Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki Doyumuna Etkisi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki Doyumuna Etkisi"

Transkript

1 DURU / Uyum Zorluklarını Yordamada Yalnızlık, Sosyal Destek ve Sosyal Bağlılık Arasındaki Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki Doyumuna Etkisi Tuğba YILMAZ*, Melek KALKAN** Öz Bu çalışmanın amacı, evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının çiftlerin ilişki doyumuna etkisini belirlemektir. Araştırmanın deney ve kontrol grubu 20 kişiden oluşmaktadır. Oturumlar yaklaşık 120 dakika olmak üzere yedi hafta sürmüştür. Oturumların sonunda deney ve kontrol gruplarına uygulanan Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği ön-test ve son-test puan ortalamaları arasında bir fark olup olmadığını belirlemek için Mann-Whitney U Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Bulgular, evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının çiftlerin ilişki doyumlarını arttırmaya yardımcı olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlara dayalı olarak bazı önerilerde bulunulmuştur: Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programları ruh sağlığı kuruluşlarında önleyici çalışmalar kapsamına alınabilir. Yerel yönetimler ile işbirliği yaparak, evlilik için başvuruda bulunan çiftlerin yararlanmaları sağlanabilir. Anahtar Kelimeler Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı, İlişki Doyumu, Evliliğe Hazırlık. * Avut İlköğretim Okulu Rehber Öğretmeni. ** Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü Öğretim Üyesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri / Educational Sciences: Theory & Practice 10 (3) Yaz / Summer Eğitim Danışmanlığı ve Araştırmaları İletişim Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.

2 1894 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Uzm. Psikol. Dan. Tuğba YILMAZ Avut İlköğretim Okulu, Salıpazarı / SAMSUN Elektronik Posta: Yayın ve Diğer Çalışmalardan Seçmeler Yılmaz, T. (2009). Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının çiftlerin ilişki doyumuna etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Samsun. Doç. Dr. Melek KALKAN Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölümü 55139, Kurupelit / SAMSUN Elektronik Posta: Yayın ve Diğer Çalışmalardan Seçmeler Kalkan, M. (2009). Adlerian social interest scale-romantic relationship form (ASIS-RR): Scale development and psychometric properties. Individual Differences Research, 7(1), Kalkan, M., & Ersanlı, E. (2009). The effects of the cognitive-behavioral marriage enrichment program on the dysfunctional attitudes of couples. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 36, Kalkan, M. ve Ersanlı, E. (2008). Bilişsel-davranışçı yaklaşıma dayalı evlilik ilişkisini geliştirme programının evli bireylerin evlilik uyumuna etkisi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 8, Kalkan, M. (2008). The relationship of psychological birth order to irrational relationship beliefs. Social Behavior and Personality, 36(4), Kalkan, M. (2008). Dating anxiety in adolescents: Scale development and effectiveness of cognitivebehavioral group counseling. Eurasian Journal of Educational Research, 32, Kalkan, M. (2008). Do psychological birth order positions predict future time orientation in romantic relationships? Interpersona: An International Journal on Personal Relationships, 2(1), Kalkan, M. ve Kaya, S. N. (2007). Evlilik öncesi ilişkileri değerlendirme ölçeğinin (EÖİDÖ) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Aile ve Toplum, 3(11),

3 DURU / Uyum Zorluklarını Yordamada Yalnızlık, Sosyal Destek ve Sosyal Bağlılık Arasındaki Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki Doyumuna Etkisi * Tuğba YILMAZ, Melek KALKAN İnsanoğlu yaşamını küçük ya da büyük birçok grubun üyesi olarak sürdürür. Bu grupların en önemlilerinden bir tanesi de insan türünün devamını sağlayan ve özel bir küçük grup olan ailedir. Aileyi oluşturabilmek, karşı cinsten en az iki bireyin birbirlerini eş olarak seçmelerini gerektirmektedir. Bireylerin eş seçmeleri, hayatlarını kiminle paylaşacağına karar vermeleri, aile kurmaları, aile sorumluluğunu üstlenmeleri ve eşleriyle birlikte yaşamayı gerçekleştirmeleri, genç yetişkinlik döneminin görevleri arasında yer almaktadır (Yeşilyaprak, 2003). Bu görevin başarıyla yerine getirilmesinin temelinde, eş seçiminin doğru yapılması ve evlilik öncesinde bir takım bilgi ve becerilerin kazanılması bulunmaktadır. Evlilik öncesi ilişkiler dönemi, birbirini tanımayan iki farklı bireyin evlilik kararı alabilmesi için birbirlerini tanımaları ve anlaşmaları gereken dönemdir. Evlilik öncesinde yürütülen arkadaşlık, sözlülük ve nişanlılık gibi kişisel, toplumsal ve yasal olanaklar bu gerçeği yerine getirme amacına yöneliktir (Özgüven, 2000). İki farklı insanın geçmiş yaşantılarından getirdiği tüm alışkanlıkları ve davranış biçimleri evlilik sürecinde bir takım sorunların yaşanmasına neden olabilmektedir. Bu sebeple evlilik kararı almadan önce çiftlerin birbirlerini tanımaları, kendi beklentilerini bilmeleri ve anlamaları önemlidir. * Bu çalışma birinci yazarın Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsünde yapmış olduğu Yüksek Lisans tezinin özetidir.

4 1896 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Evlilik öncesi ilişki döneminde kadın ve erkek hem kendinin hem de eş adayının özelliklerini, beklentilerini, gerçek kimliğini anlamaya çalışmalıdır (Kalkan ve Ersanlı, 2008). Bireylerin kendileri hakkındaki bilgilenmeleri, yapacakları seçimin ilk adımını oluşturmaktadır. Kişinin kendine sorduğu Ben kiminle evleniyorum? gibi soruların yanıtı kişilerin önce kendisini tanımasına bağlıdır. Evlenecek kişiler genelde karşı tarafın nasıl biri olduğu üzerinde durur; ancak kendilerini analiz etmedikleri için onunla anlaşıp anlaşamayacaklarının yanıtını sağlıklı bir şekilde veremezler (Tarhan, 2008). Beraber yaşamaktan haz duyan, insanlara karşı sevecen olan, karşılıklı sorumluluk alma cesareti ve grup içinde uyum kolaylığı olan, sevdiklerini mutlu etme arzusu duyan, zevklerini, planlarını başkaları ile paylaşma alışkanlığı olan, başkalarının farklılığını kabul edip onları değişmeye zorlamayan ve açık bireylerin mutlu bir beraberlik kurma yetenekleri olduğu görülmektedir (Boran, 2003). Eş seçiminde, kendini ve başkasını sevebilme, kabul edebilme, kendine ve başkasına değer verebilme, doğrudan açık iletişim kurabilme, kendi ve başkalarının duygularını ifade edebilme, karşılık verebilme, sorumluluk alabilme, başkasına kendi varoluşunu ortaya koyabilmesi için destek verme, stresle başa çıkabilme, bağımsızlık ihtiyaçlarına karşılık verebilme yeteneği gibi niteliklerin de önem taşıdığı belirtilmektedir (Yavuzer, 2004). Evlilik öncesi dönemde çiftler gelecekleri ile ilgili konuşma fırsatı bulurlar. Ev ekonomisi, çocuk sahibi olma ve çocuk eğitimi, işle ilgili durumlar, arkadaşlık ilişkileri ve boş zaman etkinlikleri, ev işlerinin paylaşımı gibi konular bu dönemde konuşulur. Bu konuşmalar bireylerin ben bilincinden biz bilincine geçmesine yardımcı olur. Sağlam ve mutlu ilişkiler iki ayrı kişiliğin birbiriyle bütünleşebilmesiyle gerçekleşir (Özuğurlu, 1996). Dokur ve Profeta (2006) evli ya da bekâr çiftlerin sağlıklı bir ilişkiyi yürütebilmesi için öncelikle, ilişkinin içinde çok fazla yer tutmak koşuluyla ilişkileri hakkında konuşabilir olmaları gerektiğini söylemektedirler. Ayrıca bireyler bu dönemdeki konuşmalarda, ilerde yaşayacakları problemleri kısmen yaşamakta ve bu deneyimlerine dayanarak daha sağlıklı karar verebilmektedirler. Özgüven (2000) e göre ise evlilikte mutluluk, eş seçiminin iyi yapılmasına bağlıdır. Eşler her şeyden önce kendilerini sonra da karşılarındaki bireyi iyi tanımalı; birbirlerinin gelecekten ve evlilikten ne beklediklerini bilmeli ve önemli sorunları evlenmeden önce çözmelidirler. Evlilik anlaşmazlıkları ve çözülmelerine yol açabilecek evlilik öncesi güçlükleri vurgulayan boylamsal ça-

5 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki lışmalar (Larsen ve Olson, 1989), evlilik sorunlarının oluşmasında işlevsel olmayan iletişim tarzının etkili olduğunu ve bu iletişim tarzının gelecekteki uyumsuzlukların işaretleri olduğunu göstermektedir. Evlilik ilişkilerinin uyumlu bir şekilde yürütülmesi, evliliğe hazır olmayı ve evlilik ilişkileri konusunda beceri sahibi olmayı gerektirmektedir. Bu durum araştırmacıların ve psikolojik yardım mesleklerinde çalışanların dikkatini konuya yöneltmelerini sağlayarak, evliliğe hazırlık ve evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programlarının önemini ortaya çıkarmıştır (Ridley ve Sladeczek, 1992). Bu programlar, bireylerin evlendikleri zaman ilişkilerini uyumlu ve doyumlu bir şekilde sürdürebilmeleri ve zenginleştirebilmeleri için gerekli bilgi ve becerilerin kazandırılmasını amaçlayan bilgi ve beceri temelli eğitim ve yardım sürecidir (Senediak, 1990). Boisvert ve arkadaşları (1995), yaş arasındaki gençlerin evlilik sorunlarını ve evlilik sorunlarını önleme programlarını algılayışlarını araştırmışlardır. Araştırmaya katılan gençler kıskançlık ve iletişim sorunlarını çiftlerin evlilikteki en önemli sorunları olarak görürken, önleme programlarında ilk çocuğun dünyaya gelişine uyum sağlamak, ebeveynlik becerileri kazanmak, duyguların ifade edilmesi en çok ilgi çeken konular arasında bulunmuştur. Williams, Riley, Risch ve Dyke (1999) da yaptıkları çalışmada evli bireylerin evliliğe hazırlık programlarını algılayışlarını araştırmışlardır. Araştırmaya katılan bireylerin %66.2 si evliliğe hazırlık programlarının önemli bir deneyim olduğundan söz ederken, evliliğin ilk yılında olan bireylerin %87.5 i diğerlerine göre daha fazla bu görüş içindedirler. Evliliğe hazırlık programları yardım edicilik, eş le birlikte zaman geçirmek ve gelecekteki eş i yakından tanımak olarak algılanmaktadır. Bu programlarda en fazla yardım edilen konular olarak sırasıyla iletişim, sorumluluk alma, çatışma çözme, çocuklar ve dini konular gelmektedir. Evlilik ve ilişki eğitimi programlarının genel hedefi, çiftlerin ilişkilerdeki zorlukları fark etmelerini, evliliğe hazırlanan ya da evli çiftlerde gerekli becerilerin geliştirilmesini sağlayan bilgiler vererek ilişkilerdeki sıkıntı ve kırılmaları önlemektir. Bu programlara katılan katılımcılar çatışmaları yönetebilmekte, iletişim becerileri kazanmakta ve daha başarılı ilişkiler geliştirebilmektedirler (Parker, 2007). Ayrıca bu programların problem çözme, cinsiyet rolleri ve cinsellik gibi ailenin temel konularına yardımı olduğunu belirtmişlerdir (Wilmoth, 2007). Eşlerin evlilik öncesinde kendilerini ve ilişki yaşadıkları kişiyi tanımaları, evlilikten beklentilerinin belirginleşmesi, ileride çıkabilecek sorun-

6 1898 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ lar için çözüm becerilerinin kazanılması, birbirleriyle uyumlu ve uyumsuz yönlerinin açığa çıkması ilişkinin sürmesine ve geliştirilmesine katkı sağlayabilir. Bu amaçla, bireyler daha evlenmeden çiftler arasındaki ilişkileri geliştirmek ve sorunlar ortaya çıkmadan önlemek amacıyla evlilik öncesi ilişkilerin geliştirilmesine yönelik eğitim programlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu programlar uyumlu ve doyum verici evliliklerin oluşturulabilmesi konusunda faydalıdır. Gingrich (2003) çalışmasında evlilik öncesi danışma hizmeti alan çiftlerin danışma sonunda ulaşacağı ideal amaçları; ilişkilerinde açıklık, samimiyet ve güven geliştirmeleri, bireysel zayıflıklarını çözmeleri, evlilikleri hakkındaki gerçekçi olmayan beklentilerini tanımlamaları, ilişkilerinde sağlıklı iletişim ve etkili çözüm becerileri geliştirmeleri, evlilik için hazır olup olmadıklarını fark etmeleri ve ilişkilerine güvenmeleri olarak sıralamıştır. Evlilik öncesi ilişki geliştirme programlarının etkililiği üzerine yapılan araştırmalar, bu programlara katılan çiftlerin uyumlu ve sağlıklı ilişkiler kurmaya yönelik bilgi ve beceriler edindiklerini göstermektedir (Bagarozzi, Bagarozzi, Anderson ve Pollane, 1984; Busby, Ivey, Harris & Ates, 2007; Einhorn ve ark., 2008; Larson, Anderson, Holman & Niemann, 1998; McGeorge & Carlson, 2006; Sullivan & Bradbury, 1997; Valiente, Belanger & Estrada, 2002). Markman ve Hahlweg (1993) in evlilik öncesi eğitimin evlilik ilişkisi üzerindeki etkisinin incelendiği araştırmada, gelecekteki olası sorunların evlilik öncesinde yordanabildiği bulunmuştur. Carroll ve Doherty (2003) meta-analitik bir çalışmayla evlilik öncesi ilişki geliştirme programlarının etkililiğini test etmişlerdir. Bu amaçla on üç deneysel ve on deneysel olmayan çalışmayı ele almışlardır. Analiz sonuçları evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programlarının iletişim becerileri, çatışma çözme becerileri ve ilişki niteliğinde artışa neden olduğunu ve bu programların etkisinin altı aydan üç yıla kadar devam ettiğini göstermektedir. Bu sonuçlar da göstermektedir ki başarılı ve işlevsel evlilikler gerçekleştirmek için evlilik öncesi hazırlığın ve eğitimin önemi vurgulanmaktadır (Barlow, 1999). Bu programlar önleyici bir yaklaşım olup, evlilik kalitesini artırma ve evlilik ilişkilerindeki mutluluğu artırmaya yardım eder. Evli çiftlere ve ailelere yardım etmede eş terapisi, evlilik ve aile terapisi gibi terapötik müdahaleler popülerliğini sürdürürken, evlilik öncesi eğitim, hazırlık ve ilişki geliştirme programlarına odaklaşan çok az çaba bulunmaktadır (Kalkan ve Kaya, 2007). Oysaki evliliğe hazırlıksız olarak giren bireyler, evlilikle ilgili gerçekdışı beklentiler içindedirler. Bu beklentilerin karşılanmamasından kaynaklanan hayal kırıklıkları ve küskün-

7 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki lükler, çatışmalara ve mutsuzluğa sebep olmaktadır (Martin, Martin ve Martin, 2001). Bu sebeple çiftlerin evlilik öncesinde beklentilerinin belirginleştirilmesi, kendilerini ve eş adaylarını tanımaları önemli görülmektedir. Ülkemizde TÜİK verilerine bakıldığında, evlilik süresi bir yıldan az olan çiftler arasında boşananların sayısı 2000 yılında 986 iken, 2006 yılında bu sayının 3948 e yükselmiş olduğu görülmektedir (Türkiye İstatistik Kurumu [TÜİK], Evlenme İstatistikleri, 2006). Boşanma oranlarındaki bu artış, ülkemizde bireylerin evlilik öncesinde desteklenmeye ihtiyacı olduğunu göstermektedir. Ancak, ülkemizde evlilik öncesi ilişkileri geliştirmeye yönelik çok fazla çalışma bulunmamaktadır. İstanbul Üniversitesinin yaygın eğitim çerçevesinde hayata geçirdiği Evlilik Okulu projesinde, evliliğe aday gençlerin evlilik ilişkileri ve evlilik yaşamıyla ilgili farkındalık ve bilinç düzeyinin artırılması amaçlanmıştır. Ayrıca Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğünün Aile Okulu çalışmaları ve ailenin eğitimine yönelik çabaları da aileleri bilinçlendirmeyi hedeflemektedir. Aile Araştırma Kurumunun 1998 yılında gerçekleştirilen III. Aile Şurası kararlarında ise evliliklerin sorunsuz başlaması için, evliliğe uyum ve evlilikte iletişim gibi konularda gençlerin ve eş adaylarının, bilinçlendirilmesi ve eğitim verilmesi gerektiği vurgulanmaktadır (Devlet Bakanlığı Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı, 1998). Bu amaçla bu araştırmada Parrott ve Parrott un geliştirdiği (SYMBIS- Saving Your Marriage Before It Starts) Evliliğe Başlamadan Önce İlişkinizi Koruyun Modelinin kullanıldığı evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programı kullanılmıştır. Bu modeli diğerlerinden farklı kılan özelliği diğer modellerde ele alınan iletişim ve çatışma çözme becerilerini de içermekle beraber, ilişkileri başarısızlığa uğratan mitler, düşünce biçimleri ve zihin okuma gibi bilişsel öğelere de ağırlık vermesidir. Ayrıca çiftlerin beklenti ve davranışlarında farklılaşmalarına neden olan aşk biçimleri ve bunların ifadesi üzerine de odaklanması, bu modeli diğerlerinden farklı kılmaktadır (Parrott ve Parrott, 1999). Yedi oturumla başarılı bir evlilik kurmaya çalışan bir modelin kullanıldığı bu araştırmada, evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının çiftlerin ilişki doyumu üzerine etkisi araştırılmaktadır. Bu araştırma ülkemiz için henüz çok yeni olan evlilik öncesi ilişkileri geliştirme çalışmalarına model olabilecek bir çalışma olup, programın ilişki doyumu üzerindeki olumlu etkilerinin, bu programların yaygınlaştırılmasına dayanak oluşturacağı düşünülmektedir. Araştırmada test edilen denence şu şekildedir: Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programına katılan, bu tür bir uygulamaya katılmayan çiftlere göre uygulama sonrasında ilişki doyumları anlamlı bir düzeyde yükselecektir.

8 1900 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Çalışma Grubu Yöntem Samsun ilinde bulunan çeşitli resmi ve özel kurumlarda yapılan duyurularla Ondokuz Mayıs Üniversitesi nde Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Eğitimi verileceği duyurulmuştur. Bu duyuruya müracaat eden otuz iki kişiye Kişisel Bilgi Formu ve Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği uygulanmıştır. Çiftlerin Kişisel Bilgi Formu ve Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği ne verdiği cevaplar aracılığıyla, eğitim durumu, ilişki süresi, yaş ve ilişki doyum puanı açısından denklikleri göz önüne alınan 20 kişi, araştırmanın çalışma grubunu oluşturulmuştur. Çalışma grubu ve kontrol grubunu oluştururken, çiftlerin en az bir yıllık romantik ilişki yaşayan ve yakın gelecekte evlenme planları yapan bireyler olması temel ölçüt olarak alınmıştır. Deney grubundaki bireylerin yaş ortalaması 25.8 (S=4.61), kontrol grubundaki bireylerin yaş ortalaması ise 25.6 (S=3.27) dir. Her iki gruptaki bireylerin ilişki süreleri 1-3 yıl arasındadır. Gruplardaki bireylerin eğitim düzeyleri incelendiğinde ise her iki gruptaki bireylerin eğitim düzeylerinin üniversite ve lisansüstü olduğu görülmüştür. Araştırma Deseni Evlilik Öncesi İlişki Geliştirme Programının çiftlerin ilişki doyum düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapılan bu yarı-deneysel araştırmada, Ön-test ve Son-test Kontrol Grup Deseni kullanılmıştır. Araştırmanın bağımsız değişkeni Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Eğitim Programı, bağımlı değişkeni ise ilişki doyumudur. Veri Toplama Araçları Uygulanan programın etkisini incelemek için gerekli bilgiler Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği ile toplanmıştır. Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği, bireylerin romantik ilişki doyumlarını ölçmek için Sakallı-Uğurlu (2003) tarafından geliştirilmiştir. Dokuz maddelik 7 dereceli bir ölçektir. Katılımcılar ölçekte ilişkilerini tanımlayan sıfatları (tutkulu-tutkusuz, ödüllendirici-cezalandırıcı, nefret dolu-sevgi dolu, tatmin edici-tatmin etmeyen, zevkli-sinir bozucu, mutlu-mutsuz, iyikötü, heyecanlı-heyecansız, memnuniyetsiz-memnuniyet verici) belirtirler. Ölçekten alınan yüksek puanlar yüksek ilişki doyumunu ifade etmektedir. Ölçek için kullanılan Cronbach alfa katsayısı.90 dır. İki grup-

