T.C. KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ 3 EKSENLĠ CNC TEZGAHI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "T.C. KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ 3 EKSENLĠ CNC TEZGAHI"

Transkript

1 T.C. KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ 3 EKSENLĠ CNC TEZGAHI BĠTĠRME ÇALIġMASI MEHMET ALĠ YARIMBAġ VEYSEL GÖKDEMĠR BAHAR 2011 TRABZON

2 T.C. KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ 3 EKSENLĠ CNC TEZGAHI BĠTĠRME ÇALIġMASI MEHMET ALĠ YARIMBAġ VEYSEL GÖKDEMĠR PROF.DR. Ġ. HAKKI ÇAVDAR BAHAR 2011 TRABZON I

3 ÖNSÖZ Makine imalatçılığının hızla geliştiği bu teknoloji çağında seri üretim oldukça önemli bir yere sahiptir. Seri üretimin öneminin anlaşılması bilgisayar kontrollü makinelerin ortaya çıkmasıyla olmuştur. Buradaki en büyük pay CNC(Computer Numerical Control)'ye aittir. CNC' ler sayesinde her türlü malzemenin istenilen şekilde kesilmesi sadece dakikalar almaktadır. 3 eksenli CNC tezgahı isimli bitirme projemizde; bir CNC tezgahı hakkında genel bilgiler, gerçeklediğimiz 3 eksenli CNC tezgahının yapımı ve kullandığımız malzemelerin özellikleri verilmiştir. Umarım bu bitirme projesi CNC hakkında çalışma ve uygulama yapmak isteyen arkadaşlara yardımcı olabilir. Bu projeyi yapmamız için bizi cesaretlendiren bitirme hocamız Prof. Dr. İ. Hakkı ÇAVDAR' a ve malzemelerin temininde bize yardımcı olan Naci İSKENDER' e sonsuz teşekkürlerimizi sunarız. Mehmet Ali YARIMBAŞ Veysel GÖKDEMİR Trabzon, 2011 II

4 ĠÇĠNDEKĠLER Sayfa No ÖNSÖZ... İÇİNDEKİLER... ÖZET.. ŞEKİLLER DİZİNİ RESİMLER DİZİNİ... TABLOLAR DİZİNİ..... KISALTMALAR II III VI VII VII VIII VIII 1. GİRİŞ Genel Bilgiler CNC Tezgahlarının Tarihçesi Nümerik Kontrolün Tanımı NC Takım Tezgahları CNC Tezgahların NC Tezgahlara Üstünlükleri CNC 'nin Endüstriyel Uygulamaları İşleme İmalat ve Kaynak Pres İşleri İnceleme ve Ölçme Montaj Malzeme Taşıma CNC Tezgahlar ve Geleneksel Tezgahlar CNC Takım Tezgahlarının Avantajları CNC Takım Tezgahlarının Dezavantajları.. 11 III

5 4. CNC Seçim Kriterleri İhtiyaca Uygunluk Hassasiyet Değerlerinin Uzun Yıllar Boyunca Sağlanması Kullanma Kolaylığı Proses Kontrolü ve İzlenilebilirlik Yapılan İşlerin Kontrolü (Süper Kontrol) Tezgahın Güvenirliği Geri Ödeme Süresi Eğitim, Servis ve Yedek Parça Temininde Süreklilik Konstrüksiyon Özellikleri CNC Tasarımı ve Gerçeklemesi CNC Tezgah Tipinin Seçilmesi CNC Parçalarının Tanıtılması Vidalı Mil ve Flanşlı Somun İndüksiyon Mili, Lineer Rulman ve Bağlantı Parçaları Motor ve Sürücü Seçimi Trafo ve Besleme Kartı Sürücü Kartının Hazırlanması MACH3 Programı SONUÇLAR KAYNAK LAR EKLER Ek 1 4.5Nm motor özellikleri Ek 2 3Nm motor özellikleri Ek 3 Dremel 300 el motoru özellikleri Ek 4 7.8A step motor sürücüsü özellikleri Ek 5 4.2A step motor sürücüsü özellikleri Ek 6 74LS09 AND kapısı özellikleri IV

6 Ek 7 CNC fotoğrafları Ek 8 CNC fotoğrafları Ek 9 CNC fotoğrafları Ek 10 CNC fotoğrafları Ek 11 CNC fotoğrafları V

7 ÖZET Bu projede; CNC tezgahların insan hayatına girişi, CNC tezgahların gerekliliği ve yaptığımız CNC tezgahı uygulamasına yer verilmiştir. CNC tezgahının seçim kriterlerine değinilmiştir. CNC tezgahının diğer tezgahlara göre avantajları ve dezavantajları tartışılmıştır. Ayrıca bir NC(Numerical control) ve CNC tezgahının özellikleri karşılaştırılmıştır. Uygulama olarak yapılan CNC tezgahının parçaları hakkında bilgi verilmiştir. CNC' nin çalıştırılmasında kullanılan ara yüz programı olan MACH3 hakkında genel bilgiler anlatılmıştır. VI

8 ġekġller DĠZĠNĠ Sayfa No Şekil Eksenli CNC tezgahının görünüşü Şekil 5.2 Genel devre Şekil 5.3 Özel sarımlı trafonun yapısı Şekil 5.4 Besleme kartı genel görünümü Şekil 5.5 Besleme kartı PCB görünümü Şekil 5.6 Kontrol kartı genel görünümü Şekil 5.7 Kontrol kartı PCB görünümü Şekil 5.8 Paralel port uçları RESĠMLER DĠZĠNĠ Sayfa No Resim 2. 1 NC takım tezgahları... 4 Resim 2. 2 CNC torna tezgahı... 8 Resim 5. 1 Vidalı mil Resim 5. 2 Flanşlı somun Resim 5. 3 Lineer rulman Resim 5. 4 İndüksiyon mili Resim 5. 5 Çeşitli boyutta kaplinler Resim 5. 6 Mil bağlantı ucu ve yataklama Resim 5. 7 Mach3 programı arayüzü Resim 5. 8 Ölçü birimi belirleme Resim 5. 9 Eksenlerin seçimi Resim Motorların hız ve ivme ayarı VII

9 TABLOLAR DĠZĠNĠ Sayfa No Tablo 5.1 Vidalı mil ve Flanşlı somunun katalog değerleri KISALTMALAR CNC NC AC DC V A Nm d ROM MIT MCU CMM CAM Computer Numerical Control (Bilgisayar numerik kontrol) Numerical Control (Nümerik kontrol) Alternative Current (Alternetif akım) Direct Current (Doğru akım) Volt Amper Newton metre Vidanın diş dibi çapı Read Only Memory(Salt okunur bellek) Massachusetts Institute of Technology (Massachusetts Teknoloji Üniversitesi) Machine Control Unit(Makine kontrol ünitesi) Coordinate Measurement Machine (Koordinat ölçme makinesi) Computer Aided Manufactoring (Bilgisayar destekli imalat) VIII

10 1. GĠRĠġ Tarih boyunca, teknolojiyi takip eden, teknolojiye yatırım yapıp, teknolojiyi ilerleten devletler gelişmiş, diğerleri ise sürekli tüketici olmaktan kurtulamamış ve zamanla ekonomik bağımsızlıklarını kaybetmişlerdir. Bilgisayarların akıl almaz bir hızda gelişmelerinin sonucunda tasarımlar çok hızlı değişmekte, otomobil gibi çok kompleks olan makineler bile her an yeni tasarımlarıyla piyasaya çıkmaktadırlar. Bu hızlandırılmış tasarım süreci, imalatı da bu hıza ayak uydurmaya zorlamış ve CNC makineleri de yaygınlaşmaya başlamıştır. Tamamen bilgisayar kontrollü olarak çalışan CNC' ler tasarlanan bir parçanın birkaç saat içinde örneğini elinizde tutuyor olabilmenizi sağlar ki, bu tasarımın geliştirilebilmesi ve test edilebilmesi için inanılmaz bir fayda sağlamaktadır. Tabii ki seri üretimdeki bir parçanın hassas ve hızlı üretilmesini sağlaması da diğer çok büyük bir faydasıdır. Bu bitirme çalışmasında seri üretim için çok önemli bir eleman olan CNC makinelerine yer verilecektir. 1

11 2.GENEL BĠLGĠLER CNC Tezgahlarının Tarihçesi Sayısal tezgahların ortaya çıkmasında ve gelişmesinde iki ana faktör vardır. 1. Havacılık endüstrisinin ihtiyaçlarının artması 2. Bilgisayar teknolojisindeki büyük gelişmeler Havacılık endüstrisinde kullanılan parçaların çoğu,ince ayrıntılara sahiptir. Talaşlı işleme açısından bu durum üretimin hızını düşürdüğü gibi ölçü ve geometri tamlığı yönünden de sorunlar ve engeller yaratır. Bu sorunlar ve engeller değişik bir sistemle denetlenebilen takım tezgahlarının geliştirilmesi zorunluluğunu doğurmuştur. Sayısal denetimli tezgahların üzerinde çalışılmaya başlanması da helikopter pervanelerinin üretiminin hızlandırılması zorunluluğundan kaynaklanmıştır. ABD'deki Parsons şirketi 1947 yılında bir bilgisayarı koordinat delik tezgahında kullanarak bu yolda ilk adımı atmıştır. Havacılık endüstrisindeki hızlı gelişmeler, kullanılan malzemelerin türünde ve parçaların biçiminde sık sık değişiklikler yapılmasını gerektirmiştir. Bunun yanı sıra, parçaların geometrileri daha çarpıklaşmış ve ince ayrıntılar artmıştır. Dolayısıyla, ölçü ve geometri tamlığı gerektiren yöntemlerin araştırılması büyük önem kazanmıştır. Amerikan hava kuvvetlerinin talimatıyla ilk çalışmalar Parsons şirketi ile MIT (Massachusetts Institute of Technology) işbirliği ile 1949 yılında MIT 'nin Servo - mekanizmalar laboratuarında başladı. Daha sonraki çalışmaları MIT tek başına yürütmüştür ve 1952 yılında ilk prototip takım tezgahını ortaya çıkarmıştır. Prototip tezgaha Numerical control(nc ) takım tezgahı adı verilmiştir. Cincinatti Hydrotel dik frezesinin üç eksende sayısal kodlu komutlarla denetlenebilmesi takım tezgahları teknolojisinde bir evrimin öncüsü olmuştur. İlk sayısal denetimli tezgahlar radyo lambaları, röleler ve karışık makine kontrol birimleriyle donatılmıştı. Daha sonra elektronik teknolojisindeki gelişmelerle transistorlu devrelere geçilmiştir. Sayısal denetim teknolojisindeki sıçrama entegre devrelerin ortaya çıkmasıyla olmuştur. Artan kapasiteye karşılık bilgisayarların boyutları küçülmüş ve maliyetleri azalmıştır. Bilgisayar teknolojisindeki gelişmeler sayısal denetimli tezgahlara da yansımış ve üçüncü nesil tezgahlarda, mini bilgisayar tezgahın kontrolünü üstlenmiştir. ROM (Read Only Memory) teknolojisiyle programlar 2

12 bilgisayarın belleğine sürekli yerleştirilmiş ve sayısal denetim bilgisayara aktarılmıştır. Bu takım tezgahları Computer Numeric Control (CNC) olarak anılırlar Nümerik Kontrolün Tanımı Nümerik kontrol (NC), elektronik kontrol sistemleri aracılığı ile harekete geçiren ve bir dizi sayı ile belirtilen talimatlarla, tezgah hareketlerinin ve diğer değişik işlevlerinin kontrolünü tanımlayan bir terimdir. Bilgisayar destekli nümerik kontrol ise (CNC) kontrol sistemini bir bilgisayar yardımıyla kullanmaktır. Nümerik kontrol; ağaç işleme, kaynak, alevle kesme, levha şekillendirme, gibi çok geniş imalat işlemlerinde kullanılmaktadır. Fakat burada nümerik kontrollü tezgahların özellikle başarılı ve yaygın olarak kullanıldığı delme, tornalama ve frezeleme gibi genel atölye işlemlerine uygulanmasından bahsedilecektir NC Takım Tezgahları CNC takım tezgahlarından önce NC takım tezgahları özetlenilip, CNC tezgahları anlatılacaktır. Nümerik Kontrol (NC) metal ve diğer tür malzemelerin talaş kaldırmak suretiyle işlenmesinde kullanılan her türlü takım tezgahında yaygın olarak uygulanmaktadır. Bu tezgahlardan bazıları şunlardır: Torna tezgahı (lathe Machine) Freze tezgahı(miling Machine) Matkap tezgahı (Drilling Machine) Borlama Tezgahı (Boring Machine) Taşlama Tezgahı (Grinding Machine) Bütün NC takım tezgahlarının (Resim 2.1) kendilerine özgü kapasite, operasyon yetenekleri ve bir takım karakteristik özellikleri vardır. Bu nedenle tezgahın sahip olmadığı hiçbir işleme özelliği o tezgaha yaptırılamaz. 3

