Halkla Ýliþkilerin Halktan Uzak Dili

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Halkla Ýliþkilerin Halktan Uzak Dili"

Transkript

1 Halkla Ýliþkilerin Halktan Uzak Dili Öðr. Gör. Meral ÇAKIR BERZAH Kocaeli Üniversitesi Ýletiþim Fakültesi ÖZET: Dil, insan deneyiminin her toplumda kendine ait öðeler ve kurallardan yararlanarak baþkalarýyla paylaþýlmasýný saðlayan karmaþýk bir bütündür. Bir toplumun dili o toplumun deðerlerini, inançlarýný, ekinini yansýtýr. Toplumlarýn tarih boyunca yaþadýklarý evreler dillerinde somutlaþýr. Toplum yaþamýna yön veren tüm etkenlerden dil de etkilenir ve her dil ait olduðu toplumun özelliklerini yansýtýr. Bir toplumun diðer toplumlarla iliþkilerinin etkileri dilde de ortaya çýkar. Ayný toplum içindeki insanlarýn, kurumlarýn, gruplarýn farklýlýklarý dili kullanýmlarýnda da görülür. Dil bu çerçevede, farklýlýðý hissettirmek için kullanýlan baþlýca araçlardan biri olarak ortaya çýkar. Tarih boyunca çeþitli devletlerde yöneticilerle yönetilenlerin dillerindeki farklýlýk (saray dilihalk dili), dilin ayný toplum içinde farklý kullanýmlarýyla ayrýcalýðýn vurgulanmasýna iyi bir örnek oluþturur. Belli meslek gruplarýnýn kendilerine özgü bir dil kullanmalarý o mesleðin ve mensuplarýnýn kendilerine özgü yapýsýný vurgular. Türkiye'de halkla iliþkiler uygulayýcýlarýnýn dilinde de giderek farklý bir yapý oluþtuðu gözlenmektedir. Bu çalýþmada; halkla iliþkiler uygulayýcýlarýnýn gittikçe artan bir þekilde yabancý sözcük kullanma eðilimiyle oluþan dil, 1. Dil, düþünce, üretim, 2. Ýktidar aracý olarak dil iliþkileri açýsýndan irdelenecektir. Çalýþmada, halkla iliþkiler alaný ile ilgili süreli yayýnlar, Türkiye Halkla Ýliþkiler Derneði internet sitesi ve örnek olarak belirlenen bir halkla iliþkiler uygulama sunumunda dil, belirtilen açýlardan deðerlendirilecektir.

2 GÝRÝÞ Halkla iliþkiler, toplumlarla ilgili çevreleri, toplumlarla toplumlar arasýndaki iliþkileri tasarlayan ve yürüten bir çerçevede ele alýndýðýnda hakettiði doyurucu ve tamamlayýcý bir þekilde anlamlandýrýlabilecek iliþkiler örgüsünü ifade eder. Ancak bu çerçeveyi de dünyasal ölçekli ekonomik, politik, kültürel ve toplumsal geliþmeleri yorumlayarak saðlýklý bir þekilde anlamlandýrmak gerekir. Halkla iliþkileri bu durum ve geliþmelerin dýþýnda deðerlendirmeye çalýþmak miyop bir bakýþ açýsýný, fotoðrafýn bütününü deðil yalnýz gözün önündekini gören saðlýksýz bir bakýþý ortaya koyar. Halkla iliþkiler, egemen söylemde dikkatlerin yöneltildiði gibi yalnýzca gerçek veya tüzel kiþilikle ilgili çevreleri arasýndaki iliþkileri ifade etmez. Bu iliþkileri de etkileyen ve kapsayan toplumlararasý halkla iliþkileri gözden uzak tutarak, dar çerçeveli bir yaklaþýmla halkla iliþkileri bütünlüklü ve anlamlý bir þekilde kavramak ve yorumlamak mümkün deðildir. Halkla iliþkilerciler de bu çerçevenin dýþýnda tutulamaz, içinde yer aldýklarý toplumlarýn gücü ve geliþmiþliði oranýnda dünyasal ölçekli geliþmelerden etkilenirler. Kendileri hedef kitlelerini etkilemeye yönelik faaliyetlerini sürdürürken bir yandan da hedef kitlesi olduklarý çevreden etkilenirler. Hedef kitlelerinde halkla iliþkilerini tasarlamak ve yürütmek üzere sorumluluk aldýklarý gerçek veya tüzel kiþilik adýna etki oluþturmaya çalýþýrken, onlar üzerinde de hedef kitlesi olduklarý bir yapý etkide bulunmaya çalýþýr. Etki alanlarý dikkate alýndýðýnda da halkla iliþkilercilerin etkilenmelerinin sonuçlarýnýn içinde yer aldýklarý topluma yansýyacaðý görülür. Ýnsanlarýn baþat enformasyon kaynaðý medyaya içerik saðlayan kurumlar içinde halkla iliþkilerin ilk sýrada yer almasý, toplumlarýn yönlendirilmesinde medyayý etkileyen önemli unsur olarak halkla iliþkilerin yerini, doðal olarak da halkla iliþkilercilerin sorumluluðunu ortaya koyar. Bu da halkla iliþkilerin sorumluluðunun medyadan çok daha aðýr olduðunu açýklar. Temeli iletiþime dayanan halkla iliþkilerde dil, iletiþimin temeli olmasý açýsýndan tartýþýlmaz bir önem taþýr. Toplumlarýn inançlarý, bilim ve sanata katkýlarý, tarih boyunca geçirdikleri evreler dillerinde de izlenir. Hangi toplumlarla iliþkilerinin hangi dönemlerde daha yoðun olduðu, hangi kültürlerden etkilendikleri, dünyaya bakýþlarý, dilleri incelenerek ortaya konulabilir. Bu çalýþmanýn konusu da buradan yola çýkýlarak belirlenmiþtir; Türkiye'de halkla iliþkilercilerin dili kullanýmlarýyla halkla iliþkileri, kendilerini ve içinde yer aldýklarý toplumu nerede gördüklerini, nasýl konumlandýrdýklarýný deðerlendirmek, yabancý sözcük kullanma nedeniyle dil-düþünce-üretim iliþkisini ve dil aracýlýðýyla iktidar arayýþýný irdelemek. Çalýþmanýn ilk bölümünde dile iliþkin kavramsal çerçeve verilmiþ, ikinci bölümde halkla iliþkilerde yabancý sözcük kullanmaya yönelik araþtýrmaya yer verilmiþtir. 2. HALKLA ÝLÝÞKÝLERÝN YABANCI DÝLÝ Halkla iliþkiler, kamuda veya özel sektörde, ekonomi veya politika alanýnda, gerçek veya tüzel kiþilik kim için söz konusu olursa olsun, iki taraf arasýndaki iliþkilerden oluþur. Taraflar arasýndaki iliþkilerde eþitlik ya da denge söz konusu deðildir; bir taraf etkileyen, diðer taraf etkilenendir. Bir taraf odakta diðer taraf çevrede yer alýr. Odakta yer alan iliþkinin türünü ve içeriðini belirler, çevredekini etkiler. Bu, halkla iliþkilerin tüm tanýmlarýnda ihmal edilmeyen bir unsur olarak yer alýr; etkilenmesi gereken "hedef kitle". Halkla iliþkilerde karþýlýklýlýktan da söz edilir ancak bu karþýlýklýlýkta hedef kitlenin odak'ý etkilemesi ancak odak'ýn izleyeceði yol-yöntemlerin hedef kitlenin özellikleri ve tepkileri ile yeniden belirlenmesi/deðiþtirilmesi söz konusudur. Hangi alanda uygulanýrsa uygulansýn taraflar arasýndaki iliþkinin türünü ve içeriðini odakta bulunan gerçek veya tüzel kiþilik adýna tasarlayýp yürütmeyi ifade eden halkla iliþki-

3 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH lerin temeli iletiþime dayanýr. Dar veya geniþ hedef kitleleri etkilemek, ikna etmek, rýza oluþturmak, özünde; odakta yer alan lehine bilinç inþa etmek olan halkla iliþkiler etkinlikleri, iletiþim araç ve yöntemleriyle hayata geçirilir. Ýletiþimi "anlamýn paylaþýlmasý" veya "duygu, düþünce ve bilgilerin her türlü yolla paylaþýlmasý" olarak tanýmladýðýmýzda "her türlü yol", duygu, düþünce, bilgi, anlam, vs.'yi aktaracaðýmýz "dil"leri ifade eder. Mekânýn, alanýn düzenlenmesi, renkler, beden dili, tepki verme-vermeme, seçilen sözcükler, yaþanan yer vs. her biri bir dil oluþturur. Bireylerin ya da örgütleri tercih ettikleri ortamlar, araçlar, iliþkide bulunduklarý taraflar için de ayný anlamý taþýyorsa, benzer sonuçlara ulaþýlmasý beklenir. Ýletiþimin baþarýsý "dil"e hâkim olabilmek, iletinin amaçlanan "yorumu"nu saðlayabilmekten geçer. Burada þu iki unsura da deðinmek gerekir: Ýletiþimi tasarlama ve yürütme sorumluluðu üstlenenlerin tasarladýklarýný mümkün olduðunca anlam kaybýna uðramadan kaydedebilmesi ve ifade edebilmesi: ifade ettiklerinin hedefte yer alanlar tarafýndan anlaþýlabilmesi, amaçlandýðý þekilde anlaþýlýp yorumlanmasý. Ýletiþimde gürültü, parazit olarak da adlandýrýlan iletiþim engellerinin çoðu buna iþaret eder. Örneðin iletinin yeterince açýk ve net olmamasý hem çoklu okumaya hem de farklý anlamalara neden olabilir. Kaynaðýn niyeti bu deðilse, sonuç arzu edilenin dýþýnda yani baþarýsýzdýr. Ya da zihinde tasarlananlarýn kayba uðramadan ifade edilebilmesi, kaydedilebilmesi. Ýnsan zihninde yalnýzca sözcükler deðil, imgelerle de iþlem yapar ve bunlarýn sonuçlarýný/ürünlerini her zaman sözcüklerle ifade edemeyebilir, düþündüklerinin tamamýný hedefe aktaramaz ya da düþündüklerini anlam kaybýna uðramadan hedefe aktaramaz. Ya düþündüklerini ifade edebileceði sözcükleri bulamaz ya da karþýsýndakinin anlayabileceði bir dille ifade edemediði için istenen sonuç elde edilemez (anlam paylaþýlamaz). Ýletiþimin baþarýsýný engelleyen unsurlardan sadece bu ikisinde bile "dil"in önemi açýkça görülür. Yüz yüze, bireyler arasýndaki iletiþimde dile hakim olamama, yetkin olmama, düþünce, duygu ve bilgileri aktarmadapaylaþmada nasýl engel oluyorsa, hedef kitlelere üstelik medyayla ulaþmada halkla iliþkilercinin "dil"inin yetkinliði de ayný þekilde üstelik daha büyük boyutlarda engel oluþturur. Halkla iliþkilerde dil bu anlamda iki þekilde hayati önem taþýr. Biri deðinildiði gibi çevreyle iletiþimde ortak anlamlarda buluþabilme, diðeri ise iletiþime konu olan içeriðin üretilmesinde yetkinlik; görüleni, anlaþýlaný, kavrananý, zihinde tasarlananý ifade edebilme yeteneði. Nermi Uygur'un dediði gibi (1997); Her dil bir çeviridir. Her dil, dile getirdiði þeylerin çevirisidir. Dile getirilenler, dile çevrilenlerdir. Dil, çevirdiklerinin toplamýdýr. Bu anlamda çeviri, dil-olmayan bir þeyin dilortamýna aktarýlmasýdýr. Çevirmekle dil, varlýðý insana belirli kýlar. Nesnelerin varlýðýna çoðu kez adlandýrdýktan sonra; ancak bu nesneleri dile getirince eriþiriz. Çeviriyi uyartýp ayarlayan gerçeklik, çevrilirken, çevirme iþleminin özü gereði deðiþikliðe de uðrar. Bunu yapan, yapmak zorunda olan, dildir. Çünkü çevirmek bir þeyi baþka bir ortama ulaþtýrmak, çevrilmiþ bir kýlýkta ortaya çýkarmaktýr. Dilin çevirici görevi tek tek duyu organlarýnýn baþarýsýndan ayrý tutulamaz. Görülen, iþitilen, dokunulanlar aslýnda nasýlsalar öyle mi duyumlanýr? Duyumlarýn çevirdiði ile duyu organlarýnýn algýladýðý dýþþeyler özdeþ deðildir. Çünkü duyu organlarýnýn durumu bu organlarýn dýþarýdaki konusunu belirtir. Bozuk gözlüler nesneleri saðlam gözlülerden baþka türlü görür. Duyulmama, duyu dýþýndakini duyuca alma, duyumlara çevirmedir; duyum algýladýðýný özümser, yani deðiþtirir. Dil de dil olmayan her þeyi dilce algýlar. Yöneldiði "bir þeyler" bulmasýna karþýn çeviriye edilgen, olaný düpedüz yansýtan, salt alýcý bir gözle bakamayýz. Dil çevirisi ne bir fotoðraf makinesinin yaptýðýný yapar ne de seslere aracýlýk eden telefon telini andýrýr. Her verimiyle dile-çevirme süreçlerinin baþardýðý, çevirinin bulduðu þeyi çevirice bir iþleme uðrattýðýný belli eder. Olaný 321