9 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki taki katılımcıların ayrıştırılmasında ortanca değer (6.20) kullanılmış, ortancanın altında kalan değerler düşük doyumu, üstünde kalan değerler ise yüksek doyumu belirtmektedir. Faktör analizi toplam varyansın %54.38 ini açıklamaktadır (Sakallı-Uğurlu, 2003). İşlem Bu araştırmada Parrott ve Parrott (2006) tarafından geliştirilen Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı (SYMBIS) kullanılmıştır. Program ilk olarak araştırmacılar tarafından Türkçeye çevrilmiş, aynı zamanda dil bilim uzmanı bir öğretim üyesinden de yardım alınmıştır. Psikolojik Danışma ve Rehberlik alanında uzman iki öğretim üyesi tarafından gözden geçirildikten sonra, pilot uygulama yapılarak denenmiş ve çiftlerden alınan öneri ve eleştiriler doğrultusunda değişiklikler yapılarak Türk kültürüne uygun hale getirilmiştir. Bu uyarlamadan sonra, bu araştırma için farklı bir grup üzerinde uygulanan program, yedi hafta boyunca yaklaşık iki saatlik oturumlar şeklinde gerçekleştirilmiştir. Oturumlar birinci yazar tarafından, ikinci yazarın gözetiminde her hafta düzenli olarak gerçekleştirilmiştir. Program süresince denek kaybı yaşanmamıştır. Nisan 2009 da ilk oturumda ön test olarak Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği uygulanmış, deney grubuyla aynı tarihte kontrol grubuna da Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği verilmiştir. Deney ve kontrol grubundaki bireylerin ilişki doyumu ön test puanları arasındaki farkın anlamlı olup olmadığını test etmek amacıyla yapılan Mann- Whitney U Testi sonuçları Tablo 1 de verilmiştir. Tablo 1 İlişki Doyumu Ön-test Puanlarına Ait Mann-Whitney U Testi Sonuçları Grup N Sıra Ortalaması Sıra Toplamı U Z Deney Grubu Kontrol Grubu *p>.05 Tablo 1 deki sonuçlar deney ve kontrol grubundaki bireylerin ilişki doyumu ön test puanları arasında anlamlı bir fark olmadığını göstermektedir. Gruplar arasındaki farkın anlamsızlığı, çalışmanın başında deney ve kontrol grubunun ilişki doyumu puanları açısından denk gruplar olduğunu ortaya koymaktadır.

10 1902 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Ön testlerin uygulanmasının ardından deney grubu yedi oturumluk Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı na katılırken, kontrol grubuna yedi hafta içerisinde hiçbir müdahalede bulunulmamıştır. Yedi hafta sonunda Mayıs 2009 da deney ve kontrol gruplarına son test olarak Romantik İlişkilerde Doyum Ölçeği uygulanmıştır. Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı oturumlarının amaçları Tablo 2 de verilmiştir. Tablo 2. Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programında Amaçlar Oturum I. II. III. IV. V. VI VII. Amaçlar Bu oturumun amacı evliliğe ilişkin mitleri belirlemektir. Gerçekçi olmayan beklentiler ve sayıltılar sebebiyle evlilik ilişkileri zedelenmektedir. Bu oturumda ele alınacak dört adet mit, neşesi, üzüntüsü, acısı ve kederiyle evliliğin gerçek dünyasına girmeye yardımcı olacaktır. Grup üyelerinin aşk biçimlerini ve aşkın evrelerini tanımalarını sağlamak. Grup üyelerinin, evlilikte mutluluk için düşüncelerini nasıl programlayabileceğini fark etmelerini sağlamak. Karşıdakini daha iyi anlamak ve daha iyi anlaşılmak. Karşı cinsin ne düşündüğünü, ne hissettiğini ve nasıl davrandıklarını öğrenmek. Nasıl tartışılacağını ve tartışmalı konuları azaltmayı öğrenmek. İlişkinin tinsel yönünü güçlendirmek. İlk oturumda grubun amacı, kuralları ve üyelerin sorumlulukları açıklandıktan sonra, grup üyelerinin tanışmasını sağlayacak bir tanışma oyunu oynanmıştır. Tanışma oyunu bittikten sonra üyelerin daha önceden izlemiş oldukları romantik filmler ve evlilikteki mitlere alıştırma ve tartışma sürecine girilmiştir. Çiftler her alıştırmayı eşleriyle tartışmışlar ve en son alıştırmada bireyler eşleriyle yanıtlarını paylaştıktan sonra lider genel bir değerlendirme yaparak oturumu sonlandırmıştır. İkinci oturumda çiftler romantik bir gün tanımları üzerinde konuştuktan sonra, aşk tanımları, aşk biçimleri ve evreleri ve cinsellikle ilgili bazı ortak yanılgıları tartışmışlardır. Üçüncü oturumun başında lider üyelere hiçbir şeyin planladıkları gibi gitmediği bir günü düşünüp, planlarını bozan beklenmedik durumlar karşısında nasıl tepki verdiklerini düşünmelerini söylemiş ve bu gibi durumlarda tutumlarını değiştirmek için yaptıkları herhangi bir şey olup olmadığını sormuştur. Üyeler yaptıkları alıştırmada kötü bir ruh durumuna girmelerini sağlayan durumları listelemiş, bu durumların

11 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki her biri için kendilerini kötü hissetmelerini sağlayan söylemlerini yazmış ve tutumlarını değiştirmelerine yardımcı olacak alternatif durumları sıralamışlardır. Ardından üyelerin yaşamın sarsıcı durumlarına daha etkili uyum sağlamalarına yardımcı olacak alıştırma uygulanmıştır. Bu alıştırmada üyeler başa çıkma stratejilerini sıralamışlar ve eşleriyle yanıtlarını karşılaştırmışlardır. Dördüncü oturumda üyelerin eşleriyle nasıl iyi iletişim kurabileceklerini belirlemelerine yardımcı olacak alıştırma yapılır. Alıştırmanın ardından lider, iyi iletişim ve iletişim engelleri hakkında bilgi vermiştir. Lider, gerektiğinde özür dilemenin ve iletişimde dokunmanın öneminden de bahsettikten sonra çiftlere etkili iletişimdeki kişisel güçlüklerinin neler olduğunu sormuştur. Konu ile ilgili tartışma ve paylaşımların ardından, son olarak fiziksel dokunuşların eşleriyle ilişkilerinde önemli olduğunu kabul edip etmediklerini sormuş ve yanıtların tartışmasının ardından oturumu sonlandırmıştır. Beşinci oturumun başında karşı cinsin düşünceleri ve duygularını anlama üzerine bir oyun oynanır. Oyunun ardından lider bu oturumun amacının erkeklerin kadınlardan, kadınların erkeklerden farklı olarak ne düşündükleri ve nasıl davrandıkları hakkında bilgi sahibi olmak olduğunu açıklamış ve ardından çiftlere kadınların erkekler hakkında, erkeklerin ise kadınlar hakkında bilmeye ihtiyacı olduğu şeylerin ne olduğunu sormuştur. Altıncı oturumda lider üyelere insanların bazen çok saçma şeyler için kavga ettiklerini söylemiş ve üyelerin bugüne kadar yaşamış olduğu en saçma çatışmanın ne olduğunu sormuştur. Üyeler paylaşımda bulunduktan sonra lider bu oturumda nasıl tartışılacağını ve tartışmalı konuları nasıl azaltacaklarını öğreneceklerini açıklamıştır. İlk olarak ilişkilerde çatışmaya neden olan konuları belirlemeye yardımcı olan alıştırma uygulanmıştır. Çatışmalı çiftler bazen çözüm yolu bulmaya çalışırken yanlış varsayımlarda bulunurlar. Üyelerin bu varsayımlarını görmelerini sağlamak için zihin okuma alıştırması uygulanmıştır. Son olarak eşlerin birbirlerinden sakladıkları duygu ve düşüncelerin paylaşılmasına olanak tanıyan alıştırma uygulanmıştır. Yedinci oturumda lider Evli çiftlerin yaşamlarının tinsel yönü ile ilgili düşünceleriniz nelerdir? diye sormuştur. Eşlerin başkalarına yardım etme yoluyla ilişkilerini geliştirmelerine yardımcı olacak alıştırma uygulanmıştır. Son olarak ise eşlerin şimdiki ve gelecekteki alışkanlıklarını anlamalarına yardımcı olacak alıştırma uygulanmıştır. Lider, evliliğinizin bir parçası olan tinsel disiplini nasıl sağlayabilirsiniz? ve İlişkinizin tinsel yönünü güçlendirmek için neler yapabilirsiniz? diye sormuş ve üyelerin yanıtları grupla paylaşılmıştır. Lider üyelere Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme

12 1904 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Eğitim Programı ile ilgili düşüncelerini sormuştur. Grup üyeleri programa katılmaktan dolayı duydukları memnuniyeti dile getirmişler ve ilişkilerine sağladığı katkıları paylaşmışlardır. Verilerin Analizi Araştırma denencesi Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılarak analiz edilmiştir. Mann-Whitney U testi, iki ilişkisiz örneklemden elde edilen puanların anlamlı olarak birbirinden farklılık gösterip göstermediğini test etmede kullanılan parametrik olmayan testlerdendir. Wilcoxon İşaretli Sıralar testi ise eşleştirilmiş çiftler testi olup, ilişkili gruplardan elde edilen puanlar arasındaki farkın anlamlılığını test eder. Her iki test de az denekli yürütülen araştırmalarda fark puanlarının normal dağılım göstermediği durumlarda tercih edilir. Bu araştırmada da deney ve kontrol grubundaki bireylerin ölçme aracından almış oldukları puanların dağılımı parametrik olmayan tekniklerin temel varsayımlarını karşıladığından bu test teknikleri kullanılmıştır. İstatistiksel analizler SPSS paket programı kullanılarak yapılmıştır. Bulgular Bu bölümde araştırma denencesini test etmek amacıyla yapılan istatistiksel analizlere ve bu analizler sonucu elde edilen bulgulara yer verilmiştir. Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programına katılan çiftlerin, bu tür bir uygulamaya katılmayan çiftlere göre uygulama sonrasında ilişki doyumları anlamlı bir düzeyde yükselecektir. Araştırmanın deney ve kontrol grubundaki bireylerin ilişki doyumu son test puanlarına ilişkin Mann-Whitney U Testi sonuçları Tablo 3 de verilmiştir. Tablo 3. İlişki Doyumu Son Test Puanlarına Ait Mann-Whitney U Testi Sonuçları Grup N Sıra Ortalaması Sıra Toplamı U Z Deney Grubu Kontrol Grubu *p<.01 Tablo 3 de yer alan Mann-Whitney U Testi sonuçları deney ve kontrol gruplarındaki deneklerin ilişki doyum düzeylerine ilişkin son test puan

