Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ""

Transkript

1

2 TERMAL KONFOR Termal konfor; genel olarak bir işyerinde çalışanların büyük çoğunluğunun sıcaklık, nem, hava akımı gibi iklim koşulları açısından gerek bedensel gerekse zihinsel faaliyetlerini sürdürürken belli bir rahatlık içinde bulunmalarını ifade eder.

3 TERMAL KONFOR Kapalı bir ortam içerisinde termal konfor rahatlığının hemen farkına varılmaz, ancak bir süre geçtikten sonra termal konfor hissedilmeye başlanır. Eğer termal konfor koşulları mevcut değilse; önce sıkıntı hissedilir ve daha sonra rahatsızlık duyulur.

4 TERMAL KONFOR İşyerlerindeki çalışma ortamları için termal konfor denilince ne anlaşılır? Bir işyerinde termal konfor denilince; o işyeri atmosferinin sıcaklığı, nemi, hava akım hızı ve radyan ısısı akla gelmelidir.

5 TERMAL KONFOR Çalışma ortamlarındaki ısı etkilenmeleri ve konforsuz ortam şartları, iş kazalarının artmasına ve üretimin azalmasına bir başka deyişle verimin düşmesine sebep olmaktadır.

6 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ İnsanın ortamla ısı alış-verişine etki eden dört ayrı faktör vardır: 1. Hava sıcaklığı 2. Havanın nem yoğunluğu 3. Hava akım hızı 4. Radyan ısı

7 ISININ TANIMI VE TÜRLERİ Sıcaklık: Sıcaklık, çalışma hayatında çalışanları olumsuz yönde etkileyen fiziksel faktörlerden birisidir. Bir standarda göre; bir cismin ne kadar soğuk ve ılık olduğunu ifade eden niceliğe, o cismin sıcaklığı denir. İşyeri ortamının sıcaklığı kuru termometreler ile ölçülür. Birimi; santigrat, fahrenheit veya kelvin dir.

8 ISININ TANIMI VE TÜRLERİ Serbest yaşam için insan kapasitesini oluşturan ve fizyolojik gereksinmeler dediğimiz; insan vücudunun ısı alış-verişi, oksijen, tuz ve asit-baz dengesi gibi bazı fiziksel ve kimyasal faktörlerin belli sınırlar içinde sürekli stabil olmaları gerekir.

9 ISININ TANIMI VE TÜRLERİ Örneğin; İnsan vücudunun sıcaklığı 36, C arasında değişmezlik gösterir. Bu durum; vücut ile çevre arasındaki ısı alış-verişi ile sağlanır.

10 ISININ TANIMI VE TÜRLERİ Isı dış çevrede devamlı olarak bulunan bir çeşit enerjidir. Normal koşullarda havanın kuru termometre ile ölçülen sıcaklık derecesi hava sıcaklığı hakkında bir fiziksel ölçüdür.

11 Isı bir yerden başka bir yere üç yolla yayılır Isının iletimle yayılması (kondüksiyon): Katı maddelerde ısı bu yolla yayılır Maddenin atomları ısıyı birbirine aktarır Böylece ısı bir noktadan diğerine taşınmış. olur Isının madde akımı ile yayılması (konveksiyon): Havada ve sıvılarda ısı bu yolla yayılır Bu tür yayılma, ısınan hava ve sıvı moleküllerinin titreşerek diğer moleküllerle yer değiştirmesi ile olur. Isının Işıma ile yayılması(radyasyon): Isının etrafa enerji dalgaları şeklinde yayılmasıdır(ışık gibi) Bunun için maddesel bir ortam gerekmez, yani ısı bu şekilde boşlukta da yayılabilir. Güneşin dünyayı ısıtması buna örnektir.

12 ISI ALIŞ-VERİŞİNİN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Çalışma yükü aşağıdaki kategorilerde incelenebilir; Uyku ve oturma halinde Kcal/Saat Hafif işlerde (Oturma, ayakta makinaları kontrol etme, hafif el ve ayak çalışması) 200 Kcal/Saat Orta ağır işlerde (Oturarak ağır el ve ayak hareketi, ayakta makina kullanmak, orta derecede bir ağırlık taşımak) Kcal/Saat Ağır işlerde (Ağır bir malzemeyi taşımak veya itmek) Kcal/Saat

13 ISI ALIŞ-VERİŞİNİN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Yüksek sıcaklığın sebep olduğu rahatsızlıklar: Vücut ısı regülasyonunun bozulması ile, vücut ısının 41 0 C ye kadar ulaşması sonucu, ısı çarpması olur. Aşırı terleme nedeni ile kaslarda ani kasılmalar şeklinde ısı krampları olabilir. Aşırı yükleme sonucu tansiyon düşüklüğüne, baş dönmesine yol açan ısı yorgunlukları olabilir.

14 ISI ALIŞ-VERİŞİNİN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Ayrıca yüksek sıcaklık; Kaşıntılı kırmızı lekeler şeklinde deri bozukluklarına, Moral bozukluklarına, Konsantrasyon bozukluklarına ve Aşırı duyarlılık ile endişeye sebep olabilir.

15 ISI ALIŞ-VERİŞİNİN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Yapılan araştırmalar, kişilerin başlangıçta sıcaklığa karşı duyarlı yani dayanıksız olduklarını göstermekte ise de; sıcaklığa karşı zamanla alıştıklarını yani uyum sağladıklarını da göstermiştir.

16 ISI ALIŞ-VERİŞİNİN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Endüstride düşük ısıya daha az rastlanır. Soğuk işyeri ortamları, daha çok soğuk hava depolarında yapılan çalışmalarda ve kışın açıkta yapılan işlerde görülür. Düşük sıcaklık, yani soğuk, insan üzerinde olumsuz etkiler yapar. Uyuşukluk, uyku hali, organlarda hissizlik ve donma gibi haller aşırı soğuğun insanlar üzerindeki olumsuz etkileridir.

17 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ İşyeri ortamlarında termal konfor için ana faktör sıcaklıktır. Ancak termal radyasyon, nem ve hava akım hızının da bilinmesi ve dikkate alınması gerekir. Sıcaklık ile birlikte termal radyasyon, nem ve hava akım hızına termal konfor şartları denilmektedir.

18 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ 1. Sıcaklık: Havanın sıcaklığının kuru termometreler ile ölçülür. Kuru termometreler genellikle cam hazneli cıvalı veya alkollü termometrelerdir.

19 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ 2. Radyan Isı: Isı kaynaklarından ışıma yolu ile yayılan ısı olup glop termometre ile ölçülür. Glop termometre ince ve dış yüzü mat siyah boya ile boyanmış 15 cm çapında bakır bir küre merkezine yerleştirilmiş bir kuru termometreden oluşur.

20 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ İşyerinde işin gereği olarak sıcak yüzeyler bulunabilmekte ve bu yüzeylerden ısı radyasyonu olabilmektedir. Termal radyasyon yani radyan ısı emileceği bir yüzeye çarpmadıkça, sıcaklık meydana getirmeyen elektromanyetik bir enerjidir. Dolayısıyla hava akımları radyan ısıyı etkilemektedir. Ancak, ortamdaki hava akımı çalışana biraz rahatlık verebilir.

21 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Termal radyasyondan korunmanın tek yolu, çalışanla kaynak arasına ısı geçirmeyen bir perde koymaktır. Ancak konulan perde ısıyı yansıtmıyorsa, ısıyı emerek ısı kaynağı haline de gelebilir.

22 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ 3. Nem: Kata termometreler (psikrometreler) ve higrometreler ile ölçülür. Kata termometreler, birisinin haznesine ıslak bez yerleştirilmiş bir çift termometreden oluşur.

23 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Havada belli bir miktarda nem bulunur. Havadaki nem miktarı mutlak ve bağıl nem olarak ifade edilir. Mutlak nem; birim havadaki su buharı miktarıdır. Bağıl nem; aynı sıcaklıkta doymuş havadaki mutlak nemin yüzde kaçını ifade ettiğini gösterir.

24 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ İşçi sağlığı açısından bağıl nemin önemi büyüktür. Bir işyerinin bağıl nemini değerlendirilirken sıcaklık, hava akım hızı gibi diğer termal konfor şartlarının da göz önünde bulundurulması gerekir. Genel olarak bir işyerinde bağıl nem oranı %30 ile % 80 arasında olmalı ve bu sınırları aşmamalıdır. Yüksek bağıl nem (%80-%100) ortam sıcaklığının yüksek olması halinde bunalma hissine neden olur ve kişinin çalışma gücünü düşürür. Yüksek bağıl nem, sıcaklığın düşük olması halinde ise üşüme ve ürperme hissi verir.

25 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ 4. Hava Akım Hızı: Çeşitli anemometreler ile ölçülür. Pervaneli veya ısıya duyarlı elemanlı olan çeşitli tipleri vardır.

26 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ İşyerinde termal konforu sağlamak ve sağlığa zararlı olan gaz ve tozları işyeri ortamından uzaklaştırmak için uygun bir hava akım hızı temin edilmesi gerekir. Ancak hava akım hızı iyi ayarlanmalıdır. Çünkü vücut ile çevresindeki hava arasında hava akımın etkisi ile ısı transferi olur. Bu transferin yönü sıcaklığın değişmesine bağlıdır. Hava vücuttan serinse vücut ısısı kaybolur. Hava vücuttan sıcaksa vücut ısısı artar. Böyle durumlarda ısı stresleri meydana gelir.

27 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Uygun bir çevre sıcaklığının seçilmesinde hava akımlarının da dikkate alınması gerekir. İşyerinde hava akımlarının varlığı bir serinlemeye neden olur. Ancak hava akım hızının saniyede 0,3 ile 0,5 metreyi aşmamasına dikkat edilmelidir. Çünkü, daha hızlı hava akımları rahatsız edici esintiler halinde hissedilir. Bu hususa işyerlerinde sıklıkla rastlanır, işçiler genellikle üşüme nedeni ile var olan havalandırma sistemini çalıştırmaktan kaçınırlar. Böyle durumlar incelendiğinde havalandırma sistemlerinin hava akım hızlarının yüksek olduğu gözlenmiştir.

28 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ İnsanların bulundukları ortamlardaki hissettikleri sıcaklık, kuru termometre ile ölçülen sıcaklık değil, fizyolojik olarak hissettikleri sıcaklıktır. Bu sıcaklık, içinde bulunulan ortamdaki kuru termometre ile ölçülen sıcaklık, ortamdaki havanın nemine ve hava akım hızına bağlı olarak oluşan sıcaklıktır. Bu üç faktörün etkisi altında duyulan sıcaklığa efektif sıcaklık denir.

29 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Efektif sıcaklığın ölçülmesi için; Kuru termometre sıcaklığı, Yaş termometre sıcaklığı, Ortamdaki hava akım hızı ve ayrıca Bu iş için hazırlanmış diyagramlara ihtiyaç vardır.

