BİY 401 MİKROBİYOLOJİ DERSİ İMMÜNOLOJİ TERİMLERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BİY 401 MİKROBİYOLOJİ DERSİ İMMÜNOLOJİ TERİMLERİ"

Transkript

1 1 BİY 401 MİKROBİYOLOJİ DERSİ İMMÜNOLOJİ TERİMLERİ Doğuştan varolan direnç: Bir defa kızamık geçiren kişi ikinci defa yakalanmaz ve artık kızamığa karşı bağışıktır. Edinsel ya da kazanılmış direnç: Belirli etkenlere karşı sonradan bağışıklık kazanılması. Örnek: aşılama. İmmün tolerans: İmmün cevap oluşturamama durumu. İmmünsüpresyon: İmmün cevabın bastırılması. İmmünojen= Antijen (Ag): Organizmanın reseptörlerince tanınarak immün cevabı indükleyebilen maddelerdir. Birkaç şeker molekülü veya aa den oluşan bölgesi tanınmayı sağlar. Epitop: Ag üzerinde, tanınmayı sağlayan bölge. Antijen bağlama bölgesi (ABB): İmmün reseptörün Ag i tanıyan bölgesi. Primer lemfoid organlar: Lemfositlerin farklılaşma ve olgunlaşma yeri. Timus (T-hücresi olgunlaşma yeri), kemik iliği (B-hücreleri). Sekonder lemfoid organlar: Yüksek derecede organize olmuş, T- ve B-hücrelerini düzenli şekilde taşıyan yapılar: en önemli ikisi lemf bezleri ve dalak. Mukoza ile ilişkili lemfoid organlar (MALT). Kural olarak olgunlaşmamış hücreler içermezler. Primer ve sekonder lemfoid organlar vücut ağırlığının %1-2 sini oluştururlar. Antikor titresi: Ab titresi kandaki antikorların varlığını ve miktarını gösterir. Titre 4 katına artarsa antikor miktarı da artar. Titre, solüsyon defalarca sulandırılmasına rağmen istenen molekülün belirli miktarlarını tayin edebilir. Fab: Y harfine benzeyen immünoglobulin molekülünün kısa kolları. F c : Y harfine benzeyen immünoglobulin molekülünün gövdesi. THC=THR: T-hücre yüzey reseptörleri. MHC-I ve MHC-II içinde sunulan antijenleri = lineer peptidleri tanır. CD 3 molekülü. Hem humoral hem de hücresel cevapta etkilidir. CD4 + : T H hücrelerinin T-hücre reseptörleri. Fenotipik markırlar. MHC-II sınıf yapıları üzerinden lineer peptid halindeki antijenleri tanır. CD8 + : T C ve T D hücrelerinin T-hücre reseptörleri. Fenotipik markırlar. MHC-I sınıf yapıları üzerinden lineer peptid halindeki antijenleri tanır. Monoklonal antikor: Hücre kültüründe üretilen B-hücresi ile miyeloma hücresi hibridoma klonu tarafından Ag üzerindeki belirli tek bir epitop a özgül ve hepsi aynı olan Ab lar. Poliklonal antikor: Farklı antijen bağlama bölgeleri taşıyan B hücreleri farklı epitopları tanır. Bunlardan oluşan cevap poliklonaldır. MHC: Major histocompatibilite kompleksi. İnsanda HLA-geni (insan eritrosit antijeni; 6. kromozomda yerleşik) tarafından kodlanan üç grup proteindir. T hücrelerine cevap oluşturacak epitopu özel olukları içinde sunan proteinlerdir. MHC-Sınıf I: İnsan kaynaklı HLA-A, HLA-B, HLA-C molekülleri tüm insan hücreleri üzerinde eksprese edilerek endojen yol ile hücre yüzeyinde teşhir edilir. Endojen (kendi hücresine ait) veya viral antijenler bu yolla sunulur. Özgül TCR tarafından tanınır. MHC-Sınıf II: Eksojen yol ile daha önce fagozomda peptidlerine yıkılan antijen (eksojen) ER, golgi kompleksi ile dış yüzüyde sunulur. Özgül TCR tarafından tanınır. APC (ASH): Antijen sunan hücreler. Primer ve sekonder lemfoid organlardaki hücreler ile fagositler, MSS de astrositler, T H ya antijen sunan B lemfositleri. Dendiritik hücreler ve B- lemfositleri MHC II üzerinden Ag takdim ederler. Opsonizasyon: İnfeksiyöz ve genellikle kapsüllü bir mikrobun proteinlerle kaplanması ve fagositozunun sağlanması. Perforin: Sitotoksin. T C hücrelerin MHC-I antijen taşıyan hücrelerle temas ederek veya T H hücrelerden salınan IL-2 vasıtasıyla uyarılmasıyla aktif bir öldürücü haline dönüşmesi. Hedef hücreyi (APC) perforin salarak öldürür. Perforin hedef hücrenin membranında porlar oluşturan bir proteindir. Granzyme: Sitotoksin. T C hücrelerin virusle infekte hücreleri ve kanser hücrelerini öldürürken kulanır. Apoptozisi başlatan proteazlardır. Hedef hücreyi perforinlerin membranda açtığı delikten girerek öldürür.

2 2 NK (Doğal öldürücü hücreler): INF-γ ve TNF-α üreten büyük lemfositlerdir. Tümörlü ve virusla infekte hedef hücreleri tanıyıp öldürebilen hücrelerdir. Kemik iliği kök hücrelerinden gelişir. Yüzeyinde CD16 ve CD56 fenotipik markırlar bulunur. İnterlökin: Hücre etkileşmesini etkileyen sitokinler. İmmün Sistemin Hücreleri (Kaynak: değişik) Hücre Grubu Yüzey komponentleri Fonksiyonu B-lemfositleri Yüzey Ig i (Ag tanıma) Ag in direkt tanınması T-lemfositleri Ig Fc reseptörü MHC-sınıf II Majör Histokompatibilite Kompleksi (MHC) molekülü (Ag sunumu) CD3 molekülü Ab-üreten plazma hücrelerine farklılaşma MHC-sınıf II ile Ag sunumu Hem humoral hem de hücresel cevapta etkili T-hücre reseptörü (TCR, Ag tanıma) Helper T-hücre (T H ) CD4 molekülü MHC-sınıf II içinde sunulan Ag i tanır B- ve T C nin farklılaşmasını sağlar Macrofajları aktive eder Süpresör T-hücre (T S ) Sitotoksik T-hücre (CTL) CD8 molekülü CD8 molekülü Diğer hücrelerin faaliyetlerini downregüle eder (mani olur) MHC-sınıf I içinde sunulan Ag i tanır Uygun Ag i eksprese eden hücreleri öldürür Aksesuar hücreler Makrofajlar Değişken Ig Fc reseptörü Fagositoz ve hücrelerin öldürülmesi Ig in Fc kısmına bağlanır (fagositozu arttırır) Komplemanın C3b komponenti reseptörü Komplemanın C3b komponentine bağlanır (fagositozu arttırır) MHC-sınıf II molekülü MHC-sınıf II içinde Ag sunumu IL-1 (makrokin) salgılayarak T-hücre farklılaşması ve proliferasyonunu sağlar

3 3 T-hücre lemfokinleri tarafından uyarılabilir Dendritik hücreler MHC-sınıf II molekülü MHC-sınıf II içinde Ag sunumu Polimorfonükleer hücreler (PMN) Ig Fc reseptörü Ig in Fc kısmına bağlanır (fagositozu arttırır) Komplemanın C3b komponenti reseptörü Komplemanın C3b komponentine bağlanır (fagositozu arttırır) Killer hücreler Değişken Direkt hücre öldürülmesi NK hücreler Bilinmiyor Muhtelif hedef hücreleri öldürür (örnek tümör hücreleri, virusle-enfekte hücreler, transplante edilmiş hücreler) K hücreleri Ig Fc reseptörü Ig in Fc kısmına bağlanır Ab-le kaplı hedef hücreleri öldürür (Abbağımlı-hücre-aracılı sitotoksisite, ADCC) Mast hücreleri Yüksek afiniteli IgE Fc reseptörleri IgE ye bağlanarak allerjik reaksiyonları histamin salınması ile başlatır Sitokin: Omurgalı immün sisteminde, makrofaj ve T H tarafından salınan ve komşu hücrelerin regülatörü olan glikoprotein veya protein yapısında biyoaktif hormonlardır. Uygun reseptörleri olan hücreler tarafından tanınır ve onlara etki ederler. Hücre regülasyonunu sağlayan < 60,000 molekül ağırlıklı proteinler olarak ilk çalışmalarda tanımlanmışlardır. Lokal üretilirler. Kısa yarıömürlü ve çok az miktarı bile etkili biyoaktif moleküllerdir. Mitojen etkileri vardır. Hücre bölünmesini büyüme faktörleri ile birlikte düzenlerler. Mediyatörlerin serbestleştirilmesi, farklılaşma moleküllerinin ekspresyonu, belirli hücre yüzey moleküllerinin ekspresyonunun regülasyonu, yangıya durdurucu veya teşvik edici etkiler. İnflamasyona cevapta salınan sitokinler ve hormonlar, karaciğerden AFP (akut faz proteinleri) nin sentez ve salınmasını sağlar.

