KARDİYOPULMONER EGZERSİZ TESTLERİNDE TEMEL PARAMETRELER. Doç Dr. M. Sinan ERGİNEL

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KARDİYOPULMONER EGZERSİZ TESTLERİNDE TEMEL PARAMETRELER. Doç Dr. M. Sinan ERGİNEL"

Transkript

1 KARDİYOPULMONER EGZERSİZ TESTLERİNDE TEMEL PARAMETRELER Doç Dr. M. Sinan ERGİNEL Kardiyopulmoner egzersiz testi (KPET); oluşturduğu kompüterize egzersiz sistemi aracılığı ile egzersiz toleransının mekanizmasını ve intoleransının nedenlerini yorumlamamızı sağlayan çok sayıda temel ölçüm parametresi elde etmemize izin verir. Elde edilen bu temel parametreler; iş, metabolik, kardiyovasküler, respiratuar, pulmoner gaz değişimi ve asit-baz dengesi ile ilgili yirmiye yakın non-invaziv ölçüm parametresi ile metabolik, pulmoner gaz değişimi ve asit-baz dengesi ile ilgili beş altı invaziv parametreyi kapsar. Tablo 1 de KPET esnasında ölçülen temel parametreler yer almaktadır. (*) Tablo 1. KPET esnasında ölçülen temel parametreler (*) Değişkenler Non-İnvaziv İnvaziv İş (W) İş yükü (WR) Metabolik VO 2, VCO 2, R, AT, LT Laktat Kardiyovasküler HR, HRR, EKG, BP, O 2 Pulse Respiratuar V E, V T, fb, VR, P ETO2, P ETCO2 Pulmoner Gaz Değişimi SpO 2, V E /V CO2, V E /V O2 SaO 2, PaO 2, P(A-a)O 2, VD/VT Asit-baz ph, PaCO 2, HCO 3 VO 2 : oksijen uptake, VCO 2 : karbondioksit output, R: (RER) respiratory exchange ratio, AT: anaerobic threshold, LT: lactate threshold, HR: heart rate, HRR: heart rate reserve, O 2 pulse: oksijen pulse, BP: blood pressure, V E : dakika ventilasyonu, V T : tidal volüm, fb: solunum frekansı, V R : ventilasyon rezervi, P ETO2 : end-tidal pressure of O 2, P ETCO2 : : end-tidal pressure of CO 2, SpO 2 : pulse oksimetre, VE/VCO 2 : karbondioksit için ventilatuar ekivalanı, VE/VO 2 : oksijen için ventilatuar ekivalanı, SaO 2 : arteriel oksijen saturasyonu, PaO 2 : arteriel oksijen basıncı, P(A-a)O 2 : alveoler-arteriel oksijen gradiyenti, VD/VT: fizyolojik ölü boşluğun tidal volume oranı, ph: hidrojen konsantrasyonu, PaCO 2 : arteriel karbondioksit basıncı, HCO 3 : bikarbonat Oksijen Uptake (VO 2 ) (VO 2max, VO 2peak ): Dakika başına oksijen litresi olarak ifade edilen oksijen tüketimi olup, ölçülen oksijen tüketimi (ortalama) ile solunum sıklığı çarpımı neticesinde elde edilir. Egzersiz kapasitesini değerlendirmede kullanılan en iyi parametre olup aerobik gücün en iyi göstergesidir. Hastanın yaptığı iş artıyor iken VO 2 artmıyor, sabit kalıyor ise VO 2max a ulaşılmıştır. Maksimum beklenen VO 2 ye ulaşılması aerobik kapasitenin değerlendirilmesi için önemli bir kriterdir. Artmış iş yüküne karşın plato çizen VO 2 değerinin gözlemlenmesi VO 2max değeri için ideal ve güvenilir bir göstergedir. Ancak bu plato her zaman gözlenmeyebilir. Bu durum hastanın yeterli veya maksimal egzersiz yapmadığı anlamını çoğunlukla taşımaz. Bu nedenle klinik pratikde plato gözlenmeksizin hastanın ulaştığı bu VO 2 değerine peak VO 2 değeri adı verilir. Pratik amaçda VO 2max ve VO 2peak değerleri birbirlerinin yerine kullanılır. Önemli olan ulaşılan değerin maksimum veya peak değer olduğundan emin olunması olup bunun göstergesi olan bazı klinik görünüm ve ulaşılması gereken parametre değerleri vardır: Hastanın gerçekten egzersize devam edemiyecek görünümde, bitkin tükenmiş olarak izlenmesi klinik görünüm olarak maksimal veya peak egzersize ulaştığının göstergesi olarak kabul edilmektedir. Nabız ve dakika ventilasyonunun beklenen değerlere yakın olması, kan laktat düzeyinin 8 meq/l den fazla olması R ın 1.15 in üzerinde olması da maksimal egzersizi teyit edici parametre değerlerini oluşturmaktadır.vo 2 değerinin beklenen değerin %84 üne ulaşmış olması genellikle maksimum egzersiz kapasitesinin alt sınırı olarak kabul edilir. KPET nin yorumlanmasında 4 esas VO 2 ilişkisi rutin olarak kullanılır ve bir çok egzersiz cihazı bu ilişkileri gösteren eğrileri rutin olarak sunar. Bunlar; VO 2 /WR, VO 2 /HR, HR/VO 2, VE/VO 2 dir.

2 VO 2 /WR ilişkisi egzersizin metabolik gereksinimini veya başka bir ifade ile yapılan işin oksijen gereksinimini yansıtır. Egzersizin metabolik gereksiniminin arttığı durumlarda eğri yukarı doğru kayar. Normalde bu ilişki lineerdir, yaşla, cinsiyet ve boyla ilgisi yoktur. KOAH lılarda bu ilişkilerde bir değişiklik olmadığı gösterilmiştir.kardiyovasküler hastalıklarda olduğu gibi oksijen uptake inin azaldığı durumlarda azalır ve enerjinin daha çok anaerobik metabolizmadan sağlandığını düşündürür. Normal değeri 10 ml/kg/watt tır. Oksijen Pulse (O 2 pulse) (VO 2 /HR) VO 2 /HR parametresi kalbin her atımı ile pulmoner kan akımına eklenen veya periferik dokulara verilen oksijen miktarını gösterir ve atım volumü ve arteriyo-venöz O 2 gradiyentinin bir ürünü olması nedeniyle önemli bir parametredir. Maksimal egzersize rağmen beklenen değerlerin %80 inden az olması anormal kabul edilir. VO 2 /HR, kardiyovasküler ve pulmoner vasküler hastalıklarda atım volumünde azalmayı yansıtan VO 2 cevap paternlerinden biridir. Kardiyovasküler hastalıklarda, düşük kardiyak output, arteriyovenöz oksijen kontent farkının artmasına neden olur. Anemi, dishemoglebinemi ve karboksihemoglobinemi de de oksijen kontentinde azalmaya bağlı olarak VO 2 /HR düşer. Kişilerin formda olmaması bu parametrede düşmeye neden olur iken, aerobik antreman yapılması artmaya neden olur. Oksijen pulse için önerilen standart değer; >%80 dir. Şekil 1. Wasserman Panel 2 den; HR ve VO 2 /HR (O 2 -pulse) karşı work rate. VO 2peak beklenen değerin % si olarak verilir ve L/dk değerindedir. Standardizasyonda vücut ağırlığı temel alınarak ml/kg/dk olarak ifade edilebildiği gibi vücut kitle indeksi temelinde kg/m 2 veya fat free kitle indeksi temelinde ml/kg/dk olarak da ifade edilebilir. Egzersize cevap olarak düşük VO 2peak oksijen dağılımında kalp, akciğer, sistemik ve pulmoner sirkülasyon ve kanda ve/veya periferik patoloji olarak oksijen kullanımında azalma veya kas disfonksiyonu problemlerini yansıtır. Ayrıca zayıf veya yetersiz eforu da ortaya koyar. Egzersize cevap olarak normal VO 2peak ; normal aerobik gücü, egzersiz kapasitesini ve fonksiyonel önemli bir bozukluğun mevcut olmadığını yansıtır. Çok nadir olarak VO 2peak normal olmasına rağmen KPET anormal solunum paterni gibi bazı anormallikleri gösteren tanısal bir değer taşıyabilir. Düşük VO 2peak çoğunlukla azalmış egzersiz kapasitesinin değerlendirilmesinde başlangıç noktasıdır. Karbondioksit Output (VCO 2 ) Her dakika üretilen CO 2 hacmi olup, her solukda ekshale edilen CO 2 in ölçülmesi ve solunum sıklığı ile çarpılması neticesinde elde edilir. VCO 2 parametresi KPET nin değerlendirilmesinde önemli bir kompanenti oluşturur. Örneğin VO 2 sabit seyrederken VCO 2 de meydana gelen değişiklikler katabolizmaya uğrayan substratların karışımı hakkında fikir verir. Bunun yanısıra egzersize ventilasyon cevabı ve laktat eşiğinin non-

3 invaziv olarak değerlendirilmesinde de oldukça yararlıdır. AT nin altında VO 2 ve VCO 2 ilişkisi lineerdir.akciğerlerin CO 2 atımından hesaplanan respiratuar gaz değişim oranının (R) dokudaki orana göre daha düşük olması bir miktarco 2 nin dokularda tutulduğuna işaret etmektedir. Daha yüksek iş iş yüklerinde (WR) gerek VO 2 gerekse WR e göre VCO 2 eğimi daha diktir. Bunun nedeni AT aşıldığında dokularda ve kaslarda asidozu kompanse etmek için oluşan HCO 3 den CO 2 oluşumunun artması ve dokularda biriken ve depolanan CO 2 nin atılmasıdır. Orta şiddette bir egzersizde AT a kadar VCO 2 /VO 2 lineer olarak artar bu noktadan sonrada ilişki lineerdir fakat cevap daha hızlıdır. Dolayısıyla AT den önce ve sonraki eğrilerin kesiştiği nokta non-invaziv olarak saptanan AT dir.bu nokta aynı zamanda arter kanında laktat ve laktat/pürivat oranının artıp HCO 3 ın düştüğü noktadır. Respiratory Exchange Ratio (R veya RER) Karbondioksit üretiminin, oksijen tüketimine oranını ifade eder (VCO 2 /VO 2 ). Maksimal bir egzersiz durumunu yansıtan respiratuar değiş-tokuş oranı (R veye RER) değeri 1.15 den büyük olmalıdır. Anaerobik Threshold (AT) Egzersiz sırasında anaerobik metabolizmanın aerobik metabolizmayı desteklemeye başladığı ve laktik asit üretilmeye başlandığı VO 2 değerine anaerobik eşik değer (AT) adı verilir. Sedanter kişilerde VO 2 max ın %50-60 ında formda kişiler ve sporcularda ise daha yüksek değerlerde olabilir. Egzersiz uyaranına karşı kardiyovasküler sistemin verdiği cevabın yeterliliğini non-invaziv olarak gösteren bir değerdir. AT yi belirliyen asıl faktör O 2 uptake olmakla beraber kasların O 2 ekstraksiyonu ve kullanımında bir problem olması da AT yi etkiler. AT, hipoksemi, anemi, histotoksik durumlarda azalır, hiperoksi ve polisitemide hafif artar. Oldukça yaygın kullanılmasına karşın, fizyolojik anlamı, non-invaziv olarak belirlenmesi ve kardiyak ve akciğerlere bağlı patolojileri ayırıp ayıramaması ile ilgili bir çok çelişkili görüş vardır. Anaerobik metabolizmanın başladığının değerlendirilmesinde doğrudan kan laktat düzeyi ve standart bikarbonat ölçümleri altın ve gümüş standartlar olarak kabul edilir. AT nin non-invaziv olarak değerlendirilmesi ile ilgili çok sayıda yöntem olmakla beraber en çok kullanılanı V-slope yöntemidir. İnvaziz yöntemler gold standarttır. İdeal olarak laktat, bikarbonat santral kataterle miks venöz kanda bakılmalıdır. Ancak bunu uygulamak zor olduğu için arteriyel kataterden alınan kanda veya üst ekstremite venöz veya kapiller kanında da bakılabilir. Laktat değerleri meq/l veya mmol/l olarak y eksenine zaman, VO 2 veya WR de x eksenine kaydedilerek çizilen grafikde eğrinin kırıldığı nokta AT yi verir. Laktat ölçülemiyor ise standart HCO 3 da bu amaçla kullanılabilir. Ancak HCO 3 değerleri laktat ile resiproktur. Non-invaziv değerlendirme yöntemlerinin hepsi anaerobik metabolizmanın başlaması ile laktat da ani artış bunun HCO 3 ile tamponadı ve sonuçta aerobik metabolizma ile ilgisi olmayan ve metabolik asidozun tamponlanması sırasında oluşan CO 2 üretimi artışı temeline dayanır. Bütün noninvaziv metodlar bu orantısız CO 2 artışının VE ve diğer solunum parametreleri üzerine yaptığı etkiyi saptamak esasına dayanır. AT yi belirlemede klasik metod; Bu metod VE/VO 2, VE/VCO 2, P ETO2, P ETCO2 ve R ın simultan olarak değerlendirilmesi esasına dayanır. VCO 2 de aşırı artmanın VE yi stimule ettiği, VE/VO 2 ve P ETO2 nin artmaya başladığı fakat VCO 2 ve P ETCO2 nin değişmediği nokta AT dir. Çünkü bu noktaya kadar henüz metabolik asidoz gelişmemiştir ve VCO 2, VE ile orantılı olarak artmıştır. Bu döneme izokapnik tamponlanma denir ve basamaklı egzersiz testi kullanılıyor ise yaklaşık 2 dakikalık bir süreyi kapsar. Laktik asidozda daha fazla artma ile metabolik asidoz olur ve VE, VCO2 ile orantısız olarak artmaya başlar ve artıkve/vco 2 artar, P ETO2 düşer. VCO 2 nin VO 2 ile orantısız olarak arttığı bu noktada R, 1 civarındadır. Bu yöntemde pratikde AT yi belirlediğimiz nokta; VE/VO 2 ve P ETO2 nin artmaya başlamadan önce en düşük olduğu ve bu sırada VE/VCO 2 ve P ETCO2 nin sabit ve R ın 1 civarında olduğu noktadır.bu noktaya denk gelen VO 2 AT dir. Sadece VE/VO 2 ve VE/VCO 2 değerleri kullanılıyor ise bu yönteme ventilasyon eşiği veya ventilasyon ekivalan eşiği adı verilir. AT yi belirlemede modifiye V-slope yöntemi: Klasik yöntem VCO 2 ye normal VE cevabına dayanmaktadır. Ancak solunum kontrolü veya KOAH da olduğu gibi solunum mekaniğinde problemler var ise VE de yeterli artış olmayabilir ve bu yöntemle AT değerlendirmesi hatalı olabilir. Bu nedenle V-slope metodu VCO 2 nin VO 2 ile ilişkisi temeline dayanır. AT dan önce VO 2 ve VCO 2 birbiri ile orantılı olarak artar. AT den sonravco 2 VO 2 ile orantısız bir şekilde aşırı artar ve eğri bu noktada kırılır ve eğimi daha da dikleşir. Bu noktadaki VO 2 değeri AT dir.

4 Şekil 2. Wasserman panel 3 den; VO 2 ve VCO 2 ye karşı work rate No-invaziv yöntemlerden en popüler olanı modifiye V-slope yöntemi olmakla beraber bu yöntemin ventilasyon ekivalan eşiği olarak da adlandırılabilen klasik yöntemle kombine edilmesi de önerilmektedir. Non-invaziv yöntemler her zaman invaziv yöntemlerle iyi korelasyon göstermeyebilir ve yanıltıcı olabilirler. Her zaman AT yi doğru olarak yorumlamak için non-invaziv değerlendirme ile saptanan değerlerin kan laktat ve HCO 3 değerleri ile desteklenmesi gerekir. AT nin belirlenmesi sağlık düzeyini gösteren bir gösterge olarak ve fiziksel egzersizin etkisini moniterize etmek bakımından çok faydalı olmakla beraber ayırıcı tanıda kısıtlı bilgi sağlar. Normal beklenen değerleri VO 2 max ın %35-70 i gibi geniş bir aralıkta yer alır. AT nin düşüklüğü geniş bir klinik antite spekturumu ortaya koyar (kalp hastalıkları, akciğer hastalıkları, kondüsyonsuzluk, akciğer ve kalp transplantasyonu sonrası, kas hastalıkları vb.). Dakika Ventilasyonu (VE) Tidal volümle, solunum sıklığının çarpımıdır. Belli bir iş yükü veya belli bir oksijen tüketimi için dakika ventilasyonu normal değerlerden tahmin edilebilir. Belli bir iş yükü için aşırı ventilasyon, hem respiratuar hem de kardiyak hastalıkta gözlenebilir. Kural olarak belli bir iş yükü için aşırı ventilasyon major respiratuar hastalığı işaret eder. Tidal Volum (VT) Her soluktaki hacimin ifadesidir. Tidal volümün egzersize karşı yanıt şekli dispnenin etyolojisini gösterebilir. Örneğin ciddi restriktif akciğer hastalığında, solunum hızı yüksektir ve tidal volüm egzersizle önemli derecede artmaz. Heart Rate (HR) Egzersiz esnasında kardiyak fonksiyonun değerlendirilmesi için en iyi indeks kardiyak output ölçümüdür. Buna karşın klinik egzersiz laboratuarlarında rutin olarak yapılmaz. Kardiyak output daki artışın temel olarak stroke volum ve kalp hızı artımı ile başarıldığı çok iyi bilinir. Egzersiz esnasında tahmini kardiyak output, kalp hızı değerlendirilmesi ile yapılır. HR nin yaş ile ilgili beklenen değerlerinin başarılması, maksimal eforu ve VO 2 max kabiliyetini yansıtır ve bu bağlamda kardiyak output hakkında fikir verir. Normalde HR/VO 2 ilişkisi lineerdir. Bir çok patolojide nabız maksimum değerlere ulaşırken VO 2 cevabı daha yavaş olabilir. Kardiyovasküler hastalıklarda. pulmoner dolaşım bozukluklarında ve O 2 kontentinde azalmaya neden olan anemi, hipoksemi, hemoglobinopatiler gibi durumlarda HR/VO 2 cevabı değişkendir ve hem eğrinin eğimi değişip daha dik olabilir hem de eğim sabitken eğri yukarı

5 doğru yer değiştirebilir. Formda olmayan kişilerde eğim değişmezken eğri yukarı doğru yer değiştirir bu bazen hafif kardiyovasküler anormalliklerle karışabilir. Bu durumda diğer parametrelerle beraber değerlendirme yapılmalıdır. KOAH lı hastalarda da eğim sabitken eğri yukarı doğru yer değiştirir ve genellikle maksimum kalp hızına ulaşılamaz. Beklenen maksimal HR: 210 (yaş x 0.65) formülü ile elde edilebilir. Maksimal HR beklenen değerin %90 ını geçmelidir. Heart Rate Reserve (HRR) Yaşa uygun beklenen maksimum kalp hızı ile hastanın test esnasında ulaştığı maksimum kalp hızı arasındaki fark nabız reservi (HRR) olarak adlandırılır. Sağlıklı kişilerde aradaki fark 15 atım/dk dan daha azdır. Nabız rezervi kalp hastalıklarında artmış veya azalmış veya normal olabilir.anginal ağrı, periferik vasküler hastalık gibi nedenlerle testi erken bırakanlarda veya beta bloker alanlarda reserv, maksimum kalp hızına ulaşamama nedeniyle artabilir.solunum sistemi problemi olanlarda nabız reservi genellikle artmıştır. Bir hastada hem nabız hem de solunum reservinin yüksek olması hastanın yeterli düzeyde egzersiz yapmadığına işaret eder. Ventilatory Reserve (VR) Maksimum ventilasyon kapasitesini gösterecek altın standart bir parametre olmamakla beraber maksimum volanter ventilasyon (MVV) bu amaçla kullanılır. MVV 12 saniyelik bir testle direkt olarak ölçülebilir veya FEV 1 den hesaplanabilir. Her ne kadar direkt ölçüm tercih edilsede FEV 1 x 40 formülüyle de oldukca yakın bir değer tahmin edilebilir. Normal kişilerde solunum sistemi egzersizi kısıtlamaz ve belirli bir solunum reservi vardır.vr, MVV-V Emax veya V Emax /MVV formülleriyle hesaplanabilir. Normal kişilerde %60-70 arasındadır. Atletlerde bu değer %100 e ulaşabilir ve bu genellikle VO 2 nin maksimuma ulaşması ile beraberdir. Hastalarda ise %100 e ulaşması patolojik olup VO 2max değerleri çok düşüktür. 11 l/dk genellikle normalin alt sınırı olarak alınır. KPET nin değerlendirilmesinde VR önemli bir parametredir ve düşük değerler egzersizi sınırlayan faktörün akciğerler olduğunu gösterir. Kardiyovasküler ve pulmoner vasküler patolojilerde VR normaldir.formda olmayan kişiler erken başlayan anaerobik metabolizma nedeniyle egzersizi erken bırakırlar ancak bu olgularda VR normaldir. Obezite de ise VR normal veya azalmış olabilir. Gaz Değişim Parametreleri (VE/VO 2 ve VE/VCO 2 ) (Karbondioksit İçin Ventilatuar Ekivalanı) (Oksijen için Ventilatuar Ekivalanı) V/Q oranı dengesizliğini göstermede non-invaziv olarak VE/VO 2 ve VE/VCO 2 yani O 2 ve CO 2 in ventilatuar ekivalanları kullanılır. Normalde progressif olarak yüklenilen egzersizlerde VE/VO 2 ve VE/VCO 2 nin düşmeye başladığı noktanın V/Q dengesizliği ile ilgili fikir verdiği düşünülür.ve/vo 2 nin en düşük olduğu nokta laktik asidozun başladığı noktayı, VE/VCO 2 nin en düşük olduğu nokta da solunumun bu metabolik asidozu kompanse etmeye başladığı noktayı gösterir. Yani bu noktalardan sonra her iki parametre de tekrar artmaya başlar. Pratikde VE/VCO 2 nin minumum değerinin AT deki VE/VCO 2 değerine eşit olduğu kabul edilir. Ventilasyonun etkinliğinin azaldığını gösteren VE/VCO 2 de artma 2 esas fizyopatolojik mekanizmaya bağlıdır: 1- V/Q dengesizliğine bağlı olarak ölü boşlukta artma (VD/VT de artma, P ETCO2 de artma, PaCO 2 normal veya artmış). 2- Nisbi alveoler hiperventilasyon (nedeni; santral dürtüde artma, mekanoreseptör aktivitede artma ve hipoksemi olabilir ve PaCO 2 de azalma ile beraberdir). Hastada bu mekanizmalardan bir veya ikisi söz konusu olabilir, fakat esas etki PaCO 2 ölçümü ile belirlenir. VE/VCO 2 herhangi bir akciğer patolojisi olmaksızın sadece hiperventilasyona bağlı ise AE deki VE/VCO 2 değerleri simultan ölçülen PaCO 2 veyap ETCO2 ile beraber değerlendirilmelidir. Deniz seviyesinde VE/VCO 2 nin 34 ün üzerinde olması ve buna normal veya artmış PaCO 2 değerlerinin eşlik etmesi akciğerlerde gaz değişiminin anormal olduğuna işaret eder. Bu sırada P ETCO2 de artma saptanması da hiperventilasyonu ekarte eder. Solunum sistemi hastalıklarındave/vco 2 daha çok ölü boşluk solunumunda artmaya bağlı olarak artar.

6 Şekil 3. Wasserman Panel 6 dan; VE/VO 2 ve VE/VCO 2 ye karşı work rate. VO 2 / WR İncremental egzersiz testi esnasında ölçülür. Oksijen dağılımının, kas kitlesi tarafından kullanımının bir indeksi olarak kullanılır. Kardiyovasküler, pulmoner vasküler hastalarda anormal olup, pulmoner hastalarda normaldir. Formül; VO 2 peak -VO 2 yüksüz(3 dk) / W / dk x Test Süresi Önerilen standart: > 8.3 ml/dk/w Fizyolojik Ölü boşluğun Tidal Volume Oranı (V D /V T ) Fizyolojik ölü boşluğun tidal volüme oranıdır. Egzersiz sırasında akciğerlerdeki ventilasyon perfüzyon dengesizliğini yansıtan değerli bir parametredir. V D /V T de artma ölü boşluk solunumunda artma olduğunu ve ventilasyonun etkinliğinin azaldığını gösterir. Ölü boşluk solunumunda artma ventilasyon gereksinimini artıran en önemli mekanizma olup KOAH, interstisyel akciğer hastalıkları ve pulmoner vasküler hastalıklarda VE de artmaya neden olur. Bazen egzersiz testlerinde görülen tek anormallik olabilir ve nedeni açıklanamayan nefes darlıklarının açıklanmasında yararlı olur. V D /V T oranı normal kişilerde istirahatte iken maksimum egzersizde e kadar düşebilir. Solunum sistemi patolojisi olanlarda ise istirahatte normal veya yüksek olup egzersizde de normal düşme cevabını göstermeyebilir, hatta artabilir. Kardiyovasküler hastalıklarda V D /V T egzersizle düşer. Düşmemesi pulmoner vasküler patolojiyi düşündürmelidir. Obezitede ve formda olmayan kişilerde egzersize V D /V T cevabı normaldir. Normalde bu parametreyi hesaplamak için PaCO 2 değerinin bilinmesi gerekir. Rutinde kullanılan sistemler ise bu parametreyi P ETCO2 den hesaplarlar ve buna non-invaziv ölçüm denilir. Bu şekilde hesaplanan değerlerin gerçek değerleri yansıtmadığına ilişkin genel bir kanaat vardır. V T /VC Normalde egzersizde VE lineer olarak artar. Egzersizin başında genellikle VE deki artıştan V T sorumludur ve bu artış V T zorlu vital kapasitenin %50-60 ına ulaşana kadar devam eder. Bu noktadan sonra (genellikle AT ye denk gelir) VE deki artışdan fb (solunum frekansı) artması sorumludur.solunum sistemi patolojilerinde ise hızlı yüzeyel solunum paterni ön planda olup VE deki artıştan başlangıçtan itibaren fb deki artma sorumludur. Bu takipneik patern yalnızca akciğer hastalıklarında değil mitral kapak hastalığı gibi bir çok kardiyak patolojide de görülebilir. Normal kişilerde üst sınır /- 9.2 olarak bildirilmiştir. Normal kişilerde solunum sayısı maksimum egzersizde dahi 60/dk yi geçemez ve bunun üzeri kesinlikle patolojiktir.

7 End-Tidal Pressure of CO 2 (P ETCO2 ) V/Q dengesindeki bozukluğunu yansıtan bir parametredir. Normalde istirahatte hafif pozitif iken egzersizde negatifleşir (genellikle -3,-4). Bu değerin maksimal egzersizde 0 dan büyük olması V D /V T cevabının anormal olduğuna ve ölü boşluk solunumunun arttığına işaret eder. Alveoler-arteriel Oksijen Gradiyenti ve Arteriel Oksijen Basıncı [P(A-a)O 2, PaO 2 ] Normalde egzersiz esnasında bu gradiyent de artış gözlenir. Bunun nedeni difüzyon sınırlanması, V/Q dergesizliğinde artma ve mix venöz O 2 saturasyonunda azalmadır. Yine normal kişilerde egzersizin şiddeti ile birlikte PaO 2 de artar. Peak egzersizde PaO 2 nin normalde 80 mmhg nın üzerinde P(A-a)O 2 nin de 35 mmhg nın altında olması beklenir. Ancak bu değerler yaş FiO 2 ve egzersizin şiddetinden etkilenir. Arteriyel oksijen saturasyonunun %88 in altında olması veya %4 den fazla düşme ve PaO 2 nin 55 mmhg nın altında olması belirgin patolojiye işaret eder. Hastalarda akciğer hastalığı, pulmoner vasküler hastalık ve intrakardiyak sol-sağ şant olmadığı sürece PaO 2 ve P(A-a)O 2 normal değerlerdedir. EKG Egzersize bağlı kardiyak iskemi ve aritmilerin saptanmasında 12 derivasyonlu EKG ler kullanılır. Kan Basıncı Ölçümü (BP) Non-invaziv veya invaziv olarak ölçülebilir. Non-invaziv ölçümlerde kol hareketleri ile hatalı ölçüm söz konusu olabilir. Solunum Frekansı (fb) Solunum mekaniği, solunumun kontrolü ve/veya hipoksemi ve psikolojik hastalıklardaki anormalliği yansıtır. Önerilen standart değeri; < 60 solunum/dk dır. Pulse Oksimetri (SpO 2 ) Pulse oksimetreler (SpO 2 ) non-invaziv olarak O 2 saturasyonunu (SaO 2 ) ölçerler ancak oksihemoglobin disosiasyon eğrisinin şekli nedeniyle O 2 saturasyonunu ve PaO 2 yi çok iyi yansıtamazlar. Gerçek SaO 2, SpO 2 nin +/- %4 ü olabilir. EK; Bisiklet ergometresi maksimal KPET normal değerleri : VO 2 max AT ДVO 2 / ДWR O 2 pulse HRR (atım/dk) Kan Basıncı VR VT/VC Frekans (Solunum/dk) VE/VCO 2 (AT de) VD/VT PETCO 2 PaO 2 P(A-a)O 2 > 84% Predicted > 40% VO 2 max predicted > 8.29 ml/min/w > 80% < 15 bpm < 220/90 mmhg V Emax / MVV >%75; MVV-V Emax >11 L < 55 < 60 brpm < 34 < 0.28 < 0 > 80 mmhg < 35 mmhg

8 KAYNAKLAR 1- Casaburi R, Prefaut C, Cotes JE. Equipment, measurements and quality control in clinical exercise testing. Eur Respir Mon 1997; 6: Gürsel G. Egzersiz testleri: Klinik tanıdaki yeri ve hasta takibindeki önemi. Solunum 2000; 2: Hancox B, Whyte K. Pocket Guide to lung function tests. McGraw-Hill Company, 2001: Wasserman K, Hansen JE, Sue DY, Casaburi R, Whipp BJ. Principles of exercise testing and interpretation.lippincot Williams&Wilkins, 1999: Weber KT. Principles and application of cardiopulmonary exercise testing. In: Fishman AP. Pulmonary Diseases and disorders, 3 rd ed. Mc Graw-Hill 1998: Weisman IM, Zeballos RJ. Clinical exercise testing.clin Chest Med 2001; 22: *Kaynaklar alfabetik sıra ile verilmiştir.

Öğr. Gör. Ahmet Emre AZAKLI İKBÜ Sağlık Hizmetleri M.Y.O.

Öğr. Gör. Ahmet Emre AZAKLI İKBÜ Sağlık Hizmetleri M.Y.O. Öğr. Gör. Ahmet Emre AZAKLI İKBÜ Sağlık Hizmetleri M.Y.O. Kan Gazı Nedir? Kanın a s i t ve b a z d u r u m u n u b e l i r l e m e a m a c ı y l a kan gazı değerlerinin belirlenmesi gerekir. Ortaya çıkan

Detaylı

Pulmoner Hipertansiyon Ayırıcı Tanısında, Solunum Fonksiyonları Testi: KPET

Pulmoner Hipertansiyon Ayırıcı Tanısında, Solunum Fonksiyonları Testi: KPET Pulmoner Hipertansiyon Ayırıcı Tanısında, Solunum Fonksiyonları Testi: KPET Prof. Dr. Can Sevinç Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD İzmir 1. Ulusal ADHAD Kongresi Pulmoner Hipertansiyon

Detaylı

EGZERSİZ TESTLERİ TİPLERİ ve KPET ENDİKASYON ve KONTRENDİKASYONLARI. Dr. Füsun Öner Eyüboğlu Başkent Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

EGZERSİZ TESTLERİ TİPLERİ ve KPET ENDİKASYON ve KONTRENDİKASYONLARI. Dr. Füsun Öner Eyüboğlu Başkent Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı EGZERSİZ TESTLERİ TİPLERİ ve KPET ENDİKASYON ve KONTRENDİKASYONLARI Dr. Füsun Öner Eyüboğlu Başkent Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Statik Testlerin tanıda kısıtlayıcı özellikleri: İstirahat

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Murat Sarıtemur Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD 2014

Yrd. Doç. Dr. Murat Sarıtemur Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD 2014 Yrd. Doç. Dr. Murat Sarıtemur Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD 2014 Neden kan gazı analizi? Oksijenizasyon ve ventilasyonun değerlendirilmesi Asit-baz dengesini değerlendirmek ph / P a CO

Detaylı

Solunum Fizyolojisi ve PAP Uygulaması. Dr. Ahmet U. Demir

Solunum Fizyolojisi ve PAP Uygulaması. Dr. Ahmet U. Demir Solunum Fizyolojisi ve PAP Uygulaması Dr. Ahmet U. Demir Solunum fizyolojisi Bronş Ağacı Bronş sistemi İleti havayolları: trakea (1) bronşlar (2-7) non respiratuar bronşioller (8-19) Gaz değişimi: respiratuar

Detaylı

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ. Doç Dr Tunçalp Demir

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ. Doç Dr Tunçalp Demir SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ Doç Dr Tunçalp Demir SFT-SINIFLANDIRMA A-)Spirometrik inceleme 1. Basit spirometri 2. Akım-volüm halkası a)maksimal volenter ventilasyon (MVV) b)reversibilite c)bronş provokasyonu

Detaylı

SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ

SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ Egzersiz sırasında çalışan kaslar, ihtiyaç duydukları enerji için oksijen (O 2 ) kullanır ve karbondioksit (CO 2 ) üretir. Akciğerler, hava ile kanın karşılaştığı ı organlardır.

Detaylı

LABAROTUVAR DONANIMI VE METODOLOJİ. Doç. Dr. Fadıl Özyener Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı

LABAROTUVAR DONANIMI VE METODOLOJİ. Doç. Dr. Fadıl Özyener Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı LABAROTUVAR DONANIMI VE METODOLOJİ Doç. Dr. Fadıl Özyener Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı Egzersiz Testleri Kardiyo Pulmoner Egzersiz Testleri Yürüme/Mekik Testleri Kardiyo-Pulmoner

Detaylı

Uzm. Dr. Haldun Akoğlu

Uzm. Dr. Haldun Akoğlu Uzm. Dr. Haldun Akoğlu KPR esnasında oksijenizasyon Arrest olmuş dolaşım için hem ventilasyon hem de gaz değişimi gerekli olup bu sırada perfüzyon sağlayan bir ritim oluşturulmaya çalışılır Dolayısıyla

Detaylı

Ameliyat Riskinin Değerlendirilmesinde Akciğer Kapasitesi Akif Turna

Ameliyat Riskinin Değerlendirilmesinde Akciğer Kapasitesi Akif Turna Ameliyat Riskinin Değerlendirilmesinde Akciğer Kapasitesi Akif Turna Ameliyatın Riski Ameliyatın Riski Major akciğer ameliyatı yapılacak hastalarda risk birden fazla faktöre bağlıdır. Ameliyatın Riski

Detaylı

ARTER KAN GAZI ANALİZİNİN ORGANİZMAYA AİT YANSITTIKLARI; Klinikte AKG ne işe yarar?

ARTER KAN GAZI ANALİZİNİN ORGANİZMAYA AİT YANSITTIKLARI; Klinikte AKG ne işe yarar? ARTER KAN GAZI ANALİZİNİN ORGANİZMAYA AİT YANSITTIKLARI; Klinikte AKG ne işe yarar? AKCİĞERLERİN PRİMER GÖREVİ GAZ ALIŞVERİŞİNİ SAĞLAMAKTIR. AKG analizi ile Asit Baz dengesi Oksijenizasyon Gaz alışverişi

Detaylı

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS Aerobik Antrenmanlar Sonucu Kasta Oluşan Adaptasyonlar Miyoglobin Miktarında oluşan Değişiklikler Hayvan deneylerinden elde edilen sonuçlar dayanıklılık antrenmanları

Detaylı

SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ

SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ Solunum Sisteminin Temel Anatomisi Burun veya ağız Farinks Larinks Trakea Bronşlar Bronşioller Alveoller İletim bölgesi: gaz değişimine katılmayan ağız, burun, larinks, trakea,

Detaylı

OBEZİTE-HİPOVENTİLASYON SENDROMU

OBEZİTE-HİPOVENTİLASYON SENDROMU OBEZİTE-HİPOVENTİLASYON SENDROMU Dr. Gökhan Kırbaş Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uyku Bozuklukları Merkezi TORAKS DERNEĞİ UYKU BOZUKLUKLARI ÇALIŞMA GRUBU MERKEZİ KURSLAR

Detaylı

Oksijen tedavisi. Prof Dr Mert ŞENTÜRK. İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı

Oksijen tedavisi. Prof Dr Mert ŞENTÜRK. İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı Oksijen tedavisi Prof Dr Mert ŞENTÜRK İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı OKSİJEN TEDAVİSİ Kime uygulanmalı? Endikasyonlar? Kaç litre? Ne şekilde? Kime uygulanmalı? Gereksinimi

Detaylı

Prof. Dr. Şahin ASLAN Atatürk Üniversitesi Acil Tıp AD

Prof. Dr. Şahin ASLAN Atatürk Üniversitesi Acil Tıp AD Prof. Dr. Şahin ASLAN Atatürk Üniversitesi Acil Tıp AD ph / P a CO 2 / P a O 2 / HCO 3 - / O 2 satürasyonu ph / P a CO 2 / P a O 2 / HCO 3 - / O 2 satürasyonu Oksijenizasyon ph / P a CO 2 / P a O 2 /

Detaylı

İLERİ KARDİYAK YAŞAM DESTEĞİ KURSU ASİT-BAZ DENGESİ VE KAN GAZI ANALİZİ

İLERİ KARDİYAK YAŞAM DESTEĞİ KURSU ASİT-BAZ DENGESİ VE KAN GAZI ANALİZİ İLERİ KARDİYAK YAŞAM DESTEĞİ KURSU ASİT-BAZ DENGESİ VE KAN GAZI ANALİZİ AMAÇ: Katılımcıların bu sunumun sonunda kan gazı ve asit baz dengesi ile ilgili bilgilerini artırmaları amaçlanmıştır. HEDEFLER:

Detaylı

Dr. Akın Kaya. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Solunum Yoğun Bakım Ünitesi

Dr. Akın Kaya. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Solunum Yoğun Bakım Ünitesi Dr. Akın Kaya Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Solunum Yoğun Bakım Ünitesi Yoğun Bakım Ünitesinde Obez Hastalar Günümüzde, toplumlarda; Obezite prevelansı yüksek ve artmaya devam ediyor.

Detaylı

«uzun süreli spor çalışmaları sırasında organizmanın yorgunluğa karşı gösterdiği yüksek direnç yeteneği»

«uzun süreli spor çalışmaları sırasında organizmanın yorgunluğa karşı gösterdiği yüksek direnç yeteneği» 1 «uzun süreli spor çalışmaları sırasında organizmanın yorgunluğa karşı gösterdiği yüksek direnç yeteneği» «sporcunun psiko-fiziki yorgunluğa karşı direnç yeteneği» 2 Dayanıklılık antrenmanlarının temel

Detaylı

ZYOLOJİSİ. Prof. Dr. Müzeyyen M. kları AD

ZYOLOJİSİ. Prof. Dr. Müzeyyen M. kları AD EGZERSİZ Z FİZYOLOJF ZYOLOJİSİ Prof. Dr. Müzeyyen M Erk İÜ Cerrahpaşa a Tıp T p Fakültesi Göğüs s Hastalıklar kları AD Plan 1. Tanım 2. Egzersizin komponentleri 1. Kaslar 2. Solunum sistemi 3. Kardiyovasküler

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. M. Akif DOKUZOĞLU Hatay MKÜ Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. 19. Acil Tıp Kış Sempozyumu - Malatya

Yrd. Doç. Dr. M. Akif DOKUZOĞLU Hatay MKÜ Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. 19. Acil Tıp Kış Sempozyumu - Malatya Yrd. Doç. Dr. M. Akif DOKUZOĞLU Hatay MKÜ Tıp Fakültesi Acil Tıp AD 19. Acil Tıp Kış Sempozyumu - Malatya Kan gazı analizi Vücutta bütün metabolik olaylar dar ph sınırları içinde gerçekleşir. Bu sınırlardan

Detaylı

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİNDE TEMEL KAVRAMLAR

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİNDE TEMEL KAVRAMLAR SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİNDE TEMEL KAVRAMLAR ÖĞRENİM HEDEFLERİ SFT parametrelerini tanımlayabilmeli, SFT ölçümünün doğru yapılıp yapılmadığını açıklayabilmeli, SFT sonuçlarını yorumlayarak olası tanıyı

Detaylı

Akciğer ve Dokularda Gazların Değişimi ve Taşınması

Akciğer ve Dokularda Gazların Değişimi ve Taşınması Akciğer ve Dokularda Gazların Değişimi ve Taşınması Prof.Dr.Fadıl ÖZYENER Fizyoloji Anabilim Dalı Tartışma konuları: Eksternal ve internal solunum Oksijenin kanda taşınması Karbondioksidin kanda taşınması

Detaylı

EGZERSİZDE SOLUNUM SİSTEMİ DEĞİŞİKLİKLERİ

EGZERSİZDE SOLUNUM SİSTEMİ DEĞİŞİKLİKLERİ EGZERSİZDE SOLUNUM SİSTEMİ DEĞİŞİKLİKLERİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ Solunumun amacı... Dokulara oksijen sağlamak ve karbondioksiti uzaklaştırmak. Kan asiditesinin kontrolü Ağız yoluyla iletişim Solunum Pulmoner

Detaylı

AEROBİK EGZERSİZ PROGRAMLARININ DÜZENLENMESİ

AEROBİK EGZERSİZ PROGRAMLARININ DÜZENLENMESİ AEROBİK EGZERSİZ PROGRAMLARININ DÜZENLENMESİ 1 Aerobik Egzersiz Programlarının Düzenlenmesi Aerobik uygunluk düzeyi belirlendikten sonra aerobik uygunluğu geliştirmek ve korumak için egzersiz programları

Detaylı

HAZIRLAYAN HEMŞİRE: ESENGÜL ŞİŞMAN TÜRK BÖBREK VAKFI TEKİRDAĞ DİYALİZ MERKEZİ

HAZIRLAYAN HEMŞİRE: ESENGÜL ŞİŞMAN TÜRK BÖBREK VAKFI TEKİRDAĞ DİYALİZ MERKEZİ HAZIRLAYAN HEMŞİRE: ESENGÜL ŞİŞMAN TÜRK BÖBREK VAKFI TEKİRDAĞ DİYALİZ MERKEZİ RESİRKÜLASYON NEDİR? Diyaliz esnasında, diyaliz olmuş kanın periferik kapiller dolaşıma ulaşmadan arter iğnesinden geçen

Detaylı

Türk Yoğun Bakım Derneği Mekanik Ventilasyon Kursu Şubat 2010, İstanbul.

Türk Yoğun Bakım Derneği Mekanik Ventilasyon Kursu Şubat 2010, İstanbul. Türk Yoğun Bakım Derneği Mekanik Ventilasyon Kursu 26-27 Şubat 2010, İstanbul Weaning MV desteğinin kademeli olarak azaltılıp, hastanın ventilasyonu üstlenmesi sürecidir. Weaning MV süresinin % 40 ı Nozokomiyal

Detaylı

EGZERS Z TESTLER : KL N K TANIDAK YER VE HASTA TAK B NDEK ÖNEM

EGZERS Z TESTLER : KL N K TANIDAK YER VE HASTA TAK B NDEK ÖNEM Solunum 2: 175-192, 2000 EGZERS Z TESTLER : KL N K TANIDAK YER VE HASTA TAK B NDEK ÖNEM Gül GÜRSEL* Kardiyopulmoner egzersiz testleri (KPET) egzersiz tolerans n n mekanizmas n ve intolerans n n nedenlerini

Detaylı

PULS-OKSİMETRİ. Dr. Necmiye HADİMİOĞLU. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı

PULS-OKSİMETRİ. Dr. Necmiye HADİMİOĞLU. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı PULS-OKSİMETRİ Dr. Necmiye HADİMİOĞLU Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Puls oksimetre, Pulsatil atımı olan arterlerdeki farklı hemoglobinlerin ışık emilimlerini

Detaylı

EGZERSİZ FİZYOLOJİSİNDE TEMEL KAVRAMLAR

EGZERSİZ FİZYOLOJİSİNDE TEMEL KAVRAMLAR EGZERSİZ FİZYOLOJİSİNDE TEMEL KAVRAMLAR FİZYOLOJİ İNSAN VÜCUDUNU OLUŞTURAN SİSTEMLER NASIL ÇALIŞIYOR? ANATOMİ MOLEKÜLER BİYOLOJİ BİYOFİZİK BİYOKİMYA EGZERSİZ FİZYOLOJİSİ EGZERSİZ ESNASINDA SİSTEMLER NASIL

Detaylı

VENTİLASYON VE OKSİJENASYON KAN GAZLARI ALVEOLER OKSİJENASYON. Dr.Murat YILDIZ

VENTİLASYON VE OKSİJENASYON KAN GAZLARI ALVEOLER OKSİJENASYON. Dr.Murat YILDIZ VENTİLASYON VE OKSİJENASYON KAN GAZLARI Dr.Murat YILDIZ Ortalama atmosferik basınç, deniz seviyesinde, 0ºC'de (32ºF), 760 mm Hg' dır. Kuru oda havası %21 oksijen, %79 azot ve% 0.04 karbondioksit içerir.,

Detaylı

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ DEĞERLENDİRMESİ. Dr. Levent Cem MUTLU Namık Kemal Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ DEĞERLENDİRMESİ. Dr. Levent Cem MUTLU Namık Kemal Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ DEĞERLENDİRMESİ Dr. Levent Cem MUTLU Namık Kemal Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD Spirometri üç temel ölçümü sağlar: FVC ( Zorlu vital kapasite) FEV1 (bir saniyedeki

Detaylı

Solunum Sistemi Fizyolojisi

Solunum Sistemi Fizyolojisi Solunum Sistemi Fizyolojisi 1 2 3 4 5 6 7 Solunum Sistemini Oluşturan Yapılar Solunum sistemi burun, agız, farinks (yutak), larinks (gırtlak), trakea (soluk borusu), bronslar, bronsioller, ve alveollerden

Detaylı

ÇOCUKLARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA

ÇOCUKLARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA ÇOCUKLARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA Vücut Kompozisyonu Çocukluk ve gençlik dönemi boyunca beden kompozisyonu sürekli değişkenlik göstermektedir. Bu değişimler; kemik

Detaylı

ASTIM «GINA» Dr. Bengü MUTLU SARIÇİÇEK

ASTIM «GINA» Dr. Bengü MUTLU SARIÇİÇEK ASTIM «GINA» Dr. Bengü MUTLU SARIÇİÇEK ASTIM Dünya genelinde 300 milyon kişiyi etkilediği düşünülmekte Gelişmiş ülkelerde artan prevalansa sahip Hasta veya toplum açısından yüksek maliyetli bir hastalık

Detaylı

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK Uzun süreli immobilizasyon sonucu: - Nitrojen ve protein dengesi bozulur. - İskelet kasının kitlesi, kasılma kuvveti ve etkinliği azalır. - İskelet kaslarında

Detaylı

PROF. DR. ERDAL ZORBA

PROF. DR. ERDAL ZORBA PROF. DR. ERDAL ZORBA Vücut Kompozisyonu Çocukluk ve gençlik dönemi boyunca beden kompozisyonu sürekli değişkenlik göstermektedir. Bu değişimler, kemik mineral yoğunluğundaki artış, beden suyundaki değişimler,

Detaylı

FİZİKSEL AKTİVİTE RİSKLER & YARARLAR. Prof.Dr.Gülfem ERSÖZ

FİZİKSEL AKTİVİTE RİSKLER & YARARLAR. Prof.Dr.Gülfem ERSÖZ FİZİKSEL AKTİVİTE RİSKLER & YARARLAR Prof.Dr.Gülfem ERSÖZ Fiziksel Aktivite Kassal kontraksiyon ve enerji harcaması gerektiren her türlü hareket Egzersiz Sağlık durumunu iyileştirmek Fiziksel uygunluğu