13 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki ortalamaları arasındaki farkın.01 düzeyinde anlamlı olduğunu göstermektedir. Sıra ortalamaları dikkate alındığında programa katılan bireylerin, programa katılmayanlara göre ilişki doyumlarının daha yüksek olduğu anlaşılmaktadır. Bu bulgu, Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı nın çiftlerin ilişki doyum düzeylerini artırmada etkili olduğunu göstermektedir. Deney grubundaki bireylerin ön test ve son test puan ortalamaları arasında fark olup olmadığını görmek için yapılan Wilcoxon İşaretli Sıralama Testi sonuçları Tablo 4 te verilmiştir. Tablo 4. Deney Grubundaki Bireylerin Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Wilcoxon İşaretli Sıralama Testi Sonuçları Son test- Ön test *p<.01 N Sıra Ortalaması Sıra Toplamı Negatif sıra Pozitif sıra Eşit 0 Z Tablo 4 te verilen Wilcoxon İşaretli Sıralama Testi sonuçları, deney grubunda yer alan bireylerin ilişki doyumu ön test ve son test puanları arasında anlamlı fark olduğunu göstermektedir. Fark puanlarının sıra toplamları dikkate alındığında, gözlenen bu farkın pozitif sıralar yani son test puanı lehine olduğu görülmektedir. Bu sonuç, uygulanan programın etkililiğini ortaya koymaktadır. Son olarak kontrol grubundaki bireylerin ön test ve son test puan ortalamaları arasında anlamlı fark olup olmadığı Wilcoxon İşaretli Sıralama Testi ile ölçülmüş ve analiz sonuçları Tablo 5 de verilmiştir. Tablo 5. Kontrol Grubundaki Bireylerin Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Wilcoxon İşaretli Sıralama Testi Sonuçları Son test- Ön test *p>.05 N Sıra Ortalaması Sıra Toplamı Negatif sıra Pozitif sıra Eşit 3 Z

14 1906 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Tablo 5 de verilen Wilcoxon İşaretli Sıralama Testi sonuçları, kontrol grubunda yer alan bireylerin ilişki doyumu ön test ve son test puanları arasında anlamlı fark olmadığını göstermektedir. Yukarıda verilen tüm analiz sonuçları göstermektedir ki Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı, çiftlerin ilişki doyum düzeylerini anlamlı ölçüde yükseltmektedir. Bu sonuçlar araştırmanın denencesini doğrulamaktadır. Tartışma Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı nın çiftlerin ilişki doyum düzeylerine etkisinin incelendiği bu araştırmada on kişiden oluşan deney ve on kişiden oluşan kontrol grupları kurulmuş ve deney grubunda bulunan bireyler, yedi hafta boyunca Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programına katılmıştır. Bulgular, evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının, çiftlerin ilişki doyum düzeylerini etkilediğini ortaya koymaktadır. Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programına katılan bireylerin ilişki doyumlarında anlamlı bir yükselme görülmüştür. Bu konuyla ilgili literatürde de benzer bulgulara rastlanmaktadır. Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programlarının etkililiğini değerlendiren araştırmaların çoğu çiftlerin ilişkilerini olumlu yönde etkilediğini göstermektedir. Parker (2007) hangi kültürde olursa olsun evlilik ve ilişki eğitimi programlarının genel hedefinin; çiftlerin ilişkilerindeki zorlukları fark etmelerini, evliliğe hazırlanan ya da evli çiftlerde gerekli becerilerin geliştirilmesini sağlayan bilgiler vererek ilişkilerdeki sıkıntı ve kırılmaları önlemek olduğunu söylemektedir. Böylece, bu programlara katılan katılımcılar zıtlıkları yönetebilmekte, iletişim becerileri kazanmakta ve daha başarılı ilişkiler geliştirebilmektedirler. Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programı na katılan çiftlerin ilişki doyumları incelendiğinde de eğitim programının çiftlerin ilişki doyumunu arttırdığı gözlenmiştir. Bernard Guerney tarafından geliştirilen İlişki Geliştirme (Relationship Enhancement- RE) programının etkilerini belirlemek için yapılan çeşitli araştırmalar programın çiftlere; kendini açma, empati ve ilişki doyumu konusunda önemli kazanımlar sağladığını göstermiştir (Stahmann, 2000). Markman (2006) tarafından geliştirilen Önleme ve İlişki Geliştirme Programı (The Prevention and Relationship Enhancement Program- PREP) ile ilgili yapılan araştırmalar, bu programa katılan çiftlerin daha düşük boşanma oranı ve daha yüksek ilişki güveni sergilediklerini ortaya koymuştur.

15 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki Stahmann ve Hiebert tarafından geliştirilen ilişki geliştirme programı sonunda ise çiftlerin evlilik başarılarının ve ilişki doyumlarının arttığı gözlenmiştir (Stahmann ve Hiebert, 1997). Araştırma bulguları Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programına katılan bireylerin kontrol grubundaki bireylere göre daha yüksek ilişki doyumu sergilemesine yardımcı olduğunu göstermektedir. Bu model ile ilgili yapılan daha önceki araştırmalar da oturumlara katılan çiftlerin üstü kapalı sorunlarının oturumlar esnasında fark edildiğini ve başa çıkma yollarının geliştirildiğini ortaya koymaktadır (Parrott ve Parrott, 1999). Böylece çiftlerin daha başarılı ve daha doyumlu ilişkiler geliştirebildiği ortaya çıkmaktadır. Carroll ve Doherty (2003) meta-analitik bir çalışmayla evlilik öncesi ilişki geliştirme programlarının etkililiğini test etmişlerdir. Analiz sonuçları evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programlarının iletişim becerileri, çatışma çözme becerileri ve ilişki niteliğinde artışa neden olduğunu göstermektedir. McGeorge ve Carlson (2006) un yaptıkları araştırma da bir evlilik öncesi eğitim programının etkililiğini belirlemeye çalışmaktadır. Yirmi dokuz çiftin katıldığı program sekiz hafta sürmüştür. Bulgular evlilik öncesi eğitim programına katılan bireylerin evliliğe uygunluk ve evlenme isteği son-test puanlarının kontrol grubundaki bireylere göre anlamlı ölçüde yüksek olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, araştırmanın bulguları ile benzerlik göstermektedir. Bu araştırmada da evlilik öncesi ilişkileri geliştirme eğitim grubuna katılan bireylerin ilişki doyum düzeylerinin bu eğitime katılmayan bireylere göre daha yüksek olacağı tahmin edilmiştir. Program sonunda, programa katılan bireylerle programa katılmayan bireylerin ilişki doyumları arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark olduğu ortaya çıkmıştır. Deney grubunun ilişki doyumu ölçeğinden aldıkları puanların ön-test ve son-test ortalamaları arasında anlamlı fark bulunurken, buna karşılık kontrol grubunun ilişki doyumu ölçeğinden aldıkları puanların ön-test ve son-test ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Bu sonuç, uygulanan evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının etkililiğini ortaya koyacak niteliktedir. Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programı, bu programa katılan çiftlerin evlilik ilişkisi ile ilgili kalıp yargıların farkına vararak evliliği daha gerçekçi bir yaklaşımla değerlendirmelerine, aşk biçimlerini öğrenerek

16 1908 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ ilişkilerinde yakınlığı arttıracak beceriler edinmelerine, ilişkiye yönelik tutumlarının mutluluk düzeylerini belirlediğini fark ederek mutluluklarını olumsuz yönde etkileyen tutumları azaltma becerileri kazanmalarına ve eş adaylarıyla aralarındaki iletişim farklarını öğrenerek etkili iletişim becerilerini öğrenmelerine yardımcı olacak niteliktedir. Programda, kadınlar ve erkekler arasındaki cinsiyet farklılıklarını keşfederek karşı cinsi daha iyi anlamaya, ilişkilerinde tartışmaya sebep olan konuları daha sağlıklı bir yaklaşımla ele alma ve tartışmaları azaltma becerilerini öğrenmeye çalışmışlardır. İlişkilerinin tinsel boyutunu güçlendirmenin önemini ve güçlendirme yollarını fark etmişlerdir. Katılımcıların oturumlar boyunca edindiği bu bilgilerin ilişki doyumunun artmasında etkili olduğu düşünülmektedir. İlişkilerindeki sorunları çözebilme becerilerinin gelişmesi, çiftlerin birbiri ile olan iletişimlerinin daha sağlıklı hale gelmesi, evliliği daha gerçekçi yaklaşımlarla değerlendirebilmeleri ilişki doyumunu arttıran faktörler olduğu için evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programı evlenmeye hazırlanan çiftlere uygulandığında daha doyumlu ve sağlıklı ilişkiler yaşanmasına katkı sağlayacak ve çiftlerin daha sağlıklı evlilikler yürütmesine yardımcı olacaktır. Araştırmanın bulgularına göre, evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının çiftlerin ilişki doyumlarını arttırmaya yardımcı olduğu; programa katılan bireylerin bu programdan anlamlı düzeyde yararlandıkları sonucuna varılmıştır. Bu sonuçlara dayalı olarak aşağıdaki öneriler yapılmıştır: Üniversitelerin Psikolojik Danışma ve Rehberlik, Psikoloji, Sosyal Hizmet Uzmanlığı gibi lisans programlarında Evliliğe Hazırlık Programları ya da Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programlarının bir ders ya da ders konusu olarak yer alması, böylece mezun olan bireylerin yardım edici olarak toplumdaki diğer bireylere bu konuda etkili hizmet etmelerinin yolu açılmalıdır. Evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programı ruh sağlığı kuruluşlarında önleyici çalışmalar kapsamına alınabilir. Yerel yönetimler ile işbirliği yaparak, evlilik için başvuruda bulunan çiftlerin Evliliğe Hazırlık Eğitimi nden yararlanmaları sağlanabilir. Toplumsal, ekonomik ve mesleki hazırlıklar tamamlandıktan sonra, ilerleyen yıllarda evlenecek çiftlerin bu eğitimlerden geçmeleri zorunlu kılınıp evliliğe yönelmeleri gerçekleştirilebilir. Araştırma sonuçları evlilik öncesi ilişkileri geliştirme programının çift-

17 YILMAZ, KALKAN / Evlilik Öncesi İlişkileri Geliştirme Programının Çiftlerin İlişki lerin ilişki doyumlarını arttırdığını göstermekle beraber, çiftlerin evlilik sonrasındaki evlilik doyumları bu çalışmada araştırılmamıştır. Gelecek araştırmalarda evlilik öncesi ilişkileri geliştirme eğitim programının uzun süreli etkisini ortaya koymaya yönelik izleme çalışmaları yapılabilir. Böylece evlilik öncesinde sağlanan ilişki doyumunun evlilik sonrasında da devam edip etmediği tespit edilebilir. Bu araştırmanın örneklemi üniversite ve lisansüstü öğrenim düzeyindeki bireyler arasından seçilmiştir. Gelecek araştırmalarda programın düşük eğitim düzeyindeki katılımcılar üzerindeki etkisi incelenebilir. Bu araştırmada en az bir yıllık flört ilişkisi olup ileride evlenmeyi düşünen çiftler örnekleme alınmıştır. İleride yapılacak araştırmalarda nişanlı çiftlerin programdan yararlanma düzeyleri ele alınabilir.

18 1910 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ

19 YELBOĞA, TAVŞANCIL / Klasik Test ve Genellenebilirlik Kuramına Göre Güvenirliğin The Effects of a Premarital Relationship Enrichment Program on Relationship Satisfaction* Tuğba YILMAZ**, Melek KALKAN*** Abstract The aim of this study is to investigate the effects of a premarital relationship enrichment program on relationship satisfaction among couples. The experimental and control groups were totally composed of 20 individuals. In order to test whether there are any significant differences between the scores of pre-test and post-test within the control and experimental groups, Mann-Whitney U test and Wilcoxon signed-rank test were used. It was found that this premarital relationship enrichment program had positive effects on relationship satisfaction. Premarital relationship development program can be included in the preventive studies in mental health organizations. By cooperating with local government, it can be provided that couples who apply for marriage benefit from Marriage Preparation Education. Key Words Premarital Relationship Enrichment Program, Relationship Satisfaction, Marital Preparation. * This research is a summary of first author s Master Thesis. ** Psych. Counselor, Avut Primary School, Salıpazarı-Samsun/Turkey. *** Correspondence: Assoc. Prof. Melek Kalkan, Ondokuz Mayıs University Faculty of Education Department of Educational Sciences, 55139, Kurupelit-Samsun/Turkey. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri / Educational Sciences: Theory & Practice 10 (3) Summer Eğitim Danışmanlığı ve Araştırmaları İletişim Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.

20 1912 KURAM VE UYGULAMADA EĞİTİM BİLİMLERİ Human beings go on their lives as a member of small or large groups. The most important one of these groups is family which is called a special small group and provides a continuation of human species. Compliance with certain conditions, you can create families with at least two individuals of the opposite sex to choose each other as partners. Choosing their partners, deciding with whom they will share their lives, family building, family responsibility, and living with their partners are some of the duties of young adulthood period (Yeşilyaprak, 2003). Premarital relationship period is a period for two different people who do not know each other, to know and understand each other and create bonds of love which are necessary to live together before they take the decision to marry. Personal, social, and legal facilities such as friendship before marriage and engagement are for the purpose of fulfilling this fact (Özgüven, 2000). Taking a decision to marry is a complicated process. People s desire to make their physical, emotional, and social needs real is among the important factors that lead people to marriage. Women and men should try to understand the real identity, expectations, and characteristics of both themselves and the candidate partner s in the premarital relationship period (Kalkan & Ersanlı, 2008). The first step of their selection is being informed about themselves. The answer to the question with whom I marry which the person asks himself/herself depends on recognizing himself/herself. People who are getting married usually emphasize what kind of person the partner is; because they do not analyze themselves but they cannot know if they will get on well with him or not (Tarhan, 2008). In mate selection, the sense of responsibility, communication skills, stress coping skills, self-disclosure, and altruism are important characteristics (Boran, 2003; Yavuzer, 2004). In the premarital period, couples find the opportunity to talk about the future. Issues such as home economics, decision of having children, situations about work, building home are spoken in this period. These speeches help individuals to come to an Us consciousness from an I consciousness. Stable and happy relationships may occur with two different personalities to complete each other (Özuğurlu, 1996). Dokur and Profeta (2006) say that, first, married or unmarried, couples need to talk about their relationships to carry out a healthy relationship. Also, individuals will have speech problems partly in the future thank to the speeches in this period and they can make healthier decisions based on these experiences. According to Özgüven (2000), happiness in marriage depends on making

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT The purpose of the study is to investigate the impact of autonomous learning on graduate students

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ Doç. Dr. Deniz Beste Çevik Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı beste@balikesir.edu.tr

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI Arş.Gör. Duygu GÜR ERDOĞAN Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi dgur@sakarya.edu.tr Arş.Gör. Demet

Detaylı

İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER

İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER ANKARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ HALKLA İLİŞKİLER VE TANITIM ANA BİLİM DALI İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER BİR ÖRNEK OLAY İNCELEMESİ: SHERATON ANKARA HOTEL & TOWERS

Detaylı

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ Danışman Doç. Dr. Tufan BAL YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM EKONOMİSİ ANABİLİM DALI ISPARTA - 2016 2016 [] TEZ

Detaylı

A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES

A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES by Didem Öztürk B.S., Geodesy and Photogrammetry Department Yildiz Technical University, 2005 Submitted to the Kandilli Observatory and Earthquake

Detaylı

ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi

ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe 1. ofsport Sciences 2004, 15 (2), 76-90 GELişTiRiLMiş OYUN-EGZERSiZ PROGRAMıNıN ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi Fabna KERKEZ ÖZET Bu çalışmanın amacı

Detaylı

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ

Detaylı

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ *

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ * Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE

Detaylı

Abstract. Aile. Toplum EĞİTİM-KÜLTÜR VE ARAŞTIRMA DERGİSİ. Şenol DURAN** Doç. Dr. Zeynep HAMAMCI***

Abstract. Aile. Toplum EĞİTİM-KÜLTÜR VE ARAŞTIRMA DERGİSİ. Şenol DURAN** Doç. Dr. Zeynep HAMAMCI*** Evlilik Öncesi İlişki Geliştirme Programının Romantik İlişkiler Yaşayan Ünirsite Öğrencilerinin İletişim Becerileri Çatışma İletişim Tarzları Üzerine Etkisinin İncelenmesi * Şenol DURAN** Doç. Dr. Zeynep

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. BA Psychology Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. BA Psychology Hacettepe 1999 Resume 1. Name, Last Name: Ferzan Curun 2. Date of Birth: 11.04.1975 3. Position Title: :Assistant Professor 4. Education Info: :PhD. Derece Alan Üniversite Yıl BA Psychology Hacettepe 1999 Yüksek Lisans

Detaylı

AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ -

AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ - T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ - Necla YILMAZ Yüksek Lisans Tezi Çorum

Detaylı

NEAR EAST UNIVERSITY GRADUATE SCHOOL OF SOCIAL SCIENCES APPLIED (CLINICAL) PSYCHOLOGY MASTER PROGRAM MASTER THESIS

NEAR EAST UNIVERSITY GRADUATE SCHOOL OF SOCIAL SCIENCES APPLIED (CLINICAL) PSYCHOLOGY MASTER PROGRAM MASTER THESIS NEAR EAST UNIVERSITY GRADUATE SCHOOL OF SOCIAL SCIENCES APPLIED (CLINICAL) PSYCHOLOGY MASTER PROGRAM MASTER THESIS EXAMINATION OF UNIVERSITY STUDENTS VIEWS ON RELATIONSHIPS ACCORDING TO SOME SOCIODEMOGRAPHIC

Detaylı

The Study of Relationship Between the Variables Influencing The Success of the Students of Music Educational Department

The Study of Relationship Between the Variables Influencing The Success of the Students of Music Educational Department 71 Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Yıl 9, Sayı 17, Haziran 2009, 71-76 Müzik Eğitimi Anabilim Dalı Öğrencilerinin Başarılarına Etki Eden Değişkenler Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı X, Y, Z KUŞAĞI TÜKETİCİLERİNİN YENİDEN SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ALGILANAN MARKA DENKLİĞİ ÖĞELERİNİN ETKİ DÜZEYİ FARKLILIKLARININ

Detaylı

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol 1 Acibadem University Medical Faculty 2 Maltepe University Medical

Detaylı

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 58 2009 Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı:25, s.58-64 ÖZET EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 Bu çalışmanın

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL AKADEMİK BAŞARILARI

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL AKADEMİK BAŞARILARI Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi Cilt: XVII, Sayı: 1, 2003 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL

Detaylı

Okul Öncesi (5-6 Yaş) Cimnastik Çalışmasının Esneklik, Denge Ve Koordinasyon Üzerine Etkisi

Okul Öncesi (5-6 Yaş) Cimnastik Çalışmasının Esneklik, Denge Ve Koordinasyon Üzerine Etkisi Okul Öncesi (5-6 Yaş) Cimnastik Çalışmasının Esneklik, Denge Ve Koordinasyon Üzerine Etkisi Kadir KOYUNCUOĞLU, Onsekiz Mart Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu, Çanakkale, Türkiye. koyuncuoglu45@gmail.com

Detaylı

Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar. (Özet)

Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar. (Özet) 4 Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar (Özet) Günümüzde, teknolojinin gelişmesi ile yüz tanımaya dayalı bir çok yöntem artık uygulama alanı bulabilmekte ve gittikçe de önem kazanmaktadır. Bir çok farklı uygulama

Detaylı

.. ÜNİVERSİTESİ UNIVERSITY ÖĞRENCİ NİHAİ RAPORU STUDENT FINAL REPORT

.. ÜNİVERSİTESİ UNIVERSITY ÖĞRENCİ NİHAİ RAPORU STUDENT FINAL REPORT .. ÜNİVERSİTESİ UNIVERSITY... /... AKADEMİK YILI... DÖNEMİ... /... ACADEMIC YEAR... TERM ÖĞRENCİ NİHAİ RAPORU STUDENT FINAL REPORT Deneyimleriniz hakkındaki bu rapor, Mevlana Değişim Programı nın amacına

Detaylı

HATHA YOGANIN VE KALiSTENiK EGZERSiZLERiN STATiK DE GE ÜZERiNDEKi ETKiLERi

HATHA YOGANIN VE KALiSTENiK EGZERSiZLERiN STATiK DE GE ÜZERiNDEKi ETKiLERi Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe 1. ofsport Sciences 2003,14 (2), 83-91 HATHA YOGANIN VE KALiSTENiK EGZERSiZLERiN STATiK DE GE ÜZERiNDEKi ETKiLERi Ummuhan BAŞ ASLAN, Ayşe L1VANELlOGLU Hacettepe Üniversitesi,

Detaylı

ELEKTRONİK OYUNLARIN ALGORİTMA GELİŞTİRME KONUSUNDA AKADEMİK BAŞARIYA, KALICILIĞA VE MOTİVASYONA ETKİSİ

ELEKTRONİK OYUNLARIN ALGORİTMA GELİŞTİRME KONUSUNDA AKADEMİK BAŞARIYA, KALICILIĞA VE MOTİVASYONA ETKİSİ 5 th International Computer & Instructional Technologies Symposium, 22-24 September 2011, Fırat University, ELAZIĞ- TURKEY ELEKTRONİK OYUNLARIN ALGORİTMA GELİŞTİRME KONUSUNDA AKADEMİK BAŞARIYA, KALICILIĞA

Detaylı

ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI ALANYA PUBLIC EDUCATION CENTRE S FINAL INFORMATIVE MEETING OF THE GRUNDTVIG

Detaylı

Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik. öğrenci görüşleri

Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik. öğrenci görüşleri Cilt:5 Sayı:1 Yıl:2008 Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik öğrenci görüşleri Süleyman Murat YILDIZ* Selçuk ÖZDAĞ** Özet Beden eğitimi ve spor eğitimi