4 4 İnflamasyon Bölgesi Doku Hasarı Makrofajlar Sitokinler Epitel Hücreleri Fibroblastlar Beyin Kan B Lemfositleri ACTH AFP Salgısını Adrenal Bez Kci Ig ler Glukokortikoid AFP İMMÜNOLOJİ BİY 401 MİKROBİYOLOJİ (Davis, Solomon, Berg, 4 th Biology 6 th ed, Brock, Microbiology) ed. The World of Biology, Campbell, Farklılaşmış lökositler en ilkel olarak Echinodermata ve Tunicata da bulunur. Tunicata da lemf nodülleri de vardır. Omurgalılarda hem non-spesifik, hem de spesifik immün cevap vardır. Doğuştan varolan direnç: Bir defa kızamık geçirince ikinci defa geçirmez, bağışıktır. Kazanılmış dirence örnek ise aşılamadır. İnterferon Protein yapısında antiviral protein grubudur. Virüsler veya diğer intrasellüler parazitler (bakteri, fungi, protozoa) tarafından infeksiyon olduğunda belirli hücrelerden salgılanırlar. Interferon diğer komşu hücreleri belirli antiviral proteinleri sentezlemek üzere uyarır; böylece virüsün makromoleküllerinin sentezlenmesi önlenir. İnterferona maruz kalan hücrelerde oluşan virüs partikülleri hücreleri verimli şekilde infekte edemezler. İnterferon NK yı uyarır. NK vücutta viruslar tarafından değişikliğe uğrayan hücreleri tanıyarak hızlı şekilde öldürür. Fagositozla değil ancak öldüreceği hücrenin membranını patlatarak lizise sebep olur. M.O. lara direkt etki etmez. Günümüzde insan interferonu rekombinant DNA teknikleri kullanılarak sentezlenmekte ve viral infeksiyonlar yanında kanser tedavisinde de yararlanılmaktadır. İnflamasyon bir korunma mekanizmasıdır Kesik, diğer fiziki yaralanmalar, veya m.o.ların vücuda girmesiyle oluşan lokal cevaba inflamasyon (yangı) denir. Patojenler (hastalık etkeni) dokuları işgal ettiklerinde inflamasyon cevabını tetiklerler. Bölgedeki kan damarları genişler, infekte bölgeye daha fazla kan akımı sağlanır. Artan kan akışı derinin kırmızı görünmesine ve sıcaklaşmasına sebep olur. Bu bölgedeki kılcal damarlar daha geçirgenleşir; dokulara, damarlardan daha fazla sıvı geçer. İnterstisiyel sıvının hacmı arttıkça şişme (ödem) oluşur. Bunlar yangıdaki acıya sebep olur (hasarlı hücrelerden salınan bazı maddelerle birlikte). Yangının tipik 4 belirtisi vardır: kızarıklık, sıcaklık, ödem, acı (ağrı). Yangıdaki artan kan akışı infekte bölgeye çok sayıda fagositik hücre taşır. Permeabilite artmıştır. Bölgede ihtiyaç duyulan γ-globuliniler (antikorlar) kandan çıkıp dokulara geçerler. Dolaşımdan sıvı kaçışı olduğundan oksijen ve besin maddesi taşınması artar. İnflamasyon genellikle lokal ancak

5 5 bazan tüm vücut etkilenebilir. Makrofajlardan salınan interlökin 1 (peptid) hipotalamusdaki vücut termostatını etkiler. Bu etkiye prostaglandinler de katkıda bulunur. İnflamasyondaki ateşin mekanizması tipik bir klinik belirti olarak interlökin+prostaglandin etkisi sonucu oluşur. Ateş virusların faaliyetlerini de etkiler. Fe in dolaşmasını azaltır. M.O.lar Fe alamayınca metabolik yoldan dezavantajda olurlar, üremeleri olumsuz etkilenir. M.O. toksinleri de ateş çıkmasına sebep olur. İnflamasyonda fagositoz artar. Fagositler fagositoz yapan lökositlerdir. Kemik iliği kök hücresinden kaynaklanırlar. Nötrofil, eosinofil ve monosit tipiktir. Monositler birkaç saat kanda kalır sonra makrofaja farklılaşır. Kandaki tüm lökositlerin %60-70 i nötrofil, %5 i monosit ve %1.5 u eozinofildir. Eosinofiller parazitlere diğerlerinden daha etkilidir. M.O.ları ameboid hareketlerle içine alır ve fagozom oluşur. Lizozomlar fagozom membranına tutunur ve kaynaşır. Sindirim enzimleri lizozomdan bekteri üzerine salınır, fagozom membranı m.o. üzerine hidrojen peroksit, süperoksit anyonu ve nitrik oksit salar. Bunlar toksik oksijenlerdir. Bu maddeler bakteriyi yok eder. Makromoleküllerini yıkar. Bir nötrofil inaktive olana kadar yaklaşık 20 civarında bakteri fagosite edebilir, sonra ölür. Makrofaj hayatı boyunca yaklaşık 100 bakteriyi fagosite edebilir. Yüzeyinde Ig F C reseptörü taşır, bununla tanıyarak fagositozu arttırır. Komplemanın C3b komponentine bağlanarak fagositozu arttırır. MHC-sınıf II içinde antijen sunar. T hücre farklılaşmasını ve proliferasyonunu sağlayan makrokin (IL-1) salgılar. T-hücre lemfokinleri tarafından aktive edilir. Bakteriler fagositoza karşı koyabilir mi? Bazi m.o. fagosit lizozom membranını yok edebilen enzimler salgılayabilir. Bunlar sitoplazmaya geçip fagositi yok edebilir. Bazı m.o. ise hücre duvarı veya kapsül bulundurur. Makrofaj tutunamaz. Mycobacterium tuberculosis ise makrofaj içine alınır ancak lizozom tarafından sindirime direnç gösterir. Hatta makrofaj içinde üreyebilir. Bunların sayesinde lizozomal enzimlerin etkilerine direnç gösterir. Bazı makrofajlar gezicidir. Diğer bazıları akciğerlerdekiler gibi belirli bir yerde durup (giren hava gibi taşıyıcılarla taşınan) gelip geçen yabancı maddeleri fagosite eder. Dokularda daimi bulunanlara örnekler: aci-alveolar makrofaj, kci-kupffer hücreleri, böbrek-mesanglial hücreler, beyin-mikroglia hücreleri, bağ doku-histiositler, lemf düğümleri, dalak. Özgül Savunma Mekanizması Non-spesifik cevap infeksiyonu önleyip; yayılmasını önler. Bu arada özgül savunma sistemi birkaç günde aktive olur. Çok etkilidir. Özgül immünite; - antikorlar aracılığı ile immünite (humoral), - hücresel cevap (lemfositler saldırgan patojene direkt etki eder). İmmün cevapta 3 ana grup lökosit var: Lemfositler. Özgül cevabın esas hücreleri. Lemf dokusunda yerleşik. T-lemfositleri=T hücreleri; B- lemfositleri=b hücreleri; NK=doğal öldürücü hücreler. T ve B morfolojik olarak benzer. Olgunlaşma basamakları, fonksiyonları, reseptörleri ve yüzey markırları birbirinden farklıdır. Sitokin cevapları farklıdır. Lemfoid organlarda farklı bölmeleri işgal ederler. T-hücreleri: Sadece MHC-sınıf I ve MHC-sınıf II nin peptidlerle yaptığı lineer kompleksleri T hücreleri tanır. Kompleks 3 boyutlu yapıları sadece antikorlar (Ab) tanır. Kemik iliğindeki kök hücrelerden gelişir. Timus da işlem görür (timusdan gelişen= T kelimesi buradan gelir). Farklılaşırlar ve immün cevap verecek hale gelirler. Lemf nodülüne giderler. T hücreleri hücresel cevaptan sorumludur. Yüzeylerinde TCR denilen reseptörler vardır. Bunlar serbest veya bir antijenin parçası olarak çevrede dağınık şekilde bulunan epitopları tanıyamaz. MHC oluğunda sunulmaları gerekir. T hücre alt tipleri: 1- Sitotoksik T hücresi. Yüzeyinde CD8 + proteinini ifade eder -T hücreleri = T C Öldürücü T hücreleri, MHC-sınıf I üzerinde sunulan yabancı antijen taşıyan hücreleri tanır ve yok eder. IL yapar veya yapımını uyarır. 2- Yardımcı T hücresi. CD4 + - T hücreleri= T H. MHC-sınıf II içinde sunulan antijenleri tanır. B hücrelerinin ve T C hücrelerinin farklılaşmasını sağlar. Cevap sırasında diğer T hücrelerini, B hücrelerini ve makrofajları uyarır. IL yapar veya yapımını uyarır. 3- Süpresör T-hücresi. Yüzeyinde CD8 + proteinini ifade eder. T S baskılayıcı T hücresi 1- ve 2- nin aktivitesini inhibe eder. Diğer hücrelerin aşırı faaliyetlerini downregüle eder (mani olur). 4- T D gecikmiş T-hücresi.

