ERZİNCAN İLİ ALABALIK İŞLETMELERİNİN DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ İrfan SARGIN Y.Lisans Tezi Su Ürünleri Anabilim Dalı

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ERZİNCAN İLİ ALABALIK İŞLETMELERİNİN DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ İrfan SARGIN Y.Lisans Tezi Su Ürünleri Anabilim Dalı"

Transkript

1 ERZİNCAN İLİ ALABALIK İŞLETMELERİNİN DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ İrfan SARGIN Y.Lisans Tezi Su Ürünleri Anabilim Dalı Danışman : Prof. Dr. Mehmet KARATAŞ Doç. Dr. Murat SAYILI 2009 Her hakkı saklıdır

2 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ SU ÜRÜNLERİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ ERZİNCAN İLİNDEKİ ALABALIK İŞLETMELERİNİN DURUMU SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ İrfan SARGIN TOKAT 2009 Her Hakkı Saklıdır

3 Prof. Dr. Mehmet KARATAŞ ve Doç. Dr. Murat SAYILI danışmanlığında İrfan SARGIN tarafından hazırlanan bu çalışma 20/07/2009 tarihinde aşağıdaki jüri tarafından oybirliği / oy çokluğu ile Su Ürünleri Ana Bilim Dalı nda Yüksek Lisans tezi olarak kabul edilmiştir. Başkan :Prof. Dr. Mehmet KARATAŞ İmza :.. Üye :Doç. Dr. Şenol AKIN İmza :.. Üye :Doç Dr. Murat SAYILI İmza :.. Üye :Yrd. Doç. Dr. Ekrem BUHAN İmza :.. Üye :Yrd.Doç. Dr. Murathan KAYIM İmza :.. Yukarıdaki sonucu onaylarım Prof.Dr. Metin YILDIRIM Enstitü Müdürü./../.

4 TEZ BEYANI Tez yazım kurallarına uygun olarak hazırlanan bu tezin yazılmasında bilimsel ahlak kurallarına uyulduğunu, başkalarının eserlerinden yararlanılması durumunda bilimsel normlara uygun olarak atıfta bulunulduğunu, tezin içerdiği yenilik ve sonuçların başka bir yerden alınmadığını, kullanılan verilerde herhangi bir tahrifat yapılmadığını, tezin herhangi bir kısmının bu üniversite veya başka bir üniversitedeki başka bir tez çalışması olarak sunulmadığını beyan ederim. İrfan SARGIN

5 ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ ERZİNCAN İLİNDEKİ ALABALIK İŞLETMELERİNİN DURUMU SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ İrfan SARGIN Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Anabilim Dalı Danışman : Prof. Dr. Mehmet KARATAŞ : Doç. Dr. Murat SAYILI Bu çalışma Erzincan ilindeki alabalık işletmelerinin teknik özelliklerinin incelenmesini içermektedir. İncelemede 14 alabalık işletmesi yer almaktadır. Çalışmanın amacı işletmelerin sahip olduğu imkanları ve karşılaştıkları problemleri belirlemek ve çözüm önerileri ortaya koymaktır. İlde yer alan 14 işletme ile yüzyüze görüşme usulüyle anket yapılarak veriler toplanmıştır. Araştırma sonunda; İşletme başına ortalama havuz ağ kafes sayısı 27,1 adet, alanı ise 1004 m 2 dir. İşletme başına ortalama kapasite 57,8 ton/yıldır. İşletmelerin kapasite kullanımı %85 bulunmuştur. İşletmelerin yıllık balık üretiminin satışı %14,5 i perakende, %85,5 i ise toptandır. İşletmelerin %14,2 si kurulum aşamasında %7,1 i işletme aşamasında kredi kullanmıştır. İşletmelerin bir çoğu faaliyete yeni geçtikleri için teknik kapasiteleri yetersiz kalmaktadır. İşletmelerin teknik kapasitesinin yükseltilmesi için eğitim verilmeli, işletme alet ve ekipmanların modernizasyonu yapılmalıdır. 2009, 58 sayfa Anahtar Kelimeler : Erzincan İli,Gökkuşağı Alabalık İşletmeleri, Yapısal Özellikler i

6 ABSTRACT Ms Thesis THE STATUS, PROBLEMS AND POSSIBLE SOLUTIONS OF TROUT FARMS IN ERZINCAN PROVINCE İrfan SARGIN Gaziosmanpaşa University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Aquaculture Supervisor : Prof. Dr. Mehmet KARATAŞ : Assoc. Prof. Dr. Murat SAYILI The aim of this study was to investigate the technical features of rainbow trout farms in Erzincan Province in order to determine technical capacity and problems faced by the owners and provide solutions to the problems. Data were collected from 14 trout farms using survey. Interview was performed by the owner of the farms. As a result;the average number and area covered of ponds and net cages per farm are 27,1 and 1004 m 2, respectively. Avarage capacity per farm is 57,8 ton/year. Avarage capacity ratio is 85%. The fish produced in a year is sold at retail (14,5%) and wholesale (85,5%) markets. Farms used investment credit during the establishment stage (14,2%) and operational credit (7,1%). The data suggested that most of the farms are technically incompetence because they are new in the business. In order to increase the technical capacity of the farms, the workers should be trained technically and tools and equipments to be used in fish production should be modernized. 2009, 58 pages Keywords : Erzincan Province, Rainbow Trout Farms, Structural Properties, ii

7 ÖNSÖZ Türkiye de su ürünleri yetiştiriciliğinin ilk uygulandığı andan günümüze kadarki gelişimini izleyebilmek, analizini yapabilmek, sorunlarını ortaya koymak ve çözüm üretmek amacıyla uzun yıllardan bu yana Yapısal ve Ekonomik Analiz veya İşletmelerin Durumu, Sorunları ve Çözüm Önerileri başlıkları altında özel sektör ve kamu kuruluşlarının yetiştiricilik ve işletme faaliyetleri incelenmiştir. Ülke genelinde, bölgesel nitelikte veya il bazında yapılan bu çalışmalar hem sektör içerisinde yer alan kişilere hem de karar alıcılara veri teşkil etmektedir. Erzincan ilinde su ürünleri yetiştiriciliği eski yıllara dayanıyor olsa da son yıllarda büyük artış göstermiştir. İlde daha önce alabalık işletmeleriyle ilgili çalışma yapılmamış olması bu tezin hazırlanmasına dayanak teşkil etmiştir. Bu tezin konu seçiminden tamamlanmasına kadar her aşamasında bilgi ve görüşleri ile teze ve yüksek lisans öğrenimime yön veren danışman hocalarım Sayın Prof. Dr. Mehmet KARATAŞ ve Sayın Doç. Dr. Murat SAYILI ya teşekkür ederim. Yüksek lisans öğrenimimi yapmış olduğum Gaziosmanpaşa Üniversitesi Su Ürünleri Bölümü başkanı Sayın Doç. Dr. Şenol AKIN ve bölümün diğer hocalarına, işletmeler hakkında bilgilerini esirgemeyen Erzincan İl Tarım Müdürlüğü nün konu ile ilgili çalışanlarına, araştırma anketlerinin yapıldığı misafirperver Erzincan alabalık yetiştiriciliği işletmecilerine ayrıca teşekkürü borç bilirim. Çalışmada manevi desteklerini esirgemeyip her zaman yanımda olan değerli aileme teşekkürlerimi sunarım. İrfan SARGIN Temmuz 2009 iii

8 İÇİNDEKİLER ÖZET... i ABSTRACT... ii ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... iv SİMGE VE KISALTMALAR DİZİNİ... vi ÇİZELGELER DİZİNİ... vii ŞEKİLLER DİZİNİ... viii 1. GİRİŞ Konunun Önemi Çalışma Amacı ve Kapsamı LİTERATÜR ÖZETLERİ MATERYAL VE YÖNTEM Materyal Yöntem MateryalinToplanması Aşamasında Uygulanan Yöntemler Populasyona Ait Verilerin Toplanma Yöntemi Anket Aşamasında Uygulanan Yöntem Materyalin Analizinde Uygulanan Yöntemler ARAŞTIRMA BÖLGESİNE İLİŞKİN GENEL BİLGİLER Araştırma Bölgesinin Doğal Yapısı Araştırma Bölgesinin Topoğrafik Yapısı Araştırma Bölgesinin Meteorolojik Verileri Araştırma Bölgesinin İl Arazisinin Dağılımı Araştırma Bölgesinin Su Kaynakları Akarsular Doğal Göller Barajlar ve Göletler Araştırma Bölgesinin Nüfus Yapısı Araştırma Bölgesinin Ulaşım Durumu iv

9 5. ARAŞTIRMA BULGULARI VE TARTIŞMA İşletmelerin Özellikleri İşletmelerin Fiziksel Özellikleri İşletmelerde İşgücü Durumu İşletme Yöneticilerinin Genel Özellikleri İşletme Çalışanlarının Genel Özellikleri İşletmelerin Fiziksel Unsurları İşletmelerin Su Kullanım Özellikleri İşletmelerdeki Havuzların Özellikleri İşletmelerdeki Yem Kullanım Özellikleri İşletmelerin Üretim Özellikleri İşletmelerin Pazarlama Özellikleri SONUÇ ve ÖNERİLER KAYNAKLAR EKLER EK1: ANKET FORMU EK2: ERZİNCAN İLİNDEKİ ALABALIK İŞLETMELERİ FOTOĞRAFLARI ÖZGEÇMİŞ v

10 SİMGE VE KISALTMALAR DİZİNİ Simgeler Açıklama :derece m :metre km :kilometre t :ton m 2 :metrekare m 3 :metreküp Kısaltmalar Açıklama TKB TÜGEM DSİ AB EİB TUİK DPT :Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı :Tarımsal Üretim ve Geliştirme Müdürlüğü :Devlet Su İşleri :Avrupa Birliği :Erkek İşgücü Birimi :Türkiye İstatistik Kurumu :Devlet Planlama Teşkilatı vi

11 ÇİZELGELER DİZİNİ Çizelge Sayfa Çizelge 1.1. Türkiye Yılları Su Ürünleri İhracatı, İthalatı, Üretim ve Tüketimi... 3 Çizelge 1.2. Türkiye de Alabalık Üretimi Değer ve Fiyat Bilgileri... 4 Çizelge 3.1. Erkek İşgücü Birimine Çevirmede Kullanılan Katsayılar Çizelge 4.1. Erzincan İli Sıcaklık Değerleri Çizelge 4.2. Erzincan İli Arazi Dağılımı Çizelge 4.3. Erzincan İli Arazi Kullanım Değerleri Çizelge 4.4. Erzincan İli Baraj ve Göletleri Çizelge 4.5. İlçelere Göre Şehir ve Köyde Yaşayan Nüfus Çizelge 4.6. Erzincan İli Nüfus Sayım Sonuçları Çizelge 5.1. Erzincan İli Faal Alabalık İşletmeleri Çizelge 5.2. İşletmelerde Yaş Gruplarına Göre Nüfus ve Erkek İşgücü Varlığı Çizelge 5.3. İşletmelerde Bulunan Bina ve Havuzların Durumları Çizelge 5.4. İşletmelerde Kullanılan Su Kaynakları Çizelge 5.5. Havuz Cinsi, Sayısı, Kullanılan Malzeme ve Havuzların Özellikleri Çizelge 5.6. Havuz Temizliği Yapılma Sıklıkları Çizelge 5.7. Hastalıktan Korunmada Kullanılan Önlemler Çizelge 5.8. Havuz Temizliğinde Dezenfektan Kullanımı Çizelge 5.9. İşletmelerin Yem Satın Aldıkları İller ve Oranları Çizelge Üretim Sırasında Karşılaşılan Sorunların Çözümünde Başvurulan Yollar Çizelge İşletmelerin Satış Yaptığı Yerler Çizelge Pazarlama Aşamasında Karşılaşılan Sorunlar ve Oranları Çizelge İşletmelerin Örgütlenme İhtiyacı Hissettiği Konular vii

12 ŞEKİLLER DİZİNİ Şekil Sayfa Şekil 4.1. Erzincan İli Merkez İlçe ve İlçelerin Konumu Şekil 5.1. İşletme Tiplerine Göre Dağılım Şekil 5.2. İşletme Sahiplerinin Tarımsal Faaliyetleri Şekil 5.3. İşletmelerde Kullanılan Su Kaynakları Şekil 5.4. İşletmelerin Yem Temininde Karşılaştıkları Sorunlar Şekil 5.5. Pazarlama Aşamasında Karşılaşılan Sorunların Dağılımı viii

13 1. GİRİŞ 1.1. Konunun Önemi Dünyada hızla artan nüfus, insan beslemesinde gıda gereksiniminin ve kalitesinin önemini giderek artırmıştır. Karalardan elde edilen gıda üretimine alternatif olarak kalite ve maliyet açısından insanların dikkati su ürünlerine yönelmiştir. Su ürünleri özellikle hayvansal protein açısından önemli bir gıda kaynağıdır. İnsanoğlu ekolojik dengeyi bozmadığı sürece sürdürülebilir bir şekilde kendini yenileyebilir kaynaklardan ürün elde edilmesi mümkündür. Su ürünlerinin üretimi avlama ve yetiştirme olmak üzere iki yöntemle olmaktadır. Endüstriyel ve evsel atıkların su kaynakları, göl ve denizlerde meydana getirdiği kirlenmeyle birlikte, aşırı avcılık su ürünlerinin avcılık yoluyla üretiminde sınırlayıcı faktör olmaktadır. Bu nedenle kirlenmeyi önleme, stokların daha verimli kullanılması, potansiyel su ürünlerinin devreye sokulması ve yetiştiricilik konularında araştırmalar yoğunlaşmıştır. Dünya denizlerinde avcılık uygulanabilirliği doğal kaynaklarla sınırlıyken, üretim artışında yetiştiricilik ve yetiştiricilikte verim artışı önem kazanmaktadır. Akuakültür veya Kültür Balıkçılığı; su ürünlerinin insan eliyle çeşitli teknikler kullanılarak, kontrollü bir biçimde üretilip yetiştirilmesi olarak tanımlanır. Başka bir deyişle akuakültür veya akuatik organizmaların yetiştiriciliği, o organizmayla ilgili üreme kontrolü, büyüme kontrolü ve doğal mortalite nedenlerinin ortadan kaldırılması ile ortaya çıkan bir faaliyettir (Beveridge, 1987). Avcılık ile yetiştiricilik arasındaki en önemli fark avcılık ile elde edilen su ürünlerinin stok, fiyat ve kalitesinin değişik olmasına rağmen yetiştiricilikte standart ürünlerin elde edilebilmesidir. Aynı zamanda işletme şartları altında yetiştirilen balıkların kontrolü de kolay olmaktadır (Hoşsu ve ark., 2005). Su ürünleri yetiştiriciliğinin ilk defa M.Ö. 2000'li yıllarda Çin'de başladığı sanılmaktadır. M.Ö. 475'te sazan (Cyprinus carpio) yetiştiriciliği ile ilgili eserlere rastlanılmış, sazanın Asya kıtasından Avrupa'ya yayıldığı, 'li yıllarda Danimarka ve diğer ülkelerde alabalık (Salmo trutta) ve somon yetiştiriciliğinin

14 2 gerçekleştiği bilinmektedir. Diğer yandan deniz balıkçılığının M.Ö. 1400'de Endonezya'da, süs balığı yetiştiriciliğinin uzak doğu ülkelerinde başladığından söz edilmektedir. Dünyada bu gelişmeler yaşanırken, Türkiye'de su ürünleri yetiştiriciliğinin 1970'li yıllarda ve ilk üretilen balığın Gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss) olduğuna işaret edilmektedir. Sektörde ilk üretim tesisi, bir özel sektör işletmesi olarak Akyazı'da kurulmuş, bundan sonra kamu işletmeleri olan devlet üretme çiftlikleri devreye girmiştir. Sanayide ilk önemli girişim, Yaşar Holding'in 1985 yılında İzmir- Çeşme'de kurduğu çipura-levrek yavru üretme tesisidir. Daha sonra Karadeniz'de kafeste alabalık ve salmon yetiştiriciliği, 1990'ların ortalarında Akdeniz'de karides yetiştiriciliği başlamıştır. Bu arada, iç sularda sazan ve alabalık yetiştiriciliği hızlı olarak artmıştır (Gülçubuk ve ark., 2002). Türkiye'de su ürünlerinin üretim alanı 26 milyon ha ın üzerinde olup, mevcut tarım alanlarına yakın, orman alanlarında daha fazla bir büyüklüğe sahiptir. Son yıllardaki üretim ve tüketim değerlerine bakıldığında bu potansiyelin yeterine değerlendirilemediği görülmektedir. Bununla birlikte, potansiyelinin değerlendirilmesi halinde Türkiye ekonomisinde ve tarımdaki payının giderek artacağı bir gerçektir. Balık, insanlar için mükemmel bir gıda ve yüksek kalitede protein kaynağıdır. Büyüme çağındaki çocukların, hamile kadınların ve hasta insanların beslenmesinde oldukça önemlidir. Balık eti, kırmızı etlere göre besin değeri açısından daha iyi, hazmı daha kolay ve yağ oranı daha düşüktür. Aynı zamanda kandaki kolesterol seviyesini azaltıcı etkiye sahiptir. Su ürünleri insan beslenmesine katkısı, istihdam oluşturması, sanayiye hammadde temini ve yüksek ihracat potansiyeli nedeniyle ülke ekonomisi için önemlidir. Artan dünya nüfusu için çok önemli bir gıda kaynağı olan su ürünleri stoklarında değişik nedenlerle görülen azalma, denizler ve iç sulardaki kaynakların değerlendirilmesini gündeme getirmiştir. Bundan dolayı da, su ürünleri yetiştiriciliği günümüzde tarımın diğer tiplerinden daha hızlı bir şekilde büyümektedir. Su ürünleri içerisinde özellikle balıklar, insan beslenmesinde önemli bir yer tutmaktadır. Kültür çalışmalarıyla birim alanda elde edilen ürün miktarı avcılık yoluyla elde edilenden hayli fazla olmaktadır. Örneğin, Türkiye nin ha kapasiteye sahip

15 3 olan iç sularının sadece 1000 ha ı akuakültür çalışmaları için kullanılmış olsa, yılda ton su ürünleri üretimi gerçekleştirilmiş olur ki bu rakam mevcut Türkiye üretiminin 10 katıdır (Aras ve ark., 1995). Günümüzde ucuz protein ve enerji kaynağı gereksinimi her geçen gün artarken balık etinin önemi de buna paralel bir şekilde artmaktadır. Balık eti dünya gıda üretiminde %1 lik bir katkı sağlarken, toplam protein üretiminin %5 ini, toplam hayvansal protein kaynağının da %14 ünü oluşturmaktadır (Hoşsu ve ark., 2005). Türkiye de yılları arasında su ürünleri ihracat, ithalat, üretim ve kişi başına tüketim değerleri Çizelge 1 de verilmiştir. Türkiye 1995 yılında ton olan su ürünleri üretimini %19 artırarak 2007 yılında tona ulaştırmıştır. İhracatını %299 artırarak tona, ithalatını %189 artırarak tona ulaştırmıştır. Belirtilen su ürünleri üretim ihracat ve ithalat miktarları avcılık, yetiştiricilik yoluyla elde edilen balık, kabuklular, yumuşakçalar vb. ürünleri kapsamaktadır. Çizelge 1.1. Türkiye Yılları Su Ürünleri İhracatı, İthalatı, Üretim ve Tüketimi (Anonim, 2009f) Yıllar Üretim (ton) İhracat (ton) İthalat (ton) İç Tüketim (ton) İşlenen (Balık Unu ve Yağ Fabr.) (ton) Kişi Başına Tüketim (kg) , , , , , , , , , , , , ,6

16 4 Türkiye de yılları arası alabalık üretimi, değer ve fiyat bilgileri Çizelge 1.2 de verilmiştir yılında ton olan alabalık üretimi %340 artarak tona, aynı dönem içerisinde alabalık kg fiyatı 15 kat artarak 0,3 liradan 4,5 liraya ulaşmıştır. Çizelge 1.2. Türkiye de Alabalık Üretimi Değer ve Fiyat Bilgileri (Anonim, 2009f) Yıllar Üretim (ton) Değer (TL) Fiyat (TL) , , , , , , , , , , , ,5 Son yıllarda Türkiye de özellikle Karadeniz Bölgesinde su ürünleri yetiştiriciliği konusunda oldukça önemli gelişmeler meydana gelmiş, bu sektörde bir çok yeni işletme faaliyete geçmiştir li yıllardan bu yana uygulanan su ürünleri yetiştiriciliği destekleme politikalarında hangi somut gelişmeler olduğu, eski işletmelerin işletme, pazarlama ve yeni kurulan işletmelerin kurulum, işletme ve pazar bulma aşamalarında ne tür zorluklarla karşılaştıklarını ve bunların nasıl çözdüklerine ilişkin tespitler yapılmasını gerektirmektedir. Ayrıca yine son dönemde işlerlik kazanan yarı entansif üretim olarak ifade edilen açık deniz ağ kafes balıkçılığı ve bunun iç sularda uygulaması olan göl, baraj gölü ve göletlerindeki uygulama sahalarının tespiti ve analizi de su ürünleri sektörüne yön verecek bilgileri elde etmede faydalı olacaktır. İşletmelerin daha verimli hale getirilebilmesi ve destekleyici politikalara yön verebilmek için mevcut durumun ortaya konması gerekmektedir. Bu amaçla birçok araştırma yapılmıştır ve yapılmaya devam edilmesi gerekmektedir. Üretimi ve üretici sayısını artırma, sürdürülebilir su ürünleri yetiştiriciliği ilkelerini ortaya koyma ve

17 5 hedefte Türkiye nin su ürünleri üretimini miktar, kalite ve katma değer açısından artırmayı sağlayacaktır. Sektörün büyümesi doğrudan gelir seviyesi artmasına, işsizliğin azalmasına, ülkenin kullanılamayan doğal kaynaklarının değerlendirilmesine, daha ucuz ve kaliteli gıda ile daha sağlıklı toplum hedefine ulaşmayı sağlayacaktır Çalışma Amacı ve Kapsamı Bu çalışmanın amacı; Erzincan ilindeki alabalık üretim tesislerinin genel yapılanma şekli, bina varlıkları, su kaynaklarının kullanımı, yetiştiricilik düzeyi, üretim performansı ve pazarlaması konularının analizidir. Bu amaçla işletmelerin sosyo-ekonomik özellikleri olan, işletme işgücü durumu, işletme yöneticilerinin profilini ortaya koymak, işletmenin kurulduğu arazi ve işletme fiziksel unsurlarının tespitini yapmak, balık yetiştiricilik kaynaklarının kullanımının tespitini yapmak, üretim ve pazarlama performanslarını oluşturmak ve işletmecilerin karşılaştıkları sorunları belirlemek, bu sorunların kaynaklarına ve çözümlerine ilişkin fikir yürütmektir. Çalışmayı oluşturan başlıklar şunlardır; Giriş başlığında araştırmaya konu olan alabalık yetiştiriciliğinin önemi ile araştırmanın amacı ve kapsamı yer almıştır. Literatür Özetleri başlığında araştırma konusu ile ilgili daha önceki dönemlerde gerek Erzincan ve gerekse diğer yörelerde alabalık işletmeciliği yapısal ve ekonomik analizlerinin yapıldığı çalışmalar yer almıştır. Materyal ve Yöntem başlığında, araştırmanın yapılırken kullanılan materyal ve yöntemlerin ayrıntılı olarak açıklaması yer almıştır. Araştırma Bölgesine İlişkin Genel Bilgiler başlığı altında, araştırmanın yapıldığı bölgenin doğal yapısına, mevcut su kaynaklarına, nüfus yapısına ve ulaşım durumuna ait bilgiler yer almıştır.

18 6 Araştırma Bulguları ve Tartışma başlığı altında araştırma bölgesindeki alabalık işletmelerinin fiziksel yapı mevcutları, işletme karakteristikleri, üretim ve satış bilgileri ve tespit edilen sorunları yer almıştır. Sonuç ve Öneriler başlığı altında araştırmanın genel değerlendirmesi yapılmış elde edilen veriler ışığında önerilerde bulunulmaya çalışılmıştır.

19 7 2. LİTERATÜR ÖZETLERİ Çetin ve Bilgüven (1991), Güney Marmara Bölgesi'ndeki araştırmasında Bursa, Kocaeli, Sakarya ve Balıkesir illerine ait veriler değerlendirilmiştir. İncelenen işletmelerde en büyük sermaye grubunu balık sermayesinin (%27,6) meydana getirdiği, birim su alanına (100m 2 ) en fazla gayri safi hasılanın ve birim alandan en fazla karın Sakarya'da elde edildiği tespit edilmiştir. İşletmelerde işgücü verimliliği iller ortalamasında 8,25 kg/saat olarak bulunmuş, en yüksek verimlilik değeri ise 10,13 kg/saatlik miktarıyla Sakarya ilinde gerçekleştiği belirlenmiştir. Sayılı ve ark. (1999) Tokat İlinde yapmış olduğu araştırmada, 11 adet işletme ile tam sayım yöntemini kullanarak anket yapılmış ve değerler toplanmıştır. İncelenen işletmelerde aktif sermaye içerisindeki en büyük payı balık sermayesinin (%31,7) oluşturduğu tespit edilmiştir. İncelenen işletmelerde işletme masrafları içersinde en büyük payı %32,7 ile yem giderlerinin aldığı ve rantabilitenin %37,89 olduğu tespit edilmiştir. Çöpten (2000), İzmir İlinde yapmış olduğu araştırmada su ürünleri işletmelerini incelemiştir. Büyük ölçüde çipura ve levrek yetiştiriciliği yapan işletmelerin teknik ve yapısal analizlerine olanak verecek veriler, bir survey çalışması ile elde edilmiş ve analizi yapılmış ve yorumlanmıştır. Ayrıca işletmelerin verimliliğine etki eden koşullar belirlenmiş, sorunları tespit etmeye çalışılmış ve çözüm önerileri getirilmiştir. Çalışmada, İzmir ilindeki tüm su ürünleri işletmeci ve yöneticileri ile ilgili anket çalışması yapılmıştır. Anket çalışması yapılan 46 işletmenin 3'ü iç su ürünleri üreten işletme, 4'ü ağ kafes ve kuluçkahane, 5'i kuluçkahane, 34 ü ağ kafes işletmesi olduğu belirlenmiştir. Üretim ile ilgili sorunların başında, yem ve yavru balık giderlerinin maliyetinin yüksekliği ile fiyat dalgalanmalarından küçük üreticilerin doğrudan etkilenmesinin geldiği belirtilmiştir. Etkin bir örgütlenme ve su ürünleri politikasının oluşturulmasının sorunların genelde çözümüne yardımcı olacağı kanısına varılmıştır. Rad ve Köksal (2000) Türkiye genelindeki araştırmasında, işletme başına ortalama havuz hacmini m 3, ortalama kapasite kullanım oranını %94, işletme başına düşen ortalama damızlık sayısını 573 adet, damızlıkların yumurta verimini ise 2160 adet / damızlık olarak tespit etmiştir.

20 8 Üstündağ ve ark. (2000) çalışmalarında, Karadeniz Bölgesinde bulunan Artvin-Düzce arasında yer alan 17 ilde ve kısmen bu bölgede yer alan altı ilin (Çorum, Çankırı, Erzincan, Erzurum, Sivas ve Sakarya illeri) Karadeniz Bölgesinde kalan ilçelerinde yılları arasında faaliyet gösteren işletmeleri balık türü ayrımı yapılmaksızın incelemişlerdir. Araştırma sonunda bölgede özellikle 1990 yılından sonra işletmelerin sayı ve kapasitelerinde önemli artışlar olduğu görülmüş, işletmelerin %88 inin çalışır durumda olduğu, %95 inin tatlı su kaynakları üzerinde kurulu olduğu, %94 ünün sadece Gökkuşağı Alabalığı ürettiği, %92 sinin yılda 30 ton/yıl ve altında kapasiteye sahip olduğu, %79 unun da şahıs işletmesi olduğunu tespit etmiştir. Özgür (2001), Elazığ ili ve Erzincan Kemaliye İlçesindeki alabalık işletmelerine ilişkin çalışmasında 5 adet üretim tesisini incelemiştir. Araştırma sonucunda; işletmelerin genelinde teknik eleman bulunmadığı, buna bağlı olarak havuzların ve sabit yatırımların teknik açıdan yetiştiriciliğe uygun olmadığı ve ayrıca stoklama, yemleme vs. gibi teknik uygulamalara riayet edilmemesi nedeniyle birim alandan alınması gereken verimin alınamadığını tespit etmiştir. İşletmelerin yavru balık üretimi yapmadığı, yavru balık ihtiyaçlarını dışarıdan karşıladığı ve bunun da işletmeye mali yük getirdiğini görmüştür. İşletmelerin en büyük sorunlarından bir tanesinin de balık yeminin kendilerine pahalıya mal olması olarak tespit etmiştir. İşletmelerin balık pazarlama işlerini, çok sınırlı pazarlama usulleriyle yapmalarına rağmen balıklarını pazarlamada sıkıntı çekmediklerini görmüştür. Kocaman ve ark. (2002) Erzurum ilini kapsayan araştırmasında, işletmelerin kullandıkları su kaynağını %42,9 u akarsu, %33,3 ü yer altı suyu, %23,8 i hem akarsu hem yer altı suyu olduğunu, işletme havuzlarının %79 beton, %21 i toprak, taşbetondan olduğunu, işletmelerin %42,9 u damızlık balık beslemekte, %57,1 oranında işletmenin yavru balık satın aldığını tespit etmiştir. Şıktar (2002) yapmış olduğu çalışmada, Türkiye su ürünleri üretimi ile AB ülkeleri arasında 5., Akdeniz ülkeleri arasında 3., Ortadoğu ülkeleri arasında ise başlarda yer aldığı, AB ülkelerinin Türkiye'den su ürünleri ithalatının her yıl artış gösterdiği, üretimde ise yavaşlamalar ve taleplerinde de artışların olduğu saptanmıştır. Su ürünleri üretiminin, işleme ve pazarlamanın entegrasyondan yoksunluğu, avcılık ve kültür üretimi yapanların yeterli bilgi düzeyine sahip olamaması, su ürünleri stoklarına ilişkin

21 9 bilimsel çalışmaların son derece yetersiz olması, aşırı avcılık, uluslar arası standardizasyonun ve kalitenin sağlanamaması, soğutma, dondurma, konserve gibi tesislerde gerekli hijyenik ve teknik şartlara uyulmaması Türkiye su ürünleri üretiminde karşılaşılan en önemli sorunlar olarak belirlenmiştir. Yıldız ve Şener (2003) Karadeniz Bölgesi genelinde yapmış olduğu çalışmada, işletmelerinin %69,8 inin kombine ve %29,8 i ise büyütme işletmesi olduğunu, işletmelerin ortalama proje kapasitesinin 29,2 ton/yıl, fiili kapasitenin 32 ton/yıl ve kapasite kullanım oranını %114,5 olarak bulmuştur. İşletmelerin ortalama damızlık balık sayısını 404 adet ve yumurta verimini ise 2 194,7 olarak tespit etmiştir. Adıgüzel ve Akay (2005) Tokat ilinde yapmış olduğu çalışmada, incelediği işletmelerin %68,4 ü şahıs, %21,6 sı adi ortaklık, %5,3 ü limited şirket, %5,3 ü kamu kuruluşu olduğunu, işletme başına ortalama 3,04 EİB düştüğünü, işletme yöneticilerinin %36,8 i ilkokul, %31,8 i ortaokul, %5,3 ü lise ve %26,3 ü yüksekokul düzeyinde tahsilli olduğunu tespit etmişlerdir Emre ve ark. (2007) Akdeniz Bölgesini kapsayan çalışmalarında, işletme başına ortalama kapasiteyi 15,7 ton/yıl tespit etmiştir. İşletmelerin %89,7 sinin projeli olduğunu, %88,4 ünün işletme binasına %37,4 ünün restorana, %92,9 unun yem deposuna, %10,4 ünün taşıma aracına sahip olduğunu ortaya koymuştur. Karataş ve ark. (2008) Sivas ilinde yapmış olduğu çalışmada, işletme başına aktif sermaye içinde en büyük paya bina ve havuz sermayesinin %35,6 oranında yer aldığını, işletme masrafları içerisinde en büyük payın %51,2 oranında yem masrafları olduğunu tespit etmişlerdir.

22 10 3. MATERYAL VE YÖNTEM 3.1. Materyal Araştırmada kullanılan verilerin esasını, Erzincan ilinde alabalık yetiştiriciliği yapan işletmelerle yapılan yüzyüze anket çalışması oluşturmuş, ayrıca Erzincan İl Tarım Müdürlüğü kayıtları, Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) verileri ve daha önce yapılmış olan akademik çalışmalardan elde edilen veriler ikinci materyali oluşturmuştur Yöntem Araştırma yürütülürken iki ayrı aşamada yöntemler uygulanmıştır. Bunlar materyalin toplanması yöntemi ve materyalin analizi sırasında uygulanan yöntemlerdir Materyalin Toplanması Aşamasında Uygulanan Yöntemler Populasyona Ait Verilerin Toplanma Yöntemi Bir populasyon üzerinde yürütülen araştırmada populasyona ait veriler iki yöntemle toplanır. Bunlardan birincisi tamsayı, diğeri ise örneklemedir. Populasyonu oluşturan birimlerin tek tek incelenerek onlardan ölçme, tartma, gözlem veya soruşturma yoluyla bilgi alınmasına tam sayım adı verilmektedir (Güneş ve Arıkan, 1988). Tarım ekonomisi ile ilgili çalışmalarda eğer populasyon küçük, istenilen bilgilere ulaşmak kolay ve ucuz ise tam sayım yapılmalıdır. Tam sayım sonucu elde edilen bilgiler daha doğru sonuçları yansıtır. Örnekleme sonucu elde edilen veriler ise populasyon parametrelerinin sadece tahminidir. Bu nedenle populasyondaki birim sayısı az ise tam sayım tercih edilmelidir (Çiçek ve Erkan, 1996). Araştırma bölgesi olan Erzincan ilinde Tarımsal Üretimi Geliştirme Müdürlüğü ne (TÜGEM) kayıtlı 18 işletme bilgilerine ulaşılmış, bu işletmelerle tam sayım yöntemiyle anket çalışması yapmak istenmiş ancak değişik nedenlerle (faal olmama, üretim yapmama, anket yapmak istememe) sadece 14 adet faal işletme ile yüz yüze görüşme yoluyla anket uygulaması yapılmıştır. İl Tarım Müdürlüğü yetkilileri ve yapılan anket sırasındaki sektördeki işletmelerden kayıt dışı çalışan alabalık işletmesi olmadığı öğrenilmiştir.

23 Anket Aşamasında Uygulanan Yöntem Anket, gözlem, deney ve kaynak taraması veri toplama teknikleridir. Araştırmada ilgili verilere anket yöntemiyle ulaşılmıştır. Araştırma ile ilgili bilgilere önceden hazırlanmış sorularla değişik şekilde elde edilme biçimi anket yöntemi olarak tanımlanmaktadır. Belli başlı anket yöntemleri; muhasebe kayıtlarından yararlanma, direk mülakat ve posta anketi olarak tanımlanabilir (Çakır, 1971) Materyalin Analizinde Uygulanan Yöntemler İşletmelerin sosyo-ekonomik özelliklerinin incelenmesine, işletme kuruluş özellikleri (kuruluş adı, yeri, şekli, mülkiyet durumu) ve işletmeci ile ilgili genel bilgiler (nüfus, eğitim durumu ve işgücü durumu vs. ), yetiştiricilikte kullanılan arazi, bina, su kaynağı, havuz varlıkları, yem, yemleme ve yem temini, üretim ve pazarlamaya ilişkin özellikler ile ilgili veriler elde edilmiştir. İşletmelerde nüfus durumu belirlenirken işletmeci ve ailesi ile birlikteki mevcut insan sayısı ele alınarak bunların dağılımı ortaya konulmuştur. İşletme başına düşen nüfus miktarı belirlenmiştir. Aile işgücünün işletmede çalışma durumları gün olarak ortaya konularak, Erkek İşgücü Birimi (EİB) cinsinden işletme başına düşen aile işgücü tespit edilmiştir. Aile işgücü potansiyelinin belirlenmesinde EİB esas alınmıştır. Erkek İşgücü Birimi ergin (15-49 yaş arası) bir erkek işçinin günde ortalama 10 saat çalışması ile ortaya koyduğu iş gücüdür (Açıl ve Demirci, 1984). İşletmelerde 7-65 yaş arası nüfusun fiilen çalışabilir nüfus olduğu ve bölgede çalışılabilir gün sayısının 300 gün olduğu kabul edilmiştir. Böylece incelenen işletmelerde aile işgücü potansiyeli belirlenirken çalışabilir nüfustan devamlı hastalık, askerlik ve eğitim nedeniyle çalışamayan nüfus çıkartılmış ve fiilen çalışan nüfus, cinsiyeti ve yaşı dikkate alan işgücü emsalleri ile değerlendirilerek EİB ne çevrilmiştir. EİB'nin hesaplanmasında kullanılan katsayılar Çizelge 3.1 de verilmiştir.

24 12 Çizelge 3.1. Erkek İşgücü Birimine Çevirmede Kullanılan Katsayılar (Aras, 1998) Yaş Katsayılar Grupları Erkek Kadın ,50 0, ,00 0, ,75 0, İşletmecinin işletme dışında yaptığı işler sorulmuştur. Böylelikle işletme gelirlerinin ne kadarını bu faaliyetten sağlandığı sonucuna varılabilmiştir. İşletmecilerin eğitim durumları mezun oldukları okul düzeyleri ilköğretim, lise ve yüksekokul olarak incelenmiştir. İşletmede daimi ve geçici olarak çalışan işgücü durumu, cinsiyet, yaş, çalıştığı gün, işletmede yaptığı iş özellikleri incelenip ortaya konulmuştur. İşletmelerde su kullanım durumları; su kaynağı, su kaynağının uzaklığı, havuzlara taşınmasının nasıl yapıldığı, suyun havuzlarda birden fazla kullanım durumu, suların yağışlardan nasıl etkilendiği konuları incelenmiştir. İşletmelerde havuz kullanım durumları, havuzun cinsi, özelliği, sayısı, alanı vs. bakımından incelenmiştir. İşletmelerin yem kullanımı ve temini, yemin cinsi, kalitesi, nereden ve nasıl temin edildiği durumlar bakımından incelenmiştir. Ayrıca incelenen işletmelerin üretim durumu, sahip oldukları damızlık, sağım ile ürettiği yumurta, satın aldıkları yavru ya da büyük balık miktarları, üretim dönemine ilişkin üretim ve satış miktarları ile fiyatları, kredi kullanım durumları yönlerinden incelenmiştir.

25 13 4. ARAŞTIRMA BÖLGESİNE İLİŞKİN GENEL BİLGİLER 4.1. Araştırma Bölgesinin Doğal Yapısı Araştırma Bölgesinin Topoğrafik Yapısı Erzincan ili, Doğu Anadolu Bölgesinin Kuzey Batı bölümünde Yukarı Fırat havzasında 39 02' ' kuzey enlemleri ile 38 16' ' Doğu boylamları arasında yer almaktadır. İlin doğusunda Erzurum, batısında Sivas, güneyinde Tunceli, güneydoğusunda Bingöl, güneybatısında Elazığ ve Malatya, kuzeyinde Gümüşhane, Bayburt ve kuzeybatısında Giresun illeri ile çevrilidir. Yüzölçümü km 2 olup il merkezinin denizden yüksekliği 1185 m dir (Anonim, 2009c). Erzincan'ın ilçeleri; Çayırlı, İliç, Kemah, Kemaliye, Otlukbeli, Refahiye, Tercan ve Üzümlü'dür (Şekil 4.1) (Anonim, 2009c). Şekil 4.1. Erzincan İli Merkez İlçe ve İlçelerin Konumu

26 14 Erzincan ili genellikle dağlar ve platolarla kaplıdır. Dağlar çeşitli yönlerde, belli bir sıra içerisinde uzanır. Güneybatıdan Munzur, Kuzeybatıdan Refahiye Dağları il sınırlarına girer. Doğudan Erzurum'dan gelerek, batıya doğru uzanan Karasu ırmağı ve Kop dağları, il alanını derinlemesine, aralarında geniş düzlükler bırakacak şekilde böler. Dağlar il topraklarının yaklaşık %60'ını kaplar. Esence (Keşiş) dağları, ilin en yüksek noktasını (3549 m) oluşturmaktadır. Köhnem dağı 3045 m, Sipikör dağı 3010 m, Mayram dağı 2669 m, Kop dağı 2963 m, Mülpet dağı 3065 m, Munzur dağları 3449 m, Kazankaya dağı 2531 m, Ergan dağı 3256 m, Dumanlı dağları 2618 m ve Coşan dağı 2976 m dir. Erzincan ilinde ovalar, doğu-batı ve kuzey-güney doğrultusunda uzanan dağ sıraları arasındaki çöküntü alanlarında yer alır. Ovalar birbirine boğazlarla bağlanmıştır. Erzincan ovası, doğu-batı yönünde uzanır. Denizden yüksekliği 1218 m olan ovanın uzunluğu 40 km, toplam alanı ise 500 km 2 dir. Kuzeyinde, doğu-batı yönünde uzanan bir fay hattı vardır. Kalın bir alüvyon tabakasıyla kaplı olan ovada, sulu tarım yapılmaktadır. Orta verimlilikte olup, buğday, şekerpancarı ve fasülye yetiştirilmektedir. Fırat vadisinin iki yanında Sansa boğazına kadar olan alandaki çok sayıda düzlükler, Tercan ovalarını oluşturur. En genişi 180 km 2 lik, Çadırkaya (Pekeriç) ovasıdır. Denizden yüksekliği m olan bu ova kalın bir alüvyon tabakası ile örtülmüştür. İI toplam alanının %5 ini yaylalar kaplamaktadır. Güneyde Munzur dağlarının uzantıları üzerinde, özellikle Koşan dağı yöresindeki yaylalar, seyrek ve kısa otlarla kaplıdır. Yer yer meşeliklere rastlanmaktadır. Daha doğuda, Erzurum- Erzincan-Bingöl sınırında bulunan Cemal dağlarının, Erzincan'da kalan uzantıları üzerinde, verimli yaylalar bulunmaktadır. Önemlileri arasında Çimen, Melan, ve Sarıçiçek yaylaları zengin bitki örtüsüne sahiptir (Anonim, 2009c) Araştırma Bölgesinin Meteorolojik Verileri Erzincan karasal iklim özelliklerine sahiptir. Aylık sıcaklık ortalamalarına ait veriler Çizelge 4.1 de verilmiştir. Yıllık sıcaklık ortalaması 10,8 C dir. En yüksek sıcaklık

27 15 ortalaması 24 C temmuz ve ağustos aylarında gerçekleşmektedir. En soğuk sıcaklık ise ortalama -2,7 C ile ocak ayında yaşanmaktadır. Çizelge 4.1. Erzincan İli Sıcaklık Değerleri (Anonim, 2009a) Aylar O Ş M N M H T A El E K A Ort. Sıcaklık ( C) -2,7-1,2 4,1 10,9 15,4 19,8 24,0 23,7 18,8 11,9 5,1-0,1 Ort. En Yüksek Sıcaklık ( C) Ort. En Düşük Sıcaklık ( C) 1,9 3,8 9,7 16,8 21,9 26,7 31,5 31,6 27,4 19,7 11,3 4,3-6,5-5,3-0,7 5,2 8,8 12,3 15,7 15,2 10,6 5,8 0,5-3, Araştırma Bölgesinin İl Arazisinin Dağılımı Erzincan ili Doğu Anadolu Bölgesi içersinde genelde karasal iklim özelliği göstermekle beraber, arazinin %59,6 sı dağ, %26,4 ü plato, %5,4 ü yayla, %8,6 sı ovalarıyla birbirinden farklı iklim karakterlerine sahiptir. Erzincan ovası, jeomorfolojik yapısıyla, Doğu Anadolu Bölgesi içerisinde polikültürün yapıldığı bir karakter göstermektedir. Genellikle ilin bahçe bitkileri tarımının yapıldığı yer merkez ovadır. Ovanın taban yüksekliği ortalama 1200 m civarındadır. Kuzeyinde Ahi, Spikor, Keşiş; güneyinde Munzur ve Mercan dağlarıyla çevrilmiştir. Ancak Fırat vadisiyle Tercan ovasına, kuzeybatısındaki Çardaklı Boğazı ile Refahiye ilçesine açık bulunmaktadır. Ovada meyvecilik yapılan arazi genellikle yamaç ve teras arazileri olup, ovanın kuzey ve güneyinde uzanan dağ eteklerinde olmaktadır (Anonim, 2009d). Erzincan ili toplam arazisinin ( ha) %17,3 ünü tarım alanları, %38,2 sini çayır ve mera alanı, %36 sını tarım dışı arazi, %8,5 ini ormanlık ve fidanlık arazisi oluşturmaktadır (Çizelge 4.2). İl toplam tarım arazisi 2002 yılı verilerine göre ha dır. Ekilen tarla arazisi ha, nadasa bırakılan alan ,5 ha ve tarıma elverişli olup kullanılmayan alan ise ,5 ha dır. Bağcılıkta 854 ha, Meyve üretiminde 2650,7 ha, ve sebze üretiminde ise 3155,5 ha lık alan kullanılmaktadır (Anonim, 2009d).

28 16 Çizelge 4.2. Erzincan İli Arazi Dağılımı (Anonim, 2009d) Arazi Kullanım Şekli Miktar (ha) Oran (%) Tarım Alanı ,0 Çayır ve Mera Alanı ,0 Ormanlık ve Fidanlık ,0 Tarım Dışı Arazi ,0 Toplam İl ve ilçelere ait arazi kullanımına ilişkin değerler Çizelge 4.3 de verilmiştir. İliç, Kemaliye ve Otlukbeli ilçelerinde tarım alanları engebeli arazi ve yüksek rakımlı dağların bulunması nedeniyle tarıma elverişli arazi azdır. Çizelge 4.3. Erzincan İli Arazi Kullanım Değerleri (Anonim, 2009d) İlçeler Toplam Tarım Alanı(ha) Ekilen Alan (ha) Nadasa Bırakılan Alan (ha) Bağlık Alan (ha) Senzelik Alan (ha) Meyvelik Alan (ha) Merkez , , , ,5 Çayırlı , ,0 0 58,6 72,4 İliç , ,5 2 31,0 21,0 Kemah , , ,0 377,0 Kemaliye , , ,0 57,5 Otlukbeli , ,0 0 5,0 4,5 Refahiye , ,0 0 49,1 188,0 Tercan , ,0 0 37,8 0,8 Üzümlü , , ,0 480,0 İl Toplamı , , , , Araştırma Bölgesinin Su Kaynakları Akarsular İlin en büyük ve en önemli akarsuyu Fırat ırmağıdır. Fırat 43,80 m 3 /sn ile 1320 m 3 /sn arasında değişen debisi ile sulama, enerji ve su sporları amaçlarıyla kullanılmaktadır. Tercan ovalarında Fırat a, kuzeybatıda Keşiş dağlarından çıkan, Çayırlık dere ile güneydoğuda Tuzla suyu katılır. Tercan ovasında suların birleştiği yerden itibaren Fırat ın en büyük kolu Karasu adını almaktadır. Erzincan ovasında Fırat ırmağı, iki yandan Mercan, Kom, Cimin, Pahnik ve Sürperen suları ile Çardaklı deresini alır.

29 17 Irmak, Erzincan ovasından sonra, Bağıştaş'a kadar derin bir yatak içerisinde akar. Fırat, Kemaliye ilçesinde Kadıgölü suyu ile Miran suyunu aldıktan sonra, ilçenin güneydoğusunda Başpınar yakınlarında Keban barajı ile Elazığ il sınırına girer. Refahiye ilçesinden çıkan suların dışındaki tüm suları bünyesinde toplar. Refahiye ilçesinin suları Çukurdere aracılığı ile Kelkit çayına dökülür. Bölgedeki bütün akarsular kısa boylu sel karakteri taşıyan dere ve çaylardır. İlde 38 adet dere ve çay karakterinde su kaynağı mevcuttur. Bu kaynakların debileri lt/sn arası değerlere sahiptir. (Anonim, 2009c). İlkbahar mevsiminde eriyen kar suları ve yağan yağmurlarla kabarır, zaman zaman taşkınlara neden olmaktadır. Devlet Su İşleri (DSİ) bölgede taşkın, sel ve rusubat amaçlı 97 adet tesis yapmıştır. Bu tesislerin 33 tanesi merkez ilçede, 16 tanesi Refahiye ilçesinde, 14 tanesi Çayırlı ilçesinde, 11 tanesi Tercan ilçesinde, 8 tane Kemah ilçesinde ve 5 er tane İliç, Otlukbeli ve Üzümlü ilçelerinde yer almaktadır (Anonim, 2009b) Doğal Göller İI sınırları içerisinde coğrafi önemi olan göl yoktur. Çayırlı ilçesinde Yedi göller ve Aygır gölü, Otlukbeli'de Otlukbeli gölü, Kemaliye'de Kadıgölü gibi küçük göller bulunmaktadır (Anonim, 2009c) Barajlar ve Göletler İl sınırları içerisinde bulunan çay ve dereler üzerinde yer alan baraj ve göletlere ilişkin bilgiler Çizelge 4.4 de verilmiştir. Merkez ilçede bulunan Göyne Barajı ve Tercan ilçesinde bulunan Tercan Baraj Gölü toplamda 9,38 km 2 lik yüzey alanına sahiptir.

30 18 Çizelge 4.4. Erzincan İli Baraj ve Göletleri (Anonim, 2009b) Barajın Barajın Yeri Akarsuyu Amacı Yükseklik Göl Alanı Adı Tercan Erzincan- Tuzla Çayı Sulama+ 57 m 8,9 km 2 Tercan Enerji Göyne Erzincan Çardaklı Sulama 76,20 m 0,48 km 2 Deresi Girlevik I Erzincan Kalecik Enerji Deresi Girlevik II Erzincan Mercan Enerji Deresi Çağlayan Erzincan- Çağlayan Mercan Enerji Araştırma Bölgesinin Nüfus Yapısı Erzincan ili nüfusu Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) tarafından yayınlanan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerine göre kişidir. İlçelere göre şehir ve köyde yaşayan nüfus Çizelge 4.5 de gösterilmiştir. İl nüfusunun adedi il ve ilçe merkezlerinde, adedi ise köylerde yaşamaktadır. Buna göre il nüfusunun %53,8 i il ve ilçe merkezlerinde, % 46,2 si köylerde yaşamaktadır. Nüfusu onbinin üzerinde olan tek yerleşim yeri il merkezidir (Anonim, 2009g). Çizelge 4.5. İlçelere Göre Şehir ve Köyde Yaşayan Nüfus (Anonim, 2009g) İlçeler Merkez Nüfusu (kişi) Köyler Nüfusu (kişi) Toplam (kişi) Çayırlı Merkez İliç Kemah Kemaliye Refahiye Tercan Üzümlü Otlukbeli Toplam

31 19 İI nüfusunun yıllar itibariyle gelişimi Çizelge 4.6 da gösterilmiştir. İlde zaman zaman meydana gelen deprem felaketi ve özellikle kırsal alanda geçim imkanlarının sınırlı oluşu başta 3 büyük kent olmak üzere Mersin, Antalya, Aydın illerine göçü hızlandırmaktadır. Nitekim TUİK verilerine göre yılları arasında ise kişi, yılları arasında kişi diğer illere göç etmiş bulunmaktadır (Anonim, 2009g). Çizelge 4.6. Erzincan İli Nüfus Sayım Sonuçları (Anonim, 2009g) Sayım Yılı Toplam Nüfus (kişi) Şehir Nüfusu (kişi) Köyler Nüfusu (kişi) Araştırma Bölgesinin Ulaşım Durumu Erzincan Doğu Anadolu Bölgesinin kuzeybatı bölümünde Yukarı Fırat havzasında, doğuda Erzurum, batıda Sivas, güneyde Tunceli, güneydoğuda Bingöl, güneybatıda Elazığ, Malatya, kuzeyde Gümüşhane, Bayburt ve kuzeybatıda Giresun illeri ile çevrilidir. İlde 274 km devlet yolu, 537 km il yolu olmak üzere toplam 811 km yol ağı bulunmaktadır. Devlet ve il yollarının 195,2 km si bölünmüş yol, yine bu yolların 16 km si bitümlü sıcak karışım kaplamalı, 681 km si sathi kaplamalı, 96 km si stabilize, 18 km si diğer yollardır. Köyde yaşayan nüfusun büyük bölümüne (%63,9) ulaşım hizmeti asfalt kaplamalı yol olarak götürülmüştür. Asfalt kaplamalı yol oranının %13,5 olması ve bu köylerin genellikle ovada veya az engebeli bölgelerde yer alması, nüfusun bu yerleşim yerlerinde yoğunlaşması daha düşük yol şebekesinden faydalanılmaktadır.

32 20 İlin kırsalındaki ulaşımın uzun mesafeli ve yüksek maliyetli oluşu, kırsaldaki köylünün gelir düzeyinin düşük olması, ulaşım hizmetlerinde ekonomik erişebilirliği ve hareketlilik talepleri düşük seviyede kalmaktadır. Asfalt kaplamalı 1. derece öncelikli köy yollarının %41 i Merkez ilçede yer almaktadır. Diğer 8 ilçedeki köylerin asfalt kaplamalı yol oranları çok düşük seviyede kalmaktadır. Demiryollarında yolcu ulaşımı Kars-Haydarpaşa bağlantılı Doğu Ekspresi ile sağlanmaktadır. Erzincan ili yük taşımaları mevcut yük durumuna göre 6 adet yük treni ile yapılmaktadır. İl hudutlarında Erzincan-Erzurum arasında, Tanyeri, Demirkapı, Mercan, Çadırkaya ve Erbaş; Erzincan,-Divriği arasında ise Alp, Kemah, Eriç, İliç, Bağıştaş ve Çaltı istasyonları yanısıra merkezi Kemah ve Mercan da bulunan yol kısım şefliklerince hizmet verilmektedir. Erzurum Ekspresi; Kars-Ankara bağlantılı gidiş ve Ankara-Kars bağlantılı dönüş olarak hizmet vermektedir. Erzincan havaalanı sivil ve askeri hava trafiğine hizmet vermek üzere 1988 yılında açılmıştır. Beton kaplamalı olan pist boyutu 3000x45 m. Apron boyutu 120x75 m.dir. Havaalanı ile şehir merkezi arasında 9 km lik ulaşım taksi ve dolmuş taksilerle sağlanmaktadır (Anonim, 2009c).

33 21 5. ARAŞTIRMA BULGULARI VE TARTIŞMA 5.1. İşletmelerin Özellikleri İşletmelerin Fiziksel Özellikleri İşletmelerin bulunduğu yer, yetiştiricilik şekli, üretim kapasitesi ve yetiştiricilik yaptığı türe ait bilgiler Çizelge 5.1 de verilmiştir. İşletmelerden 4 adedi baraj ve set göllerinde (Keban Baraj Gölü, Tercan Baraj Gölü, Çayırlı Set Gölü) ağ kafes yetiştiriciliği, 10 adedi ise değişik su kaynaklarında karada alabalık yetiştiriciliği yapmaktadır. Anket yapılan alabalık işletmelerine ait görüntüler Ek 2 de verilmiştir. İşletmelerin yerleşimi alabalık yetiştiriciliğinde en önemli olan kaliteli su faktörüne bağlıdır. İşletmeler yer seçiminde su kaynağına yakınlık, yerleşim birimlerine yakınlık gibi faktörler ve arazinin uygunluğu şartlarına bakmaktadırlar. İşletmelerin %64,3 ü entansif üretim yaparken, %35,7 si baraj göllerinde yarı entansif üretim yapmaktadır. İşletmelerin %23 ü beldelerde, %23 ü köylerde ve %54 ü il- ilçe merkezlerinde yer almaktadır. Bu oranlar Tokat ilinde %31,8 i köylerde %31,58 i beldelerde, %36,8 i ilçe merkezlerinde (Adıgüzel ve Akay, 2005), Sivas ilinde %57,14 köylerde, %7,14 beldelerde, % 35,7 si ilçe merkezlerinde tespit edilmiştir (Karataş ve ark., 2008). İşletmelerin %69,2 si Adi Ortaklık işletmesi, %7,7 si Anonim Şirket, %23,1 i ise Limited Şirket şeklindedir (Şekil 5.1). Karadeniz genelinde bu oranlar %84,7 oranında adi ortaklık işletmesi, %11,3 limited şirket ve anonim şirket toplamı (Üstündağ ve ark., 2000), Sivas ilinde %92,8 şahıs-adi ortaklık, %7,2 kamu kuruluşu (Karataş ve ark., 2008), Tokat ilinde %89,5 i şahıs -adi ortaklık, %5,5 limited şirket, %5,3 ü kamu kuruluşudur (Adıgüzel ve Akay, 2005). İşletmeler proje kapasitelerine (0-10 ton/yıl), (10-30 ton/yıl) ve (30 ton/yıl üzeri) olmak üzere üretim kapasitelerine göre ortalama kapasiteleri sırasıyla 6,4 ton/yıl, 25,2 ton/yıl ve 158,5 ton/yıl değerlerine sahiptir. İşletme başına ortalama kapasite 57,8 ton/yıldır. İşletmelerin %57,1 i açık arazide, %42,9 u vadiler arasında yer almaktadır. İşletmelerin ulaşımı %64,3 ü asfalt, %35,7 si ise stabilize yol şeklindedir. İşletmelere ulaşımda stabilize yol mevsim şartlarında sorunlara yol açmaktadır. Kar ve yağmur yağışlarının olduğu sürelerde ulaşımın kapanmasına ve işletmede aksaklıklara neden olmaktadır.

34 22 İşletmelerin %50 si kendi arazileri üzerinde alabalık yetiştiriciliği yaparken yarısı da mevcut araziyi il özel idaresi veya belediyelerden kiralamak suretiyle üretim yapmaktadır. İşletmeler kullandıkları suları İl Özel İdaresi veya belediye sınırları içerisinde Belediye lerden kiralamışlardır. Kiralama oranı Karadeniz genelinde %31 (Üstündağ ve ark., 2000), Sivas ilinde %21,4 (Karataş ve ark., 2008), Tokat ilinde %52,6 (Adıgüzel ve Akay, 2005) ve %63,6 (Sayılı ve ark., 1999) tespit edilmiştir. Çizelge 5.1. Erzincan İli Faal Alabalık İşletmeleri (Anonim, 2009e) İşletme No Bulunduğu İlçe Bulunduğu Yer Yetiştiricilik Şekli İşletme Kapasitesi (ton) Yetiştiricilik Yapılan Tür 1 Çayırlı İlçe Merkezi Ağ kafes 29,0 Alabalık 2 Çayırlı İlçe Merkezi Ağ kafes 29,0 Alabalık 3 İliç Köy Havuz 7,0 Alabalık 4 Kemah Belde Havuz 25,0 Alabalık 5 Kemah İlçe Merkezi Havuz 10,0 Alabalık 6 Kemaliye Köy Ağ Kafes 200,0 Alabalık 7 Kemaliye Köy Havuz 8,5 Alabalık 8 Merkez Belde Havuz 1,0 Alabalık 9 Merkez Belde Havuz 34,0 Alabalık 10 Merkez İlçe Merkezi Havuz 100,0 Alabalık 11 Merkez Belde Havuz 29,0 Alabalık 12 Merkez İlçe Merkezi Havuz 9,0 Alabalık 13 Merkez İlçe Merkezi Havuz 29,0 Alabalık 14 Tercan İlçe Merkezi Ağ Kafes 300,0 Alabalık Toplam 810,5

35 23 7,70% 23,10% 69,20% Anonim Şirket Adi Ortaklık Limited Şirket Şekil 5.1. İşletme Tiplerine Göre Dağılım İşletmelerin yarısı anaç balık sahibi olup sağım yaparak yumurta ve yavru balık üretimi yapmaktadır. Diğer yarısı ise yarı entansif yetiştiricilik yapan baraj gölü işletmeleri ile restoran veya mesire alanında canlı balık satışı veya pişirerek servis yapan işletmelerdir. İşletmelerin %64,3 ü yavru balık satın aldığını ifade etmiştir. İşletmelerin %14,3 ü damızlık balık beslediği ve sağım yaptığı halde elde ettiği yavru sayısı üretimini karşılamamasından dolayı ayrıca yavru balık satın alma yoluna gitmişlerdir İşletmelerde İşgücü Durumu İşletmelerde çalışan işçiler ve işverenlerin kendileri tam işgünü ve bütün yıl çalışmaktadırlar. Üretime ara verme veya işçi çıkartma yaşanmamaktadır. İşçilere verilen ücretler asgari ücretin üzeri olarak nitelendirilmiştir. İşletmelere yaş gruplarına ait çalışan sayıları ve işgücü varlığı (EİB) bilgiler, Çizelge 5.2 de gösterilmiştir. İşletmelere ait ortalama nüfus 2,85 kişi olarak tespit edilmiştir. İşletme başına yıllık ortalama işgücü varlığı 798,21 EİB olarak saptanmıştır. İşletmelere ait ortalama günlük EİB 2,66 iken en küçük değer 0,75 EİB ve en büyük değer ise 7 EİB dir. Erkek işgücü birimi cinsinden işletmelerin %97,99 unu erkek işgücü, %2,01 ini kadın işgücü oluşturmaktadır. Erzurum da yapılan çalışmada işletme başına 1,93 EİB (Kocaman ve ark., 2002), Tokat ta yapılan çalışmada 3,04 EİB (Adıgüzel ve Akay, 2005), Sivas ta yapılan çalışmada 2,97 EİB saptanmıştır (Karataş ve ark., 2008).

36 24 Çizelge 5.2. İşletmelerde Yaş Gruplarına Göre Nüfus ve Erkek İşgücü Varlığı Nüfus Varlığı İşgücü Varlığı (EİB) Yaş Grupları Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam ,0 0,75 29, ,5 7, Toplam , 5 0,75 37,25 % 97,5 2, ,99 2, İşletme Başına Ortalama Günlük EİB 2,61 0,05 2,66 İşletme Başına Ortalama Yıllık EİB 782,14 16,07 798, İşletme Yöneticilerinin Genel Özellikleri İşletme yöneticileri yaş ortalaması 46,8 yıl olup en genci 31, en yaşlı olanı ise 55 yaşındadır. Yöneticilerin tecrübe ortalaması 10,50 yıl olup en yeni işe başlayan 2 yıl ve en tecrübeli olanı ise 19 yıldır alabalık yetiştiriciliği yapmaktadır. İşletme yöneticileri yılın bütün aylarında işletmelerinde faaliyet olduğunu ve gerek kendilerinin gerek elemanlarının iş çıkışı yapmadıklarını ifade etmişlerdir. Yönetici yaş ortalaması Sivas ta 40,7 (Karataş ve ark., 2008), Tokat ta 45,3 (Adıgüzel ve Akay, 2005) tespit edilmiştir. İşletme yöneticilerinin %37,5 i ilköğretim mezunu, %25 i lise mezunu ve %37,5 i üniversite mezunudur. Bir işletme yöneticisi Su Ürünleri Mühendisi unvanına sahiptir ve Su Ürünleri Teknikeri unvanına sahip iki ortaklı bir işletme vardır. Diğer illere oranla yöneticilerinin eğitim seviyesi yüksektir. İşletme yöneticilerinin eğitim durumu Tokat ta %54,5 ilkokul, %9,1 ortaokul, %9,1 lise, %27,3 yükseokul (Sayılı ve ark., 1999), Sivas ta %42,9 ilkokul, %50,0 ortaokul, %7,1 i lise mezunu düzeyindedir (Karataş ve ark., 2008). Alabalık üretimi yapan işletme sahiplerinin yarısı bu iş dışında herhangi bir faaliyet yapmadığını, %42,9 u serbest meslekle uğraştığını, %7,1 i ise kamuda çalıştığını ifade etmiştir. Serbest meslek sahibi olan yetiştiriciler alabalık üretimiyle ilgili alanlarda yem bayiliği, yavru balık satıcılığı, restoran işletmeciliği yapmaktadır.

EÜFBED - Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt-Sayı: 4-1 Yıl: 2011 23-30

EÜFBED - Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt-Sayı: 4-1 Yıl: 2011 23-30 23 GÜMÜŞHANE VE ERZİNCAN İLLERİNDE SU KAYNAKLARI VE SU ÜRÜNLERİ ÜRETİMİ WATER RESOURCES AND AQUCULTURE PRODUCTION IN GÜMÜŞHANE AND ERZİNCAN PROVINCES Hamdi AYDIN * Kocaeli Üniversitesi, Gazanfer Bilge

Detaylı

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU AKÇAKALE KÖYÜ (MERKEZ/GÜMÜŞHANE) 128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU 2016 AKÇAKALE KÖYÜ-MERKEZ/GÜMÜŞHANE 128 ADA 27 VE 32 NUMARALI PARSELLERE

Detaylı

TÜRKİYE DE SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ VE ÜRETİCİ ÖRGÜTLERİ

TÜRKİYE DE SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ VE ÜRETİCİ ÖRGÜTLERİ TÜRKİYE DE SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ VE ÜRETİCİ ÖRGÜTLERİ Nadir USLU Deniz Balıkları Grup Sorumlusu BSGM - Yetiştiricilik Daire Başkanlığı GFCM Paydaş Platformu İzmir, 10-14 Aralık 2013 1 TÜRKİYE DE SU ÜRÜNLERİ

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1247

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1247 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1247 KAHRAMANMARAŞ İLİNİN GENEL MEYVECİLİK DURUMU Mehmet SÜTYEMEZ*- M. Ali GÜNDEŞLİ" Meyvecilik kültürü oldukça eski tarihlere uzanan Anadolu'muz birçok meyve türünün anavatanı

Detaylı

PROGRAM EKİNİN GAYRİ RESMİ ÇEVİRİSİDİR. E K L E R EK 1.1... 4 DAİMİ İKAMET EDENLERİN SAYISI, TOPLAM NÜFUS, İLLERE GÖRE ŞEHİR VE KIRSAL

PROGRAM EKİNİN GAYRİ RESMİ ÇEVİRİSİDİR. E K L E R EK 1.1... 4 DAİMİ İKAMET EDENLERİN SAYISI, TOPLAM NÜFUS, İLLERE GÖRE ŞEHİR VE KIRSAL PROGRAM EKİNİN GAYRİ RESMİ ÇEVİRİSİDİR. E K L E R EK 1.1... 4 DAİMİ İKAMET EDENLERİN SAYISI, TOPLAM NÜFUS, İLLERE GÖRE ŞEHİR VE KIRSAL YERLEŞİMLERDEKİ NÜFUS %'Sİ... 4 EK 1.2... 6 KİŞİ BAŞI REEL GSYİH,

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL I.Bölüm Tarım Ekonomisi ve Politikası Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından

Detaylı

BALIKÇILIK ve SU ÜRÜNLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

BALIKÇILIK ve SU ÜRÜNLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ BALIKÇILIK ve SU ÜRÜNLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ III. SU ÜRÜNLERİ ÇALIŞTAYI 25.02.2015 ANTALYA 1 POTANSİYEL 2 SU ÜRÜNLERİ POTANSİYELİ Kaynak Sayı Alan (ha) Deniz 4 24 607 200 Doğal Göl 200 906 118 Baraj Gölü

Detaylı

TÜRKİYE Su Ürünleri Üretimi

TÜRKİYE Su Ürünleri Üretimi AKDENİZ GENEL BALIKÇILIK KOMİSYONU TOPLANTISI HOŞ GELDİNİZ TÜRKİYE Su Ürünleri Üretimi Yıllar Avcılık Yetiştiricilik Toplam (Ton) Miktar Oran Miktar Oran Ton % Ton % 2002 566.682 90,3 61.195 9,7 627.847

Detaylı

GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI:

GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: Ülkemizin güney doğusunda yer alan bölge nüfus ve yüzölçümü en küçük bölgemizdir. Akdeniz, Doğu Anadolu Bölgeleriyle, Suriye ve Irak Devletleriyle

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ Selin ŞEN Eylül 2012 SUNUM PLANI I. SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE YATIRIM II. ET ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE

Detaylı

Rize Yöresi Alabalık İşletmelerinin Yapısal ve Biyo-teknik Özellikleri

Rize Yöresi Alabalık İşletmelerinin Yapısal ve Biyo-teknik Özellikleri KSÜ. Fen ve Mühendislik Dergisi, 9(1), 2006 77 KSU. Journal of Science and Engineering 9(1), 2006 Rize Yöresi Alabalık İşletmelerinin Yapısal ve Biyo-teknik Özellikleri Hakan Murat BÜYÜKÇAPAR 1, Özgür

Detaylı

Çaldıran daha önceleri Muradiye İlçesinin bir kazası konumundayken 1987 yılında çıkarılan kanunla ilçe statüsüne yükselmiştir.

Çaldıran daha önceleri Muradiye İlçesinin bir kazası konumundayken 1987 yılında çıkarılan kanunla ilçe statüsüne yükselmiştir. Çaldıran Tarihçesi: İlçe birçok tarihi medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Medler, Bizanslılar, Urartular, İranlılar ve son olarak Osmanlı devleti bu ilçede hâkimiyet sürmüşlerdir. İlçenin tarih içerisindeki

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

DOĞU ANADOLU BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI:

DOĞU ANADOLU BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: DOĞU ANADOLU BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: Ülkemizin doğusunda yer alan bölge kabaca üçgene benzer. Marmara ve Ege Bölgeleri hariç her bölge ile komşudur. Suriye hariç bütün doğu komşularımızla

Detaylı

Büyük baş hayvancılık

Büyük baş hayvancılık Büyük baş hayvancılık hayvancılık faaliyetleri özellikle dağlık bir araziye sahip kırsal kesimlerde ön plana geçerek, birinci derecede etkili ekonomik Yakın yıllara kadar bir tarım ülkesi olarak kabul

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL 6.Bölüm Tarımsal Üretim Faktörleri Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından Faydalanılmıştır.

Detaylı

Dicle Vadisinde Pamuk Üretimi Yapan İşletmelerin Mekanizasyon Özelliklerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma

Dicle Vadisinde Pamuk Üretimi Yapan İşletmelerin Mekanizasyon Özelliklerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma Dicle Vadisinde Pamuk Üretimi Yapan İşletmelerin Mekanizasyon Özelliklerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma Abdullah SESSİZ 1, M. Murat TURGUT 2, F. Göksel PEKİTKAN 3 1 Dicle Üniversitesi, Ziraat Fakültesi,

Detaylı

SARAY Saray İlçesinin Tarihçesi:

SARAY Saray İlçesinin Tarihçesi: Saray İlçesinin Tarihçesi: Saray İlçesinin ne zaman ve kimler tarafından hangi tarihte kurulduğu kesin bilinmemekle beraber, bölgedeki yerleşimin Van Bölgesinde olduğu gibi tarih öncesi dönemlere uzandığı

Detaylı

KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ

KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ Okulumuz Gezi İnceleme ve Tanıtma Kulübümüz 17-18 Ocak 2015 tarihinde bir gece konaklamalı KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA gezisi gerçekleştirdi.. 17 Ocak 2015 Cumartesi sabahı

Detaylı

AR&GE BÜLTEN. İl nüfusunun % 17 si aile olarak ifade edildiğinde ise 151 bin aile geçimini tarım sektöründen sağlamaktadır.

AR&GE BÜLTEN. İl nüfusunun % 17 si aile olarak ifade edildiğinde ise 151 bin aile geçimini tarım sektöründen sağlamaktadır. İzmir İlinin Son 5 Yıllık Dönemde Tarımsal Yapısı Günnur BİNİCİ ALTINTAŞ İzmir, sahip olduğu tarım potansiyeli ve üretimi ile ülkemiz tarımında önemli bir yere sahiptir. Halen Türkiye de üretilen; enginarın

Detaylı

COĞRAFYA ARAZİ KULLANIMI VE ETKİLERİ ASLIHAN TORUK 11/F-1701

COĞRAFYA ARAZİ KULLANIMI VE ETKİLERİ ASLIHAN TORUK 11/F-1701 COĞRAFYA ARAZİ KULLANIMI VE ETKİLERİ ASLIHAN TORUK 11/F-1701 Türkiye de Arazi Kullanımı Türkiye yüzey şekilleri bakımından çok farklı özelliklere sahiptir. Ülkemizde oluşum özellikleri birbirinden farklı

Detaylı

Samsun İlinde Alabalık İşletmelerinin Yapısal ve Ekonomik Analizi* Structural and Economic Analysis of Trout Breeding Farms in Samsun Province

Samsun İlinde Alabalık İşletmelerinin Yapısal ve Ekonomik Analizi* Structural and Economic Analysis of Trout Breeding Farms in Samsun Province GOÜ. Ziraat Fakültesi Dergisi, 2009, 26(2), 97- Samsun İlinde Alabalık İşletmelerinin Yapısal ve Ekonomik Analizi* Oğuz Aydın 1 Murat Sayılı 2 1- Adnan Menderes Üniversitesi, Nazilli Meslek Yüksekokulu,

Detaylı

ÖSYM. Diğer sayfaya geçiniz KPSS / GYGK-CS

ÖSYM. Diğer sayfaya geçiniz KPSS / GYGK-CS 31. 32. Televizyonda hava durumunu aktaran sunucu, Türkiye kıyılarında rüzgârın karayel ve poyrazdan saatte 50-60 kilometre hızla estiğini söylemiştir. Buna göre, haritada numaralanmış rüzgârlardan hangisinin

Detaylı

1- Çevresine göre alçakta kalmış ve vadilerle derin yarılmamış düzlüklere ne denir?

1- Çevresine göre alçakta kalmış ve vadilerle derin yarılmamış düzlüklere ne denir? 1- Çevresine göre alçakta kalmış ve vadilerle derin yarılmamış düzlüklere ne denir? a. Ova b. Vadi c. Plato d. Delta 2- Coğrafi bölgelerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur? a. Coğrafi özellikleri

Detaylı

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ ARALIK 2014 101-1 Süt Üreten Tarımsal İşletmelere Yönelik Destekler Tarımsal işletmelerin sürdürülebilirliklerini ve birincil ürünlerin üretiminde genel performanslarını geliştirmek,

Detaylı

BARAJ GÖLLERİNDE AĞ KAFESLERDE BALIK YETİŞTİRİCİLİĞİ Doç. Dr. Şükrü YILDIRIM. Ege Üniversitesi, Su ürünleri Fakültesi, Yetiştiricilik Bölümü LOGO

BARAJ GÖLLERİNDE AĞ KAFESLERDE BALIK YETİŞTİRİCİLİĞİ Doç. Dr. Şükrü YILDIRIM. Ege Üniversitesi, Su ürünleri Fakültesi, Yetiştiricilik Bölümü LOGO BARAJ GÖLLERİNDE AĞ KAFESLERDE BALIK YETİŞTİRİCİLİĞİ Doç. Dr. Şükrü YILDIRIM Ege Üniversitesi, Su ürünleri Fakültesi, Yetiştiricilik Bölümü İçerik 1 Üretim Sahasının Seçimi 2 Yetiştiricilik Yapılan Sistemler

Detaylı

DEVLETİN ADI: Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı BAŞŞEHRİ: Londra YÜZÖLÇÜMÜ: 244.110 km2 NÜFUSU: 57.411.000 RESMİ DİLİ: İngilizce

DEVLETİN ADI: Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı BAŞŞEHRİ: Londra YÜZÖLÇÜMÜ: 244.110 km2 NÜFUSU: 57.411.000 RESMİ DİLİ: İngilizce İNGİLTERE DEVLETİN ADI: Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı BAŞŞEHRİ: Londra YÜZÖLÇÜMÜ: 244.110 km2 NÜFUSU: 57.411.000 RESMİ DİLİ: İngilizce DİNİ: Hıristiyanlık PARA BİRİMİ: Sterlin 1.

Detaylı

Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ

Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Memeli hayvanlardan elde edilen süt, bileşimi türden türe farklılık gösteren ve yavrunun ihtiyaç duyduğu bütün besin unsurlarını içeren

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ VE KÜLTÜR BALIKÇILIĞI

SU ÜRÜNLERİ VE KÜLTÜR BALIKÇILIĞI SU ÜRÜNLERİ VE KÜLTÜR BALIKÇILIĞI Türkiye kültür balıkçılığı için uygun iç sulara, tatlı sulara ve denizlere sahiptir. Kültür balıkçılığının geleceği tahminlerin ötesinde bir önem arz etmektedir. Dünyanın

Detaylı

Güzelbahçe İlçe Raporu

Güzelbahçe İlçe Raporu 2014-2023 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Mayıs, 2013 Nüfus Yapısı Genel Bilgiler Yüzölçümü, 2002: 116,91 km 2 Nüfus, ADNKS, 2012: 28.469 kişi Nüfus Yoğunluğu, 2012: 243 kişi Şehirleşme Oranı, 2012:

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER İsmail Güvenç* I. Kahramanmaraş'ta Sebze Tarımı 1Giriş Ülkemiz nüfusu, son sayıma göre 67 milyon

Detaylı

Ekonomik Rapor Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği / 307

Ekonomik Rapor Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği /  307 2.9 Bölgesel Düzeyde Seçilmiş Özet Göstergeler Bu bölümde gerek İBBS Düzey-2, gerekse İBBS Düzey-3 e göre seçilmiş olan özet göstergeleri çok daha yalın bir şekilde yorumlayabilmek üzere, sınıf sayısı

Detaylı

ORTAÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİ ARAŞTIRMA PROJELERİ YARIŞMASI ŞENKAYA İLÇE MERKEZİNİN MEKAN OLARAK DEĞİŞTİRİLMESİ PROJESİ ONUR PARLAK TUĞÇE YAĞIZ

ORTAÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİ ARAŞTIRMA PROJELERİ YARIŞMASI ŞENKAYA İLÇE MERKEZİNİN MEKAN OLARAK DEĞİŞTİRİLMESİ PROJESİ ONUR PARLAK TUĞÇE YAĞIZ ORTAÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİ ARAŞTIRMA PROJELERİ YARIŞMASI ŞENKAYA İLÇE MERKEZİNİN MEKAN OLARAK DEĞİŞTİRİLMESİ PROJESİ ONUR PARLAK TUĞÇE YAĞIZ Erzurum, 2015 Proje adı Şenkaya ilçe merkezinin mekan olarak değiştirilmesi

Detaylı

İZMİR İN SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDEKİ YERİ, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

İZMİR İN SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDEKİ YERİ, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ 2012 MART SEKTÖREL&BÖLGESEL İZMİR İN SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDEKİ YERİ, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Şebnem BORAN Su ürünleri sektörü, gerek istihdama olan katkısı gerekse de yarattığı katma değer ile stratejik

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

COĞRAFİ YAPISI VE İKLİMİ:

COĞRAFİ YAPISI VE İKLİMİ: TARİHİ : Batı Toroslar ın zirvesinde 1288 yılında kurulan Akseki İlçesi nin tarihi, Roma İmparatorluğu dönemlerine kadar uzanmaktadır. O devirlerde Marla ( Marulya) gibi isimlerle adlandırılan İlçe, 1872

Detaylı

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail.

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail. ÇANAKKALE İli, AYVACIK İLÇESİ, KÜÇÜKKUYU BELDESİ,TEPE MAHALLESİ MEVKİİ I17-D-23-A PAFTA, 210 ADA-16 PARSELE AİT REVİZYON+İLAVE NAZIM İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ AÇIKLAMA RAPORU Ö:1/5000 25/02/2015 Küçüksu Mah.Tekçam

Detaylı

Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi

Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi Yrd. Doç. Dr. Burhan ÜNAL Bozok Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Yozgat Su, tüm canlılar için bir ihtiyaçtır. Su Kaynaklarının

Detaylı

Gümüşhane İli Su Kaynakları ve Su Ürünleri Sektörünün Mevcut Durumu

Gümüşhane İli Su Kaynakları ve Su Ürünleri Sektörünün Mevcut Durumu GÜFBED/GUSTIJ (2014) 4 (2): 176-182 Research/Araştırma Gümüşhane İli Su Kaynakları ve Su Ürünleri Sektörünün Mevcut Durumu Hamdi AYDIN * Kocaeli Üniversitesi Gazanfer Bilge MYO, Karamürsel, Kocaeli, Türkiye

Detaylı

Tarım Sayımı Sonuçları

Tarım Sayımı Sonuçları Tarım Sayımı Sonuçları 2011 DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ İstatistik ve Araştırma Dairesi Ocak 2015 TARIM SAYIMININ AMACI Tarım Sayımı ile işletmenin yasal durumu, arazi kullanımı, ürün bazında ekili alan, sulama

Detaylı

Güzelbahçe İlçe Raporu

Güzelbahçe İlçe Raporu 2014-2023 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Mayıs, 2013 Nüfus Yapısı Genel Bilgiler Yüzölçümü, 2002: 116,91 km 2 Nüfus, ADNKS, 2012: 28.469 kişi Nüfus Yoğunluğu, 2012: 243 kişi Şehirleşme Oranı, 2012:

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ HANEHALKI İŞGÜCÜ İSTATİSTİKLERİ BİLGİ NOTU 2013 Yılı Türkiye İstatistik Kurumu 06/03/2014 tarihinde 2013 yılı Hanehalkı İşgücü İstatistikleri haber bültenini yayımladı. 2013 yılında bir önceki yıla göre;

Detaylı

TOKAT İLİ SU ÜRÜNLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİ İŞLETMELERİNİN YAPISAL VE BİYO-TEKNİK ANALİZİ H. Muhittin GÖREN Yüksek Lisans Tezi Su Ürünleri Mühendisliği

TOKAT İLİ SU ÜRÜNLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİ İŞLETMELERİNİN YAPISAL VE BİYO-TEKNİK ANALİZİ H. Muhittin GÖREN Yüksek Lisans Tezi Su Ürünleri Mühendisliği TOKAT İLİ SU ÜRÜNLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİ İŞLETMELERİNİN YAPISAL VE BİYO-TEKNİK ANALİZİ H. Muhittin GÖREN Yüksek Lisans Tezi Su Ürünleri Mühendisliği Anabilim Dalı Yrd. Doç. Dr. Nihat YEŞİLAYER 2013 Her hakkı

Detaylı

ISSN: El-Cezerî Fen ve Mühendislik Dergisi Cilt: 3, No: 2, 2016 ( )

ISSN: El-Cezerî Fen ve Mühendislik Dergisi Cilt: 3, No: 2, 2016 ( ) www.tubiad.org ISSN:2148-3736 El-Cezerî Fen ve Mühendislik Dergisi Cilt: 3, No: 2, 2016 (229-237) El-Cezerî Journal of Science and Engineering Vol: 3, No: 2, 2016 (229-237) ECJSE Makale / Research Paper

Detaylı

3.10. ÇEVRESEL SORUNLAR VE RİSK ALGISI

3.10. ÇEVRESEL SORUNLAR VE RİSK ALGISI 3.10. ÇEVRESEL SORUNLAR VE RİSK ALGISI 3.10.1. İstanbul da Çevresel Konular 3.10.1.1. Hava Kalitesi İstanbul un nüfusunun hızlı artışı ve kalitesiz yakıt kullanımı nedeniyle 1985 li yıllardan itibaren

Detaylı

Gümüşhane Đlinde Su Ürünlerinin Mevcut Durumu ve Potansiyeli

Gümüşhane Đlinde Su Ürünlerinin Mevcut Durumu ve Potansiyeli Đl Oluşunun 85. Yılında Gümüşhane Tarihi ve Ekonomisi Sempozyumu 25-26 Mayıs 2010 Gümüşhane Gümüşhane Đlinde Su Ürünlerinin Mevcut Durumu ve Potansiyeli Hamdi AYDIN *1 Özet: Gümüşhane ili sahip olduğu

Detaylı

Su Ürünleri Yetiştiriciliğinde Mevzuat

Su Ürünleri Yetiştiriciliğinde Mevzuat Su Ürünleri Yetiştiriciliğinde Mevzuat Nadir BAŞÇINAR KTÜ Deniz Bilimleri Fakültesi Çamburnu, Trabzon Alternatif İçsu Ürünleri Yetiştiriciliği Çalıştayı, Antalya 11-13 Ocak 2016 1380 SU ÜRÜNLERİ KANUNU

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Organik Tarım

Dünyada ve Türkiye de Organik Tarım Dünyada ve Türkiye de Organik Tarım Organik tarım, dünyada yaklaşık 130 ülkede yapılmakta ve organik tarım üretim alanı giderek artmaktadır. 2011 yılı verilerine göre dünyada 37 milyon hektar alanda organik

Detaylı

Neden Malatya ya yatırım yapmalı

Neden Malatya ya yatırım yapmalı Neden Malatya ya yatırım yapmalı 11 2011 Temel Bilgiler Malatya, Doğu Anadolu Bölgesinin ekonomik açıdan en gelişmiş ilidir. 2010 ADNKS verilerine göre il nüfusu 740.643, merkez nüfusu 500 bin civarında,

Detaylı

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI T.C. BARTIN VALİLİĞİ İL TARIM MÜDÜRLÜĞÜ 2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI YUSUF ALAGÖZ İL TARIM MÜDÜRÜ BARTIN DA DEMOGRAFİK YAPI 2009 YILI ADRESE DAYALI NÜFUS TESPİT ÇALIŞMASI SONUCUNDA İLİN TOPLAM NÜFUSU 188.449

Detaylı

TR62 ADANA-MERSİN BÖLGESİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ-2

TR62 ADANA-MERSİN BÖLGESİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ-2 TR62 ADANA-MERSİN Sİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ-2 BÜLTEN NO 2 TR62 ADANA-MERSİN Sİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER Çukurova Kalkınma Ajansı sorumluluk alanı olan TR62 Düzey 2 Bölgesi

Detaylı

TÜRKİYE DE TARIM ve HAYVANCILIK: SORUNLAR VE ÖNERİLER DOÇ.DR.BERRİN FİLİZÖZ

TÜRKİYE DE TARIM ve HAYVANCILIK: SORUNLAR VE ÖNERİLER DOÇ.DR.BERRİN FİLİZÖZ TÜRKİYE DE TARIM ve HAYVANCILIK: SORUNLAR VE ÖNERİLER DOÇ.DR.BERRİN FİLİZÖZ Tarım İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetidir. Türkiye nüfusunun yaklaşık %48.4

Detaylı

TR62 ADANA-MERSİN BÖLGESİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER

TR62 ADANA-MERSİN BÖLGESİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER TR62 ADANA-MERSİN Sİ TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER TR62 Bölgesi İstihdam Göstergeleri TR62 Sİ Tarım Sektörü İstihdam Oranı (Yüzde) 26,1 27,3 Sanayi Sektörü İstihdam Oranı (Yüzde) 21,5 25,4 Hizmet

Detaylı

Nüfus Dağılışını Etkileyen Faktörler İkiye Ayrılır: 1-Doğal Faktörler 2-Beşeri Faktörler

Nüfus Dağılışını Etkileyen Faktörler İkiye Ayrılır: 1-Doğal Faktörler 2-Beşeri Faktörler Nüfusun Dağılışında Etkili Faktörler Nüfus Dağılışını Etkileyen Faktörler İkiye Ayrılır: 1-Doğal Faktörler 2-Beşeri Faktörler 1-Doğal Faktörler: 1.İklim : Çok sıcak ve çok soğuk iklimler seyrek nüfusludur.

Detaylı

2016 Başkale nin Tarihçesi: Başkale Coğrafyası:

2016 Başkale nin Tarihçesi: Başkale Coğrafyası: Başkale nin Tarihçesi: Başkale Urartular zamanında Adamma olarak adlandırılan bir yerleşme yeriydi. Ermeniler buraya Adamakert ismini vermişlerdir. Sonraları Romalılar ve Partlar arasında sınır bölgesi

Detaylı

MURADİYE Nüfus Erkek Kadın Toplam Gürpınar Oran %52 % Kaynak: Tüik

MURADİYE Nüfus Erkek Kadın Toplam Gürpınar Oran %52 % Kaynak: Tüik Muradiye Tarihi: Muradiye, cumhuriyet ilanına kadar Kandahar ve Bargıri adıyla iki yerleşim birimi olarak anılırken cumhuriyet sonrası birleşerek Muradiye ismini almıştır. Tarihi ile ilgili fazla bilgi

Detaylı

KONYA-EREĞLİ TİCARET BORSASI TÜRKİYE DE VE İLÇEMİZDE HAYVANCILIK SEKTÖRÜ SORUNLARI

KONYA-EREĞLİ TİCARET BORSASI TÜRKİYE DE VE İLÇEMİZDE HAYVANCILIK SEKTÖRÜ SORUNLARI KONYA-EREĞLİ TİCARET BORSASI 2015 TÜRKİYE DE VE İLÇEMİZDE HAYVANCILIK SEKTÖRÜ SORUNLARI TÜRKİYE DE HAYVANCILIK SEKTÖRÜ Ülkemiz coğrafi özellikleri bakımından her türlü hayvansal ürün üretimi için uygun

Detaylı

IĞDIR ARALIK RÜZGÂR EROZYONU ÖNLEME PROJESİ İZLEME RAPORU

IĞDIR ARALIK RÜZGÂR EROZYONU ÖNLEME PROJESİ İZLEME RAPORU Rapor No. :1 Tarihi: 04/12/2012 IĞDIR ARALIK RÜZGÂR EROZYONU ÖNLEME PROJESİ İZLEME RAPORU Projenin Adı: Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi Proje Alanının Genel Özellikleri: Iğdır İli Aralık İlçesinde

Detaylı

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi KİMLİK KARTI Başkent: Roma Yüz Ölçümü: 301.225 km 2 Nüfusu: 60.300.000 (2010) Resmi Dili: İtalyanca Dini: Hristiyanlık Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 29.500 $ Şehir Nüfus Oranı: %79 Ekonomik Faal Nüfus

Detaylı

Comperative Cost Analysis of the Cage Farms and Land Based Farms of Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss L.) Abstract

Comperative Cost Analysis of the Cage Farms and Land Based Farms of Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss L.) Abstract Biyoloji Bilimleri Araştırma Dergisi 4 (1): 129-133, 2011 ISSN: 1308-3961, E-ISSN 1308-0261, www.nobel.gen.tr Kafes ve Karasal Tabanlı Alabalık (Oncorhynchus mykiss L.) Yetiştiriciliğinde Karşılaştırmalı

Detaylı

İspanya ve Portekiz de Tahıl ve Un Pazarı

İspanya ve Portekiz de Tahıl ve Un Pazarı İspanya ve Portekiz de Tahıl ve Un Pazarı İspanya da 120 un değirmeni olduğu bilinmektedir. Bu değirmenlerin çok büyük bir çoğunluğu yılda 2000 tonun üzerinde kapasiteyle çalışmaktadır. Pazarın yüzde 75

Detaylı

Tanımlar. Bölüm Çayırlar

Tanımlar. Bölüm Çayırlar Çayır-Mer a Ders Notları Bölüm 1 1 1.1. Çayırlar Bölüm 1 Tanımlar Genel olarak düz ve taban suyu yakın olan alanlarda oluşmuş, gür gelişen, sık ve uzun boylu bitkilerden meydana gelen alanlardır. Toprak

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1/64

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1/64 TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1/64 ALAN BELEDİYE, İLÇE VE KÖY SAYISI NÜFUS VE DEMOGRAFİ EĞİTİM ULUSAL HESAPLAR İŞGÜCÜ GİRİŞİM SAYISI KÜLTÜR SAĞLIK ULAŞTIRMA DIŞ TİCARET TURİZM TARIM ÇEVRE

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014 EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 214 SOSYAL YAPI EĞİTİM İŞGÜCÜ EKONOMİK DIŞ TİCARET BANKACILIK TURİZM SOSYAL YAPI GÖSTERGELERİ YILLAR VAN TÜRKİYE 199 637.433 56.473.35 2 877.524 67.83.524 21 1.35.418 73.722.988

Detaylı

Polonya ve Çek Cumhuriyeti nde Tahıl ve Un Pazarı

Polonya ve Çek Cumhuriyeti nde Tahıl ve Un Pazarı Polonya ve Çek Cumhuriyeti nde Tahıl ve Un Pazarı Polonya da 400-450 un değirmeni olduğu biliniyor. Bu değirmenlerin yıllık toplam kapasiteleri 6 milyon tonun üzerine. Günde 100 tonun üzerinde üretim gerçekleştirebilen

Detaylı

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015 KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

59 UNCU TOPÇU EĞİTİM TUGAY KOMUTANLIĞI ERZİNCAN

59 UNCU TOPÇU EĞİTİM TUGAY KOMUTANLIĞI ERZİNCAN 59 UNCU TOPÇU EĞİTİM TUGAY KOMUTANLIĞI ERZİNCAN 1. ULAŞIM BİLGİLERİ: a. Kara Yolu: 59 uncu Topçu Eğt.Tug.K.lığı Erzincan da bulunmaktadır. Erzincan otogarına her ilden ulaşım imkânı mevcuttur. Otogardan

Detaylı

BALIKESİR de. Yatırım Yapmak İçin 101 Neden

BALIKESİR de. Yatırım Yapmak İçin 101 Neden BALIKESİR de Yatırım Yapmak İçin 101 Neden Coğrafi Konum 1. Türkiye nin ekonomik hareketliliğinin en yüksek olduğu Marmara Bölgesi nde yer alması, 2. Marmara ve Ege Denizi ne kıyılarının bulunması, 3.

Detaylı

TEMEL ZOOTEKNİ KISA ÖZET KOLAY AÖF

TEMEL ZOOTEKNİ KISA ÖZET KOLAY AÖF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. TEMEL ZOOTEKNİ KISA ÖZET KOLAY AÖF Kolayaöf.com

Detaylı

Tokat ta Alabalık Yetiştiriciliği Yapan Karasal İşletmelerin Yapısal ve Biyo-Teknik Analizi

Tokat ta Alabalık Yetiştiriciliği Yapan Karasal İşletmelerin Yapısal ve Biyo-Teknik Analizi Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpasa University http://ziraatdergi.gop.edu.tr/ Araştırma Makalesi/Research Article JAFAG ISSN: 1300-2910

Detaylı

Tablo : Türkiye Su Kaynakları potansiyeli. Ortalama (aritmetik) Yıllık yağış 642,6 mm Ortalama yıllık yağış miktarı 501,0 km3

Tablo : Türkiye Su Kaynakları potansiyeli. Ortalama (aritmetik) Yıllık yağış 642,6 mm Ortalama yıllık yağış miktarı 501,0 km3 Dünyadaki toplam su miktarı 1,4 milyar km3 tür. Bu suyun % 97'si denizlerde ve okyanuslardaki tuzlu sulardan oluşmaktadır. Geriye kalan yalnızca % 2'si tatlı su kaynağı olup çeşitli amaçlar için kullanılabilir

Detaylı

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri Okyanuslar ve denizler dışında kalan ve karaların üzerinde hem yüzeyde hem de yüzey altında bulunan su kaynaklarıdır. Doğal Su Ekosistemleri Akarsular Göller Yer altı su kaynakları Bataklıklar Buzullar

Detaylı

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN KONYA TAM BİR FIRSAT KAPISI KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN 1. Genç ve Nitelikli İnsan Kaynağı 2. Stratejik Konum 3. Yatırımcılara Tahsis

Detaylı

10 m. Su Seviyesi ----------------------------------- 1 adet balık 0,25 kg (250 g) ise = 15700 kg balık = 62800 adet balık yapar.

10 m. Su Seviyesi ----------------------------------- 1 adet balık 0,25 kg (250 g) ise = 15700 kg balık = 62800 adet balık yapar. YUVARLAK AĞ KAFES = Çap: 10 m Su derinliği : 10 m 10 m 10 m Su Seviyesi ----------------------------------- HACİM: r 2 h : = 3,14 x 5 2 x 10 = 785 m 3 1 m 3 hacimden 20 kg balık elde edilecekse = 785 m

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDE DESTEKLEMELER. Fatma Tuğba ÇÖTELİ Ziraat Yük.Mühendisi Elazığ Su Ürünleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDE DESTEKLEMELER. Fatma Tuğba ÇÖTELİ Ziraat Yük.Mühendisi Elazığ Su Ürünleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDE DESTEKLEMELER Fatma Tuğba ÇÖTELİ Ziraat Yük.Mühendisi Elazığ Su Ürünleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Dünyada En Hızlı Büyüyen Gıda Sektörü SU ÜRÜNLERİ Sektörüdür Su Ürünleri Sektöründe;

Detaylı

EGE SU ÜRÜNLERİ VE HAYVANSAL MAMULLER İHRACATÇILARI BİRLİĞİ EGE İHRACATÇI BİRLİKLERİ

EGE SU ÜRÜNLERİ VE HAYVANSAL MAMULLER İHRACATÇILARI BİRLİĞİ EGE İHRACATÇI BİRLİKLERİ EGE SU ÜRÜNLERİ VE HAYVANSAL MAMULLER İHRACATÇILARI BİRLB RLİĞİ EGE İHRACATÇI I BİRLB RLİKLERİ Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği, i, Ege İhracatçı Birlikleri bünyesinde yer alan

Detaylı

AR&GE BÜLTEN 2012 EYLÜL SEKTÖREL TARIM KENTİ İZMİR

AR&GE BÜLTEN 2012 EYLÜL SEKTÖREL TARIM KENTİ İZMİR TARIM KENTİ İZMİR Şebnem BORAN Gözde SEVİLMİŞ Küresel iklim değişikliği, gıda fiyatlarındaki yükseliş, dünya nüfusundaki hızlı artış gibi gelişmelerin etkisiyle tarım sektörünün son derece stratejik bir

Detaylı

KONUYA GİRİŞ İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetine tarım denir. BÖLGELERE GÖRE TOPRAKLARDAN YARARLANMA

KONUYA GİRİŞ İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetine tarım denir. BÖLGELERE GÖRE TOPRAKLARDAN YARARLANMA GÜNÜMÜZDE ve GAP KONUYA GİRİŞ İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetine tarım denir. BÖLGELERE GÖRE TOPRAKLARDAN YARARLANMA Türkiye nüfusunun yaklaşık %48.4

Detaylı

KAVAK - SÖĞÜT 18.352 48.589 59.112 74.175 377.134 MEYVE DİĞER TARLA 3.969.837 Tablo 2

KAVAK - SÖĞÜT 18.352 48.589 59.112 74.175 377.134 MEYVE DİĞER TARLA 3.969.837 Tablo 2 KIRŞEHİR İLE İLGİLİ BAZI İSTATİSTİKLER 1. EKONOMİK YAPI 1.1. TARIM ve HAYVANCILIK Kırşehir, Türkiye'nin hububat depolarından biridir. Aynı zamanda Türkiye'nin önemli hayvan yetiştiricilik merkezlerinden

Detaylı

Türkiye nin Nüfus Özellikleri ve Dağılışı

Türkiye nin Nüfus Özellikleri ve Dağılışı Türkiye nin Nüfus Özellikleri ve Dağılışı 1 Nüfusun Yaş Gruplarına Göre Dağılımı Nüfus miktarı kadar önem taşıyan bir başka kriter de nüfusun yaş yapısıdır. Çünkü, yaş grupları nüfusun genel yapısı ve

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

Turkuaz Ege de Yemden Balığa

Turkuaz Ege de Yemden Balığa Turkuaz Ege de Yemden Balığa UZANAN yolculuk... Denİz dostu olduğumuzu DÜNYA BİLİYOR! Türkiye nin en güçlü ve büyük topluluklarından biri olan Yaşar Grubu nun tam entegrasyon felsefesi ile 1983 yılında

Detaylı

Teminat, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından verilen kapasite ile sınırlıdır.

Teminat, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından verilen kapasite ile sınırlıdır. 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanununun 12 nci maddesine istinaden, Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenen kapsam dâhilinde, Su Ürünleri Kayıt Sistemine (SKS) kayıtlı olan, deniz ve iç su tesislerinde yetiştirilen

Detaylı

11. -9, KENTLEŞME HIZLANIRKEN EĞITIMLI, GENÇ NÜFUS GÖÇ EDIYOR ORTA KARADENIZ DE KIRSAL KALKINMANIN ROLÜ VE TARIM TOPRAKLARININ KORUNMASI

11. -9, KENTLEŞME HIZLANIRKEN EĞITIMLI, GENÇ NÜFUS GÖÇ EDIYOR ORTA KARADENIZ DE KIRSAL KALKINMANIN ROLÜ VE TARIM TOPRAKLARININ KORUNMASI ORTA KARADENIZ DE KIRSAL KALKINMANIN ROLÜ VE TARIM TOPRAKLARININ KORUNMASI TR83 BÖLGESİ Samsun un da içinde yer aldığı TR83 bölgesi, toplam yüzölçümü 37.523 kilometrekare ile Türkiye nin yaklaşık yüzde

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/06/2016

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/06/2016 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/06/2016 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Tahsin KARABULUT

Yrd. Doç. Dr. Tahsin KARABULUT Yrd. Doç. Dr. Tahsin KARABULUT -İllerin Sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yapılan bu çalışmada niceliksel bir büyüme anlayışından ziyade, niteliksel bir Sosyo-ekonomik gelişme

Detaylı

AVUSTURYA VE MACARİSTAN DA TAHIL VE UN PAZARI

AVUSTURYA VE MACARİSTAN DA TAHIL VE UN PAZARI AVUSTURYA VE MACARİSTAN DA TAHIL VE UN PAZARI Avusturya da un üretimi sağlayan 180 civarında değirmen olduğu tahmin edilmektedir. Yüzde 80 kapasiteyle çalışan bu değirmenlerin ürettiği un miktarı 500 bin

Detaylı

DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014

DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014 DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

1. Nüfus değişimi ve göç

1. Nüfus değişimi ve göç Sulamanın Çevresel Etkileri Doğal Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Biyolojik ve Ekolojik Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Sağlık Etkileri 1.Nüfus değişimi ve göç 2.Gelir düzeyi ve işgücü 3.Yeniden yerleşim 4.Kültürel

Detaylı

MARMARA BÖLGESi. IRMAK CANSEVEN SOSYAL BiLGiLER ÖDEVi 5/L 1132

MARMARA BÖLGESi. IRMAK CANSEVEN SOSYAL BiLGiLER ÖDEVi 5/L 1132 MARMARA BÖLGESi IRMAK CANSEVEN SOSYAL BiLGiLER ÖDEVi 5/L 1132 COĞRAFİ KONUMU Marmara Bölgesi ülkemizin kuzeybatı köşesinde yer alır. Ülke yüz ölçümünün %8,5'i ile altıncı büyük bölgemizdir. Yaklaşık olarak

Detaylı

EK 1: TABLO VE ŞEKİLLER

EK 1: TABLO VE ŞEKİLLER EK 1: TABLO VE ŞEKİLLER NET OKULLULAŞMA TABLO 1: Türkiye Net Okullulaşma Oranı Trendleri (%) Kademe ve cinsiyet 2001-02 2002-03 2003-04 2004-05 2005-06 2006-07 2007-08 2008-09 2009-10 2010-11 5,40% 7,50%

Detaylı

TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA

TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA Ülkemizde Tarımsal Ormancılık Çalışmaları Ülkemizde tarımsal ormancılık çalışmalarını anlayabilmek için ülkemiz topraklarının yetişme ortamı özellikleri

Detaylı

ADNAN BEDLEK TÜİK KARS BÖLGE MÜDÜRÜ 13/07/2016

ADNAN BEDLEK TÜİK KARS BÖLGE MÜDÜRÜ 13/07/2016 ADNAN BEDLEK TÜİK KARS BÖLGE MÜDÜRÜ 13/07/2016 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ SU ÜRÜNLERİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ SU ÜRÜNLERİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ SU ÜRÜNLERİ ANABİLİM DALI SİVAS İLİ ALABALIK İŞLETMELERİNİN DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ YÜKSEK LİSANS TEZİ Hazırlayan Danışman : Burhan

Detaylı

GÖLMARMARA MAHALLESİ, 6920 VE 6921 PARSELLERE AİT

GÖLMARMARA MAHALLESİ, 6920 VE 6921 PARSELLERE AİT GÖLMARMARA (MANİSA) GÖLMARMARA MAHALLESİ, 6920 VE 6921 PARSELLERE AİT NAZIM İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ AÇIKLAMA RAPORU HAZIRLAYAN etüdproje TEL/FAKS:0 236 713 09 36 M. PAŞA CAD. UĞURSOY İŞHANI KAT:2 NO:146/217

Detaylı

Tokat ta Alabalık Yetiştiriciliği Yapan Karasal İşletmelerin Yapısal ve Biyo-Teknik Analizi

Tokat ta Alabalık Yetiştiriciliği Yapan Karasal İşletmelerin Yapısal ve Biyo-Teknik Analizi Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpasa University http://ziraatdergi.gop.edu.tr/ Araştırma Makalesi/Research Article JAFAG ISSN: 1300-2910

Detaylı

AVRUPA TOPLULUĞU PEGASO PROJESİ

AVRUPA TOPLULUĞU PEGASO PROJESİ AVRUPA TOPLULUĞU PEGASO PROJESİ 20 Şubat 2013 KÖYCEĞİZ - DALYAN ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ ALAN ÇALIŞMALARI AKDENİZ KIYI VAKFI Tanım BARSELONA SÖZLEŞMESİ 16 Şubat 1976 da, Barselona da Akdeniz ülkeleri

Detaylı

Kılıç Genel Bakış. Türkiye ve Avrupanın Lider Aquakültür firması 2. Tam entegre üretim yapısı. Sektörün uluslararası en önemli oyuncusu 3

Kılıç Genel Bakış. Türkiye ve Avrupanın Lider Aquakültür firması 2. Tam entegre üretim yapısı. Sektörün uluslararası en önemli oyuncusu 3 Kılıç Sunum Bodrum Kılıç Genel Bakış 1 Türkiye ve Avrupanın Lider Aquakültür firması 2 Tam entegre üretim yapısı 8 Sektörün uluslararası en önemli oyuncusu 3 Geniş ürün yelpazesi 7 Sürekli ve uygulanabilir

Detaylı

COĞRAFYA-2 TESTİ. eşittir. B) Gölün alanının ölçek yardımıyla hesaplanabileceğine B) Yerel saati en ileri olan merkez L dir.

COĞRAFYA-2 TESTİ. eşittir. B) Gölün alanının ölçek yardımıyla hesaplanabileceğine B) Yerel saati en ileri olan merkez L dir. 2012 LYS4 / COĞ-2 COĞRAFYA-2 TESTİ 2. M 1. Yukarıdaki Dünya haritasında K, L, M ve N merkezleriyle bu merkezlerden geçen meridyen değerleri verilmiştir. Yukarıda volkanik bir alana ait topoğrafya haritası

Detaylı