ÜLKELERE YÖNELiK PORTFÖY YATIRIMLARI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÜLKELERE YÖNELiK PORTFÖY YATIRIMLARI"

Transkript

1 EKONOMiK YAKLAŞlM 59 FiNANSAL KÜRESELLEŞME -~ORTAMINDA GELIŞMEKTE OLAN ÜLKELERE YÖNELiK PORTFÖY YATIRIMLARI Oğuz ESEN{*) GiRiŞ 99Ü ıı yıllar gelişmektc olan ülkelere (GOÜ) yönelik sermaye akımlarında önemli bir artışa sahne oldu. 980 borç krizi ilc önemli ölçüde daralan dış finansman imkanları, son yılarda artarak, 980'lerden bu yana en yüksek di.izeyine ulaşmıştır. Bu yeni dönemde, özellikle, özel sermaye akımlarındaki artış çok belirgin olmuş, özel sermaye akımlarının bileşimi de değişerek ticari banka kredilerindcn, doğrudan yatırımlara ve portföy yatırımıarına kaymıştır. Portföy yatırımları (hisse senedi, tahvil, ticari kağıtlar ve mevduat sertifikası), GOÜ'lere yönelik uluslararası özel sermaye akımlarının önemli bir bileşeni haline gelmiştir. Uluslararası sermaye piyasaimmdaki bu yeni eğilim, sermaye akımlarının nedenleri ve GOÜ ekonomilerinin pcrformanslm ına etkileri konusunda bir dizi sorunu ortaya çıkarmıştır. Meksika'da (994), Türkiye'de (994) ve Doğu Asya ülkelerinde (997) yaşanan finansal krizler çoğunlukla dikkatleri GOÜ'lere yatırım yapan yatırımcıların riskleri üzerinde yoğunlaştırırken, genel olarak sermaye akımlarının özel olarak da portföy yatırıml<mnın GOÜ ekonomilerine olan gerçek risklerine çok az dikkat çekilmiştir. Bu çalışma ikinci konuyu ele alacaktır. Amaç, GOÜ'lere yönelik portföy yatırımlarının nedenlerini ve GOÜ ekonomilerine etkilerini tartışmaktadır. Bu nedenle önce GOÜ'lere yönelen uluslararası sermaye akımlarındaki genel eğilimler tartışılacaktır. Üçünci.i bölümde portföy yatırımlannın nedenleri, dördüncü bölümde etkileri, beşinci böhimde ise Meksika, Türkiye ve Doğu Asya deneyimlerinin ışığı altında sonuçları incelenecektir. Son bölümde ise, portföy yatırımim-ının olumsuz etkilerini azaltmak için ne yapılması gerektiği tm-tışılacaktır. - GELIŞMEKTE OLAN ÜLKELERE YÖNELIK SEBMA YE * Doç. Dr., Gazi Üniversitesi, Iktisat Bölümü Ekonomik Yaklaşım, Cilt 9, Sayı30, Sonbahar 998

2 60 Oğuz ESEN... AKIMLARINDAKI GENEL EGILIMLER 989 ilc 993 yılları arasında toplam portföy yatırıml<m (tahvillcr, mevduat sertifikası, ticari kağıt ve hisse senedi) yedi kattan fazla artarak 55.8 milyar dolara ulaşmıştır (Tablo ). Böylece, portföy yatırımları, GOÜ'lerc giden net sermaye akımlarının üçte birine ulaşmıştır. Tablo CJ:iJ' lere Yönelik Portföy Yat>r>mlar> (milyar ABD dolar>) mevduat sertifikas> Hisse senedi Yeni ülke fonlar> ADR ve GDR Do orudan Yal::xınc>lara arz Küresel olarak bu yeni dönemin dinamiği, 970' lerden farklı olarak, ticm i banka krcdileri yerine portföy yatırımları olmuştur.. Uluslararası sermaye hareketleri içinde, banka krcdilerinin payı azalırken, portföy yatırımlarının payı artmıştır. GOÜ' lcre yönelik bu sermaye akımları üç bölgeden kaynaklanmıştır; ABD, Avrupa ve Japonya. ABD kaynaklı fonlar genellikle Latin Amerika ülkelerine, Japon kaynaklı fonlar Güneydoğu Asya'ya, Avrupa kaynaklı fonlar ise Pasifik Bölgesine yönelmiş tir. Toplam portföy yatırımları içinde, sermaye piyasalarına giden miktar hızla artmıştır. 989 yılında 3.5 milyar dolardan 993 yılında 3.2 milyar dolara ulaşmıştır. Toplam sermaye akımlm ı içinde, sermaye piyasalarına giden miktar, toplam sermaye akımlm ı içinde, 993 yılında yüzde 7 gibi çok küçük bir orana sahip olsa da, bazı gelişmektc olan ülkeler için çok önemlidir. Örneğin Meksika 'da 99 ve 992 yıllarında toplam net dış finansmanın yaklaşık dörtte biri bu tür sermaye akımlarından oluşmuştur ( Clacssens, 993 ). Portföy yatırımları çeşitli biçimlerde gerçekleşebilir. Bunlar, evsahibi ülke borsasında alımlar, ADR ve GDR gibi "yatırım mevduatları" aracılığıyla, ülke fonlarına yatırım yaparak ya da doğrudan yabancılara doğnıdan arz biçimindedir yılim-ı arasında, portföy yatırımları çoğunlukla ADR ve GDR aracılığıyla gerçekleşmiş, bu

3 EKONOMİK YAKLAŞlM 6 fonların hacmi 0.2 milyar dolara ulaşmıştır. Yine bu dönemde, toplam hacmi 0.3 milyar dolar olan yeni ülke fonlan yaratılmıştır. Ancak, göreli olarak en hızlı artış, doğnıdan yabancılara arzda gerçekleşmiş, 990' da 0.8 milyar dolardan, 993' tc 3.2 milyar dolara.,_.ulaşmıştır. Portföy yatırım akımlarının kaynakları, bu tiir sermaye girişlerinin sürekliliği açısından önemlidir. Uzun dönemli ve yiiksck verimli yatırımlara yönelmeleri nedeniyle kurumsal yatırımcılar az riskli, kısa vadeli getiri beklentileri ilc hareket eden özel yabancı yatırımcılar ilc ülke fonları daha risklidirlcr. Buradan hareketle, 990 'larda GOÜ 'lere yönelen portföy yatırımlarının, kısa vadeli getiri beklentileri içindeki spekülatif kaynaklardan beslendiği ileri sürülebilir ( Reisen, 993 ). ll- PORTFÖY YATIRIMLARININ NEDENLERI 990 'larda GOÜ 'lcrc yönelik sermaye akımlarının nedenleri.genellikle, ilgili literatiirde " itici " ve "çekici " faktörler olarak incelenmektedir. En önemli itici faktör olru ak da, OECD ülkelerinde, konjonktürel olarak gevşek bir p;mı politikasının izlenmesi, bunun sonucunda da ulushmtrası faiz oranlarının düşmesi gösterilmektedir. ( Calvo, Lcidcrman ve Rcinhart, 993 ). Yapılan bazı çalışmalar uluslararası faiz oranlarındaki azalmanın, GOÜ'lcrc giden sermaye akımlannda önemli bir rol oynadığını göstermektcdir ( Chuhan, Claesscns, ve Mamingi, 993). Uluslararası faiz oranındaki değişmeler dışındaki nedenlerin çoğu bir anlamda "evyapımıdır". En başta da GOÜ' ler finansal piyasalannda sağlanan yüksek getiriler gelmektedir. Gerçekten de, 980'li yılların sonunda ve 990 'lı yılların başında ' gelişen piyasaların ' (emerging markcts) cazibcsi, bu piyasaların sağladığı yüksek getirilerden kaynaklanıyordu. Bu yüksek getiri oranları, finansal liberalizm programlarının bir sonucuydu. Finansal scrbestleşmcylc birlikte hızla yükselen faizler, yeni oluşan ve sığ sermaye piyasalarında, menkul değer fiyatlarında spekülatif artışlara yol açmış, fiyatlarda. sabun köpüğü türü şişmcler yaratmış, ekonomik faaliyetler reel sektörden finansal sektöre kaymıştır. Tüm bu gelişmeler finansal piyasaların hızla bütünleştiği bir dönemde gerçekleşmiş, bir çok GOÜ, yabancıların finansal piyasalam katılması önündeki engelleri kaldırmışlar ya da en aza indirmişlcrdir. Aynı şekilde birçok GÜ'de, GOÜ'Icrdc yatırım yapılmasını kolaylaştıncı önlemler almışlardır ( Claesscns ve Rhee, 994). Bu sürece katkıda bulunan bir diğer önemli faktördc, GOÜ' lerdeki kapsamlı özelleştirmeler olmuştur. Böylece yabancı yatırımcılara kamu işletmelerini cazip fiyatlarla satın alma fırsatı yaratılmıştır. Örneğin, 990 ilc 993 yılları arasında Arjantin 'de, sermaye girişinin dörtte biri özelleştirme amaçlı olmuştur ( Fanclli ve Mechine, 996 ). lll- PORTFÖY YATIRIMLARININ ETKİLERİ

