YABAN HAYATININ KORUNMASI VE İZMİR KUŞ CENNETİ ÖZEL EGE LİSESİ 5/D AYŞEGÜL DEMİR 5/D DAMLA KILINÇ 5/D SİMAY SARI 5/D YİĞİT GÜL

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "YABAN HAYATININ KORUNMASI VE İZMİR KUŞ CENNETİ ÖZEL EGE LİSESİ 5/D AYŞEGÜL DEMİR 5/D DAMLA KILINÇ 5/D SİMAY SARI 5/D YİĞİT GÜL"

Transkript

1 YABAN HAYATININ KORUNMASI VE İZMİR KUŞ CENNETİ DANIŞMAN ÖĞRETMEN : MÜJGAN DEMİR 5/D AYŞEGÜL DEMİR 5/D DAMLA KILINÇ 5/D SİMAY SARI 5/D YİĞİT GÜL 1

2 İZMİR / 2005 İÇİNDEKİLER Giriş 1 Yaban Hayatının Korunması 2 Yaban Hayatının(Fauna) Korumasının Gerekliliği 2 Doğal Hayatının Korunması için Yapılması Gereken Uygulamalar 2 Türlerin Yok oluşu 3 Dünyada Yok Olan ve Yok Olma Tehlikesiyle Karşı Karşıya Olan Türler 3 Ülkemizde Yok Olan Ve Yok Olma Tehlikesiyle Karşı Karşıya Bulunan Türler 4 Sulak Alanlar 4 Sulak Alanlar Neden Önemlidir 5 Önemli Kuş Alanı Nedir? 5 Önemli Kuş Alanları Tarihçesi 6 Önemli Kuş Alanları ve Doğa Alanları 7 Türkiye Sulak Alanlar Bakımından Avrupa Ve Ortadoğu nun En Önemli Ülkesidir! 7 2 Şubat Dünya Sulak Alanlar Günü 7 Önemli Kuş Alanlarına Yönelik Tehditler 8 Gediz Deltası İzmir Kuş Cenneti 9 İzmir Kuş Cenneti 10 Küçük Beyaz Balıkçıl (Egretta Garzetta) 10 Son Kuşlar 13 Sonuç 14 Resim Kaynakçası 16 Kaynakça 25 2

3 GİRİŞ Suyun ve toprağın işbirliğiyle yaşam bulan, tohumu yeşertip kuşu doyuran bir yuva sulak alan. Gediz Deltası, İzmir Kuş Cenneti çok yakınımızda hâlâ el değmemiş topraklara sahip bir sulak alan. Deltanın yeni oluşan bölgelerini eylül ve ekim aylarında pembe ve kırmızı renklere bürünen deniz börülceleri kapsıyor. Biz bu çok özel coğrafyaya İzmirlilerin sahip çıkması amacıyla bu projeyi hazırladık. Çağdaş insan, günümüze dek sürdürdüğü teknoloji savaşında, kendi dışında kalan canlıların yaşama şansını giderek artan bir hızla elinden alarak bugün, 1000 hayvan türünü yok olma tehlikesiyle karşı karşıya getirmiş bulunmaktadır. Doğal zenginliklerimizi koruyarak gelecek nesillere yaşanılır bir dünya bırakmak hepimizin ilk amacı olmalıdır. Ve bütün bilinçli doğa koruma gönüllüleri, halkı bilinçlendirmeyi en başta gelen görevleri saymalıdırlar. Biz de doğa koruma gönüllüleri olarak, kendi ilimizde bir sulak alan olan İzmir Kuş Cenneti ni proje olarak seçtik. Bölgemizdeki bu doğal hayat alanına önce kendi adımıza sonra tüm dünya neslinin geleceği adına, sahip çıkarak bu açık hava müzesini ve koruma yollarını sizinle paylaşmak istedik. 3

4 YABAN HAYATININ KORUNMASI Hava, deniz ve karaların kirlenmesi ile ortaya çıkan, şimdilik insanoğlu dışındaki canlıları yok etmeye başlayan bu korkunç gerçek, çok yakında insan neslini de tehdit etmeye başlayacaktır. Doğal zenginliklerimizi koruyarak gelecek nesillere yaşanılır bir dünya bırakmak bütün aydınların, çevrecilerin,doğa severlerin hatta sanayicilerin birinci amacı olmalıdır. Ve bütün bilinçli doğa koruma gönüllüleri, halkı bilinçlendirmeyi en başta gelen işlevleri, görevleri saymalıdırlar. Toplumun bütün bireyleri doğa koruma konusunda eğitimden geçirilmelidir. Görsel işitsel araçların yaygınlaşması, kitle iletişimine büyük kolaylıklar sağlamıştır. Bunların yardımıyla bütün insanlara çevre bilinci verilmelidir. Kamu yönetim birimleri, yerel yönetim örgütleri bu konuya çok daha fazla önem vermek zorundadırlar. İnsan, doğanın bir parçası, canlılar dünyasının sıradan bir yaratığıdır. İnsan, yeryüzündeki üç milyon canlı türünden yalnızca bir tanesidir. Doğa hızla değişiyor, değiştiriliyor. Buna insan nesli daha ne kadar direnebilir? Doğanın korunması gereğini anlayan toplumlarda kişiler tek başına ya da dernekler aracılığıyla doğal çevrelerine sahip çıkmaktadırlar. İnsan türünün, yapısına uygun bir yaşam sürdürebilmesi, bizim doğayı korumamıza, kendimize ve gelecek kuşaklara saygımıza bağlıdır. YABAN HAYATININ (FAUNA) KORUNMASININ GEREKLİLİĞİ Doğal Hayatın Korunması İçin Yapılması Gereken Uygulamalar Doğal hayatın devamlılığı,ancak,türlerin içinde bulundukları çevrenin elverişli olmasıyla mümkündür. Çünkü canlılar,ancak çevreleriyle birlikte bir yaşam birliği oluşturabilmektedirler. Gerçekte, ağaçsız bir ağaçkakan, yapraksız bir yaprak biti düşünülemez. Ayrıca, soyları tükenmekte olan tür ve toplulukların devamlılığı için,yeni ve elverişli mekanların oluşturulması gereklidir. Bu mekanlar da milli parklar ve üreme alanlarıdır. Uygun mekanlar hazırlanarak, türlerin korunması çalışmalarına önce ABD de başlanmıştır. 19. yüzyılda bu ülkede kurulan bir milli parkta, bazı türler koruma altına alınmıştır. Türkiye de, milli park kuruluşuna, ilk defa 1958 yılında Yozgat Çamlığı Milli Parkıyla başlanmıştır. Bugün, ülkemizde 19 adet milli park bulunmaktadır. Ayrıca, 81 av koruma ve üretme alanıyla 27 av üretme istasyonu bulunmaktadır. Bu korunak alanları, özel yasalarla yönetildiğinden, içindeki canlılar ve fiziki mekanın geleceği hukuksal güvence altına alınmıştır. İnsan, yeryüzünün canlı ve cansız kaynaklarını değerlendirmeye ilk önce bu işe hayvanları evcilleştirmekle başladı. Koyun, keçi, domuz, at, deve, ördek, kaz, tavuk böylece insanoğlunun buyruğuna girdi. 4

5 Hayvansal besinlerle insanlar daha iyi beslenmeye doğru gelişme gösterdiler. Atın ve devenin insan buyruğuna girmesi tekerleğin keşfi kadar önemli bir olay oldu. Çünkü at ve deve ulaşımda, taşımacılıkta kullanılmaya başlanınca toplumlar arasında alış veriş gelişti,aşılması,geçilmesi zor çöllerin birbirinden ayırdığı insan kümeleri arasında ticaretle birlikte kültürel ilişki, etkileşim arttı. TÜRLERİN YOK OLUŞU Dünyada Yok Olan ve Yok Olma Tehlikesiyle Karşı Karşıya Olan Türler Zoologlar ve paleontologlar (fosil uzmanları), 1600 ile 1900 yılları arasında insan eliyle 75 kuş ve memeli hayvan türünün yeryüzünden yok edildiğini hesaplamışlardır den beri de, gene 75 kuş ve memeli hayvan türü kaybolurken, 1900 dan sonra yok oluş hızı yılda bir türe yükselmiştir de dünya doğal hayatının korunması konulu bilimsel bir toplantının bulgularına göre, yeryüzündeki tüm türler için yok olma hızı yılda 100 türe çıkmıştır. Tahminlere göre, bugün yeryüzünde yaşamakta olan canlı türleri, canlıların tarihi boyunca yaşamış olan türlerin ancak % 1 inden daha az bir bölümünü oluşturmaktadır. Buna göre evrimsel süreç içerisinde, türlerin % 99 u kaybolmuş demektir. Araştırmacılara göre, günümüz insanının neden olduğu tür katliamı, geçmiş çağlarda gözlenen tür kayıplarından 400 kat daha hızlıdır. Günümüzde dünyadaki türlerin yok olma hızı, daha önceki dönemlerde rastlanmayan bir düzeydedir. Yapılan araştırmalar, 1000 ile 1900 yılları arasında, insan eliyle yok edilmiş olan kuş ve memeli türünün 75 dolayında olduğunu ortaya koymuştur. Çağımızda, günde, 3 canlı türünün soyunun tükendiği; on yıl sonrası için yapılan tahminlere göre, bu kaybın saatte 3 türe çıkacağı; 2000 li yıllarda dünyadaki canlı türlerinin yüzde 20 sinin tamamen yok olacağı söylenmektedir. Bu yok oluş nedeniyle günümüzde Kaliforniya kartalı, tüylü gergedan, kuzeydeniz fili ve bazı kurtların tüm bireyleri tamamen yok olmuştur. Ülkemizde Yok Olan Ve Yok Olma Tehlikesiyle Karşı Karşıya Bulunan Türler Türkiye biyolojik çeşitlilik açısından çok zengin bir ülkedir.yurdumuz da 9000 in üzerinde bitki türü yaşamaktadır. Bu sayı bütün Avrupa için 12 bin dolayındadır. Türkiye hayvan türleri açısından da oldukça zengindir. Ülkemizde toplam 120 memeli türü, 413 kuş türü, 93 sürüngen türü, 18 kurbağa türü, 276 deniz, 112 tatlı su balık türü ve bin dolayında böcek türü yaşamaktadır. Bitki ve hayvan türlerinin sayısal çokluğunun yanı sıra,genetik kaynak olma açısından da Anadolu oldukça önemli bir merkezdir. Buğday, arpa, yulaf, nohut, mercimek, kayısı, erik, kiraz, incir ve asmanın gen merkezinin Anadolu olduğu, birçok botanikçi tarafından kabul edilmektedir. Gene, Ankara keçisi, Ankara kedisi, Van kedisi, Kangal köpeği, Sıvacı kuşu, Abant alabalığı, Van inci kefali Anadolu endemik türlerindendir. 5