6 6 B-hücreleri: Kemik iliğinden kaynaklanır. Kuşlarda özel dokuda işlem görür (bursa of fabricius=b adı buradan gelir). Diğer omurgalılarda nerede işlendikleri bilinmiyor. Antikor cevabından sorumludurlar. Her bir B hücresi değişik bir antijene bağlanmak için özelleşmiştir. Yüzeyinde IgM ve IgD bağlıdır. Reseptör görevi görürler. B hücresi belirli bir tip antijenle temasa geçince hızla bölünür ve benzer hücrelerden oluşan bir KLON meydana gelir. Bu hücreler plazma hücrelerine gelişir. RER çok gelişmiştir. Antikor sentezine yapısal adaptasyon vardır. Makrofaj m.o. veya patojeni yediği zaman patojenin çoğu antijenini sindirir; birazı kalır. Bu kalanları kendi yüzeyine çıkararak teşhir eder. Bu antijen lemfositlerin uyarılması için gereklidir. Makrofajlar ayrıca interlökin 1 salgılarlar. Bu da B ve yardımcı T hücrelerini aktive eder. Timus bezinin T hücrelerinin nasıl farklılaşacağını tarifi ve talimatları sadece doğumdan önce ve ilk birkaç ayda oluşur. Timus ayrıca endokrin bez gibi davranır. Timozinleri salgılar. T hücrelerinini timusu terk ettikten sonra farklılaşmalarını tamamlayıp immünolojik olarak aktif olamalarını sağlar. İmmün sistemin genel şeması aşağıda verilmiştir. Spesifik ve non-spesifik sistemler arasında kompleman sistemi yer almaktadır. Mide asit salgısı ve enzimlere örnek: lizozim, ter ve yağ bezleri salgılarının derinin ph ını 3-5 yapmaları, mikropların kolonizasyonunu engeller. Yoğun mukus salgısı ise mikropları hapseder. Patojen Saldırısı Spesifik olmayan savunma mekanizmaları Kompleman Spesifik savunma mekanizmaları (Ortak) Engeller Ağızdan alınan m.o lara karşı mide asit salgısı ve enzimler İnterferon Fagositler Yangı Fagositoz Hücresel immunite (selüler) lemfositler Antikorların aracılığı ile humoral immunite Antikorlar Deri Solunum yollarındaki yoğun mukus salgısı MHC: Majör histokompatibilite kompleksi. Vücudun kendisini yabancılardan ayırt etmesi ve tanıması bu grup antijene bağımlıdır. Her bireyde, her bir hücre yüzeyinde bulunan bu antijenler biyokimyasal parmakizi özelliğini taşır. Bu proteinleri kodlayan genler, 6. kromozomda birbirlerine bağlı olarak bulunur. İnsandaki MHC lere, HLA (Human leucocyte antigen group) denir. 6 Nolu kromozomda yerleşik 5 bağlı gen tarafından kodlanır. Aynı kişinin veya ikizlerin dokularında aynı HLA alelleri yani HLA antijenleri vardır. Humoral cevap (B hücresi cevabı) B hücre yüzeyindeki antikorlar IgM ve IgD dir. Bunlar reseptör görevi görür nm aralıkla dizilen epitopları T-hücre yardımı olmaksızın da tanıyabilirler. Örnek: viruslar, bakteriler, parazitler veya lipopolisakkarit (LPS). Makrofajın sunduğu belirli bir antijeni ona

7 7 uyan reseptörü taşıyan B-hücresi (yetkili B hücresi-competent B cell) tanır ve bağlayabilir. Alternatif olarak proses edilmiş antijeni taşıyan APC (makrofaj) ile temas eden T H makrofajın saldığı IL-1 ve temas olayı ile aktive olur ve B hücresi yüzeyindeki demin bahsedilen reseptörlerce tanınır ve T H tarafından salınan lemfokinlerle (muhtelif interlökinler) yetkili B hücresi aktive edilir. T hücreleri, B hücrelerinde olduğu gibi kendi yüzey reseptörleri ile antijeni direkt tanıma yetkisine sahip değildirler mutlaka T H tarafından uyarılmaları gerekir. Yani aracı hücre kullanırlar. Aktive olmuş yetkili B hücreleri büyür, mitozla bölünür ve klon oluşturur (aynı ata hücreden oluşan tüm hücreler klon dur). Klondaki hücrelerin bir kısmı Plazma hücrelerine farklılaşarak lemf nodülünde kalır, ürettiği antikorları lemfden kana ve hasta doluya gönderir. Diğer hücreler ise farklılaşmaz ve hafıza hücreleri olarak kalır. İnfeksiyon bittikten sonra bile antikor üretmeye devam eder. Aynı patojen vücuda tekrar girdiğinde dolaşan bu antikorlar onu işaretleyerek yok edilmesini sağlar. Bu arada hafıza hücreleri hızla bölünüp yeni plazma hücresi klonları oluştururlar. Antikor cevabı giderek artmıştır. Bir antijen molekülünün tamamı immün cevap uyarmaz. Sadece yüzeyde epitop denilen antijenik determinant bölgeler immün cevap oluşturur. Hapten kendi büyüklüğü antijen cevabı oluşturmaya yetmeyen; ancak belirli moleküllerle bağlanarak birlikte verilirse (Freund s adjuvant gibi) cevap oluşturan moleküllerdir. Genellikle küçük oldukları için immün cevap oluşturmak için yeterli değildirler. Ab üzerinda değişken=v (anahtar gibi Ag e uyan aa sekansı değişken) ve sabit=c bölgeler vardır. IgG molekülünde iki Fab olduğundan, bir Ab, 2 Ag tanır ve bağlanır. 5 Sınıf antikor vardır: Yapılarına göre adlandırılır. Ig= immünoglobulin in kısaltmasıdır. IgG ve IgM komplemanı bağlar. Klasik kompleman yolunu aktive eder. IgG- İnsanda toplam Ab ların %75-80 ini oluşturur, plasentadan sadece bu sınıf Ig geçer. Bakteri, virüs, bazı fungi ye karşı etkilidir. Kanla taşınır. NK ya bağlanarak Ab a bağımlı öldürücü etkide rol oynar gün yarı ömrü vardır. 4 alt sınıfı vardır. IgM- İnsanda toplam Ab ların %13 ünü oluşturur Basit omurgalılarda sadece IgM vardır. Virüslere karşı etkilidir. Kan gruplarının tiplendirilmesinde rol oynar. 5 altbirimli olduğundan büyüktür, plasentadan geçemez. İmmün cevapta ilk oluşan antikorlardır. 5 gün yarı ömrü vardır. 10 epitop bağlama bölgesi bulunur. Monomerleri B-lemfositlerinin yüzeyinde B-hücre reseptörü olarak bulunur. IgA- İnsanda toplam Ab ların %6-15 ini oluşturur. Vücut yüzeyindeki immüniteden sorumludur. Burun, solunum yolları, sindirim sistemi, gözyaşı, tükrük, süt ve vajinal salgı gibi vücut salgılarında koruyucudur. Teneffüs ve ağız yoluyla alınan patojenlerden vücudu korur. İki altbirimlidir: dimer. İnsanda kolostrumda da bulunur. 2 alt sınıfı vardır. 5 gün yarı ömrü vardır. Alternatif kompleman yolunu aktive eder. IgD- İnsanda toplam Ab ların %0.2 sini oluşturur (<%1). Görevi tam olarak bilinmiyor. 2 alt sınıfı vardır. Monomerleri B-lemfositlerinin yüzeyinde B-hücre reseptörü olarak bulunur. B- lemfosit aktivasyonunu veya süpresyonunu kontrol ediyor olabilir. Bazı B-hücrelerinin kişinin kendi bünyesine karşı Ab oluşturmasını engellediği düşünülmektedir. IgE- İnsanda toplam Ab ların %0.002 sini oluşturur. 2 gün yarı ömrü vardır.allerjik cevapta önemlidir. Parazit hastalıklarında yükselir. Bazofil ve mast hücresi yüzeyinde görülürler. Antijeni çapraz bağlayarak alerjinin mediyatörlerinin salınmasına sebep olurlar. Plasentadan geçer. Monomer halindedir. Örnek: Amfibilerde IgM ve IgG var. Kuşlarda IgM, IgG ve IgA var. İnsanda bütün beş sınıf Ab da bulunur. Kompleman sistemi Kompleman özgül değildir. IgG ve IgM birlikte makrofajları uyarırlar. Ag-Ab kompleksi halinde aktive olan her antijene kompleman saldırabilir. Komplemanda yaklaşık 20 protein vardır. Plazma ve diğer vücut sıvılarında bulunur. Normalde kompleman proteinleri

8 8 inaktiftir ama Ag-Ab kompleksi sistemi aktive eden bir seri reaksiyonu başlatır. Antikor, komplemanı adeta zamkla yapışmış gibi tutar. O arada kompleman proteinleri lizis yoluyla patojeni yok eder. Bazı kompleman proteinleri patojen hücrenin belirli bölümlerini tahrip eder. Diğerleri patojeni örtü gibi sarar. Bu da makrofajları, nötrofilleri uyararak ve patojeni daha kolay tanımalarını sağlayarak, fagositozu kolaylaştırır. İnflamasyon da kompleman sistemi tarafından arttırılır. Hücresel İmmünite Fagositler içinde yaşayan ya da fagositik olmayan hücreleri infekte eden m.o.lara karşı savunma mekanizmasıdır. T-hücreleri ve makrofajlar tarafından yürütülür. Özellikle viruslar, fungi ve vücut h.lerinin içinde yaşayan bakterilere karşı etkilidir. Bir patojen vücut hücresini istila ettiğinde konakçı hücrenin yüzeyindeki makromoleküller değişir. İmmün sistem değişen hücreyi kendinden olarak (kendi bünyesinden olarak algılayamaz) tanıyamaz. Yok etmek ister. T-hücreleri saldırır. Sitotoksik T-hücreleri kanser hücrelerine de saldırır ve maalesef nakil yapılmış yeni organın h.lerine de saldırır. Bütün bu olaylar T H aracılığı ile olur. İnterlökinler, interferonlar ve çeşitli diğer maddeler de T-hücreleri ve makrofajlar tarafından salınarak immün cevabı kontrol ederler. Süpresör T-hücreleri, T S, Ag tarafından uyarılır. Bu hücreler hem T-hücrelerini hem de B- hücrelerini kontrol eder. Yavaş bölünürler. T C ise çok hızlı bölünür. Oluşturacakları cevap biraz süre geçince oluşur. Primer ve Sekonder İmmün Cevap Vücudun Ag ile ilk karşılaşmasında primer immün cevap oluşur. Hayvana injeksiyon ile Ag verildikten 3-14 gün sonra kan plazmasında özgül Ab ortaya çıkar. İnjeksiyondan hemen sonra latent peryot var çünkü Ag nin lemfositler tarafından tanınıp klonların oluşmasına kadar geçen süre. İlk oluşan cevapta IgM vardır. Zirveye kadar Ab konsantrasyonu logaritmik artar. Aynı Ag aynı hayvana tekrar verildiğinde (yıllar geçse bile) sekonder cevap oluşur. İmmün sistemin hafızası vardır. Hafıza hücreleri hayvanın veya kişinin ömrü boyunca bulunur. Bu cevap kısa latent peryotlu, hızlı ve daha az Ag ile cevap oluşturabilecek güçtedir. Primer cevaptan daha fazla Ab oluşur. Kanda düştüğü miktar daha azdır. İkinci cevap ağırlıklı olarak humoraldir ve IgG dir. Aşılar sekonder cevabın kuvvetli olması için bazan tekrarlanır. Grip virüsü hayatını devam ettirebilmek için sık sık mutasyon geçirir, konakçının savunma sisteminden ve bilhassa hafıza B-hücrelerinden, böyle kaçmaya çalışır. Aktif bağışıklık: Çocukken geçirilen kızamık tekrar karşılaşılsa bile Ag ler hazır olarak bulunduğu için kişiyi korur. Bu aktif immünitedir ve doğaldır. Suni immünitede aşılama vardır. Hastalık etkeninin ölü veya zayıflatılmış hali süspansiyon halinde verilirse buna aşı denir. Pasif bağışıklık: Diğer bir organizmada oluşan ya da biyoteknoloji kullanılarak hazırlanan Ab lar canlıya hazır olarak verilir. Örnek, γ-globulin ihtiva eden ve ilgili Ag e karşı Ab bulunan serumun verilmesi. Uzun süreli bağışıklık sağlamaz. Annenin bebeğe (fetus iken) pasif immünite ile IgG yi plasentadan geçirerek vermesi. Ayrıca, emzirme devam ettiği sürece sütteki Ig ler bebek tarafından hazır alınır (bilhassa IgA). Kolostrum da (ağız) yenidoğanları içindeki IgA ve IgG ile korur. Otoimmün Hastalıklar Vücudun kendi doku Ag lerini tanımayıp bunlara karşı immün cevap oluşturmasıdır. Romatizma, multipl skleroz (MS), SLE (lupus), gençlik diyabeti, myastenia gravis gibi. Alerji Popülasyonun yaklaşık %10 unda alerji görülür. Bağ doku elemanlarından Mast hücrelerinin Ag ile karşılaşan B-lemfositleri tarafından üretilen özgül IgE leri yüzeyinde

9 9 ikişer immünoglubulin molekülü birer Ag molekülünü bağlamasıyla aktif olması ve biyoaktif mediyatörleri salgılamasıyla oluşan reaksiyondur. Serotonin, histamin, bradikinin gibi mediyatörler normalde mast hücresinde depo veziküllerinde tutulurken; uyarıldıklarında veziküllerden salınır ve alerjiye has ağrı, kızarıklık, ödem, vazodilatasyon ve kırmızılığa sebep olur. Kortizol: Adrenal korteksden salınır. İnflamasyon ve alerji bünyede stres oluşturur. Stresle savaşan hormon kortizoldür. İnflamasyonla mücadele eder. Lemf nodüllerini küçültür. Lökosit sayısını azaltır. Şokta ve organ nakillerinin red olayının önlenmesinde etkilidir.

I- Doğal-doğuştan (innate)var olan bağışıklık

I- Doğal-doğuştan (innate)var olan bağışıklık I- Doğal-doğuştan (innate)var olan bağışıklık Fagositik hücreler (makrofajlar, mast hücreleri) Kompleman sistemi(direkt bakteri hücre membranı parçalayarak diğer immün sistem hücrelerin bunlara atak yapmasına

Detaylı

DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM II. KAN-DOLAŞIM ve SOLUNUM DERS KURULU

DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM II. KAN-DOLAŞIM ve SOLUNUM DERS KURULU DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM II KAN-DOLAŞIM ve SOLUNUM DERS KURULU Doç.Dr. Engin DEVECİ İMMÜN SİSTEM TİPLERİ I- Doğal-doğuştan (innate)var olan bağışıklık Fagositik hücreler (makrofajlar, mast

Detaylı

ÇEKİRDEK EĞİTİM PROGRAMI

ÇEKİRDEK EĞİTİM PROGRAMI ÇEKİRDEK EĞİTİM PROGRAMI Tıp Fakülteleri Mezuniyet Öncesi İmmünoloji Eğitim Programı Önerisi in hücre ve dokuları ilgi hücrelerini isim ve işlevleri ile bilir. Kemik iliği, lenf nodu, ve dalağın anatomisi,

Detaylı

HUMORAL İMMUN YANIT 1

HUMORAL İMMUN YANIT 1 HUMORAL İMMUN YANIT 1 Antijen B lenfosit... HUMORAL İMMUN YANIT Antikor üretimi 2 Antijenini işlenmesi ve sunulması Yardımcı T-lenfosit aktivasyonu Yardımcı T hücre- B hücre ilişkisi B hücre aktivasyonu

Detaylı

HÜCRESEL İMMÜNİTENİN EFEKTÖR MEKANİZMALARI. Hücre İçi Mikropların Yok Edilmesi

HÜCRESEL İMMÜNİTENİN EFEKTÖR MEKANİZMALARI. Hücre İçi Mikropların Yok Edilmesi HÜCRESEL İMMÜNİTENİN EFEKTÖR MEKANİZMALARI Hücre İçi Mikropların Yok Edilmesi Hücre içi mikropları yok etmekle görevli özelleşmiş immün mekanizmalar hücre aracılı immüniteyi oluştururlar. Hücresel immünitenin

Detaylı

ayxmaz/biyoloji Olumsuz yanıtları: Alerjiler - normalde zararsız maddelere tepki Otoimmün hastalıklar (Diyabet)(Kendi dokularını yok eder)

ayxmaz/biyoloji Olumsuz yanıtları: Alerjiler - normalde zararsız maddelere tepki Otoimmün hastalıklar (Diyabet)(Kendi dokularını yok eder) Vücut Savunmasını Bağışıklık : potansiyel zararlı yabancı maddelere ve anormal hücrelere karşı vücudun ortaya koyduğu savunma yeteneğidir. Aşağıdaki faaliyetleri gerçekleştirir: virüsler ve bakterilere

Detaylı

LÖKOSİTLER,ÖZELLİKLERİ. ve İNFLAMASYON. 2009-2010 Dr.Naciye İşbil Büyükcoşkun

LÖKOSİTLER,ÖZELLİKLERİ. ve İNFLAMASYON. 2009-2010 Dr.Naciye İşbil Büyükcoşkun LÖKOSİTLER,ÖZELLİKLERİ ve İNFLAMASYON 2009-2010 Dr.Naciye İşbil Büyükcoşkun Dersin Amacı: * Yabancı maddeye karşı savunma? * Lökosit çeşitleri ve miktarları * Lökopoez * Fonksiyonel özellikleri * Monosit-

Detaylı

DOĞAL BAĞIŞIKLIK. Enfeksiyonlara Karşı Erken Savunma Sistemi

DOĞAL BAĞIŞIKLIK. Enfeksiyonlara Karşı Erken Savunma Sistemi DOĞAL BAĞIŞIKLIK Enfeksiyonlara Karşı Erken Savunma Sistemi DOĞAL BAĞIŞIKLIK Tüm çok hücreli canlılar mikroorganizmaların yol açacağı enfeksiyonlara karşı kendilerini korumak için intrensek savunma

Detaylı

DOĞAL BAĞIŞIKLIK. Prof. Dr. Dilek Çolak

DOĞAL BAĞIŞIKLIK. Prof. Dr. Dilek Çolak DOĞAL BAĞIŞIKLIK Prof. Dr. Dilek Çolak 1 DOĞAL BAĞIŞIKLIK İkinci savunma hattı birinci hat: fiziksel bariyerler Kazanılmış bağışık yanıtın aktivatörü ve kontrolörü 2 DOĞAL BAĞIŞIKLIK Kompleman proteinleri

Detaylı

Yapay Bağışık Sistemler ve Klonal Seçim. Bmü-579 Meta Sezgisel Yöntemler Yrd. Doç. Dr. İlhan AYDIN

Yapay Bağışık Sistemler ve Klonal Seçim. Bmü-579 Meta Sezgisel Yöntemler Yrd. Doç. Dr. İlhan AYDIN Yapay Bağışık Sistemler ve Klonal Seçim Bmü-579 Meta Sezgisel Yöntemler Yrd. Doç. Dr. İlhan AYDIN Bağışık Sistemler Bağışıklık sistemi insan vücudunun hastalıklara karşı savunma mekanizmasını oluşturan

Detaylı

Doğal Bağışıklık. İnsan doğar doğmaz hazırdır

Doğal Bağışıklık. İnsan doğar doğmaz hazırdır Doğal Bağışıklık 1 Doğal Bağışıklık İnsan doğar doğmaz hazırdır 2 Mikrop vücuda girdiği zaman doğal bağışıklık onunla saatler içinde savaşır. 3 Doğal bağışıklık ikinci görev olarak adaptif immün cevabı

Detaylı

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler EGZERSİZ VE KAN Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler Akciğerden dokulara O2 taşınımı, Dokudan akciğere CO2 taşınımı, Sindirim organlarından hücrelere besin maddeleri taşınımı, Hücreden atık maddelerin

Detaylı

ANTİJENLER VE YAPILARI

ANTİJENLER VE YAPILARI ANTİJENLER VE YAPILARI IMMUNOJEN VE ANTIJEN nedir? Immun cevap oluşturan yabancı maddeler antijen veya immunojen olabilir. Immunojen; İmmun yanıt meydana getirme kabiliyetindeki herhangi bir madde Antijen

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD

Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD KOMPLEMAN SİSTEMİ Kompleman sistem, (Compleman system) veya tamamlayıcı sistem, bir canlıdan patojenlerin temizlenmesine yardım eden biyokimyasal

