Balıklarda Yaş Tayini Yöntemleri ve Önemi. Özet. Age Determining Methods and Its Importance. Abstract

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Balıklarda Yaş Tayini Yöntemleri ve Önemi. Özet. Age Determining Methods and Its Importance. Abstract"

Transkript

1 Balıklarda Yaş Tayini Yöntemleri ve Önemi Kayhan AKBULUT, Uğur ZENGİN, Ümit GÖNEK, Mehmet BAKIR Erzincan Üniversitesi, Kemaliye Hacı Ali Akın Meslek Yüksek Okulu Su Ürünleri Programı, 24600, Erzincan, Türkiye Özet Balıklarda yaş tayini, balıkçılık biyolojisi çalışmalarında en önemli adımlardandır. Bu konuda yapılan çalışmalar 300 yıl öncesine dayanmakta olup, balıklarda yaş tayininin tarihsel gelişimi pek çok araştırıcı tarafından incelenmiştir. Yaş verileri, boy ve ağırlık ölçümleriyle ilgili yaş değerleri, stok kompozisyonu, ilk cinsi olgunluk yaşı, üreme ömrü, büyüme, ölüm ve ürün miktarı hakkında bilgiler vermesinden dolayı oldukça önem arz etmektedir. Bu açıdan yapılan araştırmada balıklarda yaş tayin yöntemlerini açıklamayı amaçlamıştır. Anahtar Kelimeler: Balık, Yaş Tayini. Age Determining Methods and Its Importance Kayhan AKBULUT, Uğur ZENGİN, Ümit GÖNEK,, Mehmet BAKIR Erzincan Üniversitesi, Kemaliye Hacı Ali Akın Meslek Yüksek Okulu Su Ürünleri Programı, 24600, Erzincan, Türkiye Abstract The determining age of fish is a very important practice in fishery biology. These pratices which works for last 300 years, has been investigated by some researchers. This is very important becouse age data informs about lenght-weight, stocks, first maturity age, reproduction life, growth, dead or etc. Therefore this research was carried out to give information about age determine methods. Key Words: Fish, Age Determining.

2 Giriş Balıklarda yaş tayini, balıkçılık biyolojisi çalışmalarında en önemli adımdır. Bu konuda yapılan çalışmalar 300 yıl öncesine dayanmakta olup, balıklarda yaş tayininin tarihsel gelişimi pek çok araştırıcı tarafından incelenmiştir. Balıkların ve balıkçılığın uygun yönetimi için, populasyonların spesifik yaş yapısı ve gelişme oranları bilinmesi gerekir. Kemiksi yapılar üzerindeki yıllık büyüme çizgileri, balık biyologlarının yaşı tespit edebilmelerine imkan vermiştir. Yaş verileri, boy ve ağırlık ölçümleriyle ilgili yaş değerleri, stok kompozisyonu, ilk cinsi olgunluk yaşı, üreme ömrü, büyüme, ölüm ve ürün miktarı hakkında bilgiler vermektedir. pek çok balık türünün yaş tayininde rutin olarak kullanılan belirgin metotlar olmasına rağmen, yine de günümüzde tropikal balık türleri için daha iyi sonuçlar verebilecek metotların geliştirilmesine ihtiyaç vardır. Yaş grubu terimi, yıllardaki yaşları, yıl sınıfı ise evrilen bir yılda üretilen yavruları ifade eder. Genel bir kullanımda bir balığın yaşı, sert kısımlarındaki yıllık işaretlere (halkalar) bakılarak tanımlanabilir. Balıkta bulunan bu sert yapıların üzerinde yer alan depolanma çizgileri ılıman su bölgelerinde bulunan balıklarda daha belirgin olup, direk olarak mevsimsel değişimleri yansıtmaktadırlar. Genel olarak gelişme sıcak yaz aylarında hızlı, soğuk kış aylarında ise yavaştır. Bu halkalar her mevsim boyunca depolanan materyalin miktarına bağlı olarak farklılık göstermekte olup, yazın oluşanlar (hyalin zon) ise daha dardır. Bu tip gelişme çizgilerinin dizilimiyle birbirini takip eden açık ve koyu renkli halkalar meydana gelmektedir. bu iki tip halkaların birleşmesiyle yıllık halkalar oluşur. Balıkların yaş tayini, pratik olarak hyalin ve opak halkaların toplamlarının ikiye bölünmesiyle yapılabileceği gibi, her bir halkanın ayrı ayrı sayımıyla da yapılabilmektedir. Yapılan bir çalışmada, kolaylık olması açısından, hemen hemen tüm kuzey yarım kürede yaşayan balık türleri için uluslararası düzeyde kabul görmüş olan 1 ocak tarihi doğum günü olarak kabul edilmiştir. Buna bağlı olarak yapılan yaş tayininde 1 ocak tarihi nispet olarak balığın öldürüldüğü güne yaş sınıfı tayin edilmiştir. Bu metoda göre, yıllık oluşumu tamamlamadan şubatta öldürülen bir balık, yıllık oluşumu temmuzdan sonra tamamlayan bir balık ile aynı yaş grubuna dahil edilmiştir. Bu durumda, okuyucu yaşlanma yapısı üzerinde kaç tane yıllık oluşum olduğuna karar verdiğinde, yaş sınıfı tayin edilmelidir. Yıl sınıfı dizaynı yada yaş, parantez içinde listeden görülebilir gerçek yıl halkalarının sayısı yazılarak oluşur (örneğin ; 3(3+) gibi). Numaradan sonraki ''+'' işareti, bahar yada yazla ilgili olabilen, yeni gelişme veya ''artı gelişme''yi belirtmektedir (Türkmen ve diğ., 2005). Yaş Tayini Dizaynı Siyahlar kış, beyazlar ise yaz zonlarını ifade eder. Parantez içindeki görülen numaralar görülen gerçek yıl halkalarını, + işareti ise yaz gelişme halkasını temsil eder. Parantezden önceki rakam ise, 1 Ocak tarihini referans alan, balığın kesildiği yıla ait yaş sınıfını belirtir. Coğrafik konumdaki farklılıklar tipik olarak balıkların büyüme oranlarını etkilediğinden, halkaların değişimi farklı olur. Genellikle kutuplardaki balıklarda büyüme yavaş olmasına rağmen, hızlı büyüyen ekvator türlerine kıyasla daha düzenli çizgilere sahiptirler. Aynı şekilde göç etmeyen türlerde, göç edenlere oranla büyüme halkalarında daha fazla coğrafik varyasyon sergiler. Bu nedenle, türün hayat evrelerinin bilinmesi, büyüme halkalarının okunması ve yorumlanmasında okuyucuya yardımcı olmaktadır. İlk yıl halkasının okunmasında dikkat edilmesinde gereken en önemli nokta, juvenilden olgunlaşmaya geçiş ve kenar gelişimidir. Bu bölgeler yıl farklılığı verebileceğinden, yeterince dikkatli olunmazsa, okuyucuların fazla yaş tahminine sebep olur. Bu bölgelerin dışında yıllık halkaların değerlendirilmesinde en iyi sonucu veren örnekler elde edilmelidir. Yani yaş tayinini sınıflandıran, kırık, çizik ve diğer çeşitli deformasyonları gösteren yapılar kullanılmamalıdır. Aynı yaşın elde edildiğinden emin olana kadar birkaç okuma yapılmalıdır. Bir balık ilk büyüme sezonunda 0 yaş grubuna dahil olup, daha sonraki safhalar larva, alevin ve fingerling olarak adlandırılır. İkinci büyüme sezonunda bir balığın birinci yaş grubunun üyesi olduğu, yada basitçe bir yaşında kabul edilir. Üçüncü büyüme sezonunda ise balık iki yaşında olup, iki yıllık olarak adlandırılır ve diğer yaşlar bu şekilde devam eder. İkinci yıla giren bir balık doğal olarak sert kısımlarında bir adet yıllık halkaya sahiptir. Bazen yıllık halkaların görülme zamanı türlere göre farklılıklar gösterebileceği gibi, bu süre ekstrem durumlarda iki yada üç ay uzayabilir. Bazı türlerde halkaların oluşumu haziranın sonuna hatta temmuz ortalarına kadar sürmektedir. Yeni doğan bir balıkta ilk yaş halkası doğumunun takip eden yılın şubat ayında oluşmaya kadar ise tamamen bitmektedir (12. ay). Yapılan bir çalışmada, 10. aydan 21. aya kadar olan, yani ikinci yaş halkası otolitin kenarında oluşuncaya kadar olan süre içindeki bireyler 1. yaş grubuna dahil edilmiş, bundan sonraki yaş grupları da buna göre belirlenmiştir (Türkmen ve diğ., 2005).

3 Yaş Tayininde Genel Yaklaşımlar En fazla kullanılan yaş tayini metotları, balıkların sert kısımlarında görülen büyüme zonları ve işaretlerinin hesaplaması ve yorumlanmasına dayanmaktadır. Yılda bir kez oluştuğu düşünülen böyle halkalar, yıl işareti (yearmark), yıllık işaretler (annual Marks), yıllık daireler (annual rings) yada halkalar (annuli) olarak adlandırılmaktadır. Birbirini izleyen, daha hızlı yada daha yavaş (yada hiçbir büyümenin olmadığı) büyüme periyotları sırasında oluşan bu halkalar, farklı çevresel ve içsel etkileri yansıtır. Ilıman bir iklim bölgesinde büyümenin çok az olduğu yada hiç olmadığı periyot genellikle yılda sadece bir kez olup, kış başlangıcında başlar ve ilk bahar sonlarına ve hatta bazen yaz başlangıcına kadar devam eder. Genelde, mevsimler arası sıcaklık farkları ne kadar fazla olursa yıllık halkalar o oranla belirgin olur. Bu yüzden yaz ve kış mevsimleri arasında çok önemli sıcaklılık farklılıklarının olduğu dünyanın kuzey ve güney bölgeleri arsında yıllık büyüme halkaları çok belirgin bir şekilde farklı oluşur. Pullar ve diğer kemikli yapılar, yıl içerisindeki mevsimsel büyüme çalışmalarında da önemli bir yere sahiptir (Beamish ve MacParlane, 1983). Yaş tayini için basit bir metot, peterson metodu olarak bilinen boy frekans dağılımı analizidir. Bu yöntemde, populasyonundaki çok sayıda bireylerin boy değerleri kullanılmaktadır. Herhangi bir yaş grubunu oluşturan bütün balıkların uniform bir boy dağılımı gerektirir ve eğer takip eden yaş gruplarındaki bireylerin boy değerleri birbirine çok fazla karışmamışsa o zaman metodun uygulanması kolaydır. Prensipte diğer metotlardan daha kullanışlı olmasına rağmen, genellikle bir populasyonun yalnızca en genç yaş gruplarına uygulanabilir diğer bir yaş ve büyüme tayini metodu, balıkların etiketlenmesi ve markalanması yada yaşı bilinen balıkların deneysel ortama konulmasıdır. Bazı markalama metotlarının önemli bir sakıncası markalı balıkların markasızlardan daha yavaş büyüyebilmesi ve hatta bazen bu büyümenin çok daha yavaş olabilmesidir. Pek çok markalama etiketleme metodunun küçük balıklar için uygulanabilirliği çok zor olup, bazen çok miktarda ölümle bile sebep olabilir. Dolayısıyla yeniden yakalanma ihtimali çok düşük olur bu yüzden markalama yerine küçük balıkların işaretlenmesi daha uygun olur son zamanlarda çok ince ve renkli tellerle küçük balıkların markalanması metodu geliştirilmiş olmasına rağmen, hem marka hem markalama hem de yeniden yakalamada pahalı ekipmanlar gerektirmektedir büyüme hakkındaki bilgiler genellikle göç, ölüm ve populasyon büyüklüğünün tahmini gibi diğer amaçlar için uygulanan markalama deneylerinden elde edilebilir yaş ve büyüme çalışmalarında faydalı olan özel bir markalama tekniği, pullar ve kemikli yapıların kimyasallarla muamelesidir. Bu metot, hem yeniden yakalanan balıkları tanımamıza hem de pul gelişiminin ve yıllık halkaların konumunu görmemize yardımcı olur. Bazı durumlarda yukarıda bahsedilen metotlar inanılmaz sonuçlar verebilir. Bu durum, aynı anda iki veya daha fazla farklı metodun kullanılmasını zorunlu hale getirir. Genellikle tropikal bölgelerde yaş ve büyüme tayini zordur pullar ve diğer sert kısımlar halkaları gösterebilir, fakat bunlar bazen yıllık halkalar olmayıp kurak mevsim gibi dış faktörlerle ilgili olabilir bu mevsimlerde halkalar genellikle yılda bir veya iki kez oluşur veya besin durumu ve stok yoğunluğu gibi faktörlerle ilgili dalgalanmaları yansıtabilir bunlar aynı zamanda üreme veya kondisyon katsayılarındaki düşüşler gibi üç faktörle de ilgili olabilir. Bu halkalardan yapılan yaş tayinlerinin diğer metotlarla kontrol edilmesi gerekir boy frekans analizi ekvator bölgelerinde genellikle çok az kullanılır. Bu bölgelerde genç balıklar yıl boyunca populasyona katılabilir ve üstelik ömürleri de çok kısadır. Yağışlarda mevsim dalgalanmaların olduğu ve ekvatordan daha uzak olan tropikal bölgelerde üreme mevsimsel eğilim gösterir ve boy frekans analizi sık sık kullanılabilir bazen havuzlarda büyüme üzerine direk gözlemler faydalı olabilmesine rağmen pek çok tür için havuzlarda büyüme mevcut şartlara bağlı olarak son derece değişken olabilir ve bu yüzden de doğadaki büyümeye ancak biraz yön verebilir. Yaş ve büyüme çalışmalarında izlenecek adımlar aşağıda özetlenmiştir. 1. Mümkün olduğu kadar populasyondaki bütün boy gruplarını temsil edebilecek örneklerin temin edilmesi, 2. Her örneğin örnekleme tarihi, yeri ve şeklinin kaydedilmesi, 3. Her bireyin cinsiyet, gonatlarının olgunluk safhası, boy ve ağırlığının tespit edilip kaydedilmesi, 4. İkinci ve üçüncü maddedeki verilere referans teşkil edilmesi amacıyla, her bireyden yaş tayininde kullanılacak yapıların alınması, 5. Mümkün olduğu kadar fazla metot kullanılarak her birey bir yaş grubuna dahil etmek. Eğer sadece bir metodu kullanılacaksa farklı kişiler tarafından yapılan okumalar arasında karşılaştırmaların yapılması. 6. Yaş tayini metot yada metotların doğrulanması, 7. Her iki cinsiyet için ayrı ayrı boy ağırlık ilişkilerinin belirlenerek, eğer uygunsa

4 birleştirilmesi, 8. her iki cinsiyet için ayrı ayrı yaşa ilişkin büyümeyi hesaplayarak, eğer önemli derecede farklılık yoksa o zaman her iki cinsiyete ait verilerin birleştirilmesi, 9. kondisyon katsayıların hesaplanarak yaş cinsiyet ve mevsim gibi faktörlere bağlı olarak değişimin belirlenmesi. Bu işlemlerden sonra yaş, büyüme ve kondisyon hakkındaki bilgiler, stoka katılım, ölüme populasyon dinamiğinin diğer yönleriyle ilgili konulara uygulanabilir (Türkmen ve diğ., 2005). Kemikli Balıklarda Yaş Tayini Metotları Kemikli balıkların yaş tayininde genel olarak, pul, otolit, operculum, omur, kleitrum, yüzgeç ışınları ve dikenleri gibi sert dokular kullanılmaktadır. Pullar Genelikle balıklarda pul örneklerinin alınması kolay olduğundan, en çok tercih edilen bir metot dur pek çok balık türü için bir çift sivri uçlu cımbız uygun ekipmanlardır. Pullar, alabalıklar ve yılan balıklarında olduğu gibi küçük yada deriye gömülü veya üreme dönemlerindeki salmonlarda olduğu gibi yoğun olarak mukusla kaplı olduğu zaman, keskin bir bıçakla balığın derisinden kazılabilir yaş değerlendirilmesinde en uygun pullar büyük ve simetrik kazılabilir yaş değerlendirilmesinde en uygun pullar büyük ve simetrik olanlarıdır. Her hangi bir çalışmada, karşılaştırılma yapılabilmesi açısından pullar bütün balıkların aynı bölgesinden alınmalıdır. Pul örnekleri genel olarak göğüs yüzgeci ile sırt yüzgeci arasındaki alanda alınmakla beraber bazen türlere göre farklı bölgelerden de alınabilir (Şekil 1). Özel büyüme çalışmalarında bir referans pulun kullanılması arzu edilir. Yani, her balıkta aynı noktadan ve aynı diziden alınan pul. Çünkü, bu veriler herhangi bir balık için puldaki en düşük varyasyonu gösterir. Pulların büyüklük ve morfolojileri farklı olduğu için yıllık işaretleri tanımlamak ve aralarındaki mesafeyi ölçmek için çok sayıda pul gerekli olabilir. Yani bir pul üzerinde şüpheli görülen bir halka, diğerlerinde çok net bir şekilde görülebilir. Ayrıca, bazı türler yenilenmiş pullara sahip olabilir. Örneğin, alabalıkların bazı populasyonları iki yaşındaki bireylerde %73 lük yenilenmiş pullara sahip olabilir. Daha yaşlı balıklar ise doğal olarak genç bireylerden daha fazla yenilenmiş pullara sahip olabilir. Daha yaşlı balıklar ise doğal olarak genç bireylerden daha fazla yenilenmiş pullara sahip olacağından bu oran bazen %100 olabilir. Esasen, normal pullara sahip olan türlerde 5-6 adet pul almak yeterli olabilir. Doğal alabalıklar gibi diğer türlerden en az 20 adet pul alınmalıdır. Çünkü, bunlardan sadece 3-4 tanesi yaş tayini için kullanışlı olabilir. Şekil 1. Balıklarda Örnek Pul Alma Bölgeleri Pek çok balık türünün pullarındaki halkalar genellikle özel bir muameleye tabi tutulmadan okunabilir. Pullar genellikle üzerinde iz bırakmayan ve yapışkan olmayan kağıt zarflar içerisine konularak muhafaza edilirler. Temizlenmesi ise ılık su yada %5 lik potasyum hidroksit veya benzer temizleme solüsyonu ile yapılmalı ve daha sonra su ile yıkanmalıdır. Temiz pullar bazen kuru olarak incelenebilir, fakat bu durumda bükülüp kıvrılabileceğinden düz yüzeyli bir destekleyici gerekmektedir. Başlangıçta pullar genellikle bir gliserin-jelatin ortamı içindeki lamlar üzerine pürüzlü yüzeyi yukarı gelecek şekilde yerleştirildi. Yumurtaları korumak amacıyla sodyum silikat da kullanılırdı, fakat böyle yüzeyler sadece birkaç ay kullanılabiliyordu. Daha sonra, pulun dış yüzeyinin hazırlanması şeklinde bir teknik geliştirildi. Bu işlemde, yaklaşık 1mm kalınlığında ince bir plastik (temiz selüloz asetat) üzerine pul, yontulmuş dış yüzeyi aşağı gelecek şekilde yerleştirilir. Daha sonra bu pullu asetat iki

5 plastik slayt arasına yerleştirilerek, basınç altında preslenir. Eğer çok sayıda balık kullanılıyorsa, alınan pullar büyük slaytlara yatırılarak sıcak vertikal pres kullanılabilir. Bu metotla elde edilen slaytların zaman, materyal ve depolama alanı avantajlarının yanında uzun süre kalıcı olma özelliği de vardır. Pullar ve plastik baskılı bu slaytlar bir mikroskop yardımıyla incelenebilir, eğer çok sayıda pul varsa görüntüyü cm çapına çıkarılabilecek bir mikroprojektör kullanmak daha uygun olur. Genellikle sert ışın yüzgeçli balıkların pulları daha fazla büyütme gerektirir, çünkü halkaları birbirine daha yakındır. Projektörler aynı zamanda görüntünün ölçümlerini almaya da yardımcı olur. Eğer mikroskop kullanılırsa ölçümleri almak için ayrıca bir de oküler mikrometre gerekmektedir (Türkmen ve diğ., 2005). Otolitler Balıkların yaş tayininde, başın her iki yanındaki üç çift büyük otolitten yalnızca en büyük olanı, yani sagitta otolitler kullanılır. Bir otoliti almak için kafadaki kemiklerin kesilip parçalanması gerekir. Otoliti bulabilmek için ise, farklı kesimler yapılabilir. Yetişkin bir balığın otolitlerinin alınabilmesi için genellikle keskin bir bıçak ile cımbız yada pens yeterlidir. Sagitta otolitlerin alınması usta bir otolitçi için genellikle 15 saniye sürer. Genel bir kural olarak büyük balıkların otolitleri nispeten daha büyük olacağından kafası içinde bulunması daha kolaydır (örneğin, 30cm lik bir balığın otoliti yaklaşık 1cm olabilir). Diğer taraftan, Çok daha küçük balıklarda bir mikroskop kullanımı gerekebilir. Bir otoliti almanın pek çok yöntemi olmakla birlikte bu yöntemlerden birisi aşağıdaki şekilde basitçe izah edilmiştir (Şekil 2). Şekil 2. Kafatasının Kesilerek Otolitlerin Çıkartılması (Anonymus, 2003) Alınan otolitler kuru olarak zarflarda korunabileceği gibi, yaş olarak şişelerde de saklanabilir. Bu durumda koruyucu olarak %90 etil alkol ile %10 gliserin içeren bir solüsyon kullanılabileceği gibi, %3 lük sodyum trifosfatta tavsiye edilebilir. Bazen bir otolitin dikkatli bir şekilde mekanik olarak temizlenmesi de gerekebilir (Türkmen ve diğ., 2005). Otolitleri parlatarak halkaların görünümünü netleştirmek için gliserini, ksilol ve sedir yağı kullanımı iyi sonuçlar verir nöralize olmamış formalde bekletilen, balıkların otolitleri,

6 dekalsifikasyondan dolayı yaş tayininde kullanılamaz (Anonymus, 2003). Otolitlerden okumanın zor olduğu durumlarda kırma ve yakma tekniği uygulanabilir (Şekil 3). Bu teknikte otolit merkezden kırılır. Daha sonra, elde edilen bu yarım otolitler alkol alevi üzerinde yakılır. Otolitlerin kenarlarının çok fazla yanması okumayı güçleştireceğinden, yakma işlemi çok dikkatli yapılmalıdır. Daha sonra, bu yarım otolitler plastik bir blok üzerine yerleştirilerek, mikroskop altında incelenir. Okuma alanı üzerine ksilol yada gliserin gibi yağlar damlatılarak halkaların birleşmesi sağlanır. Yüzeyin bu şekilde tanımlanmasına; ıslak görünüş adı verilir. Dikkat edilmesi gereken diğer bir husus ise, elle yada pensle tutulan yanlış otolitlerin kırılgan olmasıdır. Kırma ve yakma tekniği yaşlı ve cinsi olgunluğa erişmiş balıkların yaş tahmininde en yaygın kullanılan yöntemdir. Şekil 3. Kırılan Otolitin Alkol Alevinde Yakılması (Anonymus, 2004) Yaş tayini için büyümenin düzenli olmadığı türlerden alınan otolitlerde kesit alınarak zımparalama işleminin yapılması gerekmektedir. İkiye bölünmüş otolit yarısı, yakılarak yada yakılmadan kesit kısımları üste gelecek şekilde mikroskop slaydı üzerine yerleştirilir. Küçük ve ince otolitler zımparalanıp, cilalanmadan önce plastik bir zemin üzerine yerleştirilir. Kesme sonucu oluşan kalıntılar uzaklaştırılarak, otolit yarısı alüminyum oksit veya silikon cilalar ile cilalanır. Eğer gerekli ise bir alüminyum oksit tozu bulamacıyla cilalama kağıdı ile birlikte otolitin yüzeyi pürüzsüzleştirilerek okunabilir hale getirebilir. Kesit alma işlemi kesinlikle çekirdekten itibaren yapılmalıdır. Aksi takdirde balığın yaşı olduğundan farklı tahmin edilebilir. Çok sayıda otolitin zımparalama ve parlatma işlemi makinelerle yapılmakla birlikte, örnek sayısı az ise ince bir zımparayla elle yapılabilir. Bu şekilde elde edilen otolit daha sonra alttan yada üstten aydınlatmalı bir mikroskopla incelenir. Organik proteinin büyük bir kısmı bir ışık altında bakıldığında opak kısmında belirgin koyu veya parlak bir çizgi oluştuğu gözlenir. Genel olarak otolitin yüzeyinde parlak veya koyu yüzeyler görülür. Üstten aydınlatmada otolitteki yaz birikiminin olduğu alanlar kemik kristalleri tuzunun bolluğu nedeniyle ışığı geçirmeyerek geriye yansıtmakta (opak zon) kış birikiminin olduğu alanlar ise ilgili tuzların kemik matriksi içinde azlığı nedeniyle ışığı kolayca geçirmektedir (hyalin zon). Böylece otolitte bir opak bir de hyalin zon şeklinde merkezden otolit çevresine doğru düzenli olarak bir diziliş olmaktadır. Otolit merkezindeki ilk zon, yani çekirdekten itibaren pratik olarak opak veya hyalin zonlar sayılarak ikiye bölünmek suretiyle yaş okumaları yapılmaktadır (Avşar, 1998, Türkmen, 2000, Türkmen, 2003). Bu şekilde yapılan yaş okumalarında, sonuçların daha sağlıklı olabilmesi için, üç araştırıcı tarafından bağımsız olarak yapılan tahminlerden, en az ikisinin bir birini tuttuğu yaşlar esas alınmalıdır. Diğer kemikli yapılar adına, bazı balıklarda pullar ve otolitler yeterli olmadığında, belirgin bir şekilde yıllık büyüme halkalarını depolayabilen diğer kemik yapılarda yaş tahmininde kullanılabilir. Kemiklerin uzaklaştırılmasında, yüzgeç ışınlarının alınması hariç genellikle balığın öldürülmesi gerekir kemik yapılar alındıktan sonra et ve yağlardan temizlenerek kurutulur. Bu amaçla en çok kullanılan kemikler operculum omur, kleitrum, yüzgeç ışınları ve dikenlerdir (Anonymus, 2004, Avşar, 1998, Çelikkale, 1991). Yüzgeç Işınları Ve Dikenler Bunlar genelde pektoral yüzgeç ışınları ile, dorsal, anal ve pelvik dikenlerdir. Hazırlanmaları yoğun bir işçilik gerektirdiği ve aşırı zaman kaybı olduğundan bu yapılar çok yaygın olarak

7 kullanılmaz. Yüzgeç ışınları ve dikenler çoğunlukla anadrom türleri yaş tayininde kullanılmaktadır. Bununla birlikte, son zamanlarda bu yapılar Scombridae familyası gibi, tropikal sulardan göç eden balıkların yaş tahmininde de kullanılmaya başlamıştır. Yüzgeç ışınlarından veya dikenlerden örnekleme yapılırken eklem altında kalan yapılar tamamıyla uzaklaştırılmalıdır. Çünkü, bu kısımlar ilk yıla ait büyüme halkalarının görülmesini engeller. Yüzgeç ışınları ilk önce kurumaya bırakılır yüzeydeki kas ve deri fazlalıklarının uzaklaştırılması esas olmakla birlikte, deri kısmının aşırı derecede uzaklaştırılmasından kaçınılmalıdır. Çünkü, deri hem yüzgeç ışınlarının bütünlüğünü ve hem de kesit alma sırasında ışınlarının bir arada olmasını sağlar. Yapının büyüklüğüne bağlı olarak, bütün bir yüzgeç ışını veya seçilen bireysel ışınlardan kesitler alınabilir. Daha sonra, belirgin küçük yüzgeç ışınları reçine vb. Bir ortalama yerleştirilir. Daha büyük ve sağlam yüzgeç ışınları plastik bir blok içerisinde basitçe preslenip, kesit alınabilir. Bu yapılar, keskin bir bıçakla dikey eksenli ışın oluşturacak şekilde kesilir. Bu başlangıç kesimi, eklem kısmına mümkün olduğu kadar yakın bir yerden yapılmalıdır. Bu kesim şekli ilk yıla ait halkaları görmemizi sağlayacaktır. Dolayısıyla, ilk yıla ait halkalar belirgin bir şekilde yüzgeç ışınlarının baş kısmına doğru dağılım gösterecektir. Elde edilen kesitlerin kalınlığı türlere has olup, opak ve yarı saydam bölgeler arasındaki optimal zıtlığı verilecektir. Bu şekilde, ışınlarda oluşan ilk yıla ait halkaların okunması sağlanmış olur. Dikenlerde yüzgeç ışınları gibi aynı yollarla hazırlanır. Bütün bir diken kompleksinin balıktan uzaklaştırılmasında kullanılan yöntem uygulanılarak, kesimin boğum noktalarını da içermesi sağlanır diken kompleksi açık havada kurutulur. Öncelikle, kurutulan bu bireysel dikenler seçilip alınır. Bu seçim türlere göre değişebilir. Çünkü, pek çok balık türünde olabileceği gibi aynı türün balıklarında bile dikenler aynı oranda büyümez. Bütün kompleks yapılarda olduğu gibi, geleneksel olarak, dikenlerin kompleks yapının kenarlarına yerleşmiş olduğu durumlardan kaçınmak gerekir. Çünkü, bu durum genellikle şiddetli aşınma ve hasarlı dikenler nedeniyle, yaş tahminini zora sokar diken kompleksi dokular da uzaklaştırılır. Dikenlerden kesit alınması ve hazırlanması ışınlar bölümünde tarif edildiği gibi yapılır. Yüzgeç ışınlar ve dikenleri genelde faydalı olmasına rağmen dezavantajları da vardır. Yaşlı balıklarda merkez kısmı yenilenme aşamasında iken yada son derece karmaşık bir yapıda olabileceğinden, bu durum, ilk yıla ait halkaların görünümünü engelleyebilir. Bu sebeplerden dolayı yüzgeç ışınları ve dikenler yaş tayininde daima otolit ve pullar gibi daha yaygın olarak kullanılan yapılara alternatif olarak düşünülmelidir (Türkmen ve diğ., 2005). Operculum Balıkların yaş tahmininde en yaygın kullanılan yapılardan birisi de operculumdur (opercular cover). Operculum, posterior kenarlardan kemiğe zarar vermeyecek bir şekilde kesildikten sonra temizlenmesi amacıyla ılık yada kaynar suda yıkanır. Burada dikkat edilmesi gereken önemli nokta operculumun aşırı kaynatılmamasıdır. Çünkü, bu durum operculum yapısının çok yumuşak ve yırtılabilir olmasına neden olur. Daha sonra, üzerindeki etsi dokular parmaklar arasında bez yada kağıt ile temizlenir kuruyunca görülmeye başlayan halkalar bir süre bekletildikten sonra daha belirgin olur. Halkaların daha da belirgin hale gelmesi için. Operculumun sert yüzeyleri dikkatli bir şekilde temizlenerek pürüzsüz hale getirilir. Alternatif olarak projeksiyon için ksilol daldırılarak temizlenebilir ve yaş halkaları okunabilir. SONUÇ Balıklarda yaş tayini çalışmaları 300 yıl öncesine dayanmakta olup, balıkçılık biyolojisi çalışmalarında en önemli adımlardandır. Yaş verileri, boy ve ağırlık ölçümleriyle ilgili yaş değerleri, stok kompozisyonu, ilk cinsi olgunluk yaşı, üreme ömrü, büyüme, ölüm ve ürün miktarı hakkında bilgiler vermesinden dolayı oldukça önem arz etmektedir. Özellikle pullardan yaş tayini en pratik ve kolay metotlardandır. Temelde balığın sert kısımları üzerindeki halkaların okunması ile ibaret olan bu yöntemde özellikle hangi halkaların okunması gerektiği ve temel yanılgıya sebep veren hususların dikkat edilmesi gereklidir.

8 Kaynaklar Erzincan Üniversitesi AquaClub Su Ürünleri Araştırma ve Geliştirme Bilim Kulübü Anonymus, Anonymus, Avşar, D., Balıkçılık Biyolojisi ve Populasyon Dinamiği. Baki Kitap Evi Yay. No:5, Adana, s 303. Beamish, R.J. and MacParlane, G.A., The forgotten requirement for age validation in fisheries biology. Trans. Am. Fish. Soc. 112: Çelikkale, M.S Balık Biyolojisi. K.T.Ü. Sürmene Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Yüksek Okulu Yayınları. Yayın no:1, Trabzon, s 387. Türkmen, M İskenderun Körfezi'nde Yaşayan Çizgili Mercan-Mırmır (Lithognathus mormyrus L., 1758,) Balığının Populasyon Biyolojisi. Atatürk Üniv., Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, Erzurum, s 162. Türkmen, M Investigation of some population parameters off common sole, Solea solea (L., 1758) from the İskenderun Bay. Tr.J.of Veterinary and Animal Sciences, 27: Türkmen, M., Başusta, N., ve Demirhan, A., S., Balıklarda Yaş Tayini. Balık Biyolojisi Araştırma Yöntemleri Kitabı. Nobel Yayınları, Ankara,

III. ULUSAL LİMNOLOJİ SEMPOZYUMU 27-29 AĞUSTOS 2008 URLA, İZMİR

III. ULUSAL LİMNOLOJİ SEMPOZYUMU 27-29 AĞUSTOS 2008 URLA, İZMİR Balıklarda Yaş Belirlemenin Önemi ve Yaş Belirleme Metotları Prof. Dr. Nazmi POLAT Ondokuzmayıs Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, Samsun Dünya nüfusunun her geçen gün hızlı bir şekilde

Detaylı

Yaş Doğrulama Metotları

Yaş Doğrulama Metotları Yaş Doğrulama Metotları Yrd. Doç. Dr. Aysun GÜMÜŞ Ondokuzmayıs Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, Samsun Birçok kemikleşmiş yapı günlük ve yıllık periyodik birikimler oluşturmak suretiyle

Detaylı

Deney Sorumlusu: Araş. Gör. Oğuzhan DEMİR İlgili Öğretim Üyesi: Doç. Dr. Harun MİNDİVAN METALOGRAFİ DENEYİ

Deney Sorumlusu: Araş. Gör. Oğuzhan DEMİR İlgili Öğretim Üyesi: Doç. Dr. Harun MİNDİVAN METALOGRAFİ DENEYİ Deney Sorumlusu: Araş. Gör. Oğuzhan DEMİR İlgili Öğretim Üyesi: Doç. Dr. Harun MİNDİVAN METALOGRAFİ DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Metalografik yöntem ile malzemelerin geçmişte gördüğü işlemler, sahip olduğu

Detaylı

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Duvar Giydirme Sisteminde, Metal Konstrüksiyon tavan U (TU) ve tavan C (TC) profillerden oluşturulur. Duvarın şakülünde ve terazisinde

Detaylı

Derz sızdırmazlığı için PVC esaslı Su Tutucu Bantlar

Derz sızdırmazlığı için PVC esaslı Su Tutucu Bantlar Ürün Bilgi Föyü Düzenleme 06.01.2009 Revizyon no.: 0 Identification no: 01 07 03 01 023 0 000001 Sika -Su Tutucu Bantlar Derz sızdırmazlığı için PVC esaslı Su Tutucu Bantlar Construction Ürün Tanımı Kullanım

Detaylı

KUTUPLARDAKİ OZON İNCELMESİ

KUTUPLARDAKİ OZON İNCELMESİ KUTUPLARDAKİ OZON İNCELMESİ Bilim adamlarınca, geçtiğimiz yıllarda insan faaliyetlerindeki artışa paralel olarak, küresel ölçekte çevre değişiminde ve problemlerde artış olduğu ifade edilmiştir. En belirgin

Detaylı

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok parçaya ayırmasına "kırılma" adı verilir. KIRILMA ÇEŞİTLERİ

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 01330 ADANA

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 01330 ADANA Sayı:B30.2.ÇKO.0.47.00.05/ 488 Tarih:19.06.2009 EMRE TAŞ ve MADENCİLİK A.Ş. TARAFINDAN GETİRİLEN 3114780 ERİŞİM NOLU VE 20068722 RUHSAT NOLU SAHADAN ALINAN BAZALT LEVHALARININ VE KÜP ÖRNEKLERİNİN MİNEROLOJİK,

Detaylı

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar Giydirme Sisteminde Metal Konstrüksiyon, Duvar U (DU) ve sadece 75mm ve 100mm Duvar U ve Duvar C profiller

Detaylı

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK VE KIRILMA Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK Tokluk bir malzemenin kırılmadan önce sönümlediği enerjinin bir ölçüsüdür. Bir malzemenin kırılmadan bir darbeye dayanması yeteneği söz konusu olduğunda önem

Detaylı

www.muhendisiz.net İÇİNDEKİLER

www.muhendisiz.net İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 1-Giriş...2 1.1 Malzeme...2 1.2.1 Östenitli Paslanmaz Çelikler...2 1.3. Derin Çekme...3 1.4. Tencere İmalatı ve Prosesleri...5 1.GİRİŞ Tencere mutfaklarda bulunması gereken gereçlerden biridir.

Detaylı

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI Kabartılı direnç kaynağı, seri imalat için ekonomik bir birleştirme yöntemidir. Uygulamadan yararlanılarak, çoğunlukla

Detaylı

METALOGRAFİK MUAYENE DENEYİ

METALOGRAFİK MUAYENE DENEYİ METALOGRAFİK MUAYENE DENEYİ 1. DENEYİN AMACI: Metalografik muayene ile malzemenin dokusu tespit edilir, malzemenin dokusuna bakılarak malzemenin özellikleri hakkında bilgi edinilir. 2. TANIMLAMALAR: Parlatma:

Detaylı

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY)

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY) JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY) Hazırlayan: Ibrahim CAMALAN Meteoroloji Mühendisi 2012 TROPİKAL OLAYLAR Ekvatoral Trof (ITCZ) Her iki yarım kürede subtropikal yüksek basınçtan nispeten alçak basınca doğru

Detaylı

o Önceden programlanamaz. o Bireysel kullanılamaz. o Hazırlık için süre gereklidir. o Görüntü yüksekliği faktörü

o Önceden programlanamaz. o Bireysel kullanılamaz. o Hazırlık için süre gereklidir. o Görüntü yüksekliği faktörü Tepegöz ÖĞRETĠM ARAÇLARI VE ETKĠLĠ KULLANIMI Bayburt Üniversitesi, Egitim Fakültesi www.sakipkahraman.wordpress.com o Üzerinde hareketli bir parça taşıyan büyük bir kutu olan tepegöz basit bir araçtır.

