MİMARLIK EĞİTİMİNDE ÜÇ BOYUTLU BİLGİSAYAR OYUNU MOTORLARININ KULLANIMI YÜKSEK LİSANS TEZİ. Doç.Dr. Sinan Mert ŞENER

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MİMARLIK EĞİTİMİNDE ÜÇ BOYUTLU BİLGİSAYAR OYUNU MOTORLARININ KULLANIMI YÜKSEK LİSANS TEZİ. Doç.Dr. Sinan Mert ŞENER"

Transkript

1 İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MİMARLIK EĞİTİMİNDE ÜÇ BOYUTLU BİLGİSAYAR OYUNU MOTORLARININ KULLANIMI YÜKSEK LİSANS TEZİ Şehir Plancısı, Mimar Mehmet Mert AYANOĞLU Tezin Enstitüye Verildiği Tarih : 16 Ağustos 2006 Tezin Savunulduğu Tarih : 17 Ağustos 2006 Tez Danışmanı : Diğer Jüri Üyeleri Doç.Dr. Sinan Mert ŞENER Doç.Dr. Arzu ERDEM (İ.T.Ü.) Öğr.Gör.Dr. Togan TONG (Y.T.Ü.) AĞUSTOS 2006

2 ÖNSÖZ Küçüklüğümden beri tutkuyla oynadığım bilgisayar oyunlarının bir gün, aldığım mesleki eğitimde önemli bir dönüm noktası olduğuna inandığım bu tez çalışmasının ana teması olacağı konusunda beni inandıran, bilgi, birikimi ve desteğini sonuna dek esirgemeyen sevgili tez danışmanım Sayın Doç. Dr. Sinan Mert ŞENER e, eğitim hayatım boyunca bana gösterdikleri sevgi ve sabırdan dolayı aileme ve bu tezin oluşmasında büyük emekleri geçen sevgili Tuğba AĞCABAY ve Fahriye MUŞTUCU ya sonsuz teşekkürü bir borç bilirim. Ağustos 2006 Mehmet Mert AYANOĞLU ii

3 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ ÖZET SUMMARY ii iii v vi vii ix x 1. GİRİŞ 1 2. MİMARLIKTA OYUN KAVRAMI Oyun Kavramının Tanımı Mimarlık ve Tasarımda Oyun Kavramı Tasarım Bağlamında Oyun Oyun/Tasarım Analojilerinin Tasarım ve Mimarlık Eğitimine Katkıları Mimarlıkta Oyunun Kullanımı 6 3. SANAL MİMARLIK VE BİLGİSAYAR OYUNLARI Sanal Mimarlık ve Sanal Mekânlar Sanal Mekanların Oluşturulma Teknolojileri Sanal Mekânlarda İnsan Bilgisayar Etkileşimi Sanal Ortamlar ve Uzaktan Eğitim Sanal Ortamların Mimari Tasarımda Kullanımının Değerlendirilmesi Sanal Gerçeklik Sistemleri ile Geleneksel Üç Boyutlu BDT Sistemlerinin Karşılaştırılması Bilgisayar Oyunları Bilgisayar Oyunlarının Tarihçesi Bilgisayar Oyunu Türleri Bilgisayar Oyunlarının Gücü Bilgisayar Oyunları İle Öğrenme 28 iii

4 3.3. Üç Boyutlu Bilgisayar Oyun Motorları Üç Boyutlu Oyun Motorlarının Yapısı Üç Boyutlu Oyun Motorlarının Genel Özellikleri Üç Boyutlu Oyun Motorlarının Teknik Özellikleri Üç Boyutlu Oyun Motoru Yazılımlarının İncelemesi Üç Boyutlu Bilgisayar Oyun Motorlarının Mimarlıkta Kullanım Alanları Eğitim Amaçlı Kullanımlar Tanıtım Amaçlı Kullanımlar ve Sanal Kültürel Miras Kavramı Üç Boyutlu Oyun Motorlarının Mimarlıkta Kullanımının Değerlendirilmesi MİMARLIKTA ÜÇ BOYUTLU OYUN MOTORLARI KULLANILARAK OLUŞTURULAN SANAL ÇEVRELER B Sanal Ofis Gezintisi Uygulaması VRND Notre Dame Katedrali Sanal Modeli Uygulaması Sanal Mısır Tapınağı Uygulaması StringCVE Oyun Motoru ile Queenscliff, Victoria Bölgesinin Sanal Modelinin Gerçekleştirilmesi RMIT Enstitüsü Atmosfer Seçmeli Dersi Uygulaması New Jersey Mimarlık Okulu Seçmeli Dersi Uygulaması Andriuolo Nekropolisi Sanal Müze Simulasyonu PDA ile Yapılan Oyun Motoru Tabanlı İşbirliği Modeli MİMARLIK EĞİTİMİNDE BİR BİLGİSAYAR OYUNU MOTORU KULLANIMI ÖNERİSİ Çalışmanın Yöntemi Model Senaryosunun Oluşturulması Mevcut Verilerin Derlenmesi ve Sayısallaştırılması Oyun Motoru Yazılımında Modelin Oluşturulması Modelin Değerlendirmesi SONUÇLAR Bilgisayar Oyunu Motorlarının Mimarlık Eğitiminde Kullanımı Açısından Değerlendirmeler İleriye Dönük Öneriler 76 KAYNAKLAR 78 ÖZGEÇMİŞ 82 iv

5 KISALTMALAR SG BOM 3B BDT SGMD IVR API WYSIWYG FPS SDK PDA SPF IFC SKM : Sanal Gerçeklik : Bilgisayar Oyunu Motoru : Üç Boyutlu : Bilgisayar Destekli Tasarım : Sanal Gerçeklik Modelleme Dili : Immersive Virtual Reality (Duyum Dolu Sanal Gerçeklik) : Application Programming Interface (Uygulama Geliştirme Arayüzü) : What You See Is What You Get (Göründüğü gibi) : Frame Per Second (Saniyedeki Kare sayısı) : Software Development Kit (Yazılım Geliştirme Aracı) : Personal Digital Assistant (Kişisel Sayısal Yardımcı) : Step Portable File : Industry Foundation Class : Sanal Kültürel Miras v

6 TABLO LİSTESİ Sayfa No Tablo 3.1. Sanal mimarlık, transmimarlık ve geleneksel mimarlıkta işlev, form, davranış, navigasyon ve strüktür kavramlarının karşılaştırılması Tablo 3.2. İncelenen Oyun Motorlarının Karşılaştırması Tablo 4.1. Son 10 Yıl İçinde 3B Oyun Motorları İle Oluşturulan Başlıca Projeler vi

7 ŞEKİL LİSTESİ Şekil 2.1 Şekil 3.1 Şekil 3.2 Şekil 3.3 Şekil 3.4 Şekil 3.5 Şekil 3.6 Şekil 3.7 Şekil 3.8 Şekil 3.9 Şekil 3.10 Şekil 3.11 Şekil 3.12 Şekil 3.13 Şekil 3.14 Şekil 3.15 Şekil 3.16 Şekil 3.17 Şekil 3.18 Şekil 3.19 Şekil 3.20 Şekil 3.21 Şekil 3.22 Şekil 3.23 Şekil 3.24 Şekil 3.25 Şekil 3.26 Şekil 3.27 Şekil 3.28 Şekil 3.29 Şekil 4.1 Şekil 4.2 Şekil 4.3 Şekil 4.4 Şekil 4.5 Şekil 4.6 Şekil 4.7 Şekil 4.8 : Caillois nın Oyun Evreni... : Mekanın BDT Sistemleri İle Görselleştirilmesi... : Modelleme Teknikleri... : Görselleştirme Aşamaları... : Louvre Sanal Müzesi Panoramik Sanal Gerçeklik.... : Uluslararası Bilim müzesi- Leonardo Da Vinci- avludan görünüş... : Pong Salon Bilgisayar Oyun makinesı.. : Myst Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü... : Quake Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü. : Super Mario Bros Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü.. : Ultima Online Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü : Civilization Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü : Sims II Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü... : San Andreas Bilgisayar Oyunundan Bir Ekran Görüntüsü... : Oyunların Gücünü Yaratan Elemanlar... : Bilgisayar Oyunlarındaki Kavramlar... : Bir 3B BOM un modül şeması : Unreal Engine 3 ün yazılım arayüzü. : Unreal Engine ile Yaratılmış Olan Sanal Mekanlar..... : Source Kullanılarak Elde Edilmiş Görüntüler. : Source Motorunun Doku Kaplama ve Karakter Yaratım Özellikleri.. : Source Motorunun Hammer Editör Arayüzü... : Torque Motorunun Editör Arayüzü. : Torque ile Yaratılmış Olan Mimari Mekanlar. : A6 Oyun Motorunun SED, MED ve WED Arayüzleri... : Gamestudio A6 ile Yaratılmış Olan Mimari Mekanlar... : Cry Engine Motorunun Sandbox Editör Arayüzü.... : Cry Engine Motoru İle Yaratılan Sanal Mekanlar.... : Renderware Motorunun Modelleme Editörü Arayüzü.... : Quest 3D İle Yaratılan Sanal Mekanlar... : İki Boyutlu Ve Üç Boyutlu Unreal Engine Çalışma Ortamı. : Sanal Ofisin Üç Boyutlu Gösterim Aşamaları. : Notre Dame Kilisesi modeli. : VRND nin sanal tur rehberi. : Sanal Mısır Tapınağı ve Rahibi.... : Sanal Tiyatroda Tapınak.. : String CVE nin tipik akış şeması.. : Öğrencilerin Atmosfer dersi kapsamında hazırladıkları öneriler.. Sayfa No vii

8 Şekil 4.9 Şekil 4.10 Şekil 4.11 Şekil 4.12 Şekil 4.13 Şekil 5.1 Şekil 5.2 Şekil 5.3 Şekil 5.4 Şekil 5.5 Şekil 5.6 Şekil 5.7 Şekil 5.8 Şekil 5.9 Şekil 5.10 Şekil 5.11 Şekil 5.12 : Quark oyun motorunun arayüzü... : Geliştirilen prototipten alınan örnek görüntüler... : Geliştirilen prototipten alınan örnek görüntüler... : PDA ile Sistemin çalışma şeması. : 3B Modellerin oyun motoru arayüzünde oluşturulması aşaması.. : Çalışmanın Akış Şeması... : İki Boyutlu Plan Çizimlerinden Gerçek-zamanlı Bir Sanal Gezinti Uygulamasına Giden Şema... : Tarihi Çakır Hamamı.... : AutoCAD yazılımı kullanılarak elde edilen hamama ait plan çizimi. : 3D Studio Max yazılımı kullanılarak hazırlanan model... : UE2 motorunun editörü kullanılarak hazırlanan model... : UE2 motorunun editöründe malzeme kütüphanesinin oluşturulması.... : UE2 motorunun editöründe ışıkların ayarlanması... : UE2 motorunun editöründe ses ayarlarının yapılması : İnsan gözünden UE2 Runtime ortamında modelin gerçek zamanlı gezilebilen 3B modeli.. : Farklı bir noktadan UE2 Runtime ortamında modelin gerçek zamanlı gezilebilen 3B modeli.. : UE2 Runtime ortamının ayarlarının yapıldığı arayüz viii

9 MİMARLIK EĞİTİMİNDE ÜÇ BOYUTLU BİLGİSAYAR OYUNU MOTORLARININ KULLANIMI ÖZET Mimarlık Eğitiminde Üç Boyutlu Bilgisayar Oyunu Motorlarının Kullanımı adlı tez çalışmasında; mimarlık eğitiminin konvansiyonel metotlarından farklı olarak, sanal ortamda yeni bir etkileşimli eğitim ortamını araştırmak ve uygulanabilirliğini test etmek amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda tezin kapsamında ikinci ve üçüncü bölümlerde mimarlıkta oyun kavramı, tasarım ve oyun analojileri, sanal mekanlar, uzaktan eğitim, bilgisayar oyunları teknolojileri, üç boyutlu bilgisayar oyunu motorları ve sanal kültürel miras konuları incelenmektedir. Dördüncü bölümde bilgisayar oyun motorları kullanılarak oluşturulmuş, yapılış amaç ve yöntemleri, uygulamada kullanılan yazılımları ve değerlendirme sonuçları açıklanan yurtdışından sanal çevreler örneklenmiştir. Son bölümde ise özellikle sanal kültürel miras konusunda mimarlık eğitimine katkıda bulunması amaçlanan üç boyutlu bilgisayar oyun motoru kullanılarak hazırlanmış bir sanal ortam modeli uygulaması önerilmiştir. Bu uygulama kapsamında farklı yazılımlardan elde edilen çizim, model ve ses datası seçilen oyun motoru yazılımında derlenerek nihai sanal model oluşturulmuştur. Uygulama, oyun motorunun mimarlık eğitiminde kullanımı açısından değerlendirmeler yapılması amaçlanarak şekillendirilmiştir. Sonuçlar bölümünde uygulama esnasında tespit edilen, yazılımlar arasındaki veri aktarımına dair sorunlu alanlar belirtilmiştir. Önerilen 3B sanal ortam modelinin alanında bugüne kadar hazırlanmış çok fazla emsalinin bulunmaması tezin özgünlük durumunu kuvvetlendirmekte, içerik açısından da pek çok farklı alt başlığı içermesi nihai ürünün hem teorik hem de pratik bakımdan faydalı olacağına işaret etmektedir. Modelin, ileri aşamalarda içeriğinin zenginleştirilmesi ve mimarlık tarihinde kilometre taşı özelliği taşıyan bir yapı veya kent parçası ölçeğinde düzenlenmesi uygun olacaktır. ix

10 THE UTILIZATION OF COMPUTER GAME ENGINES IN ARCHITECTURE EDUCATION SUMMARY The thesis named The Utilization of Computer Game Engines in Architecture Education aims to explore the new interactive learning environment in the virtual world differently from the traditional methods of architecture education and test its availability. In accordance with this, in the second and third chapters, games and play in architecture, design-game analogies, virtual environments, distant learning, computer game technologies, 3D computer game engines and virtual heritage subjects are analyzed. In the fourth chapter virtual environments created with the 3D game engines are examined via their purposes, software infrastructures, and results of their evaluations. In the last chapter, a model of virtual environment established with a 3D game engine aiming to be useful in the context of virtual heritage is being suggested. Within the concept of this model the end product is developed by compiling the drawings, models and audio data gathered from various software, inside the game engine s editor application. The model aims to make evaluations on the utilization of computer game engines in architecture education. The conclusion includes the inspected problematic areas about the data transfer between the software used. The uniqueness of the suggested 3D model in its era and the enriched content of the thesis points out it to be useful both theoretically and practically. Later on it is going to be more favorable that the model should be enriched with its context and should be based upon a building or urban area that is a milestone in the history of architecture. x

11 1. GİRİŞ Günümüzde teknolojinin gücünü, tasarımda temsil ve iletişim amacıyla kullanmanın dışında, yaratıcı tasarıma yön verecek ve destekleyici olarak kullanılmasını olanaklı kılacak bir tasarım ortamı olma yönünde kullanan yaklaşımlar söz konusudur. Bu amaçla yaratıcı tasarım ve iletişim için yeni yöntem ve yaklaşımların ortaya konulması ve öğretilmesi önem kazanmaktadır. Enformasyon ve iletişim teknolojilerinin tasarım eğitimi ve tasarım süreciyle bütünleştirilmesi, bu yeni teknolojilerin tasarım sürecindeki kullanım olasılıklarına ait bilgilerin yanında, tasarımı nasıl destekleyeceğine ilişkin yöntem ve yaklaşımlara, tekniklere ait bilginin de öğrenciye kazandırılmasını gerekli kılar (Çağdaş, 2004) Yaratıcı düşüncenin öğrenilmesinde ve öğretilmesinde iletişim önemlidir. Enformasyon ve iletişim teknolojileri; Öğrencinin ürettiği modeller aracılığıyla yeni düşünceler geliştirerek, yeni çözümlere ulaşmasında önemli rol oynar. Yeni teknolojilerin üç boyutlu doğası tasarımcının üç boyutlu düşünmesini kolaylaştırmaktadır. Tasarım sürecindeki önemli eylem gruplarından biri olan görselleştirme eyleminin ötesinde keşfetme ve yaratma aşamalarını destekler. Süreçte grafik, görsel, sözel, sayısal ve canlandırılmış iletişimin aynı anda çoklu ortam olanakları ile kullanılması olanağını verir. Tasarımı yaparak / kurgulayarak öğrenmeyi sağlar. Stüdyo yöneticisinin sorgulayarak öğrenciye kazandırmaya çalıştığı deneyimlemeyi sağlar. Tasarım ürününü deneyimlemesinde örgenciye yol gösterici olmada teknolojinin rolü yadsınamaz; bu deneyimler öğrenciyi tasarım sürecinde daha aktif kılar (Çağdaş, 2004). 1

12 Günümüzde düşünmenin oyun benzeri özellikleri üzerinde de yoğun bir sosyolojik ilgi bulunmaktadır. Bu ilgi, yapılan oyun tasarım analojileri üzerinden bir takım kültürel pratiklerin ve tasarımın belli başlı bakış açılarının tasarım eğitiminde başarılı bir şekilde keşfedileceğini önermektedir. Hem mimarlığın hem de oyunların doğasında bulunan çelişkiler, belirsizlik, açık uçluluk, rastlantısallık, insan ilişkileri, esneklik gibi konuların ortaklığı ve günümüzün mimarlık gündemini oluşturan kavramların çoğunun oyun ile ilişkili olması çarpıcıdır (İnceoğlu, 2003). Geleneksel Bilgisayar Destekli Tasarım (BDT) ile Üç Boyutlu (3B) modelleme ve görselleştirme sistemleri inandırıcı görsel benzetimler oluşturmaya devam ederken bilgisayar oyun motorları (BOM) da benzer sistemlerin görsel gerçekçiliğine yaklaşmakta ve sadece çok daha pahalı olan duyum-dolu sanal gerçeklik sistemlerinin sahip olduğu birtakım etkileşim özelliklerini de sunmaktadırlar. Buna ek olarak, ortamda birden çok bireyin bulunup gezinmesine imkân vermeleri, insan davranışlarının sorgulanmasının yanı sıra tasarımda işbirliği için de eşsiz fırsatlar yaratmaktadır. Sanaldoku erişimine sahip kullanıcılar paylaşımlı bir sanal ortama davet edilebilmekte, kullanıcılar arasındaki işbirliği ses kanallarının, anlık mesajlaşma ve duyum dolu gezinti imkânlarının eklenmesiyle zenginleşmektedir. 3B BOM ların sunduğu benzetim yetenekleri ve kişiselleştirilebilirlik geleneksel BDT araçlarının çok ötesine geçmektedir. Bilgisayar oyunlarının kültür üzerindeki yoğun etkisi, bilgisayar grafik tekniklerinin, avatar teknolojilerinin ve internet ağ kurma teknolojilerinin gelişimindeki öncü rolleri ve değerlendirme için doğuştan gelen uygunlukları, özellikle tarihi-kültürel odaklı sanal çevrenin akademik değerlendirmeleri için oyun ortamını öne çıkarmaktadır. Bu noktadan hareketle sanal kültürel miras çevrenin oyun tasarımlarından ve BOM teknolojilerinden etkilenebileceği söylenebilir. Bu tez çalışmasında mimarlık ve oyun kavramı arasındaki ilişkiler ve bu ilişkilerin sonucu ortaya çıkan değerlendirmelerin bilgisayar oyunları üzerinden mimarlık eğitimine katkıları incelenmiştir. Önerilen 3B oyun modelinin alanında bugüne kadar hazırlanmış çok fazla emsalinin bulunmaması tezin özgünlük durumunu kuvvetlendirmekte, içerik açısından da pek çok farklı alt başlığı içermesi nihai ürünün hem teorik hem de pratik bakımdan faydalı olacağına işaret etmektedir. 2

13 2. MİMARLIKTA OYUN KAVRAMI 2.1. Oyun Kavramının Tanımı Oyun basit anlamda bir sona ulaşmak amacıyla oluşturulmuş yordam veya strateji olarak tanımlanabilir. Roger Caillois, Man, Play and Games kitabında oyun evrenini dört bölüme ayırır. Agon / rekabet, alea / şans, mimicry / benzetim, ilinx / baş dönmesi. Oyunlar, bu dört prensipten hangisinin ağır bastığına göre sisteme yerleşirler. Caillois (1962) silindirik bir evren olarak değerlendirdiği bu yapının iki kutbuna da sırasıyla paidia ve ludus adını verir. Paidia, doğaçlamayı, fanteziyi, karışıklığı, eğlenceyi; ludus ise emirleri, kuralları, düzeni ve strateji gerçekliğini temsil eder. Caillois bu sınıflandırma ile oyunun gerçeklikten bağımsız, belirsiz, üretken olmayan (ekonomik olarak), kural tabanlı ve özgür bir eylem olduğunu belirtir. Şekil 2.1: Caillois nın Oyun Evreni Bower oyunların eğlenceli bir ortamda bir takım kabiliyetlerin geliştirilip zenginleştirilmesi olarak tanımlar (Bower, 1974). Cheng oyunları mantığa daha az bağımlı olan öyküler olarak görür (Cheng, 1999). Tekrar Bower oyunu üzerinde mutabık kalınmış olan kurallar ve hedeflerden oluşmuş bir yarışma olarak görür, oyun önceden tanımlanmış mekân ve zaman sınırlamalarından oluşan kurulu bir 3

14 sosyal sistemdir (Bower, 1974). Huizinga ya göre oyun sıradan ya da gerçek hayat değildir, gerçek hayattan kendi düzenini kendisi barındıran geçici bir eylemler alanına geçiştir. Medeniyetlerin tüm manifestoları; dini, dile ait, kanun, savaş, şiir, fen, felsefe, sanat aslında birer oyun formundadır. Ona göre oyun aptal bir eğlence değil salt fiziksel ya da biyolojik eylemlerin sınırlamalarının ötesine geçen ve yaşamın şu andaki gerekliliklerini aşarak eyleme anlam katan önemli bir işlevdir (Huizinga, 1970) Mimarlık ve Tasarımda Oyun Kavramı Tasarım Bağlamında Oyun Oyun uzun zamandan beri öğrenmenin anahtar sözcüklerinden biri olarak kabul edilmiştir. Oyun tasarımsal bir bakış açısıyla, inşa etme eylemini, bilgi arama süreçlerini, yapı/çevre etkileşimini vb. gibi ilgili konuları öğrenmek amacıyla oyunlardakilere benzer dijital medyanın kullanılması olarak nitelendirilebilir (Woodbury vd. 2001c). Oyunlar katılımcılarını bir türlü yarışma, rekabet strateji ve hatta mücadele ortamı içine alan yapay bir durum yaratırlar. Tanımlı spor aktiviteleri, hatta çocukların anlık oynadıkları oyunlar dahi oyunların bir bakıma kendi içlerindeki tutarlılık ve oyuna odaklanma konularında, eğlenceden başka bir amaçları ya da sonları olmamasına rağmen dikkat çekici derecede ciddi ve sıkı olduklarını göstermektedirler. Tasarım düşüncesi de bu bağlamda oyun ile paralellikler göstermektedir (Scriver ve Wyeld, 2003). Mimarlar tasarım düşünce ve eylemlerini bir takım kural setleri ve seçilmiş kısıtlamalar ile desteklemektedirler. Tasarımcının önünde sonsuz bir olasılıklar dünyası bulunmasına rağmen bu kural seti benzeri prensipler karar verme süreçlerini belirlemekte ve karmaşık tasarımların ortaya çıkmasını sağlamaktadır. Tasarlamanın bu durumda en azından iki bağlamda oyun gibi olduğu söylenebilir: Bilinmeyen nesne ya da tasarımın son ürünü (hastane, okul, ev) hakkındaki sezgi ve düşüncelere ait kural-benzeri setlerle oluşturulmuş sınırlar içinde keşfe dönük bir oyun biçimi. 4

15 Oyun stili olarak görülebilecek olan, daha ileri kural-benzeri eğilimler ve sonu hedefleyen yordam veya strateji tanımı kullanılabilir. Bu da ayırt edilebilir ve tanımlanabilir tasarım sitilidir (Scriver ve Wyeld, 2003). Tasarımcılar mekânlarını, olası sonsuz tasarım çözümlerinin arasından özellikle oyun benzeri bir biçimde olmaları için sınırlayarak yaratmazlar. Aslında tasarım, ortaklaşa kabul edilmiş olan tasarımın yaratmaya dönük olduğu, ayırt edilebilir örüntüler, kurallar, şartlar ve biçimler tarafından çerçevelenen, uygulamada sınırlı ve bu yüzden tanımlı ve sayılabilir olasılıklardan oluşan oyun mekânının içindedir. Oxman (2003), tasarım öğrenimini, düşünmek gibi, kullanıcının ihtiyaçları ve tasarım fikirlerine uygun bilgiyi bulup keşfetme yeteneğine dayalı keşif tabanlı bir süreç olarak karakterize etmekte ve keşif tabanlı düşünme biçimlerini desteklemek ve temin etmek için yeni öğrenme stratejilerine ihtiyaç olduğunu belirtmektedir. Oyun, doğası gereği çekici, güven verici derecede sınırlı ama serbesttir. Daha da ötesi açık uçludur. Rekabetçi olmayan keşif ve rol oynama oyunlarında kurallar değişken olabilir; oyun oynandıkça değişime uğrar. Oyunların bu açıl uçluluk hali oyun oynama ve tasarım düşüncesi arasındaki en önemli paralelliktir Oyun/Tasarım Analojilerinin Tasarım ve Mimarlık Eğitimine Katkıları Oyun/tasarım analojileri, tasarım öğreniminin kavramsal çerçevelerini belirlemek için özellikle faydalı bulunmaktadır. Bu analojiler, hem tasarım düşüncesi teorisi hem de tasarım söyleminin ve pratiğinin eğlenceli ama eleştirel bir incelemeye konu edilmesi açısından buluşsal bir temsil gücü de taşımaktadır (Scriver ve Wyeld, 2003). Günümüzde düşünmenin oyun benzeri özellikleri üzerinde yoğun bir sosyolojik ilgi bulunmaktadır. Bu ilgi, yapılan benzeşimler üzerinden bir takım kültürel pratiklerin ve tasarımın belli başlı bakış açılarının tasarım eğitiminde başarılı bir şekilde keşfedileceğini önermektedir. Açık uçlu değerlendirildiğinde oyun/tasarım analojileri tasarım pratiklerinin, kendilerini çevreleyen kültürel pratikler ve söylemler bağlamında eleştirel keşfine yol açacaktır (Scriver ve Wyeld, 2003). Oyun, tasarım çalışmasının bir şekilde bilinmeyen gizemli nesnesini öğrenci merkezli öğrenime uygun, daha sezgisel bir formda sunmanın alternatif bir yoludur. 5