30 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ

31 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Termal konforu etkileyen diğer faktörler ise şunlardır; Yapılan işin niteliği (ağır ve hafif iş gibi), Çalışanın fiziki ve ruhi yapısı (zayıf, şişman, sakin ve heyecanlı gibi), Kişinin sağlık durumu (hasta ve iyi olma hali gibi) Çalışma sırasında giyim durumu (ince ve kalın giyimli), Çalışanın beslenme durumu (yapılan işe uygun veya uygun değil gibi).

32 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Termal Konfor Bölgesi: Değişik işyerlerinde çalışanların %80 ine yakın büyük çoğunluğunun, ısı hissi bakımından kendilerini en rahat durumda hissettikleri bölgenin tespitine çalışılmış ve termal bölge kavramı ortaya çıkmıştır. Termal konfor bölgesi, iş yapma ve faaliyeti sürdürme açısından en rahat durumda olabilmek için gerekli termal konfor koşullarının üst ve alt sınırları arasındaki bölgedir.

33 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Termal konfor bölgesine etki eden çok sayıda faktör vardır: Ortam sıcaklığı Ortamın nem durumu Ortamdaki hava akımı Yapılan işin niteliği (hafif iş, orta iş, ağır iş) İşçinin giyim durumu İşçinin yaşı ve cinsiyeti İşçinin beslenmesi İşçinin fiziki durumu İşçinin genel sağlık durumu vb. Bu faktörlerin değişmesine bağlı olarak termal konfor bölgesi de az ya da çok değişiklik gösterir.

34 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Hafif işlerde rahat çalışma için sıcaklık, hava akım hızı ve bağıl nem değerleri: Sıcaklık ( 0 C) Hava akım hızı Bağıl Nem , , , ,0 Daha yüksek sıcaklık Daha fazla hava akımı % 30 - % 60

35 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Yapılan işe göre çalışma ortamı sıcaklıkları: Faaliyetin şekli %50 nem seviyesinde hava sıcaklığı ( 0 C) Oturarak yapılan hafif el işleri 20 Oturarak yapılan hafif kol ve el çalışmaları 20 Ayakta yapılan ağır kol işleri 17 Çok ağır işler 15-16

36 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Aşırı sıcaklığın üretim üzerinde de olumsuz etkisi vardır. Efektif sıcaklık; 29 C olursa, performans % 5 düşer. 30 C " " % 10 " 31 C " " % 17 " 32 C " " % 30 "

37 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü ne ekli meslek hastalıkları listesinde termal konfor şartlar ile ilgi her hangi bir meslek hastalığı verilmemiştir.

38 ISININ DEĞERLENDİRİLMESİ Ülkemizde, işyerlerinde termal konfor şartların ölçülmesi büyük ölçüde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Sağlığı Genel Müdürlüğü ne bağlı İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi (İSGÜM) tarafından yapılmaktadır.

39 Termal Konfor Sınav İçin Özet Ölçümler Hava sıcaklığı Termometre ile ölçülür. Nem Psikrometre veya Higrometre ile ölçülür Hava akım hızı Anemometre ile ölçülür Termal Radyasyon Glob Termometre ile ölçülür Efektif Sıcaklık Hava sıcaklığı + Nem + Hava akım hızı altında insanın hissettiği sıcaklık

40 Termal Konfor Sınav İçin Özet Termal Etkileyen Faktörler Ortam Sıcaklığı Ortamın Nem Durumu Hava akım Hızı Yapılan işin Niteliği Çalışanın Giyim durumu Çalışanın Yaşı ve Cinsiyeti Çalışanın Beslenme durumu Çalışanın Fiziki durumu Çalışanın Sağlık durumu

41 Termal Konfor Sınav İçin Özet Yüksek Sıcaklık Etkileri Nabız Yükselir Kan dolaşımı hızlanır Sinirli olunur Terleme artar Dikkat azalır (Fiziksel ve zihinsel verim düşer) İş kazaları artar Düşük Sıcaklık Etkileri Soğuk algınlığı olur El ve ayak parmaklarından başlayan üşüme ve donma başlar Dikkat azalır (Tepki yeteneği azalır) İş kazaları artar

42

43 AYDINLATMA İşyerlerinde iş kazalarının ve meslek hastalıklarının önlenmesi için asgari şartlardan birisi de, işyerinin yapılan işe uygun olarak aydınlatılmasıdır.

44 AYDINLATMA Aydınlatmanın uygun ve yeterli olması çalışanları psikolojik olarak da etkiler. Dolayısıyla iş veriminin ve iş kalitesinin de artmasına sebep olur.

45 AYDINLATMA İyi bir aydınlatma, doğru ve hızlı görmeyi dolayısıyla zaman kazancı sağlar ve böylece iş verimin ve kalitenin armasına sebep olur. Yetersiz aydınlatma ise, verim ve kalitenin düşmesinin yanında psikolojik olarak işçinin moral ve fiziksel sağlığı üzerinde de kötü sonuçlar doğurur.

46 AYDINLATMA İyi bir aydınlatma için birçok faktör dikkate alınmalıdır: Işık şiddeti Işığın rengi Işığın yayılması Işığın yönü Aydınlatılmak istenen yüzey Aydınlatılmak istenen araç gereç

47 AYDINLATMA Aydınlatılan yüzeyin yapısı da önemlidir. o o Kirli ve koyu renkli, Mat veya parlak yüzeyler gibi.

48 AYDINLATMA Kirli ve koyu renkli bir yüzey üzerine düşen ışığın ancak % sini yansıtırken, temiz ve açık renkli bir yüzey % 90 ından fazlasını yansıtabilir.

49 AYDINLATMA Aydınlatma kolay görmeyi ve ayırt etmeyi sağlayacak derecede parlak ve yüksek, yayılma yönü de gözleri kamaştırmayacak ve yormayacak şekilde olmalıdır.

50 AYDINLATMA Görüş alanı içinde görmeyi engelleyen ya da rahatsızlık yaratan ışığın parlaklığıdır. Parlaklık doğrudan ya da yansıma ile olabilir. Göz kamaşmasının önlenmesi için ışık kaynağı görüş alanının yeterince dışında olmalı veya donuk (opak) ya da yarı şeffaf bir malzeme ile kaplanmalıdır.

51 AYDINLATMA Işığın göz kamaştırması, parlak bir yüzeyin ışık kaynağının görüntüsünü direkt olarak görüş alanı içerisine yansıtmasından da kaynaklanabilir. Parlatılmış veya düzgün yüzeyler yerine biraz daha mat yüzeyler tercih edilerek bu yansımalar önlenebilir.

52 AYDINLATMA Yansımaları önlemek için makinaların, araç ve gereçlerin yüzeyleri çok parlak yerine biraz daha açık mat veya koyu bir renkte seçilebilir.

53 AYDINLATMA Sanayide ışık kaynaklarının tozlanması; aydınlatmanın altı ayda % 50 azalmasına, tozlu ortamda ise daha çok azalmasına neden olabilir.

54 AYDINLATMA İyi bir aydınlatmanın çalışanlar üzerindeki olumlu etkisi şöyle özetlenebilir: Görme keskinliğini (gözün ayırt edebilirliğini) artırır. Bakılan eşya daha iyi görülür. İş kazası önlenebilir veya azalır. İşçilerin başarısını ve performansını artırır. İş görmede çabukluk ve kalite sağlar.

55 İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelik 22 - İşyerlerinin gün ışığıyla yeter derecede aydınlatılmış olması esastır. İşin konusu veya işyerinin inşa tarzı nedeniyle gün ışığından yeterince yararlanılamayan hallerde yahut gece çalışmalarında, suni ışıkla uygun ve yeterli aydınlatma sağlanır. İşyerlerinin aydınlatmasında TS EN : 2013; TS EN : 2012; standartları esas alınır Çalışma mahalleri ve geçiş yollarındaki aydınlatma sistemleri, çalışanlar için kaza riski oluşturmayacak türde olur ve uygun şekilde yerleştirilir Aydınlatma sisteminin devre dışı kalmasının çalışanlar için risk oluşturabileceği yerlerde yeterli aydınlatmayı sağlayacak ayrı bir enerji kaynağına bağlı acil aydınlatma sistemi bulunur.

56 AYDINLATMANIN DEĞERLENDİRİLMESİ Aydınlatma şiddetinin birimi lüx tür ve lüxmetre denilen cihazla ölçülür. Aydınlatma şiddeti ölçülmek istenen yüzeye doğru lüxmetrenin detektörü çevrilerek göstergeden lüx değeri okunur.

57 Aydınlatma Kriterleri 1. Işık Akısı: Bir kaynaktan birim zaman yayılan ışık miktarına IŞIK AKISI denir. Işık akısı φ (fi) ile gösterilir ve birimi lümen'dir. 2. Aydınlatma Şiddeti (Illuminance): Bir yüzeye düşen ışık miktarına aydınlatma şiddeti denir. Aydınlatma şiddetinin birimi lükstür. lüks = lümen/ m2 Aydınlatma şiddeti açık havada gündüzleri lüks arasında, geceleri ise lüks arasında değişebilir.

58 Aydınlatma Kriterleri TS EN nolu Işık ve Işıklandırma - İş Mahallerinin Aydınlatılması - Bölüm 1: Kapalı Alandaki İş Mahalleri standardında belirtilen işyerlerindeki bazı alanlarda ve işlerde gerekli aydınlatma şiddeti değerleri aşağıdaki tabloda verilmektedir.

59 Aydınlatma Kriterleri 3. Lüminesans: bir yüzey tarafından yansıyan ya da emilen ışık miktarıdır. Birimi Kandela (cd) / m2 dir. Duvarlar, mobilya ve diğer nesnelerde görünen ışık bu yüzeylerin yansıtma ve absorbe etme özelliğine bağlıdır. 300 lüks aydınlatma şiddetine sahip bir ofiste bulunan bazı nesnelerin lüm inesans değerleri örnek teşkil etmesi için aşağıda verilmektedir;

60 Aydınlatma Kriterleri 3. Yansıtma oranı (Reflectance): Farklı yüzeyler gelen ışığı farklı büyüklülerde absorbe eder. Koyu renk bir yüzey açık renk bir yüzeye göre daha fazla ışık absorbe eder, yani daha az ışık yansıtır. Yansıtma oranı yansıyan ışığın gelen ışığa oranıdır. Aydınlık şiddeti ve lüminesans değerleri ile yansıtma oranı hesaplanabilir. Yansıtma oranı = Lüminesans/Aydınlatma Şiddeti

61 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER Gün ışığının odaya doğrudan girmesini önlemek için pencereler uygun yerde olmalı, mat camlar, açık renk ve ışık geçirme katsayısı % 30 dan fazla olan perdeler veya panjur kullanılmalıdır. Pencerelerin, kolonların, tavanların, duvarların ve bölmelerin yüzeyleri açık renge boyanmalıdır.

62 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER Döşemeler de açık renkte olmalıdır, ancak dışarıdan gelebilecek veya işlem anında ortaya çıkabilecek tozların renginden açık olmamalıdır. Genel olarak güvenlik işaretlerinin dışında kalan möble ve makine parçaları, açık ve mat renklere boyanmalıdır.