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

Transfer Baskı Yönteminin Genel Tanımı : Teknik bilgilere göre Transfer baskı ve Termal baskılar kağıt veya diğer uygun materyaller üzerine yapılan

Transfer Baskı Yönteminin Genel Tanımı : Teknik bilgilere göre Transfer baskı ve Termal baskılar kağıt veya diğer uygun materyaller üzerine yapılan Transfer Baskı Yönteminin Genel Tanımı : Teknik bilgilere göre Transfer baskı ve Termal baskılar kağıt veya diğer uygun materyaller üzerine yapılan ilk baskıda ayrışan boyalı baskı mürekkepleri olarak

Detaylı

FLORESAN İN SİTU HİBRİDİZASYON

FLORESAN İN SİTU HİBRİDİZASYON FLORESAN İN SİTU HİBRİDİZASYON Sağlık Teknikeri Hande ÇOLAKOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Patoloji AD SIVI ve DOKULARIN FISH UYGULAMASI ÖNCESİ HAZIRLIK İŞLEMLERİ FISH Çalışmalarında Ön Uygulama

Detaylı

ACICUP ASİTLİ BAKIR KAPLAMA BANYOSU ARIZA TABLOSU

ACICUP ASİTLİ BAKIR KAPLAMA BANYOSU ARIZA TABLOSU Kadıköy Sicil Ticaret : 20707 ACICUP ASİTLİ BAKIR KAPLAMA BANYOSU ARIZA TABLOSU 1. Kaplama Pürüzlü a) Kaplama çözeltisinde anod partiküllerinin mevcudiyeti. b) Çözelti içerisinde çözünmeyen magnetik partiküllerin

Detaylı

AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG

AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG Ekim 2013 AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG İÇİNDEKİLER 1. Alüminyum Kompozit Panel 2 2. Kompozit Panelin Avantajları 2 3. Akpa Kompozit Panel Üretim Ölçüleri 3 4. Tolerans

Detaylı

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek GÜNEŞ 1- Büyüklük Güneş, güneş sisteminin en uzak ve en büyük yıldızıdır. Dünya ya uzaklığı yaklaşık 150 milyon kilometre, çapı ise 1.392.000 kilometredir. Bu çap, Yeryüzünün 109 katı, Jüpiter in de 10

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ Amaç ve Genel Bilgiler: Kayaç ve beton yüzeylerinin aşındırıcı maddelerle

Detaylı

Şekil 1. Elektrolitik parlatma işleminin şematik gösterimi

Şekil 1. Elektrolitik parlatma işleminin şematik gösterimi ELEKTROLİTİK PARLATMA VE DAĞLAMA DENEYİN ADI: Elektrolitik Parlatma ve Dağlama DENEYİN AMACI: Elektrolit banyosu içinde bir metalde anodik çözünme yolu ile düzgün ve parlatılmış bir yüzey oluşturmak ve

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 KOMPOZİT ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ Farklı malzemelerden yapılmış, elle birbirinden ayrılması mümkün olmayan ambalajlara, kompozit ambalaj adı

Detaylı

4. SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ II. DÖNEM GEZEGENİMİZ DÜNYA ÜNİTESİ SORU CEVAP ÇALIŞMASI

4. SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ II. DÖNEM GEZEGENİMİZ DÜNYA ÜNİTESİ SORU CEVAP ÇALIŞMASI 4. SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ II. DÖNEM GEZEGENİMİZ DÜNYA ÜNİTESİ SORU CEVAP ÇALIŞMASI 1. Dünya mızın şekli neye benzer? Dünyamızın şekli küreye benzer. 2. Dünya mızın şekli ile ilgili örnekler veriniz.

Detaylı

Varak, çok geniş kullanım alanı olan bir baskı malzemesidir.

Varak, çok geniş kullanım alanı olan bir baskı malzemesidir. Varak Varak, çok geniş kullanım alanı olan bir baskı malzemesidir. Tekstilde, deri, suni deri, ahşap malzemelerde, matbaacılıkta ve çeşitli ürün ambalajlarının yüzeylerinde kullanılabilmektedir. Tekstil,

Detaylı

: Alman GetstoffV kanuna göre metilen klorür içerir (bkz. Güvenlik formu)

: Alman GetstoffV kanuna göre metilen klorür içerir (bkz. Güvenlik formu) 506.0 pur yapıştırıcı Poliüretan bazlı havadaki nemle kürleşen tek-kompenantlı reaktif yapıştırıcı. Çok yüksek sıcaklık ve su direnci. DIN/EN 204 normlarına bağlı D4. Uygulama alanları - Kapı ve pencere

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİNLERDE LİKİT LİMİT DENEYİ

Detaylı

ÜRÜN PROSPEKTÜSÜ. ALKALİ ÇİNKO AK 16 HI-Z : Çok kalın kaplamalarda bile esnek kaplamlara imkan verir.

ÜRÜN PROSPEKTÜSÜ. ALKALİ ÇİNKO AK 16 HI-Z : Çok kalın kaplamalarda bile esnek kaplamlara imkan verir. SAYFA NO: 1/5 AtılımKimyasalları ALKALİ ÇİNKO KAPLAMA PROSESİ AK 16 HI-Z ÜRÜN TANIMI ALKALİ ÇİNKO AK 16 HI-Z : Düzgün çinko kaplamalar elde etmek için kullanılan, çoklu poliamid özel katkı maddeleri içeren

Detaylı

Acurun anavatanı hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak Anadolu, İran, Afganistan ve Güney Batı Asya anavatanı olarak kabul edilmektedir.

Acurun anavatanı hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak Anadolu, İran, Afganistan ve Güney Batı Asya anavatanı olarak kabul edilmektedir. ACUR YETĠġTĠRĠCĠLĠĞĠ 1.Black Strong Ürünlerinin Acur YetiĢtiriciliğinde Kullanımı Acur organik maddece zengin topraklarda çok iyi yetişir. Organik madde oranı toprak analizi sonucunda 0-2 arasında ise

Detaylı

ÇELİK YAPILARDA BİRLEŞİM ARAÇLARI

ÇELİK YAPILARDA BİRLEŞİM ARAÇLARI ÇELİK YAPILARDA BİRLEŞİM ARAÇLARI Çelik yapılarda kullanılan birleşim araçları; 1. Bulon ( cıvata) 2. Kaynak 3. Perçin Öğr. Gör. Mustafa EFİLOĞLU 1 KAYNAKLAR Aynı yada benzer alaşımlı metallerin yüksek

Detaylı

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK İKLİM ELEMANLARI Bir yerin iklimini oluşturan sıcaklık, basınç, rüzgâr, nem ve yağış gibi olayların tümüne iklim elemanları denir. Bu elemanların yeryüzüne dağılışını etkileyen enlem, yer şekilleri, yükselti,

Detaylı

Çayın Bitkisel Özellikleri

Çayın Bitkisel Özellikleri Çayın Bitkisel Özellikleri Bir asırlık bir ömre sahip bulunan çay bitkisi doğada büyümeye bırakıldığında zaman bir ağaç görünümünü alır. Görünüş itibarı ile dağınık bir görünüm arz eden bitki yapısı tek

Detaylı

YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ

YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ 2014 2015 YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ Kanatlı Hayvan Yetiştiriciliği 1 YUMURTA TAVUKÇULUĞU Yumurta tavukçuluğu piliçlerde 20.haftadan sonra klavuz yumurta görülmesiyle başlar. Yumurta verimi 23. haftada

Detaylı

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi Halim İbrahim ERBAŞ Nadir BAŞÇINAR Mehmet KOCABAŞ Şebnem ATASARAL

Detaylı

FW 2K FW 2K. Çimento ve akrilik esaslı 20 kg. toz + 10 kg. akrilik sıvı bağlayıcıdan oluşan süper elastik su yalıtım malzemesidir.

FW 2K FW 2K. Çimento ve akrilik esaslı 20 kg. toz + 10 kg. akrilik sıvı bağlayıcıdan oluşan süper elastik su yalıtım malzemesidir. İKİ BİLEŞENLİ ÇİMENTO + AKRİLİK ESASLI SÜPER ELASTİK SU YALITIM ÜRÜNÜ Çimento ve akrilik esaslı 20 kg. toz + 10 kg. akrilik sıvı bağlayıcıdan oluşan süper elastik su yalıtım malzemesidir. KULLANIM ALANLARI

Detaylı

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION)

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) Püskürtme şekillendirme (PŞ) yöntemi ilk olarak Osprey Ltd. şirketi tarafından 1960 lı yıllarda geliştirilmiştir. Günümüzde püskürtme şekillendirme

Detaylı

TU14 Ütü Kullanarak Pamuklu Giysilere Transfer Baskı Yapma

TU14 Ütü Kullanarak Pamuklu Giysilere Transfer Baskı Yapma TU14 Ütü Kullanarak Pamuklu Giysilere Transfer Baskı Yapma EN YÜKSEK 30-40 SANİYE 5 YÜKSEK VİDEO: http://youtube.com/v/_im2ttxstds&cc_load_policy=1 Başlamadan Önce Bu Sawgrass ChromoBlast Pamuklu Transfer

Detaylı

ASC (ANDALUZİT, SİLİSYUM KARBÜR) VE AZS (ANDALUZİT, ZİRKON, SİLİSYUM KARBÜR) MALZEMELERİN ALKALİ VE AŞINMA DİRENÇLERİNİN İNCELENMESİ

ASC (ANDALUZİT, SİLİSYUM KARBÜR) VE AZS (ANDALUZİT, ZİRKON, SİLİSYUM KARBÜR) MALZEMELERİN ALKALİ VE AŞINMA DİRENÇLERİNİN İNCELENMESİ ASC (ANDALUZİT, SİLİSYUM KARBÜR) VE AZS (ANDALUZİT, ZİRKON, SİLİSYUM KARBÜR) MALZEMELERİN ALKALİ VE AŞINMA DİRENÇLERİNİN İNCELENMESİ İlyas CAN*, İbrahim BÜYÜKÇAYIR* *Durer Refrakter Malzemeleri San. Ve

Detaylı

Montaj Resminin Tanımı, Önemi ve Kullanıldığı Yerler

Montaj Resminin Tanımı, Önemi ve Kullanıldığı Yerler Montaj Resminin Tanımı, Önemi ve Kullanıldığı Yerler Bir makineyi meydana getiren çeşitli parçaların nasıl bir araya getirileceğini gösteren toplu olarak görünüşleri ve çalışma sistemi hakkında bize bilgi

Detaylı

İçindekiler. Baskı Beton (4-28) Baskı Sıva (29) İnce Yüzey Kaplama (30) Özel Yüzey Boyama (31) Parlak Yüzeyli Beton (32) www.endustriyelyapi.com.