16 Oyun/tasarım analojileri doğada çok değerlikli olup tasarım düşüncesine ait teorik bilgilerimiz için birden çok olası çıkarıma sahiptir. Bu analojilerin tasarım öğrenim sürecindeki mevcut önemi, tasarım oyunlarının tasarımın birinci dereceden öğrenilebilen bir bilgi biçimi olarak sunumunda işe yaradığı buluşsal işlevindedir. Woodbury vd. (2001c) gözlemlerinde erken dönem tasarım evresindeki öğrenciler için biçim yaratma ile ilgili güven konusunun tasarım sürecinin gelişmesine bir engel teşkil ettiğini tespit etmişlerdir. Bu durum, başlangıçta daha az yetenekli olan öğrencilerin tasarıma doğuştan yeteneği olanlar karşısında daha az yaratıcı ve hayal gücü kuvvetsiz olarak tanımlanmalarına sebep olmaktadır. Tasarım problemlerinin oyunlar ile temsil edilmesi erken dönem tasarım öğrencisinin problemleri potansiyel zayıflatıcı düşüncelerden arınarak keşfetmesini sağlamakta, ortaya daha hedefe dönük ve tarafsız bir çözüm alanı çıkarmaktadır. Tasarım eğitiminde eğlenceli yaklaşımlar çoğunlukla biçim üretme üzerine yoğunlaşmasına rağmen aynı zamanda oyunların senaryoları oynama özelliği de dikkate alındığında bu yaklaşımların tasarım düşüncesinin ana kurgusunun oluşturulmasında da etkili olacağı öngörülebilir. Oyun doğası gereği çekici, hem sınırlı hem de serbest ve açık uçludur. Oyun, tasarımın başlangıç seviyelerinde yeni kabiliyetler geliştirmede ve güven konusunda yapıcı etkilere sahiptir. Biçim yaratma, işleme ve tanımlama yeteneği tasarım öğrencisinin yeteneksel sınıflandırılmalarının yapılmasını sağlar. Oyunlar eğitmenin bu ayrımı erken tasarım evrelerinde keşfetmesini sağlar (Woodbury vd. 2001c) Mimarlıkta Oyunun Kullanımı Mimari eğitime başladıklarında öğrencilerin yapılaşmış çevrelerinde çocuklukları boyunca edindikleri birtakım forma ve mekâna ait deneyimleri bulunmaktadır. Buna rağmen, bir öğrenim sürecinin başında öğrencilerin yapılaşmış çevre hakkındaki algılamalarını tekrar rafine etmek, form ve mekân hakkında yapabileceklerine dair güven kazanmalarını sağlayacak şanslar verilmelidir (Radford, 2000). Oyunlar soyutlama ve temsilin, form ve anlam arasındaki ilişkilerin, mekan ve form oluşturulmasının ve düzenlenmesinin ve tasarımda gramer fikrinin öğrenilmesinde teşvik edicidir. Mimarlığı statik / sabit bir deneyimden ziyade (nesneler arasında 6

17 hareket eden insanlar fikri ile) dinamik bir deneyim olarak vurgularlar. Oyunlar yapılaşmış çevrede yer alabilecek elemanlar olarak algılanabilen soyut form ve kompozisyonların sınırında iş görürler, oyunların bir kısmı pencereden bakıyormuş, bina kütlelerinin arasında yürüyormuş veya mekânların içinde bulunuyormuş gibi yapmaktan oluşmaktadır (Radford, 2000). İnceoğlu mimari tasarım dersinde, yapı ve yöntem olarak oyundan nasıl yararlanılabileceği üzerinde şu varsayımların değerlendirilmesi gerektiğini düşünmektedir; Oyun, mimari tasarım eğitiminde yöntem olarak kullanılabilir, Mimarlık eğitiminde, yabancılaşmanın olumlu etkisi vardır, Günümüz koşullarında, üniversite (mimarlık) eğitiminin enformelleşmesi eğitimin verimini arttırır. Mimarlık eğitimi artık sadece somut olan bilgiyle uğraşmamaktadır. Günümüzde mimarlık eğitiminin daha çok tanımlanması zor olana, belirsiz olana odaklanması gerekmektedir. Hem mimarlığın hem de oyunların doğasında bulunan çelişkiler, belirsizlik, açık uçluluk, rastlantısallık, insan ilişkileri, esneklik gibi konuların ortaklığı ve günümüzün mimarlık gündemini oluşturan kavramların çoğunun oyun ile ilişkili olması çarpıcıdır. Mimarlığın önemli parçası oldukları halde, eğitimde değerlendirilmeleri zor olan bu soyut özellikler ve kavramlar, oyun aracılığıyla tartışmaya ve egzersize açılabilir (İnceoğlu, 2003). İnceoğlu na göre oyunun mimari tasarım eğitiminde yöntem olarak kullanılabilmesi ile ilgili değerlendirme ve önerileri şöyle sıralamak mümkündür: Oyunun mimari tasarım eğitimine yabancılaşma, kurallar, motivasyon, kendine güven, sezgiler ve sağduyu, esneklik, koordinasyon, rastlantısallık, yetenek kazandırma insan ilişkileri konularında katkılan vardır. Günümüzde mimarlık gündemini oluşturan kavramların çoğunun (bilgisayar teknolojisi ve sanal ortam, hareket, belirsizlik, geçicilik, sıradanlığın sıradışı kullanımı) oyun ile ilişkili olması, mimarlığın da giderek oyunlaştığının göstergesidir. 7

18 Oyun, konunun özüne odaklandığı için, mimarlık gibi yüzeysel olarak algılanmaya yatkın bir alanda esas olanın soyutlanarak değerlendirilmesini sağlamak açısından yararlıdır. Mimarların sahip olması gereken 'geleceğe yönelik spekülasyon yapma' yeteneği, strateji geliştirmeyi gerektirir. Oyun, strateji geliştirme egzersizidir. Oyun insanın, çok tanıdık olduğu için algılayamadıklarını fark etmesine yardımcıdır; mimarların öncelikli işlerinden biri de zaten fark etmek ve ettirmektir. Oyun, hem bir kurallar sistemi ile yarattığı 'gerçek' bağlamında, hem de esneklik, sezgiler ve sağduyunun öne çıktığı bir 'oyuncu tavır' ile mimarlığın soyut, ölçülemez, tahmin edilemez ve belirsiz özelliklerinin değerlendirilebilmesi açısından, mimari tasarım eğitiminin içinde yer alabilir. Hazırlığına ve uygulamasına yeterli dikkat ve emek harcanan iyi tasarlanmış bir oyun, mimarlığın değişken ve belirsiz ortamında, topluma dışardan bakarak gelecek, -henüz var olmayan bir gerçek- için strateji geliştirebilme yeteneğini güçlendirmeye çalışan mimar adaylarının eğitimi için uygun bir araçtır (İnceoğlu, 2003). Oosterhuis (2003), işbirlikçi tasarım ve mühendislik kavramının, mimarlığın ve inşaatın gerçek zamanlı tasarım süreçlerinin önünü açan bir oyun inşa ederek gerçekleştirilebileceğini öne sürmektedir. Süreç çalıştırmalı, inşa edilmeli ve sonra da içinde çalışılmalıdır. Oyun oynamak yeni durumlar karşısında nasıl davranıp tepki verileceğini öğreten evrimsel bir araçtır. Oyun, oldukça yoğun bir biçimde yapılandırılmış akış halindeki bilgidir. Kullanıcıları ve çevreleri eşzamanlı aktif hale geldiğinde gerçek etkileşim yaratılabilir. Oyunlar gerçek hayattan benzersiz olayları örnekleyerek öğrencilerin mesleki bilgileri ile pratiğin gerektirdiği değer yargılarının karmaşıklığını yanlış eşleştirmelerini düzeltmeye çalışır. Pek çok araştırma öğrencilerin gerçek hayat ile bağlamlanan oyunlar sayesinde mesleklerinde gereken problem çözme yeteneğini geliştirdiklerini kanıtlamaktadır (Woodbury vd. 2001c). Örnek bir oyun uygulamasında BDT modelleri, sayısal imgeler sanal gerçeklik panaromaları, literatüre ait okumalara bağlantılar, metin ve çevirim içi pek çok 8

19 medya birlikte kullanılabilir. Oyun strüktürü, amaçlar, görevler, kaynaklar, değer kriterleri ve genişletme egzersizlerinden oluşur. Dijital medya ve BDT araçlarının oyunların inşasında ve oynanması esnasında kullanımı, geleneksel kalem kâğıt tabanlı tasarım dilini zenginleştirmektedir. Tasarlamak da oyun gibidir, öğrencilerin yeteneklerinin yetmediğini hissettikleri noktada kavramları keşfetmek ve bu konuda güven tazelemek için BDT ortamlarında çalışmaları faydalı olacaktır (Woodbury vd. 2001c). 9

20 3. SANAL MİMARLIK VE BİLGİSAYAR OYUNLARI 3.1. Sanal Mimarlık ve Sanal Mekânlar Sanal mimarlık, küresel bilgi işlem sistemlerine bağlı, çoklu etkileşim içeren, dijital sistemlerle bütünleşmiş, farklı fiziksel konumlarda bulunan kullanıcıların içinde gezinebildiği mekânsallaşmış enformasyondur. Sanal mekânlar da, bu anlamda bir siberuzay parçasıdır. Sanal mimarlık, yalnızca sanal ortamda var olan akışkan ve imgesel bir etkinlik alanı olarak da tanımlanabilir (Erdem, 2003). Tablo 3.1: Sanal mimarlık, transmimarlık ve geleneksel mimarlıkta işlev, form, davranış, navigasyon ve strüktür kavramlarının karşılaştırılması (Erdem, 2003). Sanal Mimarlık İşlev Enformasyon edinme, sanal topluluklar, (co-existance) oluşturma ve bilgi paylaşımı, e-ticaret, elektronik eğitim Davranış Kod tabanlı nesnelere ve ortama gömülmüş tanımlar. Linkler, transformasyon ve modifikasyonlar Trans Mimarlık (bits & bricks veya blob lar) Enformasyon edinme ve geleneksel işlevler Servo motorlar, ışık ve ses sistemleri, hareketli strüktürler ve interaktif yüzeyler Geleneksel mimarlık geleneksel işlevler Form Karmaşık eğimli 3d modeller Karmaşık eğimli yüzeyler Geleneksel formlar Navigasyon Hipermetinsel Lineer ve hipermetinsel Lineer Strüktür Programlama dilleri, Algoritma ve script (betiklerin) lerin oluşturduğu çalışma biçimi Dinamik Karmaşık eğimli yüzeyler ayakta tutacak gelişmiş strüktürler ve gömülmüş elektronik altyapı Dinamik / Statik? Geleneksel strüktürler Statik Sanal mimarlık, fiziksel mimarlık nesnesini kısıtlayan mantık, perspektif, yerçekimi, maddesellik gibi birçok belirleyiciden ve Öklit geometrisinin rasyonellerinden kopuktur. Sanal ortamda işlev, form, davranış, gezinim ve strüktür kavramları geleneksel mimarlıktan farklı anlamlar bulur. Sanal mekân bir yaşam ortamının çevresi ile birlikte benzetiminin yapıldığı durumdur. En son jenerasyon insan-bilgisayar etkileşim arayüzü sanal mekândır. Sanal mekânlar kişinin mekânla karşılıklı ilişki kurarak içerisinde üç boyutlu 10

21 deneyim yaşayabileceği ortamdır. Farklı malzeme ve elemanlar ile oluşturulduğu ve farklı mekânsal deneyim sunduğu için, daha farklı bir mekân algısı vardır (Özen, 2004). Öğrenmenin mekân, nesne ve insan kaynaklı bir eylem olduğu düşünülürse sanal çevrelerin, olayların yaşanacağı tipik sosyal davranışları içeren mekânlara, nasıl kullanılacağını da öğrenmemiz gereken araçlar ile eşyalara ve kullanıcıya çevreyi öğretecek yeri geldiğinde sesli iletişim kurabilecek olan insanlara ihtiyacı olacağı öngörülebilir (Champion, 2003). Sanal mekânlar, normalin, olağan olanın, sıradan olanın dışına çıkarak var olan düzenin ve kuralların dışında, kabul edilmiş hiyerarşinin yıkıldığı yeni bir ortam, yeni bir gerçek lik sunduğu için; insanın alışılmış dünyaya farklı bakış açıları ile bakabilmesine yardımcı olur (İnceoğlu, 2003) Sanal Mekanların Oluşturulma Teknolojileri Sanal mekânın gerçek mekân gibi algılanabilen bir varlık olması için içerisinde mekân-zaman ilişkisi kurabilmek gerekir. Bunun için bilgisayar destekli tasarım modelleri, fotogerçekçi benzetimlikler (simülatör) ve VRML, x3d, JAVA gibi bazı programlama dilleri üretilmiştir (Warren, 1995). Sanal mekânların gerçek mekân etkisi verebilmesi için iki önemli teknolojinin geliştirilmesine ihtiyaç duyulmuştur, bunlar, fotogerçekçi üç boyutlu görsel modelleme ve sanal gerçeklik sistemleridir. Sanal mekânların bilgisayar ortamında oluşturulması üç farklı aşamada gerçekleşir: Görselleştirme, modelleme ve gerekli sistem araçları (eldiven, başlık, fare, klavye) ve yazılımlar kullanılarak oluşturulmuş gerçek zaman etkileşimli benzetimler (El-Araby, 2002) Görselleştirme: Bilgisayar tabanlı mimari görselleştirme; hem tasarım sürecinin hem de tasarımcının fikirlerini yansıttığı mekânsal ilişkileri değerlendirmek için kullanılır. Mekânlar öncelikle görsel bir model üzerinde oluşturulur. Daha sonra bu model üzerinde malzeme eşlemesi ve ışıklandırma ayarları yapılır. Bu şekilde düzenlenen sanal mekânlar görsel olarak, gerçek veya gerçeğe yakın olarak tanımlanabilir ortamlar halini alır. Mekânın BDT sistemleri ile görselleştirilmesi üç aşamada 11