4 322 olduðu gibi deðil, varlýk düzeni deðiþtirerek sunar. Ama olanýn kendisini deðiþtiremez; dil kýlýðýnda bir varoluþa geçirir. Bir varlýða yenisini yaratan aracýdýr dil. Her varlýk durumunu karþýlayan dil durumu, bu karþýlayýþý çeviriciliðine borçludur. Dil, nesneleri olduðu gibi fikirleri, kavramlarý, tasarýmlarý da "dil kýlýðýnda bir varoluþa" (Uygur: 1997) geçirme aracýdýr. Ýletiþimin baþarýsý anlamýn paylaþýlmasý ile karþýlandýðýnda, bu anlamý oluþturan ya da ifade edenlerin "dil"i kullanýmlarýnýn önemi ortaya çýkar. Uygur'a göre, dilin gerisindeki temeli, dili kullanan insaný hiçbir zaman gözden yitirmek doðru deðildir. Anlam kullanýþtadýr. Ama bu kullanýþ insana baðlý bir kullanýþtýr. Anlam, anlam veren insanýn dilde baþardýðýdýr. Çok iþte olduðu gibi anlamlýyla anlamsýzýn efendisi de insanýn kendisinden baþka bir þey deðildir. Binbir etkinin ortasýnda varlýðýný ayakta tutmaya çalýþýp didinirken, dilini kullanarak seçen, karar veren, türdeþleriyle çatýþan, anlaþan hep insandýr. Yürürlükteki kurallarý çiðneyen dil yapýtlarýný kimse anlamlý kýlamaz. Böylesi dilce saçma, hepten saçmadýr. Binbir dereden getirilen suya karþýn anlamlý bir þey yeþermez orda. Dilce saçma bir þey söylemediði gibi hiçbir þey de söyleyemez. Kuralca, biçimce, yapýlýþça aykýrýlýk göstermeyen dil ürünleriyse söyledikleri bakýmýndan insanýn anlamca deðerlendirici gücüne baðlýdýrlar. Anlamlý oluþu þöyle ya da böyle belirlemek, insanýn, dil dýþý etkilerin neredeyse sonsuz zenginliði içindeki seçmesine dayanýr. Bireysel, toplumsal, tarihsel etmenler, anlam-veriþin ayarýdýr. Hedef kitlelere ulaþmak için medyadan yararlanan halkla iliþkiler, medyanýn en önemli içerik saðlayýcýsýdýr. Bundan dolayý halkla iliþkilercilerin kullandýðý dil, bu dille ifade edilen de ayrýca önem taþýr. Medya toplumu, halkla iliþkiler kurumu medyayý etkiler. Bu anlamda bakýldýðýnda halkla iliþkilerin medyadan daha aðýr sorumluluk taþýdýðý görülür Dil: Toplumsal Uzlaþým Dil, insanlar arasýnda duygu, düþünce ve bilgilerin paylaþýmýný olanaklý kýlar. Bu paylaþýmýn gerçekleþebilmesi ise anlamlarýn ortaklýðýný gerektirir. Dile iliþkin tanýmlarda da "anlamlarýn paylaþýlabilmesi"nin önemi vurgulanýr. Dil; "Düþünce, duygu ve isteklerin bir toplumda ses ve anlam yönünden ortak olan ögeler ve kurallardan yararlanýlarak baþkalarýna aktarýlmasýný saðlayan çok yönlü, çok geliþmiþ bir dizgedir" (Aksan: 1998). Varlýðýný yalnýzca topluluk üyeleri arasýnda yapýlmýþ bir tür sözleþmeye borçlu olan dil, hem dil yetisinin toplumsal ürünüdür hem de bu yetinin bireylerce kullanýlabilmesi için toplumun benimsediði zorunlu bir uzlaþýmlar bütünüdür (Saussure:1985: 12-13). Dolayýsýyla gerek sözel, gerekse bedensel dilde bireyin kendine özgü eylemlerinin iletiþimi saðlamasý ancak diðerlerinin de bu eylemlere benzer/ortak anlamlar vermesiyle mümkündür. Andre Martinet de dile iliþkin tanýmýnda bunu vurgular; "Dil, insanýn kendi bilgi ve deneylerini, bir anlamsal kapsamý ve bir ses karþýlýðý olan birliklerle, her toplumda bir baþka biçimde açýkladýðý bir bildirim aracýdýr" (Vardar: 2001) Yani, "her dil var olan bir durumu kendi açýsýndan belirtir" (Portine: 1980'den aktaran Günay, 2004: 20). Her dilin kendi söz daðarcýðý, kendine özgü yasalarý, kurallarý vardýr. Konuþulduðu toplumca kabul edilmiþ bir kurallar bütünü olan dil, Gökberk'e göre (1997: 72-73); bize ruh durumlarýmýzý ve ortak dünyamýzdaki nesneleri betimler. Ancak dünyanýn yansýz ve yalýn bir kopyasýný vermez, dilde bir de nesnelerin özne ile canlý olarak kaynaþtýðýný görürüz. Çünkü dil, sadece ortak bilgilerin herkes için geçerli bilgilerin toplamý olan bir ussal yasa (logos) deðildir, dilde bir de ruh saklýdýr. Ussal yasa dünyamýzdaki varlýklarý nesnel bir düzen içine yerleþtirmeye çalýþýr, ruh ise nesne ile kaynaþýp ona kendi benliðinin formunu kazandýrmak ister. Bundan dolayý her ulusal dil tektir. Her dilde bu evren düzeni baþka bir biçimde yorumlanýr. Bu baþkalýðýn nedeni, dillerin farklý geliþme basamaklarýnda bulunmalarýndan, nesnelerin her dil (toplum) için ayrý önemleri olmasýndan ve bir de dillerin

5 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH türlü bilgi alanlarýna ayrý açýlardan gitmelerindendir. Bu durumu Jung, kitlesel bilinçaltý kavramýyla açýklar. Jung'a göre insanlarýn bireysel bilinçaltlarý olduðu gibi kitlesel bilinçaltlarý da vardýr. Ýnsanlarýn kuþaktan kuþaða aktardýðý deneyimler aile, yakýn çevre ve medya ile çocuða aktarýlýr. Ýnsan, dýþ dünyaya iliþkin gerçeklikleri kendi tarihi içindeki iletiþimle öðrendiðini zanneder. Oysa bu süreçte önceden beri gelen deneyimlerin oluþturduðu kodlamalar etkili ve belirleyicidir. Bu da ayný toplum içinde yaþayanlarýn kitlesel bilinçaltý kavramý ile açýklanýr ve her toplumun farklý dünya görüþünü dilinde de görmemizi açýklar. Humbold da (Akarsu: 1998) "Uluslarýn ayrýlmasýný dil saðladýðý gibi uluslar da dile ulusal formlarýný verir" der. Ona göre, dil ayný zamanda ulusun ruhunun dýþ görünüþüdür. Ayný ulusun bireyleri, onlarý baþka uluslardan ayýran ulusal bir birþekillilik gösterirler. Bu birþekillilik ulusun karakterini ifade eder. Dilin karakteri de bu ulusal karakterden doðar. Uluslarýn þekillenmesi, geliþmesi, karakterlerinin belirmesi dili de etkiler. Her dil, ulusun özelliðiyle belli bir özellik kazanýr ve yeniden ayný þekilde ulus üzerinde etkide bulunur. Birçok dillerin sözcükleri bütünde ayný kavramlarý gösterseler bile hiçbir zaman gerçekten eþanlamlý deðildirler. Porzig de ayný þeyi söyler; "Farklý uluslar ayný þeyi farklý farklý dile getirirler" Dil-Düþünce-Üretim Ýliþkisi Dile iliþkin tanýmlarda ortak noktalardan biri de dilin düþünceyi ifade etme aracý olmasýdýr. Dil ve düþünme arasýndaki iliþki bildiðimiz en eski düþünürlerden günümüze dek süren bir tartýþma konusu olmuþtur. Eflatun dilin "düþünceleri sesin yardýmýyla, özne ve yüklemler aracýlýðýyla anlaþýlabilir duruma getirmek" olduðunu söylemiþ, düþünme ve konuþma eylemlerinin ayný þeyler olduðunu, yalnýz, içinden konuþmanýn ruhun sesi açýða vurmadan kendi kendine konuþmasý sayýlabileceðini kabul etmiþtir. Wygotski, düþünme eþittir dil eksi ses derken, Martinet, örgütlenmiþ bir düþüncenin ancak dille var olabileceðini ifade etmiþtir. Düþüncenin, bilinçli bir fikir uðraþý olarak incelendiðinde dilden bütün bütün ayrý olduðunu kaydeden Langacker yine de düþüncenin en büyük bölümünün dille ilgili olduðunu kabul etmiþtir. Buyssens de yabancý dildeki bir anlatýmý düþüncemizle çaðrýþtýrdýðýmýzý, bunun da bizi düþünce iþinin dilden ayrý, baðýmsýz olduðu ve zihin iþlemlerinin dil sayýlamayacaðý yargýsýna götürdüðünü ileri sürmüþtür (Aksan: 1998). Hamann (Akarsu: 1998), aklýn kendi içine kapalý soyut bir þey olmadýðýný, aklýn anlama süreçlerinin bütününden oluþan bir þey olduðunu, ancak, anlama denilen þeyin de dille gerçekleþtirilebileceðini, dil olmasaydý aklýn da olmayacaðýný söylemiþtir. Ona göre, sessiz bir düþünce, seslere kendini dökmemiþ bir düþünce de vardýr ama bu sessiz düþünce de dilden hiçbir zaman büsbütün arý deðildir. Her düþünmede içten bile olsa, ses halinde dýþarý çýkmamýþ olsa da içten bir konuþma vardýr. Humboldt'a göre (Akarsu: 1998) dil aslýnda düþüncenin gerçekleþmesinin koþuludur. Dilin asýl olan yaný, düþüncenin kendini bir gerçekleþtirme koþulu olmasýdýr. Ýnsanlar arasýndaki görüþmeyi bir yana býraksak da konuþma, yalnýz bir bireyin düþünmesinin zorunlu koþuludur. Düþüncenin gereçleri tüketilemeyeceði gibi düþüncenin kendisi de bir sürü göstergeler ve baðlýlýklarla ancak dilde meydana gelebilir. Dil, düþünceyi tamamlayan, onu son noktasýna eriþtiren bir þeydir ve insanlarý düþünen varlýk olarak gösteren bir yeteneðin geliþmesidir. Vardar'a göre (2001), dil, düþünme eylemi ve düþünce açýsýndan ele alýndýðýnda insaný insan yapan herþeyin büyük ölçüde dilde yer aldýðý ya da dile yansýdýðý görülür. Dil, bireyin bilincini oluþturan, benliðini biçimlendiren temeldir; bilincin köklerine, bilinçaltýnýn derinliklerine uzanan baþlýca insansal iþlevdir. Düþünce, us, bilgi, buluþ, insansal anlamda ancak dille olanak kazanýr. Düþünsel-ruhsal bir oluþum etkeni olan dil, dünyayý anlýðýmýzýn egemenliði altýna sokan temel araçtýr, baþlýca anlatým yöntemidir. Vendryes (Aktaran Vardar: 2001); insanýn nesnelerin 323

6 varlýðýný ancak onlarý adlandýrarak kavrayabildiðini söyler. Ona göre; dünya ancak düþünce düzlemine aktarýlarak bilgi konusu olduðunda bir karýþýklýklar bütünü olmaktan çýkar. Çünkü bilgi, her nesneyi içinde boðulduðu yýðýndan çekip çýkararak bu karýþýk bütüne düzen getirir, onu anlaþýlýr kýlar. Dil-düþünceye iliþkin görüþlerin farklýlýðýna karþýn dil bilimciler ve dil felsefecileri þu konuda birleþmektedirler: Sözcükler ayný kavramlarý gösterseler bile farklý dillerde hiçbir zaman eþanlamlý deðillerdir. "Dil terimiyle herhangi bir toplumun/ulusun bireyleri arasýnda anlaþma saðlayan yerleþik dizge anlatýlýr. Bu dizge, anlam taþýyan belli ses birimlerinden oluþur. Sözcük adýný verdiðimiz iþaret, bir kavram bir de ses yönü olan, her dilin kaynaþmýþ bir düþünce-ses bileþimidir; dildeki dildeki baþka ögelerle iliþkili bir anlama ve anlatma birimidir. Ýnsanlarýn çeþitli bakýmlardan nitelikleri nasýl birbirinden farklý ise, toplumlarýn dünyayý görüþleri, deðerlendirmeleri de öylece birbirinden ayrýldýðý için kavramlar da dilden dile deðiþir (Aksan: 1998). Humboldt (Akarsu:1998) birçok dilde sözcüklerin bütünde ayný kavramlarý gösterseler bile, hiçbir zaman gerçekten eþanlamlý olmadýðýný belirtmiþtir. Ona göre; bir sözcük, kavramýnýn yalnýzca maddesel göstergesi olduðundan, ayrý ayrý bireyler tarafýndan ayný biçimde tasarlanamaz, her birinde ayrýlan bir þey vardýr. Bir taným onlarý tam tamýna içine alamaz. Uluslarýn ayrý ayrý dünya kavrayýþý, karakteri sözcüklerin anlamýnda saptanmýþtýr 2.3. Ýktidar Aracý Olarak Dil Her toplumun farklý bir dili olduðu gibi, bir toplum içindeki topluluklarda da dil farklýlýklarý görülür. Ortak dil yalýn deðildir, karýþýk, ayrýmlaþmýþ, bir kuruluþtur. Ayný dilde çeþitli aðýzlar, günlük dil, yazýnsal dil, meslek dili, devlet dili, vb. vardýr (Porzig; aktaran Akarsu: 1998). "Ayný dil çevresinde yer alan bireylerle bunlarýn baðlandýðý toplumsal katmanlar, uðraþ öbekleri, vb. ortak aracýn kimi yönlerini deðiþik biçimde kullanýrlar. Sözlüksel düzlemde bu ayrýmlaþma iyice belirginleþir. Böylece dýþ dünyaya bakýþ açýsýndaki ortaklýk toplumsal etkenlerin iþe karýþmasýyla görece bir niteliðe bürünür. Toplumsal konum ve durumlara göre ortak aracýn oynamalar gösterdiði, deðiþik deneyim ve düþün yapýlarýn belirdiði saptanýr (Vardar: 2001). Ayný dil çevresindeki farklý kullanýmlar, insanlarýn yaþadýðý coðrafi bölgenin, ekonomik yapýnýn, göç alýp vermesinin, iliþkide bulunduklarý diðer toplumlarýn ve diðer birçok unsurun etkisiyle oluþur. Benzer þekilde farklý meslek gruplarýnda yaptýklarý iþe özgü bir dilin oluþtuðu görülür. Bu özgülük, o meslek grubunda bulunanlarýn kendi aralarýnda daha kolay anlaþabilmeleri, iþlerinin teknik terimlerini rahatlýkla kullanabilme olanaðý saðladýðý gibi bazan toplumun diðer üyelerinin anlayamamalarý dolayýsýyla onlara bir ayrýcalýk da saðlar. Diðerlerinin tam olarak anlayamadýðý terimlerin kullanýldýðý bu dil ayný zamanda o iþle uðraþanlarýn kendi alanlarýndaki iktidarýný vurgular. Örneðin; kendi bedenindeki rahatsýzlýk dolayýsýyla baþvurduðu hekimin günlük konuþma dili dýþýndaki açýklamalarý ile birey kendi bedenindeki rahatsýzlýðýn ne olduðunu bile tam anlayamaz ama hekimin önerilerini uygular. Benzer þekilde içinden çýkamadýðý hukuki terimlerle kendini, davasýný ifade edemeyeceðini düþünen bireyler, çoðu kez kendilerinin çözebileceði sorunlar için de hukukçularýn yardýmýna baþvururlar. Bazý iþ alanlarýndaki günlük konuþma dilinin dýþýndaki dil, diðer bireyleri kendi alanlarýnda onlara baðýmlý kýlar. Baþka bir deyiþle, o iþ alanýndakilerin iktidarýný vurgular. Vardar'a göre (2001); insanýn dýþ dünyayla ve öbür bireylerle iliþkilerini yansýtan ve biçimlendiren, düþünceyle birlikte tüm toplumsal ve ruhsal kiþiliðini oluþturan dil, gerçeklik ya da nesneler üstünde etki aracý olduðu gibi, kimi yönleriyle baþkalarýný etkileme, yönlendirme, yöneltme aracýdýr da. Yalnýz gerçekliðe iliþkin deneyimleri aktarmakla kalmaz, belli amaçlarla gerçekliðe þu ya 324

7 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH da bu görüntüyü verme yöntemi olarak da kullanýlýr. Dil salt edilgen bir araç deðildir; yalnýzca yansýtýcý olmakla kalmaz. Ayný zamanda etkin bir biçimlendirme ve yönlendirme aracýdýr. Nesnel gerçekliðin öznel biçimde algýlanýþ ve anlatýlýþýný saðlayan bir çerçeve, bir tür düþünsel yapý sunar. Var olan ve düþlenen her þeyi belirtmekle kalmaz; gerçekliðin kendine özgü bir görünüm almasýný saðlar. Dil bu iþlevleriyle her zaman iktidarýn temel unsurudur. Ýnsanlar kimi zaman dili kullanýmlarýyla ayrýcalýklarýný vurgulamýþ, kimi zaman da iktidarlarýný vurgulamak için dili kullanmýþlardýr. Örneðin (Köksal:2003); kimi zaman devleti yönetenler özellikle halka yabancý bir dili devlet ya da saray dili olarak benimsemiþlerdir. Böylece halkla kendileri arasýnda yükselttikleri bir dil duvarý arkasýna sýðýnýp devlet hizmetlerini ancak bu dili konuþan azýnlýk çevrelerinin tekelinde tutmayý baþarmýþlardýr. Ýngiliz sarayýnda 15'inci yüz yýla kadar Fransýzca konuþulmuþtur. Türkler de Osmanlý Ýmparatorluðu döneminde Osmanlý Türkçesi adýný verdikleri Türkçe, Arapça, Farsça gibi farklý dillerin kelime ve dilbilgisi yapýlarýný bir arada kullanan yapay bir yazý dilini "kaba" saydýklarý Türk halkýnýn dilinden ayýrarak geliþtirmiþlerdir. Yönetim iþlevi bakýmýndan devlet ile özdeþ bir kurum olarak ele alýnabilecek dinin dile iliþkisinde de benzerlik görülmektedir. Devlet dilinin halk dilinden ayrý tutulmasý eðilimi toplumun dizginlerini ellerinde tutan yönetici sýnýfta görüldüðü gibi din adamlarýnda da görülmüþtür. Hýristiyanlýk ta Latince, Ýslam da da Arapça, din adamlarýnýn kendi ayrýcalýklarýný sürdürebilmeleri kaygýsýyla tanrý dili olarak savunduklarý dil olmuþtur. Dil farklýlýðýnýn yöneticilerin elinde güçlü bir baský aracý olacaðý açýktýr. Yasalarýn, kurallarýn, yeni kararlarýn toplumca iyi anlaþýlmadýðý bir ortamda bireylerin haklarýný savunmalarý ya da korkusuzca yaþamalarý olanaklý deðildir. 3. ARAÞTIRMA YÖNTEM VE TEKNÝKLERÝ Nitel ve nicel veri toplama tekniklerinin ayrý ayrý ve bir arada kullanýldýðý araþtýrmada halkla iliþkilerle ilgili bir süreli yayýn, Türkiye Halkla Ýliþkiler Derneði Internet alaný ana sayfasý ve bir uygulama örneði olarak "Türkiye Markasý Projesi" yabancý sözcük kullanýmýyla ilgili olarak incelenmiþtir. Ýncelenen örneklerdeki yabancý sözcüklerle oluþan karma dilin ne ölçüde anlaþýlabilir olduðunun belirlenmesi amacýyla, yüzde 70'i yabancý dil hazýrlýk sýnýfýný baþarýyla geçmiþ, diðer yüzde 30'u da haftada en az 4 saat yabancý dil dersi almakta olan bir grupla anket çalýþmasý gerçekleþtirilmiþtir Araþtýrmanýn Konusu: Halkla Ýliþkilerin "Yabancý" dili Dil, duygu, düþünce ve isteklerin bir toplumda ses ve anlam yönünden ortak olan ögeler ve kurallardan yararlanarak aktarýlmasýný saðlayan çok yönlü bir dizgedir. Her dil onu konuþan topluma özgüdür. Uluslarýn dilleri inançlarýný, iliþkide bulunduklarý diðer toplumlarýn etkilerini, tarih boyunca geçirdikleri evreleri, kültürlerini görürüz. Özlü bir deyiþle "dil toplumun aynasýdýr". Bu çalýþmada da halkla iliþkilerde dilin kullanýmýnda hareketle ülkemizdeki halkla iliþkilercilerin halkla iliþkilere bakýþý, kullanýlan karma dilin üretime etkileri ve dil aracýlýðýyla ayrýcalýklý bir meslek grubu olma arayýþlarý irdelenmektedir Araþtýrmanýn varsayýmlarý: Araþtýrmada þu varsayýmlardan yola çýkýlmýþtýr: 1. Türkiye'de halkla iliþkilerciler çalýþmalarýnda yabancý sözcükler kullanmaktadýrlar. 2. Halkla iliþkilercilerin yabancý sözcük kullanma eðilimi iki þekilde açýklanmaktadýr: a) Mesleðe özgü bir dil oluþmasý, b) Küreselleþmenin sonuçlarýndan biri. 3. Halkla iliþkileri dünya ölçeðindeki ekonomik, politik, kültürel ve toplumsal geliþmelerden ve toplumlararasý halkla iliþkiler etkilerinden soyutlayarak saðlýklý bir þekilde deðerlendirmek mümkün deðildir. 325

8 326 Egemen yaklaþýmda dikkatlerin yöneltildiði gibi halkla iliþkilerin yalnýzca gerçek veya tüzel kiþilikle ilgili çevreleri arasýndaki iliþkilerle açýklanmaya çalýþýlmasý halkla iliþkilerin anlaþýlmasý ve anlatýlmasýnda saðlýklý ve yeterli deðildir. 4. Halkla iliþkilerciler sorumluluðunu üstlendikleri gerçek veya tüzel kiþilik adýna ilgili çevreleri etkilemeye çalýþýrken, kendileri de hedef kitlesi olduklarý çevrelerden (odaklardan) etkilenirler. Dünya ölçeðindeki geliþmeler ve toplumlararasý halkla iliþkiler etkinliklerinde kendileri de hedef kitle konumunda olan halkla iliþkilercilerin kullandýklarý dilde bu etkinin sonuçlarý görülmektedir. 5. Ýnsanlar ana dilleriyle düþünürler. Düþüncelerini ifade etmek için dile çevirirler. Ýnsanlarýn düþüncelerini tam anlamýyla hâkim olmadýklarý, özümsemedikleri bir dille ya da karma bir dille ifade etmeye çalýþmalarý hem anlama hem de anlaþýlma sorununa yol açar. Halkla iliþkilercilerin yabancý sözcük kullanma eðilimiyle oluþan karma dilleri de anlama ve anlatma sorununa yol açmaktadýr Araþtýrmanýn Amacý Araþtýrmada; 1. Halkla iliþkilerin dünya ölçeðindeki ekonomik, toplumsal, kültürel, politik geliþmelerin dýþýnda deðerlendirilemeyeceði, bu geliþmelerin etkilerinin dilde izlenebileceði, 2. Her alanda olduðu gibi halkla iliþkilerde de saðlýklý üretim için ulusal dile hâkim olmanýn gerekliliði, 3. Ülkemizde halkla iliþkilercilerin çalýþmalarýnda yabancý sözcük kullanmayý tercih etmelerinin ardýnda mesleðe özgü bir dil oluþturma eðiliminin bulunduðunu ancak bunun "anlama ve anlaþýlma" sorununa yol açtýðýný ortaya koymaktýr. 4. BULGULAR Araþtýrmada, halkla iliþkiler alanýnda bir süreli yayýn, bir internet alaný ve bir uygulama örneði yabancý sözcük kullanýmý açýsýndan incelenmiþ, bu incelemelerin sonuçlarýyla ilgili bir de sormaca uygulanmýþtýr Halkla iliþkilerle ilgili bir süreli yayýnda yabancý sözcük kullanýmý Araþtýrmada, MediaCat Dergisi yabancý sözcük kullanýmý açýsýndan örnek olarak belirlenmiþtir. Derginin seçilme nedeni halkla iliþkiler alanýna yönelik bir içeriðe sahip olmasýdýr. Dergi ayda bir yayýnlanmakta, okurlarýna aðýrlýklý olarak abonelik yoluyla ulaþmaktadýr. Derginin ait olduðu yayýn grubundaki diðer yayýnlarla birlikte ya da ayrýca ulaþýlabildiði bir internet adresi bulunmaktadýr. Çalýþmada MediaCat Dergisi'nin yýllarýnda yayýnlanan dokuz sayýsý kapak, dosya konusu, içindekiler ve MediaCat'ten baþlýklý sunuþ yazýlarý yabancý sözcük kullanýmýna iliþkin incelenmiþtir. Derginin incelenen sayýlarýnda kapak sayfalarýna iliþkin bulgular þöyledir: - Derginin adý yabancý sözcüklerden oluþmaktadýr: MediaCat. Derginin adýnýn altýnda "Aylýk Pazarlama Ýletiþimi Dergisi" açýklamasý bulunmakta ancak, içindekiler kýsmýnda "pazarlama" sözcüðü yerine "marketing" sözcüðü kullanýlmaktadýr. - Derginin incelenen dokuz sayýsýndan Þubat ve Mart 2006'da yayýnlanan sayýlarýnýn kapaklarý yazýsýzdýr. Diðer sayýlarýn kapaklarýnda görülen yabancý sözcükler þöyledir: - Eylül 2004: - - Haziran 2005: "Vatan Millet Warketing", "Marketing" - Aðustos 2005: "Light Ürün Pazarý" - Eylül 2005: "Baðýmsýz Ajanslar Network'lere Karþý", "Medialab Sensor: Marketiçi Reklam Araþtýrmasý" - Ekim 2005: "Retroseksüeller Metroseksüellere Karþý", "Mediatrik Pazarlama", "Pazarlamada Zafere Götüren Yol: Warketing" - Kasým 2005: "Medya Risturnlarý ve Þeffaflýk", "Warketing'e var mýsýnýz?" - Aralýk 2005: "Warketing", "Bir Kreatif