Detaylı

27.09.2012. Ventilasyon ve Oksijenasyon KAN GAZI ANALİZİ. Ventilasyon ve Oksijenasyon. Ventilasyon ve Oksijenasyon. Alveolar Oksijenasyon

27.09.2012. Ventilasyon ve Oksijenasyon KAN GAZI ANALİZİ. Ventilasyon ve Oksijenasyon. Ventilasyon ve Oksijenasyon. Alveolar Oksijenasyon KAN GAZI ANALİZİ Dr. Mehmet Demirbağ AÜTF Acil Tıp AD 18.09.2012 Ventilasyon ve Oksijenasyon Deniz seviyesinde, 0ºC'de ortalama atmosferik basınç 760mmHg dir Kuru oda havası %21 oksijen %79 azot %0,04

Detaylı

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ. Prof.Dr.Nurhayat YILDIRIM

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ. Prof.Dr.Nurhayat YILDIRIM SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ ProfDrNurhayat YILDIRIM Spirometrik ölçüm sakin solunum, zorlu inspirasyon, zorlu ekspirasyon, derin ve hızlı olarak belli bir sürede yapılan solunum esnasında ölçülen zaman,

Detaylı

Hasar Kontrol Cerrahisi yılında Rotonda ve Schwab hasar kontrol kavramını 3 aşamalı bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır.

Hasar Kontrol Cerrahisi yılında Rotonda ve Schwab hasar kontrol kavramını 3 aşamalı bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır. Doç. Dr. Onur POLAT Hasar Kontrol Cerrahisi 1992 yılında Rotonda ve Schwab hasar kontrol kavramını 3 aşamalı bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır. Hasar Kontrol Cerrahisi İlk aşama; Kanama ve kirlenmenin

Detaylı

Kritik hasta KRİTİK HASTA TAKİP PARAMETRELERİ. Kritik hasta takip parametreleri. Kritik hasta takip parametreleri. Kritik hasta takip parametreleri

Kritik hasta KRİTİK HASTA TAKİP PARAMETRELERİ. Kritik hasta takip parametreleri. Kritik hasta takip parametreleri. Kritik hasta takip parametreleri Kritik hasta KRİTİK HASTA TAKİP PARAMETRELERİ Acilin sık karşılaşılan hasta grubudur. Hastane yatak problemleri, acil hekimini bir süre bu hastaları takip zorunda bırakır. DOÇ.DR. ABDÜLKADİR GÜNDÜZ KTÜ

Detaylı

Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir.

Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir. Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir. Dr. Sibel Güldiken Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma

Detaylı

Kardiyopulmoner egzersiz testleri

Kardiyopulmoner egzersiz testleri Gaye ULUBAY, Füsun ÖNER EYÜBOĞLU Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı, Ankara. ÖZET Solunumsal ve kardiyak fonksiyonları değerlendirmek için istirahatte yapılan ölçümlerin

Detaylı

ORGANİZMADA KARBONDİOKSİT: KAPNOGRAF

ORGANİZMADA KARBONDİOKSİT: KAPNOGRAF ORGANİZMADA KARBONDİOKSİT: KAPNOGRAF DR. AYŞE HANCI HAMİDİYE ŞİŞLİ ETFAL EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ Kapnograf hipoksinin hızlı ayırıcı tanısında yol gösteren indirek ventilasyon monitörüdür İlk kez

Detaylı

AKCİĞER HACİM VE KAPASİTELERİ. Prof. Dr. H. Oktay SEYMEN 2006

AKCİĞER HACİM VE KAPASİTELERİ. Prof. Dr. H. Oktay SEYMEN 2006 AKCİĞER HACİM VE KAPASİTELERİ Prof. Dr. H. Oktay SEYMEN 2006 Genel çerçeve Ölü boşluk tayinleri a)anatomik b) Fizyolojik ölü boşluk Akciğer hacim ve kapasiteleri Fonksiyonel rezidüel kapasite tayini a)açık

Detaylı

OKSİJEN TEDAVİSİ. Prof Dr Gönül Ölmez Kavak Dersin Öğrenim Hedefleri

OKSİJEN TEDAVİSİ. Prof Dr Gönül Ölmez Kavak Dersin Öğrenim Hedefleri OKSİJEN TEDAVİSİ Prof Dr Gönül Ölmez Kavak Dersin Öğrenim Hedefleri Pulmoner Gaz Değişimi Fizyolojisi komponentleri 1- Ventilasyon 2- Diffüzyon 3- Perfüzyon şeklinde sayılabilir (Şekil I). Şekil I: Alveoler

Detaylı

Sunu planı. Solunum yetmezliği NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON NIMV

Sunu planı. Solunum yetmezliği NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON NIMV Sunu planı NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON DOÇ. DR. HAKAN TOPAÇOĞLU İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Neden Endikasyonlar Kontrendikasyonlar Hasta seçilmesi Komplikasyonlar Solunum yetmezliği IMV

Detaylı

Anestezi Esnasında ve Kritik Hastalıklarda Ortaya Çıkan Hipoksinin Tedavisinde Normobarik/Hiperbarik Ek Oksijen Tedavisinin Kullanımı FAYDALIDIR

Anestezi Esnasında ve Kritik Hastalıklarda Ortaya Çıkan Hipoksinin Tedavisinde Normobarik/Hiperbarik Ek Oksijen Tedavisinin Kullanımı FAYDALIDIR Anestezi Esnasında ve Kritik Hastalıklarda Ortaya Çıkan Hipoksinin Tedavisinde Normobarik/Hiperbarik Ek Oksijen Tedavisinin Kullanımı FAYDALIDIR Prof. Dr. A. Necati GÖKMEN DEÜ Tıp Fakültesi Anesteziyoloji

Detaylı

ARTERİYEL KAN GAZI. Doç. Dr. Umut Yücel Çavuş. Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği Eğitim Görevlisi

ARTERİYEL KAN GAZI. Doç. Dr. Umut Yücel Çavuş. Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği Eğitim Görevlisi ARTERİYEL KAN GAZI Doç. Dr. Umut Yücel Çavuş Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği Eğitim Görevlisi Sunum Planı Tanım Parametreler AKG endikasyonları Değerlendirme basamakları

Detaylı

Pulmoner Hipertansiyon Ayırıcı Tanısında Solunum Fonksiyon Testleri Spirometri

Pulmoner Hipertansiyon Ayırıcı Tanısında Solunum Fonksiyon Testleri Spirometri Pulmoner Hipertansiyon Ayırıcı Tanısında Solunum Fonksiyon Testleri Spirometri Doç. Dr. Funda Coşkun Uludağ Üniversitesi Göğüs Hastalıkları 1. Ulusal ADHAD Kongresi 26-29 Mayıs 2016 Kıbrıs Amaç Solunum

Detaylı

POLİSOMNOGRAFİDE SOLUNUMUN SKORLANMASI

POLİSOMNOGRAFİDE SOLUNUMUN SKORLANMASI Sema Saraç POLİSOMNOGRAFİDE SOLUNUMUN SKORLANMASI Uykuda solunum bozukluklarının (USB) tanısında altın standart yöntem polisomnografidir (PSG). Uyku laboratuarında yapılan PSG lerin büyük çoğunluğu USB

Detaylı

Kan Gazı. Dr.Kenan Ahmet TÜRKDOĞAN Isparta Devlet Hastanesi. II. Isparta Acil Günleri Solunum Acilleri, 19 Ocak 2013 Isparta

Kan Gazı. Dr.Kenan Ahmet TÜRKDOĞAN Isparta Devlet Hastanesi. II. Isparta Acil Günleri Solunum Acilleri, 19 Ocak 2013 Isparta Kan Gazı Dr.Kenan Ahmet TÜRKDOĞAN Isparta Devlet Hastanesi II. Isparta Acil Günleri Solunum Acilleri, 19 Ocak 2013 Isparta Normal Değerler ph 7.35-7.45 (ort. 7.40) ph 7.35 ise Asidoz 7.45 ise Alkaloz ph

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİYOMEDİKAL BAKIM-ONARIM VE KALİBRASYON LABORATUVARI DENEY NO: 8 VENTİLATÖR TESTİ

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİYOMEDİKAL BAKIM-ONARIM VE KALİBRASYON LABORATUVARI DENEY NO: 8 VENTİLATÖR TESTİ T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİYOMEDİKAL BAKIM-ONARIM VE KALİBRASYON LABORATUVARI DENEY NO: 8 VENTİLATÖR TESTİ Ventilasyon: Spontan solunum ya da spontan ventilasyon, havanın

Detaylı

Doç. Dr. Alev GÜRGÜN Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

Doç. Dr. Alev GÜRGÜN Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı ALAN TESTLERİ Doç. Dr. Alev GÜRGÜN Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Sunum içeriği Egzersiz testi endikasyonları Egzersiz kapasitesinin değerlendirilmesinde kullanılan testler

Detaylı

Arter Kan Gazı Analizi. Doç. Dr. Banu Eriş Gülbay AÜTF Göğüs Hastalıkları AD

Arter Kan Gazı Analizi. Doç. Dr. Banu Eriş Gülbay AÜTF Göğüs Hastalıkları AD Arter Kan Gazı Analizi Doç. Dr. Banu Eriş Gülbay AÜTF Göğüs Hastalıkları AD Arter Kan Gazı (AKG) Analizi Klinik olarak; Oksijenizasyon ve Asit-baz bozukluğunun Tanı ve Tedavisinde temel bir inceleme yöntemidir