Detaylı

İ. Ü İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Prof. Dr. Filiz Aydın

İ. Ü İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Prof. Dr. Filiz Aydın İ. Ü İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Prof. Dr. Filiz Aydın Hücre iletişimi Tüm canlılar bulundukları çevreden sinyal alırlar ve yanıt verirler Bakteriler glukoz ve amino asit gibi besinlerin

Detaylı

TİP I HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONU. Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu

TİP I HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONU. Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu TİP I HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONU Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONLARI TİP I TİP II TİPII TİPIII TİPIV TİPIV TİPIV İmmün yanıt IgE IgG IgG IgG Th1 Th2 CTL Antijen Solübl antijen Hücre/

Detaylı

DOĞAL İMMÜNİTE. Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu. İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

DOĞAL İMMÜNİTE. Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu. İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı DOĞAL İMMÜNİTE Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Bağışıklık? Konağın kendisinden yapısal olarak fark gösteren bir maddeyi yabancı olarak algılaması

Detaylı

DOKU. Dicle Aras. Doku ve doku türleri

DOKU. Dicle Aras. Doku ve doku türleri DOKU Dicle Aras Doku ve doku türleri Doku Bazı özel görevler üstlenmiş hücre topluluklarıdır. Bir doku aynı yönde özelleşmiş hücre ve hücreler arası maddelerin bir araya gelmesiyle oluşmuştur. İntrauterin

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 LERDE LABORATUVAR İPUÇLARI GENEL TARAMA TESTLERİ Tam kan sayımı Periferik yayma İmmünglobulin düzeyleri (IgG, A, M, E) İzohemaglutinin titresi (Anti A, Anti B titresi) Aşıya karşı antikor yanıtı (Hepatit

Detaylı

LÖKOSİT. WBC; White Blood Cell,; Akyuvar. Lökosit için normal değer : Lökosit sayısını arttıran sebepler: Lökosit sayısını azaltan sebepler:

LÖKOSİT. WBC; White Blood Cell,; Akyuvar. Lökosit için normal değer : Lökosit sayısını arttıran sebepler: Lökosit sayısını azaltan sebepler: LÖKOSİT WBC; White Blood Cell,; Akyuvar Lökositler kanın beyaz hücreleridir ve vücudun savunmasında görev alırlar. Lökositler kemik iliğinde yapılır ve kan yoluyla bütün dokulara ulaşır vücudumuzu mikrop

Detaylı

Bio 103 Gen. Biyo. Lab. 1

Bio 103 Gen. Biyo. Lab. 1 GENEL BİYOLOJİ LABORATUVARI 4. Laboratuvar: KAN DOKU Kan dokusunun görevleri 1 Kan dokusunun yapı elemanları 2 Kan grupları 12 İnce yayma kan preparatı tekniği 15 1. GİRİŞ Kan doku, atardamar, toplardamar

Detaylı

İmmün Sistemin Yapısı

İmmün Sistemin Yapısı ÜNİTE 10 İmmün Sistemin Yapısı Bu üniteyi çalıştıktan sonra, Amaçlar Organizmada bağışıklık sistemini oluşturan organlar ile Organizmada bağışıklık olaylarında rol alan hücreler hakkında bilgi edineceksiniz.

Detaylı

EDİNSEL BAĞIŞIKLIK MEKANİZMASI

EDİNSEL BAĞIŞIKLIK MEKANİZMASI EDİNSEL BAĞIŞIKLIK MEKANİZMASI 2009-2010, Dr.Naciye İşbil Büyükcoşkun Dersin amacı; Edinsel bağışıklık ve komponentleri Hücresel bağışıklık Humoral bağışıklık NK hücreleri İmmün sistem bozuklukları http://outreach.mcb.harvard.edu/animations/cellmediated.swf

Detaylı

LENFOİD DOKU. Lenfoid Organlar:

LENFOİD DOKU. Lenfoid Organlar: LENFOİD DOKU Lenfoid Organlar: Lenfoid organlar santral ve periferik olmak üzere iki gruba ayrılırlar. Santral organlar yeni lenfositlerin antijene bağımlı olmaksızın otonom olarak yapıldıkları ve immun

Detaylı

İmmün Sistemin Tanıtımı

İmmün Sistemin Tanıtımı İmmün Sistemin Tanıtımı Nurşen DÜZGÜN 97 İmmünite, yabancı ve zararlı olan her türlü maddeye (mikroorganizma, protein ve polisakkarid gibi) karşı organizmanın verdiği reaksiyonu tanımlayan bir kavramdır.

Detaylı

Kuramsal: 28 saat. 4 saat-histoloji. Uygulama: 28 saat. 14 saat-fizyoloji 10 saat-biyokimya

Kuramsal: 28 saat. 4 saat-histoloji. Uygulama: 28 saat. 14 saat-fizyoloji 10 saat-biyokimya HEMATOPOETİK SİSTEM Hematopoetik Sistem * Periferik kan * Hematopoezle ilgili dokular * Hemopoetik hücrelerin fonksiyon gösterdikleri doku ve organlardan meydana gelmiştir Kuramsal: 28 saat 14 saat-fizyoloji

Detaylı

BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ...

BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ... BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ... 1 Bilinmesi Gereken Kavramlar... 1 Giriş... 2 Hücrelerin Fonksiyonel Özellikleri... 2 Hücrenin Kimyasal Yapısı... 2 Hücrenin Fiziksel Yapısı... 4 Hücrenin Bileşenleri... 4

Detaylı

KANSER AŞILARI. Prof. Dr. Tezer Kutluk Hacettepe Üniversitesi

KANSER AŞILARI. Prof. Dr. Tezer Kutluk Hacettepe Üniversitesi KANSER AŞILARI Prof. Dr. Tezer Kutluk Hacettepe Üniversitesi Bir Halk Sağlığı Sorunu Şu an dünyada 24.600.000 kanserli vardır. Her yıl 10.9 milyon kişi kansere yakalanmaktadır. 2020 yılında bu rakam %50

Detaylı

Enfeksiyon Hastalıklarında İmmünoloji

Enfeksiyon Hastalıklarında İmmünoloji Enfeksiyon Hastalıklarında İmmünoloji Doç. Dr. Şükran Köse İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği Alerji ve İmmünoloji Birimi 1 İmmünite nedir?

Detaylı

AKUT VE KRONİK İNFLAMASYON DR. ESİN KAYMAZ BEÜTF PATOLOJİ AD

AKUT VE KRONİK İNFLAMASYON DR. ESİN KAYMAZ BEÜTF PATOLOJİ AD AKUT VE KRONİK İNFLAMASYON DR. ESİN KAYMAZ BEÜTF PATOLOJİ AD İNFLAMASYON( İLTİHAP) GENEL ÖZELLİKLERİ Canlı dokunun zedelenmeye karşı verdiği yanıt Fiziksel ajanlar Kimyasal maddeler Bağışıklık reaksiyonları

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 55. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-15 VİRÜSLER

ADIM ADIM YGS-LYS 55. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-15 VİRÜSLER ADIM ADIM YGS-LYS 55. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-15 VİRÜSLER Virüsler Hücresel yapı da dahil olmak üzere canlıların ortak özelliklerini göstermeyen canlılardır. Prokaryotlardan daha küçüklerdir.

Detaylı

FİZYOLOJİ LABORATUVAR BİLGİSİ VEYSEL TAHİROĞLU

FİZYOLOJİ LABORATUVAR BİLGİSİ VEYSEL TAHİROĞLU FİZYOLOJİ LABORATUVAR BİLGİSİ VEYSEL TAHİROĞLU Fizyolojiye Giriş Temel Kavramlar Fizyolojiye Giriş Canlıda meydana gelen fiziksel ve kimyasal değişikliklerin tümüne birden yaşam denir. İşte canlı organizmadaki

Detaylı

11. SINIF KONU ANLATIMI 29 ENDOKRİN SİSTEM 4 BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZLER)

11. SINIF KONU ANLATIMI 29 ENDOKRİN SİSTEM 4 BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZLER) 11. SINIF KONU ANLATIMI 29 ENDOKRİN SİSTEM 4 BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZLER) BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZ) Her bir böbreğin üst kısmında bulunan endokrin bezdir. Böbrekler ile doğrudan bir bağlantısı

Detaylı

OTOİMMUN HASTALIKLAR. Prof.Dr.Zeynep SÜMER

OTOİMMUN HASTALIKLAR. Prof.Dr.Zeynep SÜMER OTOİMMUN HASTALIKLAR Prof.Dr.Zeynep SÜMER İmmun tolerans Organizmanın kendinden olan antijeni tanıyarak bunlara karşı reaksiyon vermemesi durumuna İMMUN TOLERANS denir Otoimmunitenin oluşum mekanizmaları

Detaylı

Bağ doku. Mezodermden köken alır. En Yaygın bulunan dokudur ( Epitel, Kas, Kemik sinir)

Bağ doku. Mezodermden köken alır. En Yaygın bulunan dokudur ( Epitel, Kas, Kemik sinir) Bağ doku Mezodermden köken alır En Yaygın bulunan dokudur ( Epitel, Kas, Kemik sinir) Bağ dokunun Fonksiyonları Diğer organ ve dokuların Fonksiyonal ve yapısal desteğini sağlar. kan damarları aracılığı

Detaylı

ADRENAL KORTEKS HORMONLARI GLİKOKORTİKOİDLER. Doç. Dr. Fadıl Özyener Fizyoloji Anabilim Dalı

ADRENAL KORTEKS HORMONLARI GLİKOKORTİKOİDLER. Doç. Dr. Fadıl Özyener Fizyoloji Anabilim Dalı ADRENAL KORTEKS HORMONLARI GLİKOKORTİKOİDLER Doç. Dr. Fadıl Özyener Fizyoloji Anabilim Dalı Bu derste amaçlanan öğrencilerle; Glikokortikoid hormonların (GKH) sentez ve salgılanmasını, organizmadaki hücre,