4 62 OğuzESEN i,,!! ı! ı~ Portföy yatırımlarının iki açıdan GOÜ'ler açısından önemli olduğu ileri sürülür. Birincisi, bu tur sermaye girişleri, uluslararası yatırımcıların uygulanan politikalara duydukları güven ve desteği n bir göstergesi olarak değerlendirilir. Başka bir deyişle, bir tur :,: güvcnoyudur". İkincisi, GOÜ'Ier portföy yatırımları ilc tasarruf açıklarını, doğrudan yatırım, ticari kredi ve yardımlar gibi diğer sermaye akımlarının aksine, ulusal egemenliklerini sınırlamadan çözme imkanına sahip oldukları düşünülür. Buna karşılık portföy yatırımlarının GOÜ ekonomileri üzerinde iki olumsuz etkisinden sözedilebilir. Bunlar, portföy yatırımlarının iktisadi politika özerkliğinin kısıtlaması ve ekonominin finansal dalgalanmalara daha açık bir hale gclmesidir. İktisadi Politika Kısıtları Portföy yatırımlarının GOÜ ekonomileri üzerindeki en önemli etkilerinden biri, evsahibi ülkenin politika özerkliğine, dolayi ı da olsa kısıtlar getirmesidir. İktisadi politika özcrkliği de, ulusal amaç değişkenleri üzerindeki etkinliği olarak tanımlanabilir. Ulusal iktisadi politika araçlarının, arasındaki istikrara bağlıdır ( Bryant, 987 ). nihai hedefler üzerindeki gücüne hem de araçlar ve amaçlar Bu çerçevede bakıldığında, portföy sermaye girişlerine bağımlı hale gelen ülkeler, yabancı yatırımcıların güvenini sağlayacak politikaları uygulamak ya da sürdürmek zorunda kalabileceklerdir. Portföy yatırımlarının en belirgin kısıtlayıcı etkisi, para politikaları üzerindedir. Günümüzde portföy yatırımlarını çekmek isteyen GOÜ'Ier için en kritik faktör, para politikaları olmuştur. Gerçekten de portföy yatırımlarının önemli olmadığı, sermaye girişlerinin yardım, kredi ve doğrudan yatırıma bağlı olduğu dönemlerde izlenecek para politikaları bu denli kritik bir faktör değildi. Yabancı yatırımcılar ülke riskini ve kur riskini dikkate alacakları için genelde daraltıcı para politikalarını tercih edeceklerdir. GOÜ hi.iki.imatlcri, portföy yatırımlarını U lkelerine çekmek için istediklerinde exante anlamında kısıtlada karşılaşırlar. Portföy yatırımları iç ir uygun bir atmosferin yaratılması amacıyla kapsamlı bir dizi politika hayata geçirilir. Yabancı portföy yatırımlarının iktisat politikaları önündeki kısıtlayıcı etkisi, dolaylı yaptırım gücünden, portföyün yeniden dağıtım riskinden ya da sermaye kaçışı tehdidinden kaynaklanır. Keynes. 993 yılında sermaye kaçışı tehdinin yurtiçi makropolitikaları nasıl kısıtladığını incclemişti ( Crotty, 983 ). Elbette bu sorun, 930'lar İngiltere'si ilc sınırlı değildir. 976'da İngiltere, 982 yılında Fransa, 973 yılında Jamaika' da iktisal politikaları benzer bir tehditle kısıtlanmıştı ( Grabcl, 995 ). Portföy yatırımlarını çekmek için uygulanacak daraltıcı makropolitikalar, özelleştirme ve uygun yatırım ortamının sağlanması gibi ex ante kısıtlar yanında cx post anlamda kısıtlarda sözkonusu olabilecektir. Evsahibi ülkeden önemli sermaye çıkışı ya da finansal kriz durumunda, GOÜ hükümetleri bu süreci tersine çevirecek ünlemleri almak

5 EKONOMiK YAKLAŞlM 63 zorunda olacaklardır. Potansiyel Risk Portföy yatırımlarının en önemli özelliği yüksek likiditedir. ancak likidite paradoksal bir biçimde, yatırımcıların değişken beklentileri ilc makrockonomik istikrarsızlığa katkıda bulunur. Portföy yatırımlarında gözlenen aşırı dalgalanmalarda, yüksek likiteden ve yatırımcıların değişken beklentilerinden kaynaklanır. Likidite, porföy yatırım akımlarının önkoşuludur. Ne var ki, aynı koşullar sermaye çıkışını kolaylaştırarak finansal kriziere yol açar. Portföy yatınmlarının, GOÜ'Ierde, geri dönme riskinin büyük olması, bu ülkelerdeki makropolitikalar önündeki ex antc kısıtları dahada güçlendirir. Bu potansiyel risk GOÜ'lcrdc hem daha büyüktür, hem de gerçekleşmesi durumunda, ekonomi üzerindeki etkisi daha tahripkardır. Portföy yatırımlarındaki bu aşırı dalgalanmalar, döviz kurları ve faiz oranlarında istikrarsızlıklara, döviz rezervleri düzeyine bağlı olarak da ödemeler dengesi krizlerine yol açacaklardır. Potansiyel riskin bir başka nedeni, portföy yatırımları ilc, döviz kurları ve menkul kıyınet fiyatları arasında yakın bir ilişkinin kurulmuş olmasıdır. Böylece içsel olarak istikrarsız iki piyasa portföy yatırımları ilc birbirine bağlanmış olmaktadır. Bu iki piyasa arasındaki karşılıklı etkileşim, finansal krizierin ortaya çıkmasına ve kısa sürede derinleşmesine yol açmaktadır (Akyliz, 995 ). Farklı sermaye hesabı kalemlerini taşadıkları potansiyel risk açısından, GÜ'lcr için inceleyen bir çalışmada, portföy yatırımları,kısa vadeli banka krcdileri ilc birlikte en riskli sermaye akımı olduğu ortaya konmuştur ( Rciscn, 993 ). Grabcl'dc (995), GOÜ'lcrc yönelik sermaye akıınlarını, politika özerkliğine getirdiği kısıtlar ve sahip oldukları potansiyel riskler açısından derecclcndirıniştir. Buna göre iktisadi politika özerkliğini en fazla portföy yatırımları nın, en az doğrudan yatırımların kısıtladığı göri.iliir. Potansiyel risk açısından bakıldığında ise, yine en riskli sermaye girişinin portföy yatırımları olduğu tespit edilebilir. Dış yardımlar, piyasa giiçlcrine bağlı olmadığından beklenmedik bir geri dönüş söz konusu değildir. Doğrudan yatırımların da likidilesi diişiik olduğundan ani bir geri dönliş olasılığı düşukti.ir. Risk açısından portföy yatırımları yanlızca ticari banka krcdileri ilc karşılaştırılabilir (Tablo 2). Tablo 2 Geliflmekte olan Ülkelere Yönelik Sermaye Giriflleri Derece En Yüksek Yat>r>mlar> En Düflük Kaynak: Grabcl (995) <ktisadi Fblitj ka K>s>tar> Portföy Yat>r>mlar> Ticari Kredi ve D>fl Yard>m Donrudan Yat>r>mlar Potansiyel Risk P o r t f ö y Ticari Krediler D>fl Yard>m ve Donrudan Yat>r>rnlar

6 ~ i! ' ~ i [ı H ll,. l! r " 64 Oğuz ESEN IV- PORTFÖY YATIRIMLARININ SONUÇLARI: MEKSIKA, TÜRKIYE ve DOGU ASYA ÜLKELERI Meksika Finansal Krizi 982 borç kriizinin üstünden henüz yedi yıl geçmişkcn, 989'da Meksika finansal ve ekonomik serbcstlcşmc ve özelleştirme başta olmak üzere yapısal reformları gerçekleştiren bir GOÜ olarak tiim dünyaya örnek olarak gösteriliyordu (Dombush ve Werner, 984). Yabancı yatırımcılar açısından Meksika dünyanın en dinamik "gelişen" piyasalarından biriydi. Kısa vadeli devlet tahvillerinin sağladığı yüksek getiriler de hem bireysel hem de kurumsal yatırımcılar açısandan oldukça cazipti. Dolara endeksli devlet tahvili, tesobono ilc kısa vadeli devlet tahvili çete'nin getirileri oldukça yüksekti. Tablo 3 'tc gösterildiği gibi, arasında çete'nin getirisi% 44.9 ilc% 95.9, arasında ise% 4.9 ilc% 34.8 oranları arasında dcğişiyordu. Tesohono getiri oranı da aynı şekilde yatırımcılar açısından yüksekti. Bu yüksek getiri oranlarının etkisiyle Meksika tahvil ve hisse senedi piyasalaı ına özel yabancı sermaye girişinde büyük bir artış yaşandı. 989'da Meksika'dan çıkan net portföy yatırımı.7 milyar dolar düzeyinde iken, bir yıl içinde sermaye hareketlerinin yönü değişti. 990'da net portföy sermaye girişi 5.9 milyar dolar, 99 'de 9.6 milyaı dolaı, 994'te ise 28 milyar dolar oldu. Bu yoğun sermaye girişinin sonucu olarak borsa endeksi 990'da% 50, 99l'de% 24.7, 993'tc% 48.3 değer (Tablo 3) kazandı Tablo 3: Meksika Devlet Tahvilleri Faiz Oranları ve Borsa Endeksi, Yıllar C ete Tesebone Borsa Endeksi f Kaynak : Dornbush ve Werner, 994 Portföy yatırımlan girişinin hızlandığı bu dönemde peso nominal ve reel olarak aşırı değcrlendi. Şubat 994'ten sonra ABD'nin göreli olarak daha sıkı bir para politikası uygulaması, Meksika'ya yönelen ABD kaynaklı portföy sermaye girişi azaldı, Aralık

