Araflt rmalar/researches M. Emül, M. Dalk ran, fi. Turan, R. Yavuz, A. Duran, M. U ur

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Araflt rmalar/researches M. Emül, M. Dalk ran, fi. Turan, R. Yavuz, A. Duran, M. U ur"

Transkript

1 Araflt rmalar/researches M. Emül, M. Dalk ran, fi. Turan, R. Yavuz, A. Duran, M. U ur için %9 ve çocuklar için %13 oldu u bildirilmifltir (1). fiizofreni yüksek oranda genetik etkileflim alt nda olmas na karfl n, hastal n hangi boyutlar n n ailesel ortak özellikler tafl d bilinmemektedir. fiizotipal özelliklerin, flizofreni gelifliminde kal tsal ya da ailesel yatk nl kla iliflkili oldu una dair kan tlar vard r. Tsuang ve arkadafllar n n bir derlemesinde (2), sa l kl kontrol grubuna göre flizofreni tan l hastalar n birinci derece akrafiizofreni Hastalar n n Etkilenmemifl Birinci Derece Yak nlar ndaki fiizotipal Özelliklerin Sa l kl Bireylerle Karfl laflt r lmas : Bir Ön Çal flma Murat Emül 1, Mihriban Dalk ran 2, fienol Turan 2, Ruhi Yavuz 3, Alaattin Duran 3, Müfit U ur 3 ÖZET: fiizofreni hastalar n n etkilenmemifl birinci derece yak nlar ndaki flizotipal özelliklerin sa l kl bireylerle karfl laflt r lmas : Bir ön çal flma Amaç: fiizofreni hastalar n n birinci derece akrabalar ndaki flizotipal özelliklerin sa l kl kontrollerle karfl laflt r lmas amaçlanm flt r. Yöntem: Örneklem flizofreni tan l bireylerin DSM-IV TR tan ölçütlerine göre herhangi bir psikiyatrik tan y karfl lamayan birinci derece akrabalar ile kendisinde ve birinci derece akrabalar nda herhangi bir psikiyatrik bozukluk bulunmayan sa l kl lardan oluflturuldu. Bireylerden fiizotipal Kiflilik Ölçe inin doldurulmas istendi. Bulgular: Garip inan fl ve s ra d fl alg sal yaflant puanlar sa l kl grupta anlaml olarak yüksekti. Yak n arkadafl yoklu u puan, flizofrenlerin birinci derece akrabalar nda sa l kl kontrollere göre anlaml olarak yüksek bulundu (3.2 puana karfl n 2.2 puan). Biliflsel alg sal faktör puan sa l kl kontrol grubunda anlaml olarak yüksekti (8.8 puana karfl n 5 puan). Gruplar aras nda dezorganize flizotipi aç s ndan bir fark bulunamad. Pozitif flizotipi skoru, sa l kl larda anlaml olarak yüksek iken (12.2 puana karfl n 7.2 puan); negatif flizotipi aç - s ndan gruplar aras nda bir fark yoktu. Sonuçlar: Çal flmam z, dezorganize flizotipinin flizofreni için genetik ya da ailesel özellik göstermedi ini desteklemektedir. Hasta akrabalar nda yak n arkadafl yoklu u puan n n anlaml yüksekli i, flizofrenide negatif özelliklerin ailesel ya da genetik özellikler tafl yabilece ini düflündürmektedir. Anahtar sözcükler: Dezorganizasyon, pozitif flizotipi, birinci derece akrabalar, flizofreni Klinik Psikofarmakoloji Bülteni 2007;17: ABSTRACT: Comparison of the schizotypal features of unaffected first degree relatives of schizophrenic patients with that of healthy control subjects: a preliminary study Objective: The aim of this study was to compare the schizotypal features of the unaffected first degree relatives of schizophrenic patients with healthy controls. Methods: The sample was consisted of the relatives of schizophrenic patients, who did not meet any psychiatric diagnostic criteria according to DSM-IV TR and healthy people who and whom firstdegree relatives did not have any psychiatric disorder. Subjects were requested to fill out the Schizotypal Personality Questionnaire. Results: Odd belief and unusual perceptual experience scores were significantly higher in healthy group. First-degree relatives of schizophrenia patients had significantly higher no close friends subscale scores than healthy controls (3.2 versus 2.2). The cognitive perceptual factor score was significantly higher in healthy control group (8.8 versus 5). With respect to disorganized schizotypy, there was no significant difference between groups. The positive schizotypy was significantly higher in controls (12.2 versus 7.2) whereas negative schizotypy was comparable between groups. Conclusion: Our study supports the view that the disorganization dimension does not show a familial or a genetic association for schizophrenia. Higher scores in no-close friend sub-dimension which is related to negative symptoms of schizophrenia might be related to familial and genetic features of schizophrenia. Key words: Disorganization, positive schizotypy, first degree relatives, schizophrenia Bulletin of Clinical Psychopharmacology 2007;17: Yrd. Doç. Dr., Afyon Kocatepe Üniversitesi, T p Fakültesi, Psikiyatri AD, Afyon-Türkiye 2 Araflt rma Gör. Dr., 3 Prof. Dr., stanbul Üniversitesi, Cerrahpafla T p Fakültesi, Psikiyatri AD, stanbul-türkiye Yaz flma Adresi / Address reprint requests to: Dr. Murat Emül, Afyon Kocatepe Üniversitesi T p Fakültesi, Psikiyatri AD Ö retim Üyesi, Mavi Hastane, zmir Yolu 8. km. Afyon-Türkiye Telefon / Phone: Faks / Fax: Elektronik posta adresi / address: Kabul tarihi / Date of acceptance: 1 Eylül 2007 / September 1, 2007 G R fi fiizofreni araflt rmalar n n temel amaçlar ndan birisi, bu bozuklu- un geliflme riskini art ran yatk nl k faktörlerinin tan mlanmas d r. Bu faktörlerin araflt r lmas nda, flizofreni geliflimi aç s ndan genetik e ilim tafl - d klar için flizofreni tan l bireylerin akrabalar ilgi oda olmaktad r. Akrabalarda yaflam boyu flizofreni geliflim risk oranlar n ebeveynler için %6, kardefller Klinik Psikofarmakoloji Bülteni, Cilt: 17, Say : 4, 2007 / Bulletin of Clinical Psychopharmacology, Vol: 17, N.: 4,

2 fiizofreni hastalar n n etkilenmemifl birinci derece yak nlar ndaki flizotipal özelliklerin sa l kl bireylerle karfl laflt r lmas : Bir ön çal flma balar nda flizotipal kiflilik özelliklerinin daha yüksek oranda bulundu u belirtilmifltir. Bu çal flmada, flizofreni tan l bireylerin birinci derece akrabalardaki flizotipal kiflilik bozuklu u yayg nl n n %15 iken, eflik alt flizotipal özellikler beklenenden daha yüksek oranda oldu- u bildirilmifltir. Di er çal flmalarda da, flizofreni tan l bireylerin biyolojik akrabalar nda flizotipal özellikler yüksek saptanm flt r (3,4). Bununla birlikte, sa l kl bireylerle karfl laflt r ld nda flizofreni tan s alm fl hastalar n akrabalar nda bu flizotipal özelliklerin hangilerinin art p hangilerinin artmad belirsizdir. fiizotipinin üç boyutu, flizofrenideki negatif belirtilere ek olarak tan mlanan gerçe in çarp t lmas ve dezorganizasyon boyutunu içeren üç faktörlü yap ya çok benzemektedir (5-7). Belirtilerin kümelendi i boyutsal yaklafl ma göre bu üç boyut, basit bir genetik temele dayanmaktad r ve farkl ailesel risk faktörleriyle iliflkili görünmektedir (8,9). Örne in, birkaç çal flmada aile içinde negativizm boyutunda benzerlik bulunmuflken (10-12); üç çal flmada flizofreni tan l bireylerdeki yüksek dezorganizasyon skorunun, hem flizofreni hem de bipolar bozukluk için yüksek ailesel riskle iliflkili oldu- u gösterilmifltir (13-15). Yine de çal flmalar n hepsinde hastal k belirtileri boyutunda ailesel benzerlikler bulunamam flt r (12,14,16). Ancak flizofreni tan l bireylerin etkilenmemifl akrabalar n de erlendiren veriler s n rl - d r. Bu çal flmadaki amac m z, flizofreni hastalar n n birinci derece akrabalar nda görülen flizotipal özelliklerin, kendisinde ve birinci derece yak n nda ruhsal rahats zl k öyküsü bulunmayan sa l kl kontrollerle karfl laflt - r lmas d r. YÖNTEM Çal flmaya 1 Aral k 2006 ve 31 Ocak 2007 tarihleri aras nda Cerrahpafla T p Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dal Psikotik Bozukluklar Poliklini i ne ilk kez baflvuran, DSM-IV TR tan ölçütlerine göre yar yap land r lm fl klinik görüflme sonunda flizofreni tan s n karfl layan bireylerin birinci derece akrabalar al nm flt r. lk kez flizofreni tan s alan hastalar n görüflmeleri iki psikiyatri uzman taraf ndan gerçeklefltirildi ve psikoz klini inin sorumlu ö retim üyeleriyle hasta birlikte görülerek tan kesinlefltirildi. DSM-IV TR ölçütlerine göre yap lan yar yap land r lm fl klinik görüflme sonucunda herhangi bir tan saptanmam fl 31 birinci derece akraba (ebeveynden birisi, kardefllerden birisi ya da hastan n çocu- u) çal flmaya al nd. Çal flmaya al nma ölçütleri olarak: fiizofreni tan l hastalar n birinci derece yak nlar nda zekâ gerili i olmamas, kendisinde daha önce herhangi bir ruhsal/nörolojik ya da genel t bbi bir hastal k öyküsünün olmamas ölçüt olarak al nm flt r. Kontrol grubu olarak DSM-IV TR tan ölçütlerine göre iki psikiyatri uzman taraf ndan gerçeklefltirilen yar yap land r lm fl görüflme sonunda flimdi ya da geçmiflinde bir psikiyatrik ya da nörolojik/di er t bbi hastal k öyküsü olmayan, birinci derece yak nlar nda psikiyatrik hastal k tan s bulunmayan ve zekâ gerili i olmayan 31 sa l kl birey çal flmaya al nd. Veri toplama araçlar : fiizotipal Kiflilik Ölçe i (fitkö): Ülkemizde ölçe in güvenilirlik ve geçerlili i fiener A. ve ark. taraf ndan üniversite ö rencilerinde yap lm flt r (18). Ölçe in toplam puan 0-74 aras nda de iflmektedir. Sorular evet ya da hay r fleklinde yan tlanmaktad r. fitkö, DSM III-R flizotipal kiflilik bozuklu u tan ölçütlerini tarayan 9 alt ölçek ve her alt ölçek de 7-9 aras maddeden oluflmaktad r. Ölçe in bafllang çta iki faktörden olufltu u düflünülse de sonraki çal flmalar biliflsel-alg sal, kiflileraras ve dezorganize flizotipi olarak adland r lan üç faktörün varl na iflaret etmifltir. Biliflsel alg sal flizotipi puan, referans fikirleri, garip inan fl-büyüsel düflünce, s ra d fl alg sal yaflant ve flüphecilik alt ölçeklerinin puanlar n n toplanmas yla hesaplan r. Kiflileraras flizotipi puan, afl r sosyal anksiyete, yak n arkadafl yoklu u, k s tl duygulan m ve flüphecilik puanlar n n toplanmas yla elde edilirken, dezorganize flizotipi puan n hesaplamak için garip davran fl ve garip konuflma puanlar toplanmaktad r (18). Ölçe i uygulayan kifliler ölçek konusunda e itildi. Araflt rma için stanbul Üniversitesi Cerrahpafla T p Fakültesi Etik Kurulu ndan onay al nm flt r. Ayd nlat lm fl yaz l onamlar olan kifliler çal flmaya kabul edildi. statistiksel analiz: Etkilenmemifl hasta akrabalar ve sa l kl grubun medeni durumlar, e itim düzeyleri ve cinsiyetleri Ki Kare testi, yafllar t testi ile karfl laflt - r ld. Hasta yak nlar ve sa l kl kontrol gruplar n n fitkö alt test skorlar ve boyutsal yaklafl ml skorlar Student t testi ile de erlendirildi. p<0.05 de eri istatistiksel olarak anlaml kabul edildi. 182 Klinik Psikofarmakoloji Bülteni, Cilt: 17, Say : 4, 2007 / Bulletin of Clinical Psychopharmacology, Vol: 17, N.: 4,

3 M. Emül, M. Dalk ran, fi. Turan, R. Yavuz, A. Duran, M. U ur BULGULAR Tablo 1: Hasta yak nlar ve kontrol grubunun sosyodemografik özellikleri Hasta yak nlar Sa l kl kontroller statistik verileri (n=31) (n=31) *Cinsiyet Kad n AD Erkek *E itim lkö retim AD Lise 10 8 Yüksekokul/üniversite *Medeni durum Bekâr AD Evli 8 12 **Yafl 26.7± ±10.2 AD AD: anlaml de il *De iflkenler Ki kare testi ile de erlendirilmifltir. **(ortalama±standart sapma) De iflken t testi ile de erlendirilmifltir. Tablo 2: Hasta yak nlar ve kontrol grubunun fitkö puanlar n n karfl laflt r lmas fitkö skorlar Hasta yak nlar Sa l kl kontroller (n=31) (n=31) Ort±SS Ort±SS Referans 1.3± ±2.2 Sosyal anksiyete 3.2± ±2.6 Garip inan fl-büyüsel düflünce* 0.8± ±1.5 S ra d fl alg sal yaflant ** 1.1± ±2.1 Garip davran fl 1.0± ±1.6 Yak n arkadafl yoklu u* 3.2± ±1.6 Garip konuflma 1.6± ±2.4 K s tl duygulan m 2.6± ±1.6 fiüphecilik 1.9± ±1.7 Üç boyutlu yaklafl m Biliflsel alg sal flizotipi** 5.0± ±6.3 Kifliler aras flizotipi 10.6± ±6.2 Dezorganize flizotipi 2.1± ±3.4 ki boyutlu yaklafl m Pozitif flizotipi 7.2± ±8.8 Negatif flizotipi 10.6± ±6.2 Toplam fitkö puan 16.7± ±12.2 fitkö: fiizotipal Kiflilik Ölçe i, Ort±SS :ortalama±standart sapma, Student t testine göre *p<0.05, **p Akrabalar ve sa l kl grup aras nda sosyodemografik özellikler bak m ndan anlaml bir fark yoktu (Tablo 1). Akrabalar n 5 i hastalar n çocu u, 6 s ebeveyni ve 20 si kardeflleriydi. fiizofreni hastas akrabalar n n fitkö nden ald toplam puanlar 0-40 aras ndayken, bu de er sa l kl grupta 1-40 idi. Akrabalar ve sa l kl grup aras nda toplam fitkö puan aç s ndan istatistiksel anlaml bir fark bulunamad (t=1.0; p>0.05). fitkö garip inan fl-büyüsel düflünce ve s ra d fl alg sal yaflant alt ölçeklerinde sa l kl grubun ald puan, birinci derece hasta akrabalar ndan anlaml olarak daha yüksek bulundu (s ras yla, t=2.4; p<0.05 ve t=3.5; p<0.01). Yak n arkadafl yoklu u alt ölçek puan ise hastalar n etkilenmemifl birinci derece akrabalar nda sa l kl bireylere göre anlaml olarak daha yüksekti (t=2.0; p<0.05). Üç faktörlü yap ya göre bak ld nda ise, fitkö biliflsel alg - sal faktör puan sa l kl larda flizofreni tan l bireylerin akrabalar na göre anlaml olarak daha yüksek saptand (t=2.8; p<0.01). Yine üç faktörlü de erlendirmeye göre etkilenmemifl akrabalar ve sa l kl bireyler aras nda dezorganize flizotipi aç s ndan anlaml bir fark bulunamad (t=1.7; p>0.05). ki faktörlü yap yla de erlendirildi- inde, fitkö pozitif flizotipi puan sa l kl grupta anlaml olarak yüksek saptan rken (t=2.7; p<0.01), negatif flizotipi aç s ndan gruplar aras nda anlaml bir fark yoktu (t=0.5; p>0.05). Hasta akrabalar ve sa l kl gönüllülerdeki fitkö alt ölçekler ve toplam puanlar ortalama±standart sapma olarak özetlenmifltir (Tablo 2). TARTIfiMA Çal flmalarda, flizofreni hastas bireylerin akrabalar nda flizotipal özellikler araflt r l rken bunlar n çok az nda ölçek kullan lm flt r. Bir çal flmada akrabalardaki flizotipal özelliklerin psikiyatrik görüflmelerle sa l kl kontrol gruplar ndan daha iyi ayr mlaflt r labilece i yönünde olmufltur (19). Araflt rmam zda literatür verilerini destekleyen bulgu, dezorganize flizotipi bak m ndan etkilenmemifl hasta akrabalar ile sa l kl kontrol grubu aras nda fark olmamas yd. Yap lan dört araflt rmada (1,20-22), dezorganizasyon skorlar bak m ndan akraba ve kontrol gruplar aras nda anlaml bir fark bulunmam flt r. fiizofreni hastas akrabalar ve sa l kl bireyler aras nda bu fark n olmamas, fitkö deki dezorganizasyon boyutunun flizofreni hastal na genetik ya da biyolojik yatk nl kla iliflkili olmad n düflündürmektedir. Garip davran fl ve garip konuflma alt bafll klar n içeren dezorganizasyon boyutu asl nda flizofreni tan s alm fl bireylerde gözlenebilmektedir. ki grup aras nda fark bulamamam z n bir nedeni olarak, flizofreni tan l bireylerin akrabalar n n bu belirtileri tan mas ve doktorlar n bu belirtilere önem verip, tan koydu unu göz- Klinik Psikofarmakoloji Bülteni, Cilt: 17, Say : 4, 2007 / Bulletin of Clinical Psychopharmacology, Vol: 17, N.: 4,