63 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER Yapay ışık kaynakları işçilerin görüş açısının dışına yerleştirilmeli veya gerekli gölgelikler kullanılmalıdır. Aydınlatma tekdüze olmalıdır. Aydınlatma sabit olmalıdır. Çalışılan yüzeye düşen gölgelerden sakınılmalıdır.

64 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER Lambalar: Mekanik ve elektrik bakımından amaca uygun bir şekilde yapılmış olmalıdır. Işık verme olanağı aydınlatma prensiplerine uygun olmalıdır. İş kazalarına meydan vermeyecek şekilde yapılmış olmalıdır. Sağlam olmalı, takılması, bakımı ve temizliği kolay ve basit olmalıdır. Seyyar aydınlatma lambalarının (el ve tezgah lambaları) el ile temas eden kısımları elektrik kaçaklarına karşı korunmuş olmalı ve kullanılacak elektrik gerilimi 42 Volt u geçmemelidir.

65 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER Özellikle kazan ve madeni kaplar içerisinde kullanılan el lambalarında da elektrik gerilimi 42 Volt u geçmemeli (24 Volt olmalı) ve voltajı düşürmek için kullanılan transformatörün bağlantısı sağlam ve izole edilerek topraklanmış olmalıdır. Çalışma (işyeri) ortam atmosferinde patlayıcı ve yanıcı maddelerin (gaz ve tozlar) bulunması olasılığı olan yerlerde patlama ve yangına neden olmayacak koruyucu lambalar kullanılmalıdır. Tesisatın kuruluşunda daima bakımı kolay, kullanılışı basit ve sağlam olan aydınlatma elemanları seçilmelidir.

66 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER İyi bir aydınlatmanın temel ilkeleri: Aydınlatma düzeyi yeterli olmalıdır. (Tüzükler, yönetmelikler ve standardlarda belirtilen değerlere uygun olmalıdır.) Kullanılan ışığın niteliği uygun olmalıdır. (En iyi ışık beyaz ışık veya gün ışığıdır.)

67 AYDINLATMA İLE İLGİLİ ÖNERİLER Aydınlatma tek düze olmalıdır. (Tüm çalışma alanında aynı seviyede aydınlatma olmalıdır.) Aydınlatma sabit olmalıdır. (Akkor telli lamba, ya da en az ikili floresan lambalar kullanılmalıdır.) Aydınlatma göz kamaşmasına neden olmamalıdır. Çalışılan düzeylere düşen gölgelerden sakınılmalıdır.

68

69 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Atomlardan, Güneş ten ve diğer yıldızlardan yayılan enerjiye radyasyon enerji denir. Radyasyon enerji dalga modeli veya parçacık modeli ile yayılır.

70 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI X-ışınları, ışık ışınları, ısı, radyoaktif maddelerin saldığı ışınlar ve evrenden gelen kozmik ışınlar ile mikro dalgalar ve radyo dalgalarının hepsi birer radyasyon biçimidir.

71 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Görünür ışığı gözümüz ile ve uzun dalga boylu kızılötesi radyasyon enerjilerini de ısı olarak algılayabilmekteyiz. Ancak, bunların dışındaki radyasyonları beş duyumuzla algılamamız mümkün değildir. Radyo dalgalarının varlığı radyo alıcılarıyla, diğer radyasyonların varlığı da çeşitli yöntemlerle belirlenir.

72 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Radyasyonu meydana getiren parçacıklar veya elektromanyetik dalgalar ses dalgalarından farklı olarak boşlukta yol alabilir ve saniyede km gibi olağanüstü bir hızla yayılır.

73 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Radyasyon vücuda yüksek dozda girdiğinde insan sağlığı için zararlıdır. Bütün dokulardan kolayca geçerek derine işleyen ışınlar ise en tehlikeli olanlarıdır.

74 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Elektromagnetik dalgaların dışındaki radyasyonlar yüksek hızda hareket eden parçacıklardan oluşur. Bunlar kararsız atomlardan yayılan elektronlar, protonlar, nötronlar ve alfa parçacıklarıdır. Özetle, radyasyon elektromagnetik dalgalar veya hızlı parçacıklar şeklinde yayılan enerjidir.

75 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Kozmik ışınlar, alfa ışınları, beta ışınları, nötron ve proton ışınları, x-ışınları ile gamma ışınları bir ortamdan geçerken ortamla etkileşerek doğrudan veya dolaylı olarak iyon çiftleri oluştururlar. Bu nedenle, bu ışınlara iyonlayıcı ışınlar da denir.

76 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI İyonizan Işınlar: Kozmik Işınlar Alfa Işınları Beta Işınları Nötron Işınları Proton Işınları Gamma Işınları X-Işınları

77 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Alfa Işınları (Alfa Partikülleri): Helyum atomunun pozitif yüklü çekirdeğidir. Alfa ışınları yapay olarak meydana getirilebildiği gibi teknolojinin gereği olarak istenmediği halde yan ürün olarak da ortaya çıkabilmektedir (elektron tüplerinde olduğu gibi).

78 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Alfa ışınları, 5 cm lik mesafedeki bir kağıt tabakasını veya alüminyum levhayı geçemezler. Çevreden gelebilecek alfa ışınları önemli bir tehlike yaratmazlar. Kaynağından çıktıklarında hücreler üzerinde çok zararlı etkiye sahiptirler. Solundukları veya yutuldukları takdirde zararlıdırlar.

79 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Beta Işınları: Pozitif ve negatif yüklü hızlı elektronlardır (β -, β + ). Yapay olarak izotop elde etmekte hızlandırılmış elektronlar kullanılır. Bunlardan korunmak için ince alüminyum levhadan yapılmış bir zırh malzemesi yeterlidir.

80 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Beta ışınları madde içine fazla nüfuz etmezler. Bu ışınlar, cilt üzerinde yanık etkisi meydana getirirler ve adale içine birkaç milimetre mesafeye kadar etki ederler. Beta ışınlarının yutulması ve solunması ise tehlikelidir.

81 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Nötron Işınları: Atom çekirdeğinde bulunan yüksüz parçacıklar olup önemli ve özellikleri olan bir radyasyon tipidir. Nükleer çekirdek bölünmesi ve reaksiyonları sırasında meydana gelirler.

82 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Nötron ışınları, oldukça tehlikelidir. Vücudun derinliklerine girebilirler. Doku hücrelerinin, atom çekirdekleri içersine nüfuz edebilirler. Bu nedenle dokulara zarar verirler.

83 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Proton Işınları: Atom çekirdeğinde bulunan ve pozitif elektron yüklü partiküllerdir. Bu ışınlarda nükleer çekirdek bölünmesi reaksiyonları sırasında meydana gelirler.

84 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Proton ışınları, vücudun derinliklerine girebilir ve dokulara nüfuz edebilir. Bu nedenle, vücuda zararlıdır.

85 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Gamma Işınları: Hem uranyum ve radyum gibi doğal radyoaktif maddelerin parçalanmaları sırasında, hem de bir nükleer reaktörde ya da bir atom bombası patlatıldığında atom çekirdeklerinin parçalanmasıyla meydana gelir.

86 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Gamma ışınları, nitelik bakımından x-ışınlarına benzerler. Bu ışınlar canlılar için zararlıdır. Dokulara derinliğine girerler ve tahrip ederler. Tıpta urları yok etmekte, araç ve gereçlerin mikroplardan arındırılması gibi yararlı işlerde de kullanılır.

87 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI X-Işınları: Röntgen cihazlarında meydana gelen ışınlardır.

88 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI X-ışınları, vücuda derinlemesine kolayca girebilir ve dokulara nüfuz ederek tahrip edici etki gösterir. X-ışını tıpta iç organların incelenmesinde ya da bir kemikte kırık olup olmadığının izlenmesinde çok sık kullanılır.

89 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Bu tür ışınlar deri, troid ve kan yapıcı organlar başta olmak üzere diğer bütün organlar üzerinde olumsuz etkilere sahiptirler. Canlılığın azalmasına, halsizliğe, baş ağrısına, anemi ve lösemiye yol açarlar. Ayrıca, genetik etkileri de vardır. Bu ışınlar tohum hücreleri üzerinde kromozom sayısında değişme, parçalanma, ikiye bölünme ve inversiyon halleri gibi değişmeler sonucunda hayati tehlikeye sahiptirler.

90 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI İyonizan ışınların biyolojik tesirleri çok çeşitlidir. Dışarıdan gelebilecek ışınların zararları; ışının cinsine, enerji miktarına ve etkiye maruz kalan yere bağlı olarak değişir. Radyoaktif maddelerin vücuda girmesi ve bazı organlara yerleşmesi neticesinde ise organizma iç radyasyona maruz kalabilir.

91

92 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI İyonizan Olmayan Işınlar: Mor Ötesi (Ultraviyole) Işınlar Görünür Işık Kızılötesi (İnfrared) Işınlar Kısa Dalga Işınları o Mikro Dalgalar o Televizyon Dalgaları o Radyo Dalgaları

93 İYONİZAN OLMAYAN IŞINLAR Morötesi Işınlar (Ultraviyole Işınlar): Güneş ışını içerisinde bulunduğu gibi yapay olarak da elde edilebilen ışınlardır. X-ışınlarına göre dalga boyları daha uzun ışınlardır.

94 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Morötesi ışınlar; derinin yüzey hücreleri ve gözün kornea tabakası üzerine etki yapar. Deri üzerindeki etkileri; güneş yanığına benzer yanıklar, pigment hücrelerinde değişmeler ve deri kanserleridir. Bu tür ışınlara hassas olan kişilerde ayrıca, ekzema, sivilce gibi deri hastalıkları da görülebilir. Bazı deri hastalıklarını ise ağırlaştırılabilirler (uçuk gibi). Gözlerde ise, göz sulanması, ağrı, konjuktivit, iritis, kornea ülseri gibi hastalıklara yol açabilir.

95 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Görünür Işık: Dalga boyu 400 nm nin altında olan mor ışıktan yaklaşık 740 nm dalga boyundaki kırmızı ışığa kadar uzanır. Görünür ışık, güneş ışığı içerisinde bulunduğu gibi yapay olarak da meydana getirilebilir.

96 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Kızılötesi Işınlar (İnfrared Işınlar): Yapay olarak elde edilebildiği gibi güneş ışınlarının içinde de bulunur. Güneş ışınlarındaki ısı, kızıl ötesi ışınlardan kaynaklanır.

97 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Kızılötesi ışınlar; vücuda kolayca girer ve aşırı ısı verirler. Vücudun açık kısımları ısınır ve fiziki gerginlik meydana getirir. Bu ışınların şiddetine, maruziyet süresine ve ışına maruz kalan vücut bölgesine bağlı olarak deri yanıkları, katarakt gibi bazı göz hastalıkları da meydana gelebilir.

98 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Kısa Dalga (Radyo Dalgaları) Işınları: Dalga boyları kızılötesi ışınlardan daha büyük olan ışınlardır. Yüksek frekanslı akımın kullanıldığı elektronik cihazlarda ve radar sistemlerinde meydana gelir. Bu ışınlara radyo dalgaları da denir. Mikro dalga fırınlarda kullanılan ışınların dalga boyları genellikle 12 cm dolayındadır. Televizyon yayınlarında ise, 1 km ya da daha uzun olan radyo dalgaları kullanılır.

99 RADYASYONUN TANIMI, TÜRLERİ VE KAYNAKLARI Uzun süre bu ışınlara maruziyet sonucunda bazı organlarda (kırmızı kemik iliği) ısı yükselmesi meydana gelir. Bu ışınlara uzun süre maruziyet halinde katarakt da görülebilir.

100

101 RADYASYONUN DEĞERLENDİRİLMESİ Endüstride, radyasyonun işçilerde meydana getirdiği akut ve kronik olumsuz etkiler meslek hastalığı olarak değerlendirilir. Bu hastalıklar Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü ekindeki meslek hastalıkları listesinde; hastalık ve belirtileri, yükümlülük süresi ve hastalık tehlikesi olan başlıca işler olarak geniş bir biçimde belirtilmiştir.

102 RADYASYONUN DEĞERLENDİRİLMESİ Radyasyonun kesin tanısı: Dıştan etki yapan ışınlar, parsiyel global dozimetresi yapılarak ölçülür. İç kontaminasyon ise, total veya parsiyel beden spektrometresi yapılarak ölçülür. Işına maruz kalınan işlerde çalışanların özel kuruluşlar tarafından sürekli denetlenmesi ve hastalıkları halinde bu denetimin sonuçlarından yararlanılması gerekir.

103 RADYASYONUN DEĞERLENDİRİLMESİ Radyasyonun denetimi: Radyasyonun, işyerlerinde kullanılması ve denetlenmesiyle ilgili tüm hususlar Atom Enerji Kurumu Başkanlığı tarafından yürütülmektedir.

104

105 BASINÇ Birim alana yapılan kuvvete basınç denir. Birimi: Bar veya Newton/cm 2 dir.

106 BASINÇ Kuvvetin tatbik edildiği her noktada bir basınç vardır. İş Sağlığı ve Güvenliği konusunda basınç ise; normal hava basıncının (atmosfer basıncı) daha fazla veya daha az olması gereken veya olan işyerlerindeki basınçtır. Normal şartlarda hava basıncı 76 cm cıva basıncına eşittir.

107 BASINCIN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Atmosfer basıncından daha yüksek ya da daha düşük basınçlı yerlerde çalışan işçilerde; Kalp, dolaşım, solunum rahatsızlıkları görülebilir. Normalde 4 N/cm 2 kadar basınç değişimi organizmada rahatsızlık hissi dışında sağlık sorunu yaratmaz.

108 BASINCIN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Balon ve uçak gibi araçlarla süratle yükseklere çıkılması halinde, doğal olarak atmosfer basıncının düşmesi nedeniyle, normal atmosfer basıncı altında dokularda erimiş olan gazların serbest hale gelmesi ile karıncalanma, kol ve bacaklarda ağrılar ile bulanık görme, kulaklarının iç ve dış tarafındaki basınç farkından dolayı kulak ağrıları gibi belirtiler meydana gelir. Vücuttaki oksijenin parsiyel basıncının düşmesi sonucu anoksemi, taşikardi görülebilir.

109 BASINCIN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Denizaltı personeli, dalgıçlar, gemi kurtarıcılarında ise, deniz dibine inildikçe vücut üzerindeki basınç artması görülür. Bu basıncın 4 atmosferi aşması halinde, kişi solunum ile fazla azot alacağından azot narkozu içine düşebilir. Karar verme, düşünme ve istemli hareketler kötüleşebilir ve su üstüne çıkılmazsa, şuur çekilmesi baş gösterebilir. Kişi normal basınca döndüğü takdirde bu belirtiler hemen kaybolur.

110 BASINCIN İNSAN ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Soluma apareyi içine verilen basınçlı havanın bileşimindeki azot yerine helyum ikame edilirse azot narkozunun ortaya çıkması önlenmiş olur. Yüksek basınç altında, vücuttaki oksijen parsiyel basıncının artması başlangıçta hafif bir rahatsızlık hissi verir. Daha sonra ciddi semptomlar izler. İleri safhada koma hali görülebilir.

111 BASINCIN DEĞERLENDİRİLMESİ Düşük ve yüksek basıncın işçiler üzerinde meydana getirdiği olumsuz etkiler bir meslek hastalığıdır. Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü ne ekli meslek hastalığı listesinde E-4 Hava basıncındaki ani değişmelerden olan hastalıklar başlığı ile verilmiştir. Basınç değişikliği nedeni ile görülen akut hadiselerde yükümlülük süresi 3 gün, diğer hadiselerde ise, yükümlülük süresi 10 yıldır.

112 BASINCIN ETKİLERİNDEN KORUNMA YÖNTEMLERİ Düşük ve yüksek basıncın gerektirdiği işlerde, çalışanlar mümkünse genç ve tecrübeli işçilerden seçilmelidir. Ayrıca, bu işlerde çalışacaklar şişman, alkolik ve solunum sistemine ilişkin kronik hastalıklara sahip olmamalıdır. Bu işlerde çalışmanın devamı süresince periyodik muayeneler oldukça hassas yapılmalı ve kulak, burun, boğaz ve solunum sistemine ilişkin akut yakınması olanlar iyileşinceye kadar işten uzaklaştırılmalıdırlar.

113 BASINCIN ETKİLERİNDEN KORUNMA YÖNTEMLERİ İşe giriş muayenelerinde tam sistemik muayene yapılmalı, akciğer ve sinüs grafisi çekilmelidir. Büyük eklemler, işe girişte ve her yıl ki periyodik muayenede radyolojik olarak incelenmelidir. Bu inceleme işçi işten ayrıldıktan sonra da iki yıl tekrarlanmalıdır. Basınç altında kazaya uğrayanlar ile hastalananlar yeniden işe döndürülmemelidirler. Basınç altında çalışırken uyulması gereken kurallar ve alınması gereken önlemler, basıncın insan vücudundaki etkileri konusunda eğitilmelidirler.

114 BASINCIN ETKİLERİNDEN KORUNMA YÖNTEMLERİ Basıncın etkisine bağlı bulguların iki yıl sonra bile ortaya çıkabileceği düşünülerek, ilk yardımın ve acil müdahalenin yapılabilmesine olanak sağlayan bilgiler işçinin sürekli taşıyabileceği biçimde üzerinde bulundurulmalıdır. Yüksek basınç altında çalışmaların yapıldığı işyerinden dekompresyon odası bulunmalıdır. Basınç altında yürütülen işlerde çalışma sırasında sigara ve içki içilmesi, gazlı içeceklerin içilmesi yasaklanmalıdır.

115 BASINCIN ETKİLERİNDEN KORUNMA YÖNTEMLERİ Basıncın denetim yöntemleri ve yasal düzenlemeler: Normal atmosfer basıncından düşük veya daha yüksek basınç altında çalışan isçiler, düşük ve yüksek basıncın sebep olduğu olumsuzlukları çok iyi bilmeleri gerekir. İşverenler düşük ve yüksek basınçlı yerlerde çalıştırdıkları işçilere tüm riskleri öğretmeli ve önceden gerekli önlemleri almalıdırlar.

116 BASINCIN ETKİLERİNDEN KORUNMA YÖNTEMLERİ Ayrıca, Sağlık Kuralları Bakımından Günde Ancak Yedibuçuk Saat veya Daha Az Çalışılması Gereken İşler Hakkındaki Yönetmelik in 2. maddesinin XXI. şıkkında, basınç altındaki çalışmalara sınırlama getirilmiştir.

117 Su altında basınçlı hava içinde çalışmayı gerektiren işlerde iniş, çıkış,geçiş dahil çalışılabilecek azami süreler: metre derinlik veya 2-2,5 kg/cm2 basınçta 7 saat , , ,5-4 4 (Dalgıçlar için bu süre 18 metreye kadar 3 saat, 40 metreye kadar olan derinliklerde yarım saattir.

118

119

120

121

122

123

124

125 Mobil telefon baz istasyonları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangileri doğrudur? I. Kısa dalga boyludur II. İyonize olmayan radyasyon sınıfındadır III. Alfa ve Beta ışınlarından oluşur A) Yannız I B)I,II C)Yanlız II D)II,III E)I,II,III

126

127

128

129 KATILDIĞINIZ İÇİN TEŞEKKÜR EDERİZ.

Tanım ve Türleri

Tanım ve Türleri BASINÇ 14.03.2015 1 Tanım ve Türleri 14.03.2015 2 Basınç: Birim alana yapılan kuvvete basınç denir. Birimi: Bar veya Newton/cm 2 dir. 14.03.2015 3 Kuvvetin tatbik edildiği her noktada bir basınç vardır.

Detaylı

Termal konfor deyimi; genel olarak bir işyerinde çalışanların büyük çoğunluğunun sıcaklık, nem, hava akımı gibi iklim koşulları açısından gerek

Termal konfor deyimi; genel olarak bir işyerinde çalışanların büyük çoğunluğunun sıcaklık, nem, hava akımı gibi iklim koşulları açısından gerek Termal konfor deyimi; genel olarak bir işyerinde çalışanların büyük çoğunluğunun sıcaklık, nem, hava akımı gibi iklim koşulları açısından gerek bedensel, gerekse zihinsel faaliyetlerini sürdürürken belli

Detaylı

C, Konvektif ısı yüküdür. Isı enerjisinin hava yoluyla yayılması sonucunda meydana gelir. Ortam ısısı, cilt ısısından fazla ise cilt ısısı artacak,

C, Konvektif ısı yüküdür. Isı enerjisinin hava yoluyla yayılması sonucunda meydana gelir. Ortam ısısı, cilt ısısından fazla ise cilt ısısı artacak, 3. TERMAL KONFOR Termal konfor deyimi, genel olarak bir işyerinde çalışanların büyük çoğunluğunun sıcaklık, nem, hava akımı gibi iklim koşulları açısından gerek bedensel, gerekse zihinsel faaliyetlerini

Detaylı

RADYASYON. İşyerlerinde radyasyonun kullanılmasını ve denetlemesini «Türkiye Atom Enerjisi Kurumu» yapar.

RADYASYON. İşyerlerinde radyasyonun kullanılmasını ve denetlemesini «Türkiye Atom Enerjisi Kurumu» yapar. 5 RADYASYON TANIM VE DENETİM Radyasyon Latince bir kelime olup dilimizde ışıma olarak kullanılır. Atomlardan, güneşten ve diğer yıldızlardan yayılan enerjiye radyasyon enerji denir. İşyerlerinde radyasyonun

Detaylı

İşyeri ortamlarında, çalışanların sağlığını. ve güvenliğini korumak amacıyla yapılan bilimsel çalışmaların tümü diye tanımlanabilir.

İşyeri ortamlarında, çalışanların sağlığını. ve güvenliğini korumak amacıyla yapılan bilimsel çalışmaların tümü diye tanımlanabilir. İş Sağlığı ve Güvenliği İşyeri ortamlarında, çalışanların sağlığını ve güvenliğini korumak amacıyla yapılan bilimsel çalışmaların tümü diye tanımlanabilir. Çalışanların sağlığı ve güvenliğin bozulması

Detaylı

İşyerlerinde çalışanlar açısından büyük risklere neden olabilecek fiziksel etmenler şunlardır;

İşyerlerinde çalışanlar açısından büyük risklere neden olabilecek fiziksel etmenler şunlardır; FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ İşyerlerinde çalışanlar açısından büyük risklere neden olabilecek fiziksel etmenler şunlardır; Gürültü Titreşim Termal Konfor Aydınlatma Radyasyon ve Basınç GÜRÜLTÜNÜN İNSAN ÜZERİNDEKİ

Detaylı

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi 1 Çevre Koşullarının İnsan Üzerindeki Etkileri Çevre: Bir elemanın dışında çeşitli olayların geçtiği

Detaylı

RİSK ETMENLERİ - I. Hedefler. İşyerindeki sağlığı ve güvenliği olumsuz etkileyen risk etmenleri hakkında bilgi sahibi olmak.

RİSK ETMENLERİ - I. Hedefler. İşyerindeki sağlığı ve güvenliği olumsuz etkileyen risk etmenleri hakkında bilgi sahibi olmak. RİSK ETMENLERİ - I Hedefler İşyerindeki sağlığı ve güvenliği olumsuz etkileyen risk etmenleri hakkında bilgi sahibi olmak. 2 Adapazarı Meslek Yüksekokulu Modülleri İçindekiler FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ Gürültü

Detaylı

GÜNEŞİN ELEKTROMANYETİK SPEKTRUMU

GÜNEŞİN ELEKTROMANYETİK SPEKTRUMU GÜNEŞİN ELEKTROMANYETİK SPEKTRUMU Güneş ışınımı değişik dalga boylarında yayılır. Yayılan bu dalga boylarının sıralı görünümü de güneş spektrumu olarak isimlendirilir. Tam olarak ifade edilecek olursa;

Detaylı

İşyerlerinde çalışanlar açısından büyük risklere neden olabilecek fiziksel etmenler şunlardır;

İşyerlerinde çalışanlar açısından büyük risklere neden olabilecek fiziksel etmenler şunlardır; FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ İşyerlerinde çalışanlar açısından büyük risklere neden olabilecek fiziksel etmenler şunlardır; Gürültü Titreşim Termal Konfor Aydınlatma Radyasyon Basınç GÜRÜLTÜNÜN TANIMI, TÜRLERİ

Detaylı

Aydınlatma. İşyerlerinde, çalışanların sağlığı ve güvenliği, ürün ve üretim kalitesi, verimlik, yönünden özel önem taşımaktadır.

Aydınlatma. İşyerlerinde, çalışanların sağlığı ve güvenliği, ürün ve üretim kalitesi, verimlik, yönünden özel önem taşımaktadır. AYDINLATMA 1 Aydınlatma İşyerlerinde, çalışanların sağlığı ve güvenliği, ürün ve üretim kalitesi, verimlik, yönünden özel önem taşımaktadır. 2 İşyerlerinde aydınlığın yeterli olmayışı, iş kazalarının artmasına,

Detaylı

Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu. Test 1 in Çözümleri

Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu. Test 1 in Çözümleri 7 Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu 225 Test 1 in Çözümleri 1. Elektrikçe yüksüz parçacıklar olan fotonların kütleleri yoktur. Işık hızıyla hareket ettikleri için atom içerisinde bulunamazlar. Fotonlar

Detaylı

RADYASYON VE RADYASYONDAN KORUNMA

RADYASYON VE RADYASYONDAN KORUNMA RADYASYON VE RADYASYONDAN KORUNMA Mehmet YÜKSEL Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı MADDENİN YAPISI (ATOM) Çekirdek Elektronlar RADYASYON NEDİR? Radyasyon; iç dönüşüm geçiren

Detaylı

Fiziksel Risk Etmenleri

Fiziksel Risk Etmenleri Fiziksel Risk Etmenleri Fiziksel risk etmenleri: 1) Gürültü, 2) Titreşim, 3) Termal Konfor (Sıcaklık, Nem, Hava Akımı), 4) Aydınlatma, 5) Radyasyon, 6) Basınç olarak sayılabilir. 1. Gürültü Gürültü, genel

Detaylı

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Radyasyonun Keşfi 1895 yılında Wilhelm Conrad Röntgen tarafından X-ışınlarının keşfi yapılmıştır. Radyasyonun Keşfi 1896 yılında

Detaylı

İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü,

İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü, TOZ İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü, Termal Konfor gibi unsurlardan biriside Tozdur. Organik

Detaylı

Fiziksel Risk Etmenleri. İşyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmelik 17 Temmuz 2013

Fiziksel Risk Etmenleri. İşyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmelik 17 Temmuz 2013 Fiziksel Risk Etmenleri İşyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmelik 17 Temmuz 2013 MADDE 5 İşveren, çalışanların sağlık ve güvenliğini korumak için; Ek- 1 de

Detaylı

AYDINLATMA SİSTEMLERİ. İbrahim Kolancı Enerji Yöneticisi

AYDINLATMA SİSTEMLERİ. İbrahim Kolancı Enerji Yöneticisi AYDINLATMA SİSTEMLERİ İbrahim Kolancı Enerji Yöneticisi Işık Göze etki eden özel bir enerji şekli olup dalga veya foton şeklinde yayıldığı kabul edilir. Elektromanyetik dalgalar dalga uzunluklarına göre

Detaylı

7.Hafta: Risk ve Risk Analizi. DYA 114 Çevre Koruma. BÜRO YÖNETİMİ ve YÖNETİCİ ASİSTANLIĞI PROGRAMI Yrd.Doç.Dr. Sefa KOCABAŞ

7.Hafta: Risk ve Risk Analizi. DYA 114 Çevre Koruma. BÜRO YÖNETİMİ ve YÖNETİCİ ASİSTANLIĞI PROGRAMI Yrd.Doç.Dr. Sefa KOCABAŞ 7.Hafta: Risk ve Risk Analizi DYA 114 Çevre Koruma BÜRO YÖNETİMİ ve YÖNETİCİ ASİSTANLIĞI PROGRAMI Yrd.Doç.Dr. Sefa KOCABAŞ RİSK ve RİSK ANALİZİ Risk Belirli bir tehlikeli olayın meydana gelme olasılığı

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ HİJYENİ-4 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İş Hijyeni-4 Işınlar İyonizan olmayan ışınlar İyonizan ışınlar Eşik değerler 1 Işınlar

Detaylı

Fiziksel Risk Etmenleri. İşyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmelik 17 Temmuz 2013

Fiziksel Risk Etmenleri. İşyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmelik 17 Temmuz 2013 Fiziksel Risk Etmenleri İşyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmelik 17 Temmuz 2013 MADDE 5 İşveren, çalışanların sağlık ve güvenliğini korumak için; Ek- 1 de

Detaylı

MADDE VE IŞIK saydam maddeler yarı saydam maddeler saydam olmayan

MADDE VE IŞIK saydam maddeler yarı saydam maddeler saydam olmayan IŞIK Görme olayı ışıkla gerçekleşir. Cisme gelen ışık, cisimden yansıyarak göze gelirse cisim görünür. Ama bu cisim bir ışık kaynağı ise, hangi ortamda olursa olsun, çevresine ışık verdiğinden karanlıkta

Detaylı

ĐŞYERLERĐNDE AYDINLATMA

ĐŞYERLERĐNDE AYDINLATMA ĐŞYERLERĐNDE AYDINLATMA Esin A. Kürkçü 1, Đlknur Çakar 1, Serap Zeyrek 1 1 Đş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanı, Đş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi Müdürlüğü (ĐSGÜM) Đşyerlerinde güvenli bir çalışma ortamı sağlanmasında,

Detaylı

SICAKLIK NEDİR? Sıcaklık termometre

SICAKLIK NEDİR? Sıcaklık termometre SICAKLIK NEDİR? Sıcaklık maddedeki moleküllerin hareket hızları ile ilgilidir. Bu maddeler için aynı veya farklı olabilir. Yani; Sıcaklık ortalama hızda hareket eden bir molekülün hareket (kinetik) enerjisidir.

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ G Ü R Ü L T Ü

İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ G Ü R Ü L T Ü İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ G Ü R Ü L T Ü GÜRÜLTÜ, GENEL OLARAK İSTENMEYEN VE RAHATSIZ EDEN SES OLARAK TANIMLANIR. Ses; Hava basıncındaki dalgalanmaların kulaktaki etkisinden ileri gelen fiziksel bir

Detaylı

Radyasyon, Radyoaktivite, Doz, Birimler ve Tanımlar. Dr. Halil DEMİREL

Radyasyon, Radyoaktivite, Doz, Birimler ve Tanımlar. Dr. Halil DEMİREL Radyasyon, Radyoaktivite, Doz, Birimler ve Tanımlar Dr. Halil DEMİREL Radyasyon, Radyoaktivite, Doz ve Birimler Çekirdek Elektron Elektron Yörüngesi Nötron Proton Nükleon Atom 18.05.2011 TAEK - ADHK 2

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 5 : IŞIK

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 5 : IŞIK ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 5 : IŞIK A IŞIĞIN SOĞURULMASI (4 SAAT) 1 Işık ve Işık Kaynağı 2 Işığın Yayılması 3 Işığın Maddelerle Etkileşimi 4 Işığın Yansıması 5 Cisimlerin Görülmesi 6 Isı Enerjisinin

Detaylı

12. SINIF KONU ANLATIMLI

12. SINIF KONU ANLATIMLI 12. SINIF KONU ANLATIMLI 3. ÜNİTE: DALGA MEKANİĞİ 2. Konu ELEKTROMANYETİK DALGA ETKİNLİK VE TEST ÇÖZÜMLERİ 2 Elektromanyetik Dalga Testin 1 in Çözümleri 1. B manyetik alanı sabit v hızıyla hareket ederken,

Detaylı

Fotovoltaik Teknoloji

Fotovoltaik Teknoloji Fotovoltaik Teknoloji Bölüm 3: Güneş Enerjisi Güneşin Yapısı Güneş Işınımı Güneş Spektrumu Toplam Güneş Işınımı Güneş Işınımının Ölçülmesi Dr. Osman Turan Makine ve İmalat Mühendisliği Bilecik Şeyh Edebali

Detaylı

ÇALIŞMA ORTAMI GÖZETİMİ. İş güvenliği uzmanlarının çalışmarındaki yeri ve önemidir.

ÇALIŞMA ORTAMI GÖZETİMİ. İş güvenliği uzmanlarının çalışmarındaki yeri ve önemidir. ÇALIŞMA ORTAMI GÖZETİMİ Eğitimin Amacı Çalışma ortamı gözetiminin tanımı ve kapsamı, İş güvenliği uzmanlarının çalışmarındaki yeri ve önemidir. Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı Çalışma ortamı gözetimi;

Detaylı

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri çalışanlara yönelik iş sağlığı ve güvenliği ile yakından ilgilidir?