13 Resim 2.1 NC takım tezgahları NC takım tezgahlarında hafıza bulunmadığından bu tür tezgahlarda blok verileri sıra ile okunur ve işleme konulur. Bir iş parçasının imalatı esnasında tezgahın kontrol ünitesi (Machine Control Unit) bir bloktaki bütün verileri okur ve tezgahta gereken işlem operasyonlarını yerine getirir. Operasyonlar tamamlandıktan sonra bir sonraki bloğa geçirilir. Bu işlem sırasıyla program sonuna kadar devam eder. Parça programları standart kağıt şerit üzerindeki yer ve diziliş şekillerine göre farklı nümerik (sayısal) ve alfa nümerik (alfa sayısal) değer ve anlamları vardır. CNC takım tezgahlarının fiziksel tasarım ve konstrüksiyonları NC tezgahların aynıdır. Ancak NC takım tezgahlarında yapılmaları pratikte mümkün ve ekonomik olmayan bir dizi fonksiyonel özellikler bu tür tezgahlara ilave edilmiştir. Bu özellikler şunlardır; Tezgaha yüklenmiş olan parça programları, kontrol ünitesi hafızasında saklanabilir, buradan çağrılarak defalarca işletilir. Tezgah kontrol ünitesini besleyen özel bir güç kaynağı mevcuttur. Tezgahın enerjisi kesilse bile program vb. veriler muhafaza edilir. Parça programı üzerinde yapılması düşünülen değişiklikler istenildiği anda ve kolaylıkla yapılır. Değiştirilmiş olan program son şekliyle hem işletilir hem de hafızada saklanır. 4

14 Bazı rutin operasyonlar program içerisinde döngüler (Cycles) şeklinde tanımlanır ve gerekli yerlerde kullanılır. (Delik delme, delik büyütme, dikdörtgen cep frezeleme, kademeli ve konik tornalama, radyus tornalama vb. ) Bir iş parçası üzerinde döngüler dışındaki tekrarlanması gereken operasyonların programlama (ana program (Main Program)) içerisinde bir kez yazılır ve Alt Program (Sub Program) adıyla isimlendirilirler. Ana programın uygulanması sırasında bu alt programlar gerekli yerlerde çağrılarak işlem tamamlanır. Buna örnek olarak ADANA yazısının programını verebiliriz. Burada A harfi için bir alt program yazılır. Ancak bu program farklı X mesafesinde sadece koordinat tanımlamaları yapılmak suretiyle uygulanır. Böylece normal program %40 daha kısaltılmış olur. Bir parçanın programı yazıldığında normal olarak belirli tür ve çaptaki kesicilere işlenir. Programlama esnasında kesici çapının dikkate alınarak bazı belirli ölçüsel kaydırmaların yapılması gerekir. Halbuki kesici telafisi (Cutter Compensation) kolaylığı ile bu kaydırmalar CNC kontrol ünitesi (CNC Control Unit) tarafından programın işletimi esnasında yapılır. Kullanılan kesici kırıldığında ve aynı çapta başka bir kesici bulunamadığı durumlarda farklı çaptaki kesici ile programa kalınan yerden devam edebilme kolaylığı sağlar. Kontrol ünitesi yeni kesicinin çapına göre gerekli ölçüsel kaydırmaları yapar. Bilgisayar sayesinde konum değiştirmeler, devir sayısı ve ilerlemelerde optimum değerlere ulaşır. Bunun sonucu olarak CNC takım tezgahlarında ideal çalışma koşulları sağlanmış olur. Alın tornalama işleminde iş parçasının çapı sürekli olarak değiştiğinden buna bağlı olarak devir sayısının da değişmesi gerekir (Constant Surface Speed). Sonuç olarak elde edilen yüzey kalitesi ve hassasiyet konvansiyel tezgahlara (Conventional Machines) kıyaslanmayacak derecede iyidir. CNC kontrol ünitesinde bilgisayar kullanımı sonucu diğer pek çok bilgisayar ve sistemleriyle iletişim kurabilme avantajına sahiptir. 5

15 Parça imalatına geçilmeden önce görüntü ünitesi (Visual Display Unit) yardımıyla grafik olarak parça programının benzetimi mümkündür. Kesici aletlerin değiştirilmeleri her hangi bir manüel müdahale olmaksızın yapılır. Bunun için dönerli taretler (Rotery Turrets) yada paletli kesici magazinleri kullanılır CNC Tezgahların NC Tezgahlara Üstünlükleri CNC tezgahların, NC tezgahlarda yerine getirilmesi imkansız olan, ekonomik ve pratik olmayan bazı kontrol özellikleri şunlardır: a) Belleğe alınmış program: Parça programları tezgahın belleğine depolanabilir. Gerektiğinde tekrar kullanılabilir. Elektrik kesintileri veya tezgahın kapatılması durumlarında bile bu programlar kaybolmaz. b) Düzeltme kolaylıkları: Bellekteki parça programı üzerinde düzeltmeler yapılabilir. Yapılan bu düzeltmeler tezgah belleğine depolanabilir ve düzeltilmiş haliyle tekrar saklanabilir. c) Depolanmış şekiller: Frezede bölme dairesinde bulunan delikler, cepler açmak, delmek ve vida açmak gibi tekrarlanan işlemlerdeki sıradan işler depolanabilir ve gerektiğinde tekrar kullanılabilir. Bu şekilde sadece parametreleri belirterek, kaba işleme, işlem başlatma gibi işlemler, bilgisayar tarafından hesaplanıp gereken hareketler yapılır. d) Alt programlar: Tekrar edilen işlem sıraları için alt programlar hazırlanır ve gerektiğinde tekrar kullanılabilir. Bu özellik tekrar edilen şekiller için kullanılabilir. Örn: Aynı özellikteki deliklerin delinmesi. e) Geliştirilmiş kesici kompanzasyonu: CNC tezgahlarda kullanılan kesicinin gerçek boyutu önceden hesaplanan boyutundan farklı olabilir. Bu farkı kapatmak için tezgah kompanzasyon ve kaymalara izin verir. Böylece kesici aşındığında ve kırıldığında yerine takılan yeni kesici ile devam edilebilir. 6

16 f) Optimize edilmiş işletme şartları: İşleme şartları kontrol tarafından sürekli izlenir. Örneğin sırt tornalamada talaş kaldırdıkça parça çapı değişir. Bu durumda CNC tezgahı otomatik olarak ilerlemeyi ayarlar. g) Haberleşme sistemi: CNC kontrol birimleri birbiri ile ve ana bilgisayar ile haberleşme halindedir. Parça programları ana bilgisayarda hazırlanıp CNC kontrol birimlerine aktarılabilir. h) Program kontrol sistemleri: Birçok modern kontrol sistemi, parça programlarının simülasyonunu yapıp işleme yapmadan parçanın şekli görülebilir. i) Teşhis : Birçok modern CNC tezgahı elektronik operasyonlarını kendi kendine kontrol edebilir. Tezgahta ters giden bir şeyler olduğunda bu tezgah monitöründen görülüp zamanında müdahale yapılabilir. j) Yönetim bilgisi: CNC sistemleri ana bilgisayardaki hemen hemen bütün fonksiyonları kontrol ettiğinden tezgahın kullanımı ile ilgili bilgilere erişilebilir, kaydedilebilir ve paylaşılabilir. Ayrıca birçok modern CNC tezgahı ayrıca operatörün ilgilenmesine gerek kalmadan otomatik olarak takım değiştirir. [1] 2.4. CNC' nin Endüstriyel Uygulamaları [2] ĠĢleme Şüphesiz CNC 'nin en büyük kullanım alanı imalat alanıdır. Zaten ilk CNC tezgahının ortaya çıkması da ortaya çıkan işleme problemine bir cevaptı. CNC ' nin bu alandaki etkisi o kadar büyüktür ki potansiyelinden faydalanmak için yeni, devrim yaratan takım tezgahları geliştirilmiştir. Torna tezgahları(resim 2.2) veya işleme merkezleri gibi tezgahlar tek ayarlama ile birçok işlemi yapabilmektedir. Bunun dışında bu tezgahların gelişmesi, üretimin organize edildiği yeni fikirler ortaya atmaktadır. İşleme hücreleri, Esnek imalat sistemleri, Entegre üretim gibi sistemler CNC etkisinden dolayı ortaya çıkan fikirlerdir. 7

17 CNC kontrolü, işleme teknolojisinde torna ve freze ile de sınırlı değildir. Taşlama ve elektro-erozyon (EDM) gibi diğer pek çok üretim yönteminde de CNC tezgahlardan faydalanabilmektedir. Resim 2.2 CNC torna tezgahı Ġmalat ve Kaynak Parça işleme faaliyetlerinin arkasından üretim ve kaynak uygulamaları gelir. CNC temel olarak kontrollü bir işleme değil, kontrollü bir makine olduğundan makinenin ne olduğu çok önemli değildir. Plaka parçaların kesilmesinde asetilen, plazma, lazer veya su jeti kullanılmasında rahatlıkla CNC teknolojisinden faydalanılabilir. Ancak robotlu kaynak tekniklerinin esas uygulamaları daha fazla alternatif sunmaktadır. CNC ile kaynak teknolojisi, otomobillerin seri şekilde üretilmesi, beyaz eşyaların gövdelerinin birleştirilmesi gibi işlerde başarıyla kullanılmaktadır. Katlama veya sac kesme makineleri, boru bükme makineleri CNC' nin uygulama alanlarındandır Pres ĠĢleri CNC uygulamalarına destek ve paralel olarak delme çentik açma ve oyma uygulamaları CNC kontrollü olarak yapılabilmektedir. 8

18 Boşaltma ve delme: sac malzemeye uygun işlemlerdir. Burada malzemeden delinen kısım atılır, geri kalan kısım kullanılır. Çentik ve oyma: Bu tür uygulamalarda ise cihaz ileri geri giden bir zımbadan ibarettir. Bu işlem, sac malzemesine delik veya karmaşık şekilli oymalar işlenmek istendiğinde kullanılır. Zımbalama ve delme: CNC için ideal uygulamalardır. Basit standart bir zımba kullanarak basit bir şekilden karmalık bir şekle kadar çeşitli delme işlemlerinde kullanılır. Birçok durumda sac malzemeden maksimum miktarda parça çıkarmak için bilgisayardan faydalanabilir. Bu maksimum miktarda parçayı sac malzemenin üzerinde gösteren şemaya "yuvalama" (Nesting) denir. CNC pres tezgahı çok zaman alan bu şemanın çizimini otomatik olarak yapabilir Ġnceleme ve Ölçme CNC tezgahlarla karmaşık parçaları üretebileceğimiz gibi karmaşık şekilli parçaların geometrilerinin incelenmesi ve ölçülmesi de yapılabilir. 3 boyutlu koordinat ölçme makineleri (CMM) bu amaçla kullanılmaktadırlar. Bu makineler sadece tek parçaları değil, aynı zamanda monte edilmiş parçaları da sondalama ile ölçebilir ve diğer ölçümlerle karşılaştırabilir. Bazı şartlarda tezgahtan çıkan ilk parça ölçüldükten sonra elde edilen sonuçlar, kesicinin hareketlerini otomatik olarak ayarlayabilir. Böylece CNC tezgahına elle müdahale ortadan kalkar Montaj CNC montaj tezgahları, X ve Y koordinatlarını kullanarak yatay bir düzlemde parçaların bağlanması gereken yerlere monte ederek robotlara alternatif olabilir. Bu tezgahlara en belirgin örnek, elektronik endüstrisinde belirli parça ve entegre devrelerinin bir baskılı devre plakası üzerine takılmalarıdır. Operasyon hızı ve programlama kolaylığı robotların sunduğu esnekliğe göre daha önemli gelir. Diğer bir örnek de motorlu araçların kablo takımlarının monte edilmesidir. Burada farklı uzunluk ve renkteki teller daha önce belirlenmiş pim ve yollardan geçirilmelidir. Bunu 9