22 gerçekleşir. Bunlar, iki boyutlu çizim, üç boyutlu modelleme, üç boyutlu kaplamadır (malzeme, eşleme ve ışıklandırma). Şekil 3.1: Mekanın BDT Sistemleri İle Görselleştirilmesi Modelleme: Modelleme binaların geometrisi ve objelerin niteliklerini tanımlamak üzere bilgisayar destekli tasarım (BDT) yazılımları ile oluşturulur. Modelleme mekânsal bileşenlerin ve bileşenler arası ilişkilerin oluşturulması için ilk adımdır. (a) Tel çerçeve modelleme (b) katı modelleme Şekil 3.2: Modelleme Teknikleri Modele malzeme tanımlanması başka bir ifade ile görsel dokunun atanması ve ışığın tanımlanması ile oluşur. Sayısal ortamlarda oluşturulmuş mekânların malzemeleri sadece görsel bir nesnedir. Gerçeğe yakındır ancak gerçek değil, fotogerçekçi elemanlardır. Işık sanal ortamların tasarımlarında da mekânı belirler, görünebilir kılar ve algılanmasını sağlar. 12

23 (a)modelleme (b) malzeme (c)ışıklandırma Şekil 3.3: Görselleştirme Aşamaları Bu haliyle BDT sistemleri ile görsel bir model olarak oluşturulmuş sanal mekânlar gerçekmiş gibi algılanabilen üç boyutlu görsel ifadelerdir. Sanal mekânların oluşturulmasında ikinci adım ise mekânsal deneyimi sağlayacak olan gerçek zamanlı mekânsal etkileşimli benzetimlerdir. Gerçek zamanlı mekânsal etkileşimli benzetimler: Üç boyutlu görsel modeller ile oluşturulan sanal ortamlar, tasarımda sanal gerçeklik benzetimlerinin kullanılması ile içerisinde hareket edilebilen, görsel, işitsel ve harekete bağlı gerçek mekân-zaman etkileşimli mekânsal deneyimin yaşandığı, görsel bir eleman olmaktan çıkıp, çoklu duyum ile algılanabilen ortamlar halini almaktadırlar. Sanal gerçeklik (SG) kişinin bir veya birden çok duyusuna hitap eden ve kullanıcıların hareketleri ile gerçek zamanlı oluşan bilgisayar yaratımlı sanal bir dünyadır. Kullanıcının hareketi ile gerçek zamanlı bir etkileşim içerisinde olması sanal gerçeklik sistemlerini diğer sistemlerden ayıran en önemli özelliktir. Sanal gerçeklik sistemleri, duyumsallık derecelerine ve yapay çevredeki arayüzlerine göre, duyum dolu sanal gerçeklik ve duyum dolu olmayan sanal gerçeklik adında iki gruba ayrılabilir (El-Araby, 2002) Duyum Dolu Sanal Gerçeklik (Immersive Virtual Reality - IVR): Duyum dolu sanal gerçeklik kişinin ekran ara yüzünü yok ederek sanal mekânlarda gerçekmiş gibi bulunması halidir. İki önemli aracı stereo- optik görüntülüyeciler ve konum algılayıcı eldivenlerdir. 13

24 Sanal gerçeklik sistemleri ile birlikte, duyu organlarına ulaşarak insanları mümkün olduğunca etkilemek ve bu etki sonucu en zevklisinden en tehlikelisine kadar tüm olayları gerçekmiş gibi yaşatmak olanaklıdır. Bu sayede örneğin bir sanal müzede istenirse bir insanın dokuları arasında gezilebilmekte, ya da bir dinozorun günlük hayatının bir parçası olunabilmektedir. Duyum Dolu Olmayan Sanal Gerçeklik: Ekran esaslı sanal gerçeklik veya masaüstü sanal gerçeklik olarak da tanımlanmıştır. Duyum dolu olmayan sanal gerçeklik sistemlerini kullanan herhangi bir kişi, bilgisayar arayüzü ve internet aracılığı ile, fare ve klavye hareketine bağlı olarak, dünyanın herhangi bir yerindeki kenti, müzeyi ya da okulu ziyaret edebilmekte, kullanılan yazılımın çeşidine göre içinde ya bilgisel ya da görsel olarak hareket edebilmektedir. Mekânların algılanması sırasında kullanılan iki çeşit duyum dolu olmayan sanal gerçeklikten bahsedilebilir: Panoramik Sanal Gerçeklik: İçinde bulunulan ortamı Panoramik fotoğraflarla algılamayı sağlar, belirli bir noktadan dönerek panoramik görüntüler verir. Klavye veya fare yardımı ile ziyaretçi içinde bulunduğu alanda dönebilir, aşağı-yukarı bakabilir, görüntüye yaklaşıp uzaklaşabilir. Kişilerin sanal ortamlar içerisinde sadece görsel olarak mekânsal deneyim yaşamasına izin veren bir benzetimdir. Ancak gerçek mekân fotoğrafları ile ilişki kurulduğundan kişinin mekânı algılaması gerçek nesneler üzerinden sağlanmaktadır. Şekil 3.4: Louvre Sanal Müzesi Panoramik Sanal Gerçeklik 14

25 Yürümeye Dayalı Sanal Gerçeklik Sistemi (VRML-Virtual Reality Modeling Language / SGMD - Sanal Gerçeklik Modelleme Dili): Üç boyutlu sanal ortamların oluşturulabilmesi için kullanılan standart dillerden farklıdır. Burada hem gerçek mekânların üç boyutlu modellerinden hem de içerisinde kurulan gerçek ilişkilerden söz edebilmek mümkündür. Bu ilişkiler hareket olgusu ile anlaşılabilir kılınır. SGMD, ziyaretçinin klavye veya fare yardımı ile görüntüye yaklaşıp uzaklaşmasına, eğilmesine, dönmesine, hareket etmesine ve görüntü içerisinde yürümesine izin verir. Oluşturulan üç boyutlu modeller içerisinde ziyaretçi mekânı hem görsel hem de hareket üzerinden algılayabilmektedir. Bu programlama dili ile hazırlanan uygulamalar genellikle içerisinde yürünebilen sanal ortamlar veya üç boyutlu mekân hakkında gerçek keşif izlenimi veren aktif ortamlardır. Ek özel yazılımlar sayesinde ortam içerisinde bulunan aktif ziyaretçilerin karşılıklı etkileşimi de sağlanabilmektedir. Bütün bunlara ek olarak bilgisayar arayüzünde karşılıklı iletişimin etkileşime dönüşmesini sağlayan teknoloji ise internettir. Şekil 3.5: Uluslararası Bilim müzesi- Leonardo Da Vinci- avludan görünüş Sanal Mekânlarda İnsan Bilgisayar Etkileşimi Sanal mekânlarda insan bilgisayar etkileşimi 3B medya ve araçları üzerinde kolaylıkla uygulanabilmektedir. Kullanıcı istenen sonuçları elde edebilmek için bilgi girişi yapabilir, arayüzün yerleşim ve tasarımı kullanıcının kolaylıkla kullanabileceği durumdadır ve 3B dünya gerçek dünyanın olabilecek en mükemmel benzeridir (Smith, 2005). 3B insan bilgisayar etkileşimi iki ana konu başlığı altında incelenebilir: 15

26 Gezinim (navigation): Kullanıcının fazla yorulmadan, gerçek hayattakine benzer bir biçimde (insanın hareket kapasitesine uygun olarak), olabildiğince kolay ve sezgisel bir biçimde hareket edebilmesi sağlanmalıdır. Hareketin gerçekliği, ortamlarda yerçekiminin benzetiminin yapılması, çarpışma kontrolünün sağlanması ve kullanılan donanım ile ilgilidir. Gerçekçi 3B ortamlarda nesnelere etki eden ve birbirlerinin üzerinde durmadıkları sürece kendilerini zemine çeken aynı gerçek dünyadakinin benzeri bir yerçekimi sağlanabilir. Nesnelerin birbirleri ile ne zaman temas edeceklerini bilerek buna göre hareket tepkileri vermelerini sağlayan çarpışma kontrolü, bu ortamların yaratıldığı veritabanlarında nesnelerin 3B uzaydaki konumlarına göre gerçek zamanlı hesaplanmaktadır. Böylece duvara gelindiğinde içinden geçilemez, su içine döküldüğünde bardağı doldurabilir. İnsan bilgisayar etkileşiminin en önemli araçları klavye ve fare, kullanıcının gezinimini kontrol edeceği iki girdi aygıtıdır. Klavye vasıtasıyla doğrultu, fare yardımıyla da hareket tipi seçilebilir (Smith, 2005). Gerçekçilik: İnsan bilgisayar etkileşiminde gerçekçilik her zaman istenmeyebilir ancak gerekli olduğunda bunu sağlamanın da çeşitli araçları bulunmaktadır. Benzetimi yapılan üç boyutlu nesnelerin mantıklı boyutlandırılmaları gerekir. Etkileşimin bir tarafında insan olduğundan düşünecek olursak kavranamaz ölçekler algılama kapasitesini de azaltacaktır. Nesnelerin yerleşimi de önemli bir belirleyici olduğundan dolayı nesneler ve aralarındaki ilişkilerin kavranması mekân algısını da kuvvetlendirir. Görsel gerçekçiliği yakalayabilmek için kullanımı teknolojiyi en çok zorlayan iki araç aydınlatma ve malzeme eşleme araçlarıdır. Phong aydınlatma modeline göre ışığın yüzeyde verdiği tepki 3 türlü gerçekleşir: Yüzey, çevresel (ambient) aydınlatma kullanarak ışığı soğurabilir; parlak (specular) aydınlatma kullanarak ışığı yansıtabilir; yaygın (diffuse) aydınlatma kullanarak ışığı yayabilir. (Angel, 2003). Gerçek-zamanlı 3 boyutlu dünyalarda çevresel (ambient) aydınlatma tekniği çoğunlukla tercih edilmektedir, bu sayede her nesne homojen aydınlanır ve donanım gerçek hayattaki ışık ve aydınlanma hesaplarına girmeden gerçek-zamanlılığı sağlar. Günümüzde geliştirilen yeni teknolojiler sanal mekânlarda üç tip aydınlatma tekniğinin de kullanımını olanaklı kılmaktadır. 16

27 Malzeme eşleme ve doku kaplama işlemi gerçek hayattaki nesnelerin renk, malzeme ve görünüş bilgilerinin benzetiminin yapılmasını sağlar. Tüm işlemlerin ardından ortamın gerçek zamanlı hale gelmesini yüzey-kaplama işlemi sağlamaktadır. Yüzey kaplama işleminin saniyedeki kare hızı gerçekçiliğin belirleyicisidir. Sinema filmleri 24 kare/sn, televizyon programları 30 kare/sn oynatım hızına sahiptir. Bu hızların altına inildiğinde gerçekçilik hissi azalır (Smith, 2005) Sanal Ortamlar ve Uzaktan Eğitim Uzaktan eğitim çalışmaları 200 yıldan daha eski yıllara kadar uzanmaktadır. Örneğin, 1728 yılında Boston Gazetesi'nde mektup ile stenografi dersleri verildiğine ilişkin reklamlar bulunmuştur. 1890'lı yıllarda Avustralya'daki Queensland Üniversitesi kampus dışına açık bir eğitim programı yürütmüştür. Benzer bir programı da 1920 'lerde Columbia Üniversitesi gerçekleştirmiştir. 1930'lara gelindiğinde radyo artık pek çok okul tarafından bir uzaktan eğitim aracı olarak kullanılmaya başlanmıştır. 1950'lerde ise Amerika'da özellikle askeri amaçlı olarak kullanılan uzaktan eğitim için kağıt tabanlı iletişim ortamı kullanılmıştır. Teknolojik gelişmeler sayesinde günümüze gelindiğinde ise CD-ROM lar, DVD-ROM lar, uydu yayınları, video konferanslar ve Internet, uzaktan eğitim çalışmalarında önemli bir yer edinmişlerdir (Çetiner, 1998) Uzaktan Eğitimin Genel Özellikleri Uzaktan eğitimin anahtar özellikler şu şekilde sıralanabilir (Çetiner, 1998): Eğitmen ve öğrencinin eğitim sürecinin büyük bir bölümünde coğrafyasal olarak farklı yerlerde bulunmaları, Eğitim ortamının eğitmen, öğrenci ve ders içeriğini bir araya getirmek için kullanılması, Eğitmenin, öğrencinin ve eğitim kurumun iki yönlü iletişimlerinin sağlanması, Yer ve / veya zamandan bağımsızlığın sağlanması, Öğrencinin eğitmenin etkisi altında olmaksızın kendi istemi ile öğrenmesi. 17

28 Uzaktan Eğitimin Avantajları Küreselleşme: Uzaktan eğitim hizmeti veren kurumlar genel olarak küresel düzeyde eğitim verebilecek niteliğe sahiptirler. 100 yılı aşkın bir süredir Avrupa'da (özellikle İngiltere ve Fransa) bu tür faaliyetlerde bulunan eğitim kurumları deniz aşırı ülkelerdeki çalışan resmi görevli ya da ticaretle uğraşan vatandaşlarına düzenli olarak uzaktan eğitim hizmeti vermektedir. Kişiselleştirme: Doğu ve Batıdaki Geleneksel Eğitim sisteminin en belirgin özelliği eğitmen ve öğrencinin yüz yüze iletişim kurmasıdır. Bu tip eğitim genel olarak öğrencilerin değişik zeka ve öğrenme yetenekleri yerine grubun genel seviyesine göre düzenlenmektedir. Ancak ideal olan, her öğrencinin kişisel özellikleri dikkate alınarak hazırlanmış ders içerikli eğitim sistemidir. Geleneksel Eğitim anlayışı ile gerçekleştirilmesi çok zor olan bu sistem, uzaktan eğitim sayesinde hayata geçirilmeye başlanmıştır. Özelleştirme: Uzaktan eğitim sistemi, öğrenciyi sınıf ortamından alarak bireysel olarak eğitilebileceği bir konuma taşır. Bu sistemde, kurumsal öğrenmenin yerini bireylere göre özelleştirilmiş öğrenme alır. Bu durumun sağlayacağı avantajların yanı sıra getireceği sosyolojik ve psikolojik dezavantajlar da halen tartışılmaktadır. Endüstrileşme: Büyük bir kitlenin bir ürüne olan artan ihtiyacını karşılayabilmek için ilgili endüstrilerin kurulmasına benzer bir şekilde, insanların artan eğitim taleplerine hızlı ve etkin bir şekilde cevap verebilmek için uzaktan eğitim kurumlarının açılması kaçınılmaz duruma gelmiştir. Geleneksel Eğitime uygun olmayan öğrencilere hizmet verme: Uzaktan eğitim, dünya çapında her yıl milyonlarca kişi tarafından tercih edilen bir eğitim sistemidir. Bununla beraber ilgili eğitim kurumundaki ders saatlerine yer / zaman açısından katılma imkânı olmayanlar (tam zamanlı olarak çalışanlar - memurlar, askerler - farklı şehir / ülkede yaşayanlar) için beklenilen bir seçimdir. Bu eğitim sistemi hasta, özürlü ve suçlu insanlar için ise tek seçenektir. Hareket kabiliyeti: 1980'li yıllarda, uzak mesafeler arasında iletişim kurmak amacıyla sabit bilgisayar konferans sistemleri ve iki yönlü video konferans sistemleri kullanılmakta iken, günümüzde bunlara ilave olarak portatif bilgisayarlar ve cep 18

29 telefonları önemli düzeyde kullanılmaya başlanmıştır. Yer / zaman bağımsız uzaktan eğitim sistemi, kablosuz iletişim imkânı sayesinde kişilere eğitim esnasında hareket özgürlüğü de sağlamıştır. Hızlı geri besleme: Günümüzde uzaktan eğitim sayesinde öğrenciler, elektronik posta yolu ile dünyanın herhangi bir yerinden günün herhangi bir saatinde ödevlerini gönderebilmekte ve bu çalışmalarının değerlendirme sonuçlarını hemen aynı şekilde sanaldoku üzerinden alabilmektedirler. Diğer eğitim sistemlerine göre ucuz olması: Altyapıya yönelik yatırımın çok yüksek düzeyde olması ya da öğrenci başına düşen ücretlendirmenin Geleneksel Eğitime göre daha yüksek olması veya yapılan yatırım maliyetini karşılayacak sayıda öğrencinin bulunamaması durumları hariç, genel anlamda uzaktan eğitim, eğitim sistemleri arasında en ucuz olanıdır. Teknoloji ve Eğitim: Sanal sınıflar uydu veya sıkıştırılmış video kodlama ya da tam bant genişliği kullanılarak birbirlerine bağlanabilmekte ve bu sayede kişiler uzak yerlerde olsalar bile yüz yüze eğitim alabilmektedirler Uzaktan Eğitimde Çoklu Ortam Uygulamalarının Yararları Öğrenme zamanının kısalması: Yapılan araştırmalar göstermektedir ki ilgili konunun öğrenilme süresini önemli düzeyde azaltmaktadır. "Akılda Tutma" seviyesinin artması: Etkileşimli çoklu ortam uygulamaları öğrencinin öğrenme sürecine aktif katılım olanağı vermektedir. Etkin iletişim imkânı vermesi: E-posta, tartışma listesi ve hatta video konferans sistemi sayesinde eğitmen-öğrenci ve öğrenci-öğrenci iletişimi mekândan bağımsız olarak yüz yüze gerçekleştirilmektedir. Öğrencilerin etkileşimli eğitimden hoşlanması: Etkileşimli çoklu ortam uygulamaları, bilginin aydınlatıcı ve eğlenceli bir şekilde ifade edilmesine yardım etmektedir. 19

30 Sanal Ortamların Mimari Tasarımda Kullanımının Değerlendirilmesi Sanal mekânların mimarlıkta kullanımında en çok çalışma son 15 yıldır mimarlık eğitimi ve pratiğinde, internetin de yaygınlaşması ile daha çok kullanılmaya başlanan Sanal Tasarım Stüdyolarında gerçekleşmiştir. Sanal Tasarım Stüdyolarında karışık medya ve iletişim teknikleri ile beraber son dönemlerde sanal gerçeklik sistemleri de kullanılmaya başlanmıştır. Bu uygulamaların avantajları aşağıda sıralanmıştır: Eş Zamanlı Tasarım: Kullanıcılar 3B biçimleri fiziksel olarak uzakta olsalar bile paylaşımlı bir çalışma alanında sunup işleyebilirler. Sezgisel Kararlar: 3B biçimler el eskizine benzer bir şekilde sezgisel olarak geliştirilebilirler. Tasarım Bağlamı: Benzetimi yapılan görsel ve aural arazi bağlamında herhangi bir noktadan değerlendirme yapılabilir. Tasarım Performansı: Çevresel performans, maliyet, doluluk vb. gibi konularda 3B form yaratımı devam ederken tasarım ekibine geri besleme yapabilecek iliştirilmiş bilgi içermesi mümkündür. Eş Zamanlı Olmayan Eleştiri: Eleştirmenler veya müşteriler çalışma esnasında ortama dâhil olup erken tasarım evresinde geri besleme yaratabilirler Sanal Gerçeklik Sistemleri ile Geleneksel Üç Boyutlu BDT Sistemlerinin Karşılaştırılması 3B BDT sistemleri ile SG sistemlerinin arasındaki ayırt edici özellikler 3B grafiklerin temsilinde kullanılan donanım farklılıklarında belirginleşir. CAVE gibi başa takılan görüntüleyiciler içeren sistemler kullanıcının görüş alanını kaplayan görüntü aygıtlarını kullanarak kendilerini farklı bir noktaya taşımaktadırlar. Bu donanımların mimari tasarımda kullanımları kullanıcıları kendi gerçekliklerinden soyutlayıp bilgisayar benzetimine dalmalarını sağlamaktır. Tasarımcılar için projelerini SG sistemlerinde gerçekleştirmelerinin en motive edici yanı sistemlerin benzetimi yapılan çevreye ait gerçek zamanlı şartlara ve verilere 20

31 göre karar verebilme potansiyeli yaratmasıdır. Çevre verileri sadece görsel verileri değil, sisteme gömülü işitsel, dokunsal, istatistiksel vb. gibi pek çok veri setini de içermektedir (Moloney ve Amor, 2003). Tasarım Bağlamında: SG kullanımında mimari model benzetimi bir ortam içinde deneyimlenirken 3B BDT yazılımlarında model yazılımın önizleme penceresinin soyutlanmış penceresinde görüntülenmektedir. Aradaki bu bağlamsal fark tasarım vurgusunu temelden değiştirebilecek kadar belirgindir. Çevresel Etkileşim: SG uygulamalarında 3B BDT uygulamalarında olmayan zaman tabanlı ya da tetiklenebilen iliştirilmiş davranışların mümkün kıldığı bir etkileşim söz konusudur. Bu etkileşim gece-gündüz döngüsünden 3B ses benzetimine kadar varmaktadır. 3B BDT sistemleri benzer işlevsellikleri yüzey kaplamalı animasyonlar ve nesnelere bilgi ekleyerek yapabilir ama aradaki fark, SG sisteminin kullanıcı, 3B model, çevre ve gömülü bilgi arasındaki etkileşim gerçek zamanlı olarak gerçekleştirmesidir İşbirliği: SG uygulamalarında paylaşılan tasarım bileşenleri hakkında metin mesajlaşması veya sesli iletişim eş zamanlı olarak kurulabilirken 3B BDT sistemlerinde eş zamanlı olmayan işbirliği beyaz-tahta benzeri işlevlerle gerçekleşir. 3B BDT sistemlerinin farklı dosya türleri ile çalışabilme yetenekleri ise SG sistemlerine göre daha fazladır Bilgisayar Oyunları Oyun kavramını temel alan araştırmalarda odak noktası çoğunlukla çocuklardır. Çocukların oyun oynama eylemi ise karmaşık ve herhangi bir insan aktivitesi kadar çok boyutlu bir eylemdir. Çocukların oyun kültürü dünya üzerindeki bilgisayar oyunları endüstrisini yönlendiren ana güçlerden biridir. Bilgisayar oyunlarında temel iki karakter vardır: Faydacıl olmayan ve kendi kendine yeten bir eylem Oyunun çevresi ve nesneleri gibi diğer seçime bağlı oyun elemanları ve kurallardan oluşan bir strüktür. 21

32 İlk bakış açısına göre oyunların bir eylem olma hali oyunların dinamik strüktürleri ile birlikte neden bu kadar güçlü etkileri olduğunu açıklar. Hedefler veya çekişmeler eylemleri harekete geçirir. Bir oyun oyuncunun hareketini oyun boyunca aynı kalan veya birbirini takip eden alternatif alt hedeflere bölünmüş bir takım hedefler sunarak yönlendirir. Macera ve rol oynama, keşfetmek veya inşa etmek oyun deneyiminin odak noktası olup oyunda hikâyeler ve kurgulanmış dünyalar da bulunabilir. Oyun komplike ve esnek bir fenomendir, oyun sadece oynanarak gerçeğe dönüşebilir (Ermi vd. 2004). Oyun ve oyuncu arasındaki etkileşimi yaratan pek çok kavram bulunmaktadır, bunların en önemli iki tanesi güç ve kontrol kavramlarıdır Bilgisayar Oyunlarının Tarihçesi 1971 yılında Nolan Bushnell Computer Space i tasarladığında, oyun ilk jeton kullanımlı salon bilgisayar oyunu (arcade) unvanını kazandı. Bu oyun ile birlikte etkileşimli video ve bilgisayar oyunları dünya kültürünün bir parçası olmaya başladılar. Ertesi yıl Bushnell ve Ted Dabney Atari firmasını kurup ilk ürünleri Pong u piyasaya sürdüler ve böylece bilgisayar oyunlarının ilk nesli yaratılmış oldu. (1) Şekil 3.6: Pong Salon Bilgisayar Oyun Makinası Bilgisayar oyunları elektronik medyanın etkisi altında yetişen yeni bir jenerasyonun ilgisini oldukça çekti, 2002 yılındaki oyun endüstri satış rakamları 10 milyar Amerikan Doları nı aşmıştır. Modern bilgisayar oyunları sinema salonlarında izlenen filmlerde olduğu gibi duyum dolu hale gelmektedirler. Filmlerden farklı olarak oyunlar etkileşimli ve soru soran yapıları sayesinde kullanıcıların içinde bulundukları benzetimli ortamı bir seviyeye kadar kontrol edebilmelerini de sağlamaktadırlar. 22

EĞİTİMDE SANAL GERÇEKLİK VE UYGULAMA ALANLARI

EĞİTİMDE SANAL GERÇEKLİK VE UYGULAMA ALANLARI EĞİTİMDE SANAL GERÇEKLİK VE UYGULAMA ALANLARI Sanal Gerçeklik Nedir? Sanal Gerçeklik Türleri Sanal Gerçeklikte Kullanılan Araçlar Eğitimde Sanal Gerçeklik Uygulamaları Eğitimde Kullanılan Sanal Gerçeklik

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi

Akdeniz Üniversitesi F. Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Akdeniz Üniversitesi Bilgi Teknolojileri Kullanımı Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans ( ) Lisans (x) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi

Detaylı

İç Mimari için BIM 1. bölüm

İç Mimari için BIM 1. bölüm İç Mimari için BIM 1. bölüm BIM (Yapı Bilgi Sistemi) hakkındaki görüşler genellikle binanın dış tasarımı ve BIM in mimari tasarımın bu alanına getirdiği faydalar üzerine odaklanır. Binaların katı modelleri,

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi

Akdeniz Üniversitesi F. Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Akdeniz Üniversitesi Bilgi ve İletişim Teknolojisi Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans (x) Lisans ( ) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi

Detaylı

Bilgi Toplumunda İnsan Nitelikleri, Yaşam Boyu Öğrenme, Bilgisayarın Eğitimde Kullanımı BDO Kuramsal Temelleri

Bilgi Toplumunda İnsan Nitelikleri, Yaşam Boyu Öğrenme, Bilgisayarın Eğitimde Kullanımı BDO Kuramsal Temelleri Bilgisayar 2 1. HAFTA Bilişim Teknolojilerinin Sosyal Yapı Üzerindeki Etkileri ve Eğitimdeki Yeri Bilgi Toplumunda İnsan Nitelikleri, Yaşam Boyu Öğrenme, Bilgisayarın Eğitimde Kullanımı BDO Kuramsal Temelleri

Detaylı

Öğretim Teknolojilerinde Yeni Eğilimler. Yrd.Doç.Dr. Nuray Gedik Güz 2012

Öğretim Teknolojilerinde Yeni Eğilimler. Yrd.Doç.Dr. Nuray Gedik Güz 2012 Öğretim Teknolojilerinde Yeni Eğilimler Yrd.Doç. Güz 2012 Teknoloji ve Medya 1950 ler 1980 lerde bilgisayar Teknoloji ve Medya: Eğilimler Toplum ve Medya 1 yılda basılan kitap 967,474 1 günde dağıtılan

Detaylı

İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü

İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü İZMİR EKONOMİ ÜNİVERSİTESİ GÖRSEL İLETİŞİM TASARIMI BÖLÜMÜ Günün Menüsü Görsel İletişim Tasarımı nedir? Görsel İletişim Tasarımcısı ne yapar?