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri çalışanlara yönelik iş sağlığı ve güvenliği ile yakından ilgilidir? 2015-1 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ARA SINAV SORULARI VE CEVAPLARI 1. I. Çalışanların korunması II. Üretim güvenliğinin sağlanması III. İşletme güvenliğinin sağlanması Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri

Detaylı

1- İletken : Isıyı iyi ileten maddelere ısı iletkeni denir. Isı iletkenlerini oluşturan tanecikler arasındaki boşluk çok azdır ve tanecikler

1- İletken : Isıyı iyi ileten maddelere ısı iletkeni denir. Isı iletkenlerini oluşturan tanecikler arasındaki boşluk çok azdır ve tanecikler 1- İletken : Isıyı iyi ileten maddelere ısı iletkeni denir. Isı iletkenlerini oluşturan tanecikler arasındaki boşluk çok azdır ve tanecikler düzenlidir. Isı iletkenleri kısa sürede büyük miktarda ısı iletirler.

Detaylı

Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk

Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk değerlendirmesiyle birlikte aşağıdaki sorularla birlikte basitçe değerlendirilebilir.

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ HİJYENİ-2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN Fiziksel riskler Görme ve aydınlanma 1 Görme ve aydınlanma-1 Çevreden gelen bilgiler

Detaylı

FİZİKSEL ETKENLER. 1 GÜRÜLTÜ 2 TİTREŞİM 3 TERMAL KONFOR FAKTÖRLERİ 4 İYONİZAN ve NONİYONİZAN RADYASYON 5 BASINÇ

FİZİKSEL ETKENLER. 1 GÜRÜLTÜ 2 TİTREŞİM 3 TERMAL KONFOR FAKTÖRLERİ 4 İYONİZAN ve NONİYONİZAN RADYASYON 5 BASINÇ FİZİKSEL ETKENLER 1 GÜRÜLTÜ 2 TİTREŞİM 3 TERMAL KONFOR FAKTÖRLERİ 4 İYONİZAN ve NONİYONİZAN RADYASYON 5 BASINÇ G Ü R Ü L T Ü GÜRÜLTÜ, GENEL OLARAK İSTENMEYEN VE RAHATSIZ EDEN SES OLARAK TANIMLANIR. ENDÜSTRİDEKİ

Detaylı

TERMODİNAMİK / HAL DEĞİŞİMİ

TERMODİNAMİK / HAL DEĞİŞİMİ TRMOİNMİK / HL ĞİŞİMİ Maddenin Isı İletkenliği / Isı Sıcaklık Farkı / asıncın rime Noktasına tkisi / Nem Sorular TRMOİNMİK Isıl denge; sıcaklıkları farklı cisimler birbirine değerek ortak bir sıcaklığa

Detaylı

Statik ve dinamik işleri kan dolaşımı ve oksijen tüketimi yönünden iş örneklemeleri ile değerlendiriniz.

Statik ve dinamik işleri kan dolaşımı ve oksijen tüketimi yönünden iş örneklemeleri ile değerlendiriniz. KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ ORMAN FAKÜLTESİ ORMAN ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ OREN 008 ERGONOMİ VE İŞ ETÜDÜ DERSİ ARASINAV LARI 8.04.017 15:00 Süre : 90 Dakika Öğrenci No Adı Soyadı : : İmza : Aldığı

Detaylı

Yıldızlara gidemeyiz; sadece onlardan gelen ışınımı teleskopların yardımıyla gözleyebilir ve çözümleyebiliriz.

Yıldızlara gidemeyiz; sadece onlardan gelen ışınımı teleskopların yardımıyla gözleyebilir ve çözümleyebiliriz. Yıldızlara gidemeyiz; sadece onlardan gelen ışınımı teleskopların yardımıyla gözleyebilir ve çözümleyebiliriz. Işık genellikle titreşen elektromanyetik dalga olarak düşünülür; bu suda ilerleyen dalgaya

Detaylı

EGZERSİZ VE TERMAL STRES. Prof.Dr.Fadıl ÖZYENER

EGZERSİZ VE TERMAL STRES. Prof.Dr.Fadıl ÖZYENER EGZERSİZ VE TERMAL STRES Prof.Dr.Fadıl ÖZYENER TERMAL DENGE ısı üretimi BMH Kas etkinliği Hormonlar Besinlerin termik etkisi Postur Çevre ısısı Vücut ısısı (37 o C±1) ısı kaybı konveksiyon, radyasyon,

Detaylı

Kimyasal Maddeler. Tehlikeli Kimyasal Maddeler. Patlayıcı, alevlenebilir, kanserojen, tahriş edici v.b gibi maddeler

Kimyasal Maddeler. Tehlikeli Kimyasal Maddeler. Patlayıcı, alevlenebilir, kanserojen, tahriş edici v.b gibi maddeler Kimyasal Maddeler Tehlikeli Kimyasal Maddeler Patlayıcı, alevlenebilir, kanserojen, tahriş edici v.b gibi maddeler Kimya sanayinin faaliyet alanı doğal maddelerin kimyasal yapısını değiştirerek diğer endüstrilerde

Detaylı

Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı

Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı Çalışma ortamı gözetimi; işyerlerinde çalışanların maruz kalabilecekleri endüstriyel kirlenmelerin (Ör: gürültü, kimyasal gazlar, tozlar vb.) iş sağlığı ve güvenliği mevzuatları

Detaylı

5. SINIF FEN BİLİMLERİ IŞIĞIN VE SESİN YAYILMASI TESTİ A) 3 B) 4 C) 5 D) 6

5. SINIF FEN BİLİMLERİ IŞIĞIN VE SESİN YAYILMASI TESTİ A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 1- Yukarıdaki ışık kaynaklarından kaç tanesi doğal ışık kaynağıdır? A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 2- I Işık doğrular boyunca yayılır. II Işık ışınları tüm cisimlerden geçer. III Işık boşlukta yayılır. Yukarıdakilerden

Detaylı

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır.

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır. MADDE VE ISI Madde : Belli bir kütlesi, hacmi ve tanecikli yapısı olan her şeye madde denir. Maddeler ısıtıldıkları zaman tanecikleri arasındaki mesafe, hacmi ve hareket enerjisi artar, soğutulduklarında

Detaylı

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ATOM ATOMUN YAPISI Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sa-hiptir. Atomda bulunan yükler; negatif

Detaylı

ÜNİTE 3 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İÇİNDEKİLER. Yaşar EDE HEDEFLER FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ

ÜNİTE 3 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İÇİNDEKİLER. Yaşar EDE HEDEFLER FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ İÇİNDEKİLER Fiziksel Risk Rtmenleri Fiziksel Risk Etmenlerinin Çeşitleri Fiziksel Risk Etmenlerinin İnsanlar Üzerindeki Etkileri Fiziksel Risk Etmenlerinden Korunma Yolları İŞ SAĞLIĞI

Detaylı

Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel kavramlar Atomsal yapı

Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel kavramlar Atomsal yapı Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN Temel kavramlar Atomsal yapı İçerik Temel kavramlar Atom modeli Elektron düzeni Periyodik sistem 2 Temel kavramlar Bütün maddeler kimyasal elementlerden oluşur.

Detaylı

YARA VE YARA ÇEŞİTLERİ. Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL

YARA VE YARA ÇEŞİTLERİ. Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL YARA VE YARA ÇEŞİTLERİ Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL YARA VE YARA ÇEŞİTLERİ Travma; ani olarak dıştan mekanik bir etki sonucu meydana gelen, sağlığı tehdit eden, fiziksel ve ruhsal hasarlara yol açan bir olaydır.

Detaylı

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık METEOROLOJİ III Hafta: Sıcaklık SICAKLIK Doğada 2 tip denge var 1 Enerji ve sıcaklık dengesi (Gelen enerji = Giden enerji) 2 Su dengesi (Hidrolojik döngü) Cisimlerin molekülleri titreşir, ancak 273 o C

Detaylı

ELEKTROMANYETİK ALAN VE ETKİLERİ. Arş. Gör. Dr. Didem DAYMAZ Arş. Gör. Dr. Merve PARLAK Hacettepe Üniversitesi Tıp Fak. Halk Sağlığı ABD.

ELEKTROMANYETİK ALAN VE ETKİLERİ. Arş. Gör. Dr. Didem DAYMAZ Arş. Gör. Dr. Merve PARLAK Hacettepe Üniversitesi Tıp Fak. Halk Sağlığı ABD. ELEKTROMANYETİK ALAN VE ETKİLERİ Arş. Gör. Dr. Didem DAYMAZ Arş. Gör. Dr. Merve PARLAK Hacettepe Üniversitesi Tıp Fak. Halk Sağlığı ABD. Eylül 2016 ELEKTROMANYETİK ALAN NEDİR? Elektromanyetik alan, elektrik

Detaylı

ELEMENTLERİN SEMBOLLERİ VE ATOM

ELEMENTLERİN SEMBOLLERİ VE ATOM ELEMENT VE SEMBOLLERİ SAF MADDE: Kendisinden başka madde bulundurmayan maddelere denir. ELEMENT: İçerisinde tek cins atom bulunduran maddelere denir. Yani elementlerin yapı yaşı atomlardır. BİLEŞİK: En

Detaylı

RADYASYON GÜVENLİĞİ. Öğr.Gör. Şükrü OĞUZ KTÜ Tıp Fakültesi Radyoloji AB

RADYASYON GÜVENLİĞİ. Öğr.Gör. Şükrü OĞUZ KTÜ Tıp Fakültesi Radyoloji AB RADYASYON GÜVENLİĞİ Öğr.Gör. Şükrü OĞUZ KTÜ Tıp Fakültesi Radyoloji AB İyonlaştırıcı radyasyonlar canlılar üzerinde olumsuz etkileri vardır. 1895 W.Conrad Roentgen X ışınını bulduktan 4 ay sonra saç dökülmesini

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI'

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI' ' İnsanlar üzerinde olumsuz etki yapan ve hoşa gitmeyen seslere gürültü denir. Özellikle büyük kentlerimizde gürültü yoğunlukları oldukça yüksek seviyede olup Dünya Sağlık Teşkilatınca belirlenen ölçülerin

Detaylı

Isı transferi (taşınımı)

Isı transferi (taşınımı) Isı transferi (taşınımı) Isı: Sıcaklık farkı nedeniyle bir maddeden diğerine transfer olan bir enerji formudur. Isı transferi, sıcaklık farkı nedeniyle maddeler arasında meydana gelen enerji taşınımını

Detaylı

Havacılıkta İnsan Faktörleri. Uçak Müh.Tevfik Uyar, MBA

Havacılıkta İnsan Faktörleri. Uçak Müh.Tevfik Uyar, MBA Havacılıkta İnsan Faktörleri Uçak Müh.Tevfik Uyar, MBA BÖLÜM 1 Biyolojik Varlık Olarak İnsan Geçen Hafta GEÇEN HAFTA Duyu organları ve algı BU HAFTA Vücut, Ergonomi, Yorgunluk, Çalışma Şartları Beyin Fırtınası

Detaylı

Kapalı Alanlarda Çalışmalarda Güvenlik

Kapalı Alanlarda Çalışmalarda Güvenlik Kapalı Alanlarda Çalışmalarda Güvenlik Eğitimin Amacı Eğitimin amacı, işyerlerinde sağlıklı güvenli bir ortamı temin etmek, iş kazalarını ve meslek hastalıklarını %0 a indirmek, çalışanları yasal hak ve

Detaylı

ZONGULDAK HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürlüğü 1

ZONGULDAK HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürlüğü 1 ZONGULDAK HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürlüğü 1 Gürültü Titreşim Termal Konfor (Isı,Nem,Hava Akım Hızı,Radyan Isı,Toz) Aydınlatma Radyasyon(İyonize ve İyonize Olmayan Işınlar)

Detaylı

TİTREŞİM. Mekanik bir sistemdeki salınım hareketlerini tanımlayan bir terimdir.