Detaylı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı 292 Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18 (2012) 292-297 KİTAP İNCELEMESİ Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı Editör Doç. Dr. Şener BÜYÜKÖZTÜRK Dilek SEZGİN MEMNUN 1 Bu çalışmada,

Detaylı

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ 359 BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ Osman ÇİMEN, Gazi Üniversitesi, Biyoloji Eğitimi Anabilim Dalı, Ankara, osman.cimen@gmail.com Gonca ÇİMEN, Milli

Detaylı

ANKET 2- Personel(Staff)

ANKET 2- Personel(Staff) 1 Hükümlü/Tutuklu Kadınlar için Eğitim Arayışı ( Finding Education for Female Inmates ) ANKET 2- Personel(Staff) Araştırmacı(Reseacher): İzmir Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Tarih(Date): Ülke(Country):TÜRKİYE

Detaylı

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ Psikolojik Danışma ve Rehberlik RPD 201 Not II Uz. Gizem ÖNERİ UZUN Eğitimde Rehberlik *Rehberlik, bireyin en verimli bir şekilde gelişmesini ve doyum verici

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 EK 3 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Ferzan Curun 2. Doğum Tarihi: 11.04.1975 3. Unvanı: :Yrd.Doç.Dr 4. Öğrenim Durumu: :Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 Yüksek Lisans Doktora

Detaylı

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT Muğla Üniversitesi SBE Dergisi Güz 2001 Sayı 5 ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET Erdoğan GAVCAR * Meltem ÜLKÜ

Detaylı

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com SOSYAL BİLGİLER VE SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ COĞRAFYA DERSLERİNE YÖNELİK

Detaylı

FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRENME STİLLERİ, CİNSİYET ÖĞRENME STİLİ İLİŞKİSİ VE ÖĞRENME STİLİNE GÖRE AKADEMİK BAŞARI 1

FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRENME STİLLERİ, CİNSİYET ÖĞRENME STİLİ İLİŞKİSİ VE ÖĞRENME STİLİNE GÖRE AKADEMİK BAŞARI 1 Mayıs 2011 Cilt:19 No:2 Kastamonu Eğitim Dergisi 379-386 FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRENME STİLLERİ, CİNSİYET ÖĞRENME STİLİ İLİŞKİSİ VE ÖĞRENME STİLİNE GÖRE AKADEMİK BAŞARI 1 Hüseyin Hüsnü BAHAR

Detaylı

SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME

SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME Spor Bilinileri Dergisi Hacettepe J. ofsport Sdences 20041 15 (4)1219-232 SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME Hasan Biral YALÇIN*, Bekir YÜKTAŞIR*, Zafer DO~RU** Abant Izzet Baysal

Detaylı

FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ AN INVESTIGATION OF SCIENCE TEACHERS INTERPERSONAL SELF-EFFICACY BELIEFS IN TERMS OF SOME VARIABLES

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Yücel ÖKSÜZ Doğum Tarihi: 05 Şubat 1966 Öğrenim Durumu: Doktora/S.Yeterlik/ Tıpta Uzmanlık Psikolojik Danışma ve Rehberlik Doc. / Prof. ----------------------------

Detaylı

TEZĐN ADI. Hazırlayan Adı ve SOYADI. Danışman Ünvanı, Adı ve SOYADI

TEZĐN ADI. Hazırlayan Adı ve SOYADI. Danışman Ünvanı, Adı ve SOYADI T.C. ERCĐYES ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ TEZĐN ADI Hazırlayan Adı ve SOYADI Danışman Ünvanı, Adı ve SOYADI Anabilim Dalı.. Bilim Dalı Yüksek Lisans Tez Önerisi Eylül 2010 KAYSERĐ Şekil 1. Yüksek

Detaylı

"Farklı?-Evrensel Dünyada Kendi Kimliğimizi Oluşturma" İsimli Comenius Projesi Kapsamında Yapılan Anket Çalışma Sonuçları.

Farklı?-Evrensel Dünyada Kendi Kimliğimizi Oluşturma İsimli Comenius Projesi Kapsamında Yapılan Anket Çalışma Sonuçları. "Farklı?-Evrensel Dünyada Kendi Kimliğimizi Oluşturma" İsimli Comenius Projesi Kapsamında Yapılan Anket Çalışma Sonuçları. Survey Results Which Were Done in Comenius Project named'' Different? Building

Detaylı

ÖZET YENİ İLKÖĞRETİM II. KADEME MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMININ İSTATİSTİK BOYUTUNUN İNCELENMESİ. Yunus KAYNAR

ÖZET YENİ İLKÖĞRETİM II. KADEME MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMININ İSTATİSTİK BOYUTUNUN İNCELENMESİ. Yunus KAYNAR ÖZET YENİ İLKÖĞRETİM II. KADEME MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMININ İSTATİSTİK BOYUTUNUN İNCELENMESİ Yunus KAYNAR AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ EĞİTİM BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Ağustos

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Melek Kalkan Doğum Tarihi: 02 Mart 1973 Görevler: Görev Unvanı Görev Yeri Yıl Ar.Gör. Eğitim Fakültesi Ondokuz Mayıs Üniversitesi 1994-2002 Dr.Ar.Gör. Eğitim

Detaylı

myp - communıty&servıce ınstructıons & forms

myp - communıty&servıce ınstructıons & forms myp - communıty&servıce ınstructıons & forms P r i v a t e I s t a n b u l C o ş k u n M i d d l e Y e a r s P r o g r a m m e C a n d i d a t e S c h o o l Özel İstanbul Coşkun Orta Yıllar Programı Aday

Detaylı

Helping you to live more independently. Insanlari ve bagimsiz yasami destekleme. Daha bagimsiz yasamak için size yardim ediyor

Helping you to live more independently. Insanlari ve bagimsiz yasami destekleme. Daha bagimsiz yasamak için size yardim ediyor The Supporting People Logo Insanlari ve bagimsiz yasami destekleme The Supporting People Door in Watermark The Supporting People Introduction Helping you to live more independently Daha bagimsiz yasamak

Detaylı

Bilişsel-Davranışçı Yaklaşıma Dayalı Evlilik İlişkisini Geliştirme Programının Evli Bireylerin Evlilik Uyumuna Etkisi

Bilişsel-Davranışçı Yaklaşıma Dayalı Evlilik İlişkisini Geliştirme Programının Evli Bireylerin Evlilik Uyumuna Etkisi DURU / Uyum Zorluklarını Yordamada Yalnızlık, Sosyal Destek ve Sosyal Bağlılık Arasındaki... 963 Bilişsel-Davranışçı Yaklaşıma Dayalı Evlilik İlişkisini Geliştirme Programının Evli Bireylerin Evlilik Uyumuna

Detaylı

SANAYİ İŞÇİLERİNİN DİNİ YÖNELİMLERİ VE ÇALIŞMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ - ÇORUM ÖRNEĞİ

SANAYİ İŞÇİLERİNİN DİNİ YÖNELİMLERİ VE ÇALIŞMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ - ÇORUM ÖRNEĞİ , ss. 51-75. SANAYİ İŞÇİLERİNİN DİNİ YÖNELİMLERİ VE ÇALIŞMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ - ÇORUM ÖRNEĞİ Sefer YAVUZ * Özet Sanayi İşçilerinin Dini Yönelimleri ve Çalışma Tutumları Arasındaki İlişki - Çorum

Detaylı

Newborn Upfront Payment & Newborn Supplement

Newborn Upfront Payment & Newborn Supplement TURKISH Newborn Upfront Payment & Newborn Supplement Female 1: Bebeğim yakında doğacağı için bütçemi gözden geçirmeliyim. Duyduğuma göre, hükümet tarafından verilen Baby Bonus ödeneği yürürlükten kaldırıldı.

Detaylı

LEARNING GOALS Human Rights Lessons

LEARNING GOALS Human Rights Lessons This project is co-financed by the European Union and the Republic of Turkey Benim için İnsan Hakları Human Rights for Me LEARNING GOALS Human Rights Lessons Anton Senf May 2014 This project is co-financed

Detaylı

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetlerinin Amacı Nedir?

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetlerinin Amacı Nedir? Rehberlik Nedir? Psikolojik danışma ve rehberlik hizmetleri; bireyin kendini tanıması, anlaması, sahip olduğu gizil güçleri keşfetmesi, geliştirmesi ve bulunduğu topluma aktif uyum sağlayarak kendini gerçekleştirmesi

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı/Soyadı : F. Sülen ŞAHİN KIRALP 2. Doğum Tarihi : 16/06/ Ünvanı : Doktor 4. Öğrenim Durumu:

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı/Soyadı : F. Sülen ŞAHİN KIRALP 2. Doğum Tarihi : 16/06/ Ünvanı : Doktor 4. Öğrenim Durumu: ÖZGEÇMİŞ 1. Adı/Soyadı : F. Sülen ŞAHİN KIRALP 2. Doğum Tarihi : 16/06/1972 3. Ünvanı : Doktor 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Rehberlik ve Psik. Danışmanlık Ankara Üniversitesi 1991-1995

Detaylı

(1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR

(1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR ANABİLİM DALI ADI SOYADI DANIŞMANI TARİHİ :TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI : Yasemin YABUZ : Yrd. Doç. Dr. Abdullah ŞENGÜL : 16.06.2003 (1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR Kökeni Antik Yunan

Detaylı

Üniversite Öğrencilerinin Evlilik Yaşantısı ile İlgili Bilgi Kaynaklarının ve Evlilik Öncesi Eğitim İhtiyaçlarının İncelenmesi*

Üniversite Öğrencilerinin Evlilik Yaşantısı ile İlgili Bilgi Kaynaklarının ve Evlilik Öncesi Eğitim İhtiyaçlarının İncelenmesi* Yıl: 12 Cilt: 7 Sayı: 26 Temmuz-Ağustos-Eylül 2011 Ünirsite Öğrencilerinin Evlilik Yaşantısı ile İlgili Bilgi Kaynaklarının Evlilik Öncesi Eğitim İhtiyaçlarının İncelenmesi* Instigation of Information

Detaylı

THE ROLE OF GENDER AND LANGUAGE LEARNING STRATEGIES IN LEARNING ENGLISH

THE ROLE OF GENDER AND LANGUAGE LEARNING STRATEGIES IN LEARNING ENGLISH THE ROLE OF GENDER AND LANGUAGE LEARNING STRATEGIES IN LEARNING ENGLISH THESIS SUBMITTED TO THE GRADUATE SCHOOL OF SOCIAL SCIENCES OF MIDDLE EAST TECHNICAL UNIVERSITY BY OKTAY ASLAN IN PARTIAL FULFILLMENT