9 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH Direktörün Masasý" Derginin her sayýda yayýnlanan "Dosya" kýsmý incelendiðinde elde edilen bulgular þöyledir: Eylül 2004: Proaktif, sendrom, mecra, spesifik, trend, data, direkt, hipotez, http, realite, outdoor, kriter, showroom Haziran 2005: omnibus (catibus) Aðustos 2005: light, obezite, fast food, CRM, prevelans, kodeks Eylül 2005: CRM, CEO, relansman, konkur, word of mouth, entegre, PR, publicity. Ekim 2005: mediatrik, direktör, segmentasyon, youth survey Kasým 2005: perspektif, pragmatik, dizayn, müktesebat, performans, network, entegrasyon, PR, defansif, entegre, rehabilite Aralýk 2005: etnomarketing, fast food, sinerji, marijinal Þubat 2006: konjonktür, mortgate, performans, revizyon, efektif, verifikasyon, automatic spot recognition, parametre, rate card, reel, advertorial, kategori, agresif Mart 2006: kreatif direktör, talk show, sitcom, primitif Derginin her sayýsýnda yayýnlanan MediaCat'ten bölümünde elde edilen bulgular þöyledir: Eylül 2004: sendrom, müphem, proaktif Haziran 2005: marketing, ofisboy Aðustos 2005: hair style, mail, kreatif direktör, rezervasyon, trend, editör Eylül 2005: fizyonomi, performans, polemik, star, mediaedgie: Cia Medialab Sensor Ekim 2005: warketing, konsept, direktör, global, case Kasým 2005: risturn, PR, trend, warketing Aralýk 2005: risturn, , business governance, business ethics, perspektif, konkur Þubat 2006: konkur, global Mart 2006: Ýnternet Alaný Araþtýrmada Türkiye Halkla Ýliþkiler Derneði (TÜHÝD)'nin internet alaný ana sayfasý örnek alýnarak incelenmiþtir. "Türkiye" Halkla Ýliþkiler Derneði adýný almasý dolayýsýyla Türkiye'de halkla iliþkiler meslek odasý oluþturma faaliyetlerini de sürdüren TÜHÝD'in internet alaný halkla iliþkilercilerin dili kullanýmlarýyla ilgili önemli bir örnek oluþturduðu için belirlenmiþtir. TÜHÝD'in internet alanýna adresinden ulaþýlmaktadýr. Halkla iliþkiler alanýna yönelik ulusal ve uluslararasý geliþmeler, bilgi paylaþýmý, üyelere yönelik bilgiler, tartýþma konularý ve alanlarý, derneðe ve derneðin elektronik ortamdaki iletiþim grubuna üyelikle vb. içeriðe sahip olan ana sayfa yabancý sözcük kullanýmý açýsýndan incelendiðinde elde edilen bulgular þöyledir: Ana sayfada kullanýcýlarýn rahat ulaþabilmesini saðlamak amacýyla verilen kýsayollarda yabancý sözcük kullanýmý: "P.R." Dosyasý, "P.R." Yayýnlarý, Favori P.R. Siteleri, P.R. Makaleleri, platform Alanýn tasarýmýný üstlenen ya da katkýda bulunan tüzel kiþilik: designed by toksü&chase interactive TÜHÝD internet alaný ana sayfasýndaki destekleyen kuruluþlarýn adý konuyla doðrudan ilgili olmadýðý için deðerlendirmeye alýnmamýþtýr Uygulama örneði Araþtýrmada Türkiye Markasý Projesi yabancý sözcük kullanýmý açýsýndan incelenecek örnek olarak seçilmiþtir. Türkiye Markasý Projesi'nin özet sunumuna Türkiye Halkla Ýliþkiler Derneði internet alaný ana sayfasýndan verilen baðlantý ile ulaþýlabilmektedir. Çalýþmanýn niteliði ve önemi yapýlan kýsa 327

10 328 açýklamada belirtilmektedir: "HÝD "Türkiye Markasý" Projesi Halkla Ýliþkiler Derneði'nin de kurucu üyeleri arasýnda bulunduðu Türkiye Tanýtým Konseyi iki yýldýr "Türkiye Markasý" üzerine çalýþmalar yapýyor. Türkiye Tanýtým Konseyi, Türkiye'nin dünya ekonomisinden daha fazla pay alan güçlü bir ülke olmasý ve saygýnlýðýnýn artmasý için bütünsel deðerleriyle bir marka olarak tanýtýlmasý konusunda strateji, model ve uygulama planý hazýrlamak amacýyla bir araya gelen 13 sivil toplum kuruluþunun oluþturduðu bir sivil giriþim. Halkla Ýliþkiler Derneði, bu oluþumda yer alarak Türkiye Markasý Projesi'nde halkla iliþkiler bakýþ açýsýný ve disiplinlerini yansýtmayý amaçladý. HÝD'in Türkiye Markasý Projesi'ni oluþturmak üzere bir araya gelen HÝD Çalýþma Grubu Üyeleri, katýldýklarý çeþitli klinik, çalýþtay, konferans ve arama toplantýlarý sonucu edindikleri bilgilerle, Türkiye Markasý Projesine Halkla Ýliþkiler yaklaþýmýný getirecek bir çalýþma yaptýlar. HÝD bu çalýþmayý, TASK Çalýþma Grubu'na sundu ve Tanýtým Konseyi Ýcra Kurulu ile paylaþtý. HÝD'in "Türkiye Markasý" projesine halkla iliþkiler yaklaþýmý saðlayan sunumunu, üyelerimiz ve iletiþim sektörü ile web sitemiz aracýlýðýyla paylaþýyoruz." (http://www.hid.org.tr/tr_marka.php) "Türkiye'nin dünya ekonomisinden daha fazla pay alan güçlü bir ülke olmasý ve saygýnlýðýnýn artmasý için bütünsel deðerleriyle bir marka olarak tanýtýlmasý amacýyla bir araya gelen 13 sivil toplum kuruluþunun oluþturduðu bir sivil giriþim olan" (www.hid.org.tr) Türkiye Tanýtým Konseyi içinde yer alan (Türkiye) Halkla Ýliþkiler Derneði çalýþma grubu üyeleri tarafýndan hazýrlanan çalýþmada yabancý sözcük kullanýmýna iliþkin bulgular: Çalýþmanýn sunumunda baþlýktan sonra gelen ilk sayfada amaçlar belirtilmiþtir. Bu bölümde kullanýlan yabancý sözcükler: negatif, nötralize, entegrasyon Konumlandýrma baþlýðý altýnda: konsept Ana Mesaj baþlýðý altýnda: "Turkey is a "young power" for you! (for EU) Ýletiþim Planý baþlýðý altýnda: Hükümet, bakanlar ve bürokratlara yönelik mesaj: "Turkey is a "young power" for you! (for EU)", ayný hedef kitleye yönelik proje baþlýðý altýnda: konsept yaþ arasý gençlere yönelik mesaj: "Be fresh, be cool", bu hedef kitleye yönelik proje baþlýðý altýnda: euro-vision Medyaya yönelik mesaj: (ulusal ve uluslararasý): "Turkey is a "young power" for you! (for EU)", bu hedef kitleye yönelik proje baþlýðý altýnda: Media Center, briefingler Ýþadamlarýna yönelik mesaj baþlýðý altýnda: "Turkey is a "young power" for you! (for EU)", "It is time to get together", "It is time to makes business", bu gruba yönelik proje baþlýðý altýnda: konsept Sivil toplum kurumlarýna yönelik mesaj: "Turkey is a "young power" for you! (for EU)", Proje baþlýðý altýnda: Networking, Ölçümleme baþlýðý altýnda: sinerji Üniversitelere yönelik mesaj: "Turkey is a "young power" for you! (for EU)", Proje baþlýðý altýnda: Networking, Ölçümleme baþlýðý altýnda: Sinerji Ýletiþim Planý baþlýðý altýnda verilen maddelerde: "facts & figures" Zamanlama baþlýðý altýnda: senkronizasyon Raporlama baþlýðý altýnda: performans, dökümantasyon 4.4. Sormaca Araþtýrmada halkla iliþkiler alanýna yönelik süreli yayýn, internet alaný ve uygulama örneðinde kullanýlan yabancý sözcüklerin bilinirliði ve anlaþýlýrlýðýyla ilgili bir sormaca düzenlenmiþtir. Belirtilen dergi, site ve uygulama

11 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH örneðinde yer alan yabancý sözcükler sýralanarak her birinin karþýsýna ne anlama geldiði ya da Türkçe karþýlýðýnýn yazýlmasý istenen sormaca, Kocaeli Üniversitesi Ýletiþim Fakültesi lisans öðrencilerinden her sýnýf ve bölümden öðrenciye uygulanmýþtýr. Hazýrlanan 100 (yüz) adet form öðrencilere daðýtýlarak sözlük ya da baþka birinden yardým almadan formda yer alan sözcüklerin anlamýna iliþkin bildikleri ya da Türkçe karþýlýklarýný yazmalarý istenmiþtir. Kocaeli Üniversitesi Ýletiþim Fakültesi'nde öðrenciler eðitim-öðretim döneminden itibaren zorunlu olarak yabancý dil hazýrlýk sýnýfýnda eðitim almaktadýrlar (Yabancý dil sýnavýnda baþarýlý olanlar hazýrlýk sýnýfý eðitimi almadan doðrudan birinci sýnýf eðitimi almaya baþlamaktadýrlar). Ayrýca son sýnýfa gelinceye kadar her yarýyýl en az haftada 4 saat yabancý dil eðitimi almaktadýrlar. Sormaca uygulanan örnek grubun hem iletiþim eðitimi almasý hem de belli düzeyde yabancý dil bilgisine sahip olmasý, halkla iliþkiler alanýnda kullanýlan yabancý sözcüklerin ne ölçüde bilindiði ve anlaþýldýðýna dair bilgi vermesi açýsýndan anlamlýdýr. Sormaca, hazýrlanan formlarýn elden daðýtýlmasý ve formlarýn doldurulmasý beklenerek geri alýnmasý þeklinde yüz yüze uygulanmýþ, böylelikle örnek grubun tepkileri ve deðerlendirmeleri de izlenebilmiþtir. Daðýtýlan 100 adet formun 87 adedi doldurularak, 13 adedi boþ olarak geri verilmiþtir. Sormacaya katýlan 87 öðrenciden 60'ý Radyo- Sinema-Televizyon, Gazetecilik, Halkla Ýliþkiler ve Tanýtým, Görsel Ýletiþim Tasarýmý ve Reklamcýlýk bölümlerinde birinci ve ikinci sýnýf öðrencileridir, yani hazýrlýk sýnýfýnda yabancý dil eðitimi almýþ ya da eþdeðer yabancý dil bilgisine sahip düzeydedirler. Yüzde 30'u ise Halkla Ýliþkiler ve Tanýtým, Gazetecilik ve Radyo-Sinema-Televizyon bölümlerinde üçüncü ve dördüncü sýnýf öðrencileridir. Öðrenciler tarafýndan doldurulan formlarýn deðerlendirilmesi þöyle yapýlmýþtýr: Formda yer verilen yabancý sözcüklerin Türkçe karþýlýklarýný doðru olarak yazanlar: doðru, yakýn anlamýný yazanlar: yakýn, boþ býrakanlar ya da yanlýþ karþýlýk yazanlar: yanlýþ Kocaeli Üniversitesi Türk Dili Bölümü öðretim elemanlarýndan Okutman Ece Onural, formda yer verilen yabancý sözcükleri deðerlendirerek, gündelik hayatta yaygýn olarak kullanýlan ya da Türkçe'ye yerleþtiði kabul edilen sözcükleri belirlemiþtir. Ancak bu sözcükler de deðerlendirme kýsmýnda anlamlý sonuçlara ulaþýlmasýný saðlamasý nedeniyle sormacada yer almýþtýr. 329

12 Sormacada yer alan sözcükler ve bilinme-anlaþýlma oraný ile ilgili sonuçlar þöyledir: Sözcükler Doðru bilenlerin oraný (yüzde) Yakýn bilenlerin oraný (yüzde) Yanlýþ bilen ya da bilmeyenlerin oraný (yüzde) 330 Advertorial Agresif Automatic spot recognotion Case CEO Chanel CRM Data Defansif Direkt Direktör Dizayn Editör Efektif Entegrasyon Entegre Etnomarketing Fast food Fizyonomi Hipotez HTP Ýkon Kategori Kodeks Konjonktür Konkur Konsept Kreatif direktör Light Marjinal Marketing

13 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH Sözcükler Doðru bilenlerin oraný (yüzde) Yakýn bilenlerin oraný (yüzde) Yanlýþ bilen ya da bilmeyenlerin oraný (yüzde) Mecra Mediaedgie Medialab sensor Mediatrik Metroseksüel Mortgate Müktesebat Müphem Network Obezite Omnibus (catibus) Outdoor Parametre Performans Polemik PR Pragmatik Prevelans Primitif Proaktif Publicity Rate card Reel Rehabilite Relansman Retroseksüel Revizyon Risturn Segmentasyon Sendrom Showroom

14 Sözcükler Doðru bilenlerin oraný (yüzde) Yakýn bilenlerin oraný (yüzde) Yanlýþ bilen ya da bilmeyenlerin oraný (yüzde) Sinerji Sit-com Spesifik Star Talk show Trend Verifikasyon Warketing Word of mouth Youth servey BULGULARIN DEÐERLENDÝRÝL- MESÝ VE SONUÇ Araþtýrmanýn ilk varsayýmý ülkemizde halkla iliþkilercilerin gitgide daha çok yabancý sözcük kullanma eðiliminde olduklarýna iliþkindir. Ýncelenen örnekler de (dergi, internet alaný, uygulama örneði) halkla iliþkiler alanýnda yabancý sözcüklerin kullanýmýyla karma bir dil oluþtuðunu göstermektedir. Ýncelenen örneklerde belirlenen yabancý sözcüklerin ne ölçüde bilinebildiði ve anlamýna uygun anlaþýlabildiðine iliþkin sormacanýn sonuçlarý da, ülkemizde halkla iliþkilercilerin kendilerine özgü bir dil oluþturarak dil aracýlýðýyla ayrýcalýk (iktidar) arayýþlarýný ortaya koymaktadýr. Ýncelenen örneklerden alýnan sözcüklerle ilgili sormacada yabancý sözcüklerden hiçbirinin karþýlýðý katýlýmcýlarýn yüzde 100'ü tarafýndan bilinemezken, hiçbir katýlýmcýnýn da sormacada yer alan sözcüklerin tamamýnýn karþýlýðýný verememesi kolay kolay herkes tarafýndan anlaþýlamayacak bir dil oluþtuðunu ortaya koymaktadýr. Halkla iliþkilerciler bu karma dili küreselleþmenin doðal sonuçlarýndan biri olarak açýklamaktadýr. Uluslararasý örgütlerle iþ yapýlýyor olmasý, iþ iliþkilerinin ulusal sýnýrlarla sýnýrlandýrýlamayacaðý, dolayýsýyla bazý kavramlarýn, iþlerin en yaygýn kullanýlan dillerdeki þekliyle ifade edilmesi gerektiði belirtilmektedir. Gerçekten de yabancý sözcük kullanýmýnýn artmasý küreselleþmenin sonuçlarýndan biridir, ancak dünyasallaþmanýn deðil. Halkla iliþkiler alanýnda görülen karma dildeki yabancý sözcüklerin aðýrlýklý bölümünün küresel güçler olarak ifade edilen geliþmiþ merkezde yer alan ülkelerin dilinden alýnýyor olmasý da bunun göstergesidir. Araþtýrmanýn üçüncü ve dördüncü varsayýmlarý þöyledir: Halkla iliþkileri dünya ölçeðindeki ekonomik, politik, kültürel ve toplumsal geliþmelerden ve toplumlararasý halkla iliþkiler etkilerinden soyutlayarak saðlýklý bir þekilde deðerlendirmek mümkün deðildir. Egemen yaklaþýmda dikkatlerin yöneltildiði gibi halkla iliþkilerin yalnýzca gerçek veya tüzel kiþilikle ilgili çevreleri arasýndaki iliþkilerle açýklanmaya çalýþýlmasý halkla iliþkilerin anlaþýlmasý ve anlatýlmasýnda saðlýklý ve yeterli deðildir. Halkla iliþkilerciler sorumluluðunu üstlendikleri gerçek veya tüzel kiþilik adýna ilgili çevreleri etkilemeye çalýþýrken, kendileri de hedef kitlesi olduklarý çevrelerden (odaklardan) etkilenirler. Dünya ölçeðindeki geliþmeler ve toplumlararasý halkla iliþkiler etkinlik-

15 halkla iliþkilerin halktan uzak dili Meral ÇAKIR BERZAH lerinde kendileri de hedef kitle konumunda olan halkla iliþkilercilerin kullandýklarý dilde bu etkinin sonuçlarý görülmektedir. Halkla iliþkiler alanýna yönelik dergi, Türkiye Halkla Ýliþkiler Derneði'nin internet alaný ve Türkiye Markasý Proje'sinde örneklendiði üzere küreselleþmenin (1) sonuçlarýndan biri, geliþmiþ merkezde yer alan toplumlarýn dilinin etkisi ülkemizdeki halkla iliþkilercilerin dilinde açýkça görülmektedir. Ayný zamanda uygulamada da geliþmiþ merkezin bakýþ ve deðerlendirmelerinin etkisi görülmektedir. Örneðin Türkiye Markasý Projesi'nde amaçlardan biri: "iç görüþ oluþturmak/dýþ görüþe entegrasyon" olarak kaydedilmiþtir. Yani dýþ görüþle bütünleþecek, uyumlu bir iç görüþ oluþturulmasý. Burada merkeze alýnan dýþ görüþtür. Konumlandýrma baþlýðý altýnda verilen maddelerde de odakta Türkiye deðil merkezin yer aldýðý görülmektedir: "Avrupa'ya yenilikçi, deðiþime açýk, giriþimcilik dürtüleri güçlü ve çaðdaþ bir iþortaðý", "Gençlik dolu, heyecanlar ve eðlenceler ülkesi Türkiye", yapýlan arama çalýþmalarýnda paralellik gösteren konsept: "Keþfedilememiþ ve gelecek vaad eden ülke" Dil, Nermi Uygur'un kaydettiði gibi "düþüncelerin dile çevirisi" ise; "Türkiye'nin dünya ekonomisinden daha fazla pay alan güçlü bir ülke olmasý ve saygýnlýðýnýn artmasý için bütünsel deðerleriyle bir marka olarak tanýtýlmasý" için hazýrlanan "Türkiye Markasý Projesi"nde TÜHÝD, halkla iliþkiler açýsýndan, Türkiye'yi amaç ve konumlandýrma baþlýklarý altýnda ifade ettiði þekilde (merkezin, merkezde yer alan toplumlarýn bakýþ açýsýyla) görüyor ve yansýtýyor anlamýna gelmektedir. Yine halkla iliþkilerin dünyasal geliþmelerden ve toplumlararasý iliþkilerden soyutlanarak saðlýklý, hak ettiði þekilde anlamlandýrýlamamasý özellikle egemen söylemde dikkatlerin yöneltildiði gibi "gerçek veya tüzel kiþilikle ilgili çevreleri arasýndaki iliþkiler" çerçevesinde bir dar bakýþla ele alýnmaya çalýþýlmasý, kendileri de hedef kitle olan halkla iliþkilercilerin halkla iliþkilere bakýþýnda görülmektedir. Türkiye'nin en büyük 500 sanayi kuruluþundan halkla iliþkiler birimi bulunanlar arasýnda yapýlan araþtýrmaya (2) göre (Berzah ve Uslusoy: 2005); bu kuruluþlardaki halkla iliþkiler sorumlularýnýn yalnýzca yüzde 55'i halkla iliþkiler birimini örgüt için kesinlikle gerekli buluyor. Bunlarýn da yüzde 20'si halkla iliþkiler biriminin insan kaynaklarý birimine baðlý, yüzde 20'si pazarlama birimine baðlý bir bir alt birim olmasý gerektiðini düþünüyor. Doðrudan üst yönetime baðlý olmasý gerektiðini düþünenlerin oraný yüzde 45. Araþtýrmaya katýlan halkla iliþkiler sorumlularýnýn yüzde 60'ýna göre halkla iliþkiler "çevreyle karþýlýklý iletiþim kuran ve sürdüren yönetim iþlevi", yüzde 22,5'ine göre "hedef kitleyi etkilemek amacýyla yürütülen planlý iletiþim çabasý". Araþtýrmanýn beþinci varsayýmý þöyledir; Ýnsanlar ana dilleriyle düþünürler. Düþüncelerini ifade etmek için dile çevirirler. Ýnsanlarýn düþüncelerini tam anlamýyla hakim olmadýklarý, özümsemedikleri bir dille ya da karma bir dille ifade etmeye çalýþmalarý hem anlama hem de anlaþýlma sorununa yol açar. Halkla iliþkilercilerin yabancý sözcük kullanma eðilimiyle oluþan karma dilleri de anlama ve anlatma sorununa yol açmaktadýr. Halkla iliþkilerde dilin kullanýmý önemlidir çünkü halkla iliþkilerde hedef kitle ile iliþkilerin temeli iletiþime dayanýr, iletiþimin de dile. Bu durumda hem düþünceleri ifade etmek için, hem anlaþmak ve etkilemek için hem de saðlýklý üretim için dile hakim olmak gerekir. Halkla iliþkilerde dilin özenli kullanýmýyla Ýlgili örneklere Türkiye Markasý Projesi'nde de rastlanýyor: Çalýþmanýn sunumunda bir sayfada medya, baþka bir sayfada media, bir sayfada eþgüdüm ve yeknesaklýk baþka bir sayfada senkronizasyon kullanýldýðý görülmektedir. Ayrýca yarý yabancý yarý Türkçe sözcükler ("briefingler" gibi) kullanýlmaktadýr. ("içeriknitelik" açýsýndan medya analizi) dile hâkimiyetle ilgili ayrý bir örnek. Nitelik ve nicelik 333

16 334 analizi içeriðin çözümlemesi (analizi) ve sayýsal çözümlemenin birarada yapýlacaðýný anlatýr. Ancak içerik-içerik çözümlemesi olarak da okunabilecek "içerik-nitelik" analizi yine yanlýþ kullanýma örnek oluþturmaktadýr. Bu durumda iletiþim fakültesi öðrencilerine uygulanan sormacanýn sonuçlarý deðerlendirildiðinde; hem yabancý dil hem de iletiþim eðitimi almakta olan denekler üzerinde yapýlan sormaca sonuçlarý göstermektedir ki: Ülkemizde halkla iliþkilercilerin kullandýðý karma dil yalnýz kendilerinin anlayabileceði bir dil olma yolundadýr. Dolayýsýyla diðerlerinin anlayamadýðý bir dil oluþturarak dil aracýlýðýyla ayrýcalýklý bir grup olmaktadýrlar. Ancak, incelenen örneklerde de görüldüðü gibi dile hâkim olamama hem yanlýþ kullanýmlarý hem de yanlýþ anlamalarý veya anlamamalarý getirmektedir. Çalýþma nedeniyle uygulanan sormacada katýlýmcýlarýn önemli bir kýsmý "aslýnda ben bu sözcüðü biliyorum ama Türkçe karþýlýðýný veremiyorum" ya da "Bu sözcüðü Türkçe karþýlýðýyla kullandýðýmda yerini bulmuyor gibi geliyor" þeklinde açýklamalarda bulunmuþlardýr. Bu açýklamalar medyaya içerik saðlayan önemli bir kurum olarak halkla iliþkilerin kullandýðý dilin medyada yer almasý sonucunda ulaþýlan durumu göstermektedir. Yabancý dildeki terimlerin, sözcüklerin yaygýn olarak kullanýlmasý, kullanýldýðý þeklindeki anlamýn pekiþmesine, Türkçe karþýlýklarýnýn yabancýlaþmasýna yol açmaktadýr. Diðer yandan sormacanýn sonuçlarý öngörülmeyen önemli tartýþma konularý ortaya çýkarmaktadýr: Dilbilimcilere göre, herhangi bir yabancý sözcüðün Türkçe'ye yerleþmiþ kabul edilebilmesi için okunduðu gibi yazýlmaya baþlanmasý gerekmektedir. Örneðin "direkt" sözcüðü "direk" olarak yazýlmakta, "briefing" sözcüðü "brifing" olarak yazýlmakta ve bu sözcüklerin dilimize yerleþtiði kabul edilmektedir. Peki sözcüklerin yalnýzca okunduðu gibi yazýlmaya baþlanmasý dile yerleþmesi anlamýnda yeterli midir? Kocaeli Üniversitesi Ýletiþim Fakültesi öðrencilerine uygulanan sormacada yöneltilen sözcükler içinde artýk dilimize yerleþtiði kabul edilmekte olan sözcüklerin (3): (agresif, direkt, direktör, dizayn, editör, efektif, entegrasyon, entegre, fizyonomi, hipotez, ikon, kategori, kodeks, konjonktür, konkur, konsept, kreatif direktör, müphem, obezite, parametre, performans, polemik, pragmatik, primitif, proaktif, rehabilite, revizyon) bilinmesi, tam karþýlýðýnýn verilmesi ile ilgili sonuçlar bu duruma iliþkin anlamlý bulunmaktadýr. Yine herhangi bir yabancý sözcüðün Türkçe'ye yerleþmesi için bir ölçüt olan "yabancý sözcüðün Türkçe okunduðu gibi yazýlmaya baþlanmasý" konusu da artýk tartýþýlmalýdýr. Çünkü dilin temel ses birimi harflerin okunuþu göz ardý edilemeyecek ölçüde Türkçe okunuþtan uzaklaþmakta, yabancý sözcükler ve onlarla ilgili kýsaltmalar deðil Türkçe kýsaltmalarda da Türkçe harf okunuþlarýndan uzaklaþýlmaktadýr. Örneðin NTV'nin (Nergis Grubu'nun televizyonu olarak kurulmuþtu) entivi diye okunmasý yadýrganmamakta, neteve diye okunmasý alýþýlmadýk gelmektedir. Diðer taraftan "light" olarak yazýlan ve "layt" olarak okunan sözcüðün Türkçe karþýlýðý olan "hafif" kullanýlmamakta, "light" sözcüðü de "light" olarak yazýlýp "layt" olarak okunmaya devam edilmektedir. Dolayýsýyla yabancý bir sözcüðün dilimize yerleþmesiyle ilgili ölçütler deðiþirken, Türkçe, okunduðu gibi yazýlan bir dil olma özelliðinden uzaklaþmakta, Türkçe'yi tanýmlayan önemli unsurlar yok olmaktadýr. Türkiye'de halkla iliþkilercilerin kullandýðý karma dilden yola çýkarak; halkla iliþkilercilerin mesleklerine bakýþ açýlarý, kendilerini ve içinde yer aldýklarý toplumu dünyasal ölçekte "nerede" gördükleri, nasýl tanýmladýklarýna dair bir sonuca ulaþýlabilmektedir. Dilde kullanýlan yabancý sözcüklerin aðýrlýklý olarak "küreselleþen" merkezde yer alan toplumlarýn dillerine ait olmasý göstermektedir ki, dünyasallaþma deðil, küresel güç durumunda olan toplumlarýn etkisi altýnda kalýnmaktadýr. Bu sonuç halkla iliþkilerin aðýrlýklý olarak "gerçek veya tüzel kiþilikle hedef kitleleri arasýndaki iliþkiler" çerçevesinde tanýmlan-

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme - 1 8 Konuþmayý Yazýya Dökme El yazýnýn yerini alacak bir aygýt düþü XIX. yüzyýlý boyunca çok kiþiyi meþgul etmiþtir. Deðiþik tasarým örnekleri görülmekle beraber, daktilo dediðimiz aygýtýn satýlabilir

Detaylı

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði, üyeler arasýndaki haberleþme aðýný daha etkin hale getirmek için, akademik çalýþmalar yürüten bilim insaný, antrenör, öðretmen, öðrenci ve ilgili

Detaylı

Matematik ve Türkçe Örnek Soru Çözümleri Matematik Testi Örnek Soru Çözümleri 1 Aþaðýdaki saatlerden hangisinin akrep ve yelkovaný bir dar açý oluþturur? ) ) ) ) 11 12 1 11 12 1 11 12 1 10 2 10 2 10 2

Detaylı

Simge Özer Pýnarbaþý

Simge Özer Pýnarbaþý Simge Özer Pýnarbaþý 1963 yýlýnda Ýstanbul da doðdu. Ortaöðrenimini Kadýköy Kýz Lisesi nde tamamladý. 1984 yýlýnda Ýstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü nü bitirdi.

Detaylı

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ IPA Cross-Border Programme CCI No: 2007CB16IPO008 BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ SINIR ÖTESÝ BÖLGEDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLÝ ÝÞLETMELERÝN ORTAK EKO-GÜÇLERÝ PROJESÝ Ref. ¹ 2007CB16IPO008-2011-2-063, Geçerli sözleþme

Detaylı

MedYa KÝt / 26 Ýnsan Kaynaklarý ve Yönetimi konusunda Türkiye nin ilk dergisi HR DergÝ Human Resources Ýnsan Kaynaklarý ve Yönetim Dergisi olarak amacýmýz, kurulduðumuz günden bu yana deðiþmedi: Türkiye'de

Detaylı

Araþtýrma Hazýrlayan: Ebru Kocamanlar Araþtýrma Uzman Yardýmcýsý Gýda Ürünlerinde Ambalajýn Satýn Alma Davranýþýna Etkisi Dünya Ambalaj Örgütü nün açýklamalarýna göre dünyada ambalaj kullanýmýnýn %30 unu

Detaylı

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi 1 Özet Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi Mehmet Ali MALAS, Osman SULAK, Bahadýr ÜNGÖR, Esra ÇETÝN, Soner ALBAY Süleyman Demirel

Detaylı

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý..

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý.. Kümeler II. KÜMLR. TNIM Küme, bir nesneler topluluðudur. Kümeyi oluþturan nesneler herkes tarafýndan ayný þekilde anlaþýlmalýdýr. Kümeyi oluþturan nesnelerin her birine eleman denir. Kümeyi genel olarak,,

Detaylı

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum ÇEVRE VE TOPLUM 11. Bölüm DOÐAL AFETLER VE TOPLUM Konular DOÐAL AFETLER Dünya mýzda Neler Oluyor? Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum Volkanlar

Detaylı

T.C. MÝLLÎ EÐÝTÝM BAKANLIÐI EÐÝTÝMÝ ARAÞTIRMA VE GELÝÞTÝRME DAÝRESÝ BAÞKANLIÐI KENDÝNÝ TANIYOR MUSUN? ANKARA, 2011 MESLEK SEÇÝMÝNÝN NE KADAR ÖNEMLÝ BÝR KARAR OLDUÐUNUN FARKINDA MISINIZ? Meslek seçerken

Detaylı

1 2 3 4 7 8 9 10 11 12 13 14 16 19 21 23 24 25 26 27 28 30 32 33 37 41 42 44 46 47 48 50 52 54 56 Kurum Kimliði Logo Logo Þube Logolarý Logonun Renkli Kullanýmý Logonun Siyah-Beyaz Kullanýmý Logonun Diþi

Detaylı

Organizatör Firma Cebeci Cad. No:54 Akatlar 34335 Ýstanbul Tel:0212 351 68 48 (pbx) Faks:0212 351 59 33 E-Posta: tculha@grem.com.tr BAHÇEÞEHÝR ÜNÝVERSÝTESÝ BEÞÝKTAÞ KAMPÜSÜ 11-12 Haziran 2008 SUNUM DOSYASI

Detaylı

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý NOT : Bu bölüm önümüzdeki günlerde Prof.Dr. Hüner Þencan ýn incelemesinden sonra daha da geliþtirilerek son halini alacaktýr. Zaman kaybý olmamasý için büyük ölçüde- tamamlanmýþ olan bu bölüm web e konmuþtur.

Detaylı

Mart 2010 Otel Piyasasý Antalya Ýstanbul Gayrimenkul Deðerleme ve Danýþmanlýk A.Þ. Büyükdere Cad. Kervan Geçmez Sok. No:5 K:2 Mecidiyeköy Ýstanbul - Türkiye Tel: +90.212.273.15.16 Faks: +90.212.355.07.28

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta Mikro Dozaj Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta ve aðýr hizmet tipi modellerimizle Türk

Detaylı

2014-2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "4. AKIL OYUNLARI TURNUVASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 4. Akýl Oyunlarý Turnuvasý, 21 Þubat 2015 tarihinde Özel Sancaktepe Okyanus Koleji

Detaylı

3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? AA 2 1 1 2 1. BÖLÜM

3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? AA 2 1 1 2 1. BÖLÜM 7. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? 2 1 1 2 A) B) C) D) 3 2 3

Detaylı

Ýnternet teknoloji ve iletiþim

Ýnternet teknoloji ve iletiþim citation Vardi, Recep. Authenticity of the information at the Internet regarding to religion Journal of Faculty of Theology of Bozok University. 3,3 (2013/3), pp. 79-87. İnternette yer alan dini içerikli

Detaylı

014-015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "7. AKIL OYUNLARI ÞAMPÝYONASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 7. Akýl Oyunlarý Þampiyonasý, 18 Nisan 015 tarihinde Özel Sancaktepe Bilfen Ortaokulu

Detaylı

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý CEBÝRSEL ÝFADELER ve DENKLEM ÇÖZME Test -. x 4 için x 7 ifadesinin deðeri kaçtýr? A) B) C) 9 D). x 4x ifadesinde kaç terim vardýr? A) B) C) D) 4. 4y y 8 ifadesinin terimlerin katsayýlarý toplamý kaçtýr?.

Detaylı

KOBÝ'lere AB kapýsý. Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi

KOBÝ'lere AB kapýsý. Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi 12 1 KOBÝ'lere AB kapýsý Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi 2 3 Projenin amacý nedir Yurt dýþýna açýlmak isteyen yerli KOBÝ'lerin, Lüksemburg firmalarý

Detaylı

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn 4. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM 3. DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn toplamý kaçtýr? A) 83 B) 78 C) 91 D) 87

Detaylı

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI Yarýþmanýn Amacý 1. ÝTHÝB 1.ÝTHÝB Teknik Tekstiller Proje Yarýþmasý, Ýstanbul Tekstil ve Hammaddeleri Ýhracatçýlarý Birliði'nin Türkiye Ýhracatçýlar Meclisi'nin katkýlarýyla Türkiye'de teknik tekstil sektörünün

Detaylı

T.C. MÝLLÎ EÐÝTÝM BAKANLIÐI EÐÝTÝMÝ ARAÞTIRMA VE GELÝÞTÝRME DAÝRESÝ BAÞKANLIÐI HANGÝ OKULDA OKUMAK ÝSTEDÝÐÝNE KARAR VERDÝN MÝ? Genel Liseler Fen Liseleri Sosyal Bilimler Anadolu Spor Güzel Sanatlar Askeri

Detaylı

Motor kademeleri ile otomasyon seviyeleri arasýnda akýllý baðlantý Akýllý Baðlantý Siemens tarafýndan geliþtirilen SIMOCODE-DP iþlemcilerin prozeslerinin hatasýz çalýþmasýný saðlamak için gerekli tüm temel

Detaylı

4691 sayýlý Teknoloji Geliþtirme Bölgeleri Kanunu kapsamýnda kurulan ULUTEK TEKNOLOJÝ GELÝÞTÝRME BÖLGESÝ, Uludað Üniversitesi Görükle Kampüsü içerisinde 471.000 m2 alanda hizmet vermektedir. 2006 yýlýnda

Detaylı

15 Tandem Takým Tezgahlarý ndan Ýhtiyaca Göre Uyarlanabilen Kitagawa Divizörler Kitagawa firmasýnýn, müþterilerini memnun etmek adýna, standartý deðiþtirmesi yeni bir þey deðil. Bu seferki uygulamada,

Detaylı

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 KÝMLER KATILABÝLÝR? Yarýþma, Türkiye Cumhuriyeti sýnýrlarý dahilinde veya yurtdýþýnda okuyan T.C. vatandaþlarý veya K.K.T.C vatandaþý, 35 yaþýný aþmamýþ, en az lise

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

Yeni zirvelere doðru, mükemmellikle... ÝNÞAAT, TAAHHÜT VE MÜHENDÝSLÝK GÜÇLÜ BAÞLADI GÜCÜNE GÜÇ KATARAK DEVAM EDÝYOR! Deðerlerimiz Vizyonumuz Mevcut kültür, iþ ahlaký ve deðerlerini muhafaza ederken, tüm

Detaylı

Disiplinlerarasý Bir Alan Olarak Halkla Ýliþkiler: Türkiye deki Akademik

Disiplinlerarasý Bir Alan Olarak Halkla Ýliþkiler: Türkiye deki Akademik Disiplinlerarasý Bir Alan Olarak Halkla Ýliþkiler: Türkiye deki Akademik Çalýþmalar Üzerine Niteliksel Bir Ýnceleme Arþ. Gör. Melike AKTAÞ, Arþ. Gör. Pýnar ÖZDEMÝR Ankara Üniversitesi Ýletiþim Fakültesi

Detaylı

DENÝZ LÝSESÝ KOMUTANLIÐI Denizcilik tarihin en eski ve en köklü mesleðidir. Bu köklü ve þerefli mesleðin insanlarýnýn eðitimi için ilk adým atacaklarý Deniz Lisesi, bu güne kadar Türk ve dünya denizcilik

Detaylı

ALPER YILMAZ KIZILCAÞAR MAHALLESÝ MUHTAR ADAYI

ALPER YILMAZ KIZILCAÞAR MAHALLESÝ MUHTAR ADAYI Kýzýlcaþar Geleceðe Hazýrlanýyor Gelin Birlikte Çalýþalým ALPER YILMAZ KIZILCAÞAR MAHALLESÝ MUHTAR ADAYI Mart 2014 ALPER YILMAZ Halkla Bütünleþen MUHTARLIK Ankara Gölbaþý Kýzýlcaþar Köyünde 4 Mart 1979

Detaylı

2014 2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ÝLKOKULLAR ARASI 2. Zeka Oyunlarý Turnuvasý 7 Mart Silence Ýstanbul Hotel TURNUVA PROGRAMI 09.30-10.00 10.00-10.45 11.00-11.22 11.35-11.58 12.10-12.34 12.50-13.15

Detaylı

Ýlknur Menlik TGDF Kurumsal Ýletiþim Direktörü TGDF 24 sektörel üye dernek Türkiye Gýda ve Ýçecek Sanayisinin Üretim, Ýstihdam, Ýhracat ve ithalatýnýn %95 ni temsil etmekte Food Drink Europe TGDF 2006

Detaylı

Mart 2010 Proje Hakkýnda NBÞ sektörünün ana girdisi olan mýsýrýn hasadý, hammadde kalitesi açýsýndan yetiþtirilmesi kadar önemli bir süreçtir. Hasat sýrasýnda gerçekleþtirilen yanlýþ uygulamalar sonucunda

Detaylı

ÖNSÖZ. Güzel bahar günlerini ve sýcacýk anlarý birlikte paylaþmak dileðiyle

ÖNSÖZ. Güzel bahar günlerini ve sýcacýk anlarý birlikte paylaþmak dileðiyle ÖNSÖZ Biliþim Sektörünün deðerli çalýþanlarý, sektörümüze katký saðlayan biliþim dostlarý, Bilindiði üzere Türkiye Biliþim Derneði, Biliþim Sektörünün geliþmesi amacýyla tam 38 yýldýr çalýþmalarýna aralýksýz

Detaylı

Yükseköðretimin Finansmaný ve Finansman Yöntemlerinin Algýlanan Adalet Düzeyi: Sakarya Üniversitesi Paydaþ Görüþleri..64 Doç.Dr.

Yükseköðretimin Finansmaný ve Finansman Yöntemlerinin Algýlanan Adalet Düzeyi: Sakarya Üniversitesi Paydaþ Görüþleri..64 Doç.Dr. MALÝYE DERGÝSÝ Temmuz - Aralýk 2011 Sayý 161 Sahibi Maliye Bakanlýðý Strateji Geliþtirme Baþkanlýðý Adýna Sorumlu Yazý Ýþleri Müdürü Yayýn Kurulu Baþkan Füsun SAVAÞER Üye Ali Mercan AYDIN Üye Nural KARACA

Detaylı

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim Matematik 1. Fasikül ÜNÝTE 1 Geometriye Yolculuk ... ÜNÝTE 1 Geometriye Y olculuk Çevremizdeki Geometri E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim E E E E E Üçgenler

Detaylı

KOBÝ lerin iþ süreçlerini daha iyi yönetebilmeleri için

KOBÝ lerin iþ süreçlerini daha iyi yönetebilmeleri için NEDEN KOBÝ lerin iþ süreçlerini daha iyi yönetebilmeleri için SAP Business One çözümünü seçmelerinin nedeni 011 SAP AG. Tüm haklarý saklýdýr. SAP Business One müþterileri SAP'ye olan güvenlerini gösteriyor.000+

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER. Yýl: 45 Sayý: 1-2-3 Ocak - Þubat - Mart 2008. Baþyazý...2. 42nci Olaðan Genel Kurulu Tamamlandý...4

ÝÇÝNDEKÝLER. Yýl: 45 Sayý: 1-2-3 Ocak - Þubat - Mart 2008. Baþyazý...2. 42nci Olaðan Genel Kurulu Tamamlandý...4 ORMAN MÜHENDÝSLERÝ ADINA SAHÝBÝ Ali KÜÇÜKAYDIN YAYIN SORUMLUSU Osman TURUNÇ YAYIN YÖNETMENÝ Okan ÇANÇÝN YAYIN KURULU Hakan AKDAÐ Hüseyin AYTAÇ Mustafa KIZMAZ Serkan ERÝKGENOÐLU Sevda ERGÝZ YAYIN KOÞULLARI

Detaylı

BÝMY 16 - TBD Kamu-BÝB XI Bütünleþik Etkinliði

BÝMY 16 - TBD Kamu-BÝB XI Bütünleþik Etkinliði BÝMY 16 - TBD Kamu-BÝB XI Bütünleþik Etkinliði Türkiye Biliþim Derneði, biliþim sektöründe çalýþan üst ve orta düzey yöneticilerin mesleki geliþimi ve dayanýþmalarýný geliþtirmek amacýyla her yýl düzenlediði

Detaylı

GÝRÝÞ. Bu anlamda, özellikle az geliþmiþ toplumlarda sanayi çaðýndan bilgi

GÝRÝÞ. Bu anlamda, özellikle az geliþmiþ toplumlarda sanayi çaðýndan bilgi GÝRÝÞ Ýnsanoðlu günümüzde dünya tarihinde belki de bilginin en kýymetli olduðu dönemi yaþamaktadýr. Çaðýmýzda bilgiye sahip olmanýn ya da bilgi kaynaðýna kolaylýkla ulaþabilmenin önemi her geçen gün artmaktadýr.

Detaylı

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Yargýtay Kararlarý T.C Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Davalý þirketin ayný il veya diðer illerde baþka iþyerinin

Detaylı

SINIF ÖÐRETMENLÝÐÝ ÖÐRETMEN ADAYLARININ BÝLGÝ OKUR-YAZARLIÐI BECERÝLERÝ ÜZERÝNE BÝR DURUM ÇALIÞMASI

SINIF ÖÐRETMENLÝÐÝ ÖÐRETMEN ADAYLARININ BÝLGÝ OKUR-YAZARLIÐI BECERÝLERÝ ÜZERÝNE BÝR DURUM ÇALIÞMASI Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 2, Yýl: 8, Aralýk 2008 SINIF ÖÐRETMENLÝÐÝ ÖÐRETMEN ADAYLARININ BÝLGÝ OKUR-YAZARLIÐI BECERÝLERÝ ÜZERÝNE BÝR DURUM ÇALIÞMASI Türkan

Detaylı

Fiskomar. Baþarý Hikayesi

Fiskomar. Baþarý Hikayesi Fiskomar Baþarý Hikayesi Fiskomar Gýda Temizlik Ve Marketcilik Ticaret Anonim Þirketi Cumhuriyetin ilanýndan sonra büyük önder Atatürk'ün Fýndýk baþta olmak üzere diðer belli baþlý ürünlerimizi ilgilendiren

Detaylı

BUSINESS SOURCE PREMIER

BUSINESS SOURCE PREMIER BUSINESS SOURCE PREMIER ELEKTRONÝK TELÝF HAKLARI http://bll.epnet.com/html/terms.html KAPSAM Business Source Premier veritabaný iþletme, ekonomi, finans, muhasebe, maliye, uluslararasý iliþkiler ve ilgili

Detaylı

MALÝYE DERGÝSÝ ULAKBÝM ISSN 1300-3623

MALÝYE DERGÝSÝ ULAKBÝM ISSN 1300-3623 MALÝYE DERGÝSÝ ISSN 1300-3623 Temmuz - Aralýk 2007, Sayý 153 YAZI DANIÞMA KURULU Prof. Dr. Güneri AKALIN Prof. Dr. Abdurrahman AKDOÐAN Prof. Dr. Figen ALTUÐ Prof. Dr. Engin ATAÇ Prof. Dr. Ömer Faruk BATIREL

Detaylı

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 MALÝYE DERGÝSÝ Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 Sahibi Maliye Bakanlýðý Strateji Geliþtirme Baþkanlýðý Adýna Doç.Dr. Ahmet KESÝK Sorumlu Yazý Ýþleri Müdürü Doç.Dr. Ahmet KESÝK MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER Yayýn

Detaylı

3. Tabloya göre aþaðýdaki grafiklerden hangi- si çizilemez?

3. Tabloya göre aþaðýdaki grafiklerden hangi- si çizilemez? 5. SINIF COÞMY SORULRI 1. 1. BÖLÜM DÝKKT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. Kazan Bardak Tam dolu kazandan 5 bardak su alýndýðýnda kazanýn 'si boþalmaktadýr. 1 12 Kazanýn

Detaylı

Amblem-Logotayp Kurumsal Kimlik Uygulamalarý Kurumsal Kimlik

Amblem-Logotayp Kurumsal Kimlik Uygulamalarý Kurumsal Kimlik Amblem-Logotayp Kurumsal Kimlik Uygulamalarý Kurumsal Kimlik Ýhsan Çamlýca kurumsal logo uygulamalarý aþaðýdaki gibidir. Baský aþamasý web dizayný vs. için renk kodlarý belirtilmiþtir. 1 CMYK : C100 M0

Detaylı

KAMU MALÝYESÝ. Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. KONSOLÝDE BÜTÇE ÝLE ÝLGÝLÝ ORANLAR (Yüzde)

KAMU MALÝYESÝ. Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. KONSOLÝDE BÜTÇE ÝLE ÝLGÝLÝ ORANLAR (Yüzde) V KAMU MALÝYESÝ 71 72 KAMU MALÝYESÝ Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. A. KONSOLÝDE BÜTÇE UYGULAMALARI 1. Genel Durum 1996 yýlýnda yüzde 26.4 olan

Detaylı

Hakemli Yazýlar / Refereed Papers

Hakemli Yazýlar / Refereed Papers Türk Kütüphaneciliði 21, 4 (2007), 414-439 Hakemli Yazýlar / Refereed Papers Türkiye'de Halk Kütüphanesi Hizmetlerinin Yerel Yönetimlere Devri Konusunda Kütüphane Yöneticilerinin ve Kütüphanecilerin Yaklaþýmlarý*

Detaylı

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi,

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi, ... /... / 2008 Sayýn Makina Üreticisi, Firmamýz Bursa'da 1986 yýlýnda kurulmuþtur. 2003 yýlýndan beri PVC makineleri sektörüne yönelik çözümler üretmektedir. Geniþ bir ürün yelpazesine sahip olan firmamýz,

Detaylı

Týp Dili ve Türkçe Üzerine Öðrenci Görüþleri

Týp Dili ve Türkçe Üzerine Öðrenci Görüþleri ARAÞTIRMALAR (Research Reports) Týp Dili ve Türkçe Üzerine Öðrenci Görüþleri Student opinions on Medical Language and the Turkish Language Hüseyin Fatih Sevinç M.D. Erciyes University Medical Faculty hfatihsevinc@yahoo.com

Detaylı

3AH Vakum Devre-Kesicileri: Uygun Çözümler

3AH Vakum Devre-Kesicileri: Uygun Çözümler 3AH Vakum Devre-Kesicileri: Uygun Çözümler Beþ tipin saðladýðý üç büyük avantaj: Uyumlu, güçlü, ekonomik Devre-kesicileri günümüzde, trafolarýn, enerji nakil hatlarýnýn, kablolarýn, kondansatörlerin, reaktör

Detaylı

Kurumsal Bilgi Kaynaklarý ve Bilgi Yönetimi

Kurumsal Bilgi Kaynaklarý ve Bilgi Yönetimi Türk Kütüphaneciliði 21, 2 (2007), 164-185 Kurumsal Bilgi Kaynaklarý ve Bilgi Yönetimi Institutional Knowledge Sources and Knowledge Management Fahrettin Özdemirci* ve Cengiz Aydýn** Öz Bilgi artan bir

Detaylı

08 11 ARALIK 2011 ALTINPARK EXPO CENTER SPONSORLUK DOSYASI

08 11 ARALIK 2011 ALTINPARK EXPO CENTER SPONSORLUK DOSYASI 08 11 ARALIK 011 ALTINPARK EXPO CENTER SPONSORLUK DOSYASI Firma ana sponsorluk sözleþmesini imzaladýktan sonra; Logosu Ana Sponsor olarak tanýtým çalýþmalarý ve fuar süresince belirlenmiþ her türlü yazýlý,

Detaylı

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý ve Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý 2010 içindekiler Orta Karadeniz Kalkýnma Ajansý Kalkýnma Ajanslarýnýn Kuruluþ Amaçlarý Vizyonumuz Misyonumuz Orta Karadeniz

Detaylı

KÜMELER TEST / 1. 1. Aþaðýdakilerden hangisi bir küme belirtir?

KÜMELER TEST / 1. 1. Aþaðýdakilerden hangisi bir küme belirtir? KÜMELER TEST /. þaðýdakilerden hangisi bir küme belirtir? 6. ten küçük asal sayýlar kümesinin Venn þemasý ile gösterimi aþaðýdakilerden ) Yýlýn aylarý ) Sokaktaki yaþlý insanlar ) Trabzondaki en iyi lokantalar

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip proses filtreleri ile, siklonlar, seperatörler çalýþma koþullarýna göre anti nem,anti

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip proses filtreleri ile, siklonlar, seperatörler çalýþma koþullarýna göre anti nem,anti Filtre Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip proses filtreleri ile, siklonlar, seperatörler çalýþma koþullarýna göre anti nem,anti statik seçenekleri, 1-200m2 temizleme alaný ve

Detaylı

Türkiye nin teori ile pratiði en iyi birleþtiren, iþ dünyasýnýn gereksinimlerine en uygun hazýrlanan, nda yeni dönem baþlýyor. HR DERGÝ tarafýndan 1996 yýlýndan beri düzenlenen bu programý daha önce tamamlayanlar,

Detaylı

Sosyal Bilgiler Alaný Öðretmen Adaylarýnýn Okul Uygulamalarýna Yönelik Görüþleri Üzerine Nitel Bir Araþtýrma

Sosyal Bilgiler Alaný Öðretmen Adaylarýnýn Okul Uygulamalarýna Yönelik Görüþleri Üzerine Nitel Bir Araþtýrma Sosyal Bilgiler Alaný Öðretmen Adaylarýnýn Okul Uygulamalarýna Yönelik Görüþleri Üzerine Nitel Bir Araþtýrma Ýsmail GÜVEN * Özet Bu niteliksel çalýþmanýn amacý sosyal bilgiler alaný öðretmen adaylarýnýn

Detaylı

BASIN DUYURUSU (25.08.2002) 2002 Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) Yerleþtirme Sonuçlarý

BASIN DUYURUSU (25.08.2002) 2002 Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) Yerleþtirme Sonuçlarý BASIN DUYURUSU (25.08.2002) 2002 Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) Yerleþtirme Sonuçlarý 16 Haziran ve 23 Haziran 2002 tarihlerinde yapýlan Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) ve Yabancý Dil Sýnavý (YDS) sonuçlarýna aðýrlýklý

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýdaki þekillerden hangisi bu dört þeklin hepsinde yoktur? A) B) C) D) 2. Yandaki resimde kaç üçgen vardýr? A) 7 B) 6 C) 5 D) 4 3. Yan taraftaki þekildeki yapboz evin eksik parçasýný

Detaylı

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI MEMUR PERSONEL ÞUBE MÜDÜRLÜÐÜ GÖREV TANIMI Memur Personel Þube Müdürlüðü, belediyemiz bünyesinde görev yapan memur personelin özlük iþlemlerinin saðlýklý bir

Detaylı

3. FASÝKÜL 1. FASÝKÜL 4. FASÝKÜL 2. FASÝKÜL 5. FASÝKÜL. 3. ÜNÝTE: ÇIKARMA ÝÞLEMÝ, AÇILAR VE ÞEKÝLLER Çýkarma Ýþlemi Zihinden Çýkarma

3. FASÝKÜL 1. FASÝKÜL 4. FASÝKÜL 2. FASÝKÜL 5. FASÝKÜL. 3. ÜNÝTE: ÇIKARMA ÝÞLEMÝ, AÇILAR VE ÞEKÝLLER Çýkarma Ýþlemi Zihinden Çýkarma Ýçindekiler 1. FASÝKÜL 1. ÜNÝTE: ÞEKÝLLER VE SAYILAR Nokta Düzlem ve Düzlemsel Þekiller Geometrik Cisimlerin Yüzleri ve Yüzeyleri Tablo ve Þekil Grafiði Üç Basamaklý Doðal Sayýlar Sayýlarý Karþýlaþtýrma

Detaylı

Electronic Workbench 5.12 (EWB 5.12)

Electronic Workbench 5.12 (EWB 5.12) BÖLÜM 2 Electronic Workbench 5.12 (EWB 5.12) 1. Giriþ: EWB yazýlýmýnýn 5.12 sürümü 4.0 sürümünden daha üstün özelliklere sahiptir. Þekil 1: EWB 5.12'nin kýsa yol simgesi Þekil 2: EWB 5.12'nin baþlangýç

Detaylı

ÖDEME YÖNETÝMÝ SFS FÝNANSAL SÝSTEM ÇÖZÜMLERÝ Tahsilat Sorununa Kesin Çözüm S Ý G O R T A Þ Ý R K E T Ý B A N K A A C E N T E SÝGORTA ÜRÜNLERÝ TAHSÝLATINDA EN ÝLERÝ TEKNOLOJÝ Poliçe / Tahakkuk - Ýptal Zeylname

Detaylı

Mýsýr Þekerine Ýliþkin Baþlýca Efsaneler Birçok gýda ve içecekte tatlandýrýcý olarak kullanýlan mýsýr þekeri, birkaç yýl önce beslenme komitelerinden bazý araþtýrmacýlarýn bu bileþeni obezite salgýnýnýn

Detaylı

Depo Modüllerin Montajý Öncelikle depolarýmýzý nerelere koyabileceðimizi iyi bilmemiz gerekir.depolarýmýzý kesinlikle binalarýmýzda statik açýdan uygun olamayan yerlere koymamalýyýz. Çatýlar ve balkonlarla

Detaylı

Yeni Teknolojiler ve Halkla Ýliþkiler: Halkla Ýliþkiler Alanýnda Internet Kullanýmý Üzerine Bir Araþtýrma

Yeni Teknolojiler ve Halkla Ýliþkiler: Halkla Ýliþkiler Alanýnda Internet Kullanýmý Üzerine Bir Araþtýrma Yeni Teknolojiler ve Halkla Ýliþkiler: Halkla Ýliþkiler Alanýnda Internet Kullanýmý Üzerine Bir Araþtýrma Doç. Dr. Beril AKINCI VURAL, Arþ. Gör. Gül COÞKUN Ege Üniversitesi Ýletiþim Fakültesi Özet Halkla

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER TEMA 1. Anlam Bilgisi. Yazým Bilgisi

ÝÇÝNDEKÝLER TEMA 1. Anlam Bilgisi. Yazým Bilgisi ÝÇÝNDEKÝLER TEMA 1 Anlam Bilgisi SÖZCÜK ANLAMI...15 Gerçek Anlam...15 Mecaz Anlam...15 Yan Anlam...15 Deyimler...16 CÜMLE ANLAMI...16 Nesnel Yargýlar...16 Öznel Yargýlar...16 Koþula Baðlý Yargýlar...16

Detaylı

ACADEMY FRANCHISE AKADEMÝSÝ FRANCHISE ALIRKEN VERÝRKEN ÝÞLETÝRKEN. bilgi kaynaðýnýz. iþbirliði ile