4 fiizofreni hastalar n n etkilenmemifl birinci derece yak nlar ndaki flizotipal özelliklerin sa l kl bireylerle karfl laflt r lmas : Bir ön çal flma lemlemesinden de kaynaklanabilece i ak lda tutulmal d r. Çal flmam zda, genel bulgular n aksine (21,22) biliflsel alg sal yaflant ve pozitif flizotipi puanlar sa l kl larda, etkilenmemifl birinci derece akrabalara göre anlaml olarak daha yüksek saptand. Üç boyutlu yaklafl - ma göre biliflsel alg sal flizotipi puan n n sa l kl larda anlaml olarak yüksek ç kmas, bu boyuttaki garip inan fl, s ra d fl alg sal yaflant alt puanlar n n anlaml yüksekli inden kaynaklanmaktayd. ki boyutlu yaklafl ma göre pozitif flizotipi, biliflsel alg sal flizotipi ve dezorganizasyon boyutlar n birleflmesinden oluflmaktad r. Pozitif belirtiler, do as gere i daha kolay gözlemlenebilmektedir. Daha çok dikkat çekmelerinin yan s ra pozitif belirtiler, akut psikotik rahats zlanmay göstermekte ve s kl kla klinik müdahaleyi gerektirmektedir (23). Baz çal flmalarda flizofreni tan s alm fl bireylerin akrabalar n n psikoz benzeri belirtileri içeren ölçeklere daha savunmac yaklaflt klar görüflü ileri sürülmüfltür (21,24). 36 flizofreni tan l bireyin ebeveynlerinin (n=72) ve 26 evli çiftin karfl laflt r ld bir çal flmada, pozitif flizotipi skorlar flizofreni tan s alm fl çocu u olan ebeveynlerde anlaml olarak daha düflük bulunmufltur. Bu düflüklü ün, hasta yak n ebeveynlerinin flizofreni belirtilerine daha aflina olmas ndan kaynaklanabilece i üzerinde durulmufltur (22). Negatif flizotipinin flizofreniyle iliflkili oldu u düflünülmektedir (25). fiizofreni tan s alm fl kiflilerin psikotik olmayan 115 birinci derece akrabas ile 112 sa l kl bireyin karfl laflt r ld bir çal flmada, sosyal ortamlarda yaflanan kifliler aras yetersizliklerin flizofreni yak nlar n di er sa l kl kontrollerden ay rmada en önemli belirti oldu u bildirilmifltir (26). ki faktörlü yaklafl ma göre kifliler aras flizotipi, negatif flizotipiye denk düflmektedir. Çal flmam zda kifliler aras flizotipi alt bafll klar ndan yak n arkadafl yoklu u puan n n hasta yak nlar nda anlaml olarak yüksek bulunmas, negatif flizotipinin flizofreni geneti i ya da ailesel özellikler tafl - mas ile iliflkili olabilece ini düflündürmektedir. Bu çal flman n önemli k s tl l klar vard r. lk olarak, ön çal flma verileri olmas nedeniyle örneklem say s - n n azl bulgular genellefltirmeyi zorlaflt rmaktad r. kinci olarak ebeveynler ile kardefllerin birlikte de erlendirilmesi de bulgular yorumlamay güçlefltirmektedir. Çünkü bir evlilik kuracak ve ebeveyn olacak kadar sa l kl anne babalar ile henüz evlenmemifl bireyleri bir arada de erlendirmenin hatal olabilece i düflünülmektedir (27). Üçüncü olarak ölçe in Türkçe geçerlik güvenirlik çal flmas nda cinsiyetler aras nda anlaml farkl l k bulunmufltur (18). Çal flmam zda fitkö toplam puanlar n cinsiyetler aç s ndan de erlendirmememiz de önemli bir eksikliktir. Sonuç olarak flizofreni tan l bireylerin birinci derece yak nlar nda fitkö ne göre dezorganizasyon boyutu bir yatk nl göstermemektedir. fitkö pozitif flizotipi boyutu da, bizim örneklemimiz için genetik ya da ailesel yatk nl kla iliflkili bulunmam flt r. Ancak bu yorumlar, çal flmadaki örneklem say s n n azl ve bir teste dayanan sonuçlar n olmas nedeniyle dikkatle ele al nmal d r. Bu konuda daha genifl örneklem say l, ebeveyn, kardefl ve çocuklardaki flizotipal özellikleri karfl - laflt ran çal flmalar yap lmal d r. Ayr ca flizofreni tan l bireylerdeki belirtileri de erlendiren ölçekler ile akrabalardaki fitkö boyutlar n ; hastal k süresi ile akrabalardaki fitkö boyutlar aras nda korelasyonu araflt ran çal flmalara ihtiyaç vard r. Kaynaklar: 1. Gottesman I.I. Schizophrenia Genesis: The Origins of Madness New York: Freeman, Tsuang MT, Stone WS, Faraone SV. Schizophrenia: a review of genetic studies. Harv Rev Psychiatry 1999; 7: Kendler KS, McQuire M, Gruenberg AM, and Walsh D. Schizotypal symptoms and signs in the Roscommon family study. Arch Gen Psychiatry 1995; 52: Kety SS, Wender PH, Jacobsen B, Ingraham LJ, Jansson L, Faber B, Kinney DK. Mental illness in the biological and adoptive relatives of schizophrenic adoptees: replication of the Copenhagen study in the rest of Denmark. Arch Gen Psychiatry 1994; 51: Liddle PF, Barnes TR. Syndromes of chronic schizophrenia. Br J Psychiatry 1990; 157: Arndt S, Alliger RJ and Andreasen NC. The distinction of positive and negative symptoms. The failure of a two-dimensional model. Br J Psychiatry 1991; 158: Gruzelier JH. The factorial structure of schizotypy, part I: affinities with syndromes of schizophrenia. Schizophr Bull 1996; 22: Andreasen NC, Carpenter WT Jr. Diagnosis and classification of schizophrenia. Schizophr Bull 1993; 19: Klinik Psikofarmakoloji Bülteni, Cilt: 17, Say : 4, 2007 / Bulletin of Clinical Psychopharmacology, Vol: 17, N.: 4,

5 M. Emül, M. Dalk ran, fi. Turan, R. Yavuz, A. Duran, M. U ur 9. Kendler KS, McGuire M, Gruenberg AM, Walsh D. Clinical heterogeneity in schizophrenia and the pattern of psychopathology in relatives: results from an epidemiologically based family study. Acta Psychiatr Scand 1994; 89: Verdoux H, Van Os J, Sham P, Jones P, Gilvarry K, Murray R. Does familiality predispose to both emergence and persistence of psychosis? A follow-up study. Br J Psychiatry 1996; 168: Butke JG, Murphy BM, Bray JC, Walsh D, Kendler KS. Clinical similarities in siblings with schizophrenia. Am J Med Genet (Part B) 1996; 67: Wickham H, Walsh C, Asherson P, Taylor C, Sigmundson T, Gill M, Owen MJ, McGuffin P, Murray R. Familiality of symptom dimensions in schizophrenia, Schizophr Res 2001; 47: Cardno AG, Holmans PA, Harvey I, Williams MB, Owen MJ, McGuffin P. Factor-derived subsyndromes of schizophrenia and familial morbid risks. Schizophr. Res 1997; 23: Van Os J, Marcelis M, Sham P, Gilvarry K, Murray R. Psychopathological syndromes and familial morbid risk of psychosis. Br J Psychiatry 1997; 170: Guerra A, Fearon P, Sham P, Jones P, Lewis S, Mata I, Murray R. The relationship between predisposing factors, premorbid function and symptom dimensions in psychosis: an integrated approach. Eur Psychiatr 2002; 17: Loftus J, DeLisi LE, Crow TJ. Familial associations of subsyndromes of psychosis in affected sibling pairs with schizophrenia and schizoaffective disorders. Psychiatry Res 1998; 80: Raine A. The SPQ: A scale for the assessment of schizotypal personality based on DSM-II-R criteria. Schizophrenia Bull 1991; 17: fiener A, Bora E, Tekin I, Özaflk nl S. fiizotipal Kiflilik Ölçe inin Üniversite Ö rencilerindeki Güvenilirlik ve Geçerlili i. Klinik Psikofarmakoloji Bülteni 2006; 16: Kendler KS, Thacker L and Walsh D. Self-report measures of schizotypy as indices of familial vulnerability to schizophrenia. Schizophr Bull 1996; 22: Kremen WS, Faraone SV, Toomey R, Seidman LJ, Tsuang MT. Sex differences in self-reported schizotypal traits in relatives of schizophrenic probands. Schizophr Res 1998; 34: Yaralian PS, Raine A, Lencz T, Hooley JM, Bihrle SE, Mills S, Ventura J. Elevated levels of cognitive perceptual deficits in individuals with a family history of schizophrenia spectrum disorders. Schizophr Res 2000; 46: Appels MC, Sitskoorn MM, Vollema MG, Kahn RS. Elevated levels of schizotypal features in parents with a family of schizophrenia spectrum disorders. Schizophr Bull 2004; 30(Suppl 4): Mohr C, Leonards U. Does contextual information influence positive and negative schizotypy scores in healthy individuals? The answer is maybe. Psychiatry Res 2005; 136 (Suppl 2-3): Clementz BA, Grove WM, Katsanis J, Iacono WG. Psychometric detection of schizotypy: perceptual aberration and physical anhedonia in relatives of schizophrenics. J Abnorm Psychol 1991; 100: Torgersen S, Edvardsen J, Øien P.A, Onstad S, Skre I, Lygren S and Kringlen E. Schizotypal personality disorder inside and outside the schizophrenic spectrum. Schizophr Res 2002; 54: Calkins ME, Curtis CE, Grove WM, Iacono WG. Multiple dimensions of schizotypy in first degree relatives biological of schizophrenia patients. Schizophr Bull 2004; 30: Vollema MG, Sitskoorn MM, Appels MCM, Kahn RS. Does the Schizotypal Personality Questionnaire reflect the biological genetic vulnerability to schizophrenia? Schizophrenia Res 2002; 54: Klinik Psikofarmakoloji Bülteni, Cilt: 17, Say : 4, 2007 / Bulletin of Clinical Psychopharmacology, Vol: 17, N.: 4,

Bipolar duygudurum bozukluğu tanısı konan bireylerin etkilenmemiş birinci derece akrabalarındaki şizotipal özellikler

Bipolar duygudurum bozukluğu tanısı konan bireylerin etkilenmemiş birinci derece akrabalarındaki şizotipal özellikler 256 Bipolar duygudurum bozukluğu olanların akrabalarında şizotipal özellikler Bipolar duygudurum bozukluğu tanısı konan bireylerin etkilenmemiş birinci derece akrabalarındaki şizotipal özellikler Murat

Detaylı

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK GİRİŞ Yaygın anksiyete bozukluğu ( YAB ) birçok konuyla, örneğin parasal, güvenlik, sağlık,

Detaylı

GEKA NİHAİ RAPOR TEKNİK BÖLÜM. 1. Açıklama

GEKA NİHAİ RAPOR TEKNİK BÖLÜM. 1. Açıklama GEKA NİHAİ RAPOR TEKNİK BÖLÜM 1. Açıklama 1.1.Proje Ortaklarının Adları: Uzman Klinik Psikolog Özge Yaren YAVUZ ERDAN, Uzman Klinik Psikolog Elvan DEMİRBAĞ, Uzman Klinik Psikolog Nilay KONDUZ 1.2.Nihai

Detaylı

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol 1 Acibadem University Medical Faculty 2 Maltepe University Medical

Detaylı

Sa l k Yüksekokulu Ö rencilerinin fiizofreni ile lgili Tutumlar

Sa l k Yüksekokulu Ö rencilerinin fiizofreni ile lgili Tutumlar Nöropsikiyatri Arflivi, 2003; 40(1-2): 5-12 Sa l k Yüksekokulu Ö rencilerinin fiizofreni ile lgili Tutumlar E. Oryal Taflk n *, Dilek Özmen **, Erol Özmen *, M. Murat Demet * Amaç: Bu çal flmada sa l k

Detaylı

Þizofreninin klinik özelliklerini anlatan kitap ya

Þizofreninin klinik özelliklerini anlatan kitap ya Þizofrenide Prodromal Belirtiler Prof. Dr. Ýsmet KIRPINAR* Þizofreninin klinik özelliklerini anlatan kitap ya da yazýlarýn çoðu; þizofreninin heterojen bir sendrom olduðunu, bu hastalýk için hiçbir patognomonik

Detaylı

ki Uçlu Duygudurum Bozuklu u Olan Kad nlarda Premenstrüel Sendromun De erlendirilmesi

ki Uçlu Duygudurum Bozuklu u Olan Kad nlarda Premenstrüel Sendromun De erlendirilmesi Nöropsikiyatri Arflivi, 2004; 41(1-2-3-4): 5-20 ki Uçlu Duygudurum Bozuklu u Olan Kad nlarda Premenstrüel Sendromun De erlendirilmesi Asl han Polat *, Baflak Yücel ** Amaç: Bu çal flmada, iki uçlu duygudurum

Detaylı

GİRİŞ İki uçlu bozukluk: Manik episod Depresif episod Ötimi (iyilik hali) Kronik gidişli Kesin ilaç tedavisi gerektirir (akut episod ve koruyucu

GİRİŞ İki uçlu bozukluk: Manik episod Depresif episod Ötimi (iyilik hali) Kronik gidişli Kesin ilaç tedavisi gerektirir (akut episod ve koruyucu ÖTİMİK BİPOLAR HASTALARDA ve AİLELERİNDE YAŞAM KALİTESİ: DİYABETİK HASTALAR ve NORMAL KONTROLERLE KAŞILAŞTIRMALI BİR ÇALIŞMA A. Özerdem a, B. Çakaloz a, Ş.Topkaya a, A. Koçyiğit b, M.Yılmaztürk b, B.B.

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

ELLE SÜT SAĞIM FAALİYETİNİN KADINLARIN HAYATINDAKİ YERİ ARAŞTIRMA SONUÇLARI ANALİZ RAPORU

ELLE SÜT SAĞIM FAALİYETİNİN KADINLARIN HAYATINDAKİ YERİ ARAŞTIRMA SONUÇLARI ANALİZ RAPORU ELLE SÜT SAĞIM FAALİYETİNİN KADINLARIN HAYATINDAKİ YERİ ARAŞTIRMA SONUÇLARI ANALİZ RAPORU Hazırlayan Sosyolog Kenan TURAN Veteriner Hekimi Volkan İSKENDER Ağustos-Eylül 2015 İÇİNDEKİLER Araştırma Konusu

Detaylı

ÖZET. Anahtar Kelimeler: HCV-HBV koinfeksiyonu, viral interferans Nobel Med 2010; 6(3): 34-38. Bulgular: De erlendirmeye al nan olgulardan 13'ü

ÖZET. Anahtar Kelimeler: HCV-HBV koinfeksiyonu, viral interferans Nobel Med 2010; 6(3): 34-38. Bulgular: De erlendirmeye al nan olgulardan 13'ü ÖZET Amaç: HCV-HBV koinfeksiyonlu olgularda viral replikasyon durumunun kesitsel de erlendirmesi ve koinfeksiyonlu olgularla kronik HBV infeksiyonlu olgular n HBV replikasyonu aç s ndan karfl laflt r lmas.

Detaylı

AC L PS K YATR K BAfiVURULARIN VE AC L PS K YATR K H ZMETLER N DE ERLEND R LMES

AC L PS K YATR K BAfiVURULARIN VE AC L PS K YATR K H ZMETLER N DE ERLEND R LMES Yeni Symposium 39 (4): 174-180, 2001 AC L PS K YATR K BAfiVURULARIN VE AC L PS K YATR K H ZMETLER N DE ERLEND R LMES Dr. Cebrail KISA*, Dr. O. Deniz AYDIN**, Dr. Sevsen CEBEC **, Dr. Çi dem AYDEM R***,

Detaylı

L SE Ö RENC LER N N SINAV KAYGISI DÜZEY ÜZER NE SINAV KAYGISI LE BAfiAÇIKMA E T M N N ETK S *

L SE Ö RENC LER N N SINAV KAYGISI DÜZEY ÜZER NE SINAV KAYGISI LE BAfiAÇIKMA E T M N N ETK S * Kriz Dergisi 13 (2): 35-42 L SE Ö RENC LER N N SINAV KAYGISI DÜZEY ÜZER NE SINAV KAYGISI LE BAfiAÇIKMA E T M N N ETK S * F. Adana**, N. Kaya*** ÖZET S nav kayg s birçok ö renci için akademik yaflamlar

Detaylı

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Genel Yay n S ra No: 178 2010/20 ISBN No: 978-605-5614-56-0 Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Tasar m / Uygulama Referans Medya ve Reklam Hiz. Ltd. Tel: +90.212 347 32 47 e-mail: info@referansajans.com

Detaylı

lkö retim Okulu Ortaö retim Dönemindeki Çocuklarda Sosyal Fobinin Araflt r lmas

lkö retim Okulu Ortaö retim Dönemindeki Çocuklarda Sosyal Fobinin Araflt r lmas Çocuk Dergisi 8(2):102-107, 2008 lkö retim Okulu Ortaö retim Dönemindeki Çocuklarda Sosyal Fobinin Araflt r lmas Fadime ÜSTÜNER TOP *, Bar fl KAYA *, H. Sibel GÜNDÜZ ** lkö retim Okulu Ortaö retim Dönemindeki

Detaylı

Bir Üniversite Hastanesi Psikiyatri Klini inde Hasta Yat fl Sürelerini Etkileyen Faktörler