Detaylı

ARTERYEL KAN GAZI YORUMLANMASI. Doç. Dr. İsa KILIÇASLAN Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı

ARTERYEL KAN GAZI YORUMLANMASI. Doç. Dr. İsa KILIÇASLAN Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı ARTERYEL KAN GAZI YORUMLANMASI Doç. Dr. İsa KILIÇASLAN Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı ARTERYEL KAN GAZI ANALİZİ Neden Önemlidir? Tüm laboratuvar analizleri içinde en hızlı yanıt

Detaylı

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı. EGZERSİZ Fizyolojisi. Dr. Sinan Canan sinancanan@gmail.com

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı. EGZERSİZ Fizyolojisi. Dr. Sinan Canan sinancanan@gmail.com Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı EGZERSİZ Fizyolojisi Dr. Sinan Canan sinancanan@gmail.com Kaslarda güç, kuvvet ve dayanıklılık Maksimum kasılma kuvveti 3-4 kg/cm2 kesit alanı

Detaylı

Çocuklarda Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS) ve Tedavisi. Tolga F. Köroğlu Dokuz Eylül Üniversitesi

Çocuklarda Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS) ve Tedavisi. Tolga F. Köroğlu Dokuz Eylül Üniversitesi Çocuklarda Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS) ve Tedavisi Tolga F. Köroğlu Dokuz Eylül Üniversitesi 1967: 18.07.2013 2 Tarihçe 1967 Acute Respiratory Distress in Adults 1971 Adult Respiratory Distress

Detaylı

Dr. Murat Sungur Erciyes Universitesi Tıp Fakultesi İç Hastalıkları ABD. Yogun Bakım Bilim Dalı msungur@erciyes.edu.tr

Dr. Murat Sungur Erciyes Universitesi Tıp Fakultesi İç Hastalıkları ABD. Yogun Bakım Bilim Dalı msungur@erciyes.edu.tr Dr. Murat Sungur Erciyes Universitesi Tıp Fakultesi İç Hastalıkları ABD. Yogun Bakım Bilim Dalı msungur@erciyes.edu.tr Tanım Şok, akut olarak sirkülatuar fonksiyonun bozulması, doku perfüzyonunda yetmezlik

Detaylı

PULMONER REHABİLİTASYON ÜNİTESİ NASIL YAPILANDIRILMALI

PULMONER REHABİLİTASYON ÜNİTESİ NASIL YAPILANDIRILMALI PULMONER REHABİLİTASYON ÜNİTESİ NASIL YAPILANDIRILMALI Doç. Dr. PINAR ERGÜN Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi PULMONER REHABİLİTASYON ve EVDE BAKIM MERKEZİ Pulmoner

Detaylı

Hemodinamik Monitorizasyon

Hemodinamik Monitorizasyon Hemodinamik Monitorizasyon Prof. Dr. Muhammet GÜVEN Erciyes Ünivresitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ABD Yoğun Bakım Bilim Dalı Amaç Fizyolojik parametrelerin izlenmesi Tedavilere kılavuzluk Organ disfonksiyonunun

Detaylı

Solunum Sisteminde Ventilasyon, Difüzyon ve Perfüzyon

Solunum Sisteminde Ventilasyon, Difüzyon ve Perfüzyon Solunum Sisteminde Ventilasyon, Difüzyon ve Perfüzyon Prof Dr.Fadıl ÖZYENER Fizyoloji AD Tartışma konuları: Akciğer hacim ve kapasiteleri Solunum zarı ve özellikleri Pulmoner basınç ve dolaşım Pulmoner

Detaylı

SİYANOZ. Doğal ışıkta en iyi görülür Siyanozun en iyi görüldüğü yerler; Tırnak dipleri Dudaklar Dil Müköz membranlar Konjuktiva

SİYANOZ. Doğal ışıkta en iyi görülür Siyanozun en iyi görüldüğü yerler; Tırnak dipleri Dudaklar Dil Müköz membranlar Konjuktiva SİYANOZ Siyanoz deri ve Müköz membranların mavi-mor renk değişikliği göstermesidir Siyanoz bir hastalık değildir!! Siyanoz bir fizik bulgudur Siyanoza yol açan birçok neden vardır SİYANOZ Doğal ışıkta

Detaylı

KARDIOVASKÜLER DAYANIKLILIK

KARDIOVASKÜLER DAYANIKLILIK KARDIOVASKÜLER DAYANIKLILIK Kardiovasküler Dayanıklılık büyük kas gruplarını içeren dinamik egzersizleri orta-yüksek şiddet arasında uzun süre uygulayabilme becerisidir. Kardiovasküler sistemin ve kardiovasküler

Detaylı

Dr. Nahit Çakar İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji Anabilimdalı Yoğun Bakım Bilim Dalı

Dr. Nahit Çakar İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji Anabilimdalı Yoğun Bakım Bilim Dalı Dr. Nahit Çakar İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji Anabilimdalı Yoğun Bakım Bilim Dalı Set Point ( ayarlanan hedef değer uygulanır sürdürülür VC, PC) Dual (Volume Assured pressure-support vent.) Servo

Detaylı

Dolaşım Sistemi Dicle Aras

Dolaşım Sistemi Dicle Aras Dolaşım Sistemi Dicle Aras Kalbin temel anatomisi, dolaşım sistemleri, kalbin uyarlaması, kardiyak döngü, debi, kalp atım hacmi ve hızı 3.9.2015 1 Kalbin Temel Anatomisi Kalp sağ ve sol olmak üzere ikiye

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK 1) Holter monitörizasyon - Hastaların kalp ritimlerinin 24 saat boyunca gözlemlenmesidir. - Kardiyak aritmik olayların ve semptomların görüntülenmesiyle esas

Detaylı

09.02.2015. Oksijen Tedavisi. 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği. 21.Hafta ( 16-20 / 02 / 2015 ) OKSİJEN TEDAVİSİ SlaytNo: 32.

09.02.2015. Oksijen Tedavisi. 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği. 21.Hafta ( 16-20 / 02 / 2015 ) OKSİJEN TEDAVİSİ SlaytNo: 32. 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği 21.Hafta ( 16-20 / 02 / 2015 ) OKSİJEN TEDAVİSİ SlaytNo: 32 Oksijen vücuda solunum yoluyla girer, akciğerlerde hava keseciği ile kılcal damarlar arasındaki zara ulaşır

Detaylı

Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi. Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı

Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi. Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı Çalışan açısından, yüksekte güvenle çalışabilirliği belirleyen etkenler:

Detaylı

SOLUNUM YETMEZLİKLERİ

SOLUNUM YETMEZLİKLERİ SOLUNUM YETMEZLİKLERİ Prof. Dr. Mehmet GÜL Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı KONYA & Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği İSTANBUL Giriş Solunum,

Detaylı

Performans Testleri. Antrenör Nihan DÖNMEZ

Performans Testleri. Antrenör Nihan DÖNMEZ Performans Testleri Antrenör Nihan DÖNMEZ Yetenek seçimi Vücut yapısı Reaksiyon zamanı Güç ve kuvvet testi Anaerobik kapasite Dayanıklılık Sağlık testleri gibi konu başlıkları altında farklı birçok testi

Detaylı

HİPERTANSİYON & EGZERSİZ

HİPERTANSİYON & EGZERSİZ HİPERTANSİYON & EGZERSİZ HTN %27.8 (ABD DE) 140/90 mmhg PREHİPERTANSİYON SBP:120-139 mmhg DBP:80-89 mmhg Kan basıncı sınıflaması Sistolik kan basıncı(mmhg) Diyastolik kan basıncı (mmhg) İdeal

Detaylı

FERİK KASLARIN EGZERSİZ

FERİK KASLARIN EGZERSİZ KOAH DA PERİFER FERİK KASLARIN EGZERSİZ EĞİTİMİ Doç.. Dr. Alev GÜRGG RGÜN Ege Üniversitesi Tıp T p Fakültesi Göğüs G Hastalıklar kları Anabilim Dalı KOAH Nefes darlığı Azalmış aktivite Depresyon Sosyal

Detaylı

ANTRENMANA UYUM DOÇ.DR. MİTAT KOZ. Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu

ANTRENMANA UYUM DOÇ.DR. MİTAT KOZ. Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu ANTRENMANA UYUM DOÇ.DR. MİTAT KOZ Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Aerobik - Anaerobik Düzenli antrenmanların organizma üzerinde çeşitli etkileri olduğu bilinmektedir. Düzenli yapılan

Detaylı

Egzersiz Sırasında Dikkat Edilecek Noktalar. Dr. Funda Coşkun Uludağ Üniversitesi Göğüs Hastalıkları AD

Egzersiz Sırasında Dikkat Edilecek Noktalar. Dr. Funda Coşkun Uludağ Üniversitesi Göğüs Hastalıkları AD Egzersiz Sırasında Dikkat Edilecek Noktalar Dr. Funda Coşkun Uludağ Üniversitesi Göğüs Hastalıkları AD Pre-Test Set Up Kişiye testten önce test için nasıl hazırlanacağı, ne giyileceği, ne yeneceğine dair

Detaylı

AKUT SOLUNUM YETMEZLİĞİ

AKUT SOLUNUM YETMEZLİĞİ AKUT SOLUNUM YETMEZLİĞİ DOÇ. DR. A. SADIK GİRİŞGİN KONYA ÜNİVERSİTESİ MERAM TIP FAKÜLTESİ ACİL TIP ANABİLİM DALI KONYA-TÜRKİYE Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi, Olmaya devlet cihanda bir nefes

Detaylı

Antrenman ile anaerobik sistemde oluşan değişiklikler ve ölçülmesi: DAYANIKLILIK ANTRENMANINA UYUM PROF.DR. MİTAT KOZ

Antrenman ile anaerobik sistemde oluşan değişiklikler ve ölçülmesi: DAYANIKLILIK ANTRENMANINA UYUM PROF.DR. MİTAT KOZ Antrenman ile anaerobik sistemde oluşan değişiklikler ve ölçülmesi: DAYANIKLILIK ANTRENMANINA UYUM PROF.DR. MİTAT KOZ Dayanıklılık - Endurans Dayanıklılık bir işi veya aktiviteyi uzun süre yapabilmektir.