19 elle yapmak zor ve sıkıcıdır. Bunun için burada da CNC kontrolü ile bu tellerin ve pimlerin geçirilmesi yapılabilir Malzeme TaĢıma Malzeme taşımasında kullanılan CNC tezgahlar, endüstriyel robotlar şeklindedir. Robotlar, CNC uygulaması gibi düşünülmemesine rağmen programlama ve kontrol bakımından çok yakındır. 3. CNC Tezgahlar ve Geleneksel Tezgahlar CNC tezgahları aşağıdaki amaçlar doğrultusunda geliştirilmiştir: 1- Üretimin hızlandırılması ve birim maliyetinin azaltılması 2- İşlenmesi zor olan parçaların üretiminin kolaylaştırılması 3- Tekrarlayan parçaların boyutsal ve geometrik tamlığının daha yakından kontrol edilebilmesi 4- Geleneksel yöntemlerle işlenmesi mümkün olmayan parçaların üretilebilmesi CNC tezgahların kullanımına karar vermeden önce bu tezgahların avantaj ve dezavantajlarının dikkate alınarak incelenmesi gerekir. Genel bir fikir edinilmesi için bu avantaj ve dezavantajların bir bölümü aşağıda sıralanmıştır CNC Takım Tezgahlarının Avantajları Konvansiyonel tezgahlarda kullanılan bazı bağlama kalıp, mastar vb. elemanlarla kıyaslandığı zaman tezgahın ayarlama zamanı çok kısadır. Ayarlama, ölçü, kontrolü, manüel hareket vb. nedenlerle oluşan zaman kayıpları ortadan kalkmıştır. İnsan faktörünün imalatta fazla etkili olmamasından dolayı seri ve hassas imalat mümkündür. Kalifiye operatör ihtiyacına gerek yoktur. Tezgah operasyonları yüksek bir hassasiyete sahiptir. Tezgahın çalışma temposu her zaman yüksek ve aynıdır. Her türlü sarfiyat (elektrik, emek, malzeme vb.) asgariye indirgenmiştir. 10

20 İmalatta operatörden kaynaklanacak her türlü kişisel hatalar ortadan kalkmıştır. Kalıp, mastar, şablon vb. pahalı elemanlardan faydalanılmadığı için sistem daha ucuzdur. Depolamada daha az yere gerek vardır. Parça imalatına geçiş daha süratlidir. Parça üzerinde yapılacak değişiklikler sadece programın ilgili bölümünde ve tamamı değiştirilmeden seri olarak yapılır. Bu nedenle CNC takım tezgahlarıyla yapılan imalat büyük bir esnekliğe sahiptir CNC Takım Tezgahlarının Dezavantajları Her sistemde olduğu gibi CNC tezgah ve sistemlerinin avantajları yanında bazı dezavantajları mevcuttur. Bunlar şunlardır; Detaylı bir imalat planı gereklidir. Pahalı bir yatırımı gerektirir. Tezgahın saat ücreti yüksektir. Konvansiyonel tezgahlara kıyaslandığında daha titiz kullanım ve bakım isterler. Kesme hızları yüksektir ve kaliteli kesicilerin kullanılması gerekir. Periyodik bakımları uzman ve yetkili kişiler tarafından düzenli olarak yapılmalıdır. 4. CNC Seçim Kriterleri ( 1 ) İşleme Merkezleri özellikleri sebebiyle önem arz ederler. Bu çok marifetli, yüksek kapasiteli, uzun ömürlü ve sonuçta pahalı tezgahların seçimi itina ile yapılmalı, hiçbir özelliği şansa bırakılmamalıdır. İşleme Merkezi Seçim Kriterleri satıcı açısından değil de İşletmeci açısından bakıldığında aşağıdaki sınıflara ayrılarak incelenebilir Ġhtiyaca Uygunluk Gerekli talaşlı işleme boyutları, iş mili devri, motor gücü ve torku, tablanın taşıyabileceği ağırlık (aparat + parça ağırlığı), magazine konulan takım adedi, gereken azami takım çapı ve uzunluğu, konum hassasiyeti ve tekrarlanabilirlik hassasiyeti iş parçası resminde gösterilen istekleri karşılamalıdır. 1 ( Bölüm 2.6 ) Erer, H, ( 2002 ) " CNC işleme merkezleri tezgahlarının seçim kriterleri", İstanbul 11

21 İşlenecek malzeme cinsi, yaş veya kuru kesme şartları, çevre sıcaklığı, elektrik akımının stabilizesi gibi dış faktörler tezgah performansını etkilediği için başlangıçta bunlara göre tedbir alınır. Kullanılacak kesici takım ve uçların özellikleri tezgah özellikleri ile örtüşmelidir Hassasiyet Değerlerinin Uzun Yıllar Boyunca Sağlanması Tezgah satın alındığında imalatçı tarafından yapılan hassasiyet testi değerlerini gösteren onaylı test sertifikası ile birlikte gelir. Tezgah kurulduktan sonra aynı testler tekrarlandığında bu sertifikada garanti edilen hassaslık değerlerine uygun sonuçlar elde edilmelidir. Öte yandan imalatçının önerdiği bakım programına uyulmaz ise hassasiyetin sürekli elde edilmesi beklenmemelidir. CNC tezgahların konvansiyonel tezgahlara nispetle fevkalade yüklü çalıştırıldığı bir hakikattir. Zira CNC tezgahı pahalı bir yatırımdır ve yatırımın makul bir sürede geri dönmesi bakımından 2 veya 3 vardiya çalıştırılması gerekir. İşleme sürelerini kısaltmak için yüksek kesme hızları ve ağır talaş pasoları kullanılır.böylece tezgah gövdesinin, yatakların, bilyeli vidalı millerin, ana motorun, iş mili yapısının ve genelde tüm diğer mekanik aksamın büyük zorlamalara dayanması, ayrıca mikronlar mertebesindeki başlangıç hassasiyetini uzun yıllar ilk günkü seviyesinde muhafaza etmesi beklenir. Tezgah seçilirken edinim bedelinden daha önemli olan husus, onun ilk günkü hassasiyetini uzun yıllar muhafaza etmesidir. Zira ucuz bir tezgah bir yıl sonra hassas işleri yapamayacak duruma geliyorsa, sadece kaba işlemeleri yapabiliyorsa aslında çok pahalı bir tezgahtır. Buna karşı daha pahalı fakat hassasiyetini örneğin on veya on beş yıl muhafaza eden, arıza sebebiyle durmayan, yedek parçası daima ve çabucak temin edilebilen bir tezgah çok iyi bir yatırımdır Kullanma Kolaylığı Aşina olmayan kişiler için İşleme Merkezi karmaşık ve işletilmesi zor bir tezgah olarak algılanabilir. Aslında tezgahın karmaşık bir yapıya sahip olduğu doğrudur. Farklı disiplinlerin meyveleri (mekanik, elektrik, elektronik, pnömatik, hidrolik elemanlar, bilgisayar donanımı ve nihayet yazılım) bir araya getirilerek belli bir harmoni içinde çalıştırılmaktadır. Ancak görüntüdeki bu karmaşıklık tezgahın kullanılmasını zorlaştırmaz, aksine kolaylaştırır. 12

22 Modern CNC tezgahları operatöre yol gösteren, programlama faaliyetlerini basite indirgeyen yazılımlarla teçhiz edilmişlerdir. Burada amaçlanan az tecrübeli (dolayısıyla temini kolay ve ucuz) operatörlerin, kısa zamanda ve tezgahın durmasına gerek olmadan parça işleme programını yapması, ekranda simüle etmesi, uygun ise tezgaha ham parçayı yükleyerek işlemesidir. Bunu yapabilen programlar aslında fevkalade sofistike yazılımlar olup, tezgah bilgisayarında kullanılan çipler de bu yazılımlara uygun ve özel olarak üretilmiştir. Tezgahın programlamada kullanılan diyalog programlarından birisine ve ayrıca ekranda simulasyon kabiliyetine sahip olması şarttır. Tezgah üzerinde yapılan programların diskete alınarak saklanması için Floppy disket sürücüsü ve Ofis Bilgisayarı bağlantısı için RS 232-C portu bulunması istenir. Tezgah bilgisayarı ofislerde kullanılan bilgisayarlara hiç benzemez. Yağlı ve kirli ortamlar, su ve nem, sarsıntı ve titreşim, manyetik alan gibi dış etkenler tezgah bilgisayarını normal fonksiyonlarını icra etmekten alıkoymamalıdır. Birçok CNC tezgahının yakınında kaynak yapıldığında ve hatta cep telefonuyla konuşulduğunda tezgah bilgisayarı elektromanyetik alan (transient signal) sebebiyle yanlış komut vermekte ve tezgah kendiliğinden bindirmekte ve iş durmaktadır. Hatta fırtınalı havalarda çakan şimşekler ve düşen yıldırımlar dahi tezgahın program dışı saçma sapan hareketler yapmasına yol açabilir. (bu konuda aktüel bir örnek cep telefonlarının şehirlerarası otobüslerin ve üst seviye otomobillerin ABS fren devrelerinde ortaya çıkardığı bozulmalardır) İşin kötüsü ne operatör ne de tezgahın sahibi tezgahın neden bindirdiğini çözemez. Sonuç yüklü tamir bakım giderleri ve yedek parça masraflarının yanında işin uzunca bir süre durmasıdır. Bunun tek çaresi tezgah kumanda devrelerinde elektriksel, manyetik veya elektromanyetik alanların tesirini sıfırlayacak koruyucu tertibatların kullanılmış olmasıdır. Bu tedbirlerin tezgah imalatçısı tarafından tasarlanması, alınması ve uygulanması arızaların pek çoğunun ortaya çıkmadan önlenmesini ve rantabl bir tezgah işletmesini sağlar. Her birinin patenti alınmış olan bu tedbirler pek çoktur ve bir örnek olarak tezgah kumanda devrelerinde fiber optik kablolama kullanılması gösterilebilir. Fiber optik sistem modüle edilmiş kızılötesi ışınla çalıştığından elektrik ve elektromanyetik alanlardan etkilenmez. 13

23 4.4. Proses Kontrolü ve Ġzlenilebilirlik Modern endüstriyel yöntemler kalitenin üretim sırasında yaratılmasını emreder. Kalite Kontrolü mefhumu terk edilmiştir. Yeni kural Kalite Güvencedir. CNC İşleme Merkezi tam bu kavramı sağlayacak özelliklere sahiptir. Tezgah bilgisayarı programcının (veya CAM yazılımının) girdiği veriyi işleyerek iş parçasının teknik resimde gösterilen özelliklere uygun olmasını sağlar, kontrol eder, düzeltir. Bu işlemleri ilk parçadan itibaren devamlı tekrarlar. Kalite güvence için gereken girdileri hazırlar ve istenen bilgisayara gönderir. Bu anlatılandan çıkan sonuç, İşleme Merkezi denilen makinenin görevinin sadece iş parçasını işlemek olmayıp onun kalite güvence mefhumuna uygun olmasının garanti altına alınmasıdır. İşte bu nokta, CNC tezgahlarını diğer tezgahlardan ayıran ve üstün kılan özelliktir. Örneğin araçlarda kullanılan ve emniyet parçası olarak sınıflandırılan bazı parçaların üretim sırasında vaki işleme şartlarının kayıtlarının on yıl veya daha uzun süreyle muhafaza edilmesi kanun gereğidir. Bu gereksinim CNC İşleme Merkezi kullanıldığında kendiliğinden karşılanır Yapılan Ġşlerin Kontrolü (Süper Kontrol) Gerek tezgahın boşta geçen zamanları gerekse operatörün vardiya süresinde ne kadar zaman boyunca çalıştığı tezgah bilgisayarının hafızasına kaydedilir ve istendiğinde çağrılarak ekranda görülür veya printerda bastırılır. Örneğin dün veya evvelki gün, tezgahın iş milinin kaç saat döndüğü, kaç adet parça işlediği, kaç dakika cereyan kesildiği, operatörün tezgahın başından kaç dakika ayrıldığı, tezgahın hammadde yokluğu sebebiyle kaç dakika atıl durduğu, kaç dakika takım ölçme ve ayarlanmasına sarf edildiği, kaç dakika bakım yapıldığı ve buna benzer bir çok bilgiyi tezgah bilgisayarından öğrenmek, diske kaydetmek veya RS232 den kabloyla ofis bilgisayarına taşımak mümkün ve fevkalade faydalıdır. Bilgiler yazılı olduğundan atölye sorumlusu, operatörün işe geç başlaması veya erken bırakması veyahut belirlenen performansı sağlamaması durumunda derhal gereken tedbirleri alacaktır. 14

