Soru 3. 17! hesaplanırsa sondan kaç basamağı sıfır olur? Çözüm: Nasıl ki bir tamsayıyı 10 ile çarptığımızda sonuna bir sıfır geliyor, 3 kere 10 ile ça

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Soru 3. 17! hesaplanırsa sondan kaç basamağı sıfır olur? Çözüm: Nasıl ki bir tamsayıyı 10 ile çarptığımızda sonuna bir sıfır geliyor, 3 kere 10 ile ça"

Transkript

1 Sayılar Mustafa Yağcı, Tanım: n, 1 den büyük bir doğal sayı olmak üzere; 1 den n ye kadar olan doğal sayıların çarpımına n nin faktöryeli veya kısaca n faktöryel denir. (n!) biçiminde gösterilir. Çok kullanılmamakla beraber faktöryele çarpansal dendiği de olur (n ).(n 1).n = n! 1 den (n 1) e kadar olan doğal sayıların çarpımına da bu tanıma göre (n 1)! deneceğinden n! = n.(n 1)! olur. Bu durum benzer şekilde uzatılabilir: n! = n.(n 1)! = n.(n 1).(n )! = n.(n 1).(n ).(n 3)! Aşağıda buna ait örnekleri bulacaksınız: 100! ! i) = = = ! 98! 6! ! ii) = = 6.5.4= 10 3! 3! ( n+ 1)! ( n+ 1). n.( n 1)! iii) = = ( n+ 1). n ( n 1)! ( n 1)! n! n! 1 iv) = = ( n+ 1)! ( n+ 1). n! n+ 1 v) 3! +! = 3.! +! =!.(3 + 1) =!.4 vi) 8! + 7! 6! = 8.7.6! + 7.6! 6! = 6!.( ) = 6!.6 Doğal sayıların faktöryelleri kendilerinden kat be kat hızlı arttığından ilk birkaç sayının faktöryelini hesaplama olanağımız vardır. Biz de bu yüzden 10 a kadar olan doğal sayıların faktöryellerini vereceğiz, daha büyük sayıların faktöryellerini gerek olmadığı gibi, gerek duyulursa da bulunması kolay olduğundan vermeyeceğiz. 0! in 1 diye tanımlanır. Bunu böyle biliniz. Yandaki tabloda 10 a kadar olan doğal sayıların faktöryelleri yazılmıştır. En azından ilk 6 tanesini ezbere bilmenizde fayda vardır. Konunun bundan sonraki kısmını soru-cevap şeklinde anlatacağız. Herkese kolay gelsin!!! Soru 1. 17! tek midir, çift midir? Çözüm: 17! sayısı çarpımına eşit olduğundan ve çarpılan bu terimlerin arasında çift sayılar olduğundan 17! çifttir. O halde 1 den büyük tüm n doğal sayıları için n! sayıları çifttir. Çünkü hepsi eni sonu gelip ile çarpılmak zorundadırlar. Soru. 17! hesaplanırsa son rakamı kaç olur? Çözüm: 17! sayısının çarpımına eşit olduğunu unutmayalım. 10 dışındaki sayıların çarpımı kaç olursa olsun 10 ile çarpılacağından bu sayının sonuna sıfır geleceğini anlarız. Aslında bir sayının sonuna sıfır gelmesi için illa da 10 ile çarpılmasına gerek yoktur. Çift olan bir sayı 5 ile çarpılırsa da sonunun sıfır olacağını unutmayın. Ayrıca son rakamı 5 olan bir sayı düşünüp onu ile çarpın bakalım. Yine sonu sıfır oldu değil mi? Bu tabii ki bir rastlantı değil. İçinde 5 ve çarpanı olan her sayı aslında 10 ile çarpılmış gibi davranmaz mı? O halde şöyle bir genelleme yapalım: n > 4 olmak üzere n! sayısının son rakamı daima sıfırdır. Çünkü içinde mutlaka ve 5 çarpanı vardır. 4! in sonunda sıfır olmaması da bir tesadüf değil yani.

2 Soru 3. 17! hesaplanırsa sondan kaç basamağı sıfır olur? Çözüm: Nasıl ki bir tamsayıyı 10 ile çarptığımızda sonuna bir sıfır geliyor, 3 kere 10 ile çarparsak da 3 tane sıfır gelir. O halde şu an bulmamız gereken; 1 den 17 ye varana kadar kaç tane 10 çarpanı elde ederiz? Dikkat edin, 10 a bölünen sayı demiyoruz, 10 çarpanı diyoruz. Zira 10 dan başka 10 a bölünen sayı yok ama 5 ve çarpımından bir 10 çarpanı geldiği gibi 15 ve 4 çarpımından da bir 10 çarpanı geliyor. Sonuç olarak bu sayının sonunda 3 tane sıfır olduğunu söyleyebiliriz. Doğrudur da! Demek ki bizim aslında bu çarpanlar arasında kaç tane 10 a bölünen sayı olduğunu değil kaç tane 10 çarpanı olduğunu bulmamız gerekiyor. Bunun da direkt 5 çarpanı ile ilgili olduğunu anlattık. Peki, hiç mi çarpanı ile ilgisi yok? Elinde olmadan 5 olsa neye yarar? Öyle ya! Doğru, doğru ama zaten çarpanı her iki sayıda bir geldiğinden elimizde yeterince var. Ama 5 çarpanı her 5 sayıda bir gelir. Yani daha azdır. Yani; elimizdeki her 5 e bir bulabiliriz ama her ye yetecek kadar 5 yok. Her yerde olduğu gibi burada da az olan kıymetli. Bunun için faktöryeli verilen sayıyı hemencecik 5 e böleriz. Bulduğumuz bölüm bizim o sayıya gelene kadar kaç tane 5 ile bölünen sayı olduğunu verir. Ama bazı 5 ile bölünen sayıların içinde 1 den çok 5 olamaz mı? Gözden bazı 5 ler kaçmaz mı? Haklısınız. Bunu da şöyle gidereceğiz: Eğer bölüm 5 veya 5 ten büyük çıkarsa (ki bu sadece sayının 5 veya 5 ten daha büyük olması halinde olur) o bölümü de tekrar 5 e böleceğiz. Böylelikle iki kere 5 e böldüğümüzden 5 ile bölmüş oluruz, dolayısıyla 5 in katlarında gözden kaçan 5 leri de kayıt altına almış oluruz. Eğer ikinci bölüm de 5 veya 5 ten büyük çıkarsa onu da 5 e böleriz ki 15 veya katlarında saymadığımız üçüncü 5 leri de saymış oluruz. Ve bu böyle devam eder, etmelidir de! Sözün özü: n! sayısının sonunda kaç sıfır olduğu; n sayısı 5 e bölünerek değil, devamlı 5 e bölünüp her bir bölüm toplanarak bulunur. Ta ki, bölünemeyene kadar! Soru 4. Kaç doğal sayının faktöryelinin sonunda 3 tane sıfır vardır? Çözüm: 5 ile bölündüğünde bölüm olarak 3 ü vermesi lazım. O halde 15, 16, 17, 18, 19 olmak üzere 5 sayının sonunda 3 sıfır vardır. Mustafa Yağcı 0!, 1!,!, 3!, 4! sonunda sıfır yoktur, 5!, 6!, 7!, 8!, 9! sonunda 1 sıfır vardır, 10!,11!,1!,13!,14! sonunda sıfır vardır, 15!,16!,17!,18!,19! sonunda 3 sıfır vardır, 0!,1!,!,3!,4! sonunda 4 sıfır vardır, 5!,6!,7!,8!,9! sonunda 6 sıfır vardır. Buradan da anladığınız üzere sonunda 5 sıfır bulunan faktöryel yoktur. Benzer şekilde sonunda 11 sıfır olan faktöryel de yoktur. Bunun da sebebini siz düşünüp, açıklayınız. Peki iki farklı sayının faktöryeli arasındaki dört işlemler nasıl yapılır? Yani iki farklı sayının faktöryelleri çarpılınca, bölününce, toplanınca, çıkarılınca, hatta bir faktöryelin üssü alınırsa neler olacağına, bizim bunlara karşılık neler yapmamamız gerektiğine bir göz atacağız. Soru 5. 3!.4! çarpımının sonunda kaç tane sıfır vardır? Çözüm: 3 ve 4 sayılarını ayrı ayrı 5 e böldüğümüzde 4 elde ederiz ki bu da bu sayıların sonlarında 4 er tane sıfır olduğunu söyler. O halde x ve y tamsayı olmak üzere; 3! = x.10 4 ve 4! = y.10 4 şeklinde birer sayıdır. 3!.4! = x y.10 4 = x.y.10 8 olduğundan çarpımın sonunda 8 sıfır vardır. Bundan sonra iki sayının faktöryellerinin çarpımının sonunda kaç sıfır olduğu sorulursa, her iki faktöryelin sonundaki sıfır adetlerini toplayacağız. 33! Soru 6. sonunda kaç tane sıfır vardır? 4! Çözüm: 33 ve 4 sayılarını ayrı ayrı devamlı 5 e böldüğümüzde sırasıyla 7 ve 4 elde ederiz ki bu da 33! in sonunda 7, 4! in sonunda 4 tane sıfır olduğunu söyler. O halde x, y ve z birer tamsayı olmak üzere; 33! = x.10 7 ve 4! = y.10 4 şeklinde birer sayıdır. 7 33! x.10 x 3 = =.10 = z ! y.10 y olduğundan çarpımın sonunda 3 sıfır vardır. Bundan sonra iki sayının faktöryellerinin bölümünün sonunda kaç sıfır olduğu sorulursa, paydaki faktöryelin sonundaki sıfır adedinden paydadaki faktöryelin sonundaki sıfır adedini çıkaracağız. Şimdi de faktöryellerin toplamına farkına ilişkin örnekler vereceğiz. Bu toplamların ya da fark-

3 Mustafa Yağcı ların sonlarındaki ardışık sıfır adetlerini ya da herhangi bir çarpandan kaç tane olduğunu ve bunun gibi sorulara cevap arayacağız. Bu tip problemlerde sık olarak kullanacağımız bir özelik var ki; onu burada öğrenip sorular üzerinde uygulamalar yapalım. Unutmamamız gereken gerçek şu: m<n olduğu sürece m!, daima n! içinde yer alır. Bunu bildiğimizden verilen faktöryellerden büyük olanını daima küçük olan cinsinden yazabileceğiz. Uyarı. (n)! n! (n)!!.n! (n)! = n.(n 1).(n )! Soru 7. 3! + 4! toplamının sonunda kaç sıfır bulunur? Çözüm: Yine bu sayının içinde kaç tane 5 çarpanı olduğunu bulmamız lazım. 3! + 4! = 3! + 4.3! = 3!.(1 + 4) = 3!.5 olduğundan hem 3! in hem de 5 in içinde kaçar tane 5 olduğunu bulup toplamamız gerekiyor. 3! de 4, 5 te tane 5 çarpanı olduğundan cevap 6 dır. Soru 8. 3! + 7! toplamının sonunda kaç sıfır vardır? Çözüm: Bir önceki benzer soruda ifadeyi çarpanlarına ayırmıştık. Burada da öyle yapacağız. Sayıların büyüklüğü gözünüzü korkutmasın. 3! + 7! = 3!.( ) Parantez içinde 1 ile toplanan sayının 5 in katı olduğuna dikkat ediniz. Çünkü içinde 5 var, yeter. O halde bu sayıya 1 eklendiği için bu sayı 5 in katı olamaz, yani son rakamı sıfır değildir, o halde sadece 3! sayısının sonundaki sıfır sayısı cevaptır, yani cevabımız 4 olmalıdır. Acaba bu durumu genelleyebilir miyiz? Neden olmasın? Eğer toplanan faktöryellerin sonlarındaki sıfır adedi sayısı aynı değilse sadece küçük olan sayının faktöryelini almak yeter. Eğer sıfır adedi aynıysa böyle yapamayacağımıza aslında bir önceki sorumuz örnekti. Bunun sebebini şöyle düşünebilirsiniz: Örneğin, 40 ile 60 ın sonunda birer sıfır var diye toplamlarının sonunda 1 tane sıfır olacak diye bir kaide yok. İnanmıyorsan topla, bak! Fakat sonundaki sıfır adetleri farklı olan sayılar daima toplanınca küçük olanınki kadar sıfır verirler. Örneğin; =3940. Tabii ki tek bir örnek yetmez, hatta 1000 tane bile yetmez, ama bunu kanıtlamak da size kalsın. Soru 9. n ve p birer sayma sayısı olmak üzere; 3! = p ise n en fazla kaç n 5 Çözüm: p nin bir sayma sayısı olması bize paydadaki 5 lerin paydakilerden çok olmadığını anlatmalı. Çünkü paydada 1 tane bile fazla 5 olsaydı, sadeleşenler sadeleşir ve paydada 5 artardı. Pay artık içinde 5 ihtiva etmediğinden 5 in katı olmayan bir sayı olurdu, dolayısıyla 5 e bölündüğünde sonuç yani p sayma sayısı olmazdı. O halde n en çok, 3! in içinde kaç tane 5 çarpanı varsa o kadar olmalı, yani 4. Kısacası, a, b, c, n N + n! iken c b a = ise max(b) =? sorusu; n! in içinde kaç tane a çarpanı vardır? sorusu ile aynıdır. Soru 10. n ve p sayma sayıları için 3! = 6 n.p ise n en fazla kaç olur? Çözüm: Nasıl ki bize 10 çarpanı sorulduğunda bile biz sayıyı devamlı 10 a değil, 5 e bölüyorduk, şimdi de 6 çarpanı soruluyor diye hemen 6 ya bölmeyeceğiz. Çünkü her ve 3 ten bir 6 elde edildiğinden ve her 3 ile eşleştirebileceğimiz bir bulunup, her ile eşleştirebileceğimiz bir 3 bulunmadığından 3 ü devamlı 3 e bölüp, çıkan bölümleri toplamalıyız. 3 ü 3 e bölersek bölüm 7, 7 yi de 3 e bölersek bölüm çıkar ki cevap 7 + = 9 olur. Yani; a! in içinde kaç tane b çarpanı var? diye bir soru ile karşılaştığımızda, önce bir durup b ye bakacağız. Eğer b asalsa a yı devamlı b ye böleceğiz, fakat b bileşikse (yani asal değilse) a yı devamlı b nin en büyük asal çarpanına böleceğiz. Soru 11. n ve p sayma sayıları için 3! = 4 n.p ise n en fazla kaç olur? Çözüm: Ne kadar da üstteki soruya benziyor değil mi? Evet ama çözümleri hiç de öyle değil. 4 a- sal olmadığından 3 ü devamlı 4 ün en büyük asal çarpanı olan ye bölmeliyiz. Bölelim. Bölümleri toplayalım. 19 çıkıyor. Fakat cevap 19 değil. Çünkü leri 4 yapmak için eşleştireceğimiz diğer ler başka yerde yok. Alınacaksa bu 19 tanenin içinden alınacak. O halde yeni bir soru çıktı karşımıza: 19 tane den kaç tane 4 çıkar?. Her tane den 1 tane 4 çıkacağından 19 u ye 3

4 bölersek 9 tane 4 yapabileceğimizi anlarız. Peki artan 1 tane var, o nolacak? Başka kalmadı ne yapa-lım? O da öylece kalır. Yani; a! in içinde kaç tane b çarpanı var? diye bir soru ile karşılaştığımızda, önce yine bir durup b ye bakacağız. Tüm işlemlerimizi daha önce yaptığımız gibi yapacağız. Fakat b bir tamkare ise bulduğumuz cevabı ye böleceğiz, bir tamküp ise 3 e böleceğiz, bir tam dördüncü kuvvet ise 4 e böleceğiz ve bu böyle devam edecek Soru 1. 17! n sayısı tek ise n kaçtır? Çözüm: 17! sayısının çift olduğunu kanıtladık. Neden çiftti? İçinde bir sürü çarpanı olduğu için. Peki, bir sayı niye tek olur? İçinde hiç çarpanı olmadığı için. Demek ki n ifadesi 17! in içinde ne kadar varsa almış götürmüş gibi düşünebiliriz. 17! in içinde kaç tane çarpanı var peki? Onu da 17 yi devamlı ye bölerek buluruz. Ben böldüm, 15 çıktı. O halde n = 15. Soru ! sayısı çift ise n en fazla kaç n Çözüm: n = 15 olunca bu sayının tek olduğunu kanıtladık. Çünkü kesrin payında da 15 tane çarpanı vardı. Bunlar sadeleşince sayı tek oluyordu. Burada da durum şöyle: Aşağıda yukarıdaki lerin tamamını götürecek kadar yokmuş ki bu sayı çift kalmış. Yani n en fazla 14 olabilir. n nin alabileceği değerler toplamını sorar bazen. O zaman 1 den 14 e kadar olan sayma sayılarını toplayacağız = 14.15/ = 105. Soru 14. 1! +! + 3! + 4! ! toplamının birler basamağındaki rakam kaçtır? Çözüm: 4 ten büyük olan doğal sayıların faktöryellerinin sıfır ile sonlandığını kanıtlamıştık. O halde sadece 1! +! + 3! + 4! toplamının son rakamına bakmak yeterli olacaktır = 33 olduğundan sorunun cevabı 3 tür. Buradan şu anlaşılmaktadır: Yeterince büyük olduktan ve 1 den başlayıp ardışık olarak arttıktan sonra nerede bittiğinin önemi yoktur. Aynı soru 005! değil de 006! ya da 74658! de bitseydi de cevap 3 olacaktı. Bazen bu toplamın 5 ile bölümünden kalan sorulur, bu yüzden ona da 3 diyeceğiz. Mustafa Yağcı Soru 15. 1! +! + 3! + 4! ! toplamının onlar basamağındaki rakam kaçtır? Çözüm: Şimdi de 9 dan büyük doğal sayıların faktöryellerinin önemi yoktur, çünkü onların daima son iki basamakları 00 dır. Bu yüzden son iki rakama etki etmezler. Bu sebeple biz sadece ilk 9 sayının faktöryellerinin son iki rakamlarını toplayalım: = 13. O halde bu toplamın son iki rakamı 13 tür, dolayısıyla onlar basamağındaki rakam 1 dir. Böyle toplamların 100 ile bölümünden kalan sorulduğunda da aynı çözümü yaparız. Çünkü bir sayının 100 ile bölümünden kalan şey o sayının son iki basamağıdır. 4, 0, 5, 50, 75 gibi sayılara bölümlerinden kalanlar da son iki rakamla alakalıdır ama daha kolay çözümleri olduğundan onları burada değil, ilerde başka örneklerde başka metotlarla anlatacağız. Soru 16. 1! +! + 3! + 4! ! toplamının 3, 6, 7, 15, 0, 40 ile bölümlerinden kalanları hesaplayınız. Çözüm: 3 ve daha büyük doğal sayıların faktöryelleri hem 3 ile hem de 6 ile tam olarak bölündüğünden kalan vermezler. 1! +! = 1 + = 3 olduğundan bu toplam 3 ile tam bölünür ama 6 ile bölümünden kalan 3 tür. Diğer yandan 5 ve daha büyük doğal sayıların faktöryelleri hem 15 hem 0, hem 40 ile tam bölünürler. Bunlar kalan vermediğinden, incelenmelerine gerek yoktur. 1! +! + 3! + 4! = = 33 olduğundan toplamın 15, 0, 40 ile bölümünden kalanlar sırasıyla 3, 13, 33 olur. 7 ile ilk bölünen faktöryel ise 7! olduğundan bundan önceki faktöryelleri toplamak gerekir = 873 olduğundan, 873 de 7 ile bölümünde 5 kalanını verdiğinden cevap 5 tir. Soru 17. 0! + 1! sayısı 1!, 11, 6 9, 9 4, 8 6, 5 5 sayılarından kaç tanesine tam olarak bölünür? Çözüm: 0! + 1! = 0! + 1.0! = 0!.(1 + 1) = 0!. olduğunu önce bir not edelim. 0! in içinde 1! olduğundan ilkine tam bölünür. 11 ile tam bölünebilmesi için içinde tane 11 çarpanı olması lazım. nin içinde 1 tane var ayrıca 0! in içinde de 1 tane var, o zaman bu da tamam. 0! in içinde 8 tane 3 çarpanı olduğundan ancak 8 tane 6 çarpanı olabilir. Bundan dolayı bu sayı 6 9 ile kalansız bölünemez. 9 4 için de durum aynı, zira 9 4 = 3 8 tür. Şimdi 0! in içinde kaç tane çarpanı var ona bakalım. Ben baktım, 18 tane çıktı. 6 tane 4

5 Mustafa Yağcı 8 zaten 18 tane yaptığından 0! in içindekiler buna yeter. Son olarak 5 5 i inceleyeceğiz. 0! sayısında sadece 4 tane 5 çarpanı var, de ise hiç yok dolayısıyla 5 5 ile bölünmesine imkan yok. Yani, sadece 3 üne bölünür. Şu an itibariyle faktöryelin ne olup ne olmadığına ilişkin bir altyapınızın çoktan oluşmuş olması gerekiyor. Yanılıyor muyuz yoksa? Eğer tereddütleriniz varsa yukarıdaki örnekleri tekrar tekrar incelemenizi ve anlamadığınız her yeri tamamıyla idrak edene kadar sormanızı öneririz. Zira bundan sonra, özellikle permutasyon kombinasyon derslerinde faktöryellerle epey bir işimiz olacak. Soru 18. Aşağıdaki eşitliklerde n sayısını bulunuz. i) n! = (n+4).(n )! ii) (n + 7)! = 70.(n + 4)! Çözüm: Büyüğü küçük cinsinden yazıyoruz. i) n(n 1)(n )! = (n + 4)(n )! n 3n 4 = 0 n = 4 ii) (n + 7)(n + 6)(n + 5)(n + 4)! = (n + 4)! n = 3 Soru 19. f: N + N, f(n) = n.f(n 1) ve f(0) = 1 ise n N için f fonksiyonunun faktöryel fonksiyonu olduğunu gösteriniz. Çözüm: n = 1 f(1) = 1.f(0) n = f() =.f(1) n = 3 f(3) = 3.f() n = k f(k) = k.f(k 1) Bulunan tüm bu eşitlikler taraf tarafa çarpılırsa; f(1).f().f(3) f(k) = k.f(0).f(1).f()...f(k 1) f(k) = k f(k) = k! Soru 0. x = ve y = olduğuna göre xy çarpımının faktöryel olarak eşiti nedir? Çözüm: 18! 50! x.y = = 18! 18! Soru 1. x =.19! olduğuna göre 0! + 1! toplamının x türünden ifadesi nedir? Çözüm: 0! + 1! = 0.19! ! = 19!.[ ] = 19!.[0.(1 + 1)] = 19!.0. = 0.x Soru. n tane 10 nin toplamı, n! olduğuna göre n değeri kaçtır? Çözüm: n.10 = n! n.5! = n.(n 1)! 5 = n 1 n = 6 Soru 3. 60! 50! işleminde elde edilen sayının sonunda kaç tane ardışık sıfır vardır? Çözüm: 60! 50! sonundaki sıfır adedi, her ikisinin sonundaki sıfır adetleri farklı olduğundan küçük olanın yani 50! in sonundaki sıfır adedi kadardır. O halde sıfır adedi 1 tanedir. Çıkarma işlemini de aynı toplama gibi yapıyoruz yani. Soru ! 1 sayısının sonunda kaç tane ardışık 9 vardır? Çözüm: 100! 1 sonundaki 9 a- dedi, 100! sonundaki sıfır adedi kadardır. O halde 100! 1 sonundaki 9 rakamının adedi 4 tanedir. Bazen de 100! + 1 toplamının sonundaki 1 adedini sorar. Buna da hemen 4 demeyin sakın! Neden diye bir düşünün bakalım. Soru 5. m, n ve t pozitif tamsayı olmak üzere 40! = 6 m.10 n.t eşitliğinde (m + n) toplamı en fazla kaç Çözüm: 6 ve 10 asal olmadığından hemen bu ifadeleri asal çarpanlarına ayıralım. 40! = 6 m.10 n.t = m.3 m. n.5 n.t = m+n.3 m.5 n.t olur. 40! içinde 38 tane, 18 tane 3, 9 tane 5 asal çarpanı olduğu bulunur. Bu yüzden max(n) = 9 ve max(m) = 18 olduğundan max (m + n) = 7 dir. Soru 6. (1!+!+3! !) 13 işlemi sonucunda birler basamağındaki rakam kaçtır? Çözüm: 5! + 6! + 7! ! 0 (mod 10) olduğunu biliyoruz. 1!+!+3!+4! (mod 10) olduğundan (mod 10) olur. 5