Bir Üniversite Hastanesi Psikiyatri Klini inde Hasta Yat fl Sürelerini Etkileyen Faktörler Araflt rmalar/researches Bir üniversite hastanesi psikiyatri klini inde hasta yat fl sürelerini etkileyen faktörler Bir Üniversite Hastanesi Psikiyatri Klini inde Hasta Yat fl Sürelerini Etkileyen Faktörler

Detaylı

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler ÜN TE II L M T Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler MATEMAT K 5 BU BÖLÜM NELER AMAÇLIYOR? Bu bölümü çal flt n zda (bitirdi inizde), *Bir

Detaylı

Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan

Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan Psikotik Bozuklu u Olan ve Antipsikotik laç Kullanan Hastalarda Obezite S kl ve Bir Y l n Sonunda Kilo De iflimi Cem Cerit 1, Mustafa Y ld z 2,

Detaylı

Ailesel Faktörler Depresyonda Ne Kadar Etkili? H

Ailesel Faktörler Depresyonda Ne Kadar Etkili? H Araflt rma Research Article Türk Aile Hek Derg 2005; 9(1): 15-19 Ailesel Faktörler Depresyonda Ne Kadar Etkili? H HOW IMPORTANT ARE FAMILIAL FACTORS IN DEPRESSION? Fatma Nur Eneç Can 1, lkay Aydemir 1,

Detaylı

Dr. M. Fatih Önsüz 1, Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu 2

Dr. M. Fatih Önsüz 1, Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu 2 Dr. M. Fatih Önsüz 1, Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu 2 1 Sakarya l Sa l k Müdürlü ü 2 Marmara Üniversitesi T p Fakültesi Halk Sa l AD. ÖZET Amaç: Diyabetin tedavi ve kontrolünde en önemli hedef glisemik kontroldür.

Detaylı

ÖZET Amaç: Atipik antipsikotik ilâçlar n flizofrenideki obsesif kompulsif belirtilere etkisi araflt rmak hedeflenmifltir.

ÖZET Amaç: Atipik antipsikotik ilâçlar n flizofrenideki obsesif kompulsif belirtilere etkisi araflt rmak hedeflenmifltir. Atipik Antipsikotik lâçlar n fiizofrenlerde Obsesif Kompulsif Belirtiler Üzerindeki Etkisi: Tipik Antipsikotiklerle Karfl laflt rmal Bir Do al zlem Çal flmas Bülent Kayahan*, Baybars Veznedaro lu**, Özgür

Detaylı

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 18 Aral k 1979 da Birle mi Milletler Genel cinsiyet ayr mc l n yasaklayan ve kad n haklar n güvence alt na alan

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

TÜRKİYE DE HASTANEDE YATAN HASTALARIN AKILCI İLAÇ KULLANIMINA YÖNELİK BİLGİ VE DAVRANIŞLARINI DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI

TÜRKİYE DE HASTANEDE YATAN HASTALARIN AKILCI İLAÇ KULLANIMINA YÖNELİK BİLGİ VE DAVRANIŞLARINI DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI TÜRKİYE DE HASTANEDE YATAN HASTALARIN AKILCI İLAÇ KULLANIMINA YÖNELİK BİLGİ VE DAVRANIŞLARINI DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI Sayın İlgili; Bu anket çalışması, akılcı ilaç kullanımı konusunda mevcut durumun değerlendirilmesi

Detaylı

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler 1 TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku ve Kriminoloji Araflt rma ve Uygulama Merkezi 2003

Detaylı

Araflt rma Makalesi / Research Article 119

Araflt rma Makalesi / Research Article 119 Araflt rma Makalesi / Research Article 119 DOI: 10.4274/npa.y5794 Genel Psikiyatri Poliklini inde Eriflkin Dikkat Eksikli i-hiperaktivite Bozuklu u S kl ve Dikkat Eksikli i-hiperaktivite Bozuklu una Efllik

Detaylı

Depresif belirtiler flizofreninin seyrinde yayg n olarak. lk Atak fiizofrenide Depresif Belirtiler: Alt Ayl k zleme Çal flmas

Depresif belirtiler flizofreninin seyrinde yayg n olarak. lk Atak fiizofrenide Depresif Belirtiler: Alt Ayl k zleme Çal flmas Olgu Sunumlar /Case reports lk Atak fiizofrenide Depresif Belirtiler: Alt Ayl k zleme Çal flmas lk Atak fiizofrenide Depresif Belirtiler: Alt Ayl k zleme Çal flmas Dr. Özcan Uzun, Dr. Nihat Zincir, Dr.

Detaylı

T bbi At k Kontrolü P80-P82. 7. Ulusal Sterilizasyon Dezenfeksiyon Kongresi - 2011 673

T bbi At k Kontrolü P80-P82. 7. Ulusal Sterilizasyon Dezenfeksiyon Kongresi - 2011 673 T bbi At k Kontrolü P80-P82 7. Ulusal Sterilizasyon Dezenfeksiyon Kongresi - 2011 673 P80 Son Dört Y ll k Kontamine Kesici Delici Alet Yaralanmalar Sürveyans Melek Meltem Göksel, Özgül Taflp nar, Fatma

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i

Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i Devrim ÖZDEM R ALICI * Özet Bu ara t rmada 2002-2003

Detaylı

Panik Bozuklu u: Solunumsal Alt Tipler, Yak n ve Geçmifl Yaflam Olaylar n n Rolü

Panik Bozuklu u: Solunumsal Alt Tipler, Yak n ve Geçmifl Yaflam Olaylar n n Rolü 05-27/7/07 18:58 Page 128 Panik Bozuklu u: Solunumsal Alt Tipler, Yak n ve Geçmifl Yaflam Olaylar n n Rolü Çetin ET K*, Ender TANER**, Selçuk ASLAN***, Erdal IfiIK**** * Uzm. Dr., Ifl klar Ruh Sa l ve

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU 26-27.01.2007 stanbul Üniversitesi Merkez Bina Doktora Salonu stanbul Barosu stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi STANBUL BAROSU

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

SOSYAL filevsell K ÖLÇE (S Ö)

SOSYAL filevsell K ÖLÇE (S Ö) Özgün ad : The Social Functioning Scale Birchwood M, Smith J, Cochrane R, Wetton S, Copestake S, The Secial Functioning Scale. The development and validation of a new scale of social adjustment for use

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

PS K YATR HASTALARINDA TIP DIfiI YARDIM ARAMA DAVRANIfiININ DE ERLEND R LMES

PS K YATR HASTALARINDA TIP DIfiI YARDIM ARAMA DAVRANIfiININ DE ERLEND R LMES PS K YATR HASTALARINDA TIP DIfiI YARDIM ARAMA DAVRANIfiININ DE ERLEND R LMES Aynur Bahar*, Haluk A. Savafl**, Güven Bahar*** * Gaziantep Üniversitesi Sa l k Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Ö r. Gör. Uz.

Detaylı

Doç. Dr. Mehmet Durdu KARSLI Sakarya Üniversitesi E itim fakültesi Doç. Dr. I k ifa ÜSTÜNER Akdeniz Üniversitesi E itim Fakültesi

Doç. Dr. Mehmet Durdu KARSLI Sakarya Üniversitesi E itim fakültesi Doç. Dr. I k ifa ÜSTÜNER Akdeniz Üniversitesi E itim Fakültesi ÜN VERS TEYE G R SINAV S STEM NDEK SON DE KL E L K N Ö RENC LER N ALGILARI Doç. Dr. Mehmet Durdu KARSLI Sakarya Üniversitesi E itim fakültesi Doç. Dr. I k ifa ÜSTÜNER Akdeniz Üniversitesi E itim Fakültesi

Detaylı

Alkol tanısı almış ve tedavi alan hastaların hastalıklarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi*

Alkol tanısı almış ve tedavi alan hastaların hastalıklarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi* Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi ISSN: 1303-5134 www.insanbilimleri.com Alkol tanısı almış ve tedavi alan hastaların hastalıklarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi* Yrd.Doç.Dr.Mursayettin EKSEN

Detaylı

Suç işlemiş bipolar bozukluklu olgularda klinik ve suç özellikleri: BRSHH den bir örnek. Dr. Tuba Hale CAMCIOĞLU

Suç işlemiş bipolar bozukluklu olgularda klinik ve suç özellikleri: BRSHH den bir örnek. Dr. Tuba Hale CAMCIOĞLU Suç işlemiş bipolar bozukluklu olgularda klinik ve suç özellikleri: BRSHH den bir örnek Dr. Tuba Hale CAMCIOĞLU Kurum ve kuruluşla ilişki bildirimi Bulunmamaktadır. Şiddet ve Suç Saldırganlık Şiddet Bireyin

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları I Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları II Yay n No : 2056 Hukuk Dizisi : 289 1. Bas Kas m 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-953 - 8

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

Alg lanan Aile Yükü Ölçe i nin Türkçe Sürümünün Geçerlilik ve Güvenilirlik Çal flmas

Alg lanan Aile Yükü Ölçe i nin Türkçe Sürümünün Geçerlilik ve Güvenilirlik Çal flmas Araflt rma Makalesi / Research Article 53 DOI: 10.4274/npa.y5617 Alg lanan Aile Yükü Ölçe i nin Türkçe Sürümünün Geçerlilik ve Güvenilirlik Çal flmas A Study on Validity and Reliability of the Turkish

Detaylı

Psikiyatride dil, hem taný (inceleme) hem de

Psikiyatride dil, hem taný (inceleme) hem de Þizofrenide Dil Yrd. Doç. Dr. Atila EROL* * Osmangazi Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, ESKÝÞEHÝR Psikiyatride dil, hem taný (inceleme) hem de tedavi aracýdýr. Dil, insan davranýþýnýn

Detaylı

CONSANGUINEOUS MARRIAGE IN MANISA (TURKEY) AND ITS EVALUATION FROM THE ASPECT OF FAMILY MEDICINE. Fatih Özcan 1

CONSANGUINEOUS MARRIAGE IN MANISA (TURKEY) AND ITS EVALUATION FROM THE ASPECT OF FAMILY MEDICINE. Fatih Özcan 1 Aile Hek Derg 1997; 1(4): 208-212 MAN SA YÖRES NDE AKRABA EVL L KLER VE BUNUN A LE HEK ML YÖNÜNDEN DE ERLEND R LMES CONSANGUINEOUS MARRIAGE IN MANISA (TURKEY) AND ITS EVALUATION FROM THE ASPECT OF FAMILY

Detaylı

Araflt rmalar/researches E. Bayramkaya, F. Toros, C. Özge. Ergenlerde Sosyal Fobi ile Depresyon, Öz kavram, Sigara Al flkanl Aras ndaki liflki

Araflt rmalar/researches E. Bayramkaya, F. Toros, C. Özge. Ergenlerde Sosyal Fobi ile Depresyon, Öz kavram, Sigara Al flkanl Aras ndaki liflki Araflt rmalar/researches E. Bayramkaya, F. Toros, C. Özge Ergenlerde Sosyal Fobi ile Depresyon, Öz kavram, Sigara Al flkanl Aras ndaki liflki Ersin Bayramkaya 1, Fevziye Toros 2, Cengiz Özge 3 ÖZET: Ergenlerde

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i I DR. NA L YILMAZ HEMfiEHR K ML Kastamonulular Örne i II Yay n No : 2039 Sosyoloji : 1 1. Bas - Ekim 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-936 - 1 Copyright Bu kitab n Türkiye deki yay n haklar BETA Bas m

Detaylı

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN GEOMETR Geometrik Cisimler Uzunluklar Ölçme 6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN 1. Prizmalar n temel elemanlar n belirler. Tabanlar n n karfl l kl köflelerini birlefltiren ayr tlar tabanlara

Detaylı

Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi

Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi Obsesif KompulsifBozukluk Hastalığının Yetişkin Ayrılma Anksiyetesiile Olan İlişkisi Dr. SiğnemÖZTEKİN, Psikolog Duygu KUZU, Dr. Güneş CAN, Prof. Dr. AyşenESEN DANACI Giriş: Ayrılma anksiyetesi bozukluğu,

Detaylı

Bir Çocuk Psikiyatrisi Poliklini inde Ayaktan zlenen Olgulardan DEHB ve/veya ÖÖB Tan s Konan Çocuklar n WISC-R Testi Sonuçlar n n Karfl laflt r lmas

Bir Çocuk Psikiyatrisi Poliklini inde Ayaktan zlenen Olgulardan DEHB ve/veya ÖÖB Tan s Konan Çocuklar n WISC-R Testi Sonuçlar n n Karfl laflt r lmas Bir Çocuk Psikiyatrisi Poliklini inde Ayaktan zlenen Olgulardan DEHB ve/veya ÖÖB Tan s Konan Çocuklar n WISC-R Testi Sonuçlar n n Karfl laflt r lmas Nilgün ÖNG DER*, Burak BAYKARA**, Aynur Pekcanlar Akay***

Detaylı

Zihin ve Hareket Engelli Çocuklar çin E itim Araflt rma ve Uygulama Merkezi nde zlenen Olgular n Demografik Özellikleri

Zihin ve Hareket Engelli Çocuklar çin E itim Araflt rma ve Uygulama Merkezi nde zlenen Olgular n Demografik Özellikleri TRAKYA ÜN V TIP FAK DERG 2005;22(2):88-92 KL N K ARAfiTIRMA Zihin ve Hareket Engelli Çocuklar çin E itim Araflt rma ve Uygulama Merkezi nde zlenen Olgular n Demografik Özellikleri Demographic Characteristics

Detaylı

YÖNTEM 1.1. ÖRNEKLEM. 1.1.1. Örneklem plan. 1.1.2. l seçim ölçütleri

YÖNTEM 1.1. ÖRNEKLEM. 1.1.1. Örneklem plan. 1.1.2. l seçim ölçütleri BÖLÜM 1 YÖNTEM Bu çal flma 11, 13 ve 15 yafllar ndaki gençlerin sa l k durumlar ve sa l k davran fllar n saptamay hedefleyen, kesitsel tan mlay c ve çok uluslu Health Behavior in School Aged Children,

Detaylı

Alkol ve Madde Ba ml lar nda Travma Sonras Stres Bozuklu unun Sosyodemografik ve Klinik Özellikler ile liflkisi ABSTRACT:

Alkol ve Madde Ba ml lar nda Travma Sonras Stres Bozuklu unun Sosyodemografik ve Klinik Özellikler ile liflkisi ABSTRACT: Araflt rmalar/researches S. Kural, E. C. Evren, S. Can, D. Çakmak Alkol ve Madde Ba ml lar nda Travma Sonras Stres Bozuklu unun Sosyodemografik ve Klinik Özellikler ile liflkisi Sevil Kural 1, E.Cüneyt

Detaylı

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım 1961 yılında Malatya da doğdum. İlk-orta ve lise öğrenimimi Malatya da tamamladım.1978 yılında girdiğim Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni 1984 yılında bitirdim. 1984-1987 yılları arasında Çanakkale ve

Detaylı

Güç Artık İnternette! Power is now on the Internet!

Güç Artık İnternette! Power is now on the Internet! ISSN 2148-7286 eissn 2149-1305 DOI 10.15805/addicta.2015.2.2.R036 Copyright 2015 Türkiye Yeşilay Cemiyeti addicta.com.tr Addicta: The Turkish Journal on Addictions Güz 2015 2(2) 149-153 Review Başvuru

Detaylı

Araştırmalar/Researches H. Mırsal, A. Kalyoncu, Ö. Pektaş, D. Tan, M. Beyazyürek

Araştırmalar/Researches H. Mırsal, A. Kalyoncu, Ö. Pektaş, D. Tan, M. Beyazyürek Araştırmalar/Researches H. Mırsal, A. Kalyoncu, Ö. Pektaş, D. Tan, M. Beyazyürek Tedaviye Dirençli Majör Depresyonu Olan Yaşlı Hastalarda Olanzapin Ekleme Tedavisi: bir Açık Çalışma * Hasan Mırsal 1, Ayhan

Detaylı

Madde Bağımlısı Hastalarda Sosyal Destek ve Benlik Saygısı

Madde Bağımlısı Hastalarda Sosyal Destek ve Benlik Saygısı ARAŞTIRMA YAZISI / ORIGINAL ARTICLE Hemşirelik / Nursing Madde Bağımlısı Hastalarda Sosyal Destek ve Benlik Saygısı Gülçin Avşar 1, Filiz Koç 2, Gülay Aslan 2 1 Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi,

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

fiizofrenili Anababalar n Çocuklar nda Silik Nörolojik Bulgular n Araflt r lmas : Kontrollü Bir Çal flma

fiizofrenili Anababalar n Çocuklar nda Silik Nörolojik Bulgular n Araflt r lmas : Kontrollü Bir Çal flma Olgu Sunumlar /Case reports fiizofrenili Anababalar n Çocuklarinda Silik Nörolojik Bulgular n Araflt r lmas fiizofrenili Anababalar n Çocuklar nda Silik Nörolojik Bulgular n Araflt r lmas : Kontrollü Bir

Detaylı

ÖZET. GİRİŞ Sa l k hizmetlerinin yayg nlaflmas

ÖZET. GİRİŞ Sa l k hizmetlerinin yayg nlaflmas T RAKYA ÜN VERS TES TIP FAKÜLTES PS K YATR SERV S NDE YATIRILARAK TEDAV ED LEN GER ATR K HASTALARIN SOSYODEMOGRAF K ÖZELL KLER, TANI ve TEDAV DA ILIMLARI GİRİŞ Sa l k hizmetlerinin yayg nlaflmas ve t ptaki

Detaylı

Nedensel-Karşılaştırma Yöntemi

Nedensel-Karşılaştırma Yöntemi Nedensel-Karşılaştırma Yöntemi Belli bir değişken açısından farklılaşan grupları birbiriyle karşılaştırmak amaçlanır. Bu amaçla, en az iki gruptan oluşan bir örneklem belirlenir. Örneğin, okulöncesi eğitim