Detaylı

ÜÇÜNCÜ YARIYIL ZORUNLU DERSLER

ÜÇÜNCÜ YARIYIL ZORUNLU DERSLER ÜÇÜNCÜ YARIYIL ZORUNLU DERSLER İNG 301/ALM 301/FRA 301 YABANCI DİL III İngilizce, Fransızca ve Almanca lisan bilgisi veren dersler. İNG 309/ALM 309/FRA 309 YABANCI DİL III İngilizce, Fransızca ve Almanca

Detaylı

Uzaktan Eğitim Nedir? Yrd.Doç.Dr. Funda DAĞ

Uzaktan Eğitim Nedir? Yrd.Doç.Dr. Funda DAĞ Uzaktan Eğitim Nedir? Yrd.Doç.Dr. Funda DAĞ Tanım 1 UE Tanımı Farklı mekânlardaki öğrenci, öğretmen ve öğretim materyallerinin çeşitli iletişim teknolojileri aracılığıyla bir araya getirildiği kurumsal

Detaylı

İstanbul, Türkiye 10 Şubat 2012

İstanbul, Türkiye 10 Şubat 2012 Eğitim için Erişilebilir ICT ve Çoklu Modalite İki İtalyan Modeli İstanbul, Türkiye 10 Şubat 2012 Prof. Licia Sbattella Rektörün Engellilik Temsilcisi Politecnico di Milano - İtalya G3ict Yürütme Kurulu

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ Dersin Adı Kodu Sınıf / Y.Y. Ders Saati (T+U+L) Kredi AKTS PROGRAMLAMA DİLLERİ BG-324 3/2 3+0+0 3+0 4 Dersin Dili : TÜRKÇE Dersin Seviyesi

Detaylı

ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Autodesk Çözümleri Eğitimin Hizmetinde. Öğrenci ve Öğretmenler İçin: Autodesk Eğitim Topluluğu

ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Autodesk Çözümleri Eğitimin Hizmetinde. Öğrenci ve Öğretmenler İçin: Autodesk Eğitim Topluluğu ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRESİ BAŞKANLIĞI Autodesk Çözümleri Eğitimin Hizmetinde Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığımız ile Autodesk firması arasında yapmış olduğumuz ortak çalışmalar neticesinde

Detaylı

Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı Yüksek Lisans Ders İçerikleri

Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı Yüksek Lisans Ders İçerikleri Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı Yüksek Lisans Ders İçerikleri Okuma-Yazma Öğretimi Teori ve Uygulamaları ESN721 1 3 + 0 7 Okuma yazmaya hazıroluşluk, okuma yazma öğretiminde temel yaklaşımlar, diğer ülke

Detaylı

Üç Boyutlu Grafik Teknolojilerinin Mobil Öğrenme Alanı ile Bütünleştirilmesi

Üç Boyutlu Grafik Teknolojilerinin Mobil Öğrenme Alanı ile Bütünleştirilmesi Future Learning Future 2008 : e Learning Üç Boyutlu Grafik Teknolojilerinin Mobil Öğrenme Alanı ile Bütünleştirilmesi Eray HANGÜL eray.hangul@sandarta.com Tahir Emre KALAYCI tahir.kalayci@ege.edu.tr Aybars

Detaylı

Özel Yetenek Sınavı 2014

Özel Yetenek Sınavı 2014 Özel Yetenek Sınavı 2014 Özel Yetenek Sınavı Başvuru, Ön Kayıt ve Kesin Kayıt İşlemleri Başvuru Koşulları 2014 yılı Özel Yetenek Sınavına ön kayıt yaptırabilmek için, adayların 2014 YGS puan türlerinin

Detaylı

İnternet Destekli Temel Bilgisayar Bilimleri Dersinde Anket Uygulaması

İnternet Destekli Temel Bilgisayar Bilimleri Dersinde Anket Uygulaması İnternet Destekli Temel Bilgisayar Bilimleri Dersinde Anket Uygulaması Yalçın Ezginci Selçuk Üniversitesi Elk.-Elt.Mühendisliği Konya ANKET Anket, insanlardan fikirleri, duyguları, sağlıkları, planları,

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1

Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1 Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1 Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 2 Kullanıcıların site içeriğini belirlemede rol oynadığı, Dinamik, Teknik bilgi gerektirmeyen, Çok yönlü etkileşim sağlayan,

Detaylı

Dijital pazarlama bir satış yöntemi değil; ulaşılan sonuçları sayesinde satış artışı sağlayan, bir ilişkilendirme ve iletişim sürecidir.

Dijital pazarlama bir satış yöntemi değil; ulaşılan sonuçları sayesinde satış artışı sağlayan, bir ilişkilendirme ve iletişim sürecidir. Dijital pazarlama bir satış yöntemi değil; ulaşılan sonuçları sayesinde satış artışı sağlayan, bir ilişkilendirme ve iletişim sürecidir. Dijital Pazarlama, rekabet avantajı için yeni kaynaklara ulaşımı

Detaylı

Sosyal Bulunuşluk Algısına İlişkin Uzaktan Eğitimde Telebulunuşluk Çözümleri

Sosyal Bulunuşluk Algısına İlişkin Uzaktan Eğitimde Telebulunuşluk Çözümleri Sosyal Bulunuşluk Algısına İlişkin Uzaktan Eğitimde Telebulunuşluk Çözümleri Yasin ÖZARSLAN ozarslan@ogu.edu.tr Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü GİRİŞ

Detaylı

TTL İNTERAKTİF ZEMİN HAYATA BİZİMLE DOKUNUN! Touch To Life

TTL İNTERAKTİF ZEMİN HAYATA BİZİMLE DOKUNUN! Touch To Life TTL İNTERAKTİF ZEMİN HAYATA BİZİMLE DOKUNUN! Touch To Life Bir adımda değişir HAYAT! Touch Box interaktif zemin ve yüzey çözümü, yansıtılan görüntü ile insan vücudu hareketlerine bağlı olarak görsel efektler

Detaylı

Güçlü olan hayatta kalır: Başarılı inşaat mühendislerinin değişen zamana ayak uydurmasının 3 yolu

Güçlü olan hayatta kalır: Başarılı inşaat mühendislerinin değişen zamana ayak uydurmasının 3 yolu Güçlü olan hayatta kalır: Başarılı inşaat mühendislerinin değişen zamana ayak uydurmasının 3 yolu Belirsiz bir ekonominin son derece rekabetçi manzarasını yeni teknolojilerin patlamasıyla birleştirin.

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı.

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO535 Eğitimde Araştırma Yöntemleri

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Tasarımda İnsan-Mekan İlişkisi Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans ( ) Lisans (X) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi

Akdeniz Üniversitesi F. Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar I Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans ( ) Lisans (x) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (x)

Detaylı

T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU. MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA IV. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu.

T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU. MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA IV. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu. T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA IV. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu.tr İÇERİK Yeni Medyanın Özellikleri YENİ MEDYANIN ÖZELLİKLERİ Etkileşim

Detaylı

Electude International

Electude International Electude International Giriş Electude eğitmenlerin dersleri, alıştırmaları, görevleri ve testleri belirlemelerine, oluşturma, yönetme ve sınıflandırmalarına izin veren bulut tabanlı bir otomotiv e-öğrenme

Detaylı

Sanal Dünyaların Yaşam Boyu Öğrenme Etkinliklerinde Kullanımı

Sanal Dünyaların Yaşam Boyu Öğrenme Etkinliklerinde Kullanımı Sanal Dünyaların Yaşam Boyu Öğrenme Etkinliklerinde Kullanımı 1.Ulusal Sürekli Eğitim Kongresi Kuşadası Nisan 2012 Ar. Gör. Tansel TEPE Konu Başlıkları Yaşam boyu öğrenme ve sanal dünya kavramları Second

Detaylı

IŞIK UNIVERSITESİ MİMARLIK VE TASARIM FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ

IŞIK UNIVERSITESİ MİMARLIK VE TASARIM FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ IŞIK UNIVERSITESİ MİMARLIK VE TASARIM FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ DERS PROFİLİ (SYLLABUS) Ders adı Kod Yarıyıl Ders Yükü Kredi ECTS TAŞIYICI SİSTEMLER ARCH 206T 4 (2+0+2) 3 5 Ön koşul dersler ARCH102,ARCH205,ARCH209,ARCH112

Detaylı

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ KULLANIMI. Bilgisayar I ve Bilgi İletişim Teknolojileri Dersi Öğr.Gör. Günay TEMUR

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ KULLANIMI. Bilgisayar I ve Bilgi İletişim Teknolojileri Dersi Öğr.Gör. Günay TEMUR TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ KULLANIMI Bilgisayar I ve Bilgi İletişim Teknolojileri Dersi Öğr.Gör. Günay TEMUR BİLGİSAYARIN TANIMI VE TARİHÇESİ Bilgisayar, kullanıcıdan aldığı verilerle mantıksal ve aritmetiksel

Detaylı

Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. Bilgisayar Mühendisliği

Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. Bilgisayar Mühendisliği Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Mühendisliği Bilgisayar Mühendisliği Günümüzde, finans, tıp, sanat, güvenlik, enerji gibi bir çok sektör, bilgisayar mühendisliğindeki gelişimlerden

Detaylı

Zirve Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD Ders Ġçerikleri

Zirve Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD Ders Ġçerikleri Zirve Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD Ders Ġçerikleri 5.DÖNEM 6.DÖNEM DERSLER T U K ECTS DERSLER T U K ECTS SNF 301 FEN VE TEK. ÖĞR. 4 0 4 6 SNF 304 TÜRKÇE ÖĞRETIMI 4 0 4 6 SNF 303

Detaylı

Ürün Tasarımında Bilgisayar Destekli 3 Boyutlu Görselleştirme (GTM 046) Ders Detayları

Ürün Tasarımında Bilgisayar Destekli 3 Boyutlu Görselleştirme (GTM 046) Ders Detayları Ürün Tasarımında Bilgisayar Destekli 3 Boyutlu Görselleştirme (GTM 046) Ders Detayları Ders Adı Ders Dönemi Ders Uygulama Kodu Saati Saati Laboratuar Kredi AKTS Saati Ürün Tasarımında Bilgisayar Destekli

Detaylı

Powered by www.etgigrup.com. www.vedubox.com

Powered by www.etgigrup.com. www.vedubox.com Powered by www.etgigrup.com www.vedubox.com Entegre E-Eğitim Sistemi Uzaktan Eğitim Sisteminiz 1DK da Hazır! Kolay Basit İnovatif Esnek Entegre Entegre Eğitim Platformu Uzaktan Eğitim, e-eğitim, Online

Detaylı

MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNETİMİ (PZL208U)

MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNETİMİ (PZL208U) DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNETİMİ (PZL208U)

Detaylı

Öğretim Materyallerinin Eğitimdeki Yeri ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ VE MATERYAL TASARIMI. Dr. Ümmühan Avcı Yücel Esin Ergün

Öğretim Materyallerinin Eğitimdeki Yeri ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ VE MATERYAL TASARIMI. Dr. Ümmühan Avcı Yücel Esin Ergün ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ VE MATERYAL TASARIMI Dr. Ümmühan Avcı Yücel Esin Ergün Bu bölümü tamamladıktan sonra; Bu bölümü tamamladıktan sonra; Bir öğretim materyali seçerken hangi unsurlara dikkat edilmesi

Detaylı

TEKNOLOJİ 6. Sınıf Ders sayısı: 18

TEKNOLOJİ 6. Sınıf Ders sayısı: 18 TEKNOLOJİ 6. Sınıf Ders sayısı: 18 GİRİŞ 6. sınıf teknoloji dersi bu alanda önceden kazanılan bilgilerin devamı niteliğindedir. Bu derste nesnelerin grafiksel gösterimi, yapay malzemeler ve işlemleri,

Detaylı

Değerlendirme Araçları Projesi

Değerlendirme Araçları Projesi Hastanelerde Kalite Geliştirme için Performans Değerlendirme Araçları Projesi (PATH) ve Türkiye nin Katılımı Günnur ERTONG Sağlıkta Performans ve Kalite Kongresi 20 Mart 2009 PATH NEDİR? Hastanelerin emsalleriyle

Detaylı

Your Digital Agency in Europe. Web Tasarım & Dijital Medya Çözümleri

Your Digital Agency in Europe. Web Tasarım & Dijital Medya Çözümleri Paragon Web Tasarım & Dijital Medya Çözümleri Hakkımızda DENEYİM Rakipsiz YARATICILIK Takip edilen YENİLİKLER Biz Kimiz? ParagonTasarım dijital medya alanında hizmet veren İstanbul merkezli bir tasarım

Detaylı

BIM Building Information Modeling Teknolojilerine Bakış. Tarcan Kiper Şubat 2012

BIM Building Information Modeling Teknolojilerine Bakış. Tarcan Kiper Şubat 2012 BIM Building Information Modeling Teknolojilerine Bakış Tarcan Kiper Şubat 2012 İçerik infotron Özgeçmiş Giriş BIM in Tanımı BIM Süreci BIM Kriterleri BIM in Getirileri infotron Kısa Özgeçmişi Tasarım,

Detaylı

Tasarım Aşaması. Eksiksiz Fonksiyonel Tanımlamalar

Tasarım Aşaması. Eksiksiz Fonksiyonel Tanımlamalar Tasarım Aşaması Bu aşama üretici ve alıcının niyet mektubu ya da geliştirme anlaşmasını imzalamaları ile başlar. Tasarım son tasarım planı, son bütçe ve taraflar arasındaki kesin anlaşmaya dayanan kati

Detaylı

SİSTEM VE YAZILIM. o Bilgisayar sistemleri donanım, yazılım ve bunları işletmek üzere gerekli işlemlerden oluşur.