6 Hayvancılık, balıkçılık ve arıcılık konularında ayrıntılı incelemeler bulunmamakla birlikte, bu türlerle ilgili olarak yapılan ıslah çalışmalarının ortaya çıkarttığı sonuçlarda pek farklı değildir. Ancak, yerli sığır ve tavuk türlerinin,yerlerini, çok yaygın bir biçimde, yabancı ırklara terk ettikleri çok iyi bilinmektedir. Örneğin, Doğu Anadolu nun kırmızı, Trakya nın boz ve Orta Anadolu nun kara ırkı gibi yerli sığır ırkı türlerinin, giderek, yerlerini, Hoşntayn, Montofon ve Jersey gibi yabancı ırklara bıraktıkları bilinmektedir. Gene, kümes hayvanlarından, zengin yerli tavuk ırklarının da yerlerini et ve yumurta yönünden daha verimli olan yabancı türlere terk ettikleri görülmektedir. SULAK ALANLAR Doğal veya yapay,devamlı veya geçici,suları durgun veya akıntılı, tatlı, acı veya tuzlu, denizlerin gel-git hareketlerinin çekilme devresinde 6m yi geçmeyen derinlikleri kapsayan, başta su kuşları olmak üzere canlıların yaşama ortamı olarak önem taşıyan bütün sular, bataklık, sazlık ve turbiyerleri kapsayan alanlar sulak alanlar olarak tanımlanır. Sulak alanlar, biyolojik çeşitliliğin ve ekolojik dengenin korunması ve devamlılığın sağlanması yönünden büyük öneme sahip ekosistemlerdir. Sulak alanlar, dünyanın en üretken doğal kaynakları olup, insan kullanımı başta olmak üzere binlerce canlı yaşamı için çok önem taşıyan alanlardır. Deltalar, sulak alan tanımlamasına dahil olan farklı ekolojik alanları iç içe bulundurması nedeniyle başta su kuşları ve balıklar olmak üzere binlerce canlıya uygun yaşama ortamı sağlarlar. Geçmişte olduğu gibi bugün de, çevresinde yaşayan halkın yaşamında önemli bir yer tutan sulak alanlar günümüzde bulunduğu bölge ve ülkenin olduğu kadar tüm dünyanın doğal zenginlik müzeleri olarak kabul edilmektedir. Ülkemizdeki sulak alanlar konumu itibari ile herhangi bir ülkeninkinden çok daha fazla önem taşımaktadır. Bunun nedeni; ülkemizin Avrupa, Asya ve Afrika kıtaları arasındaki göç yolları üzerinde bulunmasıdır ki bu da su kuşları için hayati bir önem arz eder. Çağdaş insan, günümüze dek sürdürdüğü teknoloji savaşında, kendi dışında kalan canlıların yaşama şansını giderek artan bir hızla elinden alarak bugün, 1000 hayvan türünü yok olma tehlikesiyle karşı karşıya getirmiş bulunmaktadır. Sulak Alanlar Neden Önemlidir? Sahip olduğu biyolojik çeşitlilik nedeniyle dünyanın doğal zenginlik müzeleri olarak kabul edilen sulak alanlar; doğal işlevleri ve ekonomik değerleriyle yeryüzünün en önemli ekosistemleridir. Sulak alanlar,yeraltı sularını besleyerek veya boşaltarak, taban suyunu dengeleyerek, sel sularını depolayarak, taşkınları kontrol ederek, kıyılarda deniz suyunun girişini önleyerek bölgenin su rejimini düzenler. Bulundukları yörede nem oranını yükselterek, başta yağış ve sıcaklık olmak üzere yerel iklim elemanları üzerinde olumlu etki yaparlar. 6

7 Tortu ve zehirli maddeleri alıkoyarak yada besin maddelerini (azot, fosfor gibi) kullanarak suyu temizlerler. Tropikal ormanlarla birlikte yeryüzünün en fazla biyolojik üretim yapan ekosistemleridir. Başta balıklar ve sukuşları olmak üzere gerek ekolojik değeri, gerekse ticari değeri yüksek zengin bitki ve hayvan çeşitliliği ile birçok türün yaşamasına olanak sağlar. Yüksek bir ekonomik değere sahiptirler. Balıkçılık, tarım ve hayvancılık,saz üretimi, turizm olanaklarıyla bölge ve ülke ekonomisine önemli katkı sağlarlar. ÖNEMLİ KUŞ ALANI NEDİR? Uçabilme özelliği ile binlerce yıldır insanları kendisine hayran eden kuşlar, renkleri ve davranışlarıyla belki de yeryüzünün en etkileyici canlılarıdır. Sadece bilim adamları değil, pek çok amatör kuş gözlemcisi de bu renkli canlıları izlemekte ve araştırmaktadır. Bu nedenle kuşlar, hakkında en çok bilgiye sahip olduğumuz canlı grubudur. Kuşlar, doğayı ve doğadaki değişimleri anlamamıza yardımcı olurlar. Bozkırlardan açık denizlere ve dağların zirvelerine kadar tüm yaşam ortamlarında bulunur ve göç ettikleri için dünyanın farklı coğrafyalarını ekolojik olarak birbirine bağlarlar. Pek çok canlı gibi kuşlarda çevrelerindeki değişimlerden doğrudan etkilenirler. Onları ve popülasyonlarını izlemek, bir anlamda etkileşimde bulundukları yaşam alanının durumunu izlemektir ve bu da doğadaki değişimleri kolayca kavrayabilmemizi sağlar. Günümüzde kuş zenginliğinin, dolayısıyla da yeryüzündeki doğal döngülerin korunabilmesi için bir çok çalışma yapılmaktadır. Bu çalışmaların temel yaklaşımlarından biri alan korumadır. Alan koruma, canlı türlerinin sağlıklı topluluklar oluşturmaları ve yaşam döngülerini devam ettirmeleri için gerekli tüm coğrafyaların doğal özellikleri bozulmadan saklanmasını esas alır. Korunan alanlar hem içerdikleri biyolojik çeşitliliğin devamını sağlarlar, hem de insanların doğa dostu yaşam şekillerini geliştirmeleri için mükemmel bir zemin oluştururlar. Önemli Kuş Alanları, işte bu yaklaşımla belirlenen ve doğadaki kuş türlerinin nesillerini sürdürebilmeleri için özel önem taşıyan coğrafyaları tanımlar. Bu kavram, kuş türleri, diğer canlılar ve doğal kaynaklarla birlikte yer yüzünün en özel doğa alanlarının korunmasını ve sürekliliğini amaçlar. Önemli kuş alanlarının en güçlü yanı, uluslar arası ölçekte önemli olan alanları işaret etmeleridir. Alanları belirleme sürecinde ölçülebilir ve somut kriterlerin kullanılması ise önemli kuş alanları fikrini güçlendiren diğer bir noktadır. Önemli Kuş Alanlarının korunması, sadece kuşların ve diğer canlı türlerin sağlıklı bir yaşam sürmesini amaçlayan bir yaklaşım değildir. Önemli kuş alanları, türlere, yaşam alanlarına ve insanlara odaklanarak var olan doğal yaşam değerlerine sahip çıkmak ve bu değerlerin sürekliliğini sağlamak için geliştirilmiş çok boyutlu bir koruma yöntemidir. 7

8 Önemli Kuş Alanları Tarihçesi Önemli kuş alanları terimi ilk olarak 1981 yılında basılmış olan Avrupa Birliğinin Önemli Kuş Alanları kitabında kullanılmıştır. Daha sonraki yıllarda bu kitap genişletilerek yeniden basılmış ve 1989 yılında tüm Avrupa ülkelerini ve Türkiye yi de kapsayan yeni bir envanter yayınlanmıştır. Aynı yıl Türkiye nin Önemli Kuş Alanları kitabı da ilk kez yayıma girmiştir ile 2000 yılı arasında Avrupa ülkeleri başta olmak üzere Dünyanın pek çok ülkesinde ulusal önemli kuş alanları envanterleri hazırlanmıştır yılında Türkiye nin ikinci önemli kuş alanları kitabı basılmış ve burada 1989 daki envanterde yer almayan pek çok yeni önemli kuş alanları tanımlanmıştır yılında ise Avrupa nın ikinci önemli kuş alanları kitabı yayımlanarak Avrupa daki 3619 önemli kuş alanı belgelenmiştir. Adı geçen son iki yayında, Türkiye de 1996 yılına kadar tanımlanmış olan 97 önemli kuş alanı yer almaktadır yılında içinde 63 yeni önemli kuş alanının bulunduğu Türkiye nin Önemli Kuş Alanları kılavuzu Birdlife International tarafından hazırlanmıştır. Doğa Derneği tarafından hazırlanan bu envanter ile, önceki yıllarda yapılan çalışmalar güncellenmiş ve tüm Önemli Kuş Alanlarının alan sınırları uydu fotoğrafları kullanılarak revize edilmiştir. Türkiye nin nihai Önemli Kuş Alanları envanteri ise kuş gözlemcilerin ve diğer ilgi gruplarının desteğiyle 2005 yılı sonunda tamamlanacaktır. Önemli Kuş Alanları Ve Doğa Alanları Son yıllarda Önemli Kuş Alanları yaklaşımı bitkiler başta olmak üzere pek çok başka canlı içinde kullanılmaya ve Önemli Doğa Alanları adı altında bir bütün olarak ele alınmaya başlanmıştır. Önemli Doğa Alanları Dünya Kuşları Koruma Kurumu, Uluslar arası Doğa Koruma Kurumu, ve Dünya Bitkileri Koruma Kurulu tarafından geliştirilen bilimsel kriterlere göre belirlenir ve bu kriterlerin ekonomik yaklaşımı Önemli Kuş Alanları ile aynıdır. Önemli Doğa Alanlarının Türkiye de belirlenmesi ile ilgili bilimsel çalışmalar Dünya Kuşları Koruma Kurumu ve İngiltere Kraliyet Kuşları Koruma Derneği desteğiyle, Doğa Derneği tarafından sürdürülmektedir. Doğa Derneği, Önemli Doğa Alanları belirleme çalışmalarıyla, Türkiye nin biyolojik çeşitliliğinin ve doğal kaynaklarının bir bütün olarak korunmasını amaçlar. Önemli Kuş Alanları, Önemli Doğa Alanlarının bir alt topluluğudur. Türkiye deki 266 Önemli Doğa Alanının 184 ü aynı zamanda Önemli Kuş Alanıdır. Önemli Kuş Alanı ve Önemli Doğa Alanları, Türkiye nin ulusal alan koruma boşluklarının belirlenmesi ve Avrupa Birliğine giriş sürecinde Natura 2000 alanları ağını oluşturabilmesi için güçlü bir altlık oluşturmaktadır. Türkiye Sulak Alanlar Bakımından Avrupa Ve Ortadoğu nun En Önemli Ülkesidir! Türkiye nin Avrupa,Asya ve Afrika kıtaları arasındaki geçiş noktası üzerinde bulunması, üç tarafının farklı ekolojik karakterdeki denizlerle çevrili oluşu, deniz seviyesinden 5000 metreyi aşan yüksek farklılıkları ve bu özellikleri neticesinde ortaya çıkan iklim çeşitliliği, Türkiye yi sulak alanlar bakımından bulunduğu coğrafyanın en önemli ülkelerinden biri yapmıştır. Batı Palearktik Bölge deki dört kuş göç yolundan ikisinin Anadolu üzerinden geçmesi Türkiye nin önemini arttıran bir başka etken olmuştur. 8

9 2 Şubat Dünya Sulak Alanlar Günü Sulak alanların korunması ve akılcı kullanımını sağlamak üzere geliştirilen ve1971 yılında İran ın Ramsar kentinde imzaya açılan Ramsar Sözleşmesine (Özellikle Sukuşları Yaşama Ortamı Olarak Uluslararası Öneme Sahip Sulak Alanların Koruması Sözleşmesi) ülkemiz 1994 yılında taraf olmuş ve aynı yıl Sultan Sazlığı,Seyfe Gölü,Burdur Gölü,Manyas (Kuş) Gölü ve Göksu Deltası nı,1998 yılında ise Akyatan Lagünü, Kızılırmak Deltası, Ulubat Gölü ve Gediz Deltası nı Sözleşme listesine dahil ettirmiştir. Ramsar Sözleşmesi ile Türkiye, başta Sözleşme listesine dahil ettirdiği bu 9 alan olmak üzere, sınırları içerisindeki tüm sulak alanları korumayı, geliştirmeyi ve akılcı kullanmayı uluslar arası düzeyde taahhüt etmiştir yılında Avustralya nın Brisbane kentinde gerçekleştirilen 6. Taraflar Konferansında, Sözleşmenin imzaya açıldığı tarih olan 2 Şubat, Dünya Sulak Alanlar Günü olarak kabul edilmiş ve her yıl sulak alanlar gününün bütün taraflarca sulak alanların önemi,korunması ve akılcı kullanımı konularında kamuoyu bilincini geliştirmeye yönelik çeşitli etkinliklerle kutlanması tavsiye edilmiştir. Dünya Sulak Alanlar Günü 1997 yılından itibaren her yıl önemli bir sulak alanımızın olduğu bir ilimizde çeşitli etkinliklerle kutlanmaktadır. Önemli Kuş Alanlarına Yönelik Tehditler Türkiye de bulunan 184 önemli kuş alanının yalnızca 36 sı üzerinde bilinen bir tehdit yoktur. Kalan 148 i (önemli kuş alanlarının %80 i) ise bir ya da daha çok tehdit ile karşı karşıyadır. Alanların üzerindeki baskı bir çok doğal kaynağın plansız ve yanlış kullanılması nedeniyle son beş yıl içinde büyük hız kazanmıştır. Türkiye deki önemli kuş alanları için en önemli tehdit yürürlükteki su politikaları ve bu çerçevede yapılan barajlar ile tarım alanlarını genişletme çalışmalarıdır. Bunların %25 i tek başına baraj, %11 i ise yine tek başına kurutma çalışmasıdır. Geri kalan ise baraj yapımı, kurutma çalışmaları ve diğer çalışmaların birleşiminden oluşan daha karmaşık müdahaleleri kapsamaktadır. Bu faaliyetler sonucunda günümüze kadar bir çok sulak alan, bozkır ve önemli kuş alanı yok olmuş, bir çoğunun da ekolojik bütünlüğü büyük ölçüde zarar görmüştür. Yakın zamanda uygulanması planlanan bir çok baraj ve sulama projesi, önemli kuş alanları üzerinde ciddi tehditler oluşturmaya devam etmektedir. Tarımsal yoğunlaşma,yeni tarım alanlarının açılması ve kimyasal madde kullanımı bir çok kuş türünün yayılış alanının küçülmesinin ana nedenidir. Öte yandan, özellikle büyük şehirlerin yakınlarında ve Ege-Akdeniz kıyılarında ikinci konutlar ve plansız şehirleşme bir çok Önemli Kuş Alanının geri dönüşsüz zarar görmesine neden olmaktadır. Yüzölçümü bakımından küçük tehditler olarak görünse de yollar, bir çok alanın doğal bütünlüğünün bozulması anlamına gelmektedir. Aşırı otlatma bir çok bozkır türünün üreme başarısının azalmasına ve tıpkı tarımsal yoğunlaşma gibi doğal yayılış alanının büyük ölçüde daralmasına neden olmaktadır. 9

10 Ekonomik ve ekolojik fizibilitesi tam olarak yapılmadan geliştirilen ve sadece kısa vadede kar getiren uygulamalar sonucunda hem yöre halkı hem de o yöredeki canlı türleri zarar görmektedir. Türkiye deki pek çok Önemli Kuş Alanı bunun gibi uygulamaların tehdidi altındadır. GEDİZ DELTASI İZMİR KUŞ CENNETİ İzmir Körfezi nin kuzey doğu kıyılarında uzanan yaklaşık hektarlık bir alanı kaplayan ve hektarı tatlı tuzlu su bataklıkları, tuzcul ve geçici sulak çayırlar, lagünlar ile alüvyon adacıklarından oluşan sulak alan ekosistemi olan Gediz Deltası, ülkemizin en önemli sulak alanlarından biridir. Alanın hektarlık bölümü 1982 yılında Yaban Hayatı Koruma Sahası ilan edilmiş olup, kuş sayısının çokluğu ve çeşitliliği nedeni ile 1991 yılından itibaren İzmir Kuş Cenneti olarak anılmaya başlanmıştır. Ayrıca,deltanın sulak alan özelliği gösteren alanının tamamı 1998 yılında Çevre Bakanlığı nca Ramsar Sözleşmesi listesine dahil edilerek koruma altına alınmış olup,ülkemizdeki 9 Ramsar alanından biridir. Sahip olduğu doğal değerlerin yanı sıra kültürel değerler açısından da önemli olan İzmir Kuş Cenneti nin tamamı Kültür Bakanlığı nca 1999 yılında 1. derece Doğal Sit Alanı olarak kabul edilmiş, 2002 yılında ise 1. derece Doğal Sit Alanı nın deniz sınırları belirlenmiştir.alanın kuzeybatısında bulunan Üçtepeler Mevkii ise yaklaşık 2400 yıl önce kurulmuş Leukai antik şehrine ait kalıntılar nedeni ile Arkeolojik Sit Alanı dır. Doğal yaşamın devamlılığı açısından son derece önemli olan Gediz Delta sı; zengin ve değişik habitatları ile bir açık hava müzesi işlevi görmektedir. Zengin bir faunaya sahip olan alanda çok sayıda böcek türünden, çakal ve yaban domuzu gibi memeli hayvanlara kadar pek çok hayvan türü bulunmakla birlikte alanın fauna açısından esas önemini ise kuşlar oluşturmaktadır. Türkiye de bulunan 426 kuş türünden 230 un üzerinde kuş türü bölgede gözlenmektedir. Dünyada nesli tehlike altında bulunan tepeli pelikan ve küçük kerkenez burada üremektedir. Alan, deniz kuşları, özelliklede sumrular ve martılar için tüm Akdeniz genelinde önemli bir üreme bölgesidir. Deltadaki korunaklı çamur adacıklarında her yıl binlerce çift deniz kuşu kuluçkaya yatar. Kara gagalı sumru Türkiye de yalnız Gediz Deltası nda, büyük sumru ise tüm 10

11 Akdeniz kıyılarında düzenli olarak yalnızca Gediz ve Büyük Menderes Deltası nda üremektedir.bunların yanı sıra alanda; kara leylek, flamingo, mahmuzlu kız kuşu, kızıl şahin, deniz kırlangıcı, gri balıkçıl gibi kuş türleri görülmektedir. Ayrıca, tuzcul bitkilerin hakim olduğu alanda 60 familya,206 cinse ait 306 çeşit bitkisel türü ile Homa Dalyanı nda da 63 çeşit bitkisel plankton türü bulunmaktadır. İzmir Kuş Cenneti Önemli Kuş Alanları, bilimsel bir alan belirleme yöntemi olarak kullanılmakla kalmıyor, geleceğimizin garanti altına alınması için karar vericiler, araştırma kurumları sivil toplum örgütleri ve doğa koruma çalışmalarının bütün paydaşlarının kullanabileceği bir altyapı hazırlıyor. Bu alanlarda yaşayan insanları birbirine bağlıyor, ortak çalışma alanları yaratıyor, kuşlar ve dolayısıyla insanlar üzerindeki tehditlere ve çözüm önerilerine ayna tutuyor. Önemli Kuş Alanları aracılığıyla sadece kuşların değil, insanın ve insanın doğrudan bağlı olduğu doğal kaynakların korunmasını da sağlayabiliriz. Türkiye nin 3 kıta arasındaki coğrafi konumu, yeryüzü şekillerindeki çeşitlilik, iklimsel değişkenlik, çok farklı ana kaya türünün bir arada bulunması ve ile yıl öncesi arasında yaşanmış buzul dönemleri, bu topraklar üzerindeki canlı çeşitliliğine [biyolojik çeşitlilik] neden olan temel biyocoğrafik etkenlerdir. 21. yüzyıla geldiğimizdeyse, doğal süreçlerin milyonlarca yılda bıraktığı izlerin çok kısa bir süre içinde insanlık tarafından yok edildiğini görüyoruz. Biyolojik çeşitlilik, dünyanın doğal çehresinden hızla silinen bu izler arasında yer almaktadır. Tüm dünyada olduğu gibi, Türkiye de de bu yok oluşu en aza indirmek için pek çok doğa koruma projesi yürütülmektedir. Önemli doğal alanların korunması ve sürdürülebilir kullanımı, doğayı korumak için yürütülen çalışmaların ana hedefidir. Küçük Beyaz Balıkçıl (Egretta Garzetta) Yetişkin Küçük Beyaz Balıkçıl 11

12 İzmir Kuş Cenneti nde gözlenen 220 kuş türü arasında bulunan ve populasyon büyüklükleri sürekli olarak azalan önemli bir türdür. Bu türün vücut tüyleri beyazdır. Üreme döneminde ergenlerin ensesinde şerit gibi uzun birkaç tüy ile sırt tarafında saçaklı süs tüyleri bulunur. Saçaklı süs tüyleri eş seçme ve kavga sırasında kabartılarak rakip kuşa gözdağı verilir. Gaga ve bacaklar siyah, ayaklar ve göz sarı renklidir. Orta parmak tırnağının iç tarafı tarak gibi tırtıklıdır. Uçuşları sessiz olup, boynunu S şeklinde kıvırıp başını omuz hizasına çekerek uçarlar. Uçarken sarı ayakları hemen göze çarpar. Küçük Beyaz Balıkçıl doğada Büyük Beyaz Balıkçıl ile (Egretta alba) karıştırılabilir. Ancak Büyük Beyaz Balıkçıl da üreme döneminde ensede uzun tüylerin olmaması, ayrıca gaga ucunun siyah, dip kısmının sarı ve parmaklarında siyah olması ile kolayca ayırt edilebilir. Küçük Beyaz Balıkçıl ın boyu cm, Büyük Beyaz Balıkçılın boyu ise cm arasında değişir. Küçük Beyaz Balıkçıl İzmir Kuş Cenneti nde gözlenen 6 balıkçıl türü arasında tüyleri tamamen beyaz olan en küçük balıkçıldır. İzmir Kuş Cenneti sulak alanında hemen hemen her yerde ve tüm yıl boyunca gözlenebilen önemli bir kuş türüdür. İlk defa burada kuluçkaya yattığı 1982 yılında keşfedilmiş ve bilim dünyasına duyrulmuştur. Bu tür yılları arasında Homa dalyanında 2, Çilazmak dalyanında da 3 adada toplam 5 koloni halinde kuluçkaya yatmıştır. Ancak 1993 yılından sonra kuraklık nedeniyle sazlıklardaki doğal dengenin bozulmasından sonra İzmir Kuş Cenneti sulak alanında 1 çift bile kuluçkaya yatmamaktadır. Kuluçkaya yattığı yıllarda her yıl çiftin ürediği tahmin edilmektedir. Küçük Beyaz Balıkçıl sulak alan içindeki dalyan adalıklarında koloni halinde kuluçkaya yatmış, her bir kolonideki yuva sayıları arasında değişmiştir. Yuvalar adalardaki deniz börülcesi (salicornia sp.) bitkileri üzerine nadirende doğrudan toprak üzerine yapılmıştır. Etraftan toplanan küçük bitki dalları ile yapılan yuvaların dip kısımlarının yumuşak malzeme ile döşenmediği görülmüştür. Kuluçkaya 2-6 yumurta ile yatılır. Yumurtaların uzun, iki ucu sivri ve oval şekilli olup renkleri mat yeşilimsi mavidir. Yuva yapımı ve yumurtlama Nisan ayının 2. haftasında başlar. Kuluçka yerlerine sadık olan bu kuşlar İzmir Kuş Cenneti nde nisan-temmuz ayları arasında kuluçkaya yatmıştır. Kuluçka süresi gün arasındadır. Uçmayan yetişkin yavrular yuvaya bağımlı olmayıp adada gruplar halinde dolaşırlar. Yuvadaki bir haftalık yavruların kendilerine uzatılan bir şeye gagaları ile saldırdıkları ve yuvadan kaçmak istedikleri görülmüştür. Beslenmeleri dışında üreme ve dinlenme sırasında küçük gruplar oluştururlar. Besinlerini her türlü sığ suda arar ve sivri gagasını zıpkın gibi avına fırlatarak gagasıyla yakalar. Beslenme sırasında bitkiler arasında ve taşlar altındaki canlıları ürküterek avlamak için ayakları ile bitki ve taşları karıştırdığı gözlenmiştir. Besinlerini tamamen hayvansal gıdalar oluşturur. Başlıca besinleri küçük tatlı su ve deniz balıkları olup besinleri arasında kurbağa, kurbağa larvaları ile değişik böceklerin nimf ve larvaları da bulunur. İzmir kuş cenneti sulak alanındaki adacıklarda yılları arasında sürekli on yıl kuluçkaya yatan küçük beyaz balıkçıl İzmir Kuş Cenneti tatlı su eko sistemini oluşturan sazlıklara yeterli tatlı su sağlandığında tekrar kuluçkaya yatabilecektir. Bundan sonra tüm yetkililerin görevi ve amacı bu türün tekrar İzmir Kuş Cennetinde kuluçkaya yatmasını sağlayacak her türlü tedbiri aldırmak olmalıdır. İşte o zaman gelecek nesillere daha iyi korunmuş ve geliştirilmiş bir kuş cenneti bırakmış oluruz. 12

13 Küçük Beyaz Balıkçıl Yumurtlama Bölgesi Yumurtadan yeni çıkmış Beyaz Balıkçıl yavruları 13

14 Son Kuşlar Küçük Beyaz Balıkçıl Kolonisi Vaktiyle bu adaya, bu zamanda kuşlar uğrardı. Cıvıl cıvıl öterlerdi. Küme küme bir ağaçtan ötekine konarlardı. İki yıldır gelmiyorlar. Belki geliyorlar da ben farkına varmıyorum. Kuşları boğdular, çimenleri söktüler, yollar çamur içinde kaldı. Dünya değişiyor dostlarım. Günün birinde gökyüzünde, güz mevsiminde artık esmer lekeler göremeyeceksiniz. Günün birinde yol kenarlarında toprak anamızın koyu yeşil saçlarını da göremeyeceksiniz. 14

15 SONUÇ Sulak alanlar, biyolojik çeşitliliğin ve ekolojik dengenin korunması ve devamlılığın sağlanması yönünden büyük öneme sahip ekosistemlerdir. Sulak alanlar, dünyanın en üretken doğal kaynakları olup, insan kullanımı başta olmak üzere binlerce canlı yaşamı için çok önem taşıyan alanlardır. Deltalar, sulak alan tanımlamasına dahil olan farklı ekolojik alanları içiçe bulundurması nedeniyle başta sukuşları ve balıklar olmak üzere binlerce canlıya uygun yaşama ortamı sağlarlar. Geçmişte olduğu gibi bugün de, çevresinde yaşayan halkın yaşamında önemli bir yer tutan sulak alanlar günümüzde bulunduğu bölge ve ülkenin olduğu kadar tüm dünyanın doğal zenginlik müzeleri olarak kabul edilmektedir. Ülkemizdeki sulak alanlar konumu itibari ile herhangi bir ülkeninkinden çok daha fazla önem taşımaktadır. Bunun nedeni; ülkemizin Avrupa, Asya ve Afrika kıtaları arasındaki göç yolları üzerinde bulunmasıdır ki bu da su kuşları için yaşamsal önemdedir. Gediz Deltası, İzmir Kuş Cenneti hemen yanı başımızda, Uluslar arası öneme sahip bir alan. İzmirlilere çocuklarıyla mutlu anlar yaşayabilecekleri bir dünya sunuyor. Yüzlerce yıl pek çok canlıya ev sahipliği yapan delta, her geçen gün biraz daha doldurularak betonla örülmekte. İzmirlilerin bilinçsizce şehirleşmekten vazgeçerek bu cennete sahip çıkmalarını diliyoruz. Sulak alanlar suyunu çektikçe toprağın rengi uçuyor, dudakları derin derin çatlıyor. Biz doğa gönülleri olarak, gelecek kuşaklara sürdürülebilir bir yaşam ve gelecek bırakmak için, herkesi sulak alanlardaki kültürel ve biyolojik zenginliğimize sahip çıkmaya çağırıyoruz. Sulak Alanlardaki çeşitlilik zenginliğimizdir, onu kaybetmeyelim! 15

16 İzmir Kuş Cennetine ulaşım krokileri 16

17 İzmir Kuş Cennetinden Resimler 17

18 Kuş izleme kuleleri 18

19 19

20 20

21 21

22 22

23 23

24 24

25 25

26 KAYNAKÇA ERDOĞAN, İ., EJDER, N. (1997) Çevre Sorunları Nedenler Çözümler, Ankara, Doruk Yayımcılık KELEŞ; R., HAMAMCI, C., Çevre Bilim 4.Baskı, Ankara, İmge Kitabevi GÜNEY, E., Genel Ortam Kirlenmesi Çevre Sorunları, Ankara, İnkılap Kitabevi KIŞLALIOĞLU, M., BERKES, F., Ekoloji ve Çevre Bilimleri, 2.Baskı, Remzi Kitabevi ÖZDEMİR, Ş., (1997) Temel Ekoloji Bilgisi ve Çevre Sorunları, Ankara Hatiboğlu Yayınları, KILIÇ, D.T., EKEN, G.,(2004) Türkiyenin Önemli Kuş Alanları 2004 Güncellemesi, Doğa Derneği, Ankara

TRA1 FLORA. Erzurum Erzincan Bayburt FAUNA

TRA1 FLORA. Erzurum Erzincan Bayburt FAUNA TRA1 FLORA Erzurum Erzincan Bayburt FAUNA Avrupa dan Asya ya geçiş, saatten saate belli oluyor. Yiten ormanların yerini sık ve bitek çayırlar alıyor. Tepeler yassılaşıyor. Bizim ormanlarımızda bulunmayan

Detaylı

23-25 Ekim 2013 tarihinde SAMSUN da düzenlenen III. ULUSAL SULAK ALANLAR KONGRESİ ne

23-25 Ekim 2013 tarihinde SAMSUN da düzenlenen III. ULUSAL SULAK ALANLAR KONGRESİ ne 23-25 Ekim 2013 tarihinde SAMSUN da düzenlenen III. ULUSAL SULAK ALANLAR KONGRESİ ne SARI, A., BAŞKAYA, Ş. ve GÜNDOĞDU, E., 2013. Bir Şehrin Yuttuğu Sulak Alan: Erzurum Bataklıkları adlı poster bildiri

Detaylı

Büyük baş hayvancılık

Büyük baş hayvancılık Büyük baş hayvancılık hayvancılık faaliyetleri özellikle dağlık bir araziye sahip kırsal kesimlerde ön plana geçerek, birinci derecede etkili ekonomik Yakın yıllara kadar bir tarım ülkesi olarak kabul

Detaylı

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü KORUNAN ALAN İSTATİSTİKLERİ METAVERİLERİ

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü KORUNAN ALAN İSTATİSTİKLERİ METAVERİLERİ KORUNAN ALAN İSTATİSTİKLERİ METAVERİLERİ I. Analitik Çerçeve ve Kapsam, Tanımlamalar ve Sınıflamalar a) Analitik Çerçeve ve Kapsam: Korunan alan istatistikleri; korunan alanlar (milli park, tabiat parkı,

Detaylı

GÖKSU DELTASI KIYI YÖNETİMİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ ÖZET

GÖKSU DELTASI KIYI YÖNETİMİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ ÖZET 6. Ulusal Kıyı Mühendisliği Sempozyumu 197 GÖKSU DELTASI KIYI YÖNETİMİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ Sibel MERİÇ Jeoloji Yüksek Mühendisi Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı Ankara,TÜRKİYE sibelozilcan@gmail.com Seçkin

Detaylı

Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Düzenleyici Etki Analizi Ön Çalışma

Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Düzenleyici Etki Analizi Ön Çalışma Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Düzenleyici Etki Analizi Ön Çalışma Yaban Kuşlarının Korunması Direktifi 2009/147/EC İçerik Kuş Direktifi Ön DEA raporu Rapor sonrası yapılanlar İstişare Süreci

Detaylı

Alanın Gelişimi ile İlgili Kriterler

Alanın Gelişimi ile İlgili Kriterler KORUNAN ALANLAR Korunan alanlar incelenip, değerlendirilirken ve ilan edilirken yalnız alanın yeri ile ilgili ve ekolojik kriterler değil, onların yanında tarih, kültürel ya da bilimsel değerleri de dikkate

Detaylı

Denizlerimizi ve Kıyılarımızı Koruyalım

Denizlerimizi ve Kıyılarımızı Koruyalım Denizlerimizi ve Kıyılarımızı Koruyalım Denizlerimiz ve kıyılarımız canlı çeşitliliği bakımından çok zengin yerler. Ancak günümüzde bu çeşitlilik azalma tehlikesiyle karşı karşıya. Bunun birçok nedeni

Detaylı

Ekosistem Ekolojisi Yapısı

Ekosistem Ekolojisi Yapısı Ekosistem Ekolojisi, Ekosistemin Yapısı Ekosistem Ekolojisi Yapısı A. Ekoloji Bilimi ve Önemi Ekoloji canlıların birbirleriyle ve çevreleriyle olan etkileşimlerini inceleyen bilim dalıdır. Günümüzde teknolojinin

Detaylı

RAMSAR SÖZLEŞMESİ VE SULAK ALANLAR

RAMSAR SÖZLEŞMESİ VE SULAK ALANLAR RAMSAR SÖZLEŞMESİ VE SULAK ALANLAR 1 RAMSAR SÖZLEŞMESİ VE SULAK ALANLAR İran ın Ramsar kentinde 1971 yılında imzalanan ve sulak alanların korunmasını ve akılcı kullanımını hedefleyen kısaca RAMSAR SÖZLEŞMESİ

Detaylı

29.06.2011 Tarih ve 645 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile, Merkezi Manisa olan, İzmir, Aydın ve Muğla İllerini Kapsayan, Orman ve Su İşleri

29.06.2011 Tarih ve 645 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile, Merkezi Manisa olan, İzmir, Aydın ve Muğla İllerini Kapsayan, Orman ve Su İşleri 1 29.06.2011 Tarih ve 645 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile, Merkezi Manisa olan, İzmir, Aydın ve Muğla İllerini Kapsayan, Orman ve Su İşleri Bakanlığı IV. Bölge Müdürlüğü Kurulmuştur. 2 Şube Müdürlüğü

Detaylı

YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER EDİTÖR ISBN / TARİH. Sertifika No: KAPAK TASARIMI SAYFA TASARIMI BASKI VE CİLT İLETİŞİM. Doğa ve İnsan...

YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER EDİTÖR ISBN / TARİH. Sertifika No: KAPAK TASARIMI SAYFA TASARIMI BASKI VE CİLT İLETİŞİM. Doğa ve İnsan... YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM EDİTÖR Turgut MEŞE Bütün hakları Editör Yayınevine aittir. Yayıncının izni olmaksızın kitabın tümünün veya bir kısmının elektronik, mekanik ya da fotokopi yoluyla basımı, çoğaltılması

Detaylı

Ekosistemi oluşturan varlıklar ve özellikleri

Ekosistemi oluşturan varlıklar ve özellikleri On5yirmi5.com Ekosistemi oluşturan varlıklar ve özellikleri Bir bölgedeki canlı varlıklarla cansız varlıkların oluşturduğu bütünlüğe ekosistem denir. Ekosistemdeki canlı ve cansız varlıklar birbiriyle

Detaylı

Murat TÜRKEŞ ve Telat KOÇ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü, Çanakkale

Murat TÜRKEŞ ve Telat KOÇ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü, Çanakkale (*)Türkeş, M. ve Koç, T. 2007. Kazdağı Yöresi ve dağlık alan (dağ sistemi) kavramları üzerine düşünceler. Troy Çanakkale 29:18-19. KAZ DAĞI YÖRESİ VE DAĞLIK ALAN (DAĞ SİSTEMİ) KAVRAMLARI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

Detaylı

TÜRKİYEDE DOĞA KORUMA UYGULAMALARI VE AB SÜRECİNE UYUM ÇALIŞMALARI

TÜRKİYEDE DOĞA KORUMA UYGULAMALARI VE AB SÜRECİNE UYUM ÇALIŞMALARI T.C ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYEDE DOĞA KORUMA UYGULAMALARI VE AB SÜRECİNE UYUM ÇALIŞMALARI ANKARA 09.11.2010 SUNUM İÇERİĞİ - Türkiye nin Biyolojik Zenginliği

Detaylı

Eğitim / Danışmanlık Hizmetinin Tanımı

Eğitim / Danışmanlık Hizmetinin Tanımı / Danışmanlık Hizmetinin Tanımı 1. Proje Kapsamında Talep Edilmiş ise, in İçeriği Hakkında bilgi veriniz. Sportif Olta Balıkçılığının Yaygınlaştırılması ve Doğal Hayatı Koruma Uygulamaları Projesi, her

Detaylı

Dersin Kodu 1200.9133

Dersin Kodu 1200.9133 Çevre Bilimi Dersin Adı Çevre Bilimi Dersin Kodu 1200.9133 Dersin Türü Zorunlu Dersin Seviyesi Dersin AKTS Kredisi 3,00 Haftalık Ders Saati (Kuramsal) 3 Haftalık Uygulama Saati 0 Haftalık Laboratuar Saati

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

Gediz Deltası. ve Balıkçılık S.S. ŞEMİKLER YALI SU ÜRÜNLERİ KOOP

Gediz Deltası. ve Balıkçılık S.S. ŞEMİKLER YALI SU ÜRÜNLERİ KOOP Gediz Deltası ve Balıkçılık S.S. ŞEMİKLER YALI SU ÜRÜNLERİ KOOP Balıkçı Kendini Balık Gibi Görmeli Derdin ne dedi. Şu karıncanın derdi dedim. Ne kadar cesursun dedi. Ölüm ve ben dostuz dedim. Ne kadar

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Büyükşehir Belediye Alanlarında Tabiat Varlıklarının Yönetimi

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Büyükşehir Belediye Alanlarında Tabiat Varlıklarının Yönetimi T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Büyükşehir Belediye Alanlarında Tabiat Varlıklarının Yönetimi Osman İYİMAYA Genel Müdür 12-13 Mayıs Karadeniz Teknik Üniversitesi

Detaylı

1972 Dünya Miras Sözleşmesi

1972 Dünya Miras Sözleşmesi 1972 Dünya Miras Sözleşmesi Dünyada kültürel ve çevresel açıdan evrensel üstün değer taşıyan tarihsel alan ve doğal bölgelerin korunması Dünya Miras Listesi 745 Kültürel 188 Doğal 29 Karma (Doğal ve kültürel)

Detaylı

Atoller (mercan adaları) ve Resifler

Atoller (mercan adaları) ve Resifler Atoller (mercan adaları) ve Resifler Atol, hayatlarını sıcak denizlerde devam ettiren ve mercan ismi verilen deniz hayvanları iskeletlerinin artıklarının yığılması sonucu meydana gelen birikim şekilleridir.

Detaylı

Muhteşem Bir Tabiat Harikası SULTAN SAZLIĞI MİLLİ PARKI

Muhteşem Bir Tabiat Harikası SULTAN SAZLIĞI MİLLİ PARKI Muhteşem Bir Tabiat Harikası SULTAN SAZLIĞI MİLLİ PARKI Harikulade bir tabii oluşum olan Milli Park, eşine az rastlanan tatlı ve tuzlu su ekosistemlerini bir arada bulundurması ve Afrika ile Avrupa arasındaki

Detaylı

DiJiTAL TÜRKÇE ANSiKLOPEDi

DiJiTAL TÜRKÇE ANSiKLOPEDi DiJiTAL TÜRKÇE ANSiKLOPEDi E N Z E N G İ N D İ J İ T A L T Ü R K Ç E K A Y N A K Okulpedia, Türkiye için özel olarak hazırlanmış en zengin dijital okul ansiklopedisidir. Binlerce sayfadan oluşan Okulpedia

Detaylı

KORUNAN ALANLARDA ÇEVRE BİLİNCİ VE EĞİTİMİ

KORUNAN ALANLARDA ÇEVRE BİLİNCİ VE EĞİTİMİ KORUNAN ALANLARDA ÇEVRE BİLİNCİ VE EĞİTİMİ Dr. Jale SEZEN Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü Tabiat Varlıklarını Koruma Şubesi,Tekirdağ TABİAT VARLIKLARI VE KORUNAN ALANLAR Jeolojik devirlerle, tarih öncesi

Detaylı

KÜRESEL ISINMA VE İKLİM DEĞİŞİKLİKLERİ İLE HAYVANSAL BESLENMENİN (HAYVANCILIK SEKTÖRÜ) İLİŞKİLERİ VE SONUÇLARI; BİTKİSEL GIDA SEKTÖRÜ İLE

KÜRESEL ISINMA VE İKLİM DEĞİŞİKLİKLERİ İLE HAYVANSAL BESLENMENİN (HAYVANCILIK SEKTÖRÜ) İLİŞKİLERİ VE SONUÇLARI; BİTKİSEL GIDA SEKTÖRÜ İLE KÜRESEL ISINMA VE İKLİM DEĞİŞİKLİKLERİ İLE HAYVANSAL BESLENMENİN (HAYVANCILIK SEKTÖRÜ) İLİŞKİLERİ VE SONUÇLARI; BİTKİSEL GIDA SEKTÖRÜ İLE EKONOMİK-ÇEVRESEL- AHLAKİ YÖNLERDEN KIYASLANMASI KÜRESEL ISıNMA

Detaylı

ÇÖLLEŞME/ARAZİ BOZULUMU İLE MÜCADELE RAPORU

ÇÖLLEŞME/ARAZİ BOZULUMU İLE MÜCADELE RAPORU ÇÖLLEŞME/ARAZİ BOZULUMU İLE MÜCADELE RAPORU Çölleşme: Kurak, yarı kurak ve yarı nemli alanlarda iklim değişiklikleri ve insan faaliyetleri de dâhil olmak üzere çeşitli faktörlerden kaynaklanan arazi bozulumu

Detaylı

SEYİTALİ RÜZGÂR ENERJİSİ PROJESİ KUŞ GÖÇ YOLLARI ÇALIŞMASI

SEYİTALİ RÜZGÂR ENERJİSİ PROJESİ KUŞ GÖÇ YOLLARI ÇALIŞMASI SEYİTALİ RÜZGÂR ENERJİSİ PROJESİ KUŞ GÖÇ YOLLARI ÇALIŞMASI Hazırlayan Prof. Dr. Kurtuluş Olgun Şubat 2010 İzmir AMAÇ Bu çalışma, Aliağa İlçesi Seyitali ve Yund Dağı Mevkii ne kurulacak olan Seyitali Rüzgâr

Detaylı

LAND DEGRADATİON. Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı

LAND DEGRADATİON. Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı ARAZİ BOZULUMU LAND DEGRADATİON Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı LAND DEGRADATİON ( ARAZİ BOZULUMU) SOİL DEGRADATİON (TOPRAK BOZULUMU) DESERTİFİCATİON (ÇÖLLEŞME) Arazi Bozulumu Nedir - Su ve rüzgar

Detaylı

İZMİR KÖRFEZİNİ SOLUCANLARLA TEMİZLİYORUZ

İZMİR KÖRFEZİNİ SOLUCANLARLA TEMİZLİYORUZ İZMİR KÖRFEZİNİ SOLUCANLARLA TEMİZLİYORUZ HAZIRLAYAN ÖĞRENCİLER 7-E Doruk TURANLI Doruk ÜNAL DANIŞMAN ÖĞRETMEN Nilüfer DEMİR İZMİR 2014 İÇİNDEKİLER 1.PROJENİN AMACI...2 2. İZMİR KÖRFEZİ...2 3. KALİFORNİYA

Detaylı

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ 4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ Ekonomi: İnsanların geçimlerini sürdürmek için yaptıkları her türlü üretim, dağıtım, pazarlama ve tüketim faaliyetlerinin ilke ve yöntemlerini inceleyen bilim dalına ekonomi denir.

Detaylı

İZMİR KUŞ CENNETİ NE GELEN ZİYARETÇİ SAYISI VE PROFİLİ ÜZERİNE BİR YILLIK İZLEME ÇALIŞMASI

İZMİR KUŞ CENNETİ NE GELEN ZİYARETÇİ SAYISI VE PROFİLİ ÜZERİNE BİR YILLIK İZLEME ÇALIŞMASI İZMİR KUŞ CENNETİ NE GELEN ZİYARETÇİ SAYISI VE PROFİLİ ÜZERİNE BİR YILLIK İZLEME ÇALIŞMASI GİRİŞ Kütahya da bulunan Murat ve Şaphane dağlarından doğan Gediz Nehri, kaynağından itibaren yaklaşık 400 kilometrelik

Detaylı

ÖZELLİKLE SU KUŞLARI YAŞAMA ORTAMI OLARAK ULUSLARARASI ÖNEME SAHİP SULAK ALANLAR HAKKINDA SÖZLEŞME (RAMSAR SÖZLEŞMESİ)

ÖZELLİKLE SU KUŞLARI YAŞAMA ORTAMI OLARAK ULUSLARARASI ÖNEME SAHİP SULAK ALANLAR HAKKINDA SÖZLEŞME (RAMSAR SÖZLEŞMESİ) ÖZELLİKLE SU KUŞLARI YAŞAMA ORTAMI OLARAK ULUSLARARASI ÖNEME SAHİP SULAK ALANLAR HAKKINDA SÖZLEŞME (RAMSAR SÖZLEŞMESİ) Akit Taraflar; İnsan ve çevresinin karşılıklı bağımlılıklarını tanıyarak; Sulak alanların

Detaylı

HAVZA SEÇİMİ YÖNTEM VE KRİTERLERİ

HAVZA SEÇİMİ YÖNTEM VE KRİTERLERİ Orman ve Su İşleri Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğü HAVZA SEÇİMİ YÖNTEM VE KRİTERLERİ Toprak Muhafaza ve Havza Islahı Dairesi Başkanı Havza? Hidrolojik olarak; Bir akarsu tarafından parçalanan, kendine

Detaylı

Doğaya Gereksinimimiz Var

Doğaya Gereksinimimiz Var Biyolojik Çeşitlilik Ana Tema Önerilen Süre Kazanımlar Öğrenciye Kazandırılacak Beceriler Yöntem ve Teknikler Araç ve Gereçler Biyolojik çeşitlilik, doğanın zenginliğidir. -2 ders saati Biyolojik çeşitliliğin

Detaylı

GEDĐZ DELTASI NDA YAŞANAN KORUMA-KULLANMA ÇATIŞMASI THE PROTECTION-USAGE CONFLICT EXISTING IN GEDIZ DELTA. Alper UZUN ÖZET

GEDĐZ DELTASI NDA YAŞANAN KORUMA-KULLANMA ÇATIŞMASI THE PROTECTION-USAGE CONFLICT EXISTING IN GEDIZ DELTA. Alper UZUN ÖZET GEDĐZ DELTASI NDA YAŞANAN KORUMA-KULLANMA ÇATIŞMASI THE PROTECTION-USAGE CONFLICT EXISTING IN GEDIZ DELTA Alper UZUN ÖZET Çalışmanın amacı bir yandan korunmaya çalışılan, bir yandan da kullanıma açılmak

Detaylı

NUH UN GEMİSİ Ulusal Biyolojik Çeşitlilik VERİTABANI

NUH UN GEMİSİ Ulusal Biyolojik Çeşitlilik VERİTABANI T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI BİLGİ İŞLEM DAİRESİ BAŞKANLIĞI / BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK İZLEME BİRİMİ NUH UN GEMİSİ Ulusal Biyolojik Çeşitlilik VERİTABANI Ülkemiz Biyolojik Çeşitlilik Zenginliği Açısından

Detaylı

Ağaç Nedir? Bir ağacın yaşayıp gelişebilmesi için; ışık, sıcaklık, CO 2, O 2, su ve mineral madde gereklidir.

Ağaç Nedir? Bir ağacın yaşayıp gelişebilmesi için; ışık, sıcaklık, CO 2, O 2, su ve mineral madde gereklidir. AĞAÇ NEDĠR? Ağaç Nedir? Boyu en az 5 metre, çapı da 10 cm'den aşağı olmayan, dal sürgün ve yapraklarının oluşturduğu tepe tacını tek bir gövde üzerinde taşıyan, her yıl çap artımı yaparak kalınlaşan, sürgün

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

Çevre ve Orman Bakanlığından SULAK ALANLARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Tarihi : 17/05/2005 Resmi Gazete Sayısı : 25818 BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 - Bu Yönetmeliğin

Detaylı

KÜRESEL ISINMA NEDİR?

KÜRESEL ISINMA NEDİR? HAVA Hava, dışarıda kısa sürede meydana gelen olaylar bütünüdür. Soğur, yağmur yağar, ısınır. Basınç artar veya düşer, ısı yükselir veya düşer. Rüzgar oluşur. Meydana gelenler o güne ve kısa zamana aittir.

Detaylı

Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 2012 YILI TARIMSAL DESTEKLER

Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 2012 YILI TARIMSAL DESTEKLER Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 2012 YILI TARIMSAL DESTEKLER A-HAYVANCILIK DESTEKLERİ HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme Bakanlar Kurulu Kararı MADDE 4- (1) Birime Destek 1 Sütçü ve kombine

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Eğitim Tanıtım Ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Eğitim Tanıtım Ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Eğitim Tanıtım Ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü SAYI : B.18.0.DMP.0.00.02.010.01.../09/2007 KONU : Doğa Turları G E N E L G

Detaylı

Kelaynakların Hazin Öyküsü

Kelaynakların Hazin Öyküsü Kelaynakların Hazin Öyküsü Hazin bir öykü anlatacağım bu kez sizlere... Bir varmış bir yokmuş... Uçsuz bucaksız bir ova varmış. Fırat ın sularıyla bereket bulmaya çalışan bu topraklar, fakir köylünün tek

Detaylı

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ Bayram HOPUR Entegre Projeler Uygulama Şube Müdürü Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü www.cem.gov.tr 3. Ulusal Taşkın Sempozyumu- 29.04.2013 İstanbul ULUSAL

Detaylı

UZUN DEVRELİ GELİŞME PLANI HAZIRLAMA SÜRECİ VE BÖLGELEME

UZUN DEVRELİ GELİŞME PLANI HAZIRLAMA SÜRECİ VE BÖLGELEME UZUN DEVRELİ GELİŞME PLANI HAZIRLAMA SÜRECİ VE BÖLGELEME DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Milli Parklar Daire Başkanlığı Cihad ÖZTÜRK Orman Yüksek Mühendisi PLANLAMA NEDİR? Planlama, sorun

Detaylı

DENİZİN SİHİRLİ YÜZÜNÜ KEŞFEDEN PROJE

DENİZİN SİHİRLİ YÜZÜNÜ KEŞFEDEN PROJE DENİZİN SİHİRLİ YÜZÜNÜ KEŞFEDEN PROJE SORUMLU BALIKÇILIK PROJESİ DENİZ KORUMA ALANLARI TÜRKİYE DE SORUMLU BALIKÇILIĞA GEÇİŞ DENİZ AMATÖR BALIKÇI, GELENEKSEL KIYI BALIKÇISI, RESTORAN VE TÜKETİCİLERLE EL

Detaylı

CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI

CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI Dünyamızda o kadar çok canlı türü var ki bu canlıları tek tek incelemek olanaksızdır. Bu yüzden bilim insanları canlıları benzerlik ve farklılıklarına göre sınıflandırmışlardır.

Detaylı

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail.

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail. ÇANAKKALE İli, AYVACIK İLÇESİ, KÜÇÜKKUYU BELDESİ,TEPE MAHALLESİ MEVKİİ I17-D-23-A PAFTA, 210 ADA-16 PARSELE AİT REVİZYON+İLAVE NAZIM İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ AÇIKLAMA RAPORU Ö:1/5000 25/02/2015 Küçüksu Mah.Tekçam

Detaylı

DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI 4 ARALIK 2012 I. OTURUM OTURUM BAŞKANI: PROF. DR. SÜLEYMAN AKBULUT

DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI 4 ARALIK 2012 I. OTURUM OTURUM BAŞKANI: PROF. DR. SÜLEYMAN AKBULUT DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI 4 ARALIK 2012 I. OTURUM OTURUM BAŞKANI: PROF. DR. SÜLEYMAN AKBULUT YÖNETİCİ ÖZETİ Düzce Valiliği ve Düzce Üniversitesi nin birlikte düzenlemiş olduğu

Detaylı

KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI

KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI I. Hafta Yrd. Doç. Uzay KARAHALİL Sunum Akışı Tanışma Ders İçeriği Derste Uyulacak Kurallar Ödev ve Sınavlar Derse Giriş Ders Akışı Dünya da ve Türkiye de Doğa Korumanın Tarihsel

Detaylı

Türkiye nin En Harika 10 Doğa Olayı

Türkiye nin En Harika 10 Doğa Olayı Türkiye nin En Harika 10 Doğa Olayı Doğa Derneği, Türkiye nin doğal hazinesini tespit etmeyi, dökümünü tutmayı ve bu hazineyi korumak için çalışmayı amaç edinmiş bir sivil toplum kuruluşu. Bu derneğin

Detaylı

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR. Osman İYİMAYA Genel Müdür

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR. Osman İYİMAYA Genel Müdür TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR Osman İYİMAYA Genel Müdür Enerji hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olarak başta sanayi, teknoloji,

Detaylı

ENERJİ AKIŞI VE MADDE DÖNGÜSÜ

ENERJİ AKIŞI VE MADDE DÖNGÜSÜ ENERJİ AKIŞI VE MADDE DÖNGÜSÜ Ekosistem, birbiriyle ilişkili canlı ve cansız unsurlardan oluşur. Ekosistem, bu unsurlar arasındaki madde ve enerji dolaşımı ile kendini besler ve yeniler. Madde döngüsü

Detaylı

2014 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER

2014 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER 04 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme Suni Tohumlama Besilik Materyal Üretim Desteği(baş) 3 Hayvan Başı Ödeme 4 Tiftik Üretim 5 Süt Primi( TL/lt) 6 İpek Böceği Sütçü

Detaylı

RES Projelerinin Değerlendirilmesinde Yer Seçiminin Önemi ve Dikkate Alınacak Ekolojik Parametreler

RES Projelerinin Değerlendirilmesinde Yer Seçiminin Önemi ve Dikkate Alınacak Ekolojik Parametreler RES Projelerinin Değerlendirilmesinde Yer Seçiminin Önemi ve Dikkate Alınacak Ekolojik Parametreler Türkiye Rüzgar Enerjisi Kongresi 5-6 Kasım 2014 İstanbul Akdeniz Üniversitesi Biyoloji Bölüm Başkanı

Detaylı

TÜRKİYE DE HAYVANCILIK

TÜRKİYE DE HAYVANCILIK TÜRKİYE DE HAYVANCILIK Geniş anlamda hayvancılık tarımsal etkinlerin bir koludur. Tarımla uğraşan nüfus bir yandan toprağı işleyip çeşitli ürünler elde ederken, diğer yandan da hayvan besler. Tarımın

Detaylı

RUS BUĞDAY AFİTLERİNE KARŞI BİYOLOJİK KORUMA

RUS BUĞDAY AFİTLERİNE KARŞI BİYOLOJİK KORUMA RUS BUĞDAY AFİTLERİNE KARŞI BİYOLOJİK KORUMA HAZIRLAYAN ÖĞRENCİLER 7-F Miray DAĞCI Ömür Mehmet KANDEMİR DANIŞMAN ÖĞRETMEN NİLÜFER DEMİR İZMİR - 2013 İÇİNDEKİLER 1. Projenin Amacı ve Hedefi.. 2 2. Afit

Detaylı

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU Ağustos 2013, Adana Hazırlayanlar Sabahattin Yumuşak; Adana Güçbirliği Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Sinem Özkan Başlamışlı; Çiftçiler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi

Detaylı

Soru Sınıf ve Nu: Müfredat 18. 9.sınıf YGS Harita Bilgisi-Arazi Rehberimiz: İzohipsler

Soru Sınıf ve Nu: Müfredat 18. 9.sınıf YGS Harita Bilgisi-Arazi Rehberimiz: İzohipsler 2010 YGS SOS.BİL. TESTİNDEKİ / COĞRAFYA SORULARININ MÜFREDAT AÇISINDAN ANALİZİ Soru Sınıf ve Nu: Müfredat 18. Harita Bilgisi-Arazi Rehberimiz: İzohipsler 19. Hayali Rehberler: Paraleller ve Meridyenler

Detaylı

KORUNAN ALANLAR. Şekil 1. Korunan Alanlar Haritası (1)

KORUNAN ALANLAR. Şekil 1. Korunan Alanlar Haritası (1) KORUNAN ALANLAR 1. Ülkemizde yasal olarak koruma altına alınmış, milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları, tabiat koruma alanları, uluslararası öneme sahip sulak alanlar, yaban hayatı geliştirme

Detaylı

2013 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER

2013 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER 03 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme Suni Tohumlama 3 Hayvan Başı Ödeme 4 Tiftik Üretim 5 Süt Primi( TL/lt) 6 İpek Böceği Sütçü ve kombine ırklar ve melezleri ile

Detaylı

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri Okyanuslar ve denizler dışında kalan ve karaların üzerinde hem yüzeyde hem de yüzey altında bulunan su kaynaklarıdır. Doğal Su Ekosistemleri Akarsular Göller Yer altı su kaynakları Bataklıklar Buzullar

Detaylı

Tabiatı ve Biyolojik Çeşitliliği Koruma Kanunu Tasarısı

Tabiatı ve Biyolojik Çeşitliliği Koruma Kanunu Tasarısı Tabiatı ve Biyolojik Çeşitliliği Koruma Kanunu Tasarısı Tabiat Kanunu İzleme Girişimi 13 Mart 2013, Ankara Sıra Sayısı 297 Beraber yürüseydik biz bu yollarda 2000 2006 Tüm Paydaşlar Çalıştı 2006 2010 Hükümet

Detaylı

Hanife Kutlu ERDEMLĐ Doğa Koruma Dairesi Başkanlığı 10.12.2009 Burdur

Hanife Kutlu ERDEMLĐ Doğa Koruma Dairesi Başkanlığı 10.12.2009 Burdur Hanife Kutlu ERDEMLĐ Doğa Koruma Dairesi Başkanlığı 10.12.2009 Burdur - Doğa Koruma Mevzuat Tarihçe - Ulusal Mevzuat - Uluslar arası Sözleşmeler - Mevcut Kurumsal Yapı - Öngörülen Kurumsal Yapı - Ulusal

Detaylı

MEVZUAT BİLGİLENDİRME SERVİSİ

MEVZUAT BİLGİLENDİRME SERVİSİ T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :20117910/170.05.01 Konu :Su Kaplumbağaları İthalatı 25.11.2014 / 4145467 DAĞITIM İlgi :10.10.2011 tarihli ve 6051 sayılı yazımız. İlgide

Detaylı

Sürdürülebilir Kırsal Planlamada Doğa Turizmi ve Yerellik

Sürdürülebilir Kırsal Planlamada Doğa Turizmi ve Yerellik Sürdürülebilir Kırsal Planlamada Doğa Turizmi ve Yerellik Yrd.Doç.Dr. Gül GÜNEŞ Atılım Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Müdürü Turizm ve Otel İşletmeciliği Bölümü İşletme Fakültesi ggunes@atilim.edu.tr

Detaylı

Yaşayan bir dünya için. Buket Bahar DıvrakD. 27 Mart 2008, İzmir

Yaşayan bir dünya için. Buket Bahar DıvrakD. 27 Mart 2008, İzmir Yaşayan bir dünya için SUYA DOĞRU BAKMAK Akarsu havzalarının n korunması ve sürdürülebilir su yönetimi y için i in adımlar... Buket Bahar DıvrakD WWF-Türkiye 27 Mart 2008, İzmir YAŞAMIN ÖZÜ: SU SU YOKSA

Detaylı

ÜNİTE 3 YAŞAM KAYNAĞI TOPRAK

ÜNİTE 3 YAŞAM KAYNAĞI TOPRAK ÜNİTE 3 YAŞAM KAYNAĞI TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprak Nedir? Toprağın Tanımı Toprağın İçindeki Maddeler Toprağın Canlılığı Toprak Neden Önemlidir? Toprağın İnsanlar İçin Önemi Toprağın Hayvanlar İçin Önemi

Detaylı

TÜRKİYE SULAKALANLAR KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ 22-23 Mayıs 2009 Eskikaraağaç Bursa

TÜRKİYE SULAKALANLAR KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ 22-23 Mayıs 2009 Eskikaraağaç Bursa TÜRKİYE SULAKALANLAR KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ 22-23 Mayıs 2009 Eskikaraağaç Bursa Ülkemizde sulakalanların tarihi, bataklıkların kurutulmasının ve tarım alanı olarak düzenlenmesinin tarihiyle birlikte

Detaylı

ADANA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ UYGULAMA ÖRNEĞİ. Çeşme/ İZMİR,2015

ADANA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ UYGULAMA ÖRNEĞİ. Çeşme/ İZMİR,2015 ADANA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ UYGULAMA ÖRNEĞİ ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRE BAŞKANLIĞI Çevre Koruma ve Kalite Kontrol Şube Müdürlüğü Çeşme/ İZMİR,2015 2 3 2014 YEREL SEÇİMLERDEN ÖNCE İlçe Sayısı: 5 Nüfus:

Detaylı

Hasankeyf ve Dicle Vadisi Sempozyumu Sonuç Bildirgesi

Hasankeyf ve Dicle Vadisi Sempozyumu Sonuç Bildirgesi Hasankeyf ve Dicle Vadisi Sempozyumu Sonuç Bildirgesi 07-08 Mayıs 2016, Batman ve Hasankeyf En az 12 bin yıllık sürekliliği olan, doğa, kültür ve insanın bütünleştiği, dünyada eşi benzeri olmayan bir kültürel

Detaylı

ÇEVRE YASASI (18/2012 Sayılı Yasa) Madde 42(1),47(3) ve47(13) Altında Yapılan Tüzük

ÇEVRE YASASI (18/2012 Sayılı Yasa) Madde 42(1),47(3) ve47(13) Altında Yapılan Tüzük ÇEVRE YASASI (18/2012 Sayılı Yasa) Madde 42(1),47(3) ve47(13) Altında Yapılan Tüzük Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu, Çevre Yasası nın i maddesinin inci fıkrasının kendisine verdiği yetkiye

Detaylı

SULAMA VE ÇEVRE. Küresel Su Bütçesi. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com. Yrd. Doç. Dr. Hakan BÜYÜKCANGAZ

SULAMA VE ÇEVRE. Küresel Su Bütçesi. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com. Yrd. Doç. Dr. Hakan BÜYÜKCANGAZ Sulama? Çevre? SULAMA VE ÇEVRE Yrd. Doç. Dr. Hakan BÜYÜKCANGAZ SULAMA: Bitkinin gereksinimi olan ancak doğal yağışlarla karşılanamayan suyun toprağa yapay yollarla verilmesidir ÇEVRE: En kısa tanımıyla

Detaylı

GÖLBAŞI ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESĐNDE ALAN YÖNETĐMĐ VE ÇEVRE DÜZENĐ PLANI KARARLARININ CBS DESTEĞĐ ĐLE OLUŞTURULMASI

GÖLBAŞI ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESĐNDE ALAN YÖNETĐMĐ VE ÇEVRE DÜZENĐ PLANI KARARLARININ CBS DESTEĞĐ ĐLE OLUŞTURULMASI TMMOB COĞRAFĐ BĐLGĐ SĐSTEMLERĐ KONGRESĐ 2009 02-06 Kasım 2009, Đzmir GÖLBAŞI ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESĐNDE ALAN YÖNETĐMĐ VE ÇEVRE DÜZENĐ PLANI KARARLARININ CBS DESTEĞĐ ĐLE A. Erdoğan 1, S. Meriç 2 1 Dr,

Detaylı

Yayla Turizmi, doğayla iç içe yaşamayı sevenler veya macera tutkunlarının genellikle günübirlik kullanım veya kısa süreli konaklama amacıyla yüksek

Yayla Turizmi, doğayla iç içe yaşamayı sevenler veya macera tutkunlarının genellikle günübirlik kullanım veya kısa süreli konaklama amacıyla yüksek Yayla Turizmi, doğayla iç içe yaşamayı sevenler veya macera tutkunlarının genellikle günübirlik kullanım veya kısa süreli konaklama amacıyla yüksek rakımlı yerlerde yaptıkları turizm faaliyetidir. YAYLA

Detaylı

KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI

KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI III. Hafta Yrd. Doç. Uzay KARAHALİL Köprülü Kanyon Milli Parkının Kısa Tanıtımı Gerçekleştirilen Envanter Çalışmaları Belirlenen Orman Fonksiyonları Üretim Ekolojik Sosyal

Detaylı

AKŞEHİR İLÇESİ TARIMSAL VERİLERİ

AKŞEHİR İLÇESİ TARIMSAL VERİLERİ AKŞEHİR İLÇESİ TARIMSAL VERİLERİ Hazırlayan Mücahit ORHAN 2011 -----1----- Yıl Toplam Alan (Dekar) =========== =========== TARIM ALANLARI Ekilen Tarla Alanı (Dekar) Nadas Alanı (Dekar) Sebze Bahçeleri

Detaylı

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TÜRK HALKBİLİMİ ANABİLİM DALI

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TÜRK HALKBİLİMİ ANABİLİM DALI T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TÜRK HALKBİLİMİ ANABİLİM DALI UNESCO YAŞAYAN İNSAN HAZİNELERİ ULUSAL SİSTEMLERİ NİN, SOMUT OLMAYAN KÜLTÜREL MİRASIN YAŞATILMASINA VE GELECEK KUŞAKLARA AKTARILMASINA

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK SÖZLEŞMESİ VE ULUSAL UYGULAMA DENEYİMİ

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK SÖZLEŞMESİ VE ULUSAL UYGULAMA DENEYİMİ 1 T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK SÖZLEŞMESİ VE ULUSAL UYGULAMA DENEYİMİ BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK=BİYOLOJİK KAYNAK Ekosistem Tür Gen 2 3 Bozulmamış

Detaylı

HAMAMBÖCEKLERİ ve MÜCADELE YÖNTEMLERİ

HAMAMBÖCEKLERİ ve MÜCADELE YÖNTEMLERİ HAMAMBÖCEKLERİ ve MÜCADELE YÖNTEMLERİ HAMAMBÖCEKLERİ ve MÜCADELE YÖNTEMLERİ HAMAMBÖCEKLERİ Ordo (Takım): Blattoptera (Hamam böcekleri) Vücutları kahverengi tonlarında, yassı ve ovaldir. Antenler çoğunlukla

Detaylı

Tarım Sayımı Sonuçları

Tarım Sayımı Sonuçları Tarım Sayımı Sonuçları 2011 DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ İstatistik ve Araştırma Dairesi Ocak 2015 TARIM SAYIMININ AMACI Tarım Sayımı ile işletmenin yasal durumu, arazi kullanımı, ürün bazında ekili alan, sulama

Detaylı

Sağlıklı Tarım Politikası

Sağlıklı Tarım Politikası TARLADAN SOFRAYA SAĞLIKLI BESLENME Sağlıklı Tarım Politikası Prof. Dr. Ahmet ALTINDĠġLĠ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü ahmet.altindisli@ege.edu.tr Tarım Alanları ALAN (1000 ha)

Detaylı

ANADOLU YABAN KOYUNU

ANADOLU YABAN KOYUNU ANADOLUʼNUN ÖZGÜN HAYVANLARI Cevat Sipahi* ANADOLU YABAN KOYUNU (Ovis gmelinii anatolica) Anadolu Yaban Koyunu, dünyadaki 5 yaban koyunu türünden biri olan Asya Muflonu nun (Ovis gmelinii) 15 alt türünden

Detaylı

Bu türleri yakından tanımak için haritaya tıklayın.

Bu türleri yakından tanımak için haritaya tıklayın. Anadolu'da Te hlike Altındaki Tüm Türler Hazar kaplanı, Gökçe balığı ve Anadolu parsı... National Geographic Türkiye, Temmuz sayısında ülkemizde tehlike altındaki türlere dikkat çekti. Bu türleri yakından

Detaylı

I. Balkan Stevia Konferansı

I. Balkan Stevia Konferansı I. Balkan Stevia Konferansı 1 st Balkan Conference of Stevia 14-16 Şubat 2014 YUNANİSTAN-Volos Dr. Ahu ÇINAR 26.03.2014 Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Sunu Planı Stevia ile İlgili

Detaylı

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA III.BÖLÜM Bu bölümde ağırlıklı olarak Kızılırmak deltasının batı kenarından başlayıp Adapazarı ve Bilecik'in doğusuna kadar uzanan ve Kastamonu yu içine alan Batı Karadeniz Bölümü, Kastamonu ili, Araç

Detaylı

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ EĞİTİM PLANI

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ EĞİTİM PLANI BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ EĞİTİM PLANI DİSİPLİN/ GELİŞİM ALANI: UZUN DÖNEMLİ AMAÇ: - Vücudumuz bilmecesini çözelim - Maddeyi tanıyalım - Kuvvet ve hareket - Işık ve ses - Canlılar dünyasını

Detaylı

a 3 -<» rt3 ft3 Ö o\3 CO o\3 Ö o\3 CO v-< 0x3 Ö V-i -i» 3 Gezi / İlgaz Anadolu'nun Sen Yüce Bir Dağısın 0x3 Ö 0x3 Kitap / Kayıp Gül

a 3 -<» rt3 ft3 Ö o\3 CO o\3 Ö o\3 CO v-< 0x3 Ö V-i -i» 3 Gezi / İlgaz Anadolu'nun Sen Yüce Bir Dağısın 0x3 Ö 0x3 Kitap / Kayıp Gül ft o\ I V-i :p --( a * > Gezi / İlgaz Anadolu'nun Sen Yüce Bir Dağısın Kitap / Kayıp Gül Röportaj / Dr. Süleyman Ozüpekçe El Sanatları / Geleneksel Sanatlarımız/

Detaylı

İHBAR 0412 251 23 05-06

İHBAR 0412 251 23 05-06 İHBAR 0412 251 23 05-06 ORMAN ve SU İŞLERİ BAKANLIĞI XV. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ (DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR) İL ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ Şanlıurfa Yolu 3. Km (Dedaş Bitişiği) DİYARBAKIR Tel: 0412 251 23 05-06 DİYARBAKIR

Detaylı

Ayxmaz/biyoloji. Öğrencilerin sonuçlarına göre, katalaz hangi ph düzeyinde en iyi çalışır A) 1 B) 4 C) 7 D) 10 E) 14

Ayxmaz/biyoloji. Öğrencilerin sonuçlarına göre, katalaz hangi ph düzeyinde en iyi çalışır A) 1 B) 4 C) 7 D) 10 E) 14 1- Katalaz bitki ve hayvan dokularında bulunan bir enzimdir. Katalaz hücre solunumunda oluşan hidrojen peroksiti (bir toksin) su ve oksijen gazı haline dönüştürerek birikimini önlemeye yardımcı olur. 10

Detaylı

SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ

SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ İçindekiler I. GİRİŞ II. III. ÜNİVERSİTE KONUMU İNŞAAT ÖNCESİ VE SONRASI GÖRÜNTÜLER a. 1998-İnşaat öncesi b. 2013-Kampusun bugünü Sabancı Üniversitesinin

Detaylı

ĞİŞİKLİĞİ. Yeni Mücadele ile Yüzleşmek. Kasım 2006

ĞİŞİKLİĞİ. Yeni Mücadele ile Yüzleşmek. Kasım 2006 İKLİM M DEĞİŞİ ĞİŞİKLİĞİ Yeni Mücadele ile Yüzleşmek Kasım 2006 WWF Kimdir? WWF 5 kıtada, 50 den fazla ülkede temsilciliği bulunan dünyanın en büyük ve saygın doğa kuruluşlarındandır. 100 den fazla ülkede

Detaylı

YEDİGÖLLER MİLLİ PARKI

YEDİGÖLLER MİLLİ PARKI YEDİGÖLLER MİLLİ PARKI Ülkemizin nadide şehirlerinden birisi olan Bolu alanlarında bulunan ve yedi adet gölden oluşan Yedigöller milli parkı adeta bir saklı cennet köşesi gibidir.. Gerçek huzur ve doğa

Detaylı

Antalya nın Yaban Hayatı ve Yaban Hayatı Koruma Statüleri. Wildlife and Wildlife Conservation Status of Antalya Province.

Antalya nın Yaban Hayatı ve Yaban Hayatı Koruma Statüleri. Wildlife and Wildlife Conservation Status of Antalya Province. Güllükdağı (Termessos) Milli Parkı nda yaban hayatı Capra aegagrus(yaban Keçisi ) Antalya nın Yaban Hayatı ve Yaban Hayatı Koruma Statüleri Wildlife and Wildlife Conservation Status of Antalya Province

Detaylı

Yönetmelik. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Yönetmelik. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Yönetmelik Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: Tarımsal Üretici Birliklerinin Kuruluş Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik Amaç ve kapsam BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 Bu Yönetmeliğin

Detaylı

GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER

GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER 30 10 2013 topraksuenerji-ulusal güvenlik denince çoğu zaman zihnimizde sınırda nöbet tutan askerler, fırlatılmaya hazır füzeler, savaş uçakları

Detaylı

AR&GE BÜLTEN 2012 EYLÜL SEKTÖREL TARIM KENTİ İZMİR

AR&GE BÜLTEN 2012 EYLÜL SEKTÖREL TARIM KENTİ İZMİR TARIM KENTİ İZMİR Şebnem BORAN Gözde SEVİLMİŞ Küresel iklim değişikliği, gıda fiyatlarındaki yükseliş, dünya nüfusundaki hızlı artış gibi gelişmelerin etkisiyle tarım sektörünün son derece stratejik bir

Detaylı

HANGİ ÇEVRE? HANGİ AKIŞ?

HANGİ ÇEVRE? HANGİ AKIŞ? HANGİ ÇEVRE? HANGİ AKIŞ? Yrd.Doç.Dr. Oğuz KURDOĞLU KTÜ Orman Fakültesi Oğuz KURDOĞLU, 21.11.2013 Mövenpick-Ankara 2 Maliyetleri kim karşılayacak? Oğuz KURDOĞLU, 21.11.2013 Mövenpick-Ankara 3 Oğuz KURDOĞLU,

Detaylı