TİTREŞİM. Mekanik bir sistemdeki salınım hareketlerini tanımlayan bir terimdir. TİTREŞİM Mekanik bir sistemdeki salınım hareketlerini tanımlayan bir terimdir. TİTREŞİMİN ÖZELLİĞİNİ 1 Frekansı ve 2 Şiddeti belirler. Titreşimin Frekansı: Birim zamandaki titreşim sayısına titreşimin

Detaylı

İşyeri Risk Değerlendirmesi için Prosedürler ve Araçlar

İşyeri Risk Değerlendirmesi için Prosedürler ve Araçlar Risk Değerlendirmesi ve İSG-YS konulu İSGİP Semineri 1 9 Temmuz 2010, Ankara İşyeri Risk Değerlendirmesi için Prosedürler ve Araçlar Heikki Laitinen Tehlike, kaza ve hastalıklara örnekler Yaralanma/hastalığın

Detaylı

GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU

GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU Risk Değerlendirme No: Tarih: İşveren: İşyeri Adresi: Yapılan İş Nedir? (Kısaca açıklayınız) İşçi sayısı: Erkek Kadın Çocuk Çırak Öğrenci RİSK DEĞERLENDİRMESİ YAPILMASININ

Detaylı

SELÇUK ÜNİVERSİTESİ "RADYASYON GÜVENLİĞİ ÜST KURULU KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar

SELÇUK ÜNİVERSİTESİ RADYASYON GÜVENLİĞİ ÜST KURULU KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar SELÇUK ÜNİVERSİTESİ "RADYASYON GÜVENLİĞİ ÜST KURULU KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- Bu yönerge, Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi

Detaylı

Isı enerjisi iletim, konveksiyon (taşıma = sıvı ve hava akımı) ve ışıma (radyasyon) yolu ile yayılır.

Isı enerjisi iletim, konveksiyon (taşıma = sıvı ve hava akımı) ve ışıma (radyasyon) yolu ile yayılır. 2) Isının Yayılımı Bulunduğu ortama göre sıcaklığı fazla (yüksek) olan her madde çevresine ısı aktarır, yayar. Masa, insan, ateş, buz, su kendisinden daha soğuk bir ortamda bulunduğunda çevresine ısı aktarır,

Detaylı

Serbest radikallerin etkileri ve oluşum mekanizmaları

Serbest radikallerin etkileri ve oluşum mekanizmaları Serbest radikallerin etkileri ve oluşum mekanizmaları Serbest radikallerin yapısında, çoğunlukla oksijen yer almaktadır. (reaktif oksijen türleri=ros) ROS oksijen içeren, küçük ve oldukça reaktif moleküllerdir.

Detaylı

İSG 514 RADYASYON GÜVENLİĞİ

İSG 514 RADYASYON GÜVENLİĞİ İSG 514 RADYASYON GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI Ders koordinatörü: Yrd. Doç. Dr. Mustafa GÜNGÖRMÜŞ mgungormus@turgutozal.edu.tr http://www.turgutozal.edu.tr/mgungormus/

Detaylı

SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME. Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012

SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME. Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012 SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012 Sera nedir? Bitki büyüme ve gelişmesi için gerekli iklim etmenlerinin

Detaylı

3. İşyerinde risk değerlendirmesi yapıldıktan sonra önlemlere karar verilirken, hangi öncelik sıralamasının yapılması doğrudur?

3. İşyerinde risk değerlendirmesi yapıldıktan sonra önlemlere karar verilirken, hangi öncelik sıralamasının yapılması doğrudur? ÇALIŞMA SORULARI-İŞ KAZALARI-Bilal ÇOLAK 1. Aşağıda verilenlerden hangisi tehlikeli kimyasal maddelerle yapılan çalışmalarda riskin elimine edilmesi ya da azaltılması adına diğerlerine göre önceliğe sahiptir?

Detaylı

KONFEKSĐYON ĐŞLETMELERĐ KALĐTE KONTROL DEPARTMANLARINDAKĐ AYDINLATMA SEVĐYELERĐ

KONFEKSĐYON ĐŞLETMELERĐ KALĐTE KONTROL DEPARTMANLARINDAKĐ AYDINLATMA SEVĐYELERĐ KONFEKSĐYON ĐŞLETMELERĐ KALĐTE KONTROL DEPARTMANLARINDAKĐ AYDINLATMA SEVĐYELERĐ Mücella GÜNER E.Ü. Tekstil Müh. Böl. Ege Üni. Tekstil Müh. Bölümü/Đzmir mucella.guner@ege.edu.tr A. Aslı ĐLLEEZ E.Ü. Emel

Detaylı

SESİN MADDEYLE ETKİLEŞİMİ

SESİN MADDEYLE ETKİLEŞİMİ SESİN MADDEYLE ETKİLEŞİMİ HÜSEYİN ve EMRE ŞEHİT POLİS İSMAİL ÖZBEK ORTAOKULU 1 SES NEDİR? Atmosferde canlıların işitme organları tarafından algılanabilen periyodik basınç değişimleridir. Fiziksel boyutta

Detaylı

FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ PART 1 GÜRÜLTÜ DÜZENLEMELERİ YAPAN FAKİZE KOVACIOĞLU HANIMA EMEKLERİNDEN DOLAYI TEŞEKKÜR EDERİM.

FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ PART 1 GÜRÜLTÜ DÜZENLEMELERİ YAPAN FAKİZE KOVACIOĞLU HANIMA EMEKLERİNDEN DOLAYI TEŞEKKÜR EDERİM. S a y f a 1 FİZİKSEL RİSK ETMENLERİ PART 1 GÜRÜLTÜ HAZIRLAYAN: HAKAN ERDOĞAN A SINIFI İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI MAKİNE MÜHENDİSİ ENDÜSTİRİYEL PROJELERDE GRUP ŞEFİ DÜZENLEMELERİ YAPAN FAKİZE KOVACIOĞLU HANIMA

Detaylı

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri çalışanlara yönelik iş sağlığı ve güvenliği ile yakından ilgilidir?

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri çalışanlara yönelik iş sağlığı ve güvenliği ile yakından ilgilidir? 2015-1 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ARA SINAV SORULARI VE CEVAPLARI 1. I. Çalışanların korunması II. Üretim güvenliğinin sağlanması III. İşletme güvenliğinin sağlanması Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri

Detaylı

YANIK, DONMA VE SICAK ÇARPMASINDA İLKYARDIM

YANIK, DONMA VE SICAK ÇARPMASINDA İLKYARDIM YANIK, DONMA VE SICAK ÇARPMASINDA İLKYARDIM Yanık nedir? Herhangi bir ısıya maruz kalma sonucu oluşan doku bozulmasıdır. Yanık, genellikle sıcak su veya buhar teması sonucu meydana geldiği gibi, sıcak

Detaylı

YANIK, DONMA VE SICAK ÇARPMASINDA İLKYARDIM Yanık nedir? Herhangi bir ısıya maruz kalma sonucu oluşan doku bozulmasıdır. Yanık, genellikle sıcak su veya buhar teması sonucu meydana geldiği gibi, sıcak

Detaylı

Halil CANTÜRK İbrahim Halil NURDAĞ. Yıldız Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü

Halil CANTÜRK İbrahim Halil NURDAĞ. Yıldız Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü Halil CANTÜRK İbrahim Halil NURDAĞ Yıldız Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü Genel olarak kaynak teknolojisinden, bina kurulmasından, cihaz onarımlarına, ağır sanayiden

Detaylı

MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ. Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR Makine Mühendisliği

MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ. Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR Makine Mühendisliği MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR Makine Mühendisliği 1-Kimyasallar Faktörler: Gaz, Buhar, Toz, Duman 2-Fiziksel Faktörler: Isı, Basınç, Gürültü, Aydınlatma, Havalandırma,

Detaylı

SPORTİF DALIŞ VE ETKİLERİ HYPERBARIA

SPORTİF DALIŞ VE ETKİLERİ HYPERBARIA SU İÇİ EGZERSİZ SPORTİF DALIŞ VE ETKİLERİ HYPERBARIA Deniz düzeyinden aşağılara inildikçe, yani derinlik arttıkça basınç artar. Suya dalan kimse hem suyun hem de atmosferin basıncına maruz kalır. 10 m

Detaylı

Laboratuar Tasarımı. Genel Gereksinimler. Yrd. Doç. Dr. Emrah TORLAK

Laboratuar Tasarımı. Genel Gereksinimler. Yrd. Doç. Dr. Emrah TORLAK Laboratuar Tasarımı Genel Gereksinimler Yrd. Doç. Dr. Emrah TORLAK 1. Genel Tehlikeli materyallerin kullanımı ve muhafazasının oluşturduğu riskler nedeni ile laboratuarlar ve laboratuar dışı aktivitelerin

Detaylı

ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI MEVZUATINDA RADYASYONDAN KORUNMANIN YERİ, UYGULAMADA YAŞANAN GÜÇLÜKLER, ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI MEVZUATINDA RADYASYONDAN KORUNMANIN YERİ, UYGULAMADA YAŞANAN GÜÇLÜKLER, ÇÖZÜM ÖNERİLERİ T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI MEVZUATINDA RADYASYONDAN KORUNMANIN YERİ, UYGULAMADA YAŞANAN GÜÇLÜKLER, ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Detaylı

Radyasyon nedir Nasıl ölçülür Günlük pratikte alınan radyasyon ERCP de durum ne Azaltmak için ne yapılabilir

Radyasyon nedir Nasıl ölçülür Günlük pratikte alınan radyasyon ERCP de durum ne Azaltmak için ne yapılabilir MÖ 460-377 980-1037 MÖ 460-377 980-1037 Radyasyon nedir Nasıl ölçülür Günlük pratikte alınan radyasyon ERCP de durum ne Azaltmak için ne yapılabilir RADYASYON NEDİR X ışınını 1895 te Wilhelm Conrad Roentgen

Detaylı

Hissedilen Sıcaklık Hissedilen Sıcaklık, termometrenin ölçtüğü aktüel fiziksek hava sıcaklığından farklı olarak, insan vücudunun hissettiği, algıladığı sıcaklıktır. Bu sıcaklık, iklimsel çevre, giysilerin

Detaylı

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek GÜNEŞ 1- Büyüklük Güneş, güneş sisteminin en uzak ve en büyük yıldızıdır. Dünya ya uzaklığı yaklaşık 150 milyon kilometre, çapı ise 1.392.000 kilometredir. Bu çap, Yeryüzünün 109 katı, Jüpiter in de 10

Detaylı

Radyoaktif elementin tek başına bulunması, bileşik içinde bulunması, katı, sıvı, gaz, iyon halinde bulunması radyoaktif özelliğini etkilemez.

