE-ISO-EN 9000 R R K YE DE LK LABORATU V A DO UMSAL METABOL ZMA HASTALIKLARININ TANISINDA LABORATUVAR TESTLER N N ROLÜ Do umsal metabolizma hastal klar vücudun biyokimyasal

Detaylı

TAZM NAT VE ALACAK DAVALARINDA DAVA DE ER N N ARTIRILMASI

TAZM NAT VE ALACAK DAVALARINDA DAVA DE ER N N ARTIRILMASI TAZM NAT VE ALACAK DAVALARINDA DAVA DE ER N N ARTIRILMASI (YEN B R DAVA DE LD R) Çelik Ahmet ÇEL K SAVUNULAN GÖRÜfiLER (ÖZET) 1- Haks z eylemden zarar görenler için, hukuk ve yarg, özel bir koruma sa lamak

Detaylı