Detaylı

Sosyal Kayg Bozuklu unda Cinsiyet Farkl l klar

Sosyal Kayg Bozuklu unda Cinsiyet Farkl l klar Nöropsikiyatri Arflivi, 00; 39(-3-): 79-86 Sosyal Kayg Bozuklu unda Cinsiyet Farkl l klar Nesrin Dilbaz *, Hatice Güz ** Gender Differences in Social Phobia Amaç: Bu çal flman n amac DSM-IV tan ölçütlerine

Detaylı

Olgu Sunumlar /Case Reports M. Y ld z, C. Cerit. Tedavisinin Y ll k Maliyeti: Bir Üniversite Hastanesi Verilerinden Yap lan Hesaplama

Olgu Sunumlar /Case Reports M. Y ld z, C. Cerit. Tedavisinin Y ll k Maliyeti: Bir Üniversite Hastanesi Verilerinden Yap lan Hesaplama Olgu Sunumlar /Case Reports M. Y ld z, C. Cerit yerleflim yeri ve toplum ruh sa l hizmetlerinin varl ve yeterlili ine ba l olarak de iflmektedir (2,3). Dolay s yla hastal n sa l k sistemine ve topluma

Detaylı

Gaziantep Üniversitesi T p Fakültesi Adli Psikiyatri Birimine Gönderilen Olgular n ncelenmesi

Gaziantep Üniversitesi T p Fakültesi Adli Psikiyatri Birimine Gönderilen Olgular n ncelenmesi 86 Orijinal Araflt rma / Original Article Gaziantep Üniversitesi T p Fakültesi Adli Psikiyatri Birimine Gönderilen Olgular n ncelenmesi Evaulation of Cases, Referred to Forensic Psychiatry Unit in Gaziantep

Detaylı

Düzeltilmemiş Baskı. Tedavisinin Y ll k Maliyeti: Bir Üniversite Hastanesi Verilerinden Yap lan Hesaplama. Mustafa Y ld z 1, Cem Cerit 2 ABSTRACT:

Düzeltilmemiş Baskı. Tedavisinin Y ll k Maliyeti: Bir Üniversite Hastanesi Verilerinden Yap lan Hesaplama. Mustafa Y ld z 1, Cem Cerit 2 ABSTRACT: Olgu Sunumlar /Case Reports Düzeltilmemiş Baskı M. Y ld z, C. Cerit yerleflim yeri ve toplum ruh sa l hizmetlerinin varl ve yeterlili ine ba l olarak de iflmektedir (2,3). Dolay s yla hastal n sa l k sistemine

Detaylı

LKÖ RET M Ö RENC LER Ç N MATEMAT K VE B LG SAYAR ÖZ-YETERL K ALGISI ÖLÇEKLER

LKÖ RET M Ö RENC LER Ç N MATEMAT K VE B LG SAYAR ÖZ-YETERL K ALGISI ÖLÇEKLER Hacettepe Üniversitesi E itim Fakültesi Dergisi 25 : 109-118 [2003] LKÖ RET M Ö RENC LER Ç N MATEMAT K VE B LG SAYAR ÖZ-YETERL K ALGISI ÖLÇEKLER THE SCALES OF PERCEIVED MATHEMATICS AND COMPUTER SELF-EFFICACY

Detaylı

Birinci Basamakta Psikiyatrik De erlendirme Ölçeklerinin Kullan m THE USE OF PSYCHOMETRIC SCALES IN PRIMARY CARE. Serpil Ayd n

Birinci Basamakta Psikiyatrik De erlendirme Ölçeklerinin Kullan m THE USE OF PSYCHOMETRIC SCALES IN PRIMARY CARE. Serpil Ayd n Derleme Review Türk Aile Hek Derg 2005; 9(1): 26-31 Birinci Basamakta Psikiyatrik De erlendirme Ölçeklerinin Kullan m THE USE OF PSYCHOMETRIC SCALES IN PRIMARY CARE Serpil Ayd n Özet Tüm dünyada oldukça

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

IS IT POSSIBLE TO PREDICT ATTENDANCE TO OUTPATIENT VISITS? ABSTRACT

IS IT POSSIBLE TO PREDICT ATTENDANCE TO OUTPATIENT VISITS? ABSTRACT P OL KL N E DEVAMI YORDAMAK MÜMKÜN MÜ? G R fi Tedaviye devams zl k tedaviye uyumu bozan ve tedavi sürecini baflar s zl a u ratan önemli nedenlerden biridir. Klinik, sosyal ve ekonomik aç dan önemli sorunlar

Detaylı

Bipolar Bozukluk Tan s Konan Hastalar n Ebeveynlerinde Ruhsal Bozukluklar

Bipolar Bozukluk Tan s Konan Hastalar n Ebeveynlerinde Ruhsal Bozukluklar Türk Psikiyatri Dergisi 2004; 15(3):175-181 Bipolar Bozukluk Tan s Konan Hastalar n Ebeveynlerinde Ruhsal Bozukluklar Dr. Cebrail KISA 1, Dr. Çiğdem AYDEMİR 1, Dr. Ayşe DEVRİM BAŞTERZİ 1, Dr. Verda TÜZER

Detaylı

Hastanemizde Çal flan Personelin Sigara çme Durumu ve Etkileyen Faktörler

Hastanemizde Çal flan Personelin Sigara çme Durumu ve Etkileyen Faktörler ÖZGÜN ARAfiTIRMA ORIGINAL ARTICLE TÜTÜN VE SA LIK SMOKING AND HEALTH Hastanemizde Çal flan Personelin Sigara çme Durumu ve Etkileyen Faktörler Smoking Habits of the Personnel Employed in Our Hospital and

Detaylı

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

Yay n No : 1700 flletme-ekonomi Dizisi : 196. 1. Bask Ocak 2007 - STANBUL

Yay n No : 1700 flletme-ekonomi Dizisi : 196. 1. Bask Ocak 2007 - STANBUL I Doç.Dr. Faz l GÜLER T E M E L STAT ST K II Yay n No : 1700 flletme-ekonomi Dizisi : 196 1. Bask Ocak 2007 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-594 - 3 Copyright Bu kitab n bu bas s n n Türkiye deki yay n haklar

Detaylı

Dr. Ulviye Yi it 1, Dr. Serkan Erdenöz 2, Doç. Dr. Ersin Oba 2

Dr. Ulviye Yi it 1, Dr. Serkan Erdenöz 2, Doç. Dr. Ersin Oba 2 Dr. Ulviye Yi it 1, Dr. Serkan Erdenöz 2, Doç. Dr. Ersin Oba 2 1 SB. Bak rköy Dr. Sadi Konuk E itim ve Araflt rma Hastanesi, Göz Klini i, stanbul 2 SB. fiiflli Etfal E itim ve Araflt rma Hastanesi, 2.Göz

Detaylı

DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012. Hazırlayanlar. Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi

DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012. Hazırlayanlar. Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012 Hazırlayanlar Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi Laura D. Tyson, Kaliforniya Berkeley Üniversitesi Saadia Zahidi, Dünya Ekonomik Forumu Raporun

Detaylı

INCREASING THE PERIOD OF EXCLUSIVE BREASTFEEDING WITH EDUCATION OF MOTHERS. Key words: Exclusive breastfeeding, health education, breastfeeding

INCREASING THE PERIOD OF EXCLUSIVE BREASTFEEDING WITH EDUCATION OF MOTHERS. Key words: Exclusive breastfeeding, health education, breastfeeding Türk Aile Hek Derg 1998; 2(3): 125-129 TEK BAfiINA ANNE SÜTÜ LE BESLENME SÜRES N N ANNE E T M LE UZATILMASI INCREASING THE PERIOD OF EXCLUSIVE BREASTFEEDING WITH EDUCATION OF MOTHERS Erdal Koç, 1 Arkan

Detaylı

Bir Üniversite Hastanesi Psikiyatri Polikliniğine Başvuran Hastaların Sosyodemografik Özellikleri ile Tanı Grupları Arasındaki İlişki

Bir Üniversite Hastanesi Psikiyatri Polikliniğine Başvuran Hastaların Sosyodemografik Özellikleri ile Tanı Grupları Arasındaki İlişki ORİJİNAL MAKALE / ORIGINAL ARTICLE Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 2014;4(3): 14-18 ISSN: 2146-443X Düzce Üniversitesi sbedergi@duzce.edu.tr Bir Üniversite Hastanesi Psikiyatri Polikliniğine

Detaylı

DEPRESYONUN TANIMI VE EP DEM YOLOJ S

DEPRESYONUN TANIMI VE EP DEM YOLOJ S Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Depresyon, Somatizasyon ve Psikiyatrik Aciller Sempozyumu 2-3 Aral k 1999, stanbul, s. 11-17 Sürekli Tıp İ.Ü. Cerrahpaşa

Detaylı

YETERLİ VE UYGUN KİŞİ BİLGİ FORMU UYRUK HANGİ YOLLA EDİNİLDİ

YETERLİ VE UYGUN KİŞİ BİLGİ FORMU UYRUK HANGİ YOLLA EDİNİLDİ EK 4 YETERLİ VE UYGUN KİŞİ BİLGİ FORMU DEĞERLENDİRME AMACI ÖNERİLEN POZİSYON / GÖREV KURULUŞ (UBB) KİŞİSEL BİLGİLER SOYİSİM DOĞUM TARİHİ (GG/AA/YYYY) UYRUK İSİM DOĞUM YERİ (ŞEHİR VE ÜLKE) UYRUK HANGİ YOLLA

Detaylı

Medaim Yan k, Zeynep fiimflek, Mahmut Kat, Melike Nebio lu

Medaim Yan k, Zeynep fiimflek, Mahmut Kat, Melike Nebio lu T IP FAKÜLTES Ö RENC LER N N fi ZOFREN YE KARfiI TUTUMLARI VE PS K YATR E T M N N ETK S G R fi Ruhsal bozukluklar n erken ölüm ve engellilik nedenleri aras nda ikinci s ray ald ve hastal k yükünün %15.4

Detaylı

KANSER HASTALARINDA PALYATİF BAKIM VE DESTEK SERVİSİNDE NARKOTİK ANALJEZİK KULLANIMI

KANSER HASTALARINDA PALYATİF BAKIM VE DESTEK SERVİSİNDE NARKOTİK ANALJEZİK KULLANIMI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA PALYATİF BAKIM VE DESTEK SERVİSİNDE NARKOTİK ANALJEZİK KULLANIMI UZMANLIK

Detaylı

Hemflire ve Ebelerin AIDS e Karfl Tutumlar n n Belirlenmesi (*)

Hemflire ve Ebelerin AIDS e Karfl Tutumlar n n Belirlenmesi (*) Melahat AKGÜN KOSTAK**, Serap ÜNSAR**, Seda KURT SADIRLI*** 76.Ü.F.N. Hem. Derg (2009) Cilt 17 - Say 2: 76-86 ISSN 1304-4869 Araflt rma Yaz s Hemflire ve Ebelerin AIDS e Karfl Tutumlar n n Belirlenmesi

Detaylı

Bir Üniversite Hastânesinde Çal flan Asistan Doktorlar n Örgütsel Stres Düzeylerinin De erlendirilmesi

Bir Üniversite Hastânesinde Çal flan Asistan Doktorlar n Örgütsel Stres Düzeylerinin De erlendirilmesi Bir Üniversite Hastânesinde Çal flan Asistan Doktorlar n Örgütsel Stres Düzeylerinin De erlendirilmesi Dr. M. Fatih Önsüz, Dr. Seyhan H d ro lu, Dr. Yücel Gürbüz, Yrd. Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu, Prof. Dr.

Detaylı

Depresyon 1. Depresyon nedir? 2. Depresyon (çökkünlük) sanıldığı kadar sık mı? 3. Depresif belirtiler ile depresyon farklı mıdır?

Depresyon 1. Depresyon nedir? 2. Depresyon (çökkünlük) sanıldığı kadar sık mı? 3. Depresif belirtiler ile depresyon farklı mıdır? 1. Depresyon nedir? Depresyon ruh halinizi, hislerinizi, davranışlarınızı, ve ruh sağlığınızı etkileyen bir hastalıktır. Depresyonun bir halsizlik kendi kendinize çözebileceğiniz bir sorun olmayıp, biyolojik

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ 1. ADI SOYADI: NESLİM GÜVENDEĞER DOKSAT 2. DOĞUM TARİHİ: 15.01.1969 3. UNVANI: ÇOCUK PSİKİYATRİSİ UZMANI 4.

ÖZGEÇMİŞ 1. ADI SOYADI: NESLİM GÜVENDEĞER DOKSAT 2. DOĞUM TARİHİ: 15.01.1969 3. UNVANI: ÇOCUK PSİKİYATRİSİ UZMANI 4. ÖZGEÇMİŞ 1. ADI SOYADI: NESLİM GÜVENDEĞER DOKSAT 2. DOĞUM TARİHİ: 15.01.1969 3. UNVANI: ÇOCUK PSİKİYATRİSİ UZMANI 4. ÖĞRENİM DURUMU: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Tıp Fakültesi 9 Eylül Üniversitesi

Detaylı

Obsesif Kompulsif Belir leri Olan Şizofreni Hastalarının Şizofreni ve Obsesif Kompulsif Bozukluk Hastaları İle Karşılaş rılması

Obsesif Kompulsif Belir leri Olan Şizofreni Hastalarının Şizofreni ve Obsesif Kompulsif Bozukluk Hastaları İle Karşılaş rılması Türk Psikiyatri Dergisi 2008; 19(3): 247-256 Obsesif Kompulsif Belir leri Olan Şizofreni Hastalarının Şizofreni ve Obsesif Kompulsif Bozukluk Hastaları İle Karşılaş rılması Dr. Gülcan GÜLEÇ 1, Dr. Elif

Detaylı

ÖZET ATTITUDES OF NURSES AND NURSING SCHOOL STUDENTS TOWARD SCHIZOPHREN C PATIENTS ABSTRACT

ÖZET ATTITUDES OF NURSES AND NURSING SCHOOL STUDENTS TOWARD SCHIZOPHREN C PATIENTS ABSTRACT H EMfi RELER N VE HEMfi REL K Ö RENC LER N fi ZOFREN YE L fik N TUTUMLARI G R fi Ak l hastalar ve hastal klar tarih boyunca toplumun ilgi konusu olmufltur. Bu ilgi bafllang çtan bu yana a rl kl olarak

Detaylı

Şizofrenili Hastaların Birinci Derece Yakınlarında Kişilik Bozuklukları

Şizofrenili Hastaların Birinci Derece Yakınlarında Kişilik Bozuklukları Şizofrenili Hastaların Birinci Derece Yakınlarında Kişilik Bozuklukları Dr. Ayhan Ergin, Dr. Aytül Gürsu Hariri, Dr. Gülcan Uzuner Özer, Dr. M. Emin Ceylan, Dr. Nihal Ceylan, Dr. Osman Önal 1 ÖZET: fi

Detaylı

Zorunlu Yat flta Psikiyatrik ve Hukuksal Süreç

Zorunlu Yat flta Psikiyatrik ve Hukuksal Süreç DERLEME/REVIEW Zorunlu Yat flta Psikiyatrik ve Hukuksal Süreç Yücel Yılmaz*, İshak Saygılı*, Ömer Yanartaş**, Mustafa Burak Baykaran*, Sermin Kesebir***, Dilber Yıldız**** * Asistan Dr., ***Doç. Dr., ****Sosyal

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

ÖZET LATHEMENOLOGY TO PHENOMOLOGY: SCHIZENCEPHALY, SCHIZOTAXIA, SCHIZOPHRENIA ABSTRACT

ÖZET LATHEMENOLOGY TO PHENOMOLOGY: SCHIZENCEPHALY, SCHIZOTAXIA, SCHIZOPHRENIA ABSTRACT L ATOMENOLOJ DEN FENOMENOLOJ YE: fi ZANSEFAL, fi ZOTAKS VE fi ZOFREN GİRİŞ fiizofreni araflt rmalar ndaki en önemli problem, henüz kesin bir gen bölgesinin veya beyinde anlafl labilir nöral devrelerin

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9 Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi 1.0 Girifl 1.1 ndirgenmifl nakit ak fl ( NA)

Detaylı

GENÇ ER fik N KEKEMEL K VAK ALARINDA ANKS YETE DÜZEY LE BAfiA ÇIKMA TUTUMLARININ L fik S

GENÇ ER fik N KEKEMEL K VAK ALARINDA ANKS YETE DÜZEY LE BAfiA ÇIKMA TUTUMLARININ L fik S GENÇ ER fik N KEKEMEL K VAK ALARINDA ANKS YETE DÜZEY LE BAfiA ÇIKMA TUTUMLARININ L fik S Murat Erdem*, Cemil Çelik**, Ali Doruk***, Fuat Özgen****, Aytekin Özflahin***** * Yrd. Doç. Dr., GATA Psikiyatri

Detaylı

Öz: Bu araştırmanın amacı, Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği (BESÖ) Bölümü

Öz: Bu araştırmanın amacı, Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği (BESÖ) Bölümü Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümü Öğrencilerinin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu Belirtilerinin, Akademik Başarı ve Bazı Parametrelerle İlişkisinin İncelenmesi Mustafa ATLI 1, Gökhan YAŞAR

Detaylı

Usher sendromunun s kl ve klinik tipleri

Usher sendromunun s kl ve klinik tipleri KBB htisas Dergisi 2002;9(1):15-20 EP DEM YOLOJ K ARAfiTIRMA Usher sendromunun s kl ve klinik tipleri The incidence of Usher s syndrome and its clinical types Müslüm BEREKETO LU, 1 Emel Uçak AVfiAR, 2

Detaylı