6 Soru 7. (1+13!, 17+13!) açık aralığında asal sayı olmadığını gösteriniz. Çözüm: (1+13!, 17+13!) açık aralığında bir x asal sayısı olsun; ! < x < ! x = + 13! = x = ! = 3 x = ! = 4 13! + 1 = k 13! = 3k 13! = 4k... x = ! = 16 13! = 16k olduğundan verilen aralıkta bir asal sayı yoktur. Daha genel olarak; p bir asal sayı ve n bir doğal sayı ise; n! + 1 ile n! + n arasında hiçbir asal sayı yoktur. Bunun kanıtını ise sizlere bırakıyoruz. Soru 8. 15! sayısının pozitif tam bölenleri sayısı kaç tanedir? Çözüm: 15! = olduğundan, 15! in pozitif bölen sayısı = 403 tanedir. Soru 9. 11! sayısının pozitif bölen sayısı, 10! sayısının pozitif bölen sayısının kaç katıdır? Çözüm: 11! = 11.10! = 11.10! olduğundan 11! içinde 10! den farklı olarak 11 çarpanı tane fazladır. 10! içindeki 11 çarpan sayısı 10 ve 11! içindeki 11 çarpan sayısı da 1 tanedir. 10! in 11 dışındaki çarpanlarının üslerinin 1 er fazlalarının çarpımı k olsun. 10! in pozitif bölen sayısı k.(10+1) ise 11! sayısının pozitif bölen sayısı k.(1+1) olur. O halde buradan 13/11 katı olduğunu anlarız. Soru (n!)! sayısı 3 basamaklı ise n kaç Çözüm: 3 basamaklı sayılardan sadece tanesi bir sayının faktöryeline eşit olabilir. Bunlar 10 ve = 5! ve 70 = 6! olduğundan n = 3 tür. n nin hiçbir değeri için n! = 5 olamayacağına dayandık. Soru 31. 1! +! + 3! + + x! toplamı kaç kere ve hangi x değerleri için tamkare olur? Mustafa Yağcı Çözüm: x = 1 için tamkare olduğu, x = için de olmadığı aşikar. x = 3 olursa bu toplam 1! +! + 3! = = 9 olduğundan yine tamkare olur. x > 3 için bu toplamın son rakamının daima 3 olduğunu biliyoruz. O halde bir tamkare olması imkansızdır. Çünkü hiçbir tamkarenin son rakamı 3 olamaz. Neler olabilir, onu da siz bulunuz Soru 3. a! = b! + c! + d! eşitliğinde a, b, c, d birer pozitif tamsayı ise a kaçtır? Çözüm: b c d olsun. a > d olduğundan a d+1 yazabiliriz. (d + 1).d! = (d + 1)! a! = b! + c! + d! 3.d! olduğundan d olur. O halde d dir. d = 1 için dener ve sağlayan değerler bulamayız. d = için ise b = c = d = ve buradan da a = 3 bulunur. Aynı soruyu bir de doğal sayılar kümesinde çözünüz. Soru 33. OBEB(n!+1, (n+1)!+1) =? Çözüm: n!+1 ile (n+1)!+1 sayıları daima birbirine asal olduğundan OBEB leri 1 dir. Soru ! +.! + 3.3! + + n.n! = (n + 1)! 1 eşitliğini doğrulayınız. Çözüm: Verilen bu toplama A diyelim. A = 1.1! +.! + 3.3! + + n.n! Eşitliğin her iki yanına 1! +! + 3! + + n! ekleyelim. A + 1! +! + + n! =.1! + 3.!+ + (n+1).n! A + 1! +! + + n! =! + 3! + + n! + (n+1)! A +1! = (n+1)! A = (n+1)! 1 Soru ! +.! + 3.3! ! toplamı hesaplandığında sondan kaç basamağında 9 olur? Çözüm: Bir önceki soruda bulduğumuz formüle göre bu toplam 37! 1 dir. O halde 37! in sonunda kaç tane sıfır varsa 37! 1 sayısının sonunda da o kadar 9 vardır. O halde yandaki bölme işleminden de gördüğünüz üzere cevabımız 8. a! Soru 36. = 5! eşitliğini sağlayan kaç farklı (a,b) b! ikilisi vardır? Çözüm: İlk önce a = 5 olduğunu düşünelim. Paydayı 1 yapmalıyız. Bu da şekilde mümkün: b = 0 veya b = 1 ile. Ayrıca 5! = 10 olduğundan a = 10 ve b = 119 olursa da eşitlik sağlanır. Diğer yandan 5! = 10 = (1..3).4.5 = olduğundan a = 6 ve b = 3 de çözümdür. Sonuç olarak (a,b) = 6

7 Mustafa Yağcı {(5,0), (5,1), (10,119), (6,3)} olmak üzere 4 farklı şekildedir. Soru 37. 7! sayısı 7 tabanında yazılırsa sonunda kaç tane sıfır olur? Çözüm: 7! sayısı sadece 3 kere 7 ye kalansız bölünür, diğer bölümlerde kalanlar sıfırdan farklı olur. Zaten 7 tabanında yazmak istediğimizde de ilk başta sıfırdan farklıları yazarız, en sona 3 sıfır kalır. KONU TARAMA TESTİ 8. 9! + 30! toplamının sonunda kaç sıfır vardır? 9. 9! sayısını 1! sayısına böldüğümüzde bölümün sonunda kaç sıfır olur? ! 9! farkının sonunda kaç sıfır vardır? 1. n bir doğal sayı ise n!, (n+1)!, (n+)!, n!+1 ve n!+ sayılarından kaç tanesi daima çifttir? ! 1! farkının sonunda kaç sıfır vardır?. n! iki basamaklı ise (n+)! kaç basamaklıdır? 1. n>100 iken n!,.n!, (n)!, n n, (n!) ve n! sayılarını küçükten büyüğe sıraya diziniz. 3. 0! + 4! + 8! toplamının birler basamağı kaçtır? 13. 3! sayısının içinde 10 çarpanı mı 15 çarpanı mı daha fazladır? Neden? 4. 6! sayısının sondan kaç basamağı sıfırdır? 5. 6! 1 sayısının sondan kaç basamağı 9 dur? 14. 3! = 6 n.p eşitliğinde n ve p sayma sayısı ise n en çok kaç 6. n! hesaplandığında sondan 7 basamağı sıfır ise n kaç farklı değer alır? 15. 3! = 6 n.p eşitliğinde n ve p sayma sayıları için n nin alabileceği değerler toplamı kaçtır? 16. n! sayısı tek bir doğal sayı ise n! =? 7. 9!.30! çarpımının sonunda kaç sıfır vardır? 7

8 17. m, n, p ardışık çift sayılar olmak üzere; m! + n! + p! toplamı bir tek sayı ise m n + p =? Mustafa Yağcı 6. 19! sayısı hesaplanırsa birler basamağındaki rakam kaç olur? 18. 3!/ n sayısı tek ise n sayma sayısı kaçtır? 7. 19! sayısının sondan kaç basamağı sıfırdır? 8. 19! 1 sayısının sondan kaç basamağı 9 dur? 19. 3!/ n sayısı çift ise n sayma sayısı en çok kaç 9. 19! + 1 sayısının sondan kaç basamağı 1 dir? 0. 3!/ n sayısı çift ise n sayma sayısının alabileceği değerlerin toplamı kaçtır? ! sayısının içinde kaç tane 10 çarpanı vardır? ! sayısının içinde kaç tane 5 çarpanı vardır? 1. n! sayısı tek bir doğal sayı ise n 3n + 3 sayısı en çok kaç 3. 19! sayısının içinde kaç tane 3 çarpanı vardır?. n! sayısı 6 ile tam bölündüğüne göre n en az kaçtır? ! sayısının içine kaç tane 7 çarpanı vardır? ! sayısının içindeki 14 çarpanı mı 1 çarpanı mı daha çoktur? Yoksa eşit midir? 3. n! sayısı 1 ile tam bölünüyorsa n en az kaçtır? ! sayısının içindeki 4 çarpanının adedini bulunuz. 4. n! sayısının son rakamı sıfır ise n + 3 en az kaç ! sayısının içinde kaç tane 7 çarpanı vardır? 5. 19! sayısı tek midir çift midir? 37. 5! + 6! sayısının içinde kaç tane 3 çarpanı vardır? 8

9 Mustafa Yağcı 38. 4! + 5! + 6! toplamının içinde kaç tane 4 çarpanı vardır? 47. 3! + 4! + 5! ! toplamının 17 ile bölümünden elde edilen kalan kaçtır? 39. 4!.5! çarpımının sonunda kaç tane sıfır bulunur? 48. a! = b!.4! ise a + b en az ve en çok kaç 40. 7!.10 x sayısının sonunda 7 tane sıfır olduğu bilindiğine göre x kaçtır? 49. (a!)! sayısının sonunda 1 tane sıfır varsa a kaçtır? !/17! bölümünün sonunda kaç tane sıfır bulunur? 50. a ve b pozitif tamsayılar olmak üzere; 30! = 5 a.b ise a nın en büyük değeri kaçtır? 4. Kaç tane doğal sayının faktöryelinin sonunda tane sıfır bulunur? 51. a ve b pozitif tamsayılar olmak üzere; 8! = 8 a.b ise a nın en büyük değeri kaçtır? 43. Kaç tane doğal sayının faktöryelinin sonunda 5 tane sıfır bulunur?neden? 5. a, b ve c pozitif tamsayılar olmak üzere; 40! = a.3 b.c ise a + b toplamının alabileceği en büyük değer kaçtır? 44. 1! +! + 3! + 4! ! toplamının birler basamağındaki rakam kaçtır? 53. x 13 x 1 = ( x 1)! x! x! eşitliğinde x kaçtır? 45. 0! +! + 4! ! toplamının birler basamağındaki rakam kaçtır? 54. ( n + 5)! (n)!. çarpımını sadeleştiriniz. (n+ 1)! ( n+ 4)! 46. 1! +! + 3! ! toplamının 3 ile bölümünden elde edilen kalan kaçtır? 55. a bir tamsayıdır. sonucu kaçtır? ( a 5)! + ( a 4)! ( a 3)! + (5 a)! işleminin 9

10 56. OBEB(4! + 5! + 6!, 5! + 6! + 7!) =? Mustafa Yağcı ! sayısının kaç tane negatif böleni vardır? 57. OKEK(4! + 5! + 6!, 5! + 6! + 7!) =? 67. 1! sayısının asal olmayan pozitif böleni kaç tanedir? ! içinde kaç tane 1 çarpanı vardır? 59. x ve y pozitif tamsayılar olmak üzere; 1!.!.3!.4!...39! = x.13 y olduğuna göre y en fazla kaç 68. C(n,r): n nin r li kombinasyonu, P(n,r) : n nin r li permutasyonu ise C(n,r) mi daha büyüktür P(n,r) mi? Neden? 60. x! + ( y+ 1)! ifadesi bir tamsayı olduğuna göre, x x! + y toplamı en az kaç ! 8! + 6! sayısının en büyük asal çarpanı kaçtır? ! +.! + 3.3! ! toplamının son rakamı kaçtır? 70. 6! sayısı 9 tabanında yazılırsa kaç basamaklı bir sayı elde edilir? ! +.! + 3.3! + 4.4! ! toplamının sonunda kaç tane 9 vardır? ! sayısı 9 tabanında yazılırsa sonunda kaç tane sıfır bulunur? 63. n>1 iken 1.1! +.! + 3.3! + + n.n! toplamının hiçbir zaman bir tamkare olamayacağını kanıtlayınız ! den 19!+ sayısına kadar kaç tane asal sayı vardır? 64. x ve y sayma sayıları için 9!/(3 x.5 y ) işleminin sonucunun bir sayma sayısı olduğu bilindiğine göre x 5y ifadesinin en büyük değeri kaç 73. 8! sayısı en küçük hangi sayma sayısı ile çarpılırsa bir tamkare olur? 65. 6! + 7! = m. x.3 y eşitliğinde m, x, y sayıları birer sayma sayısı x + y toplamı en fazla kaç 74. 6! = a-.(b 3) eşitliğinde a ve b birer sayma sayısı ise a + b toplamı en az kaç 10

11 Mustafa Yağcı MERAKLISINA KONU TARAMA TESTİ 9. n n! sayısı n cinsinden en fazla kaç ( a+ b)! ( b )! 1. + = 7 eşitliğini sağlayan a ve a! ( b 3)! b sayma sayıları için (a + b 3)! =? 10. x ve y tamsayılar olmak üzere 0 < x < y < 40 veriliyor. [x! + (x+1)! + (x+)!].[y! + (y+1)! + (y+)!] çarpımının bir tamka-re olması için y nin alabileceği değerleri bulunuz.. a! = x x eşitliğini sağlayan a, b, x sayma b! sayıları için b nin alabileceği değerleri toplamı 97 ise x kaçtır? ! sayısının 71 ile bölümünden elde edilen kalan kaçtır? 3. n bir çift sayma sayısı olmak üzere; 1!.!.3!...(n)! kesrinin daima bir tamkare n! olduğunu kanıtlayınız. 4.!.3!.4!.5!...80! çarpımından hangisi atılırsa geriye kalan ifade bir tamkare olur? 5. x, y, z pozitif tamsayılar olmak üzere;!.4!.6!.8!...3! = x 3.y.z ise x in en büyük değeri için z en az kaç 1. 61! sayısının 71 ile bölümünden elde edilen kalan kaçtır? 13. a, b, c pozitif tamsayılar olmak üzere a + b = c! eşitliğini sağlayan kaç farklı (a, b, c) üçlüsü vardır? 14. x, y, z doğal sayılar olmak üzere x 30! 17.0! = z eşitliğinde z nin en küçük y değeri için y en çok kaç 6. 11!.1!.13!...0! çarpımının bir tamkare olması 1!.!.3!...10! için çarpılması gereken en küçük sayma sayısı kaç olmalıdır? n = x ise =?! 3! 4! 5! ( n+ 1)! x 8. 1!.!.3!...3! çarpımının bir tamküp olabilmesi için bu çarpanlardan en az kaç tane iki basamaklı faktöryel atılmalıdır? 15. 3! sayısı ardışık doğal sayıların çarpımı şeklinde kaç farklı şekilde yazılabilir? 0! 1!! ( n+ 1)! ( n+ )! ( n+ 3)! cinsinden eşitini bulunuz ( ).( ).( )...( ) çarpımının sonucu kaçtır? C (,) =? toplamının n 11

Cebir. Notları. Faktöryel Mustafa YAĞCI,

Cebir. Notları. Faktöryel Mustafa YAĞCI, www.mustafayagci.com, 003 Cebir Notları Mustafa YAĞCI, yagcimustafa@yahoo.com Tanım: n, 1 den büyük bir doğal sayı olmak üzere; 1 den n ye kadar olan doğal sayıların çarpımına n nin faktöryeli veya kısaca

Detaylı

TAMSAYILAR. 9www.unkapani.com.tr. Z = {.., -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3, } kümesinin her bir elemanına. a, b, c birer tamsayı olmak üzere, Burada,

TAMSAYILAR. 9www.unkapani.com.tr. Z = {.., -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3, } kümesinin her bir elemanına. a, b, c birer tamsayı olmak üzere, Burada, TAMSAYILAR Z = {.., -, -, -, 0,,,, } kümesinin her bir elemanına tamsayı denir. Burada, + Z = {,,,...} kümesine, pozitif tamsayılar kümesi denir. Z = {...,,,,} kümesine, negatif tamsayılar kümesi denir.

Detaylı

p sayısının pozitif bölenlerinin sayısı 14 olacak şekilde kaç p asal sayısı bulunur?

p sayısının pozitif bölenlerinin sayısı 14 olacak şekilde kaç p asal sayısı bulunur? 07.10.2006 1. Kaç p asal sayısı için, x 3 x + 2 (x r) 2 (x s) (mod p) denkliğinin tüm x tam sayıları tarafından gerçeklenmesini sağlayan r, s tamsayıları bulunabilir? 2. Aşağıdaki ifadelerin hangisinin

Detaylı

ASAL SAYILAR - TAM BÖLENLER - FAKTÖRİYEL Test -1

ASAL SAYILAR - TAM BÖLENLER - FAKTÖRİYEL Test -1 ASAL SAYILAR - TAM BÖLENLER - FAKTÖRİYEL Test -1 1. ve y aralarında asal iki doğal sayıdır. 7 y 11 olduğuna göre, y farkı 5. 364 sayısının en büyük asal böleni A) 3 B) 7 C) 11 D) 13 E) 17 A) B) 3 C) 4

Detaylı

sayısının tamkare olmasını sağlayan kaç p asal sayısı vardır?(88.32) = n 2 ise, (2 p 1

sayısının tamkare olmasını sağlayan kaç p asal sayısı vardır?(88.32) = n 2 ise, (2 p 1 TAM KARELER 1. Bir 1000 basamaklı sayıda bir tanesi dışında tüm basamaklar 5 tir. Bu sayının hiçbir tam sayının karesi olamayacağını kanıtlayınız. (2L44) Çözüm: Son rakam 5 ise, bir önceki 2 olmak zorunda.

Detaylı

TEOG. Sayma Sayıları ve Doğal Sayılar ÇÖZÜM ÖRNEK ÇÖZÜM ÖRNEK SAYI BASAMAKLARI VE SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESİ 1. DOĞAL SAYILAR.

TEOG. Sayma Sayıları ve Doğal Sayılar ÇÖZÜM ÖRNEK ÇÖZÜM ÖRNEK SAYI BASAMAKLARI VE SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESİ 1. DOĞAL SAYILAR. TEOG Sayma Sayıları ve Doğal Sayılar 1. DOĞAL SAYILAR 0 dan başlayıp artı sonsuza kadar giden sayılara doğal sayılar denir ve N ile gösterilir. N={0, 1, 2, 3,...,n, n+1,...} a ve b doğal sayılar olmak

Detaylı

Temel Kavramlar 1 Doğal sayılar: N = {0, 1, 2, 3,.,n, n+1,..} kümesinin her bir elamanına doğal sayı denir ve N ile gösterilir.

Temel Kavramlar 1 Doğal sayılar: N = {0, 1, 2, 3,.,n, n+1,..} kümesinin her bir elamanına doğal sayı denir ve N ile gösterilir. Temel Kavramlar 1 Doğal sayılar: N = {0, 1, 2, 3,.,n, n+1,..} kümesinin her bir elamanına doğal sayı denir ve N ile gösterilir. a) Pozitif doğal sayılar: Sıfır olmayan doğal sayılar kümesine Pozitif Doğal

Detaylı

MATEMATİK ASAL ÇARPANLARA AYIRMA. ÖRNEK 120 sayısını asal çarpanlarına ayırınız. ÖRNEK 150 sayısının asal çarpanları toplamını bulunuz.

MATEMATİK ASAL ÇARPANLARA AYIRMA. ÖRNEK 120 sayısını asal çarpanlarına ayırınız. ÖRNEK 150 sayısının asal çarpanları toplamını bulunuz. MATEMATİK ASAL ÇARPANLARA AYIRMA A S A L Ç A R P A N L A R A A Y I R M A T a n ı m : Bir tam sayıyı, asal sayıların çarpımı olarak yazmaya, asal çarpanlarına ayırma denir. 0 sayısını asal çarpanlarına

Detaylı

YGS - LYS SAYILAR KONU ÖZETLİ ÇÖZÜMLÜ SORU BANKASI

YGS - LYS SAYILAR KONU ÖZETLİ ÇÖZÜMLÜ SORU BANKASI YGS - LYS SAYILAR KONU ÖZETLİ LÜ SORU BANKASI ANKARA ÖN SÖZ Sevgili Öğrenciler, ÖSYM nin son yıllarda yaptığı sınavlardaki matematik sorularının eski sınav sorularından çok farklı olduğu herkes tarafından

Detaylı

EBOB - EKOK EBOB VE EKOK UN BULUNMASI. 2. Yol: En Büyük Ortak Bölen (Ebob) En Küçük Ortak Kat (Ekok) www.unkapani.com.tr. 1. Yol:

EBOB - EKOK EBOB VE EKOK UN BULUNMASI. 2. Yol: En Büyük Ortak Bölen (Ebob) En Küçük Ortak Kat (Ekok) www.unkapani.com.tr. 1. Yol: EBOB - EKOK En Büyük Ortak Bölen (Ebob) İki veya daha fazla pozitif tamsayıyı aynı anda bölen pozitif tamsayıların en büyüğüne bu sayıların en büyük ortak böleni denir ve kısaca Ebob ile gösterilir. Örneğin,

Detaylı

TEMEL KAVRAMLAR. SAYI KÜMELERİ 1. Doğal Sayılar

TEMEL KAVRAMLAR. SAYI KÜMELERİ 1. Doğal Sayılar TEMEL KAVRAMLAR Rakam: Sayıları ifade etmeye yarayan sembollere rakam denir. Bu semboller {0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9} kümesinin elemanlarıdır., b ve c birer rakamdır. 15 b = c olduğuna göre, + b + c

Detaylı

ÜNİVERSİTEYE GİRİŞ SINAV SORULARI

ÜNİVERSİTEYE GİRİŞ SINAV SORULARI ÜNİVERSİTEYE GİRİŞ SINAV SORULARI 1. 1999 ÖSS a, b, c pozitif gerçel (reel) sayılar olmak üzere a+ b ifadesindeki her sayı 3 ile çarpılırsa aşağıdakilerden hangisi elde c edilir? 3 a+ b A) B) c a+ 3b C)

Detaylı

SAYILARIN ASAL ÇARPANLARINA AYRILMASI

SAYILARIN ASAL ÇARPANLARINA AYRILMASI ASAL SAYILAR Asal sayılar, 1 ve kendisinden başka pozitif tam böleni olmayan 1' den büyük tamsayılardır. En küçük asal sayı, 2' dir. 2 asal sayısı dışında çift asal sayı yoktur. Yani, 2 sayısı dışındaki

Detaylı

25 sayısını 6 ya böldüğümüzde bölüm 4 ve kalan 1 olur. Şekli inceleyin.

25 sayısını 6 ya böldüğümüzde bölüm 4 ve kalan 1 olur. Şekli inceleyin. BÖLME VE BÖLÜNEBİLME 25 sayısını 6 ya böldüğümüzde bölüm 4 ve kalan 1 olur. Şekli inceleyin. 25 = 6 x 4 + 1 Bölünen = Bölen x Bölüm + Kalan 12312312 sayısını 123 e bölelim. 123 te 123 bir kere var. Sonra

Detaylı

12-A. Sayılar - 1 TEST

12-A. Sayılar - 1 TEST -A TEST Sayılar -. Birbirinden farklı beş pozitif tam sayının toplamı 0 dur. Bu sayılardan sadece ikisi den büyüktür. Bu sayılardan üç tanesi çift sayıdır. Buna göre bu sayılardan en büyüğü en çok kaç

Detaylı

Buna göre, eşitliği yazılabilir. sayılara rasyonel sayılar denir ve Q ile gösterilir. , -, 2 2 = 1. sayıdır. 2, 3, 5 birer irrasyonel sayıdır.

Buna göre, eşitliği yazılabilir. sayılara rasyonel sayılar denir ve Q ile gösterilir. , -, 2 2 = 1. sayıdır. 2, 3, 5 birer irrasyonel sayıdır. TEMEL KAVRAMLAR RAKAM Bir çokluk belirtmek için kullanılan sembollere rakam denir. 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 sembolleri birer rakamdır. 2. TAMSAYILAR KÜMESİ Z = {..., -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3, 4,... }

Detaylı

ÜNİTE: TAM SAYILAR KONU: Tam Sayılar Kümesinde Çıkarma İşlemi

ÜNİTE: TAM SAYILAR KONU: Tam Sayılar Kümesinde Çıkarma İşlemi ÜNE: AM AYIAR N: am ayılar ümesinde Çıkarma şlemi ÖRNE RAR VE ÇÖZÜMER 1. [(+17) (+25)] + [( 12) (+21)] işleminin sonucu A) 41 B) 25 C) 25 D) 41 Çıkarma işlemi yapılırken çıkanın işareti değişir ve eksilen

Detaylı

ASAL SAYILAR. www.unkapani.com.tr

ASAL SAYILAR. www.unkapani.com.tr ASAL SAYILAR ve kendisinden aşka pozitif öleni olmayan den üyük doğal sayılara asal sayı denir.,, 5, 7,,, 7, 9, sayıları irer asal sayıdır. En küçük asal sayı dir. den aşka çift asal sayı yoktur. den aşka

Detaylı

TABAN ARĠTMETĠĞĠ. ÇÖZÜM (324) 5 = = = = 89 bulunur. Doğru Seçenek C dir.

TABAN ARĠTMETĠĞĠ. ÇÖZÜM (324) 5 = = = = 89 bulunur. Doğru Seçenek C dir. TABAN ARĠTMETĠĞĠ Kullandığımız 10 luk sayma sisteminde sayılar {0,1,2,3,4,5,6,7,8,9} kümesinin elemanları (Rakam) kullanılarak yazılır. En büyük elemanı 9 olan, 10 elemanlı bir kümedir. Onluk sistemde;

Detaylı

BÖLÜNEBĐLME KURALLARI

BÖLÜNEBĐLME KURALLARI YILLAR 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 ÖSS-YGS - 2 2-2 1 1-1 1 kalanı bulmak için sağdan ve + ile başlamak gerekir BÖLÜNEBĐLME KURALLARI 2 Đle Bölünebilme: tüm çift sayılar, yani birler

Detaylı

KC00-SS.08YT05. Kolay Temel Matematik. Üniversite Haz rl k 1. 8 ( 3 + 2) 6. 3! 3 ( 3 3)": ( 3) x = 3 ve y = 2 3. ( 5) + ( 7) (+2) + 4

KC00-SS.08YT05. Kolay Temel Matematik. Üniversite Haz rl k 1. 8 ( 3 + 2) 6. 3! 3 ( 3 3): ( 3) x = 3 ve y = 2 3. ( 5) + ( 7) (+2) + 4 Üniversite Haz rl k Sözcükte Do al ve Say lar Söz Öbeklerinde ve Tam Say lar Anlam - I - I Kolay Temel Matematik. 8 ( + ) A) 7 B) 8 C) 9 D) 0 E) 6.! ( )": ( ) A) B) 0 C) D) E). 7. + 5 A) 6 B) 7 C) 8 D)

Detaylı

TEMEL MATEMATİĞE GİRİŞ - Matematik Kültürü - 5

TEMEL MATEMATİĞE GİRİŞ - Matematik Kültürü - 5 1 14 ve 1 sayılarına tam bölünebilen üç basamaklı kaç farklı doğal sayı vardır? x = 14.a = 1b x= ekok(14, 1 ).k, (k pozitif tamsayı) x = 4.k x in üç basamaklı değerleri istendiğinden k =, 4, 5, 6, 7,,

Detaylı

ÜSLÜ SAYILAR. AMAÇ 1: 6 ve 7. Sınıflarda görmüş olduğumuz üslü ifadelerdeki temel kavramları hatırlama

ÜSLÜ SAYILAR. AMAÇ 1: 6 ve 7. Sınıflarda görmüş olduğumuz üslü ifadelerdeki temel kavramları hatırlama AMAÇ 1: 6 ve 7. Sınıflarda görmüş olduğumuz üslü ifadelerdeki temel kavramları hatırlama KURAL: Bir sayının belli bir sayıda yan yana çarpımının kolay yoldan gösterimine üslü sayılar denir. Örneğin 5 sayısının

Detaylı

SAYILAR TEORİSİ. KİTAPTA BULUNAN, TEOREM İSPATLARI, KONU ANLATIMI ve ÇÖZÜMLERİN OLDUĞU KISIMLAR, BU DÖKÜMANA KONULMAMIŞTIR.

SAYILAR TEORİSİ. KİTAPTA BULUNAN, TEOREM İSPATLARI, KONU ANLATIMI ve ÇÖZÜMLERİN OLDUĞU KISIMLAR, BU DÖKÜMANA KONULMAMIŞTIR. 2 SAYILAR TEORİSİ - MUSTAFA ÖZDEMİR SAYILAR TEORİSİ Bu kitap üniversitelerimizin Matematik ve Matematik Eğitimi bölümlerinde okutulmakta olan Sayılar Teorisi derslerine de yardımcı olacaktır. Bunun yanında,

Detaylı

MATEMATİK. Doç Dr Murat ODUNCUOĞLU

MATEMATİK. Doç Dr Murat ODUNCUOĞLU MATEMATİK Doç Dr Murat ODUNCUOĞLU Mesleki Matematik 1 TEMEL KAVRAMLAR RAKAM Sayıları yazmak için kullandığımız işaretlere rakam denir. Sayıları ifade etmeye yarayan sembollere rakam denir. Rakamlar 0,1,2,3,4,5,6,7,8,9

Detaylı

SAYILAR SAYI KÜMELERİ

SAYILAR SAYI KÜMELERİ SAYILAR SAYI KÜMELERİ 1.Sayma Sayıları Kümesi: S=N =1,2,3,... 2. Doğal Sayılar Kümesi : N=0,1,2,... 3. Tamsayılar Kümesi : Z=..., 2, 1,0,1,2,... Sıfırın sağında bulunan 1,2,3,. tamsayılarına pozitif tamsayılar

Detaylı

SAYILAR SAYI KÜMELERİ

SAYILAR SAYI KÜMELERİ 1 SAYILAR SAYI KÜMELERİ 1.Sayma Sayıları Kümesi: S=N =1,2,3,... 2. Doğal Sayılar Kümesi : N=0,1,2,... 3. Tamsayılar Kümesi : Z=..., 2, 1,0,1,2,... Sıfırın sağında bulunan 1,2,3,. tamsayılarına pozitif

Detaylı

( ) FAKTÖRĐYEL YILLAR /LYS. Örnek( 4.)

( ) FAKTÖRĐYEL YILLAR /LYS. Örnek( 4.) YILLAR 00 003 004 005 006 007 008 009 00 0 ÖSS-YGS - - - - 0/ - / /LYS FAKTÖRĐYEL Örnek( 4) 3)!! ) )! 4 )!? den n e kadar olan sayıların çarpımına n! denir n! 34(n-)n 0!!! 3! 3 6 4! 34 4 5!3450 Örnek(

Detaylı

TEMEL KAVRAMLAR Test -1

TEMEL KAVRAMLAR Test -1 TEMEL KAVRAMLAR Test -1 1. 6 ( ) 4 A) B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 5. 4 [1 ( 3). ( 8)] A) 4 B) C) 0 D) E) 4. 48: 8 5 A) 1 B) 6 C) 8 D) 1 E) 16 6. 4 7 36:9 18 : 3 A) 1 B) 8 C) D) 4 E) 8 3. (4: 3 + 1):4 A) 3 B) 5

Detaylı

6. Rakamları farklı, iki basamaklı farklı beş doğal sayının. 7. A = 7 + 11 + 15 + 19 + + 99 veriliyor.

6. Rakamları farklı, iki basamaklı farklı beş doğal sayının. 7. A = 7 + 11 + 15 + 19 + + 99 veriliyor. Bölüm: Doğal Sayılar ve Tamsayılar Test: Temel Kavramlar. abc ve cba üç basamaklı doğal sayılardır. abc cba = 97 olduğuna göre, abc biçiminde yazılabilecek en küçük doğal sayının rakamları toplamı A) B)

Detaylı

ÇARPANLAR ve KATLAR ASAL SAYILAR. Örnek-2 : 17 ve 27 sayılarının asal sayı olup olmadığını inceleyelim.

ÇARPANLAR ve KATLAR ASAL SAYILAR. Örnek-2 : 17 ve 27 sayılarının asal sayı olup olmadığını inceleyelim. SINIF ÇARPANLAR ve KATLAR www.tayfunolcum.com 8.1.1.1: Verilen pozitif tam sayıların çarpanlarını bulur; pozitif tam sayıları üslü ifade ya da üslü ifadelerin çarpımı seklinde yazar. Çarpan ( bölen ) Her

Detaylı

SAYILAR MATEMATİK KAF03 BASAMAK KAVRAMI TEMEL KAVRAM 01. İki basamaklı en küçük sayı : İki basamaklı en büyük negatif sayı :.

SAYILAR MATEMATİK KAF03 BASAMAK KAVRAMI TEMEL KAVRAM 01. İki basamaklı en küçük sayı : İki basamaklı en büyük negatif sayı :. SAYILAR BASAMAK KAVRAMI İki basamaklı en küçük sayı : İki basamaklı en büyük negatif sayı :. Üç basamaklı rakamları farklı en küçük sayı :. SORU 5 MATEMATİK KAF03 TEMEL KAVRAM 01 Üç basamaklı birbirinden

Detaylı

5. a ve b birer pozitif tam sayıdır. A) 1 B) 2 C) 3 D) 14 E) a ve b birer doğal sayıdır. 7. a ve b birer pozitif tam sayıdır.

5. a ve b birer pozitif tam sayıdır. A) 1 B) 2 C) 3 D) 14 E) a ve b birer doğal sayıdır. 7. a ve b birer pozitif tam sayıdır. Üniversite Haz rl k Sözcükte Do al ve Say lar Söz Öbeklerinde ve Tam Say lar Anlam - I - I YGS Temel Matematik. 8 + 4. + 8 : 4 işleminin sonucu A) 8 B) 9 C) D) 5 E) 8 5. a ve b birer pozitif tam sayıdır.

Detaylı

Örnek...3 : Aşağıdaki ifadelerden hangileri bir dizinin genel terim i olabilir? Örnek...4 : Genel terimi w n. Örnek...1 : Örnek...5 : Genel terimi r n

Örnek...3 : Aşağıdaki ifadelerden hangileri bir dizinin genel terim i olabilir? Örnek...4 : Genel terimi w n. Örnek...1 : Örnek...5 : Genel terimi r n DİZİLER Tanım kümesi pozitif tam sayılar kümesi olan her fonksiyona dizi denir. Örneğin f : Z + R, f (n )=n 2 ifadesi bir dizi belirtir. Diziler değer kümelerine göre adlandırılırlar. Dizinin değer kümesi

Detaylı

Önce parantez içindeki işlemler yapılır. 150:(6+3.8)-5 = 150:(6+24)-5 = 150:30-5 = 5-5 = 0 ( A ) :5-3 = = 11 ( C )

Önce parantez içindeki işlemler yapılır. 150:(6+3.8)-5 = 150:(6+24)-5 = 150:30-5 = 5-5 = 0 ( A ) :5-3 = = 11 ( C ) Önce ÇARPMA ve Bölme, sonra Toplama ve Çıkarma. 3.4+10:5-3 = 12+2-3 = 11 ( C ) Önce parantez içindeki işlemler yapılır. 150:(6+3.8)-5 = 150:(6+24)-5 = 150:30-5 = 5-5 = 0 ( A ) 72:24+64:16 = 3+4 = 7 ( B

Detaylı

Örnek...3 : Aşağıdaki ifadelerden hangileri bir dizinin genel terim i olabilir?

Örnek...3 : Aşağıdaki ifadelerden hangileri bir dizinin genel terim i olabilir? DİZİLER Tanım kümesi pozitif tam sayılar kümesi olan her fonksiyona dizi denir. Örneğin f : Z + R, f (n )=n 2 ifadesi bir dizi belirtir. Diziler, değer kümelerine göre adlandırı - lırlar. Dizinin değer

Detaylı

2. ÜNİTE RASYONEL,ÜSLÜ VE KÖKLÜ SAYILAR

2. ÜNİTE RASYONEL,ÜSLÜ VE KÖKLÜ SAYILAR 2. ÜNİTE RASYONEL,ÜSLÜ VE KÖKLÜ SAYILAR KONULAR 1. RASYONEL SAYILAR 2. Kesir Çeşitleri 3. Kesirlerin Sadeleştirilmesi 4. Rasyonel Sayılarda Sıralama 5. Rasyonel Sayılarda İşlemler 6. ÜSLÜ İFADE 7. Üssün

Detaylı

Rakam : Sayıları yazmaya yarayan sembollere rakam denir.

Rakam : Sayıları yazmaya yarayan sembollere rakam denir. A. SAYILAR Rakam : Sayıları yazmaya yarayan sembollere rakam denir. Sayı : Rakamların çokluk belirten ifadesine sayı denir.abc sayısı a, b, c rakamlarından oluşmuştur.! Her rakam bir sayıdır. Fakat bazı

Detaylı

ÖZEL EGE LİSESİ OKULLAR ARASI 18. MATEMATİK YARIŞMASI 6. SINIF TEST SORULARI

ÖZEL EGE LİSESİ OKULLAR ARASI 18. MATEMATİK YARIŞMASI 6. SINIF TEST SORULARI 1. a ve b birer pozitif tamsayıdır. 12. a = b³ olduğuna göre, a + b toplamının alabileceği en küçük değer kaçtır? A) 21 B) 23 C) 24 D) 25 3. Beş kişinin yaşlarının aritmetik ortalaması 24 tür. Aşağıda

Detaylı

İl temsilcimiz sizinle irtibata geçecektir.

İl temsilcimiz sizinle irtibata geçecektir. Biz, Sizin İçin Farklı Düşünüyor Farklı Üretiyor Farklı Uyguluyoruz Biz, Sizin İçin Farklıyız Sizi de Farklı Görmek İstiyoruz Soru Bankası matematik konularını yeni öğrenen öğrenciler için TMOZ öğretmenlerince

Detaylı

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı. ALES / Đlkbahar / Sayısal II / 10 Mayıs Matematik Soruları ve Çözümleri

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı. ALES / Đlkbahar / Sayısal II / 10 Mayıs Matematik Soruları ve Çözümleri Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı ALES / Đlkbahar / Sayısal II / 0 Mayıs 009 Matematik Soruları ve Çözümleri. ( ) 4 işleminin sonucu kaçtır? A) B) C) 4 D) E) 6 Çözüm ( ) 4 ( ) 4 4 6.

Detaylı

MODÜLER ARİTMETİK. Örnek:

MODÜLER ARİTMETİK. Örnek: MODÜLER ARİTMETİK Bir doğal sayının ile bölünmesinden elde edilen kalanlar kümesi { 0,, } dir. ile bölünmesinden elde edilen kalanlar kümesi { 0,,, } tür. Tam sayılar kümesi üzerinde tanımlanan {( x, y)

Detaylı

10.Konu Tam sayıların inşası

10.Konu Tam sayıların inşası 10.Konu Tam sayıların inşası 1. Tam sayılar kümesi 2. Tam sayılar kümesinde toplama ve çarpma 3. Pozitif ve negatif tam sayılar 4. Tam sayılar kümesinde çıkarma 5. Tam sayılar kümesinde sıralama 6. Bir

Detaylı

ÜSLÜ SAYILAR SİBEL BAŞ AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAK. İLKÖĞRT. MAT. ÖĞRT. 2. SINIF

ÜSLÜ SAYILAR SİBEL BAŞ AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAK. İLKÖĞRT. MAT. ÖĞRT. 2. SINIF ÜSLÜ SAYILAR SİBEL BAŞ 20120907010 AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAK. İLKÖĞRT. MAT. ÖĞRT. 2. SINIF 1 ANLATIMI ÜSLÜ SAYILAR KONU Üslü sayılar konu anlatımı içeriği; Üslü sayıların gösterimi, Negatif üslü

Detaylı

MODÜLER ARİTMETİK A)1 B)3 C)8 D)11 E)13. TANIM Z tam sayılar kümesinde tanımlı

MODÜLER ARİTMETİK A)1 B)3 C)8 D)11 E)13. TANIM Z tam sayılar kümesinde tanımlı MODÜLER ARİTMETİK A)1 B)3 C)8 D)11 E)13 TANIM Z tam sayılar kümesinde tanımlı ={(x,y): x ile y nin farkı n ile tam bölünür} = {(x,y): n x-y, n N + } bağıntısı bir denklik bağıntısıdır. (x,y) ise x y (mod

Detaylı

2017 MÜKEMMEL YGS MATEMATİK

2017 MÜKEMMEL YGS MATEMATİK 2017 MÜKEMMEL YGS MATEMATİK 1. 2,31 0,33 0,65 0,13 + 3,6 0,6 işleminin sonucu kaçtır? A)0,5 B) 0,8 C)0,9 D)5 E)8 4. Üç basamaklı ABB doğal sayısı 4 e ve 9 a kalansız bölünmektedir. Buna göre, A+B toplamının

Detaylı

Dikkat: Bir eleman, her iki kümede de olsa bile sadece bir kez yazılır.

Dikkat: Bir eleman, her iki kümede de olsa bile sadece bir kez yazılır. KÜMELER Kümelerin birleşimi (A B ): Kümelerin bütün elemanlarından oluşur. Kümelerin kesişimi (A B): Kümelerin ortak elemanlarından oluşur. Kümelerin Farkı (A \ B ) veya (A - B ): Birinci kümede olup ikinci

Detaylı

AKADEMİK PERSONEL VE LİSANSÜSTÜ EĞİTİMİ GİRİŞ SINAVI (ALES)

AKADEMİK PERSONEL VE LİSANSÜSTÜ EĞİTİMİ GİRİŞ SINAVI (ALES) 00000000001 AKADEMİK PERSONEL VE LİSANSÜSTÜ EĞİTİMİ GİRİŞ SINAVI (ALES) plam cevaplama süresi 150 akikadır. (,5 saat) SAYISAL BÖLÜM SAYISAL - 1 TESTİ Sınavın bu bölümünden alacağınız standart puan, Sayısal

Detaylı

YENİ ORTAÖĞRETİM MATEMATİK PROGRAMINA UYGUNDUR. YGS MATEMATİK 3. KİTAP MERVE ÇELENK FİKRET ÇELENK

YENİ ORTAÖĞRETİM MATEMATİK PROGRAMINA UYGUNDUR. YGS MATEMATİK 3. KİTAP MERVE ÇELENK FİKRET ÇELENK YENİ ORTAÖĞRETİM MATEMATİK PROGRAMINA UYGUNDUR. YGS MATEMATİK 3. KİTAP MERVE ÇELENK FİKRET ÇELENK İÇİNDEKİLER Kümeler 5 44 Fonksiyonlar 1 45 88 Fonksiyonlar 2 89 124 Sayma Kuralları 125 140 Faktöriyel

Detaylı

KPSS MATEMATİK KONU ANLATIMLI SORU BANKASI ANKARA

KPSS MATEMATİK KONU ANLATIMLI SORU BANKASI ANKARA KPSS MATEMATİK KONU ANLATIMLI SORU BANKASI ANKARA İÇİNDEKİLER Matematiğe Giriş... Temel Kavramlar... Bölme - Bölünebilme Kuralları... 85 EBOB - EKOK... Rasyonel Sayılar... Basit Eşitsizlikler... 65 Mutlak

Detaylı

TEMEL KAVRAMLAR A: SAYI Sayıları ifade etmeye yarayan sembollere rakam denir. Ör: 0,1,2,3,4,5,6 Rakamların çokluk belirtecek şekilde bir araya getirilmesiyle oluşturulan ifadeler ifadesine sayı denir.

Detaylı

SAYILAR ( ) MATEMATİK KAF01 RAKAM VE DOĞAL SAYI KAVRAMI TEMEL KAVRAM 01. Sayıları ifade etmeye yarayan

SAYILAR ( ) MATEMATİK KAF01 RAKAM VE DOĞAL SAYI KAVRAMI TEMEL KAVRAM 01. Sayıları ifade etmeye yarayan SAYILAR RAKAM VE DOĞAL SAYI KAVRAMI MATEMATİK KAF01 TEMEL KAVRAM 01 Sayıları ifade etmeye yarayan { 0,1,, 3, i i i,9} kümesindeki semollere onluk sayma düzeninde rakam denir. N =... kümesinin elemanlarına

Detaylı

MATEMATİK SORU BANKASI. ezberbozan serisi GEOMETRİ 30. KPSS tamamı çözümlü. eğitimde

MATEMATİK SORU BANKASI. ezberbozan serisi GEOMETRİ 30. KPSS tamamı çözümlü. eğitimde ezberbozan serisi MATEMATİK GEOMETRİ KPSS 2017 SORU BANKASI eğitimde tamamı çözümlü 30. Kerem Köker Kenan Osmanoğlu Levent Şahin Uğur Özçelik Ahmet Tümer Yılmaz Ceylan KOMİSYON KPSS EZBERBOZAN MATEMATİK

Detaylı

MATEMATİK DERS PLÂNI. : Doğal Sayılar (Asal Sayılar Bölünebilme O.B.E.B ve O.K.E.K)

MATEMATİK DERS PLÂNI. : Doğal Sayılar (Asal Sayılar Bölünebilme O.B.E.B ve O.K.E.K) MATEMATİK DERS PLÂNI Başlangıç Tarihi :.. Dersin adı Sınıf Öğrenme Alanı Alt Öğrenme Alanı Planlanan Süre : Matematik : 9. Sınıf : Sayılar : Doğal Sayılar (Asal Sayılar Bölünebilme O.B.E.B ve O.K.E.K)

Detaylı

ales dört bin soru tarzına en yakın EŞİT AĞIRLIK ve SAYISAL ADAYLARA ALES SORU BANKASI Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan

ales dört bin soru tarzına en yakın EŞİT AĞIRLIK ve SAYISAL ADAYLARA ALES SORU BANKASI Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan ales 2015 tarzına en yakın dört bin soru EŞİT AĞIRLIK ve SAYISAL ADAYLARA ALES SORU BANKASI Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan ALES Eşit Ağırlık ve

Detaylı

KE00-SS.08YT05 DOĞAL SAYILAR ve TAM SAYILAR I

KE00-SS.08YT05 DOĞAL SAYILAR ve TAM SAYILAR I Üniversite Hazırlık / YGS Kolay Temel Matematik 0 KE00-SS.08YT05 DOĞAL SAYILAR ve TAM SAYILAR I. 8 ( 3 + ) A) 7 B) 8 C) 9 D) 0 E) 6. 3! 3 ( 3 3)": ( 3) A) B) 0 C) D) E) 3. 7 3. + 5 A) 6 B) 7 C) 8 D) 0

Detaylı

ÜNİTE MATEMATİK-1 İÇİNDEKİLER HEDEFLER ÜSTEL VE LOGARİTMA FONKSİYONLARI. Prof.Dr.Ahmet KÜÇÜK. Üstel Fonksiyon Logaritma Fonksiyonu

ÜNİTE MATEMATİK-1 İÇİNDEKİLER HEDEFLER ÜSTEL VE LOGARİTMA FONKSİYONLARI. Prof.Dr.Ahmet KÜÇÜK. Üstel Fonksiyon Logaritma Fonksiyonu HEDEFLER İÇİNDEKİLER ÜSTEL VE LOGARİTMA FONKSİYONLARI Üstel Fonksiyon Logaritma Fonksiyonu MATEMATİK-1 Prof.Dr.Ahmet KÜÇÜK Bu ünite çalışıldıktan sonra, Üstel fonksiyonun tanımı öğrenilecek Üstel fonksiyonun

Detaylı

Sıfırdan farklı a, b, c tam sayıları için aşağıdaki özellikler sağlanır.

Sıfırdan farklı a, b, c tam sayıları için aşağıdaki özellikler sağlanır. SAYILAR TEORİSİ 1 Bölünebilme Bölme Algoritması: Her a ve b 0 tam sayıları için a = qb + r ve 0 r < b olacak şekilde q ve r tam sayıları tek türlü belirlenebilir. r sayısı a nın b ile bölümünden elde edilen

Detaylı

Mustafa Özdemir İrtibat İçin : veya Altın Nokta Yayınevi

Mustafa Özdemir İrtibat İçin : veya Altın Nokta Yayınevi 2 Matematik Olimpiyatlarına Hazırlık 4 Mustafa Özdemir MATEMATİK OLİMPİYATLARINA HAZIRLIK 4 (336 sayfa) ANALİZ CEBİR 1 TANITIM DÖKÜMANI (Kitabın içeriği hakkında bir bilgi verilmesi amacıyla bu döküman

Detaylı

ÜNİTE. MATEMATİK-1 Doç.Dr.Erdal KARADUMAN İÇİNDEKİLER HEDEFLER ÖZDEŞLİKLER, DENKLEMLER VE EŞİTSİZLİKLER

ÜNİTE. MATEMATİK-1 Doç.Dr.Erdal KARADUMAN İÇİNDEKİLER HEDEFLER ÖZDEŞLİKLER, DENKLEMLER VE EŞİTSİZLİKLER HEDEFLER İÇİNDEKİLER ÖZDEŞLİKLER, DENKLEMLER VE EŞİTSİZLİKLER Özdeşlikler Birinci Dereceden Bir Bilinmeyenli Denklemler İkinci Dereceden Bir Bilinmeyenli Denklemler Yüksek Dereceden Denklemler Eşitsizlikler

Detaylı

ISBN Sertifika No: 11748

ISBN Sertifika No: 11748 ISN - 978-0--- Sertifika No: 78 GENEL KOORDİNTÖR: REMZİ ŞHİN KSNKUR REDKTE: REMZİ ŞHİN KSNKUR SERDR DEMİRCİ - SRİ ŞENTÜRK SERVET SVŞ ÇETİN as m Yeri: UMUT MTCILIK - MERTER / STNUL u kitab n tüm bas m ve

Detaylı

MATEMATİK SORU BANKASI GEOMETRİ KPSS KPSS. Genel Yetenek Genel Kültür. Sayısal ve Mantıksal Akıl Yürütme. Eğitimde

MATEMATİK SORU BANKASI GEOMETRİ KPSS KPSS. Genel Yetenek Genel Kültür. Sayısal ve Mantıksal Akıl Yürütme. Eğitimde KPSS Genel Yetenek Genel Kültür MATEMATİK Sayısal ve Mantıksal Akıl Yürütme KPSS 2016 Pegem Akademi Sınav Komisyonu; 2015 KPSS ye Pegem Yayınları ile hazırlanan adayların, 100'ün üzerinde soruyu kolaylıkla

Detaylı

EŞĐTSĐZLĐKLER MATEMATĐK ĐM. Eşitsizlikler YILLAR /LYS. 14) Özel olarak. x >x ÖZELLĐKLER.

EŞĐTSĐZLĐKLER MATEMATĐK ĐM. Eşitsizlikler YILLAR /LYS. 14) Özel olarak. x >x ÖZELLĐKLER. YILLAR 00 00 00 00 006 007 008 009 00 0 ÖSS-YGS - - - - - / - /LYS EŞĐTSĐZLĐKLER =y,,, y,,, < y y,,, > y,,, y (tarif et ) ÖZELLĐKLER ) > veya < 0

Detaylı

TEMEL SAYMA. Bill Gates

TEMEL SAYMA. Bill Gates Bölüm 1 TEMEL SAYMA YÖNTEMLERİ Firmamızın sahip olduğu tek şey insan düş gücüdür. Bill Gates Bu bölümde fazla kuramsal bilgi gerektirmeyen sayma problemleri üzerinde duracağız. Bu tür problemlerde sayma;

Detaylı

1- Espriyi Yakalama Yöntemi

1- Espriyi Yakalama Yöntemi 1 TEST SORUSU ÇÖZME YÖNTEMLERĐ 1- Espriyi Yakalama Yöntemi Bu tip sorularda küçük bir espri gizlidir. Bu espri yakalanmazsa, soruyu çözmek için uzun işlemler yapmak gerekir. +2 = 2 +2 = 3 ise, +2 = 4 +

Detaylı

Asal Çarpan, OBEB - OKEK

Asal Çarpan, OBEB - OKEK Isınma Hareketleri 1 Uygun eşleştirmeleri yapınız. I. 15 in doğal sayı çarpanları II. 1 nin tam sayı bölenleri a) 1,, 3, 4, 6, 1 1,, 3, 4, 6, 1 b) 1, 3, 5, 15 III. 140 ın asal çarpanlara ayrılışı c) 140

Detaylı

YGS MATEMATİK SORU BANKASI

YGS MATEMATİK SORU BANKASI YGS MATEMATİK SORU BANKASI Sebahattin ÖLMEZ www.limityayinlari.com Sınavlara Hazırlık Serisi YGS Matematik Soru Bankası ISBN: 978-60-48--9 Copyright Lmt Limit Yayınları Bu kitabın tüm hakları Lmt Limit

Detaylı

SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESİ ÇÖZÜMLÜ SORULARI. 1) 1000a 10b ifadesi aşağıdaki sayılardan hangisinin. ÇÖZÜM: 1000a 10b 1000.a b 1.

SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESİ ÇÖZÜMLÜ SORULARI. 1) 1000a 10b ifadesi aşağıdaki sayılardan hangisinin. ÇÖZÜM: 1000a 10b 1000.a b 1. SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESİ ÇÖZÜMLÜ SORULARI 1) 1000a 10b ifadesi aşağıdaki sayılardan hangisinin çözümlenmiş biçimidir? A) ab B) a0b C) a0b0 D) ab0 E) ab00 1000a 10b 1000.a 100.0 10.b 1.0 a0b0 Doğru Cevap:

Detaylı

OLİMPİK MATEMATİK MATEMATİK OLİMPİYATLARINA HAZIRLIK İÇİN İLK ADIM ÖMER GÜRLÜ ALTIN NOKTA YAYINEVİ

OLİMPİK MATEMATİK MATEMATİK OLİMPİYATLARINA HAZIRLIK İÇİN İLK ADIM ÖMER GÜRLÜ ALTIN NOKTA YAYINEVİ OLİMPİK MATEMATİK MATEMATİK OLİMPİYATLARINA HAZIRLIK İÇİN İLK ADIM ÖMER GÜRLÜ ALTIN NOKTA YAYINEVİ İZMİR 2016 İÇİNDEKİLER Bölüm 1: SAYILAR.... 7 Bölüm 2: ÇARPANLARA AYIRMA 73 Bölüm 3:ORAN ORANTI VE PROBLEM

Detaylı

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM. 4.1. Aritmetik işlemler

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM. 4.1. Aritmetik işlemler DÖRDÜNCÜ BÖLÜM 4.1. Aritmetik işlemler Bu bölümde öğrencilerin lisede bildikleri aritmetik işlemleri hatırlatacağız. Bütün öğrencilerin en azından tamsayıların toplama, çıkarma, çarpma ve bölme işlemlerini

Detaylı

KARTEZYEN ÇARPIM VE BAĞINTI

KARTEZYEN ÇARPIM VE BAĞINTI KRTEZYEN ÇRPIM VE BĞINTI 3. Bölüm TEST -2 1. β={(x,y):2x+y=8,x,y N} şeklinde tanımlı β bağıntısı kaç elemanlıdır? ) 4 B) 5 C) 6 D) 7 E) 8 6. R'de bağıntısı yansıyan ise a.b kaçtır? ) 18 B) 9 C) 2 D) 18

Detaylı

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı. ALES / Sonbahar / Sayısal I / 18 Kasım 2007. Matematik Soruları ve Çözümleri

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı. ALES / Sonbahar / Sayısal I / 18 Kasım 2007. Matematik Soruları ve Çözümleri Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı ALES / Sonbahar / Sayısal I / 18 Kasım 2007 Matematik Soruları ve Çözümleri 1. Bir sayının 0,02 ile çarpılmasıyla elde edilen sonuç, aynı sayının aşağıdakilerden

Detaylı

d) x TABAN ARĐTMETĐĞĐ

d) x TABAN ARĐTMETĐĞĐ YILLAR 00 00 00 00 00 007 008 009 010 011 ÖSS-YGS - 1 1 - - - - - - - TABAN ARĐTMETĐĞĐ Genel olarak 10 luk sayı sistemini kullanırız fakat başka sayı sistemlerine de ihtiyaç duyarız Örneğin bilgisayarın

Detaylı

SINIF TEST. Üslü Sayılar A) 4 B) 5 C) 6 D) 7 A) - 5 B) - 4 C) 5 D) 7. sayısı aşağıdakilerden hangisine eşittir?

SINIF TEST. Üslü Sayılar A) 4 B) 5 C) 6 D) 7 A) - 5 B) - 4 C) 5 D) 7. sayısı aşağıdakilerden hangisine eşittir? 8. SINIF. Üslü Sayılar - = T olduğuna göre T kaçtır? A) - B) - C) D) 7 TEST.. 0 - işleminin sonucu kaç basamaklı bir sayıdır? A) B) C) 6 D) 7. n =- 7 için n ifadesinin değeri kaçtır? A) - 8 B) - C) 8 D)

Detaylı

2004 II. MATEMATİK YARIŞMASI I. AŞAMA SORULARI

2004 II. MATEMATİK YARIŞMASI I. AŞAMA SORULARI 4 II MATEMATİK YARIŞMASI I AŞAMA SORULARI 4? 4 4 A B denkleminde A ve B birbirinden farklı pozitif tam sayılar olduğuna göre, A + B toplamı kaçtır? işleminin sonucu kaçtır? 5 A) B) C) - D) E) - 8 4 x x

Detaylı

BÖLME - BÖLÜNEBİLME Test -1

BÖLME - BÖLÜNEBİLME Test -1 BÖLME - BÖLÜNEBİLME Test -1 1. A saısının 6 ile bölümünden elde edilen bölüm 9 kalan olduğuna göre, A saısı A) 3 B) C) 7 D) 8 E) 9. x, N olmak üzere, x 6 ukarıdaki bölme işlemine göre x in alabileceği

Detaylı

ALES EŞİT AĞIRLIK VE SAYISAL ADAYLAR İÇİN ALES SORU BANKASI. Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan. Eğitimde

ALES EŞİT AĞIRLIK VE SAYISAL ADAYLAR İÇİN ALES SORU BANKASI. Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan. Eğitimde ALES 2017 EŞİT AĞIRLIK VE SAYISAL ADAYLAR İÇİN ALES SORU BANKASI Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan Eğitimde 30. yıl Kenan Osmanoğlu - Kerem Köker - Savaş Doğan ALES Eşit Ağırlık ve Sayısal Soru

Detaylı

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı. ALES / Sonbahar / Sayısal I / 18 Kasım Matematik Soruları ve Çözümleri

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı. ALES / Sonbahar / Sayısal I / 18 Kasım Matematik Soruları ve Çözümleri Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı ALES / Sonbahar / Sayısal I / 18 Kasım 2007 Matematik Soruları ve Çözümleri 1. Bir sayının 0,02 ile çarpılmasıyla elde edilen sonuç, aynı sayının aşağıdakilerden

Detaylı

barisayhanyayinlari.com

barisayhanyayinlari.com YGS MATEMATİK KONU ANLATIM FASİKÜLLERİ SERİSİ 1 ISBN 978-605-84147-0-9 Baskı Tarihi Ağustos 015 Baskı Yeri: İstanbul YAYINLARI İletişim tel: (538) 90 50 19 barisayhanyayinlari.com Benim için her şey bir

Detaylı

Çözüm 1. yol 36 bölenleri 1,2,3,4,6,9,12,18,36. Örnek...1 : Obeb( 60, 15) kaçtır? Örnek...2 : OBEB( 60, 36) kaçtır? Çözüm : ÖKLİD ALGORİTMASI

Çözüm 1. yol 36 bölenleri 1,2,3,4,6,9,12,18,36. Örnek...1 : Obeb( 60, 15) kaçtır? Örnek...2 : OBEB( 60, 36) kaçtır? Çözüm : ÖKLİD ALGORİTMASI EBOB İkisi birden sıfır olmayan a ve b tam sayılarının ikisini birden bölen en büyük pozitif tam sayıya bu sayıların en bü yük ortak böleni (EBOB -eski OBEB-) denir ve EBOB(a,b)=x biçiminde gösterilir.

Detaylı

SIRA SENDE DÖRT İŞLEM, İŞLEM ÖNCELİĞİ BİLGİ. = 1 2 ile 3 zıt işaretli olduğundan 3 ten 2 yi çıkarıp 1 bulduk ve büyük olan 3 ün işaretini ( ) 1 in

SIRA SENDE DÖRT İŞLEM, İŞLEM ÖNCELİĞİ BİLGİ. = 1 2 ile 3 zıt işaretli olduğundan 3 ten 2 yi çıkarıp 1 bulduk ve büyük olan 3 ün işaretini ( ) 1 in ÖRT ŞLM, ŞLM ÖCLĞ SORU 0 3 04 + 0 ) B) 0 C) ) ) = ile 3 zıt işaretli olduğundan 3 ten yi çıkarıp bulduk ve büyük olan 3 ün işaretini ( ) in önüne koyduk. SR S C BLG Tam sayılarda aynı işaretli sayılar

Detaylı

TAM SAYILAR. Tam Sayılarda Dört İşlem

TAM SAYILAR. Tam Sayılarda Dört İşlem TAM SAYILAR Tam Sayılarda Dört İşlem Pozitif ve negatif tam sayılar konu anlatımı ve örnekler içermektedir. Tam sayılarda dört işlem ve bu konuyla ilgili örnek soru çözümleri bulunmaktadır. Grup_09 29.11.2011

Detaylı

İKİNCİ DERECEDEN DENKLEMLER

İKİNCİ DERECEDEN DENKLEMLER İKİNCİ DERECEDEN DENKLEMLER İkinci Dereceden Denklemler a, b ve c reel sayı, a ¹ 0 olmak üzere ax + bx + c = 0 şeklinde yazılan denklemlere ikinci dereceden bir bilinmeyenli denklem denir. Aşağıdaki denklemlerden

Detaylı

AKSARAY Mesleki E ğitim Merkezi Matematik ve Meslek Matematiği Soru Bankası

AKSARAY Mesleki E ğitim Merkezi Matematik ve Meslek Matematiği Soru Bankası AKSARAY Mesleki E ğitim Merkezi Matematik ve Meslek Matematiği Soru Bankası SORU 1 525 + 2834 + 379 toplama işlemini alt alta yazarak yapınız. 525 2834 +379 3738 SORU 2 Manavdan kilogramı 4 TL olan armut

Detaylı

Kavram Dersaneleri 8 SAYILAR - I ÖRNEK 23: ÖRNEK 24: a, 5 ve 6 say taban n göstermek üzere, (123) + (1a2) = (2b2) eflitli inde. b kaçt r?

Kavram Dersaneleri 8 SAYILAR - I ÖRNEK 23: ÖRNEK 24: a, 5 ve 6 say taban n göstermek üzere, (123) + (1a2) = (2b2) eflitli inde. b kaçt r? ÖRNEK 3: x y y Bölme ifllemine göre x en az kaçt r? A) 6 B) 9 C) D) 4 E) 4 ÖRNEK 4: a, ve 6 say taban n göstermek üzere, (3) + (a) = (b) eflitli inde a 6 b kaçt r? A) 0 B) C) D) 3 E) 4 ÇÖZÜM 4: ÇÖZÜM 3

Detaylı

EĞİTİM BİLİMLERİ MERKEZİ

EĞİTİM BİLİMLERİ MERKEZİ EĞİTİM BİLİMLERİ MERKEZİ 0 EBİM KPSS Kurslarının öğretmen adaylara armağanıdır. SAYILAR Z{,-,-,-,0,,,, } Z - {,-,-,-} negatif tam sayılar kümesi {0} (elemanı 0 olan bir küme) Z + {,,,,n,n+, } pozitif

Detaylı

ÇARPANLAR VE KATLAR I sayısının asal çarpanlarına ayrılmış hâli aşağıdakilerden A) B) C) D)

ÇARPANLAR VE KATLAR I sayısının asal çarpanlarına ayrılmış hâli aşağıdakilerden A) B) C) D) 8. Sınıf MATEMATİK ÇARPANLAR VE KATLAR I. Aşağıdakilerden hangisi 6 nın çarpanlarından biridir? A) 3 B) 6 C) 8 D) TEST. 360 sayısının asal çarpanlarına ayrılmış hâli aşağıdakilerden hangisidir? A) 3. 3.

Detaylı

ÖZEL EGE LİSESİ EGE BÖLGESİ OKULLAR ARASI 17. MATEMATİK YARIŞMASI 6. SINIF TEST SORULARI

ÖZEL EGE LİSESİ EGE BÖLGESİ OKULLAR ARASI 17. MATEMATİK YARIŞMASI 6. SINIF TEST SORULARI 1. x ile y pozitif tam sayılardır. EBOB(x,y) = 9 ve x+y = 7 olduğuna göre, x kaç farklı değer alır? 3. 4 A) B) 3 C) 4 D) 5 9 7 49 1 5 36 10 4? n n-5. Uygun yerlere parantezler yerleştirilerek, 1::3:4:5:6:7:8

Detaylı

ARDIŞIK SAYILAR. lab2_pc32 BERRIN_ESMA_OZGE

ARDIŞIK SAYILAR. lab2_pc32 BERRIN_ESMA_OZGE 2011 ARDIŞIK SAYILAR lab2_pc32 BERRIN_ESMA_OZGE 29.11.2011 İçindekiler bu konu 4. Sınıf müfredatında yer almaktadır... 2 ardisik sayılarda dört işlem... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. ardisik sayilarda

Detaylı

POL NOMLAR. Polinomlar

POL NOMLAR. Polinomlar POL NOMLAR ÜN TE 1. ÜN TE 1. ÜN TE 1. ÜN TE 1. ÜN T POL NOMLAR Polinomlar 1. Kazan m: Gerçek kat say l ve tek de i kenli polinom kavram n örneklerle aç klar, polinomun derecesini, ba kat say s n, sabit

Detaylı

Başlayanlara AKTİF MATEMATİK

Başlayanlara AKTİF MATEMATİK KPSS - YGS - DGS - ALES Adayları için ve 9. sınıfa destek 0 dan Başlayanlara AKTİF MATEMATİK MEHMET KOÇ ÖNSÖZ Matematikten korkuyorum, şimdiye kadar hiç matematik çözemedim, matematik korkulu rüyam! bu

Detaylı

ÖSYM nin Sorduğu Tüm Sorular DGS. Tamamı Çözümlü ÇIKMIŞ SORULAR. Temmuz Dahil

ÖSYM nin Sorduğu Tüm Sorular DGS. Tamamı Çözümlü ÇIKMIŞ SORULAR. Temmuz Dahil ÖSYM nin Sorduğu Tüm Sorular DGS Tamamı Çözümlü ÇIKMIŞ SORULAR 00 00 005 006 007 008 009 00 0 Temmuz Dahil Komisyon DGS TAMAMI ÇÖZÜMLÜ ÇIKMIŞ SORULAR ISBN 978-975-879-06- Kitapta yer alan bölümlerin tüm

Detaylı

4.2.1 Sayma Sistemleri

4.2.1 Sayma Sistemleri . Taban Aritmetiği.. Sayma Sistemleri a. 9 Etkinlik. a. gün; kaç yıl, kaç ay, kaç hafta, kaç gündür? ( yıl gün, ay 0 gün sayılacaktır.) b. 7 saniye; kaç saat, kaç dakika, kaç saniyedir? c. 7 kg fındık

Detaylı

Ortak Akıl MATEMATİK DENEME SINAVI

Ortak Akıl MATEMATİK DENEME SINAVI Ortak kıl YGS MTEMTİK ENEME SINVI 1 01511-1 Ortak kıl dem ÇİL li an GÜLLÜ yhan YNĞLIŞ arbaros GÜR arış EMİR eniz KRĞ Ersin KESEN Fatih TÜRKMEN Hatice MNKN Kemal YIN Köksal YİĞİT Muhammet YVUZ Oral YHN

Detaylı

8. 2 x+1 =20 x. 9. x 3 +6x 2-4x-24=0 10.

8. 2 x+1 =20 x. 9. x 3 +6x 2-4x-24=0 10. MAT-1 EK SORULAR-2 1. 6. A)7 B)8 C)15.D)56 E)64 Olduğuna göre x.a)1 B)2 C)3 D)4 E)6 7. 2. Birbirinden farklı x ve y gerçek A)5.B)6 C)7 D)8 E)9 sayıları için; x 2 +2009y=y 2 +2009x eşitliği sağlandığına

Detaylı

a.c = 48 3a + 2b c = 37 ise, a nın alacağı en küçük değer kaçtır?

a.c = 48 3a + 2b c = 37 ise, a nın alacağı en küçük değer kaçtır? . a,b,c birbirinden farklı tamsayılar ve a sıfırdan. a, b, c R olmak üzere farklı olmak üzere, a.b = 0 c

Detaylı

matematik LYS SORU BANKASI KONU ÖZETLERİ KONU ALT BÖLÜM TESTLERİ GERİ BESLEME TESTLERİ Süleyman ERTEKİN Öğrenci Kitaplığı

matematik LYS SORU BANKASI KONU ÖZETLERİ KONU ALT BÖLÜM TESTLERİ GERİ BESLEME TESTLERİ Süleyman ERTEKİN Öğrenci Kitaplığı matematik SORU BANKASI Süleyman ERTEKİN LYS KONU ALT BÖLÜM TESTLERİ GERİ BESLEME TESTLERİ KONU ÖZETLERİ Öğrenci Kitaplığı SORU BANKASI matematik LYS EDAM Öğrenci Kitaplığı 18 EDAM ın yazılı izni olmaksızın,

Detaylı

İÇİNDEKİLER BASİT EŞİTSİZLİKLER. HARFLİ İFADELER Harfli İfadeler ve Elemanları Eşitsizlik Sembolleri ve İşaretin Eşitsizlik İfadesi...

İÇİNDEKİLER BASİT EŞİTSİZLİKLER. HARFLİ İFADELER Harfli İfadeler ve Elemanları Eşitsizlik Sembolleri ve İşaretin Eşitsizlik İfadesi... İÇİNDEKİLER HARFLİ İFADELER Harfli İfadeler ve Elemanları... 1 Benzer Terim... Harfli İfadenin Terimlerini Toplayıp Çıkarma... Harfli İfadelerin Terimlerini Çarpma... Harfli İfadelerde Parantez Açma...

Detaylı

Projenin Adı: Metalik Oranlar ve Karmaşık Sayı Uygulamaları

Projenin Adı: Metalik Oranlar ve Karmaşık Sayı Uygulamaları Projenin Adı: Metalik Oranlar ve Karmaşık Sayı Uygulamaları Projenin Amacı: Metalik Oranların elde edildiği ikinci dereceden denklemin diskriminantını ele alarak karmaşık sayılarla uygulama yapmak ve elde

Detaylı

ÖZEL EGE LĠSESĠ. ġeklġndekġ ĠFADELERĠN. SADELEġTĠRĠLEMEZ VEYA SADELEġTĠRĠLEBĠLĠR OLMASI ĠÇĠN GEREKEN KOġULLAR

ÖZEL EGE LĠSESĠ. ġeklġndekġ ĠFADELERĠN. SADELEġTĠRĠLEMEZ VEYA SADELEġTĠRĠLEBĠLĠR OLMASI ĠÇĠN GEREKEN KOġULLAR ÖZEL EGE LĠSESĠ ġeklġndekġ ĠFADELERĠN SADELEġTĠRĠLEMEZ VEYA SADELEġTĠRĠLEBĠLĠR OLMASI ĠÇĠN GEREKEN KOġULLAR HAZIRLAYAN ÖĞRENCĠ: Ersin ĠSTANBULLU DANIġMAN ÖĞRETMEN: Defne TABU ĠZMĠR 2013 ĠÇĠNDEKĠLER 1.

Detaylı