EBRD MİKRO & KOBİ FİNANSMAN PROGRAMI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "EBRD MİKRO & KOBİ FİNANSMAN PROGRAMI"

Transkript

1 EBRD MİKRO & KOBİ FİNANSMAN PROGRAMI TARIM SEKTÖR RAPORU NİSAN HAZİRAN 2015

2 1. Dünya Tarım Sektörü Görünümü 1.1. Fiyatlar Dünyada gıda fiyatlarında 2010 yılından itibaren görülen gevşeme halen devam etmektedir Mayıs ayı itibariyle Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Gıda Fiyatları Endeksi, 2014 yılındaki 201,8 seviyesinden 166,8 puana gerileyerek %17 oranında düşmüştür. Tablo 1. FAO Dünya Gıda Fiyat Endeksi Yıllar Gıda Fiyat Endeksi Et Fiyat Endeksi Süt Fiyat Endeksi Tahıl Fiyat Endeksi Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi Şeker Fiyat Endeksi ,1 96,5 95,3 85,8 69,5 116, ,7 114,2 123,5 107,1 111,9 101, ,4 160,7 223,1 232,1 227,1 181, ,3 182,0 193,6 236,1 223,9 305, ,8 184,1 242,7 219,3 193,0 251, ,8 198,3 224,1 191,9 181,1 241,2 2015/05 166,8 171,4 167,5 160,8 154,1 189,3 Kaynak: FAO. Şekil 1. FAO Cari ve Reel Bazda Gıda Fiyat Endeksleri yılına doğru küresel piyasa tahminleri OECD 2015 Tahıllar: Belli başlı tahılların dünya fiyatlarının başlangıçta düşerek dünya ticaretine ivme kazandırması, stokların yükselmesi ve Asya daki pirinç stoklarının rekor seviyelere ulaşması öngörülmektedir. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 1

3 Yağlı tohumlar: Küresel planda yağlı tohumların ekildiği tarlaların payı düşük oranlarda kalsa da, bitkisel yağlara olan talebin artışı fiyatları artırmaya devam etmektedir. Şeker: 2013 yılı sonlarında düşüşe geçen uluslararası şeker fiyatları, güçlü küresel talebin itici bir rol oynamasıyla eski seviyelerine dönecektir. Dünya şeker ihracatına egemen olan Brezilya nın ihracatının, etanol piyasasından etkilenmesi beklenmektedir. Et: Asya dan gelen güçlü ithalat talebinin yanı sıra Kuzey Amerika da sürülerin yenilenmesi, daha yüksek et fiyatlarına destek olmakta, dana eti fiyatları rekor seviyelere yükselmektedir. Tavuk eti, domuz etini geçerek, inceleme döneminde en çok tüketilen et ürünü haline gelmektedir. Süt Ürünleri: Başlıca üretici ülkelerdeki verimlilik artışlarının devamlılığı ve Çin deki büyümenin devam etmesi sonucu fiyatlar, mevcut yüksek seviyelerinden biraz düşecektir. Hindistan, AB yi geçerek dünyanın en büyük süt üreticisi haline gelip, öngörülen dönemde önemli ölçüde az yağlı süt tozu ihracatına sahip olacaktır. Balıkçılık ürünleri: Su ürünleri üretimindeki artış Asya kıtasında yoğunlaşacaktır. En hızlı büyüyen gıda sektörlerinden biri olmaya devam eden bu sektör 2014 yılında insan tüketimine yönelik av balıkçılığını geçmiştir. Biyoyakıtlar: Biyoyakıtlarda tüketim ve üretim seviyelerinin başta şeker esaslı etanol ve biyodizel olmak üzere %50 den fazla artması beklenmektedir. Etanol fiyatı, ham petrol fiyatına paralel olarak artarken, biyodizel fiyatı daha çok bitkisel yağ fiyatını takip etmektedir. Pamuk: Birikmiş küresel stokların beklendiği üzere serbest kalması, tüketimin düşük fiyatlarla birlikte artmasına yol açtıktan sonra fiyatlar, 2023 yılına kadar eski seviyelerine yükselecektir Dünya Bankası Forumu Dünya Bankası Tarım Finansmanı Destek Programı nın 2015 yılı forumu İstanbul da gerçekleştirildi. 40 farklı ülkeden yaklaşık 200 bankacı, agronomist ve danışmanın katıldığı forumun bu yılki konusu tarımsal değer zincirlerinin finansmanı idi. Bu konuda son yıllarda öne çıkan farklı ülke örneklerinin sunulduğu ve tartışıldığı forumda Türkiye den de Kredi Kayıt Bürosu (KKB) Tarımsal Finansmanın Artırılmasında Kredi Kayıt Bürolarının Rolü başlıklı bir sunum gerçekleştirdi. KKB nin 2013 yılı sonunda başlattığı TARDES in (Tarım Kredileri Değerlendirme Sistemi) tartışıldığı oturumda, katılımcılar konuya yoğun ilgi gösterirken, bazı katılımcılar tarafından benzer uygulamaların farklı ülkelerde yaygınlaştırılması yönündeki fikir ve talepler dile getirildi. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 2

4 1.4. Amerika da Kuş Gribi Salgını Dünya piliç eti üretiminin yaklaşık %20 sini tek başına karşılayan Amerika Birleşik Devletleri nde Aralık ayından bu yana onlarca milyon kanatlının itlaf edilmesine yol açan kuş gribi (avian influenza) salgını, dünya broiler ticaretine önemli bir darbe vurdu. Rabobank ın Mayıs ayında yayınladığı rapora göre, 2015 in ilk çeyreğinde global kanatlı ürünler ticareti geçen yılın aynı dönemine göre %13 azaldı. Bu azalmada en büyük iki etken kuş gribi nedeniyle uygulanan ihracat sınırlamaları ve güçlü dolar kuru oldu. Bir başka açıklama ise ABD Tarım Bakanı Tom Vilsack dan geldi. Vilsack, kuş gribiyle mücadele için yıl içerisinde şu ana kadar harcanan bütçenin 500 milyon dolara ulaştığını belirtti. Kuş gribi vakası görülmeyen Brezilya ve Tayland ise ilk çeyrekte ihracat artışından en olumlu etkilenen ülkeler oldu. Dünya broiler ticaretinin azalmasına neden olan diğer iki unsur ise güçlü dolar kurundan olumsuz etkilenen yem fiyatları ve yıl içerisinde azalan domuz eti fiyatları oldu. Buna rağmen, Rabobank ın broiler sektörü ile ilgili orta ve uzun vadedeki beklentileri hala olumlu seyrediyor Florasan Tarımı Büyüyor! 2000 li yılların başında gündeme gelen şehrin içinde ve kapalı alanlarda tarımsal üretim yapma fikri teoriden uygulamaya dönüşmeye başladı. Özellikle ABD ve Japonya da popülerleşmeye başlayan bu üretim şekli hala yüksek yatırım maliyeti gerektiriyor olsa da, 2014 sonu itibariyle 14 firma bu şekilde ticari gelir elde etmeye başladı. Florasan ışığı altında ve toprak kullanılmadan yapılan bu üretim şeklinde ürünler hasat edildikten sonra 24 saat içinde marketlere ulaştırılabiliyor. ABD nin Chicago şehrinde bu yöntemle organik salata bitkileri yetiştiren ve 100 den fazla süpermarkete satış yapan bir firmanın hikayesine bağlantı adresinden ulaşabilirsiniz. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 3

5 2. Türkiye Tarım Sektörüne Genel Bir Bakış 2.1. Avrupa Komisyonu Ekim 2014 Türkiye İlerleme Raporu Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, tarım sayımına yönelik hazırlıklar dahil olmak üzere, tarım bilgi sisteminin geliştirilmesinde ilerleme kaydetmiştir. Çiftlik Muhasebe Veri Ağı 54 ile genişletilmiş olup, kapsamın gelecek yıl 81 ilin tamamına ulaşması için çalışmalar devam etmektedir. Çiftlik Muhasebe Veri Ağının çıktılarının yayımlanmasına ve bunların analizlerde ve politika oluşturmada kullanılmasına yönelik bir düzenleme henüz yapılmamıştır. Tarım istatistikleri sisteminin iyileştirilmesine yönelik strateji belgesi henüz kabul edilmemiştir. Üreticilere verilen doğrudan destekler konusunda, Türkiye kendi tarımsal destekleme politikasını Ortak Tarım Politikası (OTP) ile uyumlu hale getirmek üzere bir strateji hazırlama yönünde ilave bir adım atmamıştır yılı tarım bütçesi artmaya devam etmektedir. Türkiye, entegre idare ve kontrol sisteminin önemli bir unsuru olan arazi parsel tanımlama sistemini geliştirmeye başlamıştır. Türk makamları, AB'den canlı sığır, sığır eti ve türev ürünlerin ithalatında haksız kısıtlamalar uygulamaya devam etmiş ve dolayısıyla 2010 ve 2012 yılları arasında sağlanan kısmi ilerlemenin azalmasına neden olmuştur. Türkiye, tarımsal ürünlere ilişkin ticaret anlaşması kapsamındaki ikili yükümlülüklerini yerine getirmeli ