Dünya çapında yüksek servis sürekliliği ile güvenli iletişim

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Dünya çapında yüksek servis sürekliliği ile güvenli iletişim"

Transkript

1 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) Ortak Kaal İşaretleşme Sistemi No:7 (SS7 veya C7) Uluslararası Telekomüikasyo irliği (ITU, Iteratioal Telecommuicatio Uio) Telekomüikasyo Stadardizasyo irimi (Telecommuicatio Stadardizatio Sector, ITU-T) taraf da taımlamış, küresel bir telekomüikasyo stadardıdır Stadart, Kamusal Aahtarlamalı Telefo Ağıdaki (PSTN) ağ birimlerii sayısal bir işaretleşme ağı üzeride kablosuz (Hücresel) ve karasal çağrı kurulumu, yöledirilmesi ve deetimii sağlamak içi yötem ve protokolleri taımlar ITU u SS7 taımlaması Amerika Ulusal Stadartlar Estitüsü (America Natioal Stadards Istitute, ANSI) ve ell Commuicatios Research (Telcordia Techologies) gibi Kuzey Amerika da ve Avrupa Telekomüikasyo Stadartlar Estitüsü (Europea Telecommuicatios Stadards Istitute, ETSI) gibi Avrupa da kulla la SS7 türevlerie olaak ta - maktad r SS7 ağı ve protokolleri, Temel çağrı kurulumu, yöetimi ve bitirilmesi, GSM gibi kablosuz hücresel hizmetler, kablosuz dolaşım (Roamig) ve mobil kullaıcı doğrulaması Yerel Numara Taşıabilirliği (Local Number Portability, LNP) Karasal ücretsiz (Toll-free, 800/888) ve ücretli (Toll, 900) hizmetler Çağrı yöledirme, araya taraf umara/ad görütülemesi, telekoferas Düya çapıda yüksek servis sürekliliği ile güveli iletişim gibi amaçlarla kulla l r İşaretleşme ağlatıları SS7 mesajları ağ birimleri arasıda 56 Kbps ya da 64 Kbps lik işaretleşme bağlat - lar (Sigallig Liks) iki yölü hatlar üzeride alış verişi gerçekleştirilir İşaretleşme ses kaalları ile birlikte değil, harici bir kaal üzeride taşımaktadır u yaklaşım daha hızlı çağrı kurulumu, ses truk larıa ihtiyaç duyulmada ağ birimleri 1

2 2 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN ile etkileşe Akıllı Ağ (Itelliget Network, IN) uygulamalarıa destek ve ağ kayakları üzeride sahtekarlığı ölemeside etki kotrolü sağlar İşaretleşme Noktaları (Sigalig Poits, SP) SS7 ağıdaki her işaretleşme oktası ümerik bir okta kodu ile bezersiz olarak belirtilir Nokta kodlar (Poit Codes) işaretleşme oktaları arasıda alış verişi gerçekleştirile her mesajda kayak ve alıcı oktaları belirleebilmesi içi taşımaktadır Her işaretleşme oktası, her mesaj içi uygu bir işaretleşme yolu seçmek içi bir yöledirme tablosu kulla r SS7 ağıda üç tür işaretleşme oktası bulumaktadır (Şekil-1): 1 Hizmet Aahtarlama Noktas, (SSP, Service Switchig Poit) 2 İşaret Aktarım Noktası, (STP, Sigal Trasfer Poit) 3 Hizmet Deetim Noktas, (SCP, Service Cotrol Poit) SSP STP SCP Ses Truk la SSP SS7 Likleri STP SS7 Likleri SCP Şekil-1 SS7 İşaretleşme Noktaları SSP ler çağrıları başlata, soladıra ya da bağlaya satrallerdir ir SSP bir çağr tamamlaabilmesi amac ile ses devrelerii kurulmas, yöetilmesi ve kald - rılması içi diğer SSP lere işaretleşme mesajlarıı göderir ir SSP ayrıca merkezi bir veritaba a (ir SCP) bir çağrıyı (Öreği ücretsiz 800 çağrıları) as l yöledireceğie dair bir sorgulama göderebilir SCP de çağrıyı başlata SSP ye araa umara ile ilişkiledirilmiş yöledirme umaralarıı içere bir cevap göderir E- ğer biricil umara meşgul ya da çağrı belirlee bir zama içide cevapsız kalırsa alteratif yöledirme umaraları SSP tarafıda kullaılabilir Çağrı özellikleri şebekeye göre farklılıklar gösterebilir İşaretleşme oktaları arasıda ağ trafiği STP ad verile bir paket aahtar taraf da da yöledirilebilir Her STP gele her mesajı SS7 mesajı içide taşıa yöledirme bilgisie göre dışarı yölü bir işaretleşme bağlatısıa yöledirir STP bir ağ birleşim oktası (HU) görevi görür; işaretleşme oktaları arasıda doğruda bir bağlatı gereksiimii ortada kaldırdığıda SS7 ağıı daha verimli olarak kullaılabilmesie olaak taır ir STP, işaretleşme oktasıı işaretleşme mesajıda mevcut rakamlarda (Araa 800 lü umara, arama kart [Callig Card] umaras

3 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 3 veya mobil aboe kimlik umaras ) belirlediği geel etiket çevrimi işlevii (Global Title Traslatio) de yerie getirebilir ir STP ayrıca diğer şebekelerle alış verişi gerçekleştirile mesajlar izlemek içi bir Firewall gibi de davraabilir SS7 ağı çağrı işleme işlemleri içi hayati öeme sahip olduğuda SCP ve STP ler, olası arızaları işletimi egellememesi içi farklı fiziksel oktalarda eşli çiftler olarak kouşladırılırlar İşaretleşme oktaları arasıda bağlatılar da ayrıca çiftler halide kurulur Ağ trafiği bağ kümesi içide paylaştırılarak aktarılır (Yük degeleme) Eğer bağlatılarda biri arızalaırsa tüm trafik diğer bağlatı üzeride aktarılır (Yedekleme) SS7 protokolü, işaretleşme oktaları veya ara bağlatılarda arıza durumlarıda servis sürekliliği içi hata düzeltme ve yeide iletim yeteeklerii sahiptir SS7 İşaretleşme ağ Türleri İşaretleşme bağlatıları SS7 işaretleşme ağıdaki kullaımlarıa göre s flad lmışlardır (A da F ye) STP D STP STP A SCP C D D C C A A D D A A STP D STP STP A SCP A A E E A A SSP F SSP Şekil-2 SS7 İşaretleşme ağlatı Türleri A ağı: ağı: C ağı: ir A (Access, Erişim) bağı, bir işaretleşme so ucuu (ir SCP ya da SSP) bir STP ye bağlar Yalızca işaretleşme so ucuda çıka ya da so uca yölee mesajlar A bağı üzeride taşıır ir (ridge, Köprü) bağı bir STP yi diğer başka bir STP ye bağlar Tipik olarak dörtlü bir bağ grubu bir çift STP yi (Öreği iki farklı şebekeye ait STP leri) birbirie bağlar ir C (Cross, Çapraz) bağı birbirii ayı işlevleri yerie getire STP leri bir eş çift halide birbirie bağlar ir C bağı bir STP bir hedef işaretleşme oktasıa bir bağ arızası edeiyle yol bulamadığıda kullaılır SCP lerde ayrıca servis sürekliliğii artırmak amacıyla eş çiftler halide kurulabilirler; acak STP leri aksie eş SCP ler işaretleşme bağları ile birbirlerie bağlamazlar 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

4 4 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN D ağı: E ağı: F ağı: ir D (Diagoal) bağı ikicil bir STP çiftii (Yerel, bölgesel) biricil STP çiftie (Öreği şebekeler arası bir geçit) dörtlü bağ yapıladırması ile bağlar Ayı şebeke içideki ikicil STP ler birbirlerie dörtlü D bağları ile bağlaırlar ve D bağ türleri arasıdaki ayırım geelde keyfidir; bu yüzde bu tür bağlar baze /D bağlar olarak ifade edilirler ir E (Exteded, Geişletilmiş) bağı SSP leri alteratif STP lere bağlar E bağları, eğer bir SSP i asıl STP si bir A bağı ile erişilemez durumdaysa alteratif bir işaretleşme yolu sağlar E bağları yapılacak ek yatırımla servis sürekliliği ile ilgili marjial ihtiyaçlar karşılamadığı sürece pek kullaılmazlar ir F (Fully associated, Tam birleştirilmiş) bağı iki işaretleşme so ucuu birbirie bağlar F bağları STP leri kouşladırıldığı ağlarda geellikle kullaılmazlar STP leri bulumadığı şebekelerde F bağları işaretleşme oktalarıı doğruda bağlamak içi kullaılırlar SS7 Protokol Yığıı SS7 protokolüü doaım ve yazılım işlevleri katmalar halide işlevsel bölümlere ayrılmıştır u katmalı yapı ISO (Iteratioal Stadards Orgaizatio, Uluslar Aras Stadartlar Kurumu) tarafıda taımlamış yedi katmalı OSI (Ope Systems Itercoect, Açık Sistemler Arabağlatısı) modelie oldukça yak d r Uygulama Suum Oturum T U P TCAP I S U P Aktar m SSCP Ağ MTP Seviye 3 Veri ağı MTP Seviye 2 Fiziksel MTP Seviye 1 Şekil-3 OSI aşvuru Modeli ve SS7 Protokol Yığıı Mesaj Aktar m ölümü (Message Trasfer Part, MTP) Mesaj Aktar m ölümü (MTP) üç alt katmaa ayrılmıştır E alt katma ola MTP Seviye 1, OSI fiziksel katmaıa karşılık gelmektedir MTP Seviye 2, bir işaretleşme bağıda uçta uca hatasız iletimi sağlamas ol a- aklı kılar Seviye 2 de akış deetimi, mesaj sırası doğrulaması ve hata deetimi

5 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 5 uygulamaktadır İşaretleşme bağıda bir hata meydaa geldiğide mesaj (Ya da etkilee mesaj kümesi) yeide göderilir MTP Seviye 2 OSI Veri ağı katmaıa karşılık gelmektedir MTP Seviye 3, SS7 şebekesideki işaretleşme oktaları arasıda mesajları yöledirilmesii sağlar MTP Seviye 3 ayrıca trafiği arızalı bağ ve işaretleşme oktalarıda etki durumdaki bağlara ve işaretleşme oktalarıa yöledirirke tıkama yaşadığıda trafiği deetim altıda tutar MTP Seviye 3 OSI Ağ Katmaıa karşılık gelmektedir ISDN Kulla c s ölümü (ISDN User Part, ISUP) ISDN Kulla c s ölümü (ISUP) uçlardaki satraller aras da (Araya ve araa tarafları bağlı olduğu satraller) ses ve veri trafiğii taşıya devreleri kurulması, yöetilmesi ve çözülmesi içi kulla la protokolü ta mlar ISUP hem ISDN ve hem de ISDN olmaya çağrılar içi kullaılır Ayı satralde başlatıla ve solad - rıla çağrılar içi ISUP işaretleşmesi kulla lmaz Telephoe Kulla c ölümü (Telephoe User Part, TUP) Düyada baz ülkelerde (Çi ve rezilya gibi) Telefo Kulla c s ölümü (TUP) temel çağrı kurulumu ve çözümlemesi içi kullaılır TUP sadece aalog devreleri idare eder irçok ülkede çağrı yöetimi içi TUP yerie ISUP a geçilmiştir İşaretleşme ağlatısı Deetim ölümü (Sigalig Coectio Cotrol Part, SCCP) SCCP bağlatıya yöelik ve bağlatıya yöelik olmaya ağ hizmetleri ve MTP Seviye 3 üzeride geel etiket çevrimi (Global Title Traslatio, GTT) yeteekleri sağlar ir geel etiket (Araa 800 lü umara, arama kart [Callig Card] umaras veya mobil aboe kimlik umaras ) SCCP taraf da bir hedef okta kodu ve alt sistem umaras a çevrile bir adrestir ir alt sistem umarası hedef işaretleşme oktas daki uygulamay bezersiz olarak ifade eder SCCP, TCAP tabal hizmet- leri içi taşıma katmaı olarak kullaılır Trasactio Capabilities Applicatios Part (TCAP) TCAP, SS7 şebekesi çapıda ses devrelerii kurulumu dışıdaki verii alış verişii, SCCP bağlatıya yöelik olmaya hizmeti kullaarak desteklemektedir SSP ve SCP ler arasıda sorgulama ve cevaplar TCAP mesajları içide göderilir Öreği bir SSP çevrilmiş bir 800 lü umara ile ilişkiledirilmiş yöledirme umaras belirlemek ve ö ödemeli kart ile araya kullaıcıı PIN umarasıı öğremek içi bir TCAP sorgulaması göderir TCAP, Mobil şebekelerde (GSM gibi) kulla c ve cihaz doğrulaması ile şebekeler arası dolaşımı (Roamig) desteklemek içi cihaz 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

6 6 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN mobil satraller ve veritabalar aras da göderile Mobil Uygulama ölümü (Mobile Applicatio Part, MAP) mesajlarıı da taşımaktadır İşletim, akım ve Yöetim ölümü (Operatios, Maiteace ad Admiistratio Part, OMAP) ve ASE OMAP ve ASE gelecekteki kullaım içi ayrılmış alalardır Şu ada MAP hizmetleri ağ yöetim veritabalarıı kotrol etmek ve bağ arızlarıda arıza teşhisi yapmak içi kulla labilmektedir Mesaj Aktar m ölümü Mesaj Aktar m ölümü (Message Trasfer Part, MTP) üç katmaa bölümüştür: MTP Seviye 1 E alt katma ola MTP Seviye 1, OSI fiziksel katmaıı eşdeğeridir MTP Seviye 1 sayısal işaretleşme bağıı fiziksel, elektriksel ve işlevsel karakteristiklerii taımlar Taımlamış fiziksel ara yüzler arasıda E1 (2048 Kbps; 32x64 Kbps lik kaal), DS-1 (1544 Kbps; 24x64 Kbps lik kaal), V35 (64 Kbps), DS-0 (64 Kbps) ve DS- 0A (56 Kbps) bulumaktad r MTP Seviye 2 İlk İletim Yöü So Uzuluk (it) aşlık SN I FSN F I LI Yedek CRC Dolgu İşaret irimi İlk İletim Yöü So Uzuluk (it) aşlık SN I FSN F I LI Yedek Durum CRC veya Lik Durumu İşaret irimi İlk İletim Yöü So aşlık SN I FSN F I LI Yedek SIO SIF CRC Uzuluk (it) Azami Mesaj İşaret irimi Şekil-4 SS7 İşaret irimleri

7 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 7 MTP Seviye 2 bir işaretleşme bağıda uçta uca hatasız iletimi sağlamas ola- aklı kılar Seviye 2 de akış deetimi, mesaj sırası doğrulaması ve hata deetimi uygulamaktadır İşaretleşme bağıda bir hata meydaa geldiğide mesaj (Ya da etkilee mesaj kümesi) yeide göderilir MTP Seviye 2 OSI Veri ağı katmaıa karşıl k gelmektedir ir SS7 mesajı bir işaret birimi (Sigal Uit, SU) olarak adladırılır Üç tür işaret birimi bulumaktadır: Dolgu İşaret irimi (Fill-I Sigal Uits, FISU), ağ Durumu İşaret irimi (Lik Status Sigal Uits, LSSU) ve Mesaj İşaret irimi (Message Sigal Uits, MSU) (Şekil-4) Dolgu İşaret irimleri (FISU), farklı türde bir işaret birimi (MSU veya LSSU) mevcut olmadığı sürece sürekli olarak işaretleşme bağıda iki yölü olarak iletilir FISU lar yalızca temel seviye 2 bilgisii taşırlar (Öreği, uzak bir işaretleşme oktasıda işaret birimii alıdığıa dair oaylar) Her FISU içi CRC hesab yapıldığıda işaretleşme bağıı her iki ucudaki işaretleşme oktaları tarafıda hat kalitesi kotrol edilmektedir (Not: ITU-T Japo türevide işaretleşme hattı kalitesi FISU lar yerie sürekli olarak iletile başlık bitleri [Flag Octets] ile kotrol edilir; FISU lar yalızca daha öcede belirlemiş periyotlarda göderilirler [Öreği 150 ms de bir]) ağ Durumu İşaret irimleri (LSSU) bir ya da iki yte lık bağ durum bilgisii bir bağı iki ucudaki işaretleşme oktaları arasıda taşır ağ durumu bilgisi hat ayarlaması ve bir işaretleşme oktasıı durumuu (Öreği yerel işlemci arızası gibi) uzak uçtaki işaretleşme oktasıa bildirilmesi içi kulla l r Mesaj İşaret irimi (MSU), tüm çağrı deetimi, veritabaı sorgulama ve cevabı, ağ yöetimi verisii İşaretleşme ilgi Sahasıda (Sigalig Iformatio Field, SIF) taşır MSU lar bilgiyi gödere işaretleşme oktasıı alıcı işaretleşme oktasıa bilgiyi ulaştırabilmesie olaak taıya bir yöledirme etiketie sahiptir Uzuluk elirteci (Legth Idicator, LI) sahası değeri işaret birimi işaret birimi türüü belirler: LI Değeri İşaret irimi Türü 0 Dolgu İşaret irimi (FISU) 12 ağ Durumu İşaret irimi (LSSU) 363 Mesaj İşaret irimi (MSU) Şekil-5 Mesaj Türü Uzuluk elirteci Değerleri Alt bitlik LI sahas 0-63 arasıdaki değerleri alabilir LI yi takip ede ve CRC de öceki yte say s 6 de az ise LI bu say y içerir Aksi halde LI değeri 63 e ayarlaır LI i değerii 63 olması mesaj uzuluğuu 63 yte e eşit ya da daha büyük olduğuu belirtir (Azami 273 yte) ir işaret birimii azami uzuluğu 279 yte dır: 273 yte veri + 1 yte başlık (Flag) + 1 yte (SN + I) + 1 yte (FSN + FI) + 1 yte LI (+ 2 bit yedek) + 2 yte CRC 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

8 8 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN aşlık (Flag) aşlık, yei bir işaret birimii başlagıcıı ve, varsa, öceki işaret birimii bitimii belirtir u işareti ikili düzede değeri dır ir işaret birimi iletilmede öce MTP Seviye 2 karşı uç tarafıda başlık olarak algılaabilecek ardışık 1 değerli bitleri ardıa 0 ekleyerek sahte başlıkları ayıklar İşaret birimii alıdığı uçta MTP Seviye 2 işaret sahasıı ayıkladıkta sora ardışık 1 değerli bitleri ardıa eklee 0 bitlerii de kaldırarak mesajı asıl içeriğie ulaşılır İşaretleşme birimleri arasıdaki mükerrer başlıklar ayrıca kaldırılır Geriye Doğru Sıra Numarası (ackward Sequece Number, SN) SN, uzak işaretleşme oktası tarafıda işaretleşme birimii alıdığıa dair oay içi kullaılır SN alıdı oayı verile işaret birimii sıra umarasıı içerir (Aşağıdaki FI taımıa bakıız) Geriye Doğru elirteç iti (ackward Idicator it, I) I, durumu değiştirildiğide uzak işaretleşme ucu tarafıda verile egatif bir oay belirtir (Aşağıdaki FI taımıa bakıız) İleri Doğru Sıra Numarası (Forward Sequece Number, FSN) FSN işaretleşme birimii sıra umarasıı içerir (Aşağıdaki FI taımıa bakıız) İleri Doğru elirteç iti (Forward Idicator it, FI) FI, I gibi hataları giderilmesi içi kullaılır ir işaret birimi iletim içi hazır olduğuda işaretleşme oktası FSN yi (FSN = 0127) bir art r r CRC (Cyclic Redudacy Check) deetim değeri hesaplaarak iletilecek mesaja ekleir Mesaj alımasıı takibe uzak işaretleşme oktası CRC yi kotrol eder ve FSN i değerii karşı işaretleşme oktasıa göderilmek üzere hazırlaa mesajı SN sahasıa kopyalar Eğer CRC doğru ise geriye doğru mesaj göderilir Eğer CRC doğru değilse uzak işaretleşme oktası geriye doğru mesajı gödermede öce I i durumuu değiştirerek egatif bir oay belirtir İletimi başlata işaretleşme oktası egatif bir oay aldığıda bozuk mesajda başlayarak FI değerii değiştirip tüm mesajlar yeide göderir Yedi bitlik FSN arası değerleri alabileceğide, bir işaretleşme oktası uzak işaretleşme oktasıda bir oay ihtiyacı olmada 128 adede kadar işaretleşme birimi göderebilir SN sahası uzak işaretleşme ucu tarafıda sıra dahilide doğru bir şekilde alıa işaretleşme birimii belirttiği gibi daha öce alımış tüm işaretleşme birimleri içi bir oayı ifade eder Öreği eğer bir işaretleşme oktası SN değeri 5 ola bir işaretleşme birimi alırsa takibe SN değeri 10 (I değiştirilmemişse), 6 da 9 a kadar tüm işaret birimleri içi başarılı iletimi ifade edecektir Hizmet ilgisi yte (Service Iformatio Octet, SIO) ir MSU daki SIO sahas 4 bitlik alt hizmet ve 4 bitlik servis belirteci alt sahalar içerir FISU ve LSSU lar SIO içermez

9 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 9 Alt hizmet sahası şebeke belirteci (Ulusal veya uluslar aras ) ve mesaj öceliği (0-3, 3 e yüksek öceliktir) değerlerii taşır Mesaj öceliği yalızca tıkama zamalar da dikkate al r, mesajlar iletim s ras deetlemek içi kullaılmaz Düşük öcelikli mesajlar tıkama aıda göz ardı edilebilirler İşaretleşme bağı test mesajları çağrı kurulumu mesajlarıda daha yüksek öceliğe sahiptirler Hizmet belirteci MTP kulla c s ta mlar (Aşağıdaki tabloya bakıız), böylelikle SIF içide taşıa bilgii ayıklamasıa olaak taır Hizmet elirteci MTP Kulla c İşaretleşme Şebekesi Yöetim Mesajı (Sigalig Network Maagemet Message, SNM) Olağa akım Mesajı (Maiteace Regular Message, MTN) Özel ak m Mesaj (Maiteace Special Message, MTNS) İşaretleşme ağlatısı Deetim ölümü (Sigalig Coectio Cotrol Part, SCCP) Telefo Kulla c s ölümü (Telephoe User Part, TUP) ISDN Kulla c s ölümü (ISDN User Part, ISUP) Veri Kulla c s ölümü - Çağrı ve devre ile ilgili mesajlar (Data User Part, DUP) 7 Veri Kulla c s ölümü - Tahsisat kay t/iptal mesajla Şekil-6 Hizmet elirteç Değerleri İşaretleşme ilgi Sahası (Sigalig Iformatio Field, SIF) ir MSU daki SIF, yöledirme etiketi ve işaretleşme bilgisii (Öreği SCCP, TCAP ve ISUP mesaj verisi gibi) taşır LSSU ve FISU lar birbirie doğruda bağlı iki işaretleşme oktası arasıda alııp verildikleride bir yöledirme etiketi ya da SIO içermezler Yöledirme etiketlerie ilişki daha detayl bilgi MTP Seviye 3 bölümüde bulumaktad r CRC (Cyclic Redudacy Check) CRC değeri iletim hatalarıı tespiti ve düzeltilmesi içi kullaılır Detaylı bilgi I bölümüde verilmiştir MTP Seviye 3 MTP Seviye 3 SS7 şebekesideki işaretleşme oktaları arasıda mesaj yöledirmesii sağlar MTP Seviye 3 işlevsel olarak OSI Ağ Katmaıa karşılık gelmektedir 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

10 10 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN MTP Seviye 3 mesajları, mesaj işaret birimlerii işaretleşme bilgi sahasıdaki (SIF) etiketlere göre mesajlar yöledirir Yöledirme etiketi al c okta kodu (Destiatio Poit Code, DPC), başlata okta kodu (Origiatig Poit Code, OPC) ve işaretleşme bağı seçimi (Sigallig Lik Selectio, SLS) sahalar da oluşur Nokta kodları SS7 şebekesideki her işaretleşme oktasıı bezersiz olarak taımlaya ümerik adreslerdir ir mesajdaki alıcı okta kodu alıcı işaretleşme oktasıı belirttiğide, mesaj SIO daki servis belirteci tarafıda işaret edile uygu kulla c bölümüe (Öreği ISUP veya SCCP) dağıtılır Diğer işaretleşme oktalarıa yölee mesajlar aktarım yeteeklerie sahip işaretleşme oktaları (STP gibi) tarafıda iletilirler Mesajı iletileceği dış bağ, DPC ve SLS içideki bilgiye dayaarak yap l r ir ITU yöledirme etiketi 4 yte (Octet) kulla rke, bir ANSI yöledirme etiketi 7 yte kulla r (Şekil-7) Servis ilgisi yte Servis ilgisi yte Yöledirme 0 Alt Servis Servis Etileti 0 Saha elirteci Alt Servis Saha Servis elirteci 1 DPC Üye 1 DPC Düşük Sıra yte ı 2 DPC Yığı 2 2 it OPC Düşük it OPC Yüksek S ra 3 DPC Ağ 3 OPC Orta S ra yte 4 OPC Üye 4 4 it SLS/SLC 4 it OPC Yüksek S ra 5 6 OPC Yığı OPC Ağ 5 Yorumlamas Servis elirteci değerie göre değişir 7 3 it yedek İşaretleşme Liki Seçimi ITU-T SIO ve SIF 8 Yorumlamas Servis elirteci değerie göre değişir ANSI SIO ve SIF Şekil-7 ITU ve ANSI SIO ve SIF karşılaştırması

11 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 11 ANSI okta kodlar da 24 bit (3 yte) kulla l rke ITU-T okta kodlar da tipik olarak 14 bit kulla l r u yüzde ANSI ve ITU-T uyumlu şebekeler arasıda işaretleşme bilgisi alııp verilirke hem bir ANSI ve hem de bir ITU-T okta kodua sahip bir geçit STP, protokol çeviricisi veya müstakil bir işaretleşme oktası üzeride yöledirme gerçekleştirilmelidir (Not: Çi de ANSI ve diğer ITU-T şebekeleri ile uyumlu olmaya 24 bitlik ITU-T okta kodlar kulla l r) ANSI ve ITU-T şebekeleri arasıda ayrıca daha üst katma protokol ve işlevleri açısıda farklılıklar buluduğuda, şebekeler arası etkileşim daha karmaşık bir yapıdadır ir ANSI okta kodu şebeke, küme (Cluster) ve üyelik yte larıda oluşur (Öreği ) Her yte arasıda bir değer alabilir üyük şebekeli telekom firmaları kedilerie ataa bezersiz bir şebeke belirtecie sahipke daha küçük işletmecilere 1 de 4 e kadar bezersiz bir küme umaras tahsis edilir (Öreği ) Şebeke umarası 0 kullaılmamakta ve 255 de gelecekteki kullaımlar içi ayrılmış durumdadır ITU-T okta kodları ikili düzede sayılar olup bölge, ala/şebeke ve işaretleşme oktas kimlik umaraları olarak ifade edilebilirler Öreği okta kodu 5557, olarak ifade edilebilir (İkilik düzede ) İşaretleşme ağı Seçimi (Sigalig Lik Selectio, SLS) Mesajı iletileceği bağı seçimi DPC ve İşaretleşme ağı Seçim sahas daki bilgiye göre yap l r SLS i kulla m amaçlar : Mesaj sıralamasıı doğru yapılması Ayı SLS e sahip iki mesaj her zama a- lıcısıa asle göderildiği sıra ile ulaşır Tüm etki bağlar üzeride trafiği yük degeli olarak paylaştırılması Teorik olarak eğer bir kullaıcı bölümü belirli aralıklarla mesajlar göderir ve SLS değerlerii çevrimsel sıralı (Roud-robi) tahsis ederse alıcıya doğru tüm hatlar aras da (irleştirilmiş hat kümesi içide) trafik seviyesi eşit olmal d r ANSI şebekeleride SLS sahas as l boyutu 5 bitte (32 değer) oluşmaktaydı Her bağ kümesii iki bağda oluştuğu birleştirilmiş bağ kümeleride (Toplam 4 bağ) her bağa eşit trafik dağılımı içi 8 SLS değeri ataırdı Acak büyüye şebekelerde 4 bağı üzeride yapıladırıla bağ kümeleride soru yaşamaya başlamıştır eş bitlik SLS ile her bağ kümeside beş bağı buluduğu birleştirilmiş bağ kümeleride (Toplam 10 bağ) 3 SLS değerii 8 bağ içi ve kala 2 bağ içi de 4 SLS değerii degesiz olarak ataması söz kousu oluyordu u soruu çözülmesi ve işaretleşme bağlarıda daha iyi yük degelemesi içi ANSI ve ellcore 8 bitlik SLS i (256 değer) uyarlad lar ITU-T uyarlamalarıda SLS, MTP mesajlarıda işaretleşme bağ kodu olarak yorumla r ITU-T TUP mesajlar da devre ta mlama koduu bir bölümü SLS sahas da depola r 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

12 12 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN MTP Seviye 3 trafiği arızalı bağ ve işaretleşme oktalarıda uzaklaştırır ve tıkama yaşadığıda trafiği deetim altıa alır MTP Seviye 2 ve 1 işlevleri yerie ATM (Asychroous Trasfer Mode) kulla labilir MTP seviye 3 içi ATM İşaretleşme Uyum Katmaı (Sigallig Adaptatio Layer, SAAL) kullaılabilir u kouda çalışmalar devam etmektedir ISDN Kulla c ölümü ISDN Kulla c s ölümü (ISUP) uçlardaki satraller aras da (Araya ve araa tarafları bağlı olduğu satraller) ses ve veri trafiğii taşıya devreleri kurulması, yöetilmesi ve çözülmesi içi kulla la protokolü ta mlar ISUP hem ISDN ve hem de ISDN olmaya çağrılar içi kullaılır Ayı satralde başlatıla ve solad - rıla çağrılar içi ISUP işaretleşmesi kullaılmaz Temel ISUP Çağrı Deetimi Şekil 8 de temel bir çağrı ile ilişkili ISUP işaretleşmesii göstermektedir Satral dışı bir umara aradığıda çağrıyı başlata SSP kediside hedef satrale (1a) kadar boş bir truk devresi ayırmak içi bir ISUP başlagıç adres mesajı (Iitial Address Message, IAM) göderir IAM başlata okta kodu, hedef okta kodu, devre ta mlama kodu (Şekilde devre 5 ), çevrile umara ve seçime bağlı olarak araya taraf umara ve adıı içerir Aşağıdaki örekte IAM başlata satrali bağlı olduğu STP tarafıda hedef satrale yöledirilir (1b) ir satrali, bir bağ hatası alteratif bir işaretleşme bağıı kullamaya zorulu kılmadıkça ayı işaretleşme liklerii çağrı boyuca kullaıldığıa dikkat ediiz 1a IAM 4a REL SSP STP 2b ACM 3b ANM 5b RLC SS7 Likleri STP 1b IAM 4b REL Ses Devresi Ta mlama Kodu = 5 2a ACM 3a ANM 5a RLC SSP Şekil-8 Temel ISUP işaretleşmesi

13 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 13 Hedef satral araa umarayı aaliz ederek araa uca hizmet suduğuu belirler ve söz kousu hattı rig işareti içi hazır olup olmadığıı kotrol eder Eğer hat müsait ise satral araa tarafı çaldırır ve başlata satrale geri doğru, diğer uca truk devresii ayrıldığıı belirtmek içi bir ISUP adres tamamladı mesajı (Address Complete Message, ACM) göderir [2a] (ağlı olduğu STP aracılığı ile) STP araa taraf telefouu çald ra satrale (2b) ACM yi yöledirir ve araya taraf ve araa taraf aras da ses devresii tamamlar Yukarıda gösterile örekte başlata ve soladıra satraller truk hatları ile doğruda bağlıdır Eğer doğruda bir bağlatı yoksa başlata satral bir ara satrale truk devresi tahsisi içi bir IAM göderir Ara satral devre tahsisi talebii oaylamak içi geri doğru bir ACM göderir ve yol üzerideki diğer satrale truk tahsisi içi başka bir IAM göderir u işlem hedef satrale ulaşılıcaya kadar ses devresii tamamlaabilmesi içi gerekli tüm truk lar tahsisi bitee kadar devam eder Araa taraf çağrıya cevap verdiğide çağrıyı soladıra satral rig işaretii gödermeyi keser ve bağlı olduğu STP aracılığı ile başlata satrale bir ISUP cevap mesaj (Aswer Message, ANM) göderir (3a) STP başlata satrale araa tarafı hattıı tahsis edile truk a bağladığıı belirte ANM yi yöledirir (3b) ve faturalama işlemi başlatılır Eğer araya taraf öce kapatırsa, çağrıyı başlata satral, satraller aras daki truk devresii çözülmesi içi bir ISUP çözme mesaj (Release Message, REL) göderir (4a) ağlı olduğu STP REL i soladıra satrale yöledirir (4b) Eğer araa taraf öce kapatırsa veya hat meşgul ise, soladıra satral başlata satrale çözme sebebii belirterek (Öreği ormal çözme veya meşgul) REL göderir REL i al mas üzerie solad ra satral araa ucu hatt da truk devresii keser, truk durumuu durağaa çevirir ve başlata satrale truk devresii uzak ucuu çözüldüğüü oaylamak içi başlata satrale bir ISUP çözme tamamladı (Release Complete, RLC) mesaj göderir (5a) aşlata satralde RLC yi (5b) ald - ğıda (veya ürettiğide) faturalama çevrimii soladırır ve bir soraki çağrıya haz rl k içi truk durumuu durağaa çevirir ISUP mesajları ayrıca çağrıı bağlatı aşamasıda da iletilebilirler (Öreği ISUP Cevap [ANM] ve Çözme [REL] mesajlar aras da) ISUP Mesaj Şekli ISUP bilgisi bir MSU u İşaretleşme ilgi Sahasıda (Sigallig Iformatio Field, SIF) taşıır SIF yöledirme etiketii takibe 14 bit ANSI ya da 12 bit ITU devre ta mlama koduu (Circuit Idetificatio Code, CIC) içerir CIC başlata satral tarafıda çağrıyı taşımak üzere ayrıla truk devresii belirtir CIC u takibe mesajı kalaı içeriğii taımlaya mesaj türü (Öreği IAM, ACM, ANM, REL, RLC) sahas buluur (Aşağıdaki şekle göz atıız) 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

14 14 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN Servis ilgisi yte Servis ilgisi yte Yöledirme 0 Alt Servis Servis Etileti 0 Saha elirteci Alt Servis Saha Servis elirteci 1 DPC Üye 1 DPC Düşük Sıra yte ı 2 DPC Yığı 2 2 it OPC Düşük it OPC Yüksek S ra 3 DPC Ağ 3 OPC Orta S ra yte 4 OPC Üye 4 4 it SLS/SLC 4 it OPC Yüksek S ra 5 OPC Yığı 5 CIC Düşük Sıra yte ı 6 OPC Ağ 6 4 it Yedek 4 it CIC Yüksek S ra 7 3 it yedek İşaretleşme Liki Seçimi 7 Mesaj Türü it Yedek CIC Düşük Sıra yte ı 6 it CIC Yüksek S ra 8 Yorumlamas Mesaj Türü değerie göre değişir 10 Mesaj Türü ITU-T ISUP Mesa 11 Yorumlamas Mesaj Türü değerie göre değişir ANSI ISUP Mesa Şekil-9 ISUP Mesaj Şekli Her ISUP mesaj zorulu sabit uzuluklu parametreleri içere sabit bir bölüme sahiptir aze zorulu sabit bölüm yal zca mesaj türü sahas içerir Zorulu sabit bölümde sora zorulu değişke bölümü ve/veya seçime bağlı bölüm buluabilir Zorulu değişke bölümü zorulu değişke uzuluklu parametre bölümüü içerir Seçime bağlı bölüm bir yte lık parametre koduu takibe uzuluk belirteci (Takip ede yte lar) ile taımlaa seçime bağlı parametreleri içerir Seçime bağlı parametreler herhagi bir sırada olabilirler Eğer seçime bağlı parametreler eklemişse, seçime bağlı parametreleri sou tüm bitleri s f r ola bir yte ile belirtilir aşlagıç Adres Mesajı (Iitial Address Message, IAM) ir aşlagıç Adres Mesajı (Iitial Address Message, IAM) her satral taraf da araya ve araa taraf arasıda hedef satrale devre bağlaaa kadar devrei tamamlaması içi ileri yöde iletilir ir IAM araa umarayı zorulu değişke

15 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 15 bölümüde içerirke ve araa tarafı adı ve umarasıı seçime bağlı bölümde içerebilir K o u m ANSI aşlagıç Adres Mesajı ITU aşlagıç Adres Mesajı Değer = 1 Değer = 3 Zorulu Sabit ölümü Değer = 0 Eğer Seçime bağlı bölüm yoksa Zorulu Değişke ölümü Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Değer = 1 Değer = 3 Zorulu Sabit ölümü Değer = 0 Eğer Seçime bağlı bölüm yoksa Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Zorulu Değişke ölümü Şekil-10 ANSI ve ITU-T aşlagıç Adres Mesajı (Iitial Address Message, IAM) Şekli Adres Tamamlad Mesaj (Address Complete Message) ir Adres Tamamlad Mesaj (Address Complete Message, ACM) geri yöde uzak uca truk devresii ayrılmış olduğuu belirtilmesi içi göderilir aşlata satral bir ACM mesajıa araya taraf hatt, araya tarafta araa ta- rafa doğru ses devresii tamamlamak içi truk a bağlar aşlata satral ayrıca araya taraf hatt a çalma sesii (Rig toe) göderir K o u m ANSI Adres Tamamlad Mesa ITU-T aşlagıç Adres Mesajı Zorulu Sabit ölümü Zorulu Değişke ölümü Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Zorulu Sabit ölümü Zorulu Değişke ölümü Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Şekil-11 ANSI ve ITU-T Adres Tamamladı Mesajı şekli Eğer Seçime ağlı ölümüm aşlagıç Koumu 0 ise seçime bağlı bölüm bulumuyor demektir 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

16 16 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN Araa taraf cevap verdiğide soladıra satral çalma sesii keser ve başlata satrale bir Cevap Mesaj (Aswer Message, ANM) göderir aşlata satral araya taraf hatt ayrılmış truk a bağladığıı doğruladıkta sora faturalama çevrimii başlatır K o u m ANSI Cevap Mesa ITU-T Cevap Mesa Zorulu Sabit ölümü Zorulu Değişke ölümü Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Zorulu Sabit ölümü Zorulu Değişke ölümü Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Şekil-12 ANSI ve ITU-T Cevap Mesajı şekli Eğer Seçime ağlı ölümüm aşlagıç Koumu 0 ise seçime bağlı bölüm bulumuyor demektir Çözme Mesaj (Release Message) ir Çözme Mesaj (Release Message, REL) herhagi bir yöde belirtile sebepte ötürü devrei çözüldüğüü belirtmek içi göderilir ir REL, araya veya araa taraf çağrıyı soa erdirdiğide göderilir (Nede Kodu 16) ir REL ayrıca eğer araa taraf hattı meşgul ise geri istikamette göderilir (Nede Kodu 17) K o u m ANSI Çözüm Mesa ITU-T Cevap Mesa Zorulu Sabit ölümü Değer = 2 Değer = 0 Eğer Seçime bağlı bölüm yoksa Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Zorulu Değişke ölümü Zorulu Sabit ölümü Değer = 2 Zorulu Değişke ölümü Dizi tekrar edebilir Seçime ağlı ölüm Değer = 0 Şekil-13 ANSI ve ITU-T Çözüm Mesajı Şekli Çözme Tamamlad Mesaj (Release Complete Message) ir Çözme Tamamlad Mesaj (Release Complete Message, RLC) REL i ters yöüde uzak uca truk devresii çözülme işlemii oaylamak ve faturalama çevrimie so vermek içi göderilir

17 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 17 K o u m 1 SIO ve Yöledirme Etiketi 1 SIO ve Yöledirme Etiketi 8 CIC Düşük Sıra yte ı 5 CIC Düşük Sıra yte ı 9 2 it Yedek 6 it CIC Yüksek S ra 6 4 it Yedek 4 it CIC Yüksek S ra 10 Mesaj Türü = 16 Zorulu Sabit ölüm 7 Mesaj Türü = 16 Zorulu Sabit ölüm ANSI Çözme Tamamlad Mesa ITU-T Çözme Tamamlad Mesa Şekil-14 ANSI ve ITU-T Çözme Tamamladı Mesajı şekli Telefo Kulla c s ölümü (Telephoe User Part, TUP) Düyada baz ülkelerde (Öreği Çi) Telefo Kulla cısı ölümü temel çağrı işlemlerii desteklemektedir TUP yal zca aalog devreleri idare eder; say sal devre- ler ve veri iletim yeteekleri Veri Kullaıcısı ölümü tarafıda sağlaır İşaretleşme ağlatısı Deetim ölümü (Sigalig Coectio Cotrol Part) SCCP MTP Seviye 3 üzeride bağlatıya yöelik (Coectio-Orieted) ve bağlat ya yöelik olmaya (Coectioless) şebeke hizmetlerii sağlar MTP Seviye 3, mesajları belirli işaretleşme oktalarıa adreslemelerie olaak taıya okta kodlar sağlarke, SCCP mesajları (Alt sistemler olarak adlad r la) belirli uygulamalara adreslemesii olaak taıya alt sistem umaralarıı sağlar SCCP, ücretsiz telefo (800 lü hatlar), arama kartları, yerel umara taşıabilirliği (Local Number Portability, LNP) ve kablosuz dolaşım (GSM) gibi TCAP bazl hizmetler içi taşıma katmaı olarak kullaılır Geel Adres Çevrimi (Global Title Traslatio) SCCP ayrıca bir STP i, işaretleşme mesajı içide bulua çevrilmiş rakamlarda (Geel adres) hedef işaretleşme oktası ve alt sistem umarasıı belirleme işlemi ola geel adres çevrimii gerçekleştirebilmesii sağlar Geel adresi oluştura rakamlar talep edile hizmetle ilgili herhagi bir dizi rakam (Çevrile 800 lü umara, arama kart umaras [PIN umaras ] veya mobil aboe kimlik umaras [Mobile Subscriber Idetificatio Number, MSIN]) olabilir STP ler geel adres çevrimii sağladığıda başlata işaretleşme oktaları ilgili hizmet içi alıcı okta kodu veya alt sistem umarasıı bilmek zoruda değildirler Yal zca STP lerde ilgili hizmetler ile ilişkiledirilmiş hedef okta kodları ve alt sistem umaralar bir veri taba tutulmas a ihtiyaç duyulur 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

18 18 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN SCCP Mesaj Şekli Servis ilgisi yte Servis ilgisi yte Yöledirme 0 Alt Servis Servis Etileti 0 Saha elirteci Alt Servis Saha Servis elirteci 1 DPC Üye 1 DPC Düşük Sıra yte ı 2 DPC Yığı 2 2 it OPC Düşük it OPC Yüksek S ra 3 DPC Ağ 3 OPC Orta S ra yte 4 OPC Üye 4 4 it SLS/SLC 4 it OPC Yüksek S ra 5 OPC Yığı 5 Mesaj Türü it yedek OPC Ağ İşaretleşme Liki Seçimi 6 Yorumlamas Servis elirteci değerie göre değişir 8 Mesaj Türü ITU-T SCCP Mesa 9 Yorumlamas Mesaj Türü değerie göre değişir ANSI SCCP Mesa Şekil-15 SCCP Mesaj Şekli Hizmet ilgisi yte (Service Iformatio Octet, SIO) Hizmet elirteci (Service Idicator) SCCP içi 3 (İkili düzede 0011) olarak kodlamıştır SCCP mesajları bir MSU u İşaretleşme ilgisi Sahası da (Sigallig Iformatio Field, SIF) buluur SIF yöledirme etiketii takibe SCCP mesaj içeriğii taşır SCCP mesajı, mesajı kalaıı içeriğii taımlaya bir yte lık mesaj türü sahasıda oluşur (Şekil-15) Her SCCP mesaj zorulu bir sabit bölüm (Zorulu sabit uzuluklu parametreler), zorulu değişke bölüm (Zorulu değişke uzuluklu parametreler) ve sabit ve değişke uzuluklu sahaları içerebile bir seçime bağlı bölümde oluşur Her seçime bağlı parametre bir yte lık parametre koduu takibe bir uzuluk belirteci (Takip ede yte lar) ile taımlaır Seçime bağlı parametreler herhagi bir s rada olabilirler Eğer seçime bağlı parametreler eklemişse seçime bağlı parametreleri sou tüm bitleri sıfırda oluşa bir yte ile belirtilir

19 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 19 İşlem Yeteekleri Uygulama ölümü (Trasactio Capabilities Applicatio Part) TCAP, SCCP bağlatıya yöelik olmaya hizmeti kullaılıp işaretleşme oktaları arasıda ses dışı bilgii alış verişii destekleyerek akıllı şebeke (Itelliget Network, IN) hizmetlerii geliştirilmesii olaaklı kılar ir SSP çevrilmiş bir 800 ya da 900 lü umara ile ilişkiledirilmiş yöledirme umaralarıı belirlemek içi TCAP i kullaarak bir SCP yi sorgular SCP de SSP ye yöledirme umaralar içere cevab (ir hata ya da red cevab da olabilir) geri dödürmek içi TCAP i kulla r Arama kartlar da ayr ca TCAP sorgulama ve cevapları ile doğrulaırlar ir mobil telefo aboesi dolaşım sırasıda yei bir mobil aahtarlama merkezi (Mobile Switchig Ceter, MSC) alaıa girdiğide dahili misafir koum kaydı aboei merkez koum kayd da (Home Locatio Register, HLR) TCAP mesajlar içide taşıa mobil uygulama bölümü (Mobile Applicatio Part, MAP) bilgisii kullaarak aboei hizmet bilgisi profilii talep eder TCAP mesajlar bir MSU u SCCP bölümü içide taşıır ir TCAP mesajı bir işlem bölümü ve bir bileşe bölümüde oluşur İşlem ölümü İşlem bölümü paket tür belirtecii içerir Yedi adet paket türü bulumaktadır: Tek yölü (Uidirectioal): ileşe(ler)i yalızca bir yöde iletir (Cevap beklemez) İzi ile sorgulama: TCAP işlemii başlatır (Öreği bir 800 sorgulamas ) Al c uç işlemi soa erdirebilir İzi olmaksızı sorgulama: TCAP işlemii başlatır Alıcı uç işlemi soa erdiremeyebilir Cevap: TCAP işlemii soa erdirir İzi ile bir 800 sorgulamasıa cevap 800 lü umara ile ilişkiledirilmiş yöledirme umaralar içerebilir İzi ile Görüşme: ir TCAP işlemie devam edilir Hedef uç işlemi soladırabilir İzi olmaksızı Görüşme: ir TCAP işlemie devam edilir Hedef uç işlemi solad ramayabilir İptal: Aormal bir durumda ötürü işlemi soa erdirir İşlem bölümü ayrıca başlata işaretleşme oktası ile ilişkiledirilmiş aşlata İşlem Kimliği (ID) ve hedef işaretleşme oktası ile ilişkiledirilmiş Cevap Vere İşlem Kimliğii içerir ileşe ölümü ileşe bölümü bileşeleri içermektedir Altı tür bileşe bulumaktadır: 2008 Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

20 20 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN Çağrı (Ivoke) [So]: ir operasyou çağırır Öreği İzi ile bir sorgulama işlemi, çevrile 800 lü umaraı SCP çevrimii talep etmek içi Çağrı [So] i- çerebilir Çağrı [So Değil]: Çağrı [So] bileşeie bezerdir acak takibe bir ya da daha bileşe buluur Cevab Dödür (Retu Result) [So]: Çağrıla bir operasyou soucuu dödürür ileşe cevaptaki so bileşedir Cevabı dödür [So Değil]: Cevabı Dödür [So] bileşeie bezerdir acak takibe bir ya da daha bileşe buluur Hatayı Dödür: Çağrıla bir operasyou başarısız bitimii rapor eder Ret: Yalış bir paket türü veya bileşei alıdığıı belirtir ileşeler TCAP tarafıda icelemeye uygulamaya has veriyi de taşıya parametreleri de içerirler IP üzeride SS7 (SS7 over IP) Telefo şirketleri, ses trafiğii IP ağları üzeride taşıması gelişe tekoloji sayeside daha ucuz hale geldiğide kamusal telefo ağlarıdaki (PSTN) ses trafiğii IP ağları üzerie kaydırma eğilimidedirler ir VoIP ağı ses trafiğii daha ucuza taşıyabilmektedir zira IP telefo tekolojisi eldeki bat geişliğii daha verimli olarak kullaılabilmesie olaak taımaktadır ir PSTN şebekeside uçta uca bir ses çağrısı içi 64 Kbps lik bir kaala ihtiyaç duyulmaktadır VoIP ağıda ise sayısallaştırılmış ses verisi sıkıştırılarak bir IP ağı üzeride taşıır; böylelikle ayı kapasitedeki bir kaal üstüde daha fazla sayıda çağrı e az PSTN kaliteside gerçekleştirilebilir IP tabalı taşıma telekomüikasyo edüstriside hızla yaygılaşmaktadır Uzak mesafe telefo trafiğii bir IP ağı üzeride yöledirilmesi kovasiyoel yötemlerle karşılaştırıldığıda öemli maliyet avatajı sağlamaktadır Ayrıca büyük esekli sağlaya IP erişim stadartları da geliştirilmektedir IETF (Iteret Egieerig Task Force) İşaretleşme Taşıma Grubu (Sigallig Trasport Group) IP düyasıda SS7 işaretleşme yeteeklerii kullaılabilmesi ve SS7 protokolüü softswitch mimarileride kulla lmas olaakl k lmak içi SIGTRAN (SIGallig TRANsport) protokolüü taımlamıştır SIGTRAN olarak bilie stadartlar SS7 işaretleşme bilgisii, SS7 i tüm özellikleri koruarak IP ağları üzeride taşımasıı sağlar SIGTRAN SS7 yığııı ayrıştırarak, SS7 katmalarıı IP taşıma katmaı üzeride haberleşmesie olaak taır u mimari aşağıdaki şekilde gösterilmektedir SIGTRAN taşıma protokolü olarak MTP yerie, kullaıcı bölümlerii ayırıp, buları karşılık gele IP altyapısı üzerie geçirir Ayr ca SS7 sistemlerideki gereksiimleri karşılamak içi bilgii güveilir bir şekilde taşımasıı sağlamak amacıyla yei bir IP taşıma protokolü ola SCTP (Stream Cotrol Trasmissio Procotol, RFC 2960 ve RFC 3309) ta mlamıştır

21 Numara 7 İşaretleşmesi (Sigallig System Number 7, SS7) 21 İşaretleşme Geçidi (SG) SS7 Ağı E1 MTP S3 MTP S2 MTP S1 M3UA SCTP IP Uygulama IP Ağı I SCTP S U SIP P IP MGCP M3UA SCTP IP IP Ortam Geçidi Deetçisi (MGC) Şekil-16 SIGTRAN Mimarisi SIGTRAN şu ada daha çok PSTN ve IP ağları arasıda bir ara yüz olarak kullaılmaktadır; İşaretleşme Geçidi (Sigallig Gateway) ve Ortam Geçidi Deetçisi (Media Gateway Cotroller) arasıda bilgi alış verişii sağlamaktadır Acak ileride daha çok faydal olacakt r (Öreği farklı Softswitch ler arasıda haberleşmei sağlaması gibi) Şu aki mimaride İşaretleşme Geçici (SG) kovasiyoel SS7 işaretleşme liklerii soladırmakta ve MTP işlevlerii gerçekleştirmekte fakat MTP Seviye 3 ve diğer katmalar içi işaretleşme bilgisi, kovasiyoel bir satral gibi yöledirmeleri ve bağlatıları idare ede Ortam Geçidi Deetçisie (MGC) bir IP bağlatısı üzeride göderilmektedir u mimari üzerideki değişiklikler MTP Seviye 2, SCCP, ISUP ve diğer protokol katmalar içi kulla c uyum katmalar ta mlamas yla deetçi cihazda uzak bir koumda uygulaabilmelerii sağlar IP ağları üzeride taşıa SS7 mesajları, ITU SS7/C7 stadartları ile belirtilmiş performas kriterleri ve kullaıcı bekletilerii karşılamalıdırlar Öreği ITU stadardı ISUP IAM mesajı göderildikte sora uçta uca çağrı kurulumu içi sürei 20 ila 30 saiyeyi geçemeğeceğii taımlasa da kullaıcılar daha hızlı cevap süresi beklerler u yüzde IP ağları ITU stadartları ve kullaıcı bekletilerii karşılamak içi iyileştirilmeli veya yeide tasarlamalıdırlar Aşağıdaki tabloda öemli SS7 stadartlarıı içere dökümalar yer almaktadır: Seviye ITU Stadard ANSI Stadar JTC (Japo) Stadard MTP Seviye 2 ITU Q701 - Q703, 1992 ANSI T , 1992 JT-Q701 - JT-Q703, 1992 MTP Seviye 3 ITU Q704 - Q707, 1992 ANSI T , 1992 JT-Q704 - JT-Q707, 1992 SCCP ITU Q711 - Q714, 1992 ANSI T1112, 1992 JT-Q711 - JT-Q714, 1992 TUP CCITT Q721 - Q724, ISUP ITU Q761 - Q764, 1992 ANSI T1113, 1992 JT-Q761 - JT-Q764, 1992 TCAP ITU Q771 - Q775, 1992 ANSI T1114, 1992 JT-Q771 - JT-Q775, Yasi KAPLAN - Tüm haklar sakl d r

22 22 Veri Haberleşmesi - Yasi KAPLAN Özet SS7 şu ada telefo altyapıları içi vazgeçilmez bir alt yapı bileşeidir IP ağlarıdaki devrimsel gelişmelere rağme, kovasiyoel telefo sistemlerie yap la yat - r mlar devam etmektedir SS7 protokolüe duyula gereksiim ve protokolü öemi de her geçe gü artmaktadır SS7 servis sağlayıcıları ara bağlatı seçeekleri kousuda seçeekleri artırdığı gibi servisleri geiş kullaıcı tabaıa ulaştırılabilmesii sağlamaktadır SS7 üzerie geliştirile ve üçücü esil (3G) şebekelerde ö- emli role sahip olacak WIN ve CAMEL gibi yei stadartlar da ortaya ç kmaktad r Çok uzu bir süre daha özellikle IP bazlı SS7 ağlarıı yaygılaşması ile ağ altyap - lar da SS7 i öemli rolü devam edecektir

ANA NİRENGİ AĞLARINDA NİRENGİ SAYISINA GÖRE GPS ÖLÇÜ SÜRELERİNİN KURAMSAL OLARAK BULUNMASI

ANA NİRENGİ AĞLARINDA NİRENGİ SAYISINA GÖRE GPS ÖLÇÜ SÜRELERİNİN KURAMSAL OLARAK BULUNMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühedisleri Odası 13. Türkiye Harita Bilimsel ve Tekik Kurultayı 18 22 Nisa 2011, Akara ANA NİRENGİ AĞLARINDA NİRENGİ SAYISINA GÖRE GPS ÖLÇÜ SÜRELERİNİN KURAMSAL OLARAK BULUNMASI

Detaylı

İNTERNET SERVİS SAĞLAYICILIĞI HİZMETİ SUNAN İŞLETMECİLERE İLİŞKİN HİZMET KALİTESİ TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

İNTERNET SERVİS SAĞLAYICILIĞI HİZMETİ SUNAN İŞLETMECİLERE İLİŞKİN HİZMET KALİTESİ TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 17 Şubat 01 CUMA Resmî Gazete Sayı : 807 TEBLİĞ Bilgi Tekolojileri ve İletişim Kurumuda: İNTERNET SERVİS SAĞLAYICILIĞI HİZMETİ SUNAN İŞLETMECİLERE İLİŞKİN HİZMET KALİTESİ TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER

BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ İkici bölümde verileri frekas tablolarıı hazırlaması ve grafikleri çizilmesideki esas amaç; gözlemleri doğal olarak ait oldukları populasyo dağılışıı belirlemek ve dağılışı geel özelliklerii

Detaylı

BASAMAK ATLAYARAK VEYA FARKLI ZIPLAYARAK İLERLEME DURUMLARININ SAYISI

BASAMAK ATLAYARAK VEYA FARKLI ZIPLAYARAK İLERLEME DURUMLARININ SAYISI Projesii Kousu: Bir çekirgei metre, metre veya 3 metre zıplayarak uzuluğu verile bir yolu kaç farklı şekilde gidebileceği ya da bir kişii veya (veya 3) basamak atlayarak basamak sayısı verile bir merdivei

Detaylı

Kontrol Đşaretleşmesi

Kontrol Đşaretleşmesi Kontrol Đşaretleşmesi Dinamik değişken yönlendirme, çağrıların kurulması, sonlandırılması gibi ağ fonksiyonlarının gerçekleştirilmesi için kontrol bilgilerinin anahtarlama noktaları arasında dağıtılması

Detaylı

TOPOLOJİK TEMEL KAVRAMLAR

TOPOLOJİK TEMEL KAVRAMLAR TOPOLOJİK TEMEL KAVRAMLAR 1.1. Kümeler ve Foksiyolar A ı bir elemaıa B i yalız bir elemaıı eşleye bağıtıya bir foksiyo deir. f : A B, Domf = U A ve ragef B dir. Taım 1.1.1. f : A B foksiyou içi V A olsu.

Detaylı

A dan Z ye FOREX. Invest-AZ 2014

A dan Z ye FOREX. Invest-AZ 2014 A da Z ye FOREX Ivest-AZ 2014 Adres Telefo E-mail Url : Büyükdere Caddesi, Özseze ş Merkezi, C Blok No:126 Esetepe, Şişli, stabul : 0212 238 88 88 (Pbx) : bilgi@ivestaz.com.tr : www.ivestaz.com.tr Yap

Detaylı

ÖzelKredi. İsteklerinize daha kolay ulaşmanız için

ÖzelKredi. İsteklerinize daha kolay ulaşmanız için ÖzelKredi İstekleriize daha kolay ulaşmaız içi Yei özgürlükler keşfedi. Sizi içi öemli olaları gerçekleştiri. Hayalleriizi süsleye yei bir arabaya yei mobilyalara kavuşmak mı istiyorsuuz? Veya özel güler

Detaylı

Bilgisayar Programcılığı

Bilgisayar Programcılığı Bilgisayar Programcılığı Uzaktan Eğitim Programı e-bġlg 121 AĞ TEKNOLOJĠLERĠNĠN TEMELLERĠ Öğr. Gör. Bekir Güler E-mail: bguler@fatih.edu.tr Hafta 5: Ağ (Network) katmanı I 4. 1 Giriş 4.2 Sanal devre (virtual

Detaylı

(3) Eğer f karmaşık değerli bir fonksiyon ise gerçel kısmı Ref Lebesgue. Ref f. (4) Genel karmaşık değerli bir fonksiyon için. (6.

(3) Eğer f karmaşık değerli bir fonksiyon ise gerçel kısmı Ref Lebesgue. Ref f. (4) Genel karmaşık değerli bir fonksiyon için. (6. Problemler 3 i Çözümleri Problemler 3 i Çözümleri Aşağıdaki özellikleri kaıtlamaızı ve buu yaıda daha fazla soyut kaıt vermeizi isteyeceğiz. h.h. eşitliğii ölçümü sıfır ola bir kümei tümleyei üzeride eşit

Detaylı

27 Ağustos 2011 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28038 TEBLİĞ

27 Ağustos 2011 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28038 TEBLİĞ 7 Ağustos 011 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 8038 TEBLİĞ Bilgi Tekolojileri ve ĠletiĢim Kurumuda: SABĠT TELEFON HĠZMETĠNE ĠLĠġKĠN HĠZMET KALĠTESĠ TEBLĠĞĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayaak ve Taımlar Amaç

Detaylı

Bir Ağ Yönetim Sistemi: GuardiLAN

Bir Ağ Yönetim Sistemi: GuardiLAN Bir Ağ Yöetim Sistemi: GuardiLAN Erha Altıtaş, Our Özardıç, Salih Talay, Tolga Ayav Bilgisayar Mühedisliği Bölümü İzmir Yüksek Tekoloji Estitüsü, İzmir {altitas, ozardic, stalay, tayav}@arf.iyte.edu.tr

Detaylı

MAKEDONYA CUMHURİYETİ NDEKİ İLKOKUL VE LİSELERE YÖNELİK ELEKTRONİK ARAŞTIRMA

MAKEDONYA CUMHURİYETİ NDEKİ İLKOKUL VE LİSELERE YÖNELİK ELEKTRONİK ARAŞTIRMA БИРО ЗА РАЗВОЈ НА ОБРАЗОВАНИЕТО МИНИСТЕРСТВО ЗА ОБРАЗОВАНИЕ И НАУКА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА macedoia civic educatio ceter MAKEDONSKI CENTAR ZA GRA\ANSKO OBRAZOVANIE Eğitimde Etiklerarası Etegrasyo Projesi

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ 4. HAFTA ISF44 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ PARANIN ZAMAN DEĞERİ VE GETİRİ ÇEŞİTLERİ Doç. Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr 2 Paraı Zama Değeri Paraı Zama Değeri Yatırım

Detaylı

PLC CİHAZI İLE SERADA SICAKLIK VE NEM KONTROLÜNÜN PID DENETLEYİCİYLE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ

PLC CİHAZI İLE SERADA SICAKLIK VE NEM KONTROLÜNÜN PID DENETLEYİCİYLE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ PL İHAZI İLE SERAA SIAKLIK VE NEM KONTROLÜNÜN PI ENETLEYİİYLE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ M.egiz TAPLAMAIOĞLU 1 Ali SAYGIN 2 Evre EĞİRMENİ 3 em TEZAN 4 1,3,4 Elektrik-Elektroik Mühedisliği Bölümü Mühedislik Mimarlık

Detaylı

DENEYĐN AMACI: Bu deneyin amacı MOS elemanların temel özelliklerini, n ve p kanallı elemanların temel uygulamalarını öğretmektir.

DENEYĐN AMACI: Bu deneyin amacı MOS elemanların temel özelliklerini, n ve p kanallı elemanların temel uygulamalarını öğretmektir. DENEY NO: 7 MOSFET ÖLÇÜMÜ ve UYGULAMALARI DENEYĐN AMACI: Bu deeyi amacı MOS elemaları temel özelliklerii, ve p kaallı elemaları temel uygulamalarıı öğretmektir. DENEY MALZEMELERĐ Bu deeyde 4007 MOS paketi

Detaylı

Venn Şeması ile Alt Kümeleri Saymak

Venn Şeması ile Alt Kümeleri Saymak Ve Şeması ile lt Kümeleri Saymak Osma Ekiz Bu çalışmada verile bir kümei çeşitli özellikleri sağlaya alt küme veya alt kümlerii ve şeması yardımıyla saymaya çalışacağız. Temel presibimiz aradığımız alt

Detaylı

TĐCARĐ MATEMATĐK - 5.2 Bileşik Faiz

TĐCARĐ MATEMATĐK - 5.2 Bileşik Faiz TĐCARĐ MATEMATĐK - 5 Bileşik 57ÇÖZÜMLÜ ÖRNEKLER: Örek 57: 0000 YTL yıllık %40 faiz oraıyla yıl bileşik faiz ile bakaya yatırılmıştır Bu paraı yılı souda ulaşacağı değer edir? IYol: PV = 0000 YTL = PV (

Detaylı

ENERJİ ÜRETİM VE İLETİMİNDE ELEKTRİK VE OTOMASYON SİSTEMLERİ. Enerji Üretim ve İletiminde Elektrik ve Otomasyon Sistemleri KONTROLMATİK 1

ENERJİ ÜRETİM VE İLETİMİNDE ELEKTRİK VE OTOMASYON SİSTEMLERİ. Enerji Üretim ve İletiminde Elektrik ve Otomasyon Sistemleri KONTROLMATİK 1 ENERJİ ÜRETİM VE İLETİMİNDE ELEKTRİK VE OTOMASYON SİSTEMLERİ Eerji Üretim ve İletimide Elektrik ve Otomasyo Sistemleri KONTROLMATİK 1 Eerji üretim ve iletimide elektrik ve otomasyo sistemleri Güümüzü e

Detaylı

{ 1 3 5} { 2 4 6} OLASILIK HESABI

{ 1 3 5} { 2 4 6} OLASILIK HESABI OLASILIK HESABI Bu derste, uygulamalarda sıkça karşılaşıla, Olasılık Uzaylarıda bazılarıa değieceğiz ve verilmiş bir Olasılık Uzayıda olasılık hesabı yapacağız. Ω. Ω solu sayıda elemaa sahip olsu. Ω {

Detaylı

PLM. MSI Dergisi nin Kasım. Savunma ve Havacılık Sanayileri için Çağdaş Bir Yönetişim ve İnovasyon Ortamı: Bölüm VI

PLM. MSI Dergisi nin Kasım. Savunma ve Havacılık Sanayileri için Çağdaş Bir Yönetişim ve İnovasyon Ortamı: Bölüm VI Savuma ve Havacılık Saayileri içi Çağdaş Bir Yöetişim ve İovasyo Ortamı: Bölüm VI PLM 56 PLM (Product Lifecycle Maagemet / Ürü Yaşam Dögüsü Yöetimi) i felsefesi, vizyou ve faydalarıı alattığımız bu yazı

Detaylı

HALL ETKİLİ AKIM TRANSFORMATÖRÜNÜN SPEKTRAL VE İSTATİSTİKSEL ANALİZİ

HALL ETKİLİ AKIM TRANSFORMATÖRÜNÜN SPEKTRAL VE İSTATİSTİKSEL ANALİZİ ISSN:306-3 e-joural of New World Scieces Academy 2008, Volume: 3, Number: 2 Article Number: A0075 NATURAL AND APPLIED SCIENCES ELECTRIC AND ELECTRONIC ENGINEERING BİR Received: September 2007 Accepted:

Detaylı

DÖNEM I BİYOİSTATİSTİK, HALK SAĞLIĞI VE RUH SAĞLIĞI DERS KURULU Ders Kurulu Başkanı : Yrd.Doç.Dr. İsmail YILDIZ

DÖNEM I BİYOİSTATİSTİK, HALK SAĞLIĞI VE RUH SAĞLIĞI DERS KURULU Ders Kurulu Başkanı : Yrd.Doç.Dr. İsmail YILDIZ DÖNEM I BİYOİSTATİSTİK, HALK SAĞLIĞI VE RUH SAĞLIĞI DERS KURULU Ders Kurulu Başkaı : Yrd.Doç.Dr. İsmail YILDIZ ARAŞTIRMADA PLANLAMA VE ÇÖZÜMLEME (03-09 Ocak 014 Y.ÇELİK) Araştırma Süreci (The research

Detaylı

Obje Tabanlı Sınıflandırma Yöntemi ile Tokat İli Uydu Görüntüleri Üzerinde Yapısal Gelişimin İzlenmesi

Obje Tabanlı Sınıflandırma Yöntemi ile Tokat İli Uydu Görüntüleri Üzerinde Yapısal Gelişimin İzlenmesi Obje Tabalı Sııfladırma Yötemi ile Tokat İli Uydu Görütüleri Üzeride Yapısal Gelişimi İzlemesi İlker GÜNAY 1 Ahmet DELEN 2 Mahmut HEKİM 3 1 Gaziosmapaşa Üiversitesi, Mühedislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi,

Detaylı

ARAŞTIRMA MAKALESİ /RESEARCH ARTICLE

ARAŞTIRMA MAKALESİ /RESEARCH ARTICLE ANADOLU ÜNİVERSİESİ BİLİM VE EKNOLOJİ DERGİSİ A Uygulamalı Bilimler ve Mühedislik ANADOLU UNIVERSIY JOURNAL OF SCIENCE AND ECHNOLOGY A Applied Scieces ad Egieerig Cilt/Vol.: 4-Sayı/No: : 67-74 (23) ARAŞIRMA

Detaylı

FİBER BRAGG IZGARA TABANLI OPTİK SENSÖRÜN ANALİZİ

FİBER BRAGG IZGARA TABANLI OPTİK SENSÖRÜN ANALİZİ FİER RAGG IZGARA TAANLI OPTİK SENSÖRÜN ANALİZİ Lale KARAMAN 1 N. Özlem ÜNVERDİ Elektroik ve Haberleşme Mühedisliği ölümü Elektrik-Elektroik Fakültesi Yıldız Tekik Üiversitesi, 34349, eşiktaş, İstabul 1

Detaylı

Kırsal Kalkınma için IPARD Programı ndan Sektöre BÜYÜK DESTEK

Kırsal Kalkınma için IPARD Programı ndan Sektöre BÜYÜK DESTEK KAPAK KONUSU Kırsal Kalkıma içi IPARD Programı da Sektöre BÜYÜK DESTEK Kırsal Kalkıma (IPARD) Programı Kırmızı Et Üretimi ve Et Ürülerii İşlemesi ve Pazarlaması alalarıda gerçekleştirilecek yatırımları

Detaylı

Ders ile İlgili Önemli Bilgiler

Ders ile İlgili Önemli Bilgiler YZM5604 Bilgi Güveliği Yöetimi 5 Ekim 2015-2. Hafta Dr. Orha Gökçöl Bahçeşehir Üiversitesi, Fe Bilimleri Estitüsü Bilgi Tekolojileri Yüksek Lisas Programı Ders ile İlgili Öemli Bilgiler Ders saatleri :

Detaylı

Robot Navigasyonunda Potansiyel Alan Metodlarının Karşılaştırılması ve Đç Ortamlarda Uygulanması

Robot Navigasyonunda Potansiyel Alan Metodlarının Karşılaştırılması ve Đç Ortamlarda Uygulanması Robot Navigasyouda Potasiyel Ala Metodlarıı Karşılaştırılması ve Đç Ortamlarda Uygulaması Eyüp Çıar 1 Osma Parlaktua Ahmet Yazıcı 3 1, Elektrik-Elektroik Mühedisliği Bölümü, Eskişehir Osmagazi Üiversesi,

Detaylı

ON THE TRANSFORMATION OF THE GPS RESULTS

ON THE TRANSFORMATION OF THE GPS RESULTS Niğde Üiversitesi Mühedislik Bilimleri Dergisi, Cilt 6 Sayı -, (00), 7- GPS SONUÇLARININ DÖNÜŞÜMÜ ÜZERİNE BİR İNCELEME Meti SOYCAN* Yıldız Tekik Üiversitesi, İşaat Fakültesi, Jeodezi Ve Fotogrametri Mühedisliği

Detaylı

Depolamanın imalatçı tarafından yapıldığı doğrudan sevkiyat. Depolama imalatçı, sevkiyat sırasında birleştirme

Depolamanın imalatçı tarafından yapıldığı doğrudan sevkiyat. Depolama imalatçı, sevkiyat sırasında birleştirme Dağıtım Ağı Tasarımı Seçimi Uygu ağ seçimide ürü karakteristiklerii yaısıra dağıtım ağıı güçllü ve zayıf yöleri de göz öüüe alımalıdır. Geçe hafta ele aldığımız tasarımları hem güçlü hem de zayıf yöleride

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA ELEMANLARI LABORATUARI DENEY FÖYÜ

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA ELEMANLARI LABORATUARI DENEY FÖYÜ SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK AKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA ELEMANLARI LABORATUARI DENEY ÖYÜ DENEY I VİDALARDA OTOBLOKAJ DENEY II SÜRTÜNME KATSAYISININ BELİRLENMESİ DERSİN

Detaylı

Ki- kare Bağımsızlık Testi

Ki- kare Bağımsızlık Testi PARAMETRİK OLMAYAN İSTATİSTİKSEL TEKNİKLER Prof. Dr. Ali ŞEN Ki- kare Bağımsızlık Testi Daha öceki bölümlerde ölçümler arasıdaki ilişkileri asıl iceleeceğii gördük. Acak sıklıkla ilgileile veriler ölçüm

Detaylı

TEMEL BANKACILIK HİZMETLERİ TALEP ve BİLGİ FORMU TAHSİLAT PERİYODU 15,-TL. 3 er aylık. 5 TL Talep başına 5 TL. İşlem Başına 5-TL.

TEMEL BANKACILIK HİZMETLERİ TALEP ve BİLGİ FORMU TAHSİLAT PERİYODU 15,-TL. 3 er aylık. 5 TL Talep başına 5 TL. İşlem Başına 5-TL. TEMEL BANKACILIK HİZMEERİ TALEP ve BİLGİ FORMU ÜRÜNÜN /TANIMI : Katılım Fou (/Yabacı Para) Süresi (Vadesi) : Süresiz TAHSİL EDİLECEK ÜCRET, MASRAF VE KOMİSYON; Özel Cari Hesap İşletim Ücreti Hesap Özeti

Detaylı

BÖLÜM 8 ALAN ETKİLİ TRANSİSTÖRLER (JFET) Konular:

BÖLÜM 8 ALAN ETKİLİ TRANSİSTÖRLER (JFET) Konular: ALAN ETKİLİ TRANİTÖRLER (JFET) BÖLÜM 8 8 Koular: 8.1 Ala Etkili Joksiyo Trasistör (JFET) 8. JFET Karakteristikleri ve Parametreleri 8.3 JFET i Polarmaladırılması 8.4 MOFET 8.5 MOFET i Karakteristikleri

Detaylı

LABORATUVARIN İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZ HİZMETLERİ KAPSAMINDA AKREDİTASYON BELGESİ ALMASI ZORUNLULUĞU OLAN PARAMETRE LİSTESİ

LABORATUVARIN İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZ HİZMETLERİ KAPSAMINDA AKREDİTASYON BELGESİ ALMASI ZORUNLULUĞU OLAN PARAMETRE LİSTESİ LABORATUVARIN İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZ HİZMETLERİ KAPSAMINDA AKREDİTASYON BELGESİ ALMASI ZORUNLULUĞU OLAN PARAMETRE LİSTESİ Sıra No Parametre 1 Kişisel Soluabilir Tozları Kosatrasyou 2 İşyeri Ortamı

Detaylı

Geniş Alan Ağları- Devre Anahtarlama

Geniş Alan Ağları- Devre Anahtarlama Geniş Alan Ağları- Devre Anahtarlama Şimdiye kadarki derslerde, işaretlerin iletimi, kodlanması, noktadan noktaya iletişim üzerinde durduk. Ancak haberleşen aygıtlar çoğunlukla doğrudan bağlanmayıp bir

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ Makine Mühendisliği Bölümü

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ Makine Mühendisliği Bölümü BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ Makie Mühedisliği Bölümü 1 STAJLAR: Makie Mühedisliği Bölümü öğrecileri, öğreim süreleri boyuca 3 ayrı staj yapmakla yükümlüdürler. Bularda ilki üiversite içide e fazla 10 iş güü süreli

Detaylı

Algoritma Geliştirme ve Veri Yapıları 2 Veri Modelleri. Mustafa Kemal Üniversitesi

Algoritma Geliştirme ve Veri Yapıları 2 Veri Modelleri. Mustafa Kemal Üniversitesi Algoritma Geliştirme ve Veri Yapıları 2 Veri Modelleri Veri modelleri, veriler arasında ilişkisel ve sırasal düzeni gösteren kavramsal tanımlardır. Her program en azından bir veri modeline dayanır. Uygun

Detaylı

MAK312 ÖLÇME ve DEĞERLENDİRME OTOMATİK KONTROL LABORATUARI 1. Elektriksel Ölçümler ve İşlemsel Kuvvetlendiriciler

MAK312 ÖLÇME ve DEĞERLENDİRME OTOMATİK KONTROL LABORATUARI 1. Elektriksel Ölçümler ve İşlemsel Kuvvetlendiriciler MAK32 ÖLÇME ve DEĞELENDİME OTOMATİK KONTOL LABOATUAI Elektriksel Ölçümler ve İşlemsel Kuvvetlediriciler AMAÇLA:. Multimetre ile direç, gerilim ve akım ölçümleri, 2. Direç ölçümüde belirsizlik aalizii yapılması

Detaylı

İstatistik ve Olasılık

İstatistik ve Olasılık İstatistik ve Olasılık Ders 3: MERKEZİ EĞİLİM VE DAĞILMA ÖLÇÜLERİ Prof. Dr. İrfa KAYMAZ Taım Araştırma souçlarıı açıklamasıda frekas tablosu ve poligou isteile bilgiyi her zama sağlamayabilir. Verileri

Detaylı

(Sopphie Germain Denklemi) çarpanlarına ayırınız. r s + t r s + t olduğunu ispatlayınız. + + + + olduğunu. + + = + + eşitliğini ispatlayınız.

(Sopphie Germain Denklemi) çarpanlarına ayırınız. r s + t r s + t olduğunu ispatlayınız. + + + + olduğunu. + + = + + eşitliğini ispatlayınız. Sayılar Teorisi Kouları Geel Sıavları www.sbelia.wordpress.com SINAV I(IDENTITIES WITH SQUARES) 4 4. a 4b (Sopphie Germai Deklemi) çarpalarıa ayırıız.. 4 4 = A ise A ı sadece = durumuda asal olduğuu ispatlayıız..

Detaylı

ÇOĞULLAMA Haberleşme sistemlerinde çoğullama, iki yada daha fazla sayıda kanalı birleştirerek tek bir telefon kanalı üzerinden iletme işlemi olarak

ÇOĞULLAMA Haberleşme sistemlerinde çoğullama, iki yada daha fazla sayıda kanalı birleştirerek tek bir telefon kanalı üzerinden iletme işlemi olarak ÇOĞULLAMA Haberleşme sistemlerinde çoğullama, iki yada daha fazla sayıda kanalı birleştirerek tek bir telefon kanalı üzerinden iletme işlemi olarak yorumlanabilir. Üç temel çoğullama şekli vardır. 1. Uzay

Detaylı

IPv6 Ağlarında VoIP NETAŞ. 12-13 Ocak 2011. Ulusal IPv6 Protokol Altyapısı Tasarımı ve Geçiş Projesi

IPv6 Ağlarında VoIP NETAŞ. 12-13 Ocak 2011. Ulusal IPv6 Protokol Altyapısı Tasarımı ve Geçiş Projesi Ulusal IPv6 Protokol Altyapısı Tasarımı ve Geçiş Projesi 12-13 Ocak 2011 IPv6 Ağlarında VoIP Ali Katkar Hakkı Asım Terci Ceyda Gülen Akyıldız Rıdvan Özaydın İçerik Giriş VoIP Kavramları IPv4 ile Yaşanan

Detaylı

İKİ ÖLÇÜTLÜ PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ: MAKSİMUM TAMAMLANMA ZAMANI VE MAKSİMUM ERKEN BİTİRME

İKİ ÖLÇÜTLÜ PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ: MAKSİMUM TAMAMLANMA ZAMANI VE MAKSİMUM ERKEN BİTİRME V. Ulusal Üretim Araştırmaları Sempozyumu, İstabul Ticaret Üversitesi, 25-27 Kasım 2005 İKİ ÖLÇÜTLÜ PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ: MAKSİMUM TAMAMLANMA ZAMANI VE MAKSİMUM ERKEN BİTİRME Tamer EREN

Detaylı

ENERJİ ÜRETİM VE İLETİMİNDE ELEKTRİK VE OTOMASYON SİSTEMLERİ. Enerji Üretim ve İletiminde Elektrik ve Otomasyon Sistemleri KONTROLMATİK 1

ENERJİ ÜRETİM VE İLETİMİNDE ELEKTRİK VE OTOMASYON SİSTEMLERİ. Enerji Üretim ve İletiminde Elektrik ve Otomasyon Sistemleri KONTROLMATİK 1 ENERJİ ÜRETİM VE İLETİMİNDE ELEKTRİK VE OTOMASYON SİSTEMLERİ Eerji Üretim ve İletimide Elektrik ve Otomasyo Sistemleri KONTROLMATİK 1 Eerji üretim ve iletimide elektrik ve otomasyo sistemleri Güümüzü e

Detaylı

ÖĞRENME ETKİLİ HAZIRLIK VE TAŞIMA ZAMANLI PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ

ÖĞRENME ETKİLİ HAZIRLIK VE TAŞIMA ZAMANLI PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ Öğreme Etkili Hazırlık ve Taşıma Zamalı Paralel Makieli Çizelgeleme Problemi HAVACILIK VE UZAY TEKNOLOJİLERİ DERGİSİ TEMMUZ 2006 CİLT 2 SAYI 4 (67-72) ÖĞRENME ETKİLİ HAZIRLIK VE TAŞIMA ZAMANLI PARALEL

Detaylı

3D NESNE MODELLEMEYE YÖNELİK LAZERLİ BİR TARAYICI SİSTEMİN TASARIMI VE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ

3D NESNE MODELLEMEYE YÖNELİK LAZERLİ BİR TARAYICI SİSTEMİN TASARIMI VE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ D NESNE MODELLEMEYE YÖNELİK LAZERLİ BİR TARAYICI SİSTEMİN TASARIMI VE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ Erka BEŞDOK Bilal KASAP Jeodei ve Fotogrametri Mühedisliği Bölümü Mühedislik Fakültesi ve Bilgisayar Müh. ABD, Fe

Detaylı

DİKDÖRTGEN SPİRAL ANTENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME

DİKDÖRTGEN SPİRAL ANTENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME DİKDÖRTGEN SPİRAL ANTENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME Uğur SAYNAK ve Alp KUŞTEPELİ Elektrik-Elektroik Mühedisliği Bölümü İzmir Yüksek Tekoloji Estitüsü, 35430, Urla, İZMİR e-posta: ugursayak@iyte.edu.tr e-posta:

Detaylı

Uygulama 6. Sunum 5. Oturum 4. Taşıma 3. Ağ 2. Veri iletim 1

Uygulama 6. Sunum 5. Oturum 4. Taşıma 3. Ağ 2. Veri iletim 1 OSI MODELİ OSI Modeli Farklıbilgisayarların ve standartların gelişmesi ile sorunların ortaya çıkması nedeniyle ISO (International Organization for Standardization), OSI(Open Systems Interconnection) modelini

Detaylı

AKIŞKAN BORUSU ve VANTİLATÖR DENEYİ

AKIŞKAN BORUSU ve VANTİLATÖR DENEYİ AKIŞKA BORUSU ve ATİLATÖR DEEYİ. DEEYİ AMACI a) Lüle ile debi ölçmek, b) Dairesel kesitli bir borudaki türbülaslı akış şartlarıda hız profili ve eerji kayıplarıı deeysel olarak belirlemek ve literatürde

Detaylı

3. Bölüm Paranın Zaman Değeri. Prof. Dr. Ramazan AktaĢ

3. Bölüm Paranın Zaman Değeri. Prof. Dr. Ramazan AktaĢ 3. Bölüm Paraı Zama Değeri Prof. Dr. Ramaza AktaĢ Amaçlarımız Bu bölümü tamamladıkta sora aşağıdaki bilgi ve becerilere sahip olabileceksiiz: Paraı zama değeri kavramıı alaşılması Faiz türlerii öğremek

Detaylı

İSTATİSTİK 2. Tahmin Teorisi 07/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI. aysecagli@beykent.edu.tr

İSTATİSTİK 2. Tahmin Teorisi 07/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI. aysecagli@beykent.edu.tr İSTATİSTİK 2 Tahmi Teorisi 07/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI aysecagli@beyket.edu.tr İstatistik yötemler İstatistik yötemler Betimsel istatistik Çıkarımsal istatistik Tahmi Hipotez testleri Nokta tahmii Aralık

Detaylı

20 (1), 109-115, 2008 20(1), 109-115, 2008. kakilli@marmara.edu.tr

20 (1), 109-115, 2008 20(1), 109-115, 2008. kakilli@marmara.edu.tr Fırat Üiv. Fe ve Müh. il. Dergisi Sciece ad Eg. J of Fırat Uiv. 0 (), 09-5, 008 0(), 09-5, 008 Harmoikleri Reaktif Güç Kompazasyo Sistemlerie Etkilerii İcelemesi ve Simülasyou da KKİİ, Koray TUNÇP ve Mehmet

Detaylı

PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNDE KONTROL SÜREKLİLİĞİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI

PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNDE KONTROL SÜREKLİLİĞİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI Kriz Dergisi 3 (1-2): 133-137 PSİKİYATRİ POLİKLİNİĞİNDE KONTROL SÜREKLİLİĞİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI Ayça GÜRDAL*, Hasa MIRSAL" GİRİŞ VE AMAÇ Ayakta tedavi sürekliliği, diğer tıp dallarıda

Detaylı

Ölçme Hataları, Hata Hesapları. Ölçme Hataları, Hata Hesapları 2/22/2010. Ölçme... Ölçme... Yrd. Doç. Dr. Elif SERTEL sertele@itu.edu.

Ölçme Hataları, Hata Hesapları. Ölçme Hataları, Hata Hesapları 2/22/2010. Ölçme... Ölçme... Yrd. Doç. Dr. Elif SERTEL sertele@itu.edu. //00 Ölçme Hataları, Hata Hesapları Ölçme Hataları, Hata Hesapları Yrd. Doç. Dr. Elif SERTEL sertele@itu.edu.tr Suu, Doç. Dr. Hade Demirel i ders otlarıda ve Ölçme Bilgisi kitabıda düzelemiştir. Ölçme...

Detaylı

NETCAD e-bldy Bilgiye Dayalı Yerel Yönetim

NETCAD e-bldy Bilgiye Dayalı Yerel Yönetim NETCAD e-bldy Bilgiye Dayalı Yerel Yöetim Firma taıtımı NETCAD ; Ulusal CAD & GIS Çözümleri A.Ş. tarafıda 1989 yılıda geliştirilmeye başlamış, 20 yılı aşkı süredir kamu ve özel sektör ihtiyaçlarıı karşılaya,

Detaylı

7 Uygulama 6. Sunum 5 Oturum Taşıma. 4 Ara katman- Yazılım ve donanım arası 3. Ağ Veri iletim. 2 Ağ Grubu-Donanım 1. Fiziksel. Uygulama Grubu-Yazılım

7 Uygulama 6. Sunum 5 Oturum Taşıma. 4 Ara katman- Yazılım ve donanım arası 3. Ağ Veri iletim. 2 Ağ Grubu-Donanım 1. Fiziksel. Uygulama Grubu-Yazılım OSI Modeli Farklı bilgisayarların i l ve standartların gelişmesi ile sorunların ortaya çıkması nedeniyle ISO (International Organization for Standardization), OSI (Open Systems Interconnection) modelini

Detaylı

Hertfordshire Petrol Deposu Yangını, İngiltere

Hertfordshire Petrol Deposu Yangını, İngiltere Hertfordshire Petrol Deposu Yagıı, İgiltere Derleyeler O.Meti İlkışık ve Nilay Özeyralı Ergeç İstabul Büyükşehir Belediyesi Afet Koordiasyo Merkezi, AKOM 1 Hertfordshire Petrol Deposu Bucefield Kompleksi

Detaylı

BORU HATTI AKIM HARĐTACISI

BORU HATTI AKIM HARĐTACISI BORU HATTI AKIM HARĐTACISI Koum Yeraltı borularıı yerii tam olarak bulma, hatları deriliklerii saptama ve izolasyo hatalarıı gidermek içi tasarlamış bir cihazdır. Kayıt 1000 adet PCM değerii ve koum ölçülerii

Detaylı

Teknolojik Gelişmeler ve Türkiye nin Teknoloji Geliştirme Koşul ve Olanakları

Teknolojik Gelişmeler ve Türkiye nin Teknoloji Geliştirme Koşul ve Olanakları TMMOB Ketsel ve Kırsal Ala Gelişme Stratejileri Semieri 13-14 Ocak 1996 Akara Tekolojik Gelişmeler ve Türkiye i Tekoloji Geliştirme Koşul ve Olaakları H. Aykut Göker, Aralık 1995 Giriş Tartışacağımız kou,

Detaylı

Doç. Dr. M. Mete DOĞANAY Prof. Dr. Ramazan AKTAŞ

Doç. Dr. M. Mete DOĞANAY Prof. Dr. Ramazan AKTAŞ TAHVİL DEĞERLEMESİ Doç. Dr. M. Mee DOĞANAY Prof. Dr. Ramaza AKTAŞ 1 İçerik Tahvil ve Özellikleri Faiz Oraı ve Tahvil Değeri Arasıdaki İlişki Tahvili Geiri Oraı ve Vadeye Kadar Geirisi Faiz Oraı Riski Verim

Detaylı

GEZGİN VERİ İLETİŞİMİNDE HİZMET SUNUCULARI İÇİN GEÇİT TASARIMI. YÜKSEK LİSANS TEZİ Emine AKSOY. Anabilim Dalı : BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ

GEZGİN VERİ İLETİŞİMİNDE HİZMET SUNUCULARI İÇİN GEÇİT TASARIMI. YÜKSEK LİSANS TEZİ Emine AKSOY. Anabilim Dalı : BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ GEZGİN VERİ İLETİŞİMİNDE HİZMET SUNUCULARI İÇİN GEÇİT TASARIMI YÜKSEK LİSANS TEZİ Emine AKSOY Anabilim Dalı : BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ Programı : BİLGİSAYAR

Detaylı

Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ.

Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ. Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ. Türkçe (İngilizce) karşılıklar Servis Kalitesi (Quality of Service, QoS) Uçtan-uca (end-to-end) Düğümden-ağa (host-to-network) Bölüm

Detaylı

İstanbul Göztepe Bölgesinin Makine Öğrenmesi Yöntemi ile Rüzgâr Hızının Tahmin Edilmesi

İstanbul Göztepe Bölgesinin Makine Öğrenmesi Yöntemi ile Rüzgâr Hızının Tahmin Edilmesi Makie Tekolojileri Elektroik Dergisi Cilt: 8, No: 4, 011 (75-80) Electroic Joural of Machie Techologies Vol: 8, No: 4, 011 (75-80) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.tekolojikarastirmalar.com e-issn:1304-4141

Detaylı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Aktarım katmanında TCP ve olmak üzere iki protokol kullanılır. iletiminde sağlama yapılmadığı

Detaylı

MATLAB VE ASP.NET TABANLI WEB ARAYÜZÜ KULLANILARAK DOĞRUSAL OLMAYAN SİSTEMLERİN ANALİZİ

MATLAB VE ASP.NET TABANLI WEB ARAYÜZÜ KULLANILARAK DOĞRUSAL OLMAYAN SİSTEMLERİN ANALİZİ Gazi Üiv. Müh. Mim. Fak. Der. Joural of the Faculty of Egieerig ad Architecture of Gazi Uiversity Cilt 27, No 4, 795-806, 2012 Vol 27, No 4, 795-806, 2012 MATLAB VE ASP.NET TABANLI WEB ARAYÜZÜ KULLANILARAK

Detaylı

ULAKNET VoIP Servisi ve VoIP Çalışma Grubu

ULAKNET VoIP Servisi ve VoIP Çalışma Grubu ULAKNET VoIP Servisi ve VoIP Çalışma Grubu Neşe Kaptan Koç III. ULAKNET Çalıştayı ve Eğitimi Adnan Menderes Üniversitesi Didim MYO/Aydın 31 Mayıs - 3 Haziran 2009 Gündem VoIP nedir? VoIP için Kullanılan

Detaylı

ViewSonic. VFM1036W Digital Photo Frame. - User Guide. - Guide de l utilisateur. - Bedienungsanleitung. - Guía del usuario.

ViewSonic. VFM1036W Digital Photo Frame. - User Guide. - Guide de l utilisateur. - Bedienungsanleitung. - Guía del usuario. ViewSoic Digital Photo Frame - User Guide - Guide de l utilisateur - Bedieugsaleitug - Guía del usuario - Guia do usuário - Käyttöopas - Руководство пользователя - Kullaιcι kιlavuzu - Οδηγός χρηστών Model

Detaylı

BİLGİNİN EĞİTİM TEKNOLOJİLERİNDEN YARARLANARAK EĞİTİMDE PAYLAŞIMI

BİLGİNİN EĞİTİM TEKNOLOJİLERİNDEN YARARLANARAK EĞİTİMDE PAYLAŞIMI The Turkish Olie Joural of Educatioal Techology TOJET July 2005 ISSN: 106521 volume Issue Article 16 BİLGİNİN EĞİTİM TEKNOLOJİLERİNDEN YARARLANARAK EĞİTİMDE PAYLAŞIMI Yard. Doç. Dr. Bahadti RÜZGAR Marmara

Detaylı

İstatistik ve Olasılık

İstatistik ve Olasılık İstatistik ve Olasılık Ders 3: MERKEZİ EĞİLİM VE DAĞILMA ÖLÇÜLERİ Prof. Dr. İrfa KAYMAZ Taım Araştırma souçlarıı açıklamasıda frekas tablosu ve poligou isteile bilgiyi her zama sağlamayabilir. Verileri

Detaylı

AÇIK ĐŞLETME BASAMAKLARI TENÖR KONTROLÜNDE JEOĐSTATĐSTĐKSEL TAHMĐN MODELĐ SEÇĐMĐ

AÇIK ĐŞLETME BASAMAKLARI TENÖR KONTROLÜNDE JEOĐSTATĐSTĐKSEL TAHMĐN MODELĐ SEÇĐMĐ Eskişehir Osmagazi Üiversitesi Müh.Mim.Fak.Dergisi C.XXI, S., 2008 Eg&Arch.Fac. Eskişehir Osmagazi Uiversity, Vol..XXI, No:, 2008 Makalei Geliş Tarihi : 2.02.2007 Makalei Kabul Tarihi : 23.03.2007 AÇIK

Detaylı

MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ

MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ Mustafa ÖZDEMİR İ. Cem PARMAKSIZOĞLU ÖZET Düya çapıda rekabeti ö plaa çıktığı bu gükü şartlarda, e gelişmiş ürüü, e kısa sürede, e ucuza üretmek veya ilk yatırım ve işletme