7 EKONOMiK YAKLAŞlM 65 ayında ise tamamen durdu. Aynı yıl borsa endeksi % 30 değer kaybederken, peso'ya spektülatif bir saldırı başladı. Ulusal paranın değerini korumak için, Merkez Bankası yaklaşık lo milyar dolarlık bir rezerv kaybına uğradı. Aralık 994 'tc Pcso % 40 oranında dcvalüc edildi. Ancak dcvali.iasyon, Meksika finansal piyasalarında istikrarı sağlayamadı. 995'in ilk ayında döviz rcvzervlcri % 50 oranında azaldı. Ocak I 995 sonuna kadar, tesebono yükümlülüklerini karışlamak amacıyla hükümet, B milyar dolar harcadı. Meksika krizinin, Arjantin ve Brezilya gibi diğer gelişen piyasalarda sistematik bir riske dönüşme tehlikesi üzerine, ABD'nin başını çektiği uluslararası acil yardım programı uygulandı. ABD hükümeti 20 milyar dolar, 28 milyarda diğer uluslararası krcdilerden olmak üzere toplam 48 milyar dolarlık kredi sağlandı. Bunun sonucunda Meksika'da oldukça sıkı bir para politikası uygulamaya, bi.itçc ve cari işlemler açığını azaltmaya, katma değer vergisini artırmaya ve pek çok kamu i.irüni.i fiyatlarını artırmaya razı oldu. Özetle, portföy sermaye girişi Meksika'dan politika özerkliğini hem ex ante hem de cx post anlamda sınırlamıştır. Uygulanan reformlar özel yatırımcıların Meksika'ya gelmesinde önemli rol oynamıştı. 994 yılında kriz başladığında, Meksika hükümetinin iktisadi politika özerkliği ex post anlamında sınırlanmış hükümet sermaye çıkışını önlemeye, pesoyu istikrarlı kılmaya ve portföy yatırımcılarını Meksika' da kalmaya ikna etmeye çalışmıştı. Türkiye 994 Finansal Krizi Yabancı portföy yatırımlarının GOÜ'Ierde yol açtığı sorunlar, Türkiye ekonomisinin yılları arasındaki deneyimi ilc yakından ilgilidir. Türkiye'de finansal serbcstleşme süresi 98 yılında faizlerin, 984 yılında da döviz işlemlerinin serbest bırakılmasıy la başlamıştır. 989 yılında ise sermaye hareketleri üzerindeki tum kısıtlamalar kaldırılarak, sermaye piyasasası yabancı portföy yatırımcıianna tamamen açılmıştır. ı Yabancı portföy yatırımlarının ülkeye çekilcbilmesinin önşartı olarak getiri oranları yüksek düzeyde tutulmuştur. Bu yüksek getirilcrio cazibesiylc, 990 yılından sonra portföy yatırımlan sermaye piyasalarımı yöncimeye başlamıştır. Bunun sonucunda, son yıllarda, Türkiye 'nin ödemeler bilançosunun sermaye hareketleri, tipik h ir "gelişen piyasa" özelliklerini göstermektedir. 985 yılında sıfır olan net portföy yatırımları, 990 yılında 547 milyon dolara, 993 yılında ise 3.9 milyar dolara ullaşmıştır (Tablo 4). Portföy yatırımlarının başlamasıyla hem döviz ve faiz kuru hem de döviz ve menkul kıyınet fiyatları birbirlerine bağlanarak, iktisat politikası özerkliği öneli ölçüele kısıtlanmıştır. 994 yılında TL'yc karşı spekulatif hareketler sonucu, TL dört ay içinele yüzde 60 değer kaybetmiştir. Bu dönemde net portföy sermaye çıkışı yaklaşık dörtte bir oranında azalarak. milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Aynı yıl çeşitli kategorilerdeki kısa-vadeli sermaye h<u eketlerinde, 3.3 milyar dolarlık net sermaye çıkışı olmuştur. Bunun sonucuncia

8 66 Oğuz ESEN ulusal para yanında, borsa endeks değeri de yüzde 30 değer kaybetmiştir. Merkez Bankası. ı döviz kurlanndaki istikrarı sağlayabilmek için, krizi takip eden üç ay içinde 3 milyar dolarlık rezerv kaybına uğramıştır. Faizler yüzde 200'e kadar yükseltilcrek. finansal _güvenin restorasyonu sağlanınaya çalışılmıştır. Nihayet, bütçe ve cari işlemler açığını azaltacak önlemlerle daraltıcı iktisadi ve sosyal politikalar hayata geçirilmiştil Tablo 4: Türkiye'nin Ödemeler Bilançosundan Seçilmiş Kalemler (Milyon ABD Doları).tr ;\ t Doğrudan Yatırımlar, net Portföy Yatırımları, net Diğer Uzun Vadeli Sermaye Hareketleri, net Kısa Vadeli Sermaye Hareketleri, net Kaynak: TCMB, Türkiye'nin Ödemeler Dengesi Istatistikleri Sonuç olarak, iktisat politikalarına ex ante anlamında en önemli kısıt, 989 yılında sermaye hareketleri önündeki kontrolların kaldırılması olmuştur. Başta doğrudan yatırım ve uzun vadeli krediler olmak üzere diğer sermaye girişlerinde gözlenen durgunluk, yabancı portföy yatırımlarını çekerek politikaların önemini arttırmıştır. 994 yılında kriz başlayınca, iktisat politikaları ex post anlamında da kısıtlanmıştır. Hükümet sermaye çıkışını önlemeye, özellikle özelleştirme alanında daha ileri taahhütlerde bulunarak, portföy yatırımları için uygun bir ortam yaratmaya çalışılmıştır. Finansal açıklık ortamında, portföy yatırımlarının yüsek likiditesi ve yatırımcıların değişken beklentileri finansal piyasalarda sürekli bir dalgalanma ve istikrarsızlık unsuru yaratmıştır. Doğu Asya Krizi Doğu Asya Ülkelerinin son 30 yılda sergiledikleri ekonomik performans hangi uluslararası göstergeyle bakılırsa bakılsın çok etkileyicidir. 950'li yılların tarım ağırlıklı azgelişmiş bölge ekonomileri, hızlı büyüme ve sanayileşme ilc yeni sanayileşen ülkeler kategorisine erişmişlerdir. G. Kore, Hong Kong, Tayvan ve Singapur "Asya Mucizesini" ilk gerçekleştiren ülkeler olurken Endonezya, Malezya, Taytand ve Çin h.la diğerlerini yakalama sürecine girmişlerdir. Doğu Asya Ulkclerinde son 30 yıl boyunca büyüme oranı ortalama % 8, kişi başına gelir artışı da ortalama % 5.5 olmuştur (The Economist, 7 Mart 998).

9 EKONOMiK YAKLAŞlM 67 Ancak 997 yılında Taytand'ın parasını devalüe elmesi ilc başlayan kriz, G. Kore. Malezya, Endonczya, Filipinler ve diğer bölge ülkelerine hızla yayılmıştır. Böylece, Endonczya ulusal parasını 'Yı-) 80, G. Kore, Tayland, Malezya, Filipinler ulusal paralarını % arasında dcvaliic etmişlerdir. Singaptır ve Tayvan'daki devalüasyon oranı ise % 20 olmuştur. Bu ülkelerin menkul kıyıncı borsalan da 997 başından beri dolar bazında yaklaşık% 60 değer kaybetmiştir. Finansal kriz sona ermiş gibi gözüksc de, ekonomik kriz etkisini uzunca bir süre devam etıirecektir. Son 30 yılda ilk kez Asya Kaplanlarının büyüme oranı. sanayileşmiş lilkclcrin gerisinde kalmıştır. Ekonomik krizi aşmak için uygulanacak daraltıcı politikalar sonucunda yükselen faizler, yatırımları olumsuz etkileyecek, bankacılık sistemi yeniden toparlanıncaya kadar krediler duracak. belki de bu ülkeler 2000'i yıllara kadar eski performansiarına ulaşamayacaklardır. Başta G. Kore ve Tatvan olmak üzere bölge ülkelerinin finansal sistemleri, 980 yılına kadar, göreli olarak 'baskı' altında ve kapalıydı. Ancak başta ABD olmak üzere ticari partnerlerinin baskısıyla tedrici olarak finansal sistemlerini scrbestlcştirdiler. Örneğin G. Kore ve Tayvan'ın sermaye kontrol sistemleri sermaye girişlerini teşvik eden, sermaye çıkışını engelleyen bir yapıya sahipti. Ancak 980'lcrin ikinci yarısında cari işlemler fazla vermeye başlayanıca, sermaye kontrollarını gevşetmck kolaylaştı. l990'lı yılların başında bölge ülkelerine yönelik sermaye akımlarında büyiik bir artış oldu. Sermaye akımları içinde ilk sırayı doğrudan yabancı yatırımlar alırken, gelişmektc olan ülkeler giderek doğrudan yabancı yatırımlar içinde bölge ülkelerinin aldığı pay 993'tc% 65'c ulaşmıştır (Ricdcl, 997). Doğrudan yabancı yatırımların payı buyük olmakla birlikte, en hızlı artış portföy yatırımlarında gözlenmiştir. Portföy yatırımlarında bölgenin payı yine 993 yılında % 45 olmuştur (Tablo 5). Tablo 5 : Bazı Doğu Asya Ülkelerinde Yabancı Portföy Yatırımları (Milyon ABD Dolan) Ülkeler \ G. Kore Endonezya 32 o Malezya 293 o Tayland Çin o Filipinler o o Kaynak : Riedel, 997 Başlıca portföy sermaye girişi, yabancı yatırımcıların, menkul kıyınet borsalarından doğrudan alımı biçiminde olmuştur. Örneğin 993 'tc yabancı yatarımcıların menkul kıyınet

10 68 Oğuz ESEN borsalarından doğrudan alımları Kore'de 5.5 milyar, Malezya'da 3.7 milyar, Tayland'da 2.5 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Doğu Asya iilkelcri sermaye piyasalarının cazibcsi, diğer gelişen piyasalarda olduğu -gibi göreli olarak yüksek getirilerden kaynaklanıyordu. Tablo 6'daki yıllık getirilerden standart sapmaların gösterdiği gibi, menkul değerlerin getirileri, sermaye akımlarının yönüne bağlı olarak aşırı dalgalanmalar göstermektedir. Tablo 6 : Seçilmiş Bazı Doğu Asya Ülkeleri Menkul Kıymet Borsaları Yıllık Ortalama Getiriler (Aralık Aralık 993) Yıllık Getiri Yıllık Getiriden Standart Sapma Çin Endonezya G. Kore Malezya Filipinler Tayland Kaynak : Riedel, 997 Finansal serbestleşmenin bir sonucu olarak yabancı bankalara olan borçlarda da büyük bir artış olmuştur. Örneğin Taytand'ın yabancı bankalara olan borcu 993'te 29 milyar dolarken, 997'de 70 milyar dolara ulaşmıştır. Bu borcun% 70'den fazlası, bir yıldan daha kısa vadelidir. Aynı şekilde, Endonezya'nın yabancı bankalara olan borcu 997'de milli gelirin % 35'ine ulaşmıştır. Sermaye girişinin artığı bu dönemde, ulusal paralar değer kazanmış, bu da ihracata dayalı sanayileşme stratejisini olumsuz yönde etkilemiştir. Sonuç olarak, 970'li yılların başından "sermaye mobilitesi, kontrollü döviz kuru ve parasal özerklik" arasındaki uyumlu sağladığı ileri siirülen bölge ülkeleri, bugün aynı zor seçimle karşı karşıya kalmışlardır (Fisher ve Re isen, 993). Son zamanlara kadar sermaye girişleri ağırlıklı olarak doğrudan yabancı yatırım biçiminde olduğudan, parasal özerklikle birlikte döviz kuru istikrarı sağlanabilmiştir. Ancak, portföy yatırımlarındaki artış, Doğu Asya iilkclerini de bu zor tercihi yapmaya zorlamıştır (Riedel, 997). Genel olarak bölge iilkelerinin iktisadi politika özcrkliği ciddi biçimde kısıtlanmıştır. Bu iilkeler bugün IMF programlarını uygulamak durumundadırlar. IMF programları, bir yandan geleneksel.bileşenlcriyle durgunluğu artırıp, borç sorununu daha da ağırlaştıracak, diğer yandan ise

11 EKONOMiK YAKLAŞlM 69 finansal kurumlarda yabancı sahipliğinin artırılması gibi yeni önerilerle iktisat politikalarına daha fazla kısıtlar getirecektir. SONUÇ GOÜ'lcrc yönelik sermaye akımları içinde, portföy yatırımlarının önemi artıp, doğrudan yatırım, yardım ve krcdilerin payı azaldıkca bu ülkeler daha büyük risk ve kısıttarla karşılanmaya başlamışlardır. O halde, portföy yatırımları GOÜ'lcr için sermaye yetersizliği çözmenin en sorunlu yolu olarak değerlendirilebilir. Bu durumda yabancı portföy yatarımiarına yapılacak müdahale ve denetimler önem kazanacaktır. Bu konuda alınabilecek en aşırı önlem, sıkı sermaye kontrollarıyla sermaye hareketlerini kısıtlamak olabilir. Ancak tck bir ülkede uygulanacak olan sermaye kontrollarını hem bugünkü uluslararası finansal sistem içinde sürdürmek güç olabilir, hem de idari olarak dana yüksek maliyetlere yol açabilir. Bu durum özellikle, küçük, küresel olarak bağımlı bir GOÜ için karşılaştırmalı dezavantaj yaratabilir. O nedenle bu liir önlemler küresel ve bölgesel dlizeyde düşi.inlilebilir. Portföy yatırımlarının likiditesini azaltacak ve böylece iktisadi politika özerkliğini artıracak, küresel di.izeyde işbirliğine dayalı bir önlcmde, Tobin vergisidir. Yaklaşık 20 yıl önce ortaya atılan bu öneri, günümüzde daha geniş bir destck bulmaktadır. Bunun dışında, fiyat ve miktara dayalı kısıtlamalarda, portföy akımlannın idaresini kolaylaştırabilir. Bu tür müdahalelerin, portföy yatırım hacmini azaltına riski elbette vardır. Ancak, bu çalışmada da tartışıldığı gibi, sermaye akımlm ının miktar ve bileşiminin tamamen piyasaya bırakılınası daha büyük riskiere yolaçabilmcktedir. KAYNAKLAR AKYÜZ, Y (995), "Taming International Finance", Michie ve Simith (der.), Managing the Global Economy içinde. Oqford University Press. BRYANT, R. (987), International Financial Intennediation, Washington, D.C. CALVO, G.A., L. Lciderman ve C.M. Reihart (993), "Capital Inflows and the Real Exchange Ratc Appreciation in Latin Amcrica: The Role of External Factors", IMF Staff Papcrs, 40(), s CLAESSENS, S. ( 995) "The Emergence of Equity Invcstment in Devcloping Countries: Overvicw", The World Bank Economic Review, Vol. 9, No. I, s.l-7. CLAESSENS, S. VE M. RHEE (994), "The Effect of Equity Barriers on Foreign Invcstmcnt in Dcvcloping Countries", J. Frankcl (dcr.), Intemationalization of Equity Markets, University of Chicago Press.

12 70 Oğuz ESEN CHUHAN, P., S. Claesscns ve N. Miamingi (993), "Equity and Bond Flows to Asia and Latin America", Working Paper I 60, Policy Rescarch Department. World Bank, Washington, D.C...CROTTY, J. (983), "On Keyncs and Capital Flight", Journal of Economic Li teralll re, XXI, s DORHBUSCH, R. VE A. Werner (994)," Mcxico: Stahilization, Reform and No Growth" Brokings Pnpers on Economic Activity, s ECONOMİST (7 mart 998) East Ashm Econoınics, p 72. FANELL J.M. ve J. L. Machinea (995), Capital Movemcnts in Argenitina", R. Freeh-Davis ve S. Griffith - foncs (dcr.), Coping with Capital Surgcs içinde, Lynnc Riencr Publishcrs. FISCHER, B ve H. Rciscn ( 993), Libcralising Capital Flows in Devdoping Countrics: Pitfalls and Prcpcquisites, OECD. GRABEL,.(995), Marketing the Third Word: The Contradictions of Portfolio Invcstmcnt in the Global Econoıny, tck, University of Den ver. GRIFFITH-Joncs, S. (995), "European Private Flows to latin Ameriea: The Faets and the Issues", R. Ffrcneh-Davis ve S Griffith - Jones (dcr.) Coping with Capital Surgcs: The Return of Finance to latin America içinde,. Lynne Ricncr Publishcrs. REISEN, H. (993), "Financial Opcning and Capital Flows, Ccpal Revicw, 5l. RIEDEL, J. (997), "Capital Market Integration in Dcvcloping Asia" Jounıııl of Econonıic Pcrspcctivcs. ABSTRACT PORTFOL/0 CAPITAL FLOWS TO DEVELOPJNG COUNTRIES IN THE GLOBAL ECONOMY Over the past decadc the trend toward more globally intcgratcd financial markets has inerensed along with the portfolio invcstment in dcvcloping countries. Portfolio capital flows to devcloping countries tcntls to crcate systemie probleıns at the ınacrostability and in financial and real scctoı s of thcsc cconomics. The main parposc or this papcr is to providc somc stylizcd facts about portfolio invcstmcnt in dcvcloping countrics.

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 Prof. Dr. Yıldırım Beyazıt ÖNAL 6. HAFTA 4. GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE ULUSLAR ARASI FON HAREKETLERİ Gelişmekte olan ülkeler, son 25 yılda ekonomik olarak oldukça

Detaylı

KÜRESEL KRİZ SONRASI KÜRESEL FİNANSAL SİSTEM İÇERİSİNDE TÜRK FİNANSAL SİSTEMİ BAKİ ALKAÇAR (BDDK)

KÜRESEL KRİZ SONRASI KÜRESEL FİNANSAL SİSTEM İÇERİSİNDE TÜRK FİNANSAL SİSTEMİ BAKİ ALKAÇAR (BDDK) KÜRESEL KRİZ SONRASI KÜRESEL FİNANSAL SİSTEM İÇERİSİNDE TÜRK FİNANSAL SİSTEMİ BAKİ ALKAÇAR BANKACILIK DÜZENLEME VE DENETLEME KURUMU (BDDK) KÜRESEL KRİZ SONRASI KÜRESEL FİNANSAL SİSTEM İÇİNDE TÜRK FİNANSAL

Detaylı

GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 6 AYLIK FAALİYET RAPORU 1-Ekonominin Genel durumu Dünya ekonomisi 2013 ü genel olarak bir toparlanma dönemi olarak geride bıraktı.

Detaylı

AB Krizi ve TCMB Para Politikası

AB Krizi ve TCMB Para Politikası AB Krizi ve TCMB Para Politikası Erdem Başçı Başkan 28 Haziran 2012 Stratejik Düşünce Enstitüsü, Ankara Sunum Planı I. Küresel Ekonomik Gelişmeler II. Yeni Politika Çerçevesi III. Dengelenme IV. Büyüme

Detaylı

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 3

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 3 FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 3 Prof. Dr. Yıldırım Beyazıt ÖNAL 5. HAFTA 1.)MALİ PİYASALARIN ULUSLAR ARASI DÜZEYDE ENTEGRASYONU 1.1.Mali Piyasalarda Yaşanan Entegrasyon: Uluslar arası düzeyde

Detaylı

Ödemeler Dengesi Doç. Dr. Dilek Seymen Araş. Gör. Aslı Seda Bilman 1 Plan Ödemeler Dengesi, tanım, kapsamı Ana Hesap Grupları Cari Denge, Sermaye Hesabı Dengesi Farklı Ödemeler Dengesi Tanımları Otonom

Detaylı

HAFTALIK EKONOMİ RAPORU

HAFTALIK EKONOMİ RAPORU Strateji Geliştirme Başkanlığı Ekonomik ve Sektörel Analiz Dairesi HAFTALIK EKONOMİ RAPORU TÜRKİYE EKONOMİSİ IMKB 100 Endeksi haftanın ilk yüzde 0,4 oranında değer kazandı. Geçtiğimiz hafta İMKB 100 Endeksi,

Detaylı

* EL KAZANDI BİZ ÖVÜNÜYORUZ *BORSA 2012 DE DE YABANCIYA ÇALIŞTI *İstanbul da kazanıp, New York ta, Londra da şampanya patlattılar

* EL KAZANDI BİZ ÖVÜNÜYORUZ *BORSA 2012 DE DE YABANCIYA ÇALIŞTI *İstanbul da kazanıp, New York ta, Londra da şampanya patlattılar Umut Oran Basın Açıklaması 06.01.2013 Yarın Aydın-Söke de pamuk üreticileriyle bir araya gelecek olan CHP Genel Başkan Yardımcısı, İstanbul Milletvekili Umut Oran ın, yazılı açıklaması şöyle: * EL KAZANDI

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GRUPLARA YÖNELİK GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GRUPLARA YÖNELİK GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GRUPLARA YÖNELİK GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş Gruplara Yönelik Gelir Amaçlı Kamu Borçlanma Araçları

Detaylı

https://www.garantiemeklilik.com.tr/fon-ile-ilgili-duyurular.aspx internet adreslerinden

https://www.garantiemeklilik.com.tr/fon-ile-ilgili-duyurular.aspx internet adreslerinden GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTERNATİF STANDART EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 6 AYLIK FAALİYET RAPORU 1- Ekonominin Genel durumu Dünya ekonomisi 2013 ü genel olarak bir toparlanma dönemi olarak

Detaylı

Temel Ekonomik Gelişmeler

Temel Ekonomik Gelişmeler Temel Ekonomik Gelişmeler 6 Temmuz 21 Araştırma ve Para Politikası Genel Müdürlüğü Günlük veriler her Perşembe günü (resmi tatil olması durumunda bir önceki iş günü); diğer veriler ise verinin açıklandığı

Detaylı

Büyüme, Tasarruf-Yatırım ve Finansal Sektörün Rolü. Hüseyin Aydın Yönetim Kurulu Başkanı

Büyüme, Tasarruf-Yatırım ve Finansal Sektörün Rolü. Hüseyin Aydın Yönetim Kurulu Başkanı Büyüme, Tasarruf-Yatırım ve Finansal Sektörün Rolü Hüseyin Aydın Yönetim Kurulu Başkanı Büyüme: Yatırım ve Tasarrufun Fonksiyonu Büyüme : Büyümenin Temel Unsuru : Üretimin Temel Faktörleri : Üretimin Diğer

Detaylı

TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER - BÜYÜME

TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER - BÜYÜME 1 TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER - BÜYÜME 12.0 Türkiye GSYİH Büyüme Oranları(%) 10.0 9.4 8.4 9.2 8.8 8.0 6.0 4.0 6.8 6.2 5.3 6.9 4.7 4.0 4.0 5.0 2.0 0.7 2.1 0.0-2.0-4.0-6.0-8.0-5.7-4.8 Tahmin(%) 2014

Detaylı

Cari işlemler açığında neler oluyor? Bu defa farklı mı, yoksa aynı mı? Sarp Kalkan Ekonomi Politikaları Analisti

Cari işlemler açığında neler oluyor? Bu defa farklı mı, yoksa aynı mı? Sarp Kalkan Ekonomi Politikaları Analisti Cari işlemler açığında neler oluyor? Bu defa farklı mı, yoksa aynı mı? Sarp Kalkan Ekonomi Politikaları Analisti TEPAV Değerlendirme Notu Şubat 2011 Cari işlemler açığında neler oluyor? Ekonomide gözlemlenen

Detaylı

Ulusal Finans Sempozyumu Dr. İbrahim M. Turhan Başkan Yardımcısı

Ulusal Finans Sempozyumu Dr. İbrahim M. Turhan Başkan Yardımcısı Ulusal Finans Sempozyumu Dr. İbrahim M. Turhan Başkan Yardımcısı 13 Ekim 2011 Malatya KÜRESEL KRİZ ORTAMINA NASIL GELİNDİ? Net Bugünkü Değer Yöntemi Varlık fiyatlarının indirgenmiş nakit akımları (Net

Detaylı

Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi

Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi Cahit YILMAZ Kültür Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İstanbul c.yilmaz@iku.edu.tr Key words:kredi,büyüme. Özet Banka kredileri ile ekonomik büyüme arasında

Detaylı

109 MİLYAR DOLARLIK YABANCI PORTFÖYÜ VAR

109 MİLYAR DOLARLIK YABANCI PORTFÖYÜ VAR -1- 109 MİLYAR DOLARLIK YABANCI PORTFÖYÜ VAR Yabancıların, 8 Haziran itibariyle Türkiye de 53 milyar 130 milyon dolarlık hisse senedi, 38 milyar 398 milyon dolar devlet iç borçlanma senedi (DİBS) ve 407

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 II. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 II. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 II. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU 1 İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3.

Detaylı

Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması

Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması Gazi Erçel Başkan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası 1 Nisan 1998 Ankara I. Giriş Ocak ayı başında

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Doğrudan yabancı Sermaye Yatırımları

Dünyada ve Türkiye de Doğrudan yabancı Sermaye Yatırımları Dünyada ve Türkiye de Doğrudan yabancı Sermaye Yatırımları Uluslararası sermaye hareketleri temel olarak kalkınma amaçlı, hibe ve kredi şeklindeki resmi sermaye hareketleri ile özel sermaye hareketlerinden

Detaylı

Bankacılık sektörü. 2011 değerlendirmesi ve 2012 yılı beklentileri

Bankacılık sektörü. 2011 değerlendirmesi ve 2012 yılı beklentileri Bankacılık sektörü 2011 değerlendirmesi ve 2012 yılı beklentileri Şubat 2012 İçerik Bankacılık sektörünü etkileyen gelişmeler ve yansımalar 2012 yılına ilişkin beklentiler Gündemdeki başlıca konular 2

Detaylı

SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI SN. DOÇ. DR. TURAN EROL UN

SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI SN. DOÇ. DR. TURAN EROL UN BAŞKANI SN. DOÇ. DR. TURAN EROL UN ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ NAZİLLİ İİBF İKTİSAT BÖLÜMÜ VE AVRUPA ARAŞTIRMALAR MERKEZİ TARAFINDAN DÜZENLENEN GÜNCEL EKONOMİK SORUNLAR KONGRESİ NDE YAPACAĞI Açılış Konuşmasının

Detaylı

Cari açık ve finansmanı

Cari açık ve finansmanı Cari açık ve finansmanı I.GİRİŞ Cari açık ve finansmanı konusunun, 2011 yılında Türkiye Ekonomisindeki önemli gündem maddelerinden biri olacağı anlaşılıyor. 2010 yılında cari açık, 2009 a göre % 247,1

Detaylı

Temel Ekonomik Gelişmeler

Temel Ekonomik Gelişmeler Temel Ekonomik Gelişmeler 18 Aralık 21 Araştırma ve Para Politikası Genel Müdürlüğü Günlük veriler her Perşembe günü (resmi tatil olması durumunda bir önceki iş günü); diğer veriler ise verinin açıklandığı