Detaylı

Büyümekte olan bir çocuk için ATP nin anaerobik yolla üretimi oldukça önemlidir çünkü

Büyümekte olan bir çocuk için ATP nin anaerobik yolla üretimi oldukça önemlidir çünkü 1 Büyümekte olan bir çocuk için ATP nin anaerobik yolla üretimi oldukça önemlidir çünkü Çocukların çoğu hareketi uzun süreli orta düzeyde aktivitelerden çok; kısa süreli patlayıcı aktiviteleri içermektedir

Detaylı

DİSPNE TANIM TANIM TANIM TANIM EPİDEMİYOLOJİ 27.10.2010

DİSPNE TANIM TANIM TANIM TANIM EPİDEMİYOLOJİ 27.10.2010 DİSPNE DR.EVREN EKİNGEN FÜTF ACİL TIP AD. EKİM-2010 Dispne ;fizik muayene belirti ve bulgusudur Hastanın nefes darlığı ve nefes darlığı hissi için kullanılan terimdir Hava açlığı şeklindede tanımlanabilir

Detaylı

Eskimeyen Yeniler: Nabız Hızı ve Nabız Basıncı

Eskimeyen Yeniler: Nabız Hızı ve Nabız Basıncı Kan Basıncında Yeni Kavramlar Eskimeyen Yeniler: Nabız Hızı ve Nabız Basıncı Prof. Dr. Enver Atalar Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Nabız Basıncı Nabız Basıncı: Sistolik

Detaylı

Orta-Uzun Mesafe Koşularında VO2 Maks/Koşu Ekonomisi/Laktat Ölçümleri ve Antrenman Çıkarımlar

Orta-Uzun Mesafe Koşularında VO2 Maks/Koşu Ekonomisi/Laktat Ölçümleri ve Antrenman Çıkarımlar Orta-Uzun Mesafe Koşularında VO2 Maks/Koşu Ekonomisi/Laktat Ölçümleri ve Antrenman Çıkarımlar Prof. Dr. Muzaffer Çolakoğlu Ege Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Yrd. Doç. Dr. Tahir Hazır

Detaylı

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ Kan, kalp, dolaşım ve solunum sistemine ait normal yapı ve fonksiyonların öğrenilmesi 1. Kanın bileşenlerini, fiziksel ve fonksiyonel özelliklerini sayar, plazmanın

Detaylı

MEKANİK VENTİLASYON - 2

MEKANİK VENTİLASYON - 2 MEKANİK VENTİLASYON - 2 DR. M. ŞÜKRÜ PAKSU ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ ÇOCUK YOĞUN BAKIM ÜNİTESİ Endotrakeal entübasyon endikasyonları Tüp seçimi Başlangıç ayarları Mod seçimi Özele durumlarda mekanik

Detaylı

Hafif ve Orta Şiddetteki Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalıklarında Egzersiz Kapasitesi

Hafif ve Orta Şiddetteki Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalıklarında Egzersiz Kapasitesi Hafif ve Orta Şiddetteki Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalıklarında Egzersiz Kapasitesi Öznur AKKOCA*, Ferda ÖNER*, Sevgi SARYAL*, Elif ŞEN*, Gülseren KARABIYIKOĞLU* * Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi

Detaylı

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Egzersiz, anaerobik eşik, kalp atım hızı, iş gücü.

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Egzersiz, anaerobik eşik, kalp atım hızı, iş gücü. ARAŞTIRMA F.Ü.Sağ.Bil.Tıp Derg. 11: 25 (1): 43-47 http://www.fusabil.org Hüsamettin KAYA 1 İhsan SERHATLIOĞLU 2 1 Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Biyoistatistik Anabilim Dalı Elazığ, TÜRKİYE 2 Fırat

Detaylı

Anestezi ve Termoregülasyon

Anestezi ve Termoregülasyon Anestezi ve Termoregülasyon Öğr. Gör. Ahmet Emre AZAKLI İKBÜ Sağlık Hizmetleri M.Y.O. Termoregülasyon Nedir? Isının düzenlenmesi, korunması, ideal aralığa getirilmesi amacıyla vücudun meydana getirdiği

Detaylı

VÜCUT KOMPOSİZYONU 1

VÜCUT KOMPOSİZYONU 1 1 VÜCUT KOMPOSİZYONU VÜCUT KOMPOSİZYONU Vücuttaki tüm doku, hücre, molekül ve atom bileşenlerinin miktarını ifade eder Tıp, beslenme, egzersiz bilimleri, büyüme ve gelişme, yaşlanma, fiziksel iş kapasitesi,

Detaylı

EGZERSİZ SONRASI TOPARLAMA

EGZERSİZ SONRASI TOPARLAMA EGZERSİZ SONRASI TOPARLAMA Normale dönüş-performans ilişkisi Ne kadar hızlı? Egzersiz sonu toparlanmanın amacı... Tüm vücudu ve kasları dinlendirmek, egzersiz öncesi şartları yeniden hazırlamaktır. Kısa

Detaylı

DEHİDRE KÖPEKLERDE BİKARBONATLI SODYUM KLORÜR SOLÜSYONUNUN HEMATOLOJİK VE BİYOKİMYASAL PARAMETRELERE ETKİSİ

DEHİDRE KÖPEKLERDE BİKARBONATLI SODYUM KLORÜR SOLÜSYONUNUN HEMATOLOJİK VE BİYOKİMYASAL PARAMETRELERE ETKİSİ T.C. ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI VİH-YL 2007 0002 DEHİDRE KÖPEKLERDE BİKARBONATLI SODYUM KLORÜR SOLÜSYONUNUN HEMATOLOJİK VE BİYOKİMYASAL PARAMETRELERE

Detaylı

Solunum Moniterizasyonu. Prof. Dr. Murat SUNGUR Erciyes Üniversitesi Tip Fakültesi İç Hastalıkları ABD. Yoğun Bakım Bilim Dalı

Solunum Moniterizasyonu. Prof. Dr. Murat SUNGUR Erciyes Üniversitesi Tip Fakültesi İç Hastalıkları ABD. Yoğun Bakım Bilim Dalı Solunum Moniterizasyonu Prof. Dr. Murat SUNGUR Erciyes Üniversitesi Tip Fakültesi İç Hastalıkları ABD. Yoğun Bakım Bilim Dalı Gaz Değişimi Kan Gazı Aşırı heparin > 0.2 ml Düşük ph Düşük HCO 3 Dilusyon

Detaylı

UYKUDA SOLUNUM BOZUKLUKLARININ DİĞER POZİTİF HAVA YOLU BASINÇ (PAP) TEDAVİLERİ

UYKUDA SOLUNUM BOZUKLUKLARININ DİĞER POZİTİF HAVA YOLU BASINÇ (PAP) TEDAVİLERİ UYKUDA SOLUNUM BOZUKLUKLARININ DİĞER POZİTİF HAVA YOLU BASINÇ (PAP) TEDAVİLERİ Dr. Zeynep Zeren Uçar İzmir Göğüs Hastalıkları Hastanesi UYKUDA SOLUNUM BOZUKLULARI OUAS SUAS CSS UHHS Obstrüktif Uyku Apne

Detaylı

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Kahramanmaraş 1. Biyokimya Günleri Bildiri Konusu: Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Mehmet Aydın DAĞDEVİREN GİRİŞ Fetuin-A, esas olarak karaciğerde

Detaylı

YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA

YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA Yaşlılara yönelik egzersiz programları hazırlarken Genetik özelliklerine, Hastalık durumuna, Daha önceden sporla ilişkisine, Ne kadar

Detaylı

Asit Baz Dengesi Hedefler

Asit Baz Dengesi Hedefler KAN GAZI Hedefler asit-baz dengesini tanımlamakta kullanılan bazı temel terimler hangi bozukluğun mevcut olduğunu hızlıca belirleme uygun kompanzasyon var mı ayırıcı tanıyı yapmak Asit Baz Dengesi Tanımlar

Detaylı

Temel SFT Yorumlama. Prof. Dr. Gamze KIRKIL Fırat Üniversitesi Göğüs Hastalıkları AD

Temel SFT Yorumlama. Prof. Dr. Gamze KIRKIL Fırat Üniversitesi Göğüs Hastalıkları AD Temel SFT Yorumlama Prof. Dr. Gamze KIRKIL Fırat Üniversitesi Göğüs Hastalıkları AD SPİROMETRİ ENDİKASYONLARI A. Semptom, bulgu veya anormal laboratuar sonuçları varlığında akciğer hastalığı tanısını doğrulamak

Detaylı

ENERJİ KULLANIMI VE BESİN MADDELERİ

ENERJİ KULLANIMI VE BESİN MADDELERİ ENERJİ KULLANIMI VE BESİN MADDELERİ ENERJININ SÜREKLILIĞI Egzersizin özelliğine bağlıdır 100 m ATP-CP Maraton aerobik sistem 400-800 m laktik asit sistemi 1500 m ATP-CP, laktik asit sistem ve aerobik sistem

Detaylı

Ders. İLERİ YAŞAM DESTEĞİ Bakış Açısı

Ders. İLERİ YAŞAM DESTEĞİ Bakış Açısı Ders İLERİ YAŞAM DESTEĞİ Bakış Açısı Akut Solunum Yetersizliği Solunum fonksiyonunun veya akciğerde oksijen/ karbondioksit gaz değişiminin yetersiz olması Arteriyel kanda parsiyel oksijen (PaO2) ve karbondioksit

Detaylı