ACADEMY FRANCHISE AKADEMÝSÝ FRANCHISE ALIRKEN VERÝRKEN ÝÞLETÝRKEN. bilgi kaynaðýnýz. iþbirliði ile ACADEMY FRANCHISE ALIRKEN VERÝRKEN ÝÞLETÝRKEN bilgi kaynaðýnýz iþbirliði ile WORLD FRANCHISE COUNCIL ÜYESÝDÝR EUROPEAN FRANCHISE FEDERATION ÜYESÝDÝR ACADEMY Giriþ Giriþ Franchise, perakendecilikte çaðýmýzýn

Detaylı

Ballorex Venturi. Çift Regülatörlü Vana

Ballorex Venturi. Çift Regülatörlü Vana Ballorex Venturi Çift Regülatörlü Vana Isýtma ve soðutma sistemlerinin balanslanmasý Precision made easy Ballorex Venturi ýsýtma ve soðutma sistemlerini balanslamasýný saðlayan olan yeni jenerasyon çift

Detaylı

Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði

Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði Birsen CEYHUN*, Ömer OÐUZTÜRK**, Ayþe Gülsen CEYHUN*** ÖZET Alkol ve diðer maddelerin kötü kullanýmý ülkemizde yaygýn bir sosyal sorun haline

Detaylı

ÝLKÖÐRETÝM OKULU ÖÐRETMENLERÝNÝN ÖRGÜTSEL DEÐERLERE ÝLÝÞKÝN GÖRÜÞLERÝ

ÝLKÖÐRETÝM OKULU ÖÐRETMENLERÝNÝN ÖRGÜTSEL DEÐERLERE ÝLÝÞKÝN GÖRÜÞLERÝ Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 ÝLKÖÐRETÝM OKULU ÖÐRETMENLERÝNÝN ÖRGÜTSEL DEÐERLERE ÝLÝÞKÝN GÖRÜÞLERÝ Raþit ÖZEN * ÖZET Bu çalýþmanýn amacý

Detaylı

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140 ..T.C. Davacý Davalý : Trabzon Baro Baþkanlýðý Trabzon Barosu Adliye Sarayý : 1- Maliye Bakanlýðý 2- Baþbakanlýk -TRABZON Davanýn Özeti: Karaparanýn Aklanmasýnýn Önlenmesine Dair 4208 sayýlý Kanunun Uygulanmasýna

Detaylı

KAMU MALÝYESÝ. Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr.

KAMU MALÝYESÝ. Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. V KAMU MALÝYESÝ 73 74 KAMU MALÝYESÝ Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. A. KONSOLÝDE BÜTÇE UYGULAMALARI 1. Genel Durum 2000 yýlýnda uygulamaya konulan

Detaylı

BÝREY DERSHANELERÝ SINIF ÝÇÝ DERS UYGULAMA FÖYÜ (MF) LYS FÝZÝK - 13 KALDIRMA KUVVETÝ - I

BÝREY DERSHANELERÝ SINIF ÝÇÝ DERS UYGULAMA FÖYÜ (MF) LYS FÝZÝK - 13 KALDIRMA KUVVETÝ - I BÝRE DERSHANEERÝ SINIF ÝÇÝ DERS UUAMA FÖÜ (MF) DERSHANEERÝ S FÝÝ - 13 ADIRMA UVVETÝ - I Ders anlatým föyleri öðrenci tarafýndan dersten sonra tekrar çalýþýlmalýdýr. ADIRMA UVVETÝ - I Adý Soyadý :... Bu

Detaylı

LYS FELSEFE. Felsefeyle Tanýþma Bilgi Felsefesi Varlýk Felsefesi Ahlak Felsefesi

LYS FELSEFE. Felsefeyle Tanýþma Bilgi Felsefesi Varlýk Felsefesi Ahlak Felsefesi LYS FELSEFE Soru Çözüm Dersi Kitapçığı 1 (TS) Felsefeyle Tanýþma Bilgi Felsefesi Varlýk Felsefesi Ahlak Felsefesi Bu yayýnýn her hakký saklýdýr. Tüm haklarý bry Birey Eðitim Yayýncýlýk Pazarlama Ltd. Þti.

Detaylı

BMCOLOR M A T B A A M Ü R E K K E P L E R Ý KURUMSAL KILAVUZ

BMCOLOR M A T B A A M Ü R E K K E P L E R Ý KURUMSAL KILAVUZ M A T B A A M Ü R E K K E P L E R Ý KURUMSAL KILAVUZ ÝÇÝNDEKÝLER 1.BÖLÜM: KURUMSAL RENK STANDARDI 3 2.BÖLÜM: KURUMSAL TEXT STANDARDI 4 3.BÖLÜM: LOGO DESENÝ VE METRIC YAPISI 5-6-7-8 4.BÖLÜM: LOGOSU NUN

Detaylı

Tehlikeli Atýk Çözümünde EKOVAR...

Tehlikeli Atýk Çözümünde EKOVAR... ARA DEPOLAMA www. ekovar.com info@ ekovar.com Hilal Mah. 50. Sokak, 4. Cad. No: 8/8 Yýldýz - Çankaya / ANKARA Tel : +(90) 312 442 13 05 +(90) 312 442 11 43 Faks : +(90) 312 442 13 06 Tehlikeli Atýk Çözümünde

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýda verilen iþlemleri sýrayla yapýp, soru iþareti yerine yazýlmasý gereken sayýyý bulunuz. A) 7 B) 8 C) 10 D) 15 2. Erinç'in 10 eþit metal þeridi vardýr. Bu metalleri aþaðýdaki

Detaylı

Zihin Özürlü Çocuklarýn Okuma Yazma Öðrenmeleri ve Özel Eðitim Öðretmenleri: Yarý Yapýlandýrýlmýþ Görüþme Araþtýrmasý

Zihin Özürlü Çocuklarýn Okuma Yazma Öðrenmeleri ve Özel Eðitim Öðretmenleri: Yarý Yapýlandýrýlmýþ Görüþme Araþtýrmasý Zihin Özürlü Çocuklarýn Okuma Yazma Öðrenmeleri ve Özel Eðitim Öðretmenleri: Yarý Yapýlandýrýlmýþ Görüþme Araþtýrmasý Aysun ÇOLAK *, Yýldýz UZUNER ** Özet Bu araþtýrmanýn amacý, Eskiþehir ilindeki eðitilebilir

Detaylı

Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri

Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri Genel Yetenek Testi Örnek Soru Çözümleri 1 2 1 1 2 Çok Sýcak Soðuk Sýcak Çok Soðuk D B C Çorba Kutuplar Yanardað Sonbahar Yukarýda yer alan 1. ve 2. kutudakiler

Detaylı

3. KENT VE SAÐLIK SEMPOZYUMU EÞÝTSÝZLÝKLER KAÇINILMAZ MIDIR?

3. KENT VE SAÐLIK SEMPOZYUMU EÞÝTSÝZLÝKLER KAÇINILMAZ MIDIR? 3. KENT VE SAÐLIK SEMPOZYUMU EÞÝTSÝZLÝKLER KAÇINILMAZ MIDIR? DAVET MEKTUBU Deðerli Katýlýmcýlar, Kentlerimizi daha saðlýklý bir geleceðe taþýmanýn yollarýný aradýðýmýz Kent ve Saðlýk Sempozyumlarýnýn ilkinde

Detaylı

Modüler Proses Sistemleri

Modüler Proses Sistemleri Ürünler ve Hizmetlerimiz 2011 Modüler Proses Makineleri Modüler Proses Sistemleri Proses Ekipmanlarý Süt alým tanklarý Süt alým degazörleri Akýþ transfer paneli Vana tarlasý Özel adaptör Tesisat malzemeleri

Detaylı

Üniversite Kütüphaleri Web Sitelerinin Biçim ve Ýçerik Analizi: Türkiye'deki Uygulamaya Ýliþkin Bir Araþtýrma

Üniversite Kütüphaleri Web Sitelerinin Biçim ve Ýçerik Analizi: Türkiye'deki Uygulamaya Ýliþkin Bir Araþtýrma Hakemli Yazýlar / Refereed Papers Türk Kütüphaneciliði 20,2 (2006), 141-172 141 Üniversite Kütüphaleri Web Sitelerinin Biçim ve Ýçerik Analizi: Türkiye'deki Uygulamaya Ýliþkin Bir Araþtýrma Content and

Detaylı

BÖLÜM 1: BÖLÜM 2: BÖLÜM 3: BÖLÜM 4: BÖLÜM 5: BÖLÜM 6: BÖLÜM 7: BÖLÜM 8: BÖLÜM 9: BÖLÜM 10: BÖLÜM 11:

BÖLÜM 1: BÖLÜM 2: BÖLÜM 3: BÖLÜM 4: BÖLÜM 5: BÖLÜM 6: BÖLÜM 7: BÖLÜM 8: BÖLÜM 9: BÖLÜM 10: BÖLÜM 11: ÜNÝTE - 1 GÜZEL SANATLAR VE EDEBÝYAT BÖLÜM 1: GÜZEL SANATLAR VE EDEBÝYAT - I...11 A. GÜZEL SANATLAR ÝÇÝNDE EDEBÝYATIN YERÝ...11 Ölçme ve Deðerlendirme...13 Kazaným Deðerlendirme Testi...14 BÖLÜM 2: GÜZEL

Detaylı

Halkla Ýliþkiler Profesyonelleri, Ýletiþim Fakülteleri Mezunlarýnda Neler Arýyorlar: Ajans Yöneticilerinin Bakýþ Açýlarý

Halkla Ýliþkiler Profesyonelleri, Ýletiþim Fakülteleri Mezunlarýnda Neler Arýyorlar: Ajans Yöneticilerinin Bakýþ Açýlarý Halkla Ýliþkiler Profesyonelleri, Ýletiþim Fakülteleri Mezunlarýnda Neler Arýyorlar: Ajans Yöneticilerinin Bakýþ Açýlarý Öðr. Gör. Tuðçe GÜREL Ýstanbul Üniversitesi Sanat ve Tasarým Fakültesi ÖZET Türkiye'de

Detaylı

0-0 Eðitim Öðretim Yýlý ANKARA ÝLÝ LÝSELER ARASI "8. AKIL OYUNLARI YARIÞMASI" Ankara Ýli Liseler Arasý 8.. Akýl Oyunlarý Yarýþmasý, Mayýs 0 tarihinde Özel Sýnav Koleji ev sahipliðinde, Sýnav Eðitim Kurumlarý,

Detaylı

2008 Yönlendirme Sýnavý Sonuçlarý Raporu. Report of 2008 Placement Test Results. Salih SARPTEN

2008 Yönlendirme Sýnavý Sonuçlarý Raporu. Report of 2008 Placement Test Results. Salih SARPTEN TEKNÝK NOT KKTC - Milli Eðitim Dergisi 2008 Yönlendirme Sýnavý Sonuçlarý Raporu Report of 2008 Placement Test Results Salih SARPTEN M.A.; Talim Terbiye Kurulu Üyesi, Program Geliþtirme Uzmaný, Lefkoþa,

Detaylı

Fiilen 1987, resmen ise 1992 Yýlýnda Adapazarý nda kuruldu. Kýsa sürede büyüyerek dünyanýn önde gelen Alçak Gerilim Þalt Cihazlarý üreticileri arasýnda yerini aldý. 25. 000 m 2 si kapalý alan olmak üzere

Detaylı

7215 7300-02/2006 TR(TR) Kullanýcý için. Kullanma talimatý. ModuLink 250 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý C 5. am pm 10:41.

7215 7300-02/2006 TR(TR) Kullanýcý için. Kullanma talimatý. ModuLink 250 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý C 5. am pm 10:41. 7215 73-2/26 TR(TR) Kullanýcý için Kullanma talimatý ModuLink 25 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý off on C 5 off 2 on pm 1:41 24 Volt V Lütfen cihazý kullanmaya baþladan önce dikkatle

Detaylı

ÖÐRETMENLERÝN YENÝ ÝLKÖÐRETÝM MATEMATÝK PROGRAMINA ÝLÝÞKÝN GÖRÜÞLERÝ

ÖÐRETMENLERÝN YENÝ ÝLKÖÐRETÝM MATEMATÝK PROGRAMINA ÝLÝÞKÝN GÖRÜÞLERÝ Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 ÖÐRETMENLERÝN YENÝ ÝLKÖÐRETÝM MATEMATÝK PROGRAMINA ÝLÝÞKÝN GÖRÜÞLERÝ Hasan Hüseyin AKSU * ÖZET Bu araþtýrma,

Detaylı

2003 ten 2009 a saðlýkta dönüþüm þiddet le sürüyor

2003 ten 2009 a saðlýkta dönüþüm þiddet le sürüyor TD 161.qxp 28.02.2009 22:11 Page 1 C M Y K 1 Mart 2009 Sayý:161 Sayfa 6 da 2003 ten 2009 a saðlýkta dönüþüm þiddet le sürüyor Saðlýkta Dönüþüm Programý nýn uygulanmaya baþladýðý 2003 yýlýndan bu yana çok

Detaylı

: Av. Funda Kahveci - Ayný adreste

: Av. Funda Kahveci - Ayný adreste ..~~ - T.C. ünüçüncü DAiRE Esas No : '2011/665 ~;:-} Qavc1cý ve Yürütmenin i Qg[durulmasýný isteyen ~~Türkiye Radyo Televizyon Kurumu Genel Müdürlüðü (TRT). ~"... Vekili i: Av. Metehan Battal Aydýn Or-An,

Detaylı

Dr. Emel Ege**, Msc. Sermin Timur***, Msc. Handan Zincir**** yeterince hizmet götürülemeyen kesimdir

Dr. Emel Ege**, Msc. Sermin Timur***, Msc. Handan Zincir**** yeterince hizmet götürülemeyen kesimdir Ebelik Son Sýnýf Öðrencilerinin Aile Planlamasý Eðitimi Etkinliðinin Deðerlendirilmesi* The Evaluation of the Educational Activitres of Pregraduate Midwifery Students on Family Planning Methods Dr. Emel

Detaylı