SİSTEM VE YAZILIM. o Bilgisayar sistemleri donanım, yazılım ve bunları işletmek üzere gerekli işlemlerden oluşur. SİSTEM VE YAZILIM o Bilgisayar sistemleri donanım, yazılım ve bunları işletmek üzere gerekli işlemlerden oluşur. o Yazılım, bilgisayar sistemlerinin bir bileşeni olarak ele alınmalıdır. o Yazılım yalnızca

Detaylı

Tasarımlarınızı Bir Adım İleriye Taşıyın.

Tasarımlarınızı Bir Adım İleriye Taşıyın. Tasarımlarınızı Bir Adım İleriye Taşıyın. Bir rock turnesi için kulis robotik video ekranlarının işlenmesi. AutoCAD ve Autodesk 3ds Max yazılım ürünleri tasarım sürecinde kullanılmıştır. Resim Tait Towers,

Detaylı

İçerik üretimi için çözüm yolları

İçerik üretimi için çözüm yolları Benzersiz eğitim ihtiyaçlarınızı karşılamak için elektronik ortamda çeşitli geniş kapsamlı çözüm yollarımızı sunmaktayız İçerik üretimi için çözüm yolları Uygun Çözüm Yolu Seçimi Çeşitli alanlarda başarılı

Detaylı

Tasarım Nedir! Tasarlamak neden önemlidir! Yılmaz ÖZMEN, Dr.

Tasarım Nedir! Tasarlamak neden önemlidir! Yılmaz ÖZMEN, Dr. Tasarım Nedir! Tasarlamak neden önemlidir! Yılmaz ÖZMEN, Dr. Tasarlamak İnsan zekasının bilinen ilk eylemlerinden birisidir. Tasarım, en basit tanımı ile ; estetik ve rasyonel bir problem çözme sanatıdır.

Detaylı

Tesisat Mühendisliğinde Dijital Uygulamalar. Dr. Ahmet Selami ÇALIŞKAN TEKHNELOGOS Genel Müdürü

Tesisat Mühendisliğinde Dijital Uygulamalar. Dr. Ahmet Selami ÇALIŞKAN TEKHNELOGOS Genel Müdürü Tesisat Mühendisliğinde Dijital Uygulamalar Dr. Ahmet Selami ÇALIŞKAN TEKHNELOGOS Genel Müdürü E-Proje Bilgisayar katkısını maksimize etmeyi amaçlayan bir meta formattır. Mantıksal ve teknik bütünlüğü,

Detaylı

Kolektif zekayı oluşturmak ve kullanmak isteyen yöneticiler için pratik bir program

Kolektif zekayı oluşturmak ve kullanmak isteyen yöneticiler için pratik bir program Sorunlara farklı açılardan bakıp, değer katarak çözüm üretmek ve akıllıca konuşarak avantaj sağlamak Kolektif zekayı oluşturmak ve kullanmak isteyen yöneticiler için pratik bir program Konuşarak Fark Yaratma

Detaylı

FUTBOL SAHASINDA DENKLEM ÇÖZÜMÜNÜN ÖĞRETİMİ

FUTBOL SAHASINDA DENKLEM ÇÖZÜMÜNÜN ÖĞRETİMİ FUTBOL SAHASINDA DENKLEM ÇÖZÜMÜNÜN ÖĞRETİMİ ln Grubu PROJE EKİBİ Cevat Aslan ÖZKAN (MERKEZ YİBO- ARDAHAN) Ahmet Onur YARDIM ( Merkez İMKB YİBO- SİİRT) Nihat DİKBIYIK ( Güzelsu YİBO- GÜRPINAR/VAN) AMAÇ

Detaylı

İçindekiler. Sayfa. vii

İçindekiler. Sayfa. vii İçindekiler Sayfa Bölüm 1. Genel Bakış. 1 Temel Kavramlar.. 1 Eğitim... 3 Öğrenme.. 5 Öğretim. 6 Yetiştirme. 7 Öğretim Tasarımı Süreci... 8 Öğretim Tasarımını Tanımlama Çabaları.. 12 Öğretim Tasarımının

Detaylı

EK-2: İnşaat Mühendisliği Öğrenci Anketi

EK-2: İnşaat Mühendisliği Öğrenci Anketi 80 EK-2: İnşaat Mühendisliği Öğrenci Anketi Sayın İnşaat Mühendisi Adayı, İnşaat Mühendisliği Eğitimi Kurulu, İMO 40. Dönem Çalışma Programı çerçevesinde İMO Yönetim Kurulu nca İnşaat Mühendisliği Eğitimi

Detaylı

MAKİNE TEKNOLOJİSİ BİLGİSAYAR DESTEKLİ 3 BOYUTLU TASARIM - CATIA GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

MAKİNE TEKNOLOJİSİ BİLGİSAYAR DESTEKLİ 3 BOYUTLU TASARIM - CATIA GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü MAKİNE TEKNOLOJİSİ BİLGİSAYAR DESTEKLİ 3 BOYUTLU TASARIM - CATIA GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2014 ANKARA

Detaylı

128770-CP-1-2006-1-PT-COMENIUS-C21

128770-CP-1-2006-1-PT-COMENIUS-C21 Socrates-Comenius, Eylem 2.1. Projesi Bir Eğitim Projesi olarak Tarihi Olayları Yeniden Canlandırma Eğitimden Eyleme Referans: 128770-CP-1-2006-1-PT-COMENIUS-C21 ÖĞRETMEN EĞİTİMİ PROGRAMI PLAN DURUM Pek

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Ambalaj Tasarımı Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans (X) Lisans ( ) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim(

Detaylı

Ç.Ü. GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ İÇ MİMARLIK BÖLÜMÜ 2014-2015 BAHAR YARIYILI İÇM 402 DİPLOMA PROJESİ

Ç.Ü. GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ İÇ MİMARLIK BÖLÜMÜ 2014-2015 BAHAR YARIYILI İÇM 402 DİPLOMA PROJESİ Ç.Ü. GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ İÇ MİMARLIK BÖLÜMÜ 2014-2015 BAHAR YARIYILI İÇM 402 DİPLOMA PROJESİ KONU: Ç.Ü. Dış İlişkiler Birim Binası YER: ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ KAMPÜSÜ / ADANA 1. Konu Hakkında Genel

Detaylı

Tek düze düşünmek yerine çok boyutlu düşünebilme.

Tek düze düşünmek yerine çok boyutlu düşünebilme. Drama Yetenekleri Nelerdir? Sabit fikirler yerine yaratıcı fikirler üretebilme. Tek düze düşünmek yerine çok boyutlu düşünebilme. Tek başına karar verebilme. Bilgiyi her yerde kullanabilme. Ezbercilik

Detaylı

FEF LİSANS PROGRAMLARI DEĞERLENDİRME ÖLÇÜTLERİ

FEF LİSANS PROGRAMLARI DEĞERLENDİRME ÖLÇÜTLERİ FEN, EDEBİYAT, FEN - EDEBİYAT, DİL VE TARİH - COĞRAFYA FAKÜLTELERİ ÖĞRETİM PROGRAMLARI DEĞERLENDİRME VE AKREDİTASYON DERNEĞİ FEF LİSANS PROGRAMLARI DEĞERLENDİRME ÖLÇÜTLERİ FEDEK FEN, EDEBİYAT, FEN-EDEBİYAT,

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü Mesleki Gelişim Programı 1-ETKİNLİĞİN ADI FATİH Projesi Eğitimde Teknoloji Kullanımı Kursu -ETKİNLİĞİN AMAÇLARI Bu faaliyeti

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi

Akdeniz Üniversitesi F. Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Bilgisayar II Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans ( ) Lisans (x) Yüksek Lisans( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (x) Dersin Türü Zorunlu (x) Seçmeli

Detaylı

GÖRÜŞME GÖRÜŞME GÖRÜŞME. Sanat vs Bilim? Görüşme Yapma Becerileri. Hangi Amaçlar için Kullanılır? (mülakat-interview)

GÖRÜŞME GÖRÜŞME GÖRÜŞME. Sanat vs Bilim? Görüşme Yapma Becerileri. Hangi Amaçlar için Kullanılır? (mülakat-interview) Görüşme Görüşme Türleri Görüşme Süreci (mülakat-interview) Nitel araştırmada en sık kullanılan veri veri toplama aracıdır. Amacı, bir bireyin iç dünyasına girmek ve onun bakış açısını anlamaktır. Odak

Detaylı

PINGPONG. Kurumsal Sunum / Aplikasyon Tanıtım

PINGPONG. Kurumsal Sunum / Aplikasyon Tanıtım PINGPONG Kurumsal Sunum / Aplikasyon Tanıtım 1 Sunum İçeriği Biz Kimiz? Kuruluş amacımız ve gelişim sürecimiz. PINGPONG Sistem ve İşleyiş Çalışma modeli, aplikasyon işleyişi ve sistemimiz. PINGPONG Nedir?

Detaylı

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı Kitabı Sunusu editör: emine cabı yazarlar filiz kalelioğlu, emine cabı, serpil yalçınalp, halil ersoy, ümmühan avcı

Detaylı

SiSTEM ANALiZi ve TASARIMI

SiSTEM ANALiZi ve TASARIMI SiSTEM ANALiZi ve TASARIMI BIL3403 Öğ. Gör. ASLI BiROL abirol@kavram.edu.tr 01.10.2012 Dersin Amacı Bu ders ile öğrenci; edindiği mesleki bilgi birikimini kullanarak sektörde uygulanabilir bir projeyi

Detaylı

3. sınıf. Bilgisayarla kataloglamanın doğuşu gelişimi ve bugünkü durum ele alınmaktadır. Bu derste

3. sınıf. Bilgisayarla kataloglamanın doğuşu gelişimi ve bugünkü durum ele alınmaktadır. Bu derste 3. sınıf 5. Yarıyıl (Güz Dönemi) Bilgi Kaynaklarının Tanımlanması ve Erişimi I (AKTS 5) 3 saat Bilgisayarla kataloglamanın doğuşu gelişimi ve bugünkü durum ele alınmaktadır. Bu derste Kütüphane Otomasyon

Detaylı

TEKNOLOJİ 7. Sınıf Ders sayısı: 18

TEKNOLOJİ 7. Sınıf Ders sayısı: 18 TEKNOLOJİ 7. Sınıf Ders sayısı: 18 Giriş Yedinci sınıf teknoloji dersi bu alanda önceden kazanılan bilgilerin devamı niteliğindedir. Bu derste nesnelerin grafiksel gösterimi, yapay malzemeler ve işlemleri,

Detaylı

TEKNOLOJİ 7. Sınıf Ders sayısı: 18

TEKNOLOJİ 7. Sınıf Ders sayısı: 18 TEKNOLOJİ 7. Sınıf Ders sayısı: 18 GİRİŞ Yedinci sınıf teknoloji dersi bu alanda önceden kazanılan bilgilerin devamı niteliğindedir. Bu derste nesnelerin grafiksel gösterimi, yapay malzemeler ve işlemleri,

Detaylı

Intel Eğitim Çözümleri. En İleri Teknolojilerle, Dijital Eğitimde Yeni Bir Döneme Geçin

Intel Eğitim Çözümleri. En İleri Teknolojilerle, Dijital Eğitimde Yeni Bir Döneme Geçin Intel Eğitim Çözümleri En İleri Teknolojilerle, Dijital Eğitimde Yeni Bir Döneme Geçin Intel Eğitim Çözümleri Gelişmiş Öğrenci ve Öğretmen Sınıf Yönetim Yazılımı GELIŞMIŞ ÖĞRENCI VE ÖĞRETMEN ETKILEŞIMI

Detaylı

Kurumsal İçerik ve Bilgi Yönetimi Kapsamında Web 2.0 Teknolojileri: Enterprise 2.0

Kurumsal İçerik ve Bilgi Yönetimi Kapsamında Web 2.0 Teknolojileri: Enterprise 2.0 Kurumsal İçerik ve Bilgi Yönetimi Kapsamında Web 2.0 Teknolojileri: Enterprise 2.0 Tolga ÇAKMAK Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü tcakmak@hacettepe.edu.tr On Dokuz Mayıs Üniversitesi Samsun, 2010 İçerik Kurumsal

Detaylı

Web Tabanlı Ödev-Proje Takip Sistemi İçin Veri Tabanı ve Site Tasarımı. Database and Site Design for Web Based Homework-Project Follow System

Web Tabanlı Ödev-Proje Takip Sistemi İçin Veri Tabanı ve Site Tasarımı. Database and Site Design for Web Based Homework-Project Follow System Web Tabanlı Ödev-Proje Takip Sistemi İçin Veri Tabanı ve Site Tasarımı Hakan KÖR Hitit Üniversitesi, Çorum hakankor@hitit.edu.tr Özet: Bu çalışma, öğretim elemanlarının ödev ve proje ağırlık derslerde