İçindekiler. Baskı Beton (4-28) Baskı Sıva (29) İnce Yüzey Kaplama (30) Özel Yüzey Boyama (31) Parlak Yüzeyli Beton (32) www.endustriyelyapi.com. www.endustriyelyapi.com.tr İçindekiler Endüstriyel Yapı Ltd. Şti. Kurulduğu 2005 yılından itibaren uygulamış olduğu 500.000 m² yi aşkın baskı beton zemin ve sıva tecrübesiyle, bugün özellikle Samsun ve

Detaylı

Ar-Ge Birimi Lif Analiz Çalışmaları

Ar-Ge Birimi Lif Analiz Çalışmaları TÜRKİYE YAZMA ESERLER KURUMU BAŞKANLIĞI KİTAP ŞİFAHANESİ VE ARŞİV DAİRESİ BAŞKANLIĞI Ar-Ge Birimi Lif Analiz Çalışmaları Giriş Lif analizi, eserlerin lifli yapıya sahip çeşitli kısımlarından alınan örneklerin

Detaylı

yarnmaster DiGital online Quality Control

yarnmaster DiGital online Quality Control Masters in Textile textile Quality Control Masters in textile Quality Control yarnmster facts yarnmster Optik iplik temizleme 045910/007t İPLİK VE YÜZEYLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ Tekstil yüzeylerinin kalite

Detaylı

CYACUP SİYANÜRLÜ BAKIR KAPLAMA BANYOSU ARIZA TABLOSU

CYACUP SİYANÜRLÜ BAKIR KAPLAMA BANYOSU ARIZA TABLOSU Kadıköy Sicil Ticaret : 20707 CYACUP SİYANÜRLÜ BAKIR KAPLAMA BANYOSU ARIZA TABLOSU 1. Kaplama Pürüzlü ve Koyu Kırmızı - Kahve Renkli Kaplama a) Çözeltide Karbonat konsantrasyonunun aşırı miktarda oluşu.

Detaylı

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA YAPIMINDA STEREOGRAFİK ÇİFT PROJEKSİYONUN UYGULANIŞI

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA YAPIMINDA STEREOGRAFİK ÇİFT PROJEKSİYONUN UYGULANIŞI 36 İNCELEME - ARAŞTIRMA BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA YAPIMINDA STEREOGRAFİK ÇİFT PROJEKSİYONUN UYGULANIŞI Erdal KOÇAIC*^ ÖZET Büyük ölçekli harita yapımında G İ R İŞ uygulanabilen "Stereografik çift Stereografik

Detaylı

Çünkü Sochi de hava durumu diğer yereler göre daha yumuşaktır.

Çünkü Sochi de hava durumu diğer yereler göre daha yumuşaktır. WAX VE KAYAK BAKIMI WAX VE KAYAK BAKIMI Kayak türleri Kayakları seçme kuralları Klasik kayaklar Paten kayaklar Yeni kayaklar Kayak temizleme Parafin Kuru wax Yaş wax Structur Kayaklar geçmiş yıllara göre

Detaylı

Plazma kesim kalitesinin iyileştirilmesi

Plazma kesim kalitesinin iyileştirilmesi Plazma kesim kalitesinin iyileştirilmesi Aşağıdaki referans kılavuzu kesim kalitesini iyileştirmek için çeşitli çözümler sunar. Göz önünde bulundurulacak farklı birçok faktör olduğundan sağlanan önerileri

Detaylı

Isıl işlem, katı haldeki metal ve alaşımlarına belirli özellikler kazandırmak amacıyla bir veya daha çok sayıda, yerine göre birbiri peşine uygulanan

Isıl işlem, katı haldeki metal ve alaşımlarına belirli özellikler kazandırmak amacıyla bir veya daha çok sayıda, yerine göre birbiri peşine uygulanan ISIL İŞLEMLER Isıl işlem, katı haldeki metal ve alaşımlarına belirli özellikler kazandırmak amacıyla bir veya daha çok sayıda, yerine göre birbiri peşine uygulanan ısıtma ve soğutma işlemleridir. İşlem

Detaylı

MÜŞTERİ BİLGİLENDİRME REHBERİ FORMU MÜŞTERİ BİLGİLENDİRME REHBERİ ÇEVRE KORUMA KONTROL LABORATUVARI ANTALYA

MÜŞTERİ BİLGİLENDİRME REHBERİ FORMU MÜŞTERİ BİLGİLENDİRME REHBERİ ÇEVRE KORUMA KONTROL LABORATUVARI ANTALYA ASAT MÜŞTERİ BİLGİLENDİRME REHBERİ ÇEVRE KORUMA KONTROL LABORATUVARI ANTALYA AS.PR.39.02FR03/rev01/19.01.2015 Sayfa 1 / 7 NUMUNE KABUL KRİTERLERİ 1. Kabul Saatleri 08:00 12:30 ile 13:3016:00 arasındadır.

Detaylı

Metal Yüzey Hazırlama ve Temizleme Fosfatlama (Metal Surface Preparation and Cleaning)

Metal Yüzey Hazırlama ve Temizleme Fosfatlama (Metal Surface Preparation and Cleaning) Boya sisteminden beklenilen yüksek direnç,uzun ömür, mükemmel görünüş özelliklerini öteki yüzey temizleme yöntemlerinden daha etkin bir biçimde karşılamak üzere geliştirilen boya öncesi yüzey temizleme

Detaylı

EKOEDGE. Plastik Sınırlama Sistemleri. www.ekoplas.com.tr

EKOEDGE. Plastik Sınırlama Sistemleri. www.ekoplas.com.tr EKOEDGE Plastik Sınırlama Sistemleri www.ekoplas.com.tr 01 hakkımızda... // Bu gereksinimleri ve gelişmeleri yakından takip ederek 2012 yılında faaliyetlerine başlayan Ekoplas, ülkemizde mimari ve peyzaj

Detaylı

165 Micron 102 Micron 63 Micron 32 Micron 20 Micron 12 Micron 5 Micron 3 Micron 80 Grit 120 Grit 220 Grit Yeşil Silisyum Karbür 320 Grit 500 Grit 800 Grit 1200 Grit Beyaz Alüminyum Oksit 1633 Grit Seryum

Detaylı

BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI. 3. Bölüm. Öğr. Gör. Mustafa KAVAL Afyon Meslek Yüksekokulu İnşaat Programı

BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI. 3. Bölüm. Öğr. Gör. Mustafa KAVAL Afyon Meslek Yüksekokulu İnşaat Programı BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI 3. Bölüm 1 BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI Kalıp Malzemeleri Bir kalıp sistemini meydana getiren kısımlar kaplama ve kalıp iskelesi olmak üzere ikiye ayrılır.

Detaylı

Ġ.Ü. MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ

Ġ.Ü. MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ Ġ.Ü. MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ Çevre Mikrobiyolojisi Dersi Laboratuvar Uygulama 6 BOYAMA TEKNİKLERİ Mikrobiyolojide çeşitli organizmaları ve bunların farklı bölgelerini boyamak için

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.org ISSN:1304-4141 Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi 005 (3) 59-63 TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR Teknik Not Düzlemsel Güneş Kolektörlerinde Üst Yüzeyden Olan Isıl Kayıpların

Detaylı

ULUDAĞ ÜNĐVERSĐTESĐ MÜHENDĐSLĐK-MĐMARLIK FAKÜLTESĐ MAKĐNA MÜHENDĐSLĐĞĐ BÖLÜMÜ GENEL MAKĐNE LABORATUARI

ULUDAĞ ÜNĐVERSĐTESĐ MÜHENDĐSLĐK-MĐMARLIK FAKÜLTESĐ MAKĐNA MÜHENDĐSLĐĞĐ BÖLÜMÜ GENEL MAKĐNE LABORATUARI UUDAĞ ÜNĐVRSĐTSĐ MÜNDĐSĐK-MĐMARIK FAKÜTSĐ MAKĐNA MÜNDĐSĐĞĐ BÖÜMÜ GN MAKĐN ABORATUARI STRAĐN GAUG (UZAMA ÖÇR YARDIMI Đ GRĐM ÖÇÜMSĐ DNY GRUBU: ÖĞRNCĐ NO, AD -SOYAD: TSĐM TARĐĐ: DNYĐ YAPTIRAN ÖĞRTĐM MANI:

Detaylı

MANOMETRELER 3.1 PİEZOMETRE

MANOMETRELER 3.1 PİEZOMETRE 18 3 MANOMETRELER Düşük sıvı basınçlarını hassas olarak ölçmek için yaygın bir metot, bir veya birden fazla denge kolonu kullanan piezometre ve manometrelerin kullanılmasıdır. Burada çeşitli tipleri tartışılacaktır,

Detaylı

Ateşli Silah Yaralanmaları

Ateşli Silah Yaralanmaları Ateşli Silah Yaralanmaları Ateşli silah yaralanmalarında şu soruların cevabı aranmalıdır. 1. Mesafe tespiti, 2. Giriş-çıkış delikleri, 3. Traje, 4. Ölüm sebebi, 5. Öldürücü lezyonun tespiti, 6. Kurşunun

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİN SU MUHTEVASI DENEYİ Birim

Detaylı

CIP Sisteminin Avantajları

CIP Sisteminin Avantajları Gıda işletmelerinde spesifik hijyen sorunlarının çözümünde CIP temizleme yöntemi büyük bir öneme sahiptir. Uzun zamandan beri başarı ile uygulanmaktadır. Gıda işletmelerinin otomatik olarak temizlenmesini

Detaylı

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir.