Detaylı

Implementing Benchmarking in School Improvement

Implementing Benchmarking in School Improvement Implementing Benchmarking in School Improvement "Bu proje T.C. Avrupa Birliği Bakanlığı, AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığınca (Türkiye Ulusal Ajansı, http://www.ua.gov.tr) yürütülen Erasmus+

Detaylı

TRABZON SOSYAL BİLİMLER LİSESİ. Engellilerde Evlilik Psikolojisi/ Marital Psychology of Disabled People

TRABZON SOSYAL BİLİMLER LİSESİ. Engellilerde Evlilik Psikolojisi/ Marital Psychology of Disabled People TRABZON SOSYAL BİLİMLER LİSESİ Engellilerde Evlilik Psikolojisi/ Marital Psychology of Disabled People Deniz Karanlık Nigar Erdemiroğlu 1 Projenin Amacı I: Bu araştırma; engelli bireylerin evlilik kurumuna

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 EK 3 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Ferzan Curun 2. Doğum Tarihi: 11.04.1975 3. Unvanı: :Yrd.Doç.Dr 4. Öğrenim Durumu: :Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 Yüksek Lisans Doktora

Detaylı

Mart Ayı Değerler Eğitimi. Samimiyet

Mart Ayı Değerler Eğitimi. Samimiyet Mart Ayı Değerler Eğitimi Samimiyet Darüşşafaka Orta Okulu Mart Ayı değeri olan Samimiyet değeri kapsamında etkinlik ve paylaşımlar düzenlemiştir. Yabancı diller bölümü; Samimiyet konusuyla ilgili olarak

Detaylı

Prof. Dr. Serap NAZLI

Prof. Dr. Serap NAZLI Prof. Dr. Serap NAZLI Eserler Listesi (2014) A. Uluslararası hakemli dergilerde yayımlanan makaleler: A1. Nazlı, S. (2006). Comprehensive Guidance and Counselling Programme Practices in Turkey. Mediterranean

Detaylı

BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ALGILANAN SOSYAL DESTEK DÜZEYLERİNİN BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ALGILANAN SOSYAL DESTEK DÜZEYLERİNİN BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ALGILANAN SOSYAL DESTEK DÜZEYLERİNİN BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Hakan Salim ÇAĞLAYAN *, Yrd. Doç. Dr. Özden TAŞĞIN** Yrd.

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı TURİZM PAZARLAMASINDA TÜKETİCİLERİN TURİSTİK SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ETKİLİ OLAN WEB SİTESİ TASARIM ÖZELLİKLERİNİN NÖROGÖRÜNTÜLEME

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

Grade 8 / SBS PRACTICE TEST Test Number 9 SBS PRACTICE TEST 9

Grade 8 / SBS PRACTICE TEST Test Number 9 SBS PRACTICE TEST 9 Grade 8 / SBS PRACTICE TEST Test Number 9 SBS PRACTICE TEST 9 1.-5. sorularda konuşma balonlarında boş bırakılan yerlere uygun düşen sözcük ya da ifadeyi bulunuz. 3. We can t go out today it s raining

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı : SEDA SARAÇ. 4. Öğrenim Durumu :!! İletişim Bilgileri. : Küçüksu Mah. 2001 Sitesi L4. Çengelköy/İstanbul

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı : SEDA SARAÇ. 4. Öğrenim Durumu :!! İletişim Bilgileri. : Küçüksu Mah. 2001 Sitesi L4. Çengelköy/İstanbul ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : SEDA SARAÇ İletişim Bilgileri Adres Tel : 0 532 484 96 26 Eposta : sbiryan@yahoo.com 2. Doğum Tarihi : 09/02/1975 3. Unvanı : Dr. 4. Öğrenim Durumu : : Küçüksu Mah. 2001 Sitesi

Detaylı

HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU

HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU BOLU HALKIN EGITIMINI GELISTIRME VE DESTEKLEME DERNEGI TARAFINDAN ORGANİZE EDİLEN YAYGINLAŞTIRMA FAALİYETLERİ - TURKİYE Bolu Halkın Egitimini Gelistirme ve Destekleme

Detaylı

Üniversite Öğrencilerinin Akademik Başarılarını Etkileyen Faktörler Bahman Alp RENÇBER 1

Üniversite Öğrencilerinin Akademik Başarılarını Etkileyen Faktörler Bahman Alp RENÇBER 1 Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 3(1): 191-198 Üniversite Öğrencilerinin Akademik Başarılarını Etkileyen Faktörler Bahman Alp RENÇBER 1 Özet Bu çalışmanın amacı, üniversite

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Yüksek Lisans Eğitim Yönetimi ve Denetimi GAU 2014-

ÖZGEÇMİŞ. Yüksek Lisans Eğitim Yönetimi ve Denetimi GAU 2014- ÖZGEÇMİŞ 1. Adı/Soyadı : F. Sülen ŞAHİN KIRALP 2. Doğum Tarihi : 16/06/1972 3. Ünvanı : Yrd. Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Rehberlik ve Psik. Danışmanlık Ankara Üniversitesi

Detaylı

ulu Sosy Anahtar Kelimeler: .2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 2014, Cilt:11, 163-184

ulu Sosy Anahtar Kelimeler: .2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 2014, Cilt:11, 163-184 ulu.2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 Sosy Anahtar Kelimeler: 2014, Cilt:11, 163184 The Relaionship Between Social Capital of Schools And Organizational Image Based On Perceptions of Teachers Abstract:The

Detaylı

İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN MÜZİK DERSİNE İLİŞKİN TUTUMLARI

İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN MÜZİK DERSİNE İLİŞKİN TUTUMLARI www.muzikegitimcileri.net Ulusal Müzik Eğitimi Sempozyumu Bildirisi, 26-28 Nisan 2006, Pamukkale Ünv. Eğt. Fak. Denizli GİRİŞ İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN MÜZİK DERSİNE İLİŞKİN TUTUMLARI Arş. Gör. Zeki NACAKCI

Detaylı

EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME

EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME Fatih KALECİ 1, Ersen YAZICI 2 1 Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Eğitimi 2 Adnan Menderes Üniversitesi, Eğitim Fakültesi,

Detaylı

Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Özel Yetenek Sınavına Katılan Adayların Stresle Başa Çıkma Stillerinin İncelenmesi *

Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Özel Yetenek Sınavına Katılan Adayların Stresle Başa Çıkma Stillerinin İncelenmesi * SELÇUK ÜNİVERSİTESİ BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR BİLİM DERGİSİ, 2011; 13 (2): 177 181 SELÇUK UNIVERSITY JOURNAL OF PHYSICAL EDUCATION AND SPORT SCIENCE Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Özel Yetenek Sınavına

Detaylı

PİYANODA DEŞİFRE ÖĞRETİMİ PROGRAMININ MÜZİK ÖĞRETMENİ ADAYLARININ PİYANO DERSİNE YÖNELİK TUTUMLARINA ETKİSİ

PİYANODA DEŞİFRE ÖĞRETİMİ PROGRAMININ MÜZİK ÖĞRETMENİ ADAYLARININ PİYANO DERSİNE YÖNELİK TUTUMLARINA ETKİSİ Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi Electronic Journal of Social Sciences Yaz-2012 Cilt:11 Sayı:41 (183-194) www.esosder.org ISSN:1304-0278 Summer-2012 Volume:11 Issue:41 PİYANODA DEŞİFRE ÖĞRETİMİ PROGRAMININ

Detaylı

Tez adı: Babalar... Tez Danışmanı:(HACER NERMİN ÇELEN)

Tez adı: Babalar... Tez Danışmanı:(HACER NERMİN ÇELEN) GÜLÇİN KARADENİZ ÖĞRETİM GÖREVLİSİ E-Posta Adresi Telefon (İş) : 2166261050-2244 Faks : 2166281113 Adres : : gulcinkaradeniz@maltepe.edu.tr Maltepe Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü

Detaylı

Etkinlik Listesi BÖLÜM II İLİŞKİLENDİRME AŞAMASI 67

Etkinlik Listesi BÖLÜM II İLİŞKİLENDİRME AŞAMASI 67 İçindekiler Etkinlik Listesi Önsöz XII XIV BÖLÜM I GİRİŞ 1 1. Danışmanlık ve yardım nedir? 3 Bölüm sonuçları 3 Danışmanlık, psikoterapi ve yardım 4 Danışmanlık nedir? 9 Yaşam becerileri danışmanlığı yaklaşımı

Detaylı

AKADEMİK ETKİNLİKLER

AKADEMİK ETKİNLİKLER TÜRKÇE ÖZEL EVRENSEL OKULLARI ANASINIFI EĞİTİM PROGRAMI Okul öncesi eğitim, eğitimin ilk basamağını oluşturur. Sağlıklı ve istenilen davranışlara sahip çocuklar yetiştirmek, onların gelişim özelliklerini

Detaylı

2 0 15-2016 Eğitim-Öğretim Yılında

2 0 15-2016 Eğitim-Öğretim Yılında 2 0 15-2016 Eğitim-Öğretim Yılında TÜRKİYE'DEKİ YÜKSEKÖĞRETİM PROGRAMLARI İÇİN YURT DIŞINDAN KABUL EDİLECEK ÖĞRENCİ KONTENJANLARI Yükseköğretim Genel Kurulunun 19.03.2015 tarihli toplantısında kabul edilen;

Detaylı

Üniversite öğrencilerinin rekreasyonel etkinliklere katılımlarında engel oluşturabilecek faktörlerin belirlenmesi

Üniversite öğrencilerinin rekreasyonel etkinliklere katılımlarında engel oluşturabilecek faktörlerin belirlenmesi Cilt:6 Sayı:1 Yıl:2009 Üniversite öğrencilerinin rekreasyonel etkinliklere katılımlarında engel oluşturabilecek faktörlerin belirlenmesi Mehmet Demirel* Duygu Harmandar** Özet Bu çalışmanın amacı, üniversite

Detaylı

İlkokullarda Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Oyun Ve Fiziki Etkinlikler Dersi İle İlgili Görüş Ve Uygulamaları

İlkokullarda Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Oyun Ve Fiziki Etkinlikler Dersi İle İlgili Görüş Ve Uygulamaları İlkokullarda Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Oyun Ve Fiziki Etkinlikler Dersi İle İlgili Görüş Ve Uygulamaları Uğur ŞENTÜRK, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu, Çanakkale,

Detaylı

Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi

Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi 186 Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi Filiz Kantek, Akdeniz Üniversitesi Antalya Sağlık Yüksekokulu, Antalya,Türkiye, fkantek@akdeniz.edu.tr

Detaylı

EVLİLİĞE HAZIRLIK PROGRAMININ ÇİFT İLİŞKİLERİ VE İLİŞKİ İSTİKRARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

EVLİLİĞE HAZIRLIK PROGRAMININ ÇİFT İLİŞKİLERİ VE İLİŞKİ İSTİKRARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ EVLİLİĞE HAZIRLIK PROGRAMININ ÇİFT İLİŞKİLERİ VE İLİŞKİ İSTİKRARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ THE EFFECTS OF MARRIAGE PREPERATION PROGRAM ON DYADIC RELATIONSHIP AND RELATIONSHIP STABILITY Özlem HASKAN AVCI Hacettepe

Detaylı

GÜVENLİK İKLİMİNİN BİREYSEL, ÖRGÜTSEL VE ORTAM ETMENLERİNİN BÜYÜK ÖLÇEKLİ MAKİNE, KİMYA VE MADEN İŞLETMELERİNDE İNCELENMESİ

GÜVENLİK İKLİMİNİN BİREYSEL, ÖRGÜTSEL VE ORTAM ETMENLERİNİN BÜYÜK ÖLÇEKLİ MAKİNE, KİMYA VE MADEN İŞLETMELERİNDE İNCELENMESİ GÜVENLİK İKLİMİNİN BİREYSEL, ÖRGÜTSEL VE ORTAM ETMENLERİNİN BÜYÜK ÖLÇEKLİ MAKİNE, KİMYA VE MADEN İŞLETMELERİNDE İNCELENMESİ Doç. Dr. Yakup KARA Ertuğrul YOZGAT (A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı) (İş Müfettişi

Detaylı

EĞİTİM İŞ ANNE BABALARIN ÖSS SINAVI SONRASI BEKLENTİ VE KAYGILARININ TESPİT EDİLMESİ ARAŞTIRMA NO:2 GENEL EĞİTİM SEKRETERLİĞİ 14.06.