Detaylı

KURUMSAL REKLAMIN ANLATTIKLARI. Prof. Dr. Müge ELDEN Araş. Gör. Sinem YEYGEL

KURUMSAL REKLAMIN ANLATTIKLARI. Prof. Dr. Müge ELDEN Araş. Gör. Sinem YEYGEL I KURUMSAL REKLAMIN ANLATTIKLARI Prof. Dr. Müge ELDEN Araş. Gör. Sinem YEYGEL II Yay n No : 1668 flletme Ekonomi : 186 1. Bask - A ustos 2006 - STANBUL ISBN 975-295 - 561-4 Copyright Bu kitab n bu bas

Detaylı

DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS

DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS İŞLETME İ ANABİLİM DALI, BİLİM DALI DERS HAVUZU DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS 345000000000506 Çokuluslu Şirket Stratejileri Dersin amacı, katılımcılarla çokuluslu şirketlerin küresel

Detaylı

Dicle Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulamalarında Eğitim Yönetim Sistemi (Moodle) Kullanımı

Dicle Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulamalarında Eğitim Yönetim Sistemi (Moodle) Kullanımı Dicle Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulamalarında Eğitim Yönetim Sistemi (Moodle) Kullanımı Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü, Diyarbakır

Detaylı

İnsan Bilgisayar Etkileşimi (IBE) nedir? İnsan Bilgisayar Etkileşimi Araştırma ve Uygulama Labaratuvarı

İnsan Bilgisayar Etkileşimi (IBE) nedir? İnsan Bilgisayar Etkileşimi Araştırma ve Uygulama Labaratuvarı İçindekiler Giriş İnsan Bilgisayar Etkileşimi (IBE) nedir? Kullanılabilirlik nedir? Kullanılabilirlik Testi nedir? İnsan Bilgisayar Etkileşimi Araştırma ve Uygulama Labaratuvarı İnsan Bilgisayar Etkileşimi

Detaylı

SİSTEM ANALİZİ ve TASARIMI. ÖN İNCELEME ve FİZİBİLİTE

SİSTEM ANALİZİ ve TASARIMI. ÖN İNCELEME ve FİZİBİLİTE SİSTEM ANALİZİ ve TASARIMI ÖN İNCELEME ve FİZİBİLİTE Sistem Tasarım ve Analiz Aşamaları Ön İnceleme Fizibilite Sistem Analizi Sistem Tasarımı Sistem Gerçekleştirme Sistem Operasyon ve Destek ÖN İNCELEME

Detaylı

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü. Mesleki Gelişim Programı

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü. Mesleki Gelişim Programı T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü 1. ETKİNLİĞİN ADI Zihinsel Engellilerin Eğitimi Kursu 4 Mesleki Gelişim Programı 2. ETKİNLİĞİN AMAÇLARI Bu faaliyeti başarı

Detaylı

e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi

e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi Öğr. Gör. Dr. M. Emin Mutlu Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi III. E-Learning Zirvesi 18 Mart 2004 e-öğrenme Öğretimde elektronik teknolojilerin kullanıldığı

Detaylı

DESKPORT. Bilișim Hizmetleri. 2014 Yılı Hizmet Tanıtım Kataloğu

DESKPORT. Bilișim Hizmetleri. 2014 Yılı Hizmet Tanıtım Kataloğu 2014 Yılı Hizmet Tanıtım Kataloğu info@deskport.net BİZ KİMİZ? Biz Kimiz? Deskport Bilişim ekibinin karakteristik özellikleri olan; özgüven, çalısma azmi, tecrübe ve liderlik vasıflarımızla amacımız, müşterilerimizi

Detaylı

Hazırlayan: EMRAH HAS

Hazırlayan: EMRAH HAS Hazırlayan: EMRAH HAS Eşzamanlı ya da eş zamansız, metin, grafik, animasyon, ses, video gibi içeriğin tamamen işlenmiş, yarı işlenmiş ya da ham veri şeklinde dijital ortamda verinin toplanması, veriye

Detaylı

Geçen hafta neler öğrendik?

Geçen hafta neler öğrendik? Geçen hafta neler öğrendik? Eğitimde bilgisayar uygulamaları Bilgisayar Destekli Eğitim (BDE) BDE in Türleri Avantajları ve Sınırlılıkları ve Araştırma Sonuçları BDÖ NELERDEN OLUŞUR??? Öğretim Yazılımları

Detaylı

Autodesk Tasarım ve Yaratım Paketleri 2014 ü Keşfedin.

Autodesk Tasarım ve Yaratım Paketleri 2014 ü Keşfedin. AutoCAD Product Factory Plant Design Tasarım ve Yaratım Paketleri 2014 ü Keşfedin. Tasarım ve Yaratım Paketleri 2014, daha iyi iş akışları, proje bilgilerine kolay ulaşım ve geliştirilmiş işbirliği için

Detaylı

İnteraktif Pazarlama Stratejimiz. www.grafiketinteractive.com

İnteraktif Pazarlama Stratejimiz. www.grafiketinteractive.com İnteraktif Pazarlama Stratejimiz amaç Neden İnteraktif Pazarlama? Günümüz Dünyasında internet, hızlı bilgi paylaşımı ve iletişimin yanısıra, pazarlama ve satış alanında çok ciddi avantajlar geliştirmiştir.

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ Dersin Adı Kodu Sınıf / Y.Y. Ders Saati (T+U+L) Kredi AKTS YAZILIM MÜHENDİSLİĞİ BG-411 4/1 3+0+0 3+0 5 Dersin Dili : TÜRKÇE Dersin Seviyesi

Detaylı

EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy

EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy Sunum İçeriği Bilgisayar Nedir? Eğitim ve Öğretimde Bilgisayar Kullanımı Bilgisayar Destekli Öğretim ve Türleri Yönetimde Bilgisayar Kullanımı

Detaylı

ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİNİN ÜNİVERSİTEDE KULLANIMINA YÖNELİK ALIŞKANLIKLAR ve BEKLENTİLER: BETİMLEYİCİ BİR ÇALIŞMA

ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİNİN ÜNİVERSİTEDE KULLANIMINA YÖNELİK ALIŞKANLIKLAR ve BEKLENTİLER: BETİMLEYİCİ BİR ÇALIŞMA ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİNİN ÜNİVERSİTEDE KULLANIMINA YÖNELİK ALIŞKANLIKLAR ve BEKLENTİLER: BETİMLEYİCİ BİR ÇALIŞMA Doç. Dr. Kürşat ÇAĞILTAY, Doç. Dr. Soner YILDIRIM, İsmahan ARSLAN, Ali GÖK, Gizem GÜREL,

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ WEB PROGRAMCISI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ WEB PROGRAMCISI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ WEB PROGRAMCISI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı karşıya

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ Dersin Adı Kodu Sınıf / Y.Y. Ders Saati (T+U+L) Kredi AKTS İNTERNET TEKNOLOJİLERİ BG-412 4/1 2+2+0 2+2 6 Dersin Dili : TÜRKÇE Dersin Seviyesi

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM AUTOCAD DERSİ. 1. HAFTA 27.09.2012 Öğr. Gör. Serkan ÖREN

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM AUTOCAD DERSİ. 1. HAFTA 27.09.2012 Öğr. Gör. Serkan ÖREN BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM AUTOCAD DERSİ 1. HAFTA 1 AutoCAD, tüm dünyada başta mühendisler ve mimarlar tarafından kullanılan, dünyaca tanınan yazılım firması Autodesktarafından hazırlanan, bilgisayar

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ Dersin Adı Kodu Sınıf / Y.Y. Ders Saati (T+U+L) Kredi AKTS YAPAY ZEKA BG-421 4/2 2+1+0 2+.5 4 Dersin Dili : TÜRKÇE Dersin Seviyesi : LİSANS

Detaylı

YZM 2108 Yazılım Mimarisi ve Tasarımı

YZM 2108 Yazılım Mimarisi ve Tasarımı YZM 2108 Yazılım Mimarisi ve Tasarımı Yrd. Doç. Dr. Deniz KILINÇ Celal Bayar Üniversitesi Hasan Ferdi Turgutlu Teknoloji Fakültesi Yazılım Mühendisliği 1 BÖLÜM - 1 Yazılım Tasarımına Giriş Bu bölümde;

Detaylı

Yeni ilkokullar. - reformla ilgili kısa rehber. Yeni ilkokullar - reformla ilgili kısa rehber 1

Yeni ilkokullar. - reformla ilgili kısa rehber. Yeni ilkokullar - reformla ilgili kısa rehber 1 Yeni ilkokullar - reformla ilgili kısa rehber Yeni ilkokullar - reformla ilgili kısa rehber 1 Yeni ilkokullar - reformla ilgili kısa rehber İlkokullarda profesyonel yenilikler Danimarka'da gerçekten çok

Detaylı

İÇMİMARİ PROJEDE FİKRİN SUNUM PAFTASINA YANSIMASI

İÇMİMARİ PROJEDE FİKRİN SUNUM PAFTASINA YANSIMASI İ ç M i m a r l ı k E ğ i t i m i 3. U l u s a l K o n g r e s i / A t ö l y e İÇMİMARİ PROJEDE FİKRİN SUNUM PAFTASINA YANSIMASI KAVRAMLAR Araş. Gör. Merve Buldaç, Araş. Gör. Tuğba Levent Anadolu Üniversitesi,

Detaylı

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER Yazılımı ve Genel Özellikleri Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Kablosuz Ağların Modellemesi ve Analizi 1 OPNET OPNET Modeler, iletişim sistemleri ve

Detaylı

Etkinlik Listesi BÖLÜM II İLİŞKİLENDİRME AŞAMASI 67

Etkinlik Listesi BÖLÜM II İLİŞKİLENDİRME AŞAMASI 67 İçindekiler Etkinlik Listesi Önsöz XII XIV BÖLÜM I GİRİŞ 1 1. Danışmanlık ve yardım nedir? 3 Bölüm sonuçları 3 Danışmanlık, psikoterapi ve yardım 4 Danışmanlık nedir? 9 Yaşam becerileri danışmanlığı yaklaşımı

Detaylı

AJANDA HAKKIMIZDA EĞİTİMLERİMİZ. Biz Kimiz? Vizyonumuz Misyonumuz Değerlerimiz. Eğitim Bölümlerimiz Eğitim İçeriklerimiz

AJANDA HAKKIMIZDA EĞİTİMLERİMİZ. Biz Kimiz? Vizyonumuz Misyonumuz Değerlerimiz. Eğitim Bölümlerimiz Eğitim İçeriklerimiz AJANDA HAKKIMIZDA Biz Kimiz? Vizyonumuz Misyonumuz Değerlerimiz EĞİTİMLERİMİZ Eğitim Bölümlerimiz Eğitim İçeriklerimiz BİZ KİMİZ? Eğitim Sektöründe 11 yıllık tecrübe ve bilgi birikimine sahip olarak yola

Detaylı

Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC)

Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC) Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC) Sistem analistlerinin ve kullanıcı faaliyetlerinin spesifik döngüsünün kullanılmasıyla En iyi geliştirilmiş sistemin oluşmasını

Detaylı

MMKD Stratejik İletişim Planı Araştırma Sonuçları

MMKD Stratejik İletişim Planı Araştırma Sonuçları MMKD Stratejik İletişim Planı Araştırma Sonuçları 29 Mayıs 2013 tarihinde MMKD Stratejik İletişim Planı nı oluşturmak amacıyla bir toplantı yapıldı. Toplantının ardından, dernek amaç ve faaliyetlerinin

Detaylı

Uzaktan Eğitimde Yayın Yolu ile Öğretim Ortamları ve Teknolojileri. Erdal Gökhan KAPUCUOĞLU Ali AKIN

Uzaktan Eğitimde Yayın Yolu ile Öğretim Ortamları ve Teknolojileri. Erdal Gökhan KAPUCUOĞLU Ali AKIN Uzaktan Eğitimde Yayın Yolu ile Öğretim Ortamları ve Teknolojileri 1 Erdal Gökhan KAPUCUOĞLU Ali AKIN İÇERİK Uzaktan Eğitimin Yayın Yolu ile Öğretilmesi İşitsel Teknolojiler Radyo Teyp-Ses Kaseti Telefon

Detaylı

UZAKTAN EĞİTİM TARİHSEL GELİŞİMİ

UZAKTAN EĞİTİM TARİHSEL GELİŞİMİ 2014 UZAKTAN EĞİTİM TARİHSEL GELİŞİMİ Mehmet ÇAKMAK Anadolu Üniversitesi çakmak By NeC 2010 Katilimsiz.Com 01.01.2014 İÇERİK Uzaktan Eğitimin Tarihçesi Birinci Evre: Posta İle Eğitim (Mektupla Eğitim)

Detaylı

28 Aralık 2013. Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

28 Aralık 2013. Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 28 Aralık 13 Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 12-13 Eğitim Yılında (Ocak-Kasım 13 tarihleri arasında) doldurulmuş olan Bölümü Değerlendirme Anket Formları Raporu Öğrencilerin staj

Detaylı

ORTAÖĞRETİM İNGİLİZCE ÖĞRETMENİ ÖZEL ALAN YETERLİKLERİ

ORTAÖĞRETİM İNGİLİZCE ÖĞRETMENİ ÖZEL ALAN YETERLİKLERİ A. DİL BİLEŞENLERİ VE DİL EDİNİMİ BİLGİSİ A.1. İngilizceyi sözlü ve yazılı iletişimde doğru ve uygun kullanarak model olabilme A.2. Dil edinimi kuramlarını, yaklaşımlarını ve stratejilerini bilme A.3.

Detaylı

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi 1 Ergonomi Türkçe anlamı ile iş bilim olarak adlandırılan ergonomi, insan çalışmasına ilişkin bilim

Detaylı