24 4.6. Tezgahın Güvenirliği İşletmeci için bir siparişin zamanında yetişmesine bütün birimlerin çaba harcadığı bir sırada üretim tezgahının arızalanması kadar can sıkıcı bir olay yoktur. Günümüzde tam zamanında üretim (Just in time) ihtiyaçları sebebiyle tezgah güvenirliği önem sırasında yukarılara tırmanmıştır. Eğer tezgahınız arızalı ise ve bir aydan bu yana parça bekliyorsa işinizi kaybetmeniz olasıdır. Yedek parça stoklamak bir çözüm olabilir ama büyük mali kaynak gerektirir. Tezgah üreticileri hatasız tasarım ve kaliteli üretim ile yeterli derecede güvenli tezgah üretebilirler. Buna geçmiş yılların tecrübelerini ve dünyanın çeşitli bölgelerinde çok farklı iş sahalarında çalışan müşterilerden toplanan bilgileri ekleyerek mükemmele yakın tezgahlar çıkarırlar. Patentlerle korunan innovasyonlar gelişmenin sürekliliğini sağlar. İyi incelenmiş müşteri talepleri teknolojik bilginin kaynağıdır. Firma içi sürekli eğitimler bilgiyi tezgah üreticisine bağlayarak innovasyonları destekler. Bu sebeplerden dolayı İşleme Merkezi seçiminde üretici firmanın kimliği ve referansları fevkalade öne çıkar. Mekatronik kelimesi, mekanik ve elektronik aksamın birbiri için en uygun tarzda tasarlanmış ve yapılmış olmasını içerir. Bazı tezgah imalatçıları motorları, enkoderleri, elektrik kumanda ve enerji panolarını piyasadan satın alarak kendi yaptıkları mekanik sistemlere ilave ederler. Böyle tezgahlarda bir arıza ortaya çıktığında mekanik imalatçısı ile elektronik imalatçısı ve elektrikli aletlerin imalatçısı suçu birbirine atarlar, fakat bu arada tezgah sahibinin işi durur. Bu sebeple tezgah seçiminde mekanik aksamın, elektrikli aksamın, elektronik aksamın, bilgisayarın ve hatta bilgisayar yazılımının bir tek imalatçı tarafından birbiri için tasarlanmış ve üretilmiş olması, servisinin ve yedek parçaların tek elden temin edilebilmesi, tezgahın sahibi ve ondan para kazanan kimse için inanılmaz derecede önemlidir, ancak maalesef bu durum insanın başına gelmeden değeri anlaşılmaz Geri Ödeme Süresi Bir CNC İşleme Merkezi müşterinin mali prensiplerine göre makul bir sürede kendini geri ödüyor ise satın alınır. Tezgahın takım değiştirme, program yazma ve 15

25 değiştirme, ölçme gibi prodüktif olmayan zamanlarının minimumda kalması istenir, aksi takdirde geri ödeme süresi artar ve rantabilite azalır. Tezgah bilgisayarı ve bilgisayara yüklenmiş yazılım yukarıda anlatılan hususları hataya yol açmayacak tarzda gerçekleştirmelidir. Ayrıca program yapımında operatöre yol göstermeli, birçok programları hazırda tutmalı ve operatöre sunmalıdır. Bilgisayar tezgah operasyonlarını sürekli denetlemeli, istenmeyen durumlarda tezgahı durdurmalı ve bir uyarı alarmı ile nerede uygunsuzluk olduğunu operatöre bildirmelidir.tezgahın arızasız çalışması geri ödeme süresini kısaltır.kaliteli ve bakımlı bir tezgah iş değişikliği veya başka sebeple satıldığında yüksek bir fiyata elden çıkarılabilir. Oysa ki ucuz tezgahın ikinci el satış bedeli zarara yol açar Eğitim, Servis ve Yedek Parça Temininde Süreklilik Her tezgah hatalı program, yanlış takım seçimi, operatör hatası, dalgınlık, eksik eğitim ve benzeri sebepler dolayısıyla arıza yapabilir. Önemli olan tezgahı en kısa zamanda standart çalışır konumuna geri getirmektir. Tezgah bilgisayarı çeşitli olumsuz durumları önceden önleyecek bazı özelliklere sahiptir. Örneğin iş mili azami devri 5000 devir/dakika ise programcı 6000 devirlik bir program hazırlasa tezgah buna itaat etmez ve alarm verir, niçin işlem yapmadığını da ekranda bildirir. Bütün bu durumlarda tezgah çalışmadığında işletmecinin yardımına koşacak tek kurtarıcı, o tezgahın mümessillik şirketinde bulunan servis mühendisidir. Servis 24 saat / 7 gün esası üzerine kurulmuş olmalı ve gerekli yedek parçayı ya kendi deposundan çıkarmalı ya da en kısa zamanda dış ülkeden getirmelidir. En ucuz, en marifetli ve en kaliteli tezgahı almış olsak bile servisi yoksa veya müşteri memnuniyetini sağlayacak seviyeden uzak ise, o tezgah işletmesi pahalı bir tezgahtır. Satılan tezgahın müşterinin atölyesine kurulması, işletmeye alınması, operatörlere ve programcılara eğitim verilmesi, iş parçası programının yapılarak parça işlenmesi ve kalite grubu tarafından kabul edilmesinin sağlanması, gerekli yedek parça stokunun yıllar boyunca temin edilmesi, olabilecek arızaların makul bir sürede onarılması, zaman içerisinde müşteri tarafından ihtiyaç duyulan teknik desteğin sağlanması, müşteri açısından olmazsa olmaz konulardır. 16

26 4.9. Konstrüksiyon Özellikleri Bir CNC konstrüksiyonundan beklenen özellikler; yüksek mukavemet, yüksek rijitlik, hafiflik ve dinamik kararlılıktır. Yüksek mukavemeti sağlayabilmek için konstrüksiyonda seçilen malzeme ve geometri çok büyük önem taşımaktadır. Bu proje dahilinde tasarlanan CNC' de bir ağaç ürünün olan medefe kullanılmaktadır. Medefe seçilmesindeki ana etmen kolay şekil verilebilir olmasıdır. Hareketli parçaların istenilen yerlere kolayca montajı ve demontajı büyük önem taşımaktadır. Malzemenin ağırlığının yeterli olmasından dolayı meydana gelecek ufak sarsıntılardan ve motorların çalışmasıyla oluşacak titreşim engellenmiştir. Bunu rağmen CNC 'yi bir yere sabitlemek en iyi yöntemdir. Medefe presleme yöntemiyle üretildiği için kullanılan malzeme düzgün bir geometriye sahiptir. Medefe gövdenin bir diğer avantajı ise malzeme teminin kolay ve ucuz olmasıdır. Yani parçalarda herhangi bir bozulma veya uygunsuzluk meydana gelse yenisiyle değiştirmek kolaydır. Buda bize çalışmamızda yedek parça avantajı sağlamıştır. 5.CNC TASARIMI ve GERÇEKLEMESĠ Bitirmemizin bu kısmında uygulama olarak yaptığımız CNC tezgahı hakkında bilgiler verilecektir. Bir CNC tezgahı yapılırken seçilen malzemeler ve bunların özelliklerine değinilecek CNC Tezgah Tipinin Seçilmesi CNC tezgahı tarzı bir bitirme projesi aldıktan sonra en zor aşama nasıl bir CNC tezgahı yapacağımıza karar vermemiz oldu. Öncelikle bizden ne isteniyordu. İstenilen özelliklere göre bir CNC tezgahı seçmeye karar verdik. Bitirme hocamızla görüştüğümüzde yapılacak işin ancak bir 3 eksen kontrolü ile olacağını söyledi. Bizde yeterli araştırmaya yaptıktan sonra 3 eksenli bir CNC tezgahı yapmaya karar verdik. 3 eksenli CNC tezgahı yapmak için görsel olarak bilgi edinmek için tabelacıların ve makine firmalarının kullandığı CNC makinelerini incelemek için Trabzon sanayisinde birkaç firmaya uğradık ve bilgi edindik. Bu bilgiler ışığında yapacağımız CNC tezgahının 17

27 3 boyutlu görümünü(şekil 5.1) çıkardık. Yapacağımız CNC tezgahının ana gövdesi medefeden olacağından gerekli çizimler yapılarak kesilmesi için marangoza verildi. Kullanılacak motorlar ve diğer elektronik malzemelerin listelerini çıkartıldı. Malzemelerin temini için Mühendislik Dekanlığına dilekçe yazıldı. Şekil Eksenli CNC tezgahının görünüşü 5.2. CNC Parçalarının Tanıtılması Projemizde yapacağımız tezgah 3 eksende hareket edeceği için hareketli parçaların iyi yataktanmış olmaları gerekmektedir. Parçalara hareket verme işlemi iki adet indüksiyon mili üzerinde bulunan lineer rulmanlar tarafından yapılacaktır. Yataklanan kısımların 18

28 motorlar tarafından hareket ettirilebilmesi için bir vidalı mil ve üzerinde bulanan flanşlı somundan faydalanılmıştır. Aşağıda kullandığımız bazı parçalar ve özellikleri verilmiştir Vidalı Mil ve FlanĢlı Somun Projemizdeki en önemli parçalardan biridir. Çünkü motorun mekanik gücünü CNC' nin hareketli kısımlarına aktaran öğelerdir. Projemizde 3 adet vidalı mil(tablo 5.1)ve 3 adet flanşlı somun kullandık. Tablo 5.1 Vidalı mil ve Flanşlı somunun katalog değerleri Kullandığımız malzemelerin kodları vidalı mil için RM 2005(Resim 5.1) ve flanşlı somun için 2005 FSU(Resim 5.2)' dur. Bizim için önemli olan kriterler d ve hatve olmuştur. Resim 5.1 Vidalı mil 19

29 Resim 5.2 Flanşlı somun Ġndüksiyon Mili, Lineer Rulman ve Bağlantı Parçaları Hareket eden kısımlar motordan aldıkları güçle rahatça hareket edebilmeleri için lineer rulmanlar(resim 5.3) yardımıyla indüksiyon mili(resim 5.4) üzerine oturtulmuştur. Resim 5.3 Lineer rulman Resim 5.4 İndüksiyon mili Motorun mekanik gücünü vidalı mile aktarmak için kaplin(resim 5.5) yardımıyla motor vidalı mile bağlandı. İndüksiyon milllerini medefe gövde üzerine tutturmak için mil bağlantı ucu(resim 5.6) kullanılmıştır. Ayrıca vidalı milin uçlarınada motora yük binmemesi için yataklama rulmanları(resim 5.6) konmuştur. 20

30 Resim 5.5 Çeşitli boyutta kaplinler Resim 5.6 Mil bağlantı ucu ve yataklama rulmanı(ortada) Motor ve Sürücü Seçimi Cnc tezgahı 80cm uzunluğunda 60cm genişliğindedir. Ancak işleme yüzeyi 60cm*40cm=2400 ' dir. Motorlar şeçilirken bu işleme alanı kriteleri ve hareketli parçaların ağırlığı göz önüne alınmıştır. Motorların torku bu hareketli kısımları rahatça hareket ettirecek büyüklükte olmalıdır. Bu kriterlere göre ana hareketi sağlayacak olan step motor 4.5Nm(Ek 1), diğer iki step motor ise 3Nm(Ek 2) olarak seçilmiştir. cnc tezgahında 21

31 malzeme işleme yapacak olan motor ise yüksek devirli Dremel 300 [6] el motoru(ek 3) olarak seçildi. [5] Step motorların sürülmesi için sereken sürücü kartları ise aldığımız motorların özelliklerine göre seçilmiştir. Ana motoru sürmek için 7,8 A'lik(Ek 4) diğer iki motoru sürmek içinise 4,2 A' lik(ek 5) sürücüler alınmıştır. Kontrolü sağlayacak genel devre yapısı Şekil 5.2' de verilmiştir. Şekil 5.2 Genel devre 22

32 Trafo ve Besleme Kartı Beslediğimiz motorlar ve elektronik elemanlar aynı gerilimde çalışmadığından gerilimleri düzenlemek için özel trafo sardırılmasına karar verdik. Bu trafo 1000W gücünde ve farklı gerilim uçlarına sahiptir. Trafonun genel yapısı Şekil 5.3' da açıkça görülmektedir. Trafoya 220V AC gerilim uyguladığımızda sekonder tarafından 50V AC, 30V AC ve 12V AC alınmaktadır. Trafodan alınan gerilimler AC voltaj olduğundan dolayı bu gerilimleri önce köprüler yardımıyla doğrulttuk daha sonra da gerilimlerin regülasyonu için besleme kartını (Şekil 5.4) hazırladık. Hazırlanan bu kartın PCB'si çizildi(şekil 5.5) ve baskı devresi yapıldı. Besleme kartı üzerinde 68V DC, 36V DC, 12V DC ve 5V DC çıkışlar bulunmaktadır. Gerilimler besleme kartı üzerinde alınarak kontrol kartı üzerindeki noktalara bağlantısı yapılmıştır. Şekil 5.3 Özel sarımlı trafonun yapısı 23

33 Şekil 5.4 Besleme kartı genel görünümü 24

34 Şekil 5.5 Besleme kartı PCB görünümü 25

35 Sürücü Kartının Hazırlanması MACH3 programı ile motorları kontrolünü bilgisayarın paralel portundan yapacağız. Ancak programın çıktısı ile motorları kontrol edebilmek için sürücü düzeneğine ihtiyaç duyulmaktadır. Bunun için kontrol kartı hazırlanmış(şekil 5.6) ve baskı devresi(şekil 5.7) yapılmıştır. Şekil 5.6 Kontrol kartı genel görünümü 26