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. AKTİF KARBON NEDİR? TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. Bu nitelikler aktif karbona çok güçlü adsorpsiyon özellikleri

Detaylı

TÜRK GIDA KODEKSİ PİRİNÇ TEBLİĞİ. (Tebliğ No: 2001/ 10 )

TÜRK GIDA KODEKSİ PİRİNÇ TEBLİĞİ. (Tebliğ No: 2001/ 10 ) Türk Gıda Kodeksi Pirinç Tebliğinde Değişiklik Yapılması Hakkında Tebliğ Resmi Gazete 15 Şubat 2002-24672 Resmi Gazete: 19.04.2001-24378 Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığından: TÜRK GIDA

Detaylı

MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 0321 CEVHER HAZIRLAMA LAB. I SERBESTLEŞME TANE BOYU SAPTANMASI DENEYİ

MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 0321 CEVHER HAZIRLAMA LAB. I SERBESTLEŞME TANE BOYU SAPTANMASI DENEYİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 0321 CEVHER HAZIRLAMA LAB. I SERBESTLEŞME TANE BOYU SAPTANMASI DENEYİ 1. AMAÇ Zenginleştirme işlem(ler)inin seçimine ışık tutacak biçimde bir cevherdeki değerli ve değersiz minerallerin

Detaylı

AKM-F-193 / 10.04.2014 / Rev:00

AKM-F-193 / 10.04.2014 / Rev:00 AKM-F-193 / 10.04.2014 / Rev:00 YANMA NEDİR? Maddenin ısı ( sıcaklık ) ve oksijenle birleşmesi sonucu oluşan kimyasal bir olaydır. Bir yangının başlayabilmesi için gerekenler : 1- OKSİJEN ( HAVA ) 2- SICAKLIK

Detaylı

BETON SERTLEŞTİRİCİ TEKNİK ÜRÜN BİLGİLERİ

BETON SERTLEŞTİRİCİ TEKNİK ÜRÜN BİLGİLERİ BETON SERTLEŞTİRİCİ TOTAL BS Beton gözenekli bir malzemedir, genelde bu gözenekler su ile doludur, ayrıca betonun bünyesinde serbest kireç bulunur, bünyedeki bu serbest kireç betona dönüşmemiştir. Prensip

Detaylı

BEAUTY GUİDE Güzellik. Rehberi

BEAUTY GUİDE Güzellik. Rehberi BEAUTY GUİDE Güzellik Rehberi ALLIK VE PUDRA FIRÇALARI Duo Fibre Allık Fırçaları : Toz,krem veya su bazlı ürünlerin yüzdeki bölgelere hafifçe uygulanmasında kullanılır. NASBRUSH0003 Duo Fibre Geniş Allık

Detaylı

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIMLAR LABORATUVARI Elektrik Direnci Tayini Testi KARŞILAŞTIRMASI TEKNİK PROTOKOLÜ

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIMLAR LABORATUVARI Elektrik Direnci Tayini Testi KARŞILAŞTIRMASI TEKNİK PROTOKOLÜ KİŞİSEL KORUYUCU DONANIMLAR LABORATUVARI Elektrik Direnci Tayini Testi KARŞILAŞTIRMASI TEKNİK PROTOKOLÜ İSGÜM-KKD-LAK-14-01 İSGÜM-KKD (Rev. 0) 01 Eylül 2014 Sayfa: 1 / 8 İÇİNDEKİLER 1-BİLGİLER... 3 2-

Detaylı

EVDE BİYOTEKNOLOJİ. Yrd. Doç. Dr. Hüseyin UYSAL ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ BÖLÜMÜ 5. DERS

EVDE BİYOTEKNOLOJİ. Yrd. Doç. Dr. Hüseyin UYSAL ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ BÖLÜMÜ 5. DERS EVDE BİYOTEKNOLOJİ Yrd. Doç. Dr. Hüseyin UYSAL ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ BÖLÜMÜ 5. DERS STERİLİZASYON; BİTKİ DOKU KÜLTÜRLERİNDE KULLANILAN STERİLİZASYON YÖNTEMLERİ VE BU STERİLİZASYON

Detaylı

Baumit SilikatTop. (SilikatPutz) Kaplama

Baumit SilikatTop. (SilikatPutz) Kaplama Baumit SilikatTop (SilikatPutz) Kaplama Ürün Kullanıma hazır, macun kıvamında, mineral esaslı, silikat ince son kat dekoratif kaplamadır. Dış ve iç cepheler için, Tane veya Çizgi dokuya sahip sıva dokulu

Detaylı

DÜŞEY MESAFELERİN (YÜKSEKLİKLERİN) ÖLÇÜLMESİ

DÜŞEY MESAFELERİN (YÜKSEKLİKLERİN) ÖLÇÜLMESİ Dr. Hasan ÖZ DÜŞEY MESAFELERİN (YÜKSEKLİKLERİN) ÖLÇÜLMESİ Noktalar arasındaki düşey mesafelerin ölçülmesine yükseklik ölçmesi ya da nivelman denir. Bir noktanın yüksekliği deniz seviyesi ile o nokta arasındaki

Detaylı

KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU. M.Hayri ERTEN. Orta Doğu Teknik Üniversitesi

KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU. M.Hayri ERTEN. Orta Doğu Teknik Üniversitesi KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU M.Hayri ERTEN Orta Doğu Teknik Üniversitesi ÖZET. Flotasyondan elde edilen kolemanit konsantrelerinin kurutma veya kalsinasyon gibi

Detaylı

TGK-GIDA MADDELERĐ ĐLE TEMASTA BULUNAN SERAMĐK MALZEMELER TEBLĐĞĐ (Tebliğ No 2001/ 38 ) (Yayımlandığı R.G. 04.12.2001 / 24603 )

TGK-GIDA MADDELERĐ ĐLE TEMASTA BULUNAN SERAMĐK MALZEMELER TEBLĐĞĐ (Tebliğ No 2001/ 38 ) (Yayımlandığı R.G. 04.12.2001 / 24603 ) TGK-GIDA MADDELERĐ ĐLE TEMASTA BULUNAN SERAMĐK MALZEMELER TEBLĐĞĐ (Tebliğ No 2001/ 38 ) (Yayımlandığı R.G. 04.12.2001 / 24603 ) Değişiklik : Yayımlandığı R.Gazete: 15.06.2007-26553 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin

Detaylı

Epoksi dispersion: Bağlayıcı madde ve astar Bununla zeminler güzel olur!

Epoksi dispersion: Bağlayıcı madde ve astar Bununla zeminler güzel olur! Epoksi dispersion: Bağlayıcı madde ve astar Bununla zeminler güzel olur! HADALAN EBG 13E Hadalan TR HADALAN EBG 13E 6S.indd 3 HADALAN EBG 13E Bununla zeminler güzel olur! Değişik mekanik ve kimyasal aşınmalar

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören Zaman Serileri IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören Zaman Serisi nedir? Kronolojik sırayla elde edilen verilere sahip değișkenlere zaman serisi adı verilmektedir. Genel olarak zaman serisi,

Detaylı

Toprak Nemi Ölçme Metodları

Toprak Nemi Ölçme Metodları Toprak Nemi Ölçme Metodları Doğrudan Ölçme Metodu (Gravimetrik) Dolaylı Ölçme Metodları Toprağın Elektriksel Özelliklerini Kullanan Metodlar Radyasyon Tekniği (Nötron Proble) Toprak Tansiyonu (Tansiyometre)

Detaylı

Teknik Bilgi Formu. Aqua Teknolojisi ile uygulama

Teknik Bilgi Formu. Aqua Teknolojisi ile uygulama Teknik Bilgi Formu Aqua Teknolojisinin Kullanimi Aqua Teknolojisi ile uygulama SYSTEXX Premium ve SYSTEXX Active S38 / SP38 duvar kaplamalarının arka yüzü, su ile etkinleştirilebilen bir yapıştırıcı ile

Detaylı

STEREO MIKROSKOP NEDIR?