Detaylı

OLASILIK VE TÜMEVARIM*

OLASILIK VE TÜMEVARIM* OLASILIK VE TÜMEVARIM* Yaza: Has Reichebach** Çevire: Hasa Aydı*** Tümevarım Soruu: Sık sık yieleme şeklideki olasılık yorumu, olasılık kuramı içeriside iki işleve sahiptir. İlki, sık sık yieleme bir olasılık

Detaylı

Bölüm 5: Hareket Kanunları

Bölüm 5: Hareket Kanunları Bölüm 5: Hareket Kauları Kavrama Soruları 1- Bir cismi kütlesi ile ağırlığı ayımıdır? 2- Ne zama bir cismi kütlesi sayısal değerce ağırlığıa eşit olur? 3- Eşit kollu terazi kütleyi mi yoksa ağırlığı mı

Detaylı

OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİLERDE MÜZİK EĞİTİMİ İLE ÇOCUKLARIN GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE TERAPÖTİK BİR ÇALIŞMA

OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİLERDE MÜZİK EĞİTİMİ İLE ÇOCUKLARIN GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE TERAPÖTİK BİR ÇALIŞMA Joural of Research i Educatio ad Teachig OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİLERDE MÜZİK EĞİTİMİ İLE ÇOCUKLARIN GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE TERAPÖTİK BİR ÇALIŞMA Yard.Doç.Dr. Tüli Malkoç Marmara Üiversitesi

Detaylı

BAĞLAMA MADDELERİ VE SIZINTI ACİL DURUM ÜRÜNLERİ TEDBİR VE TEHLİKELİ MADDE KULLANIMINA YÖNELİK ACİL DURUM KILAVUZU

BAĞLAMA MADDELERİ VE SIZINTI ACİL DURUM ÜRÜNLERİ TEDBİR VE TEHLİKELİ MADDE KULLANIMINA YÖNELİK ACİL DURUM KILAVUZU BAĞLAMA MADDELERİ VE SIZINTI ACİL DURUM ÜRÜNLERİ TEDBİR VE TEHLİKELİ MADDE KULLANIMINA YÖNELİK ACİL DURUM KILAVUZU BAĞLAMA MADDELERİ / EMİCİLERİ / SIZINTI YÖNETİMİ Yağ, bezi, dizel, kimyasal, asit, alkali

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ 8. HAFTA ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ PORTFÖY YÖNETİMİ II Doç.Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr Geleeksel Portföy Yaklaşımı, Bu yaklaşıma göre portföy bir bilim değil,

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ .4.26 5. HAFTA ISF44 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ Mekul Kıymet Yatırımlarıı Değerlemesi Doç. Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr 2 Temel Değerleme Modeli Mekul Kıymet Değerlemesi

Detaylı

WAM 918. DIRAC ELECTRONICS WAM 918 Kablosuz Erişim Ünitesi. Kullanıcı El Kitabı

WAM 918. DIRAC ELECTRONICS WAM 918 Kablosuz Erişim Ünitesi. Kullanıcı El Kitabı WAM 918 DIRAC ELECTRONICS WAM 918 Kablosuz Erişim Ünitesi Kullanıcı El Kitabı İçindekiler Genel Özellikler 1 Kart Bağlantı Şeması. 2 Konnektörler 2 Gösterge Işıkları 3 Ayar Anahtarları. 3 SIM Ayarları...

Detaylı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı. 16-17 EKi. 2012 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı. 16-17 EKi. 2012 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı 16-17 EKi. 2012 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU TCP/IP PROTOKOL GRUBU Protokol belirli bir işi düzenleyen kurallar kümesidir. Ağ protokolleri

Detaylı

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME Akıllı şebekeleri ve akıllı sayaç okumaları hayata geçirebilmek için anahtar nitelikteki enerji değerlerini gerçek zamanlı olarak transfer edilebilecek bir haberleşme

Detaylı

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME DAĞITIM ŞİRKETİ Kontrol Odası Yönetimi IP Altyapısı MV Akıllı şebekeleri ve akıllı sayaç okumaları hayata geçirebilmek için anahtar nitelikteki enerji değerlerini gerçek zamanlı olarak transfer edilebilecek

Detaylı

KALİTE KONTROLDE ÖRNEKLEM BÜYÜKLÜĞÜNÜN DEĞİŞKEN OLMASI DURUMUNDA p KONTROL ŞEMALARININ OLUŞTURULMASI

KALİTE KONTROLDE ÖRNEKLEM BÜYÜKLÜĞÜNÜN DEĞİŞKEN OLMASI DURUMUNDA p KONTROL ŞEMALARININ OLUŞTURULMASI İstabul Ticaret Üiversitesi Fe Bilimleri Dergisi Yıl: 5 Sayı:10 Güz 2006/2 s 65-80 KALİTE KONTROLDE ÖRNEKLEM BÜYÜKLÜĞÜNÜN DEĞİŞKEN OLMASI DURUMUNDA p KONTROL ŞEMALARININ OLUŞTURULMASI İrfa ERTUĞRUL *,

Detaylı

VoIP Sistemleri. Voice Over Internet Protocol

VoIP Sistemleri. Voice Over Internet Protocol VoIP VoIP VoIP Sistemleri Voice Over Internet Protocol Temel Bilgiler PSTN (Public Switched Telephone Network): Telekom operatörlerinin, dünya genelinde temel iletişim hizmeti sunmak için kullandıkları

Detaylı

YÖNLENDİRİCİLER. Temel Bilgiler. Vize Hazırlık Notları

YÖNLENDİRİCİLER. Temel Bilgiler. Vize Hazırlık Notları YÖNLENDİRİCİLER Temel Bilgiler Vize Hazırlık Notları 1 Yönlendiriciler 1. YÖNLENDİRİCİLER 1.1. WAN Geniş Alan Bilgisayar Ağları (WAN, Wide Area Network) Bir ülke ya da dünya çapında yüzlerce veya binlerce

Detaylı

Mobil Sanal Ağ İşletmeciliği

Mobil Sanal Ağ İşletmeciliği Mobil Sanal Ağ İşletmeciliği Mobil Sanal Ağ İşletmecisi - (Mobile Virtual Network Operator, MVNO), kendine ait lisanslı bir radyo frekans aralığı ve altyapısı bulunmayan, ancak bu altyapıya sahip işletmecilerden

Detaylı

NUMARALANDIRMA TERİMLER SÖZLÜĞÜ -A- -B- -C-

NUMARALANDIRMA TERİMLER SÖZLÜĞÜ -A- -B- -C- access code address addressing allocate (v.) allocation alpha-numeric dialling area code billing branding call centre calling card service calling party Calling Line Identification (CLI) campus network

Detaylı

MADENCİLİK YATIRIM PROJELERİNİN SOSYAL KARLILIK ANALİZİYLE DEĞERLENDİRİLMESİ

MADENCİLİK YATIRIM PROJELERİNİN SOSYAL KARLILIK ANALİZİYLE DEĞERLENDİRİLMESİ MADENCİLİK, Cilt 42, Sayı 3, Sayfa 25-30, Eylül 2003 Vol. 42, No. 3, pp 25-30, September 2003 MADENCİLİK YATIRIM PROJELERİNİN SOSYAL KARLILIK ANALİZİYLE DEĞERLENDİRİLMESİ Appraisal of Miig Ivestmet Projects

Detaylı

Yatırım Projelerinde Kaynak Dağıtımı Analizi. Analysis of Resource Distribution in Investment Projects

Yatırım Projelerinde Kaynak Dağıtımı Analizi. Analysis of Resource Distribution in Investment Projects Uşak Üiversitesi Sosyal Bilimler Dergisi (2012) 5/2, 89-101 Yatırım Projeleride Kayak Dağıtımı Aalizi Bahma Alp RENÇBER * Özet Bu çalışmaı amacı, yatırım projeleride kayak dağıtımıı icelemesidir. Yatırım

Detaylı

Yönlendiriciler ve Yönlendirme Temelleri

Yönlendiriciler ve Yönlendirme Temelleri Yönlendiriciler ve Yönlendirme Temelleri 2/66 Yönlendiricilerin çalışma prensibini öğrenmek. Yönlendirici temellerini tanımlamak. Yönlendirici tablolarını tanımlamak ve kullanımını öğrenmek. 2 1 3/66 Yönlendirme,

Detaylı

IP PBX Sistemleri IP PBX SİSTEMLERİ. IP PBX Modelleri F1022 F1020 F1025 F1050 F1100 F1200 F2000. max32. max32. max32. max32. max32.

IP PBX Sistemleri IP PBX SİSTEMLERİ. IP PBX Modelleri F1022 F1020 F1025 F1050 F1100 F1200 F2000. max32. max32. max32. max32. max32. IP PBX Sistemleri Ürü Resmi Cocurret Calls Max Extesios FXO FXS F1022 10 12 2 2 F1020 20 50 F1025 20 50 F1050 20 50 8 - F1100 0 100 F1200 80 200 F2000 100 00 IP PBX Modelleri IP PBX F1020 : FXO F1025 :

Detaylı

Normal Dağılımlı Bir Yığın a İlişkin İstatistiksel Çıkarım

Normal Dağılımlı Bir Yığın a İlişkin İstatistiksel Çıkarım Normal Dağılımlı Bir Yığı a İlişi İstatistisel Çıarım Bir üretici edi ürüleride, piyasadai 3,5 cm li vidalarda yalıca boyları 3,4 cm ile 3,7 cm aralığıda olaları ullaabilmetedir. Üretici, piyasadai bu

Detaylı

Elektrik Enerji Sistemlerinde Oluşan Harmoniklerin Filtrelenmesinde Pasif Filtre ve Filtreli Kompanzasyonun Kullanımı ve Simülasyon Örnekleri

Elektrik Enerji Sistemlerinde Oluşan Harmoniklerin Filtrelenmesinde Pasif Filtre ve Filtreli Kompanzasyonun Kullanımı ve Simülasyon Örnekleri Politekik Dergisi Joural of Polytechic ilt: 9 Sayı: 4 s.63-69, 006 Vol: 9 No: 4 pp.63-69, 006 Elektrik Eerji Sistemleride Oluşa Harmoikleri Filtrelemeside Pasif Filtre ve Filtreli Kompazasyou Kullaımı

Detaylı

Üç Boyutlu Bilgisayar Grafikleri

Üç Boyutlu Bilgisayar Grafikleri 1. Üç Boyutlu Nese Taımlama Yötemleri Bilgisayar grafikleride üç boyutlu eseleri taımlamak içi birçok yötem geliştirilmiştir. Hagi taımlama yötemi avatajlı olduğu üç boyutlu uygulamaı amaç ve gereksiimleri,

Detaylı

YAPISAL ELEMANLARIN TİTREŞİM FREKANSLARININ ANALİZİ İÇİN ÜÇ BOYUTLU TIMOSHENKO KİRİŞ ELEMANI

YAPISAL ELEMANLARIN TİTREŞİM FREKANSLARININ ANALİZİ İÇİN ÜÇ BOYUTLU TIMOSHENKO KİRİŞ ELEMANI 2. Türkiye Deprem Mühedisliği ve Sismoloji Koferası YAPISAL ELEMANLARIN TİTREŞİM FREKANSLARININ ANALİZİ İÇİN ÜÇ BOYUTLU TIMOSHENKO KİRİŞ ELEMANI ÖZET: O. Soydaş 1 ve A. Sarıtaş 2 1 Doktora Öğrecisi, İşaat

Detaylı

Şekil 2. Sabit hızla dönen diskteki noktanın anlık yüksekliğini veren grafik.

Şekil 2. Sabit hızla dönen diskteki noktanın anlık yüksekliğini veren grafik. FREKANS ve AYF Düzeli olarak tekrar ede olayları sıklığıı belirtmek içi kullaıla periyod kelimesi yerie birim zamada gerçekleşe tekrar etme sayısı da kullaılır ve bua frekas deir. Ayı şekilde periyodik

Detaylı

TÜRKİYE İÇİN SERMAYE STOK VERİLERİ GÜNCELLENMESİ VE BÜYÜME ORANIYLA İLİŞKİSİ: 1972-2008 DÖNEMİ

TÜRKİYE İÇİN SERMAYE STOK VERİLERİ GÜNCELLENMESİ VE BÜYÜME ORANIYLA İLİŞKİSİ: 1972-2008 DÖNEMİ TÜRKİYE İÇİN SERMAYE STOK VERİLERİ GÜNCELLENMESİ VE BÜYÜME ORANIYLA İLİŞKİSİ: 1972-2008 DÖNEMİ Updatig Capital Stock Data for Turkey ad Its Relatioship with Growth Rate: The Period of 1972-2008 Dr. Ahmet

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.tekolojikarastirmalar.com e-issn:134-4141 Makie Tekolojileri Elektroik Dergisi 28 (3) 41-48 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Makale Düşük Sıcak Kayaklı Isı Pompaları Eerji Maliyet Aalizi Özet Murat KAYA Hitit

Detaylı

DALGACIK DÖNÜġÜMÜ ĠLE ARK OCAĞI AKIM VE GERĠLĠM HARMONĠK ANALĠZĠ

DALGACIK DÖNÜġÜMÜ ĠLE ARK OCAĞI AKIM VE GERĠLĠM HARMONĠK ANALĠZĠ DALGACIK DÖNÜġÜMÜ ĠLE ARK OCAĞI AKIM VE GERĠLĠM HARMONĠK ANALĠZĠ G. Gülde Köktürk Hacer Şekerci Öztra Dokz Eylül Üiversitesi Dokz Eylül Üiversitesi glde.koktrk@de.ed.tr hacer.oztra@de.ed.tr Özet : B çalışma,

Detaylı