Detaylı

Mikrop vücudumuza girdiği zaman

Mikrop vücudumuza girdiği zaman Doğal Bağışıklık 1 Doğal Bağışıklık 2 Mikrop vücudumuza girdiği zaman 3 İkinci görevi adaptif immün yanıtı uyarmaktır 4 Hafızası yoktur 5 Doğal Bağılık Yanıtın Kompenentleri 1. Anatomik yapı 2. Mekanik

Detaylı

Edinsel Bağışıklık: İmmun Yanıtın Özellikleri. Güher Saruhan- Direskeneli İTF Fizyoloji AD

Edinsel Bağışıklık: İmmun Yanıtın Özellikleri. Güher Saruhan- Direskeneli İTF Fizyoloji AD Edinsel Bağışıklık: İmmun Yanıtın Özellikleri Güher Saruhan- Direskeneli İTF Fizyoloji AD DOĞAL İMMUN SİSTEM ÖZGÜL İMMUN SİSTEM İNFEKSİYÖZ AJAN FAGOSİTOZ ENDOSİZTOZ B HÜCRE UYARISI EFEKTÖR T HÜCRE UYARI

Detaylı

Antikorlar, üretimlerini sağlayan antijen ile özgün tepkime veren globülin yapısında proteinlerdir. immunoglobülinler

Antikorlar, üretimlerini sağlayan antijen ile özgün tepkime veren globülin yapısında proteinlerdir. immunoglobülinler Antikorlar, üretimlerini sağlayan antijen ile özgün tepkime veren globülin yapısında proteinlerdir immunoglobülinler Kan plazmasındaki proteinlerin %12-19 u Antikorlar gamaglobülinlerdir Tisselius 1937

Detaylı

İMMÜN SİSTEMİN YANITLARI. Prof Dr TAŞKIN ŞENTÜRK Adnan Menderes ÜTF, İç Hastalıkları AD- İmmünoloji BD

İMMÜN SİSTEMİN YANITLARI. Prof Dr TAŞKIN ŞENTÜRK Adnan Menderes ÜTF, İç Hastalıkları AD- İmmünoloji BD İMMÜN SİSTEMİN YANITLARI Prof Dr TAŞKIN ŞENTÜRK Adnan Menderes ÜTF, İç Hastalıkları AD- İmmünoloji BD Organizmanın yabancı madde (mikroorganizmalar, protein ve polisakkarit gibi makro moleküller vs) ile

Detaylı

11. SINIF KONU ANLATIMI 43 SİNDİRİM SİSTEMİ 2 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI

11. SINIF KONU ANLATIMI 43 SİNDİRİM SİSTEMİ 2 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI 11. SINIF KONU ANLATIMI 43 SİNDİRİM SİSTEMİ 2 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI 4) Mide Tek gözlü torba şeklinde olan, kaburgaların ve diyaframın altında karın boşluğunun sol üst bölgesinde, yemek borusu ve ince

Detaylı

Sitokinler. Dr. A. Gökhan AKKAN İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji Ab. Dalı www.farmakoloji.org

Sitokinler. Dr. A. Gökhan AKKAN İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji Ab. Dalı www.farmakoloji.org Sitokinler Dr. A. Gökhan AKKAN İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji Ab. Dalı www.farmakoloji.org Sitokinler Doğal ve adaptif immünitede rol alan ve hücrelerin immün fonksiyonlarını

Detaylı

Doku lezyonları oluşturacak kadar kuvvetli olan zararlı uyarılar birçok algojenik ve pro-enflamatuar kimyasal medyatörlerin salınımına yol açar.

Doku lezyonları oluşturacak kadar kuvvetli olan zararlı uyarılar birçok algojenik ve pro-enflamatuar kimyasal medyatörlerin salınımına yol açar. AĞRI ve İNFLAMASYON Yrd.Doç.Dr. Levent Yazmalar Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilimdalı AĞRI Ağrı tarihi insanlık tarihi kadar eskidir. Uluslararası Ağrı Araştırmaları Teşkilatı (IASP) Tanımı

Detaylı

HÜCRE FİZYOLOJİSİ Hücrenin fiziksel yapısı. Hücre membranı proteinleri. Hücre membranı

HÜCRE FİZYOLOJİSİ Hücrenin fiziksel yapısı. Hücre membranı proteinleri. Hücre membranı Hücrenin fiziksel yapısı HÜCRE FİZYOLOJİSİ Hücreyi oluşturan yapılar Hücre membranı yapısı ve özellikleri Hücre içi ve dışı bileşenler Hücre membranından madde iletimi Vücut sıvılar Ozmoz-ozmmotik basınç

Detaylı

LİZOZOMLAR Doç. Dr. Mehmet Güven

LİZOZOMLAR Doç. Dr. Mehmet Güven LİZOZOMLAR Doç.. Dr. Mehmet GüvenG Lizozomlar tek bir membran ile çevrili evrili veziküler yapılı organellerdir. Lizozomlar eritrosit dışıd ışındaki tüm t m hayvan hücrelerinde h bulunur. Ortalama olarak

Detaylı

ÇOK HÜCRELİ ORGANİZMALARIN GELİŞİMİ

ÇOK HÜCRELİ ORGANİZMALARIN GELİŞİMİ ÇOK HÜCRELİ ORGANİZMALARIN GELİŞİMİ Seçici gen ifadesi embriyonun gelişmesini sağlayan 4 temel işlevi denetler: 1. Hücre çoğalması 2. Hücre farklılaşması 3. Hücre etkileşimleri 4. Hücre hareketi HÜCRE

Detaylı

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ Kan, kalp, dolaşım ve solunum sistemine ait normal yapı ve fonksiyonların öğrenilmesi 1. Kanın bileşenlerini, fiziksel ve fonksiyonel özelliklerini sayar, plazmanın

Detaylı

EMBRİYONAL DÖNEMDE İSTEMLİ GEBELİK. TERMİNASYONU ve SPONTAN ABORTUS YAPMIŞ. HASTALARDA EMBRİYONAL ve MATERNAL DOKULARDA İMMUNOGLOBULİN DAĞILIMININ

EMBRİYONAL DÖNEMDE İSTEMLİ GEBELİK. TERMİNASYONU ve SPONTAN ABORTUS YAPMIŞ. HASTALARDA EMBRİYONAL ve MATERNAL DOKULARDA İMMUNOGLOBULİN DAĞILIMININ T.C. Sağlık Bakanlığı Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği Klinik Şefi: Doç. Dr. Cem FIÇICIOĞLU EMBRİYONAL DÖNEMDE İSTEMLİ GEBELİK

Detaylı

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ Beslenme Boşaltım Üreme Büyüme Uyarıları algılama ve cevap verme Hareket Solunum Hücreli yapı

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ Beslenme Boşaltım Üreme Büyüme Uyarıları algılama ve cevap verme Hareket Solunum Hücreli yapı CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ Beslenme Boşaltım Üreme Büyüme Uyarıları algılama ve cevap verme Hareket Solunum Hücreli yapı Hayvan hücreleri mikroskop ile incelendiğinde hücre şekillerinin genelde yuvarlak

Detaylı

SAĞLIKLI GEBELERDE ADENOZİN DEAMİNAZ VE İZOENZİMLERİ NİN DEĞERLENDİRİLMESİ

SAĞLIKLI GEBELERDE ADENOZİN DEAMİNAZ VE İZOENZİMLERİ NİN DEĞERLENDİRİLMESİ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI HASEKİ EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ BİYOKİMYA VE KLİNİK BİYOKİMYA LABORATUVARI ŞEF : Uzm. Dr. NEZAKET EREN SAĞLIKLI GEBELERDE ADENOZİN DEAMİNAZ VE İZOENZİMLERİ NİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Detaylı

* Madde bilgisi elektromanyetik sinyaller aracılığı ile hücre çekirdeğindeki DNA sarmalına taşınır ve hafızalanır.

* Madde bilgisi elektromanyetik sinyaller aracılığı ile hücre çekirdeğindeki DNA sarmalına taşınır ve hafızalanır. Sayın meslektaşlarım, Kişisel çalışmalarım sonucu elde ettiğim bazı bilgileri, yararlı olacağını düşünerek sizlerle paylaşmak istiyorum. Çalışmalarımı iki ana başlık halinde sunacağım. MADDE BAĞIMLILIĞI

Detaylı

MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015

MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015 Canlıların prokaryot ve ökoaryot olma özelliğini hücre komponentlerinden hangisi belirler? MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015 B. Stoplazmik membran C. Golgi membranı D. Nükleer membran E. Endoplazmik retikulum

Detaylı

ÜNİTE 11. İmmünglobulinler (Antikorlar) Amaçlar. İçindekiler. Öneriler. Bu üniteyi çalıştıktan sonra;

ÜNİTE 11. İmmünglobulinler (Antikorlar) Amaçlar. İçindekiler. Öneriler. Bu üniteyi çalıştıktan sonra; ÜNİTE 11 İmmünglobulinler (Antikorlar) Bu üniteyi çalıştıktan sonra; Amaçlar Vücut savunmasında önemli rolleri olan immünglobulinlerin (= antikorların) yapısını, İmmünglobulinlerin çeşitlerini ve bunların

Detaylı

AŞI ve SERUMLAR. Dr. Sibel AK

AŞI ve SERUMLAR. Dr. Sibel AK AŞI ve SERUMLAR Dr. Sibel AK Bugün; Ak#f İmmünizasyon Bakteriyel Aşılar Viral Aşılar Aşı Takvimi Pasif İmmünizasyon Aşı Etkileşimleri Tanımlar İmmünite (Bağışıklık): Konağın, kendisinden farklı yapıya

Detaylı

Tam Kan; Hemogram; CBC; Complete blood count

Tam Kan; Hemogram; CBC; Complete blood count TAM KAN SAYIMI Tam Kan; Hemogram; CBC; Complete blood count Tam kan sayımı kanı oluşturan hücrelerin sayılmasıdır, bir çok hastalık için çok değerli bilgiler sunar. Test venöz kandan yapılır. Günümüzde

Detaylı

Savunma Sistemi: İmmün Yanıt

Savunma Sistemi: İmmün Yanıt Savunma Sistemi: İmmün Yanıt Etkeni ilk karşılayan: Doğal Bağışıklık İkinci aşamada : Özgül bağışıklık Nature Rev Immunol 2004;4:841 ANTİMİKROBİK PEPTİDLER - Defensinler - Katelisidinler - Eozinofil kökenli

Detaylı

Dr. Gaye Erten. 21. Ulusal İmmünoloji Kongresi, 9 Nisan 2011, Marmaris

Dr. Gaye Erten. 21. Ulusal İmmünoloji Kongresi, 9 Nisan 2011, Marmaris Dr. Gaye Erten 21. Ulusal İmmünoloji Kongresi, 9 Nisan 2011, Marmaris Fig 2 Source: Journal of Allergy and Clinical Immunology 2011; 127:701-721.e70 (DOI:10.1016/j.jaci.2010.11.050 ) Copyright 2011 American

Detaylı

Dolaşım Sistemi. Dolaşım sistemi, kan, kan plazması, şekilli elemanları. Dicle Aras

Dolaşım Sistemi. Dolaşım sistemi, kan, kan plazması, şekilli elemanları. Dicle Aras Dolaşım Sistemi Dicle Aras Dolaşım sistemi, kan, kan plazması, şekilli elemanları 3.9.2015 1 Dolaşım Dolaşım sistemi taşıyıcı bir sistemdir. İki başlık altında incelenir. Kardiyovasküler sistem; kan, kalp

Detaylı

ARI ZEHİRİ BİLEŞİMİ, ÖZELLİKLERİ, ETKİ MEKANİZMASI. Dr. Bioch.Cristina Mateescu APİTERAPİ KOMİSYONU

ARI ZEHİRİ BİLEŞİMİ, ÖZELLİKLERİ, ETKİ MEKANİZMASI. Dr. Bioch.Cristina Mateescu APİTERAPİ KOMİSYONU ARI ZEHİRİ BİLEŞİMİ, ÖZELLİKLERİ, ETKİ MEKANİZMASI Dr. Bioch.Cristina Mateescu APİTERAPİ KOMİSYONU Arı Zehiri - Tanım Arı zehiri, bal arıları tarafından öncelikle memelilere ve diğer iri omurgalılara karşı

Detaylı

*Barsak yaraları üzerine çalışmalarda probiyotikler, yaraların iyileşmesi ve kapanması amaçlı test edilmiştir.

*Barsak yaraları üzerine çalışmalarda probiyotikler, yaraların iyileşmesi ve kapanması amaçlı test edilmiştir. * *Aşılama öncesinde ve beraberinde probiyotik kullanma veya aşının içine serokonversiyon oranını arttıracağına inanılan suşların eklenmesi ilgili çalışmalar son birkaç yılda hızla artmıştır. *Şimdiye

Detaylı

Stres Koşulları ve Bitkilerin Tepkisi

Stres Koşulları ve Bitkilerin Tepkisi Stres Koşulları ve Bitkilerin Tepkisi Stres nedir? Olumsuz koşullara karşı canlıların vermiş oldukları tepkiye stres denir. Olumsuz çevre koşulları bitkilerde strese neden olur. «Biyolojik Stres»: Yetişme

Detaylı

YGS ANAHTAR SORULAR #3

YGS ANAHTAR SORULAR #3 YGS ANAHTAR SORULAR #3 1) Bir insanın kan plazmasında en fazla bulunan organik molekül aşağıdakilerden hangisidir? A) Mineraller B) Su C) Glikoz D) Protein E) Üre 3) Aşağıdakilerden hangisi sinir dokunun

Detaylı

ÜNİTE 13. İnfeksiyonlara Karşı Savunma. Amaçlar. İçindekiler. Öneriler. Bu üniteyi çalıştıktan sonra;

ÜNİTE 13. İnfeksiyonlara Karşı Savunma. Amaçlar. İçindekiler. Öneriler. Bu üniteyi çalıştıktan sonra; ÜNİTE 13 İnfeksiyonlara Karşı Savunma Bu üniteyi çalıştıktan sonra; Amaçlar Vücudumuzun infeksiyonlara karşı hangi koruyucu mekanizmalara sahip olduğunu, İnfeksiyonlara karşı savunmada doğal direncin önemini,

Detaylı

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları HEPATİT B TESTLERİ Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları Hepatit B virüs enfeksiyonu insandan insana kan, semen, vücut salgıları ile kolay bulaşan yaygın görülen ve ülkemizde

Detaylı

ENDOKRİN SİSTEM #4 SELİN HOCA

ENDOKRİN SİSTEM #4 SELİN HOCA ENDOKRİN SİSTEM #4 SELİN HOCA ADRENAL BEZ MEDULLA BÖLGESİ HORMONLARI Böbrek üstü bezinin öz bölgesi, embriyonik dönemde sinir dokusundan gelişir bu nedenle sinir sisteminin uzantısı şeklindedir. Sempatik

Detaylı

İMMÜN SİSTEM HASTALIKLARI VE BAKIMI. Öğr. Gör. Dr. Ayşegül Öztürk Birge ARALIK 2016

İMMÜN SİSTEM HASTALIKLARI VE BAKIMI. Öğr. Gör. Dr. Ayşegül Öztürk Birge ARALIK 2016 İMMÜN SİSTEM HASTALIKLARI VE BAKIMI Öğr. Gör. Dr. Ayşegül Öztürk Birge ARALIK 2016 İmmünite ile allerji arasında yakın bir ilişki vardır. İmmünite antikorlarla vücudu korumak, Allerji ise, antikorlarla

Detaylı

Doç.Dr. Gülbu IŞITMANGİL Hücresel İmmün Cevap İntrasellüler antijenlere antikorlar etkisiz olduğu için hücresel immünite ile cevap verilir. Hücresel immünitede başlıca iki T hücre popülasyonu vardır: CD4+

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

VİRUSLARIN HÜCRE KÜLTÜRÜNDE ÜRETİLMESİ

VİRUSLARIN HÜCRE KÜLTÜRÜNDE ÜRETİLMESİ VİRUSLARIN HÜCRE KÜLTÜRÜNDE ÜRETİLMESİ Prof.Dr. Yılmaz Akça Prof.Dr. Feray Alkan Prof.Dr. Aykut Özkul Prof.Dr. Seval Bilge-Dağalp Prof.Dr. M. Taner Karaoğlu Prof.Dr. Tuba Çiğdem Oğuzoğlu VİRUSLARIN HÜCRE

Detaylı

ANTRAKS (ŞARBON) septisemik, bulaşıcı, zoonoz

ANTRAKS (ŞARBON) septisemik, bulaşıcı, zoonoz ANTRAKS (ŞARBON) septisemik, bulaşıcı, zoonoz ÖLÜMden hemen önce ya da sonra doğal boşluklardan KAN PIHTILAŞMAMA KOYU RENK alma DALAKta büyüme ÖDEM ETİYOLOJİ Bacillus anthracis Gram pozitif kapsüllü *

Detaylı

ENDOTEL YAPISI VE İŞLEVLERİ. Doç. Dr. Esra Atabenli Erdemli

ENDOTEL YAPISI VE İŞLEVLERİ. Doç. Dr. Esra Atabenli Erdemli ENDOTEL YAPISI VE İŞLEVLERİ Doç. Dr. Esra Atabenli Erdemli Endotel, dolaşım sistemini döşeyen tek katlı yassı epiteldir. Endotel hücreleri, kan damarlarını kan akımı yönünde uzunlamasına döşeyen yassı,

Detaylı

YARA İYİLEŞMESİ. Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger

YARA İYİLEŞMESİ. Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger YARA İYİLEŞMESİ Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger YARA Doku bütünlüğünün bozulmasıdır. Cerrahi ya da travmatik olabilir. Akut Yara: Onarım süreci düzenli ve zamanında gelişir. Anatomik ve fonksiyonel bütünlük

Detaylı

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü Tip 1 diyabete giriş Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü ENTERNASYONAL EKSPER KOMİTE TARAFINDAN HAZIRLANAN DİABETİN YENİ SINIFLAMASI 1 - Tip 1 Diabetes

Detaylı

YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #7

YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #7 YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #7 1) 48 saat karanlıkta bekletilen bir saksı bitkisinden bu sürenin sonunda bir yaprak kopartılmış (1. yaprak) ve bitki aydınlık ortamda 12 saat bekletilmiştir. Bu sürenin sonunda

Detaylı

Kök Hücre ve Farklılaşma

Kök Hücre ve Farklılaşma Kök Hücre ve Farklılaşma Kök Hücre Erişkin ve embriyonik kök hücreler farklılaşarak soma7k hücreleri oluştururlar. Kök hücre Progenitör hücre Farklılaşmış hücre Neden Farklılaşmaya İh7yaç Duyulur Tek hücreli

Detaylı

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ 1 CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ 1.Hücresel yapıdan oluşur 2.Beslenir 3.Solunum yapar 4.Boşaltım yapar 5.Canlılar hareket eder 6.Çevresel uyarılara tepki gösterir 7.Büyür ve gelişir (Organizasyon) 8.Üreme

Detaylı

KRİYOGLOBÜLİN. Cryoglobulins; Soğuk aglutinin;

KRİYOGLOBÜLİN. Cryoglobulins; Soğuk aglutinin; KRİYOGLOBÜLİN Cryoglobulins; Soğuk aglutinin; Kriyoglobülin kanda bulunan anormal proteinlerdir ve 37 derecede kristalleşirler. Birçok hastalık sırasında ortaya çıkabilirler ancak vakaların %90ı Hepatit

Detaylı

YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #18

YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #18 YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #18 1) Bakterilerin gerçekleştirdiği, I. Kimyasal enerji sayesinde besin sentezleme II. Işık enerjisini kimyasal bağ enerjisine dönüştürme III. Kimyasal bağ enerjisini ATP enerjisine

Detaylı

*Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimine hücre denir.

*Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimine hücre denir. Fen ve Teknoloji 1. Ünite Özeti Hücre Canlılarda Üreme, Büyüme ve Gelişme. *Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimine hücre denir. *Hücrenin temel kısımları: hücre zarı, sitoplâzma ve

Detaylı

KANSER EPİDEMİYOLOJİSİ VE KARSİNOGENEZ

KANSER EPİDEMİYOLOJİSİ VE KARSİNOGENEZ KANSER EPİDEMİYOLOJİSİ VE KARSİNOGENEZ Gökhan Erdem GATA Tıbbi Onkoloji BD 19 Mart 2014 5. Türk Tıbbi Onkoloji Kongresi, 19-23 Mart 2014, Antalya EPİDEMİYOLOJİ Epidemiyoloji, sağlık olaylarının görünme

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ 1 T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ MONOKLONAL ANTİKORLARLA KANSER TEDAVİSİ Hazırlayan Özge ATEŞLİ Danışman Yrd. Doç. Dr. Dilşad ONBAŞILI Farmasötik Biyoteknoloji Anabilim Dalı Bitirme Tezi

Detaylı

Hücreler arası Bağlantılar ve Sıkı bağlantı. İlhan Onaran

Hücreler arası Bağlantılar ve Sıkı bağlantı. İlhan Onaran Hücreler arası Bağlantılar ve Sıkı bağlantı İlhan Onaran Doku organisazyonu: Hücrelerin bağlanması 1- Hücre-matriks bağlantıları: ekstraselüler matriks tarafından hücrelerin bir arada tutulması 2- Hücre-hücre

Detaylı

Kavramlar. H. Barbaros Oral. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D. İmmünoloji B.D

Kavramlar. H. Barbaros Oral. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D. İmmünoloji B.D Temel İmmünoloji ve Kavramlar H. Barbaros Oral Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D. İmmünoloji B.D. 17.12.2011 Enfeksiyonlara (konağa yabancı yapılara) karşı direnci sağlayan hücrelerin,

Detaylı

Bağışık Yanıtta Rol Oynayan Doku, Organ ve Hücreler

Bağışık Yanıtta Rol Oynayan Doku, Organ ve Hücreler Bağışık Yanıtta Rol Oynayan Doku, Organ ve Hücreler Dr.Cumhur Özkuyumcu Bağışıklıkta rol oynayan hücreler vücudumuzda bulunan çeşitli doku ve organlarda yer alırlar. Bu hücrelerin tamamının ilk kaynağı

Detaylı

CMV lab.tanı Hangi test, ne zaman, laboratuvar sonucunun klinik anlamı?

CMV lab.tanı Hangi test, ne zaman, laboratuvar sonucunun klinik anlamı? CMV lab.tanı Hangi test, ne zaman, laboratuvar sonucunun klinik anlamı? Maternal inf.tanısı Fetal inf.tanısı Yenidoğan inf.tanısı Bir test sonucunun doğru yorumlanabilmesi, testin tanı doğruluğunun bilinmesi

Detaylı

Prof Dr Davut Albayrak. Ondokuz mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi KAN MERKEZİ VE ÇOCUK HEMATOLOJİ BÖLÜMÜ SAMSUN KMTD KURS-2012

Prof Dr Davut Albayrak. Ondokuz mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi KAN MERKEZİ VE ÇOCUK HEMATOLOJİ BÖLÜMÜ SAMSUN KMTD KURS-2012 Prof Dr Davut Albayrak Ondokuz mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi KAN MERKEZİ VE ÇOCUK HEMATOLOJİ BÖLÜMÜ SAMSUN KMTD KURS-2012 KAN GRUBU ANTİJENLERİ Kan grubu kırmızı kan hücrelerinin üzerinde bulunan ve

Detaylı

Hematopoetic Kök Hücre ve Hematopoez. Dr. Mustafa ÇETİN 2013-2014

Hematopoetic Kök Hücre ve Hematopoez. Dr. Mustafa ÇETİN 2013-2014 Hematopoetic Kök Hücre ve Hematopoez Dr. Mustafa ÇETİN 2013-2014 Konunun Başlıkları 1. Hematopoetik sistem 2. Hematopoez 3. Hematopoetik kök hücre Karekteristiği Klinik kullanımı Hematopoetik Sistem Hemato

Detaylı

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI BİYOLOJİ

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI BİYOLOJİ YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI BİYOLOJİ CEVAP 1: (TOPLAM 9 PUAN) 1.1: Eğer terleme ve su emilimi arasındaki ilişkide ortam sıcaklığının etkisini öğrenmek istiyorsa; deneyi aynı sayıda yaprağa sahip aynı tür

Detaylı

9. Hafta. DNA Aşıları

9. Hafta. DNA Aşıları 9. Hafta DNA Aşıları DNA İmmunizasyonu Vücuda etkeni, etkene ait bir antijeni vermek yerine, antijeni kodlayan DNA sekansını (geni) içeren plasmidin kontrollü koşullar, uygun yol, metodlar kullanılarak

Detaylı

Adrenal Korteks Hormonları

Adrenal Korteks Hormonları Adrenal Korteks Hormonları Doç. Dr.Fadıl Özyener Fizyoloji AD Bu derste öğrencilerle Adrenal korteks hormonlarının (AKH) sentez ve salgılanması, organizmadaki hücre, doku ve sistemlerde genel fizyolojik

Detaylı

AŞIRI DUYARLILIK REAKSİYONLARI

AŞIRI DUYARLILIK REAKSİYONLARI AŞIRI DUYARLILIK REAKSİYONLARI Antijene karşı immün cevap uygun olmayan veya abartılı ortaya çıktığı zaman aşırı duyarlılıktan bahsedilir. Aşırı duyarlılık reaksiyonu bir çok antijene karşı ortaya çıkabilir.

Detaylı

Hücre canlının en küçük yapı birimidir.

Hücre canlının en küçük yapı birimidir. Hücre canlının en küçük yapı birimidir. Bitkilerde bulunan hücredir.bu hücrelerde hücre duvarı bulunduğundan hayvan hücresinden ayrılır. Hücre duvarı vardır. Kofulu büyük ve az sayıdadır. Şekli dikdörtgen

Detaylı

Geniş tanımlama ile parazitler: Maizels J Biol 2009, 8:62

Geniş tanımlama ile parazitler: Maizels J Biol 2009, 8:62 Mikroplar ve Konak Adaptasyonu: Savaşamıyorsan Anlaş Doç. Dr. Fadile Yıldız Zeyrek Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Geniş tanımlama ile parazitler: Maizels J Biol 2009, 8:62 Parazitler

Detaylı

II.Hayvansal Dokular. b.bez Epiteli 1.Tek hücreli bez- Goblet hücresi 2.Çok hücreli kanallı bez 3.Çok hücreli kanalsız bez

II.Hayvansal Dokular. b.bez Epiteli 1.Tek hücreli bez- Goblet hücresi 2.Çok hücreli kanallı bez 3.Çok hücreli kanalsız bez II.Hayvansal Dokular Hayvanların embriyonik gelişimi sırasında Ektoderm, Mezoderm ve Endoderm denilen 3 farklı gelişme tabakası (=germ tabakası) bulunur. Bütün hayvansal dokular bu yapılardan ve bu yapıların

Detaylı

WEİL-FELİX TESTİ NEDİR NASIL YAPILIR? Weil Felix testi Riketsiyozların tanısında kullanılır.

WEİL-FELİX TESTİ NEDİR NASIL YAPILIR? Weil Felix testi Riketsiyozların tanısında kullanılır. WEİL FELİX TESTİ WEİL-FELİX TESTİ NEDİR NASIL YAPILIR? Weil Felix testi Riketsiyozların tanısında kullanılır. Riketsiyöz tanısında çapraz reaksiyondan faydalanılır bu nedenle riketsiyaların çapraz reaksiyon

Detaylı

HÜCRE BÖLÜNMESİ VE ÜREME. Mitoz Bölünme ve Eşeysiz Üreme 1

HÜCRE BÖLÜNMESİ VE ÜREME. Mitoz Bölünme ve Eşeysiz Üreme 1 HÜCRE BÖLÜNMESİ VE ÜREME Mitoz Bölünme ve Eşeysiz Üreme 1 Hücrenin bölünmeye başlamasından itibaren onu takip eden diğer hücre bölünmesine kadar geçen zaman aralığına hücre döngüsü denir. Hücreler belli

Detaylı

BAKTERİLERİN GENETİK KARAKTERLERİ

BAKTERİLERİN GENETİK KARAKTERLERİ BAKTERİLERİN GENETİK KARAKTERLERİ GENETİK MATERYALLER VE YAPILARI HER HÜCREDE Genetik bilgilerin kodlandığı bir DNA genomu bulunur Bu genetik bilgiler mrna ve ribozomlar aracılığı ile proteinlere dönüştürülür

Detaylı

HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ

HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ Dr. Hayat Kumbasar Karaosmanoğlu Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Sunum Planı HIV in morfolojik ve

Detaylı

T. C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM I V. KURUL DERS PROGRAMI HEMOPOETİK VE İMMÜN SİSTEM

T. C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM I V. KURUL DERS PROGRAMI HEMOPOETİK VE İMMÜN SİSTEM T. C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM I Dekan Baş Koordinatör Dönem I Koordinatörü Dönem I Koordinatör Yardımcısı Dönem I Koordinatör Yardımcısı Kurulun

Detaylı