STEREO MIKROSKOP NEDIR? STEREO MİKROSKOP STEREO MIKROSKOP NEDIR? Stereo mikroskoplar ışık mikroskobundan farklı olarak sabit dürbün mantığı ile çalışan, 3 boyutlu görüntü elde etmeyi sağlayan bir mikroskop türüdür. Belirli noktalara

Detaylı

FİYATI : 170 $ KULLANIM ALANLARI LOGO YANSIT SPOT AYNALI

FİYATI : 170 $ KULLANIM ALANLARI LOGO YANSIT SPOT AYNALI LOGO YANSIT SPOT AYNALI MARKASI : LOGO YANSIT MODELİ : LY-6 FİYATI : 170 $ KULLANIM ALANLARI - MAĞAZALAR - KORİDORLAR - MAĞAZA İÇ DUVARLARI - OTEL KORİDORLARI - EV DEKORASYON İÇİN ODALAR - BARLAR - GECE

Detaylı

B unl a r ı B i l i yor mus unuz? MİTOZ. Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı,

B unl a r ı B i l i yor mus unuz? MİTOZ. Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, MİTOZ Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, sitoplazma ve çekirdekten meydana gelmiştir. Hücreler büyüme ve gelişme sonucunda belli bir olgunluğa

Detaylı

DETERMINATION OF THE AGE OF (Silurus glanis L., 1758) LIVING IN KABALAR LAKE IN KASTOMUNU PROVINCE BY THE USE OF DIFFERENT BONY STRUCTURE

DETERMINATION OF THE AGE OF (Silurus glanis L., 1758) LIVING IN KABALAR LAKE IN KASTOMUNU PROVINCE BY THE USE OF DIFFERENT BONY STRUCTURE Mayıs 2009 Cilt:17 No:2 Kastamonu Eğitim Dergisi 659-664 KABALAR GÖLETİ (TAŞKÖPRÜ/KASTAMONU TÜRKİYE) NDE YAŞAYAN YAYIN BALIĞI (Silurus glanis L., 1758) NIN ÇEŞİTLİ KEMİKSİ OLUŞUMLARI KULLANILARAK YAŞININ

Detaylı

BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2)

BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2) BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2) Doç. Dr. Ozan ÜNSALAN (Liste zamanla güncellenecektir) Çok Önemli Not: Numuneyi bulan kişinin, analizler için başvurmadan önce aşağıdaki listeyi

Detaylı

Zemini çilalama ve parlatma konumuna getirir.

Zemini çilalama ve parlatma konumuna getirir. Total Beton sertleştirici, Reaktif nano- ve mikrometrik silis solüsyonu ile beton sertleştirir, beton yüzeyinin görünüş ve dayanıklılık ve mukavemet gücünü artırmak için kullanılır. Yüzey sertliğini, sürtünme

Detaylı

Meyve ve Sebze Depolanması ve İhracatında Kullanılan Modifiye Atmosfer Ambalajlarındaki Gelişmeler Doç. Dr. Fatih ŞEN

Meyve ve Sebze Depolanması ve İhracatında Kullanılan Modifiye Atmosfer Ambalajlarındaki Gelişmeler Doç. Dr. Fatih ŞEN Meyve ve Sebze Depolanması ve İhracatında Kullanılan Modifiye Atmosfer Ambalajlarındaki Gelişmeler Doç. Dr. Fatih ŞEN Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü fatih.sen@ege.edu.tr Modifiye

Detaylı

EPİLASYON CİHAZI KULLANIM KILAVUZU

EPİLASYON CİHAZI KULLANIM KILAVUZU EPİLASYON CİHAZI KULLANIM KILAVUZU Model : EPIGOLD Classic Blend Sayın kullanıcı ; Öncelikle cihazımızı tercih ettiğiniz için teşekkür ederiz. Cihazımızı kullanmadan önce kullanım kitapçığını okumanız

Detaylı

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802)

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802) 1 5.5 Beton Karışım Hesapları 1 m 3 yerine yerleşmiş betonun içine girecek çimento, su, agrega ve çoğu zaman da ilave mineral ve/veya kimyasal katkı miktarlarının hesaplanması problemi pek çok kişi tarafından

Detaylı

İçindekiler BÖLÜM 1.0 KAPAK 1 BÖLÜM 2.0 TELİF HAKKI 2 BÖLÜM 3.0 GİRİŞ 4 BÖLÜM 4.0 DOĞRU KULLANIM 6

İçindekiler BÖLÜM 1.0 KAPAK 1 BÖLÜM 2.0 TELİF HAKKI 2 BÖLÜM 3.0 GİRİŞ 4 BÖLÜM 4.0 DOĞRU KULLANIM 6 İçindekiler BÖLÜM 1.0 KAPAK 1 BÖLÜM 2.0 TELİF HAKKI 2 BÖLÜM 3.0 GİRİŞ 4 3.1 Sağlık Riskleri 5 3.2 Güvenlik Riskleri 5 3.3 Uygun Depolama Koşulları 6 BÖLÜM 4.0 DOĞRU KULLANIM 6 4.1 Kullanım Öncesi 7 4.2

Detaylı

ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ

ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ Yrd. Doç. Dr. Emrah GÖKALTUN Anadolu Üniversitesi Müh-Mim. Fakültesi Mimarlık Bölümü İkieylül

Detaylı

NUMUNE ALMA İŞLEMİ NASIL YAPILIR

NUMUNE ALMA İŞLEMİ NASIL YAPILIR Kimyasal Su Numunesi Alınması NUMUNE ALMA İŞLEMİ NASIL YAPILIR Kimyasal analizler, nitelik ve miktar olarak insan sağlığını bozabilen, suyu içilmez bir hale getiren veya kirlenmenin ikinci derecede etkilerini

Detaylı

ITP MAKİNA SAN. TİC. LTD ŞTİ. PLAKA VE CONTALAR KATALOĞU

ITP MAKİNA SAN. TİC. LTD ŞTİ. PLAKA VE CONTALAR KATALOĞU ITP MAKİNA SAN. TİC. LTD ŞTİ. ı PLAKA VE CONTALAR KATALOĞU AĞIR HİZMET TİPİ SAF TEFLON > Konvensiyonel bantlara kıyasla en az 4 misli daha yüksek yoğunluk ile imal edilmiş ve çekme dayanımı çok yüksek

Detaylı

ÇAPAK ALMA RASPALARI TEKNİK BİLGİLER ÇAPAK ALMA RASPA SETİ KOD İÇERİK FİYAT KODU D-SD GÖVDE 3 BIÇAK C-10, C-20 VE C-30 RCP-34034 KORE

ÇAPAK ALMA RASPALARI TEKNİK BİLGİLER ÇAPAK ALMA RASPA SETİ KOD İÇERİK FİYAT KODU D-SD GÖVDE 3 BIÇAK C-10, C-20 VE C-30 RCP-34034 KORE TEKNİK BİLGİLER Çapak, işleme sonrası ürün kenarlarında kalmış istenmeyen metal parçalarıdır. Bu nedenle çapak alma makinaları ya da talaş kaldırma yöntemi ile çapak temizleme işlemi yapılması gerekmektedir.

Detaylı

TEMEL İŞLEMLER TEKNOLOJİSİ VE UYGULAMALARI Dr. Salim ASLANLAR

TEMEL İŞLEMLER TEKNOLOJİSİ VE UYGULAMALARI Dr. Salim ASLANLAR 8 DİŞ AÇMA 8.1 Kılavuz İle Diş Açma Deliklere diş açmada kullanılan yüksek hız çeliğinden yapılmış, üzerinde kesici dişleri bulunan aletlere Kılavuz denir. Metrik ve whitworth olarak yapılmışlardır. Şekil

Detaylı

Page 1. b) Görünüşlerdeki boşluklar prizma üzerinde sırasıyla oluşturulur. Fazla çizgiler silinir, koyulaştırma yapılarak perspektif tamamlanır.

Page 1. b) Görünüşlerdeki boşluklar prizma üzerinde sırasıyla oluşturulur. Fazla çizgiler silinir, koyulaştırma yapılarak perspektif tamamlanır. TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU Teknik Resim İzometrik Perspektifler Küpün iz düşüm düzlemi üzerindeki döndürülme açısı eşit ise kenar uzunluklarındaki kısalma miktarı da aynı olur. Bu iz düşüme, izometrik

Detaylı

TRC GÖKKUŞAĞI UYGULAMA ve İŞLEME KILAVUZU

TRC GÖKKUŞAĞI UYGULAMA ve İŞLEME KILAVUZU TRC GÖKKUŞAĞI UYGULAMA ve İŞLEME KILAVUZU Eylül 2007 Trakya Cam Sanayii A.Ş İçerik 1. Giriş 2. Ürün Tanımı 3. Paketleme 4. Stoklama 5. Kesme 6. Şekillendirme 7. Yıkama 8. Uygulama a. Tavsiye edilen uygulama

Detaylı

Kazısız Boru Rehabilitasyonu için Yüksek Basınçlı Esnek Boru Hatları

Kazısız Boru Rehabilitasyonu için Yüksek Basınçlı Esnek Boru Hatları 1 Kazısız Boru Rehabilitasyonu için Yüksek Basınçlı Esnek Boru Hatları Raedlinger şirket grubu Raedlinger Raedlinger RWenergy Primus Line BBZ İnşaat Mekanik PV Sistemleri Kazısız Profesyonel Şirketi Mühendislik

Detaylı

AÇIK ALAN TASARIMI RELAZZO TERAS SİSTEMİ - GÜNLÜK KULLANIM İÇİN TAVSİYELER. www.rehau.com/relazzo Otomotiv Endüstri

AÇIK ALAN TASARIMI RELAZZO TERAS SİSTEMİ - GÜNLÜK KULLANIM İÇİN TAVSİYELER. www.rehau.com/relazzo Otomotiv Endüstri AÇIK ALAN TASARIMI RELAZZO TERAS SİSTEMİ - GÜNLÜK KULLANIM İÇİN TAVSİYELER www.rehau.com/relazzo Yapı Otomotiv Endüstri Değerli müşterilerimiz! Ürünümüzü tercih ettiğiniz için çok teşekkür ederiz! Takip

Detaylı

UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN

UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN GİRİŞ Bu kılavuz Lineflex EPDM Membranın uygulama esaslarını içerir. İlk bölümde Lineflex EPDM Membran uygulama alanları ve uygulaması yapılacak bölgenin hazırlanmasına

Detaylı