Detaylı

NUROL YATIRIM BANKASI A.Ş. 2013 YILI İKİNCİ ÇEYREK ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

NUROL YATIRIM BANKASI A.Ş. 2013 YILI İKİNCİ ÇEYREK ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU NUROL YATIRIM BANKASI A.Ş. 2013 YILI İKİNCİ ÇEYREK ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU DÖNEM İÇERİSİNDE BANKANIN YÖNETİM KURULU ÜYELERİNE İLİŞKİN DEĞİŞİKLİKLER Dönem içerisinde Bankamız ortaklık yapısında değişiklik

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

2015 NİSAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ

2015 NİSAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ NİSAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ 15 Haziran Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcuna ilişkin yılı verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından

Detaylı

II. Ulusal Ekonomik Görünüm 2

II. Ulusal Ekonomik Görünüm 2 II. Ulusal Ekonomik Görünüm 2 3 yılının ikinci çeyreğinde iktisadi faaliyet yılın ilk çeyreğine kıyasla daha olumlu bir görünüm sergilemiştir. İç tüketimdeki canlanma ve altın ticaretindeki baz etkisi

Detaylı

Küresel Kriz Sonrası Türkiye de Finansal Sistem Bankacılık Sektörü

Küresel Kriz Sonrası Türkiye de Finansal Sistem Bankacılık Sektörü Küresel Kriz Sonrası Türkiye de Finansal Sistem Bankacılık Sektörü Ekrem Keskin Mayıs 2010 Sunum Uluslararası gelişmeler Türkiye deki gelişmeler Bankacılık sektörüne yansıma Sonuç 2 Yapılanlar Ortak çaba:

Detaylı

11.12.2013 CARİ İŞLEMLER DENGESİ

11.12.2013 CARİ İŞLEMLER DENGESİ 11.12.2013 CARİ İŞLEMLER DENGESİ Ekim ayı cari işlemler açığı piyasa beklentisi 2,9 Milyar dolar eksiyken, veri beklentilere paralel 2,89 milyar dolar açık olarak geldi. Ocak-Ekim arasındaki 2013 cari

Detaylı

2001 2013 Döneminde Türk Bankacılık Sektörü

2001 2013 Döneminde Türk Bankacılık Sektörü 2001 2013 Döneminde Türk Bankacılık Sektörü Prof. Dr. Sudi Apak Beykent Üniversitesi İçerik 2 Slayt 1 - Türk Bankalarında kurum riski bulunmaktadır. 140,00% Türk Bankacılık Sektörünün Aktif Büyüklüğü /

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2013 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2013 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2013 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3. Müdürler

Detaylı

tepav Mart2011 N201139 POLİTİKANOTU Cari Açığın Sebebini Merak Eden Bütçeye Baksın Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı

tepav Mart2011 N201139 POLİTİKANOTU Cari Açığın Sebebini Merak Eden Bütçeye Baksın Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı POLİTİKANOTU Mart2011 N201139 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Sarp Kalkan 1 Politika Analisti, Ekonomi Etütleri Cari Açığın Sebebini Merak Eden Bütçeye Baksın Cari açık, uzun yıllardan

Detaylı

13.02.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ

13.02.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ 13.02.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ Aralık ayı cari işlemler açığı piyasa beklentisi olan -7,5 Milyar doların üzerinde -8,322 milyar dolar olarak geldi. 2013 yılı cari işlemler açığı bir önceki yıla göre

Detaylı

Finansal Krizler ve Türkiye Deneyimi. Nazlı Çalıkoğlu 11103567 Aslı Kazdağlı 10103545

Finansal Krizler ve Türkiye Deneyimi. Nazlı Çalıkoğlu 11103567 Aslı Kazdağlı 10103545 Finansal Krizler ve Türkiye Deneyimi Nazlı Çalıkoğlu 11103567 Aslı Kazdağlı 10103545 Finansal Krizler İkinci Dünya Savaşı ndan sonra başlayıp 1990 sonrasında ivme kazanan ulusal ve uluslararası finansal

Detaylı

GENEL DEĞERLENDİRME TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI

GENEL DEĞERLENDİRME TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI GENEL DEĞERLENDİRME Küresel kriz sonrası özellikle gelişmiş ülkelerde iktisadi faaliyeti iyileştirmeye yönelik alınan tedbirler sonucunda küresel iktisadi koşulların bir önceki Rapor dönemine kıyasla olumlu

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM 2013 yılının ikinci çeyreğinde yüzde 2,8 oranında büyüyen ABD ekonomisi üçüncü çeyrekte yüzde 3,6 oranında büyümüştür. ABD de 6 Aralık 2013 te

Detaylı

2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi

2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi 2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisadi ve Mali Analiz Yüksek Lisansı Bütçe Uygulamaları ve Mali Mevzuat Dersi Kıvanç

Detaylı

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLAR DEĞERLENDİRME RAPORU

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLAR DEĞERLENDİRME RAPORU ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLAR DEĞERLENDİRME RAPORU Ağustos 2010 TÜRKİYE YE ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM GİRİŞLERİ 2010 YILI İLK YARISINDA 3,2 MİLYAR DOLAR OLDU 2010 yılının ilk yarısında, Türkiye ye

Detaylı

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı 17 Mart 2015 SUNUM İÇERİĞİ 1. TÜRKİYE EKONOMİSİNİN YURTİÇİNDEN VE YURTDIŞINDAN GENEL GÖRÜNÜMÜ 2. ÜYE MEMNUNİYETİ VE LİDERLİK

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI GRAFİK LİSTESİ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI GRAFİK LİSTESİ GRAFİK LİSTESİ Grafik I.1. VIX Endeksi 1 Grafik I.2. itraxx Europe Crossover Endeksi 1 Grafik I.3. Gelişmiş Ülke Döviz Kurları 2 Grafik I.4. ABD 10 Yıllık Devlet Tahvili Getirisi 2 Grafik I.5. Gelişmiş

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni 17 Ağustos 2015, Sayı: 23 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül

Detaylı

CİGNA FİNANS EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PARA PİYASASI LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 01.01.2015 30.06.2015 DÖNEMİ ALTI AYLIK RAPORU

CİGNA FİNANS EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PARA PİYASASI LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 01.01.2015 30.06.2015 DÖNEMİ ALTI AYLIK RAPORU CİGNA FİNANS EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PARA PİYASASI LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 01.01.2015 30.06.2015 DÖNEMİ ALTI AYLIK RAPORU Bu rapor Cigna Finans Emeklilik ve Hayat A.Ş. Para Piyasası Likit Kamu

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- MART 2016 (SAYI: 85) GENEL DEĞERLENDİRME 31.03.2016 Ekonomi ve İşgücü Piyasası Reformlarına Öncelik Verilmeli Gelişmiş ülkelerin çoğunda ve yükselen ekonomilerde büyüme sorunu

Detaylı

Balıkesir üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Cilt 3 Sayı:4 Yıl:2000 FINANSAL SERBESTLEŞME VE ULUSLARARASI PORTFÖY YATIRIMLARI

Balıkesir üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Cilt 3 Sayı:4 Yıl:2000 FINANSAL SERBESTLEŞME VE ULUSLARARASI PORTFÖY YATIRIMLARI Balıkesir üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Cilt 3 Sayı:4 Yıl:2000 FINANSAL SERBESTLEŞME VE ULUSLARARASI PORTFÖY YATIRIMLARI Dr. Ufuk BAŞOĞLU * ÖZET Bretton Woods Sisteminin çöküşünden beri

Detaylı

F. Gülçin Özkan York Üniversitesi

F. Gülçin Özkan York Üniversitesi Finansal Đstikrar ve Makroekonomik Etkileşim F. Gülçin Özkan York Üniversitesi 1 Finansal kriz tanımı üzerinde hemfikir olunan bir tanım bulunmamakla birlikte, reel sektör etkisinin derecesi önemli bir

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TABLO LİSTESİ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TABLO LİSTESİ TABLO LİSTESİ Tablo I.1. Ödemeler Dengesi (Milyar ABD doları) 6 Tablo I.2. Cari İşlemler Açığını Finanse Eden Taraflar (Milyar ABD doları) 7 Tablo I.3. Seçilmiş Ekonomilerde Cari İşlemler Dengesinin GSYİH

Detaylı

2015 Yılında Para ve Kur Politikası. Erdem BAŞÇI Başkan. 10 Aralık 2014 Ankara

2015 Yılında Para ve Kur Politikası. Erdem BAŞÇI Başkan. 10 Aralık 2014 Ankara 2015 Yılında Para ve Kur Politikası Erdem BAŞÇI Başkan 10 Aralık 2014 Ankara Temel Amaç: Fiyat İstikrarı 2017 yılı enflasyon hedefi Hükümet ile varılan mutabakatla uyumlu olarak yüzde 5 seviyesinde belirlenmiştir.

Detaylı

21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER

21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER 21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER KÜRESEL EKONOMİYİ ROTASINDAN ÇIKARABİLECEK 10 BÜYÜK TEHLİKE DÜNYA EKONOMİSİ VE ABD EKONOMİSİNDE OLASI MAKRO DENGESİZLİKLER (BÜTÇE VE CARİ İ LEMLER AÇIĞI) (TWIN TOWERS) İSTİKRARSIZ

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI İstanbul Ekonomi ve Finans Konferansı Dr. İbrahim Turhan Başkan Yardımcısı 20 Mayıs 2011 İstanbul 1 Sunum Planı I. 2008 Krizi ve Değişen Finansal Merkez Algısı II. III.

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2008

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2008 UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2008 24 Eylül 2008 İstanbul 1 DÜNYA YATIRIM RAPORU Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü UNCTAD ın uluslararası yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

2015 HAZİRAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ

2015 HAZİRAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ HAZİRAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ 13 Ağustos Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcuna ilişkin yılı ikinci çeyrek verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası

Detaylı

12.03.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ

12.03.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ 12.03.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ Ocak ayı cari işlemler açığı piyasa beklentisi olan -5,2 Milyar doların altında -4,88 milyar dolar olarak geldi. Ocak ayında dış ticaret açığı geçen yılın aynı ayına göre

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2004-31.12.2004

Detaylı

https://www.garantiemeklilik.com.tr/fon-ile-ilgili-duyurular.aspx internet adreslerinden

https://www.garantiemeklilik.com.tr/fon-ile-ilgili-duyurular.aspx internet adreslerinden GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU 1- Ekonominin Genel durumu Dünya ekonomisi 2013 ü genel olarak bir

Detaylı

MORGAN STANLEY GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER ENDEKSİ NE BAĞLI ÖZEL BANKACILIK FONU

MORGAN STANLEY GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER ENDEKSİ NE BAĞLI ÖZEL BANKACILIK FONU MORGAN STANLEY GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER ENDEKSİ NE BAĞLI ÖZEL BANKACILIK FONU Koruma Amaçlı Şemsiye Fonu na Bağlı % 90 Anapara Koruma Amaçlı B Tipi Özel Bankacılık Morgan Stanley Capital International Emerging

Detaylı

Para Politikası Makro-İhtiyati Politikalar ve Kredi Genişlemesi İlişkisi

Para Politikası Makro-İhtiyati Politikalar ve Kredi Genişlemesi İlişkisi Para Politikası Makro-İhtiyati Politikalar ve Kredi Genişlemesi İlişkisi M. Nejat COŞKUN (Gazi Üniversitesi) N. Hande SEVGİ (Gazi Üniversitesi) UEK-TEK 2012, İzmir 03.11.2012 1 Politika değişikliği 2008

Detaylı

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu DÜNYA EKONOMİSİ Teknoloji, nüfus ve fikir hareketlerini içeren itici güce birinci derecede itici güç denir. Global işbirliği ağıgünümüzde küreselleşmişyeni ekonomik yapının belirleyicisidir. ASEAN ekonomik

Detaylı

GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 6 AYLIK RAPORU Bu rapor Garanti Emeklilik ve Hayat A.Ş. Altın Emeklilik Yatırım

GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 6 AYLIK RAPORU Bu rapor Garanti Emeklilik ve Hayat A.Ş. Altın Emeklilik Yatırım 26/06/2013 31/12/2013 DÖNEMİNE İLİŞKİN GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPORU BU RAPOR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ KAMUYU AYDINLATMA AMACIYLA DÜZENLENEN YÜKÜMLÜLÜKLERİ

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM ABD Merkez Bankası FED, 18 Aralık tarihinde tahvil alım programında azaltıma giderek toplam tahvil alım miktarını 85 milyar dolardan 75 milyar

Detaylı

Ekonomik Gelişmeler Erdem Başçı Başkan 11 Mart 2015 Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı, Ankara

Ekonomik Gelişmeler Erdem Başçı Başkan 11 Mart 2015 Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı, Ankara Ekonomik Gelişmeler Erdem Başçı Başkan 11 Mart 215 Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı, Ankara Sunum Planı 1) Kur Gelişmeleri 2) Dış Ticaret Gelişmeleri 3) Enflasyon ve Faiz 4) Yatırımın Belirleyicileri

Detaylı

TCMB O/N Faiz Oranları (% ) 70.0% 60.0% 50.0% 40.0% 30.0% 20.0% 10.0% 0.0%

TCMB O/N Faiz Oranları (% ) 70.0% 60.0% 50.0% 40.0% 30.0% 20.0% 10.0% 0.0% GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2006 YILI İLK 6 AYLIK FAALİYET RAPORU 1.- Ekonominin Genel durumu 2002 yılında başta ABD olmak üzere gelişmiş ülkelerde başlayan

Detaylı

05/07/2013 31/12/2013 DÖNEMİNE İLİŞKİN GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTERNATİF STANDART EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPORU BU RAPOR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ KAMUYU AYDINLATMA AMACIYLA DÜZENLENEN

Detaylı

Seçilmiş Haftalık Veriler* 27 Şubat 2015

Seçilmiş Haftalık Veriler* 27 Şubat 2015 Seçilmiş Haftalık Veriler* 27 Şubat 215 Sermaye Piyasaları ve Makro Ekonomik Araştırmalar *BDDK ve TCMB nin 2 Şubat 215 haftasına ait haftalık istatistiklerinden derlenmiştir. Jun-9 Oct-9 Feb-1 Jun-1 Oct-1

Detaylı

CARİ AÇIK NEREYE KADAR?

CARİ AÇIK NEREYE KADAR? CARİ AÇIK NEREYE KADAR? Prof. Dr. Doğan CANSIZLAR ANKARA - 14 Aralık 2011 1 Türkiye Ekonomisindeki Bazı Eşitlikler -Ekonomik Büyüme = Artan Dış Açık -Artan Dış Açık = Artan Dış Borçlanma -Artan Dış Borçlanma

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran İstanbul Türkiye Merkez Şubesi 1 OCAK 31 MART 2010 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran İstanbul Türkiye Merkez Şubesi 1 OCAK 31 MART 2010 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran İstanbul Türkiye Merkez Şubesi 1 OCAK 31 MART 2010 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU 1 İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye

Detaylı

Orta, Doğu ve Güneydoğu Avrupa: Küresel Likidite Dalgası Çekilirken Toparlanmayı Korumak

Orta, Doğu ve Güneydoğu Avrupa: Küresel Likidite Dalgası Çekilirken Toparlanmayı Korumak Orta, Doğu ve Güneydoğu Avrupa: Küresel Likidite Dalgası Çekilirken Toparlanmayı Korumak Yazan By Reza Moghadam, Aasim M. Husain ve Anna Ilyina 29 Nisan 214 Avro bölgesindeki toparlanmanın akabinde Orta,

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü nün (UNCTAD) Uluslararası Doğrudan Yatırımlar

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş. Gelir Amaçlı Esnek Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2008-31.12.2008 dönemine ilişkin

Detaylı

Makro Veri. Cari açık yeni rekorda. Tablo 1: Cari Denge (milyon $) -month,

Makro Veri. Cari açık yeni rekorda. Tablo 1: Cari Denge (milyon $) -month, Makro Veri Ödemeler Dengesi: Cari açık yeni rekorda İbrahim Aksoy Ekonomist Tel: +90 212 334 91 04 E-mail: iaksoy@sekeryatirim.com.tr Cari denge Aralık ta 7,5 milyar $ rekor açık verirken, rakam, piyasa

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- MAYIS 2014 (SAYI: 63) 04.06.2014 GENEL DEĞERLENDİRME BÜTÇE AÇIĞI İKAZ EDİYOR Küresel ekonomi krizden çıkış sinyalleri verdi. Hem OECD hem de AB ülkelerinde GSYH arttı. OECD

Detaylı

1- Ekonominin Genel durumu

1- Ekonominin Genel durumu GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2014 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU 1- Ekonominin Genel durumu 2014 yılı TCMB nin Ocak ayında faizleri belirgin

Detaylı

https://www.garantiemeklilik.com.tr/fon-ile-ilgili-duyurular.aspx internet adreslerinden

https://www.garantiemeklilik.com.tr/fon-ile-ilgili-duyurular.aspx internet adreslerinden GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU DIŞ BORÇLANMA ARAÇLARI (EUROBOND) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU 1- Ekonominin Genel durumu Dünya ekonomisi 2013 ü genel olarak

Detaylı

Bankacılık sektörü. 2002-2008 Mart. Mayıs 2008

Bankacılık sektörü. 2002-2008 Mart. Mayıs 2008 Bankacılık sektörü 2002-2008 Mart Mayıs 2008 Sunumun içeriği I- Finansal sektörün büyüklüğü ve kamu ile ilişkisi II- Bankacılık sistemine ilişkin bilgiler III- Büyüme IV- Bilanço yapısında değişme V-Risk

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm Amerikan Merkez Bankası FED, tahvil alım programını 10 milyar

Detaylı

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI Genel Değerlendirme Haziran 2014 2012 yılı dünya seramik sağlık gereçleri ihracat rakamlarına bakıldığında, 2011 yılı rakamlarına nazaran daha az dalgalanma gösterdiği

Detaylı

PARA POLİTİKALARI. Erdem Başçı Başkan. 24 Eylül 2013 Denizli Sanayi Odası ve Denizli Ticaret Odası

PARA POLİTİKALARI. Erdem Başçı Başkan. 24 Eylül 2013 Denizli Sanayi Odası ve Denizli Ticaret Odası PARA POLİTİKALARI Erdem Başçı Başkan 24 Eylül 213 Denizli Sanayi Odası ve Denizli Ticaret Odası Genel Değerlendirme Enflasyonun önümüzdeki dönemde düşmeye devam etmesi beklenmektedir. Yurt içi nihai talep

Detaylı

Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam Değeri 877.247,49 Fonun Yatırım Amacı, Stratejisi ve Riskleri

Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam Değeri 877.247,49 Fonun Yatırım Amacı, Stratejisi ve Riskleri A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖY BİLGİLERİ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka Arz Tarihi 07/11/2008 Portföy Yöneticileri 31.03.2010 tarihi itibariyle Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü 1960-2013

Türkiye de Bankacılık Sektörü 1960-2013 Türkiye de Bankacılık Sektörü 196-213 Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası Kart Merkezi,

Detaylı

GÜNE BAŞLARKEN 12 Mayıs 2009

GÜNE BAŞLARKEN 12 Mayıs 2009 GÜNE BAŞLARKEN 12 Mayıs 2009...ekonomikarastirma@halkbank.com.tr... YURTİÇİ GELİŞMELER Yurtiçi Piyasalar-Döviz Bankalararası döviz piyasasında dolar kuru bugün açılışta, küresel piyasalarda bir süredir

Detaylı

TÜRKİYE NİN CARİ AÇIK SORUNU VE CARİ AÇIĞIN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ SEDA AKSÜMER

TÜRKİYE NİN CARİ AÇIK SORUNU VE CARİ AÇIĞIN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ SEDA AKSÜMER İÇİNDEKİLER 1.GİRİŞ 2. TÜRKİYE NİN CARİ AÇIK SORUNU Asıl Tehlike Cari Açığın Finansmanı 3. ENERJİDE DIŞA BAĞIMLIK SORUNU ve CARİ AÇIK İLİŞKİSİ 4.TÜRKİYE İÇİN CARİ AÇIK SÜRDÜRÜLEBİLİR Mİ? 5.SONUÇ ve ÖNERİLER

Detaylı

15.433 YATIRIM. Ders 19: Menkul Kıymet Analizi. Bahar 2003

15.433 YATIRIM. Ders 19: Menkul Kıymet Analizi. Bahar 2003 15.433 YATIRIM Ders 19: Menkul Kıymet Analizi Bahar 2003 Giriş Piyasada gözlemlediğimiz fiyatlar nasıl açıklanır? Etkin bir piyasada, fiyat kamuya açık olan tüm bilgileri yansıtır. Piyasa bilgisini piyasa

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2012 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2012 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2012 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3. Müdürler

Detaylı

01/01/2013 31/12/2013 DÖNEMİNE İLİŞKİN GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 12 AYLIK RAPORU BU RAPOR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ KAMUYU AYDINLATMA AMACIYLA DÜZENLENEN

Detaylı

Ekonomik Göstergeler Neyi Gösteriyor? 2013 e Bakış ve 2014 Beklentileri

Ekonomik Göstergeler Neyi Gösteriyor? 2013 e Bakış ve 2014 Beklentileri www.pwc.com.tr. 12. Çözüm Ortaklığı Platformu Ekonomik Göstergeler Neyi Gösteriyor? 2013 e Bakış ve 2014 Beklentileri İçerik 1. 2013 Nasıl Geçti? 2. 2014 e İlişkin Beklentiler 3. Makroekonomiyle Vergi

Detaylı

TÜRKİYE AÇISINDAN EURO NUN ROLÜ

TÜRKİYE AÇISINDAN EURO NUN ROLÜ TÜRKİYE AÇISINDAN EURO NUN ROLÜ GAZİ ERÇEL BAŞKAN TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI 6. Uluslararası Finans ve Ekonomi Forumu VİYANA, 9 KASIM 2000 Euro ile ilgili görüşlerimi sizlerle paylaşmak üzere, bu

Detaylı

Seçilmiş Haftalık Veriler* 15 Mayıs 2015

Seçilmiş Haftalık Veriler* 15 Mayıs 2015 Seçilmiş Haftalık Veriler* 15 Mayıs 215 Sermaye Piyasaları ve Makro Ekonomik Araştırmalar *BDDK ve TCMB nin 8 Mayıs 215 haftasına ait haftalık istatistiklerinden derlenmiştir. Jun-9 Oct-9 Feb-1 Jun-1 Oct-1

Detaylı

PAZAR BÜYÜKLÜĞÜ YATIRIM MALĐYETLERĐ AÇIKLIK EKO OMĐK VE POLĐTĐK ĐSTĐKRAR FĐ A SAL ĐSTĐKRAR

PAZAR BÜYÜKLÜĞÜ YATIRIM MALĐYETLERĐ AÇIKLIK EKO OMĐK VE POLĐTĐK ĐSTĐKRAR FĐ A SAL ĐSTĐKRAR FDI doğrudan yabancı yatırım, bir ülke borsasında işlem gören şirketlerin hisselerinin bir diğer ülke veya ülkelerin kuruluşları tarafından satın alınmasını ifade eden portföy yatırımları dışında kalan

Detaylı

Seçilmiş Haftalık Veriler* 13 Mart 2015

Seçilmiş Haftalık Veriler* 13 Mart 2015 Seçilmiş Haftalık Veriler* 13 Mart 215 Sermaye Piyasaları ve Makro Ekonomik Araştırmalar *BDDK ve TCMB nin 6 Mart 215 haftasına ait haftalık istatistiklerinden derlenmiştir. Jun-9 Oct-9 Feb-1 Jun-1 Oct-1

Detaylı

Küresel Kriz ve Yükselen Piyasa Ekonomileri

Küresel Kriz ve Yükselen Piyasa Ekonomileri Küresel Kriz ve Yükselen Piyasa Ekonomileri Erdem Başçı Başkan Yardımcısı, TCMB 17 Aralık 2008, İstanbul, EAF 1 Sunuş Planı 1. Küresel Likidite Sorunu 2. Küresel Kriz, Küresel Çözüm Arayışları 3. Yükselen

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- EYLÜL 2015 (SAYI: 79) GENEL DEĞERLENDİRME Siyasetteki ve Ekonomideki Belirsizliklere Rağmen, Büyüme Oranı Beklentilerin Üzerinde. Ancak Kur Etkisiyle Üçüncü Çeyrekte Büyüme

Detaylı

AVRO BÖLGESİ NDE YENİ KORKU: DEFLASYON Mehmet ÖZÇELİK

AVRO BÖLGESİ NDE YENİ KORKU: DEFLASYON Mehmet ÖZÇELİK Mehmet ÖZÇELİK Bilgi Raporu Ekonomik Araştırmalar ve Proje Müdürlüğü KONYA Şubat, 2016 www.kto.org.tr 0 GİRİŞ 2008 küresel ekonomik krizinin ardından piyasalarda bir türlü istenilen hareketliliği yakalayamayan

Detaylı

EKONOMİK GÖRÜNÜM Bursa Ticaret ve Sanayi Odası

EKONOMİK GÖRÜNÜM Bursa Ticaret ve Sanayi Odası EKONOMİK GÖRÜNÜM Bursa Ticaret ve Sanayi Odası Erdem Başçı Başkan 6 Ocak 212 Bursa Sunum Planı I. Küresel Gelişmeler II. Para Politikası III. Türkiye Ekonomisinde Son Gelişmeler 2 Sunum Planı I. Küresel

Detaylı

Kıvanç Duru 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Programı Değerlendirmesi

Kıvanç Duru 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Programı Değerlendirmesi Kıvanç Duru 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Programı Değerlendirmesi Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisadi ve Mali Analiz Yüksek Lisansı Bütçe Uygulamaları ve Mali Mevzuat Dersi 2015 YILI

Detaylı

Türkiye Sermaye Piyasasının Gelişimi ve Küresel Tehditler. Mart 2011 Doğuş Üniversitesi

Türkiye Sermaye Piyasasının Gelişimi ve Küresel Tehditler. Mart 2011 Doğuş Üniversitesi Türkiye Sermaye Piyasasının Gelişimi ve Küresel Tehditler Mart 2011 Doğuş Üniversitesi İçindekiler 1 Sermaye Piyasası Kurumları 2 Türkiye Sermaye Piyasası 3 Hisse Senedi Yatırımcı Profili 4 Küresel Gelişmeler,

Detaylı

Grafik I.1 Seçilmiş Ülkelerde Piyasa Güven Göstergeleri 1 Grafik I.2 Kredi İflas Takası Endeksleri 2 Grafik I.3 Gelişmiş Ülke Borsa Endeksleri 2

Grafik I.1 Seçilmiş Ülkelerde Piyasa Güven Göstergeleri 1 Grafik I.2 Kredi İflas Takası Endeksleri 2 Grafik I.3 Gelişmiş Ülke Borsa Endeksleri 2 GRAFİK LİSTESİ Grafik I.1 Seçilmiş Ülkelerde Piyasa Güven Göstergeleri 1 Grafik I.2 Kredi İflas Takası Endeksleri 2 Grafik I.3 Gelişmiş Ülke Borsa Endeksleri 2 Grafik I.4 Seçilmiş Gelişmekte Olan Ülkeler

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 III. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 III. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 III. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU 1 İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3.

Detaylı

GÜNE BAŞLARKEN 11 Mart 2009

GÜNE BAŞLARKEN 11 Mart 2009 GÜNE BAŞLARKEN 11 Mart 2009...eekkoonnoommiikkaarraassttiirrmmaa@@hhaallkkbbaannkk..ccoomm..ttrr... YURTİÇİ GELİŞMELER Yurtiçi Piyasalar-Döviz Bankalararası döviz piyasasında dolar kuru bugün açılışta,

Detaylı