Radyoaktif elementin tek başına bulunması, bileşik içinde bulunması, katı, sıvı, gaz, iyon halinde bulunması radyoaktif özelliğini etkilemez. RADYOAKTİFLİK Kendiliğinden ışıma yapabilen maddelere radyoaktif maddeler denir. Radyoaktiflik çekirdek yapısıyla ilişkilidir. Radyoaktif bir atom hangi bileşiğin yapısına girerse o bileşiği radyoaktif

Detaylı

Atomlar ve Moleküller

Atomlar ve Moleküller Atomlar ve Moleküller Madde, uzayda yer işgal eden ve kütlesi olan herşeydir. Element, kimyasal tepkimelerle başka bileşiklere parçalanamayan maddedir. -Doğada 92 tane element bulunmaktadır. Bileşik, belli

Detaylı

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI BALIKESİR / BANDIRMA İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ. Büro Yönetimi ve Resmi Yazışma Kuralları Kursu

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI BALIKESİR / BANDIRMA İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ. Büro Yönetimi ve Resmi Yazışma Kuralları Kursu T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI BALIKESİR / BANDIRMA İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ Büro Yönetimi ve Resmi Yazışma Kuralları Kursu Büro Yönetimi Öğretmeni Fatma GEZ BÜROLARDA SERBEST YERLEŞME DÜZENLERİ VE İŞ

Detaylı

NOVATEST.

NOVATEST. NOVATEST HAVALANDIRMA ÖLÇÜMLERİ HVAC Validasyon Ölçümleri Kanal Kaçak (Sızdırmazlık) Testleri Biyo Güvenlik (LAF) Kabinleri Validasyonu Çeker Ocak Validasyonu İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖLÇÜMLERİ İç Ortam

Detaylı

Isı yalıtımı iki farklı ortam arasında ısı alış-verişinin engellenmesine denir. Bu genelde özel malzemelerle yapılır örneğin iki duvar arasına

Isı yalıtımı iki farklı ortam arasında ısı alış-verişinin engellenmesine denir. Bu genelde özel malzemelerle yapılır örneğin iki duvar arasına Isı yalıtımı iki farklı ortam arasında ısı alış-verişinin engellenmesine denir. Bu genelde özel malzemelerle yapılır örneğin iki duvar arasına yerleştirilen yalıtım malzemeleri ses, ısı vb. yalıtımı yapabilir.

Detaylı

TEHLİKELİ KİMYASAL MADDELERİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER İÇİN GENEL ve ÖZEL ÖNLEME YÖNTEMLERİ

TEHLİKELİ KİMYASAL MADDELERİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER İÇİN GENEL ve ÖZEL ÖNLEME YÖNTEMLERİ TEHLİKELİ KİMYASAL MADDELERİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER İÇİN GENEL ve ÖZEL ÖNLEME YÖNTEMLERİ Dr. Fatma IŞIK COŞKUNSES İSG Uzmanı / İSGÜM Kimyasal maddeler sanayimizin ve günlük yaşantımızın içinde bir çok alanda

Detaylı

KONU: KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK

KONU: KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK KONU: KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK Kaynak : İki malzemenin, ısı veya basınç veya her ikisini kullanarak, bir malzemeye ilave ederek veya etmeden birleştirmedir. KAYNAK ÇAŞİTLERİ SOĞUK BASINÇ KAYNAĞI SICAK

Detaylı

Ekranlı Araçlarla Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik. iş SAĞLIĞI VE GÜVENLiĞi MEVZUATI

Ekranlı Araçlarla Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik. iş SAĞLIĞI VE GÜVENLiĞi MEVZUATI X b) Operatör: Esas işi ekranlı araçlarla çalışmak olan ve normal çalışmasının önemli bir bölümünde ekranlı araç kullanan kişiyi, c) Çalışma merkezi: Operatörün/çalışanın oturduğu sandalye, ekranlı aracın

Detaylı

12. ÜNİTE IŞIK KONULAR 1. IŞIK VE IŞIK KAYNAKLARI 7. IŞIK ŞİDDETİ, TAYİNİ VE AYDINLATMA BİRİMLERİ 9. ÖZET 10. DEĞERLENDİRME SORULARI

12. ÜNİTE IŞIK KONULAR 1. IŞIK VE IŞIK KAYNAKLARI 7. IŞIK ŞİDDETİ, TAYİNİ VE AYDINLATMA BİRİMLERİ 9. ÖZET 10. DEĞERLENDİRME SORULARI 12. ÜNİTE IŞIK KONULAR 1. IŞIK VE IŞIK KAYNAKLARI 2. Işık 3. Işık Nasıl Yayılır? 4. Tam Gölge ve Yarı Gölge 5. Güneş Tutulması 6. Ay Tutulması 7. IŞIK ŞİDDETİ, TAYİNİ VE AYDINLATMA BİRİMLERİ 8. Işık Şiddeti

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ HİJYENİ-3 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İş Hijyeni-3 Tozlar Toz ölçümü Gürültü 1 Tozlar Tozlar ve duman sisle birlikte aerosolleri

Detaylı

İÇİNDEKİLER ANA BÖLÜM I: RADYASYON, RADYOAKTİVİTE,VÜCUDA ETKİLER VE RİSK KAVRAMI...1. Bölüm 1: Radyasyonla İlgili Kısa Açıklamalar...

İÇİNDEKİLER ANA BÖLÜM I: RADYASYON, RADYOAKTİVİTE,VÜCUDA ETKİLER VE RİSK KAVRAMI...1. Bölüm 1: Radyasyonla İlgili Kısa Açıklamalar... İÇİNDEKİLER ANA BÖLÜM I: RADYASYON, RADYOAKTİVİTE,VÜCUDA ETKİLER VE RİSK KAVRAMI...1 Bölüm 1: Radyasyonla İlgili Kısa Açıklamalar...3 Bölüm 2: İyonlaştırıcı Radyasyonlar Vücudumuzu Nasıl Etkiliyor?...7

Detaylı

Gürültü, sesler. İstenmeyen. Kulağa hoş gelmeyen. Rahatsız eden

Gürültü, sesler. İstenmeyen. Kulağa hoş gelmeyen. Rahatsız eden Gürültü, İstenmeyen Kulağa hoş gelmeyen Rahatsız eden sesler 3 Endüstrideki gürültüyü ise; İşyerlerinde, Çalışanlar üzerinde fizyolojik ve psikolojik etkiler bırakan ve iş verimini olumsuz yönde etkileyen

Detaylı

DEPOLAMA TALİMATI. Doküman No: İlk Yayın Tarihi: Revizyon Tarihi: Revizyon No: Toplam Sayfa Sayısı: TYG_T01 07.06.2012 02.05.

DEPOLAMA TALİMATI. Doküman No: İlk Yayın Tarihi: Revizyon Tarihi: Revizyon No: Toplam Sayfa Sayısı: TYG_T01 07.06.2012 02.05. REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 02.05.2013 Madde 5.3.6 eklendi. 01 Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Tesis Yönetimi ve Güvenliği Kurulu Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş

Detaylı

Yanık, Donma Ve Sıcak Çarpmasında İlk Yardım

Yanık, Donma Ve Sıcak Çarpmasında İlk Yardım Yanık, Donma Ve Sıcak Çarpmasında İlk Yardım Yanık Nedir? Herhangi bir ısıya maruz kalma sonucu oluşan doku bozulmasıdır. Yanık, genellikle sıcak su veya buhar teması sonucu meydana geldiği gibi, sıcak

Detaylı

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 NİÇİN KORUYUCU GAZ KULLANILIR? 1- Ergimiş kaynak banyosunu, havada mevcut olan gazların zararlı etkilerinden

Detaylı

İZLEME VE ÖLÇME PLANI

İZLEME VE ÖLÇME PLANI İZLEME VE ÖLÇME PLANI KONTROL / ÖLÇÜM / RAPOR / İZLEME İSG Faaliyet Planı YASAL YÜKÜMLÜLÜK MADDELERİ SORUMLU PERİYODU Madde: 15 Gerçekleşen Kontrol Tarihi Gelecek Kontrol Tarihi AÇIKLAMA Gerekli görüldüğünde

Detaylı

(nem) miktarının, o sıcaklıkta bulunabilecek en fazla su buharı miktarına oranına bağıl nem denir ve % cinsinden ifade edilir.

(nem) miktarının, o sıcaklıkta bulunabilecek en fazla su buharı miktarına oranına bağıl nem denir ve % cinsinden ifade edilir. Isıcam DA TERLEME Kış aylarında Isıcam takılı binalarda karşılaşılan en önemli sorunlardan biri camlardaki terlemedir. Bu terleme genellikle camın oda içine bakan yüzeyinde oluşmakla beraber az da olsa

Detaylı

MESLEK HASTALIKLARINDAN KORUNMA İLKELERİ

MESLEK HASTALIKLARINDAN KORUNMA İLKELERİ MESLEK HASTALIKLARINDAN KORUNMA İLKELERİ İşyerlerinde meslek hastalıklarına sebep olabilecek faktörleri her zaman tamamen ortadan kaldırmak mümkün değildir. Bu sebeple, meslek hastalıklarından korunmak

Detaylı

Hayat Kurtaran Radyasyon

Hayat Kurtaran Radyasyon Hayat Kurtaran Radyasyon GÜNLÜK HAYAT KONUSU: Kanser tedavisinde kullanılan radyoterapi KĐMYA ĐLE ĐLĐŞKĐSĐ: Radyoterapi bazı maddelerin radyoaktif özellikleri dolayısıyla ışımalar yapması esasına dayanan

Detaylı

Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Radyasyon nedir? «Yüksek hızlı partiküller ya da dalgalar şeklinde yayılan enerji» Radyasyon kaynakları 1- Doğal kaynaklar 2- Yapay kaynaklar

Detaylı

KANSEROJEN VEYA MUTAJEN MADDELERLE ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK

KANSEROJEN VEYA MUTAJEN MADDELERLE ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK KANSEROJEN VEYA MUTAJEN MADDELERLE ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK Amaç Bu Yönetmeliğin amacı; çalışanların kanserojen veya mutajen maddelere maruziyetinden kaynaklanabilecek

Detaylı