36 Şekil 5.7 Kontrol kartı PCB görünümü 27

37 Bilgisayarın paralel portuna(şekil 5.8) bağlanan kontrol kartıyla motorları sürebilmek için 74LS09 AND kapısı(ek 6) kullanılmıştır. Paralel porta gelen program çıktısı ile motorlara ve sisteme hareket verilir. Step motorların sürülmesi kolay bir işlem olmadığından burada kalibrasyon ayarları iyi yapılmalıdır. Aksi takdirde hareketli kısımların istenilen koordinatlara gitmesi zorlaşır. Şekil 5.8 Paralel port uçları [7] MACH3 Programı Mach3 programı paralel porta çıkış verebilen 4 eksene kadar CNC' lerin kontrol edilmesine imkan tanıyan, dxf ve image importuna sahip her türlü CNC kodlarını tanıyabilen kullanışlı bir CNC kontrol programıdır. Programın ara yüzü Resim 5.7' de görülmektedir. Programın ara yüzünde ki X,Y,Z ve 4 kutuları tezgahın eksenlerini temsil etmekte ve içindeki rakamlarda tezgahın şu an bulunduğu koordinatlarını göstermektedir [4]. Kontrol devresi ile kontrol programının uyumluluğunu sağlamak için aşağıdaki ayarlar yapılmalıdır; [3] 1) Config Setup Units menüsünde kullanılacak olan ölçü birimi belirlenir (Resim 5.8). 2) Config Ports and Pins Port Setup and Axis Selection menüsünde kullanacak eksenler seçilerek, Lpt Port adresi işaretlenir (Resim 5.9). 3) Config Ports and Pins Input Pins menüsünden hangi pinin, hangi ekseni yönlendireceği ayarlanır. 4) Config Motor Tuning menüsünden eksenlerin hız ve ivme ayarları yapılır (Resim 5.10). 28

38 Resim 5.7 Mach3 programının arayüzü Resim 5.8 Ölçü birimini belirleme 29

39 Resim 5.9 Eksenlerin seçimi Resim 5.10 Motorların hız ve ivme ayarı 30

40 6.SONUÇLAR Bu çalışmayla birlikte üniversite eğitimi boyunca gördüğümüz teorilerin pratik uygulamaya aktarılmasını konusunda büyük bir deneyim sahibi olduk. 3 Eksenli CNC Tezgahı isimli bitirme projemizde bir taraftan bir CNC tezgahının genel özelliklerini verirken diğer taraftan yaptığımız sistem üzerinde bu kriterleri birebir uygulamaya çalıştık. Yaptığımız çalışma sonucunda mühendislik bölümleri için bitirme ödevlerinde bir uygulama yapmanın ne kadar gerekli olduğunu kavradık. Çünkü mühendislikte bir işi teorikten pratiğe dökerken her şeyin kağıt üzerindeki kadar kolay olmadığını anladık. Çok küçük ve hemen yapabileceğini düşündüğümüz şeylerin bizi günlerce uğraştırabileceği gerçeğiyle yüzleştik. Fakat bu problemlerin çözümü sürecinde öğrendiğimiz şeylerin bizi mühendislik hayatında başarılara götüreceği kanısındayız. 31

41 KAYNAKLAR [1] Dinçel, M., ''CNC Takım Tezgahları'', Tekirdağ Üniversitesi Tekirdağ Ziraat Fakültesi Tarım Makineleri Bölümü Diploma Çalışması, Tekirdağ, [2] Akkurt, Mustafa, ''Bilgisayar Destekli Takım Tezgahları'', Birsen Yayınevi, İstanbul, [3] İnceoğlu, Zülfü, ''Cnc Takım Tezgahlarında Programlama Esasları'', Erkam Matbaası, İstanbul, [4]Art Soft Using Mach III Mill, [5]Leadshine Technology, [6]Dremel 300 Series [7]Parallel Printer Port, 32

42 EKLER Ek 1 Ek 2 Ek 3 Ek 4 Ek 5 Ek 6 Ek 7 Ek 8 Ek 9 Ek 10 Ek Nm motor özellikleri 3Nm motor özellikleri Dremel 300 el motoru özellikleri 7.8A step motor sürücüsü özellikleri 4.2A step motor sürücüsü özellikleri 74LS09 AND kapısı özellikleri CNC fotoğrafları-1 CNC fotoğrafları-2 CNC fotoğrafları-3 CNC fotoğrafları-4 CNC fotoğrafları-5 33

43 Ek 1 4.5Nm Motor Özellikleri 34

44 Ek 2 3Nm Motor Özellikleri 35

45 Ek 3 Dremel 300 El Motoru Özellikleri 36

46 Ek 4 7.8A Step Motor Sürücüsü Özellikleri 37

47 Ek 5 4.2A Step Motor Sürücüsü Özellikleri 38

48 Ek 6 74LS09 AND Kapısı Özellikleri 39

49 Ek 7 CNC Fotoğrafları-1 40

50 Ek 8 CNC Fotoğrafları-2 41

51 Ek 9 CNC Fotoğrafları-3 42

52 Ek 10 CNC Fotoğrafları-4 43

53 Ek 11 CNC Fotoğrafları-5 44

CNC (COMPUTER NUMERİCAL CONTROL)

CNC (COMPUTER NUMERİCAL CONTROL) CNC (COMPUTER NUMERİCAL CONTROL) Bilgisayarlı Sayısal Kontrol(CNC- Computer Numerical Control), takım tezgahlarının sayısal komutlarla bilgisayar yardımıyla kontrol edilmesidir. CNC Tezgahlarda, NC tezgahlardan

Detaylı

MASA ÜSTÜ 3 EKSEN CNC DÜZ DİŞLİ AÇMA TEZGAHI TASARIMI ve PROTOTİP İMALATI

MASA ÜSTÜ 3 EKSEN CNC DÜZ DİŞLİ AÇMA TEZGAHI TASARIMI ve PROTOTİP İMALATI MASA ÜSTÜ 3 EKSEN CNC DÜZ DİŞLİ AÇMA TEZGAHI TASARIMI ve PROTOTİP İMALATI Salih DAĞLI Önder GÜNGÖR Prof. Dr. Kerim ÇETİNKAYA Karabük Üniversitesi Tasarım ve Konstrüksiyon Öğretmenliği ÖZET Bu çalışmada

Detaylı

T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR II DERSİ

T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR II DERSİ T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR II DERSİ CNC TORNA UYGULAMASI Deneyin Amacı: Deney Sorumlusu: Arş. Gör.

Detaylı

ÜÇ EKSENLİ MASA TİPİ CNC FREZE TEZGAHI TASARIM VE PROTOTİPİ. Cem DOĞAN, Kerim ÇETĠNKAYA

ÜÇ EKSENLİ MASA TİPİ CNC FREZE TEZGAHI TASARIM VE PROTOTİPİ. Cem DOĞAN, Kerim ÇETĠNKAYA ÜÇ EKSENLİ MASA TİPİ CNC FREZE TEZGAHI TASARIM VE PROTOTİPİ Cem DOĞAN, Kerim ÇETĠNKAYA *Karabük Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi, Makine Eğitimi Bölümü, Karabük Özet Günümüzde Teknolojinin gelişmesi

Detaylı

up-gear Teknolojisi Büyük konik dişli üretiminde en iyi çözüm

up-gear Teknolojisi Büyük konik dişli üretiminde en iyi çözüm up-gear Teknolojisi Büyük konik dişli üretiminde en iyi çözüm Geliştirilmiş işleme çözümlerinin yanında yeni stratejik üretim ortaklığı İster inşaat makineleri isterse deniz motor sistemleri ya da trenler

Detaylı

Kaliteli Sağlam Güvenilir

Kaliteli Sağlam Güvenilir Kaliteli Sağlam Güvenilir CD 150 Marangozlara özel. -Uygun fiyat -Şık ve zarif tasarım -Opsiyonel ve kolay kullanım -Yaygın yedek parça -Kolay temizlik, -Hızlı ve güvenli teknik destek vizyonumuz Büyüyen

Detaylı

ipunch CNC TARET PANÇ PRESLER

ipunch CNC TARET PANÇ PRESLER ipunch CNC TARET PANÇ PRESLER 1950 1971 1974 1981 1994 2001 2003 2011 MVD ilk makinasını imal etmiştir. İlk sac işleme makinası olan sac delme presini imal etmiştir. Ana üretim konusu olan ağır tip abkant

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ Öğr. Gör. RECEP KÖKÇAN Tel: +90 312 267 30 20 http://yunus.hacettepe.edu.tr/~rkokcan/ E-mail_1: rkokcan@hacettepe.edu.tr

Detaylı

Klasik torna tezgahının temel elemanları

Klasik torna tezgahının temel elemanları Klasik torna tezgahının temel elemanları Devir ayar kolları Dişli Kutusu Ayna Soğutma sıvısı Siper Ana Mil Karşılık puntası Çalıştırma kolu ilerleme mili (talaş mili) Araba Acil Stop Kayıt Öğr. Gör.Ahmet

Detaylı

CNC FREZE UYGULAMASI DENEY FÖYÜ

CNC FREZE UYGULAMASI DENEY FÖYÜ T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MIM331 MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR DERSİ CNC FREZE UYGULAMASI DENEY FÖYÜ ÖĞRETİM ÜYESİ YRD.DOÇ.DR.BİROL

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ Öğr. Gör. RECEP KÖKÇAN Tel: +90 312 267 30 20 http://yunus.hacettepe.edu.tr/~rkokcan/ E-mail_1: rkokcan@hacettepe.edu.tr

Detaylı

CNC FREZE TEZGAHLARININ PROGRAMLANMASI

CNC FREZE TEZGAHLARININ PROGRAMLANMASI CNC FREZE TEZGAHLARININ PROGRAMLANMASI Frezelemenin Tanımı Çevresinde çok sayıda kesici ağzı bulunan takımın dönme hareketine karşılık, iş parçasının öteleme hareketi yapmasıyla gerçekleştirilen talaş

Detaylı

TALAŞLI İMALAT SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI. Talaşlı İmalat Yöntemleri

TALAŞLI İMALAT SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI. Talaşlı İmalat Yöntemleri TALAŞLI İMALAT MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI Talaşlı İmalat Yöntemleri 2 Talaşlı İmalat; iş parçası üzerinden, sertliği daha yüksek bir kesici takım yardımıyla,

Detaylı

02.01.2012. Freze tezgahında kullanılan kesicilere Çakı denir. Çakılar, profillerine, yaptıkları işe göre gibi çeşitli şekillerde sınıflandırılır.

02.01.2012. Freze tezgahında kullanılan kesicilere Çakı denir. Çakılar, profillerine, yaptıkları işe göre gibi çeşitli şekillerde sınıflandırılır. Freze ile ilgili tanımlar Kendi ekseni etrafında dönen bir kesici ile sabit bir iş parçası üzerinden yapılan talaş kaldırma işlemine Frezeleme, yapılan tezgaha Freze ve yapan kişiye de Frezeci denilir.

Detaylı

İMALAT ve KONTRÜKSİYON LABORATUVARI

İMALAT ve KONTRÜKSİYON LABORATUVARI İMALAT ve KONTRÜKSİYON LABORATUVARI CNC FREZE TEZGAHI (DİK İŞLEM MERKEZİ) ÇALIŞMA FÖYÜ Laboratuvar Çalışmasının Amacı: Şanlıurfa Meslek Yüksekokulu Makine Programı Atölyesinde bulunan Klasik ve CNC tezgahları

Detaylı

BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) DİK İŞLEME TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI

BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) DİK İŞLEME TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) DİK İŞLEME TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI 1. KURUMUN ADI : 2. KURUMUN ADRESİ : 3. KURUCUNUN ADI : 4. PROGRAMIN ADI : Bilgisayar Sayısal Kontrollü

Detaylı

Profesyonel, verimli, yenilikçi sistemler...

Profesyonel, verimli, yenilikçi sistemler... ARKE Otomasyon Bil. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Atilla KARAÇAY Ramazan EKİN Proje & Yazılım 0.533 430 19 45 Üretim & Satış 0.533 223 13 46 atilla.karacay@arkeotomasyon.com ramazan.ekin@arkeotomasyon.com

Detaylı

MAK-204. Üretim Yöntemleri. Frezeleme Đşlemleri. (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt.