EĞİTİM İŞ ANNE BABALARIN ÖSS SINAVI SONRASI BEKLENTİ VE KAYGILARININ TESPİT EDİLMESİ ARAŞTIRMA NO:2 GENEL EĞİTİM SEKRETERLİĞİ 14.06. 2009 EĞİTİM İŞ EĞİTİM VE BİLİM İŞGÖRENLERİ SENDİKASI ANNE BABALARIN ÖSS SINAVI SONRASI BEKLENTİ VE KAYGILARININ TESPİT EDİLMESİ ARAŞTIRMA NO:2 GENEL EĞİTİM SEKRETERLİĞİ 14.06.2009 ARAŞTIRMANIN AMACI Araştırmanın

Detaylı

Öğretmen adaylarının bilgisayar destekli eğitime karşı tutumları

Öğretmen adaylarının bilgisayar destekli eğitime karşı tutumları Cilt:7 Sayı:2 Yıl:2010 Öğretmen adaylarının bilgisayar destekli eğitime karşı tutumları Serkan Yıldırım *, Abdullatif Kaban ** Özet Eğitim ortamlarında birçok teknoloji kullanılabilmektedir. Bu teknolojiler

Detaylı

İLKÖĞRETİMDE MÜZİK ÖĞRETMENİNİN KULLANDIĞI ÇALGININ ÖĞRENCİNİN DERSE İLİŞKİN TUTUMUNA ETKİSİ

İLKÖĞRETİMDE MÜZİK ÖĞRETMENİNİN KULLANDIĞI ÇALGININ ÖĞRENCİNİN DERSE İLİŞKİN TUTUMUNA ETKİSİ İLKÖĞRETİMDE MÜZİK ÖĞRETMENİNİN KULLANDIĞI ÇALGININ ÖĞRENCİNİN DERSE İLİŞKİN TUTUMUNA ETKİSİ Uzman Öğretmen Aytül Levent ATSO Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi alevent_66@hotmail.com Yrd. Doç. Dr. Serpil Umuzdaş

Detaylı

OKUMA ALIŞKANLIKLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ANKARA ÜNİVERSİTESİ KALECİK MESLEK YÜKSEKOKULU ÖRNEĞİ

OKUMA ALIŞKANLIKLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ANKARA ÜNİVERSİTESİ KALECİK MESLEK YÜKSEKOKULU ÖRNEĞİ OKUMA ALIŞKANLIKLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ANKARA ÜNİVERSİTESİ KALECİK MESLEK YÜKSEKOKULU ÖRNEĞİ Pınar ŞANLIBABA 1, Eda GÜMÜŞ 2 Özet Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin kitap okuma alışkanlıklarına

Detaylı

Yaşam Değerleri Envanterinin Faktör Yapısı ve Güvenirliği. Prof. Dr. Hasan BACANLI Doç. Dr. Feride BACANLI

Yaşam Değerleri Envanterinin Faktör Yapısı ve Güvenirliği. Prof. Dr. Hasan BACANLI Doç. Dr. Feride BACANLI Yaşam Değerleri Envanterinin Faktör Yapısı ve Güvenirliği Prof. Dr. Hasan BACANLI Doç. Dr. Feride BACANLI Rokeach İnsanların sahip oldukları değerler uzun zamandır psikolog ve sosyologların ilgisini çekmiştir.

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Yardımcı Doçentlik Tarihi: 1999 Doçentlik Tarihi: 2012

ÖZGEÇMİŞ. Yardımcı Doçentlik Tarihi: 1999 Doçentlik Tarihi: 2012 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Arzu Araz 2. Doğum Tarihi: 17/ 04/ 1967 3. Ünvanı: Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Ege Üniversitesi 1988 Y. Lisans Sosyal Psikoloji

Detaylı

YARASA VE ÇİFTLİK GÜBRESİNİN BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ ve BUĞDAY BİTKİSİNİN VERİM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ

YARASA VE ÇİFTLİK GÜBRESİNİN BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ ve BUĞDAY BİTKİSİNİN VERİM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ YARASA VE ÇİFTLİK GÜBRESİNİN BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ ve BUĞDAY BİTKİSİNİN VERİM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ TARIMSAL YAPILAR VE SULAMA ANABİLİM

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı.

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO535 Eğitimde Araştırma Yöntemleri

Detaylı

BİR EVLİLİK VE AİLE HAYATI EĞİTİM PROGRAMININ EVLİ KADINLARDA EVLİLİK UYUMUNA VE AİLE SİSTEMİNE ETKİSİ *

BİR EVLİLİK VE AİLE HAYATI EĞİTİM PROGRAMININ EVLİ KADINLARDA EVLİLİK UYUMUNA VE AİLE SİSTEMİNE ETKİSİ * M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi Yıl: 2012, Sayı: 36, Sayfa: 129-145 BİR EVLİLİK VE AİLE HAYATI EĞİTİM PROGRAMININ EVLİ KADINLARDA EVLİLİK UYUMUNA VE AİLE SİSTEMİNE ETKİSİ * ÖZET

Detaylı

Implementing Benchmarking in School Improvement

Implementing Benchmarking in School Improvement Implementing Benchmarking in School Improvement "Bu proje T.C. Avrupa Birliği Bakanlığı, AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığınca (Türkiye Ulusal Ajansı, http://www.ua.gov.tr) yürütülen Erasmus+

Detaylı

13. ULUSAL PSİKOLOJİK DANIŞMA VE REHBERLİK KONGRESİ BİLDİRİ ÖZETLERİ KİTABI. 07-09 Ekim, 2015 Mersin

13. ULUSAL PSİKOLOJİK DANIŞMA VE REHBERLİK KONGRESİ BİLDİRİ ÖZETLERİ KİTABI. 07-09 Ekim, 2015 Mersin 13. ULUSAL PSİKOLOJİK DANIŞMA VE REHBERLİK KONGRESİ BİLDİRİ ÖZETLERİ KİTABI 07-09 Ekim, 2015 Mersin 2 İÇİNDEKİLER Davet Mektubu... 5 Genel Bilgiler... 7 Kurullar... 8 Davetli Konuşmacılar... 12 Paneller

Detaylı

BAŞETME GRUBU İLE SOSYAL DESTEK GRUBUNUN HEMŞİRELERİN TÜKENMİŞLİK DÜZEYİNE ETKİSİ

BAŞETME GRUBU İLE SOSYAL DESTEK GRUBUNUN HEMŞİRELERİN TÜKENMİŞLİK DÜZEYİNE ETKİSİ BAŞETME GRUBU İLE SOSYAL DESTEK GRUBUNUN HEMŞİRELERİN TÜKENMİŞLİK DÜZEYİNE ETKİSİ Öğr. Gör. Dr. Neslihan GÜNÜŞEN DANIŞMAN Prof.Dr. Besti ÜSTÜN Tanımlayıcı Tükenmişlik Araştırmaları Randomize değil Kesitsel

Detaylı

Educational On-line Programmes for Teachers and Students

Educational On-line Programmes for Teachers and Students Educational On-line Programmes for Teachers and Students Hamit İVGİN - İstanbul Provincial Directorate of National Education ICT Coordinator & Fatih Project Coordinator in İstanbul Kasım 2014 - İSTANBUL

Detaylı

İngilizce de selamlaşma maksatlı kullanılabilecek pek çok yapı vardır. Bunlar Türkçeleri ile beraber aşağıda verilmektedir:

İngilizce de selamlaşma maksatlı kullanılabilecek pek çok yapı vardır. Bunlar Türkçeleri ile beraber aşağıda verilmektedir: İngilizce de selamlaşma maksatlı kullanılabilecek pek çok yapı vardır. Bunlar Türkçeleri ile beraber aşağıda verilmektedir: Informal Greetings (Gayri Resmi selamlaşmalar) - Hi. (Merhaba) -Hello. (Merhaba)

Detaylı

Development of the Dyadic Relationship Scale *

Development of the Dyadic Relationship Scale * Eurasian Journal of Educational Research, Issue 6, 1, 1- Development of the Dyadic Relationship Scale * Özlem HASKAN AVCI * Suggested Citation: Haskan Avcı, Ö. (1). Development of the Dyadic Relationship

Detaylı

a, ı ı o, u u e, i i ö, ü ü

a, ı ı o, u u e, i i ö, ü ü Possessive Endings In English, the possession of an object is described by adding an s at the end of the possessor word separated by an apostrophe. If we are talking about a pen belonging to Hakan we would

Detaylı

ÖĞRETMENLERE GÖRE MESLEK LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN REHBERLİK GEREKSİNİMLERİ

ÖĞRETMENLERE GÖRE MESLEK LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN REHBERLİK GEREKSİNİMLERİ M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi Yıl : 2005, Sayı 22, Sayfa : 171-184 ÖĞRETMENLERE GÖRE MESLEK LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN REHBERLİK GEREKSİNİMLERİ ÖZET M. Hülya KARAGÜVEN * Sibel CENGİZHAN

Detaylı

Dr. Nur DEMİRBAŞ ÇELİK

Dr. Nur DEMİRBAŞ ÇELİK İLETİŞİM BİLGİLERİ Adres: Çağlayan mah. Cendere Cad. Profilo Teknik ve EML Kağıthane/İST GSM : 506 253 04 90 E- Posta : demirbas.nur@gmail.com Dr. Nur DEMİRBAŞ ÇELİK EĞİTİM Doktora: (2010 2014). İSTANBUL

Detaylı