MAK-204. Üretim Yöntemleri. Frezeleme Đşlemleri. (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. MAK-204 Üretim Yöntemleri Freze Tezgahı Frezeleme Đşlemleri (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. Bölümü Freze tezgahının Tanımı: Frezeleme işleminde

Detaylı

3 EKSENLİ MİNİ CNC FREZE TEZGÂHI TASARIMI VE İMALATI

3 EKSENLİ MİNİ CNC FREZE TEZGÂHI TASARIMI VE İMALATI 3 EKSENLİ MİNİ CNC FREZE TEZGÂHI TASARIMI VE İMALATI Mustafa Demir 1, Melih Kuncan 2, H. Metin Ertunç 3 1 Mekatronik Mühendisliği Bölümü mustafa.demir2.08@kocaeli.edu.tr 2 Mekatronik Mühendisliği Bölümü

Detaylı

5.10. OTOMATİK MİL TAŞLAMA BENZETİM PROJESİ

5.10. OTOMATİK MİL TAŞLAMA BENZETİM PROJESİ 5.10. OTOMATİK MİL TAŞLAMA BENZETİM PROJESİ Prof. Dr. Asaf Varol avarol@firat.edu.tr Sayısal kontrollü torna, freze, taşlama, matkap vb. tezgahlar yıllardır sanayimizin hizmetindedir. Artık Türkiye'de

Detaylı

BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) TORNA TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI

BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) TORNA TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) TORNA TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI 1. KURUMUN ADI : 2. KURUMUN ADRESİ : 3. KURUCUNUN ADI : 4. PROGRAMIN ADI : Bilgisayar Sayısal Kontrollü (CNC)

Detaylı

Mak- 204. Üretim Yöntemleri - II. Vargel ve Planya Tezgahı. Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt.

Mak- 204. Üretim Yöntemleri - II. Vargel ve Planya Tezgahı. Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. Mak- 204 Üretim Yöntemleri - II Talaşlı Đmalatta Takım Tezgahları Vargel ve Planya Tezgahı Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. Bölümü Takım Tezgahlarında Yapısal

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MEKATRONİK LABORATUVARI II. CNC Programlama ve Tornalama Uygulamaları

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MEKATRONİK LABORATUVARI II. CNC Programlama ve Tornalama Uygulamaları T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MEKATRONİK LABORATUVARI II CNC Programlama ve Tornalama Uygulamaları DENEY SORUMLUSU Arş. Gör. Şaban ULUS Ocak 2013 KAYSERİ

Detaylı

ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER

ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER Eyleyiciler (Aktuatörler) Bir cismi hareket ettiren veya kontrol eden mekanik cihazlara denir. Elektrik motorları ve elektrikli sürücüler Hidrolik sürücüler Pinomatik sürücüler

Detaylı

TORNACILIK. Ali Kaya GÜR Fırat Ün.Teknik Eğitim Fak.MetalFırat Ün.Teknik Eğitim Fak.Metal Eğ.Böl. ELAZIĞ

TORNACILIK. Ali Kaya GÜR Fırat Ün.Teknik Eğitim Fak.MetalFırat Ün.Teknik Eğitim Fak.Metal Eğ.Böl. ELAZIĞ TORNACILIK Ali Kaya GÜR Fırat Ün.Teknik Eğitim Fak.MetalFırat Ün.Teknik Eğitim Fak.Metal Eğ.Böl. ELAZIĞ TORNANIN TANIMI VE ENDÜSTRİDEKİ ÖNEMİ Bir eksen etrafında dönen iş parçalarını, kesici bir kalemle

Detaylı

CNC FREZE BAHAR DÖNEMİ DERS NOTLARI

CNC FREZE BAHAR DÖNEMİ DERS NOTLARI CNC FREZE BAHAR DÖNEMİ DERS NOTLARI Frezeleme; mevcut olan en esnek işleme yöntemidir ve neredeyse her şekli işleyebilir. Bu esnekliğin dezavantajı, optimize etmeyi daha zor hale getirecek şekilde uygulama

Detaylı

Üretimin Modernizasyonunda Üretim Süreçlerinin Yenileştirilmesi insansız seri üretim

Üretimin Modernizasyonunda Üretim Süreçlerinin Yenileştirilmesi insansız seri üretim Üretimin yenileştirme çalışması İş gücü, zaman ve enerji kullanımları konusunda avantaj sağlayan bir yöntemdir. Üretimin modernizasyonu Firmaların rekabet avantajlarını kazanmaları ve sürdürebilmeleri

Detaylı

DENEY NO : 3. DENEY ADI : CNC Torna ve Freze Tezgâhı

DENEY NO : 3. DENEY ADI : CNC Torna ve Freze Tezgâhı DENEY NO : 3 DENEY ADI : CNC Torna ve Freze Tezgâhı AMAÇ : NC tezgahların temel sistematiği, NC tezgahların çalışma ilkeleri ve özellikleri, programlama işlemi hakkında bilgilendirme yaptıktan sonra, BOXFORD

Detaylı

NETFORM Mühendislik Makina Metal. Firma Sunumu

NETFORM Mühendislik Makina Metal. Firma Sunumu Firma Sunumu 1 NETFORM Faliyet alanı: Metal şekillendirme ve optik ölçüm sistemleri Kuruluş yılı: 2010 Yer: İzmir 2 ÜRÜNLER YAZILIMLAR HİZMETLER EĞİTİMLER 3 Ürünler Soğuk Dövülmüş Alüminyum Parçalar Soğuk

Detaylı

VOLÜMETRİK DEBİMETRE KDDM 2

VOLÜMETRİK DEBİMETRE KDDM 2 VOLÜMETRİK DEBİMETRE KDDM 2 Volümetrik debimetre nedir?? Fark basınç ölçümü ile hava akış verimini kontrol etmenizi sağlayan, bakım gerektirmeyen, yenilikçi bir Pnömatik otomasyon kontrol sistemidir, bu

Detaylı

PRES BESLEME SİSTEMLERİ

PRES BESLEME SİSTEMLERİ PRES BESLEME SİSTEMLERİ ADRES Esenşehir Mah.Muradiye Sok. No:56/A ümraniye- istanbul TEL: (0216) 540 67 06 Faks: (0216) 540 67 07 TEL: (0535) 434 44 96 TEL: (0532) 223 74 55 pressline@outlook.com PRESSline

Detaylı

CNC TORNA UYGULAMASI DENEY FÖYÜ

CNC TORNA UYGULAMASI DENEY FÖYÜ T.C. BĠLECĠK ġeyh EDEBALĠ ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNE VE ĠMALAT MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MIM331 MÜHENDĠSLĠKTE DENEYSEL METODLAR DERSĠ CNC TORNA UYGULAMASI DENEY FÖYÜ ÖĞRETĠM ÜYESĠ YRD.DOÇ.DR.BĠROL

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ. Öğr. Gör. RECEP KÖKÇAN. Tel: +90 312 267 30 20

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ. Öğr. Gör. RECEP KÖKÇAN. Tel: +90 312 267 30 20 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ HACETTEPE ASO 1.OSB MESLEK YÜKSEKOKULU HMK 211 CNC TORNA TEKNOLOJİSİ Tel: +90 312 267 30 20 E-mail_2: rkokcan@gmail.com KONTROL ÜNİTESİ ELEMANLARI EDIT MODU: Program yazmak, düzenlemek

Detaylı

CoroMill 390 07 ölçüsünde kesici uçlara sahip parmak frezeler Çelik kalitesi GC1130

CoroMill 390 07 ölçüsünde kesici uçlara sahip parmak frezeler Çelik kalitesi GC1130 CoroMill 390 07 ölçüsünde kesici uçlara sahip parmak frezeler Çelik kalitesi GC1130 Küçük çaplarda 07 ölçüsünde kesici uçlara sahip yeni parmak frezelerle CoroMill 390'ın kanıtlanmış performansı şimdi

Detaylı

OTOMASYONDA ÇÖZÜM ORTAĞINIZ

OTOMASYONDA ÇÖZÜM ORTAĞINIZ OTOMASYONDA ÇÖZÜM ORTAĞINIZ NGT ENDÜSTRİYEL OTOMASYON PROJE VE TAAHHÜT NGT mühendislik olarak uzun yıllar otomasyon sektörüne hizmet eden deneyimli ve uzman kadromuzla, sahip olduğumuz bilgi birikim, uzmanlık

Detaylı

High Precision Parts Manufacturing

High Precision Parts Manufacturing Hakkımızda Yenilikçi ve çağdaş bir yapıyla müşteri memnuniyetini ilke edinen Artekmak, 1984 yılında İzmir de faaliyete geçmiştir. Yaklaşık 30 yıllık bilgi birikimi ve tecrübesi ile Otomotiv, Medikal, Havacılık,

Detaylı

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ CUMAYERİ MESLEK YÜKSEKOKULU MEKATRONİK ÖN LİSANS PROGRAMI 2012-13 Bahar Yarıyılı

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ CUMAYERİ MESLEK YÜKSEKOKULU MEKATRONİK ÖN LİSANS PROGRAMI 2012-13 Bahar Yarıyılı DÜZCE ÜNİVERSİTESİ CUMAYERİ MESLEK YÜKSEKOKULU MEKATRONİK ÖN LİSANS PROGRAMI 2012-13 Bahar Yarıyılı Dersin adı: Bilgisayar Destekli Takım Tezgahları Dersin Kodu: AKTS Kredisi: 4 2. yıl 2. yarıyıl Önlisans

Detaylı

TALAŞLI İMALAT. Koşul, takım ile iş şekillendirilmek istenen parça arasında belirgin bir sertlik farkının olmasıdır.

TALAŞLI İMALAT. Koşul, takım ile iş şekillendirilmek istenen parça arasında belirgin bir sertlik farkının olmasıdır. TALAŞLI İMALAT Şekillendirilecek parça üzerinden sert takımlar yardımıyla küçük parçacıklar halinde malzeme koparılarak yapılan malzeme üretimi talaşlı imalat olarak adlandırılır. Koşul, takım ile iş şekillendirilmek

Detaylı

Chapter 22: Tornalama ve Delik Açma. DeGarmo s Materials and Processes in Manufacturing

Chapter 22: Tornalama ve Delik Açma. DeGarmo s Materials and Processes in Manufacturing Chapter 22: Tornalama ve Delik Açma DeGarmo s Materials and Processes in Manufacturing 22.1 Giriş Tornalama, dışı silindirik ve konik yüzeylere sahip parça işleme sürecidir. Delik açma, işleme sonucunda

Detaylı

MLS-310 MANYETİK LİNEER ENCODER SİSTEMİ

MLS-310 MANYETİK LİNEER ENCODER SİSTEMİ MLS-310 MANYETİK LİNEER ENCODER SİSTEMİ KENDİNDEN YATAKLANMIŞ KAPALI ÖLÇÜM SİSTEMİ Manyetik Temassız Lineer Encoder Sistem 5 µm 'den 62,5 µm ' ye kadar Çözünürlük Değerleri 0,001-0,005-0,010-0,025-0,050

Detaylı

BİLGİSAYARLI TASARIM VE İMALAT YÖNTEMLERİ KULLANILARAK KRANK MİLİ İMALATI ÖZET ABSTRACT

BİLGİSAYARLI TASARIM VE İMALAT YÖNTEMLERİ KULLANILARAK KRANK MİLİ İMALATI ÖZET ABSTRACT BİLGİSAYARLI TASARIM VE İMALAT YÖNTEMLERİ KULLANILARAK KRANK MİLİ İMALATI Ömer PEKDUR 1, Can CANDAN 2, Davut AKDAŞ 3, Yaşar AKMAN 4, Sabri BIÇAKÇI 5 1 opekdur@gmail.com 6 ncı Ana Bakım Merkezi Komutanlığı,

Detaylı

BĐLGĐSAYAR KONTROLLU CNC SĐSTEMĐ PC CONTROLLED CNC SYSTEM

BĐLGĐSAYAR KONTROLLU CNC SĐSTEMĐ PC CONTROLLED CNC SYSTEM BĐLGĐSAYAR KONTROLLU CNC SĐSTEMĐ PC CONTROLLED CNC SYSTEM L. Özlem KARACA, Taner AKKAN, Tolga OLCAY, Hakan ÇELĐK, Recep Can BAŞKURT, Đsmail YALÇINER, Mehmet BAYSARI Dokuz Eylül Üniversitesi Đzmir Meslek

Detaylı

ÜRÜN BROŞÜRÜ 7.10.7 SF. Atölye Ortamı Koordinat Ölçüm Cihazı

ÜRÜN BROŞÜRÜ 7.10.7 SF. Atölye Ortamı Koordinat Ölçüm Cihazı ÜRÜN BROŞÜRÜ 7.10.7 SF Atölye Ortamı Koordinat Ölçüm Cihazı Hexagon Metrology 7.10.7 SF Üretim Noktasında Kaliteye Bakış Hexagon Metrology 7.10.7 SF, kalite kontrolü için başka hiçbir CMM in zorlu atölye

Detaylı

İLERİ SEVİYE BİLGİSAYARLI SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) DİK İŞLEME TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI

İLERİ SEVİYE BİLGİSAYARLI SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) DİK İŞLEME TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI İLERİ SEVİYE BİLGİSAYARLI SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) DİK İŞLEME TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI 1. KURUMUN ADI : 2. KURUMUN ADRESİ : 3. KURUCUNUN ADI : 4. PROGRAMIN ADI : İleri Seviye

Detaylı

Edited by Foxit PDF Editor Copyright (c) by Foxit Software Company, 2004 For Evaluation Only.

Edited by Foxit PDF Editor Copyright (c) by Foxit Software Company, 2004 For Evaluation Only. CAK serisi CNC tornalari tornalama islemlerinde hem saglamis oldugu pratik operasyon kabiliyetleri acisindan, hemde gerçeklestirdigi kaliteli islemler bakimindan, diger CNC modelleri ile mukayese edildiginde

Detaylı

Mikrotek A.Ş. kendi üretimi olan DC motor sürücü panoları ile haddehane sektöründe PLC ve bilgisayar destekli otomasyon çözümleri üretmektedir.

Mikrotek A.Ş. kendi üretimi olan DC motor sürücü panoları ile haddehane sektöründe PLC ve bilgisayar destekli otomasyon çözümleri üretmektedir. Mikrotek Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş. 2827 sokak No:28/3 1.Sanayi Sitesi 35110 İ Z M İR TÜRKİYE Tel:90-232-458 92 73 Fax:90-232-433 74 78 E-mail:info@mikrotek.com Internet:www.mikrotek.com GİRİŞ Mikrotek

Detaylı

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ MEKATRONİĞİN TEMELLERİ Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Mekatronik Programı Yrd. Doç. Dr. İlker ÜNAL Vize %30 Dersin Koşulları Final %60 Ödev %10 Dersin Konuları Mekatronik Sistemler Birimler ve Ölçme

Detaylı

SSM - 4 ORANSAL SERVOMOTOR SSM 4 TANITIM BİLGİLERİ :

SSM - 4 ORANSAL SERVOMOTOR SSM 4 TANITIM BİLGİLERİ : SSM - 4 ORANSAL SERVOMOTOR SSM 4 TANITIM BİLGİLERİ : SSM Serisi servo motorlar Era Ltd.Şti. ticari ürünüdür. Saha da çalışması için basit ve sorunsuz bir yapıya sahiptir. 4 Pinli bağlantı soketi ile, kolay

Detaylı

JET FANLAR [PAF-J SERİSİ ÜRÜN KATALOĞU] Havalandırma Lüks Değil!

JET FANLAR [PAF-J SERİSİ ÜRÜN KATALOĞU] Havalandırma Lüks Değil! Havalandırma Lüks Değil! Her geçen gün katlanarak artan şehir yaşamı bazı ihtiyaçları da beraberinde getirmiştir. Fert başına gittikçe daralan yaşam alanları insanları iç içe yaşamaya zorlamaktadır. Hem

Detaylı

Endüstriyel Balans. High Technology

Endüstriyel Balans. High Technology Endüstriyel Balans M500-2A Endüstriyel Yatay Balans 860 mm 1000 mm En Küçük Parça Çapı 70 mm (1000 D/d) En Küçük Parça Çapı 70 mm (1000 D/d) 500 kg 500 kg En Küçük Parça Ağırlığı 0,25 kg (1000 D/d ve üzeri)

Detaylı

EKS modülleri (Elektronik Koruma Sistemleri) ve Motor daimi yön kontrol üniteleri;

EKS modülleri (Elektronik Koruma Sistemleri) ve Motor daimi yön kontrol üniteleri; EKS modülleri (Elektronik Koruma Sistemleri) ve Motor daimi yön kontrol üniteleri; Elektronik cihazların yüksek voltaj piklerine karşı korunması amaçlı olarak değişik tip ve modellerde ürünler geliştirdik.

Detaylı

ALIŞILMAMIŞ ÜRETİM YÖNTEMLERİ

ALIŞILMAMIŞ ÜRETİM YÖNTEMLERİ ALIŞILMAMIŞ ÜRETİM YÖNTEMLERİ Prof. Dr. Akgün ALSARAN Bu notların teorik kısmı Prof. Dr. Abdulkadir ERDEM in bir makalesinden alıntıdır. Üretim Yöntemleri 1. Döküm 2. Malzeme işleme (talaşlı) a. Alışılmış

Detaylı

Derste Neler Anlatılacak? Temel Mekatronik Birimler,temel birim dönüşümü Güncel konular(hes,termik Santral,Rüzgar Enerjisi,Güneş

Derste Neler Anlatılacak? Temel Mekatronik Birimler,temel birim dönüşümü Güncel konular(hes,termik Santral,Rüzgar Enerjisi,Güneş Derste Neler Anlatılacak? Temel Mekatronik Birimler,temel birim dönüşümü Güncel konular(hes,termik Santral,Rüzgar Enerjisi,Güneş Enerjisi,Doğalgaz,Biyogaz vs.) Mekatroniğin uygulama alanları Temel Mekanik

Detaylı

Araştırma Geliştirme Ltd. Şti. - Firma Tanıtım Sunumu -

Araştırma Geliştirme Ltd. Şti. - Firma Tanıtım Sunumu - Araştırma Geliştirme Ltd. Şti. - Firma Tanıtım Sunumu - Şubat 2013 Hakkımızda Firma Profili Ekip Faaliyet Alanları Firma Profili Hakkımızda Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı nın 2012 Teknogirişim Sermaye

Detaylı

ED12-REGÜLATÖRLER 2013

ED12-REGÜLATÖRLER 2013 ED12-REGÜLATÖRLER 2013 Regülatörler Şebeke gerilimindeki yükselme düşme gibi dengesizlikleri önleyip gerilim regülasyonu yapan elektriksel cihazlara regülatör denir. Regülatörler elektrik enerjisini içerisindeki

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

Verimli kesme ve kanal açma için takımlar

Verimli kesme ve kanal açma için takımlar Verimli kesme ve kanal açma için takımlar Dilimleme için uygun donanıma sahip CoroCut QD, piyasadaki en güçlü ve en gelişmiş kesme ve kanal açma takımıdır. Herhangi bir tezgah tipi ile tüm malzemelerde

Detaylı

OTOMATİK KONTROL 18.10.2015

OTOMATİK KONTROL 18.10.2015 18.10.2015 OTOMATİK KONTROL Giriş, Motivasyon, Tarihi gelişim - Tanım ve kavramlar, Lineer Sistemler, Geri Besleme Kavramı, Sistem Modellenmesi, Transfer Fonksiyonları - Durum Değişkenleri Modelleri Elektriksel

Detaylı

MAK-204. Üretim Yöntemleri. (8.Hafta) Kubilay Aslantaş

MAK-204. Üretim Yöntemleri. (8.Hafta) Kubilay Aslantaş MAK-204 Üretim Yöntemleri Vidalar-Vida Açma Đşlemi (8.Hafta) Kubilay Aslantaş Kullanım yerlerine göre vida Türleri Bağlama vidaları Hareket vidaları Kuvvet ileten vidaları Metrik vidalar Trapez vidalar

Detaylı

YENİ. Tooldyne Uzmanından takım balans sistemi. RM1059 tr

YENİ. Tooldyne Uzmanından takım balans sistemi. RM1059 tr YENİ Tooldyne Uzmanından takım balans sistemi RM1059 tr Tooldyne Daha az balanssızlık sayesinde daha iyi işleme kalitesi Yüksek hızda işleme günümüzde metal ve plastiklerin ekonomik şekilde işlenmesi için

Detaylı

CNC TORNA TEZGAHLARININ PROGRAMLANMASI

CNC TORNA TEZGAHLARININ PROGRAMLANMASI CNC TORNA TEZGAHLARININ PROGRAMLANMASI Yardımcı fonksiyonu (soğ. sıvısı, mili on/off) İlerleme miktarı Kesme hızı Blok(Satır) numarası Dairesel interpolasyonda yay başlangıcının yay merkezine X,Y veya

Detaylı

T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ ALİAĞA MESLEK YÜKSEKOKULU

T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ ALİAĞA MESLEK YÜKSEKOKULU ELEKTRİK PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ 2013 / 2014 EĞİTİM ÖĞRETİM DÖNEMİ 1. SINIF 1. YARIYIL 107 Matematik-I 3 0 3 3 Sayılar,olasılık ile ilgili temel esasları uygulamak, cebir çözümlerini yapmak, geometri

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ MÜHENDİSLİK SEMİNERİMİZE HOŞGELDİNİZ!!! HAZIRLAYAN: H.NAZIM EKİCİ

BİLGİSAYAR DESTEKLİ MÜHENDİSLİK SEMİNERİMİZE HOŞGELDİNİZ!!! HAZIRLAYAN: H.NAZIM EKİCİ BİLGİSAYAR DESTEKLİ MÜHENDİSLİK SEMİNERİMİZE HOŞGELDİNİZ!!! HAZIRLAYAN: H.NAZIM EKİCİ 1. BÖLÜM CAD-COMPUTER AIDED DESIGN NE TASARLIYORUZ? - KATI MODELLER (SOLIDS) - -SACLAR(SHEET METAL) - -YÜZEYLER (SURFACES)

Detaylı

CNC TORNA TEZGAHLARI. Gümüşhane Üniversitesi, Makina Mühendisliği

CNC TORNA TEZGAHLARI. Gümüşhane Üniversitesi, Makina Mühendisliği CNC TORNA TEZGAHLARI 1 TORNALAMA En genel ifadeyle tornalama; iş parçasının döndüğü ve kesicinin ilerleyerek parçadan talaş kaldırdığı kesme işlemidir. Tornalama işlemi iç ve dış tornalama olmak üzere

Detaylı

iplasma PLAZMA-OXY KESİM

iplasma PLAZMA-OXY KESİM iplasma PLAZMA-OXY KESİM 1950 1971 1974 1981 1994 2001 2003 2011 MVD ilk makinasını imal etmiştir. İlk sac işleme makinası olan sac delme presini imal etmiştir. Ana üretim konusu olan ağır tip abkant presler

Detaylı

3 EKSEN CNC DİK İŞLEM

3 EKSEN CNC DİK İŞLEM 3 EKSEN CNC DİK İŞLEM MODEL BİRİM ECOTP444 PRO TP444 EXPERT 444 ULTIMA 444 TABLA Çalışma tablası mm 400X400 800x800 400X400 800x800 500x400 800x800 500x400 800x800 Maks. iş parçası ağırlığı kg 300 500

Detaylı

METSİM SİSTEM MÜHENDİSLİK

METSİM SİSTEM MÜHENDİSLİK Yeni seri lineer ve açı sensörleri ile Turck, sensör teknolojilerinde teknolojik atılımların halen mümkün olduğunu göstermektedir. Yeni sensör üniteleri alışıldık ölçüm sistemlerinin tüm olumlu yönlerini

Detaylı

İKLİM. KALIP ve İMALAT

İKLİM. KALIP ve İMALAT İKLİM KALIP ve İMALAT İKLİM Kalıp ve İmalat, uzman teknik kadro ve üstün kalite anlayışı ile otomotiv ve beyaz eşya sanayisi başta olmak üzere diğer sanayilere destek veren, sürekli ve kaliteli hizmet

Detaylı

AKSLAR ve MİLLER. DEÜ Mühendislik Fakültesi Makina Müh.Böl.Çiçek Özes. Bu sunudaki bilgiler değişik kaynaklardan derlemedir.

AKSLAR ve MİLLER. DEÜ Mühendislik Fakültesi Makina Müh.Böl.Çiçek Özes. Bu sunudaki bilgiler değişik kaynaklardan derlemedir. AKSLAR ve MİLLER Bu sunudaki bilgiler değişik kaynaklardan derlemedir. AKSLAR MİLLER Eksenel kuvvetlerde her iki elemanda çekmeye veya basmaya zorlanabilirler. Her iki elemanda içi dolu veya boş imal edilirler.

Detaylı

A TU T R U G R AY A Y SÜR SÜ M R ELİ

A TU T R U G R AY A Y SÜR SÜ M R ELİ DÜZ DİŞLİ ÇARK AÇMA Düz Dişli Çarklar ve Kullanıldığı Yerler Eksenleri paralel olan miller arasında kuvvet ve hareket iletiminde kullanılan dişli çarklardır. Üzerine aynı profil ve adımda, mil eksenine

Detaylı

Omron Sysmac ailesi ile gerçek makina otomasyonu. Nurcan Konak, Mayıs 2012

Omron Sysmac ailesi ile gerçek makina otomasyonu. Nurcan Konak, Mayıs 2012 Omron Sysmac ailesi ile gerçek makina otomasyonu Nurcan Konak, Mayıs 2012 İçerik Omron Hakkında Sysmac Platfotmuna Genel Bakış Gerçek Bir Uygulama Mercek Altında Omron Şirketleri Endüstriyel Otomasyon

Detaylı

Yenilikçi Teknolojiler.

Yenilikçi Teknolojiler. Yenilikçi Teknolojiler. CNC Hidrolik Abkant Pres EcoBend, hem standart hem de opsiyonel olarak sunduğu donanım özellikleri ile kullanıcı dostu olmaya ve ekonomik anlamda iºletmenize vermiº olduğu güç ile

Detaylı

Koordinatör: Haydar Livatyalı. Ders Saati: Pazartesi 13:30-16:30 Ders Yeri: D359. İmalat Makinaları: Giriş Eylül 2008.

Koordinatör: Haydar Livatyalı. Ders Saati: Pazartesi 13:30-16:30 Ders Yeri: D359. İmalat Makinaları: Giriş Eylül 2008. 1 İMALAT MAKİNALARI Koordinatör: Haydar Livatyalı Ders Saati: Pazartesi 13:30-16:30 Ders Yeri: D359 1.1 : Giriş Eylül 2008 Dersin Amacı Yukarıda sayılan makina, tezgâh, cihaz ve yöntemler için imalatta

Detaylı

ENDÜSTRİYEL KALIP TEKNİSYENİ

ENDÜSTRİYEL KALIP TEKNİSYENİ TANIM Metal veya metal olmayan makine parçalarının istenilen ölçülerde en az malzeme, insan gücü ve takım tezgâhları (presler, enjeksiyon makineleri vb.) yardımıyla, en kısa sürede üretilebilmesini sağlayan

Detaylı

9. Güç ve Enerji Ölçümü

9. Güç ve Enerji Ölçümü 9. Güç ve Enerji Ölçümü Güç ve Güç Ölçümü: Doğru akım devrelerinde, sürekli halde sadece direnç etkisi mevcuttur. Bu yüzden doğru akım devrelerinde sadece dirence ait olan güçten bahsedilir. Sürekli halde

Detaylı

Presinizi Servoprese Dönüştürmek Pres Sürücüsü PSH

Presinizi Servoprese Dönüştürmek Pres Sürücüsü PSH Presinizi Servoprese Dönüştürmek Pres Sürücüsü PSH Presinizi Yenilikçi Bir Anlayışla Kontrol Edin. Yenilikçilik PSH Pres sürücüsünde Servopompalar klasik valf ve kontrol teknolojisinin yerini alır. Bu

Detaylı

MODEL 1500 Tek Kanallı Askıda Katı Madde Ölçüm Sistemi

MODEL 1500 Tek Kanallı Askıda Katı Madde Ölçüm Sistemi MODEL 1500 Tek Kanallı Askıda Katı Madde Ölçüm Sistemi Optik ve Dijital Sıfıra Yakın Sensör Sapması Sarf Malzeme Yok Hareketli Parça Yok MLSS (Aktif Çamur), RAS (Geri Devir), WAS (Atık Aktif Çamur) Ölçümleri

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI - (8.Hafta) VİDALAR -1

MAKİNE ELEMANLARI - (8.Hafta) VİDALAR -1 A. TEMEL KAVRAMLAR MAKİNE ELEMANLARI - (8.Hafta) VİDALAR -1 B. VİDA TÜRLERİ a) Vida Profil Tipleri Mil üzerine açılan diş ile lineer hareket elde edilmek istendiğinde kullanılır. Üçgen Vida Profili: Parçaları

Detaylı

MOTOR KORUMA RÖLELERİ. Motorların şebekeden aşırı akım çekme nedenleri

MOTOR KORUMA RÖLELERİ. Motorların şebekeden aşırı akım çekme nedenleri MOTOR KORUMA RÖLELERİ Motorlar herhangi bir nedenle normal değerlerinin üzerinde akım çektiğinde sargılarının ve devre elemanlarının zarar görmemesi için en kısa sürede enerjilerinin kesilmesi gerekir.

Detaylı

TRİFAZE VOLTAJ REGÜLATÖRLERİ

TRİFAZE VOLTAJ REGÜLATÖRLERİ TRİFAZE VOLTAJ REGÜLATÖRLERİ Trifaze mikro-işlemci kontrollü voltaj regülatörlerimiz 10,5 kva ile 2000 kva güç değerleri arasında standart veya korumalı olarak üretilmektedir. Regülatörlerimiz dengelenmiş

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI RÜZGAR ENERJİSİ SİSTEMLERİ Eğitim Merkezi Projesi

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI RÜZGAR ENERJİSİ SİSTEMLERİ Eğitim Merkezi Projesi YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI RÜZGAR ENERJİSİ SİSTEMLERİ Eğitim Merkezi Projesi Konu Başlıkları Enerjide değişim Enerji sistemleri mühendisliği Rüzgar enerjisi Rüzgar enerjisi eğitim müfredatı Eğitim

Detaylı

Dairesel Olarak Hareket Eden Dinamik Bir Lineer Motor

Dairesel Olarak Hareket Eden Dinamik Bir Lineer Motor Dairesel Olarak Hareket Eden Dinamik Bir Lineer Motor Beckhoff un ürettiği yeni XTS sürücü sistemi (extended Transport System) makine mühendisliğine yeni bir özgürlük yelpazesi sunuyor. Denenmiş ve test

Detaylı

Üst başlık hareket. kolu. Üst başlık. Askı yatak. Devir sayısı seçimi. Fener mili yuvası İş tablası. Boyuna hareket volanı Düşey hareket.

Üst başlık hareket. kolu. Üst başlık. Askı yatak. Devir sayısı seçimi. Fener mili yuvası İş tablası. Boyuna hareket volanı Düşey hareket. Frezeleme İşlemleri Üst başlık Askı yatak Fener mili yuvası İş tablası Üst başlık hareket kolu Devir sayısı seçimi Boyuna hareket volanı Düşey hareket kolu Konsol desteği Eksenler ve CNC Freze İşlemler

Detaylı

Profesyonel, verimli, yenilikçi çözümler...

Profesyonel, verimli, yenilikçi çözümler... www.mekatromuhendislik.com.tr Profesyonel, verimli, yenilikçi çözümler... www.mekatromuhendislik.com.tr çözüm üretiyoruz... Hakkımızda 2012 yılında endüstriyel otomasyon sektöründe yenilikçi ve kaliteli

Detaylı

İmal Usulleri 2. Fatih ALİBEYOĞLU -2-

İmal Usulleri 2. Fatih ALİBEYOĞLU -2- İmal Usulleri 2 Fatih ALİBEYOĞLU -2- Giriş 1.Tornalama ve ilgili işlemler 2.Delme ve ilgili işlemler 3.Frezeleme 4.Talaş kaldırma merkezleri ve Tornalama merkezleri 5.Diğer talaş kaldırma yöntemleri 6.Yüksek

Detaylı

4 TARAFLI KESME VE MARKALAMA HAREKETLENEBİLEN KONVEYÖRLER

4 TARAFLI KESME VE MARKALAMA HAREKETLENEBİLEN KONVEYÖRLER VOORTMAN V808 ROBOTLA PROFİL KESME V808 8 ekseni ile pazar lideri olan en esnek robotla plazma profil kesme sistemidir. Tezgahın yapısı ile son derece esnek robot kombinasyonu her 3 boyutlu şekli kesmesini

Detaylı

TRS METAL MAKİNA PLASTİK KALIP İMALAT SAN. TİC. LTD. ŞTİ.

TRS METAL MAKİNA PLASTİK KALIP İMALAT SAN. TİC. LTD. ŞTİ. TRS METAL MAKİNA PLASTİK KALIP İMALAT SAN. TİC. LTD. ŞTİ. Kuruluş; TRS İleri Tasarım ve İmalat Teknolojileri, Ankara İvedik Organize Sanayi Bölgesi, Aydın Plastikçiler Sanayi Sitesi nde tamamı kapalı olan

Detaylı

Kısa Program yazma-mdi

Kısa Program yazma-mdi TEZGAHIN AÇILMASI Kısa Program yazma-mdi TAKIM TUTUCUYU MAGAZİNE TAKMAK VE SÖKMEK CNC MAKİNE REFERANS VE SIFIR NOKTALARI CNC FREZEDE KOORDİNAT SİSTEMLERİ Bir CNC- Tezgahında bir iş parçasını üretebilmek

Detaylı

Redüktörler genel olarak sahip oldukları dişli tiplerine göre sınıflandırılırlar.

Redüktörler genel olarak sahip oldukları dişli tiplerine göre sınıflandırılırlar. REDÜKTÖR TİPLERİ VE ÖZELLİKLERİ Redüktörler genel olarak sahip oldukları dişli tiplerine göre sınıflandırılırlar. Helisel dişli redüktörler Sonsuz dişli redüktörler Konik dişli redüktörler Planet dişli

Detaylı

ÜRÜN BROŞÜRÜ PRECITEC LR. Ultra hassasiyet gerektiren yüzeyler için optik sensör

ÜRÜN BROŞÜRÜ PRECITEC LR. Ultra hassasiyet gerektiren yüzeyler için optik sensör ÜRÜN BROŞÜRÜ PRECITEC LR Ultra hassasiyet gerektiren yüzeyler için optik sensör 2 PRECITEC LR Ultra hassasiyet gerektiren yüzeyler için optik sensör ÖNE ÇIKAN ÖZELLİKLERİ OPTİK ÖLÇÜMLE SINIRLARI ZORLAYIN

Detaylı

5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI. KBUZEM Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi

5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI. KBUZEM Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 2 Konu Başlıkları Bellekler İç Bellekler ROM Bellek RAM Bellek Dış Bellekler Sabit Disk Sürücüleri

Detaylı

BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) TEL EROZYON TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI

BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) TEL EROZYON TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI BİLGİSAYAR SAYISAL KONTROLLÜ (CNC) TEL EROZYON TEZGÂHI KULLANMA ve PROGRAMLAMA EĞİTİMİ KURS PROGRAMI 1. KURUMUN ADI : 2. KURUMUN ADRESİ : 3. KURUCUNUN ADI : 4. PROGRAMIN ADI : Bilgisayar Sayısal Kontrollü

Detaylı

Dişli çark mekanizmaları en geniş kullanım alanı olan, gerek iletilebilen güç gerekse ulaşılabilen çevre hızları bakımından da mekanizmalar içinde

Dişli çark mekanizmaları en geniş kullanım alanı olan, gerek iletilebilen güç gerekse ulaşılabilen çevre hızları bakımından da mekanizmalar içinde DİŞLİ ÇARKLAR Dişli çark mekanizmaları en geniş kullanım alanı olan, gerek iletilebilen güç gerekse ulaşılabilen çevre hızları bakımından da mekanizmalar içinde özel bir yeri bulunan mekanizmalardır. Mekanizmayı

Detaylı

Kalıp Tasarım Çalışmaları

Kalıp Tasarım Çalışmaları Bursa Nilüfer Atatürk Anadolu ve Endüstri Meslek Lisesi Makine Teknolojisi Alanı Endüstriyel Kalıp Dalı Sac Metal Kalıpları ve Hacim Kalıpları Dersi Kalıp Tasarım Çalışmaları SAC KALIP TASARIM - 1 1 -

Detaylı

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ CUMAYERİ MESLEK YÜKSEKOKULU ÖN-LİSANS PROGRAMI 2012-13 Bahar Yarıyılı

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ CUMAYERİ MESLEK YÜKSEKOKULU ÖN-LİSANS PROGRAMI 2012-13 Bahar Yarıyılı DÜZCE ÜNİVERSİTESİ CUMAYERİ MESLEK YÜKSEKOKULU ÖN-LİSANS PROGRAMI 2012-13 Bahar Yarıyılı Dersin adı: CNC TORNA TEKNOLOJİSİ Dersin Kodu: MAK2123 AKTS Kredisi: 4 1. yıl 2. yarıyıl Önlisans Mesleki 4 s/hafta

Detaylı

Wintex Konfekiyon Yönetimi Sistemi

Wintex Konfekiyon Yönetimi Sistemi Wintex Konfekiyon Yönetimi Sistemi ÖN MALİYET Siparişin üretiminden önceki verilerle hesaplanan ilk maliyetidir. Wintex ön maliyet modülü tüm maliyet etkenlerinin doğru ve hızlı girilebilmesine olanak

Detaylı

İmalatta İşlenebilirlik Kriterleri

İmalatta İşlenebilirlik Kriterleri Bölüm 24 TALAŞLI İŞLEMEDE EKONOMİ VE ÜRÜN TASARIMINDA DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR Talaşlı işlenebilirlik Toleranslar ve Yüzey Kesme Koşullarının Seçimi konuları İmalatta İşlenebilirlik Kriterleri Takım ömrü-

Detaylı

MAKİNE TEKNOLOJİSİ ALANI

MAKİNE TEKNOLOJİSİ ALANI MAKİNE TEKNOLOJİSİ ALANI Alanımız 2013-2014 Eğitim Öğretim yılında; 52 öğrenci ile Eğitim-Öğretim faaliyetinebaşlamıştır. Makine Teknolojisi Alanı Endüstri Meslek Lisesi bünyesinde faaliyetine devam etmektedir.

Detaylı

Sadece tek bir çalışma adımında belirgin kenarlar

Sadece tek bir çalışma adımında belirgin kenarlar Tarih: 16.08.2015 Yazar: Florian Pottrick Sadece tek bir çalışma adımında belirgin kenarlar PFERD'in sunduğu yeni kenar bitirme (EDGE FINISH) sistemi sayesinde, son derece konforlu ve kolay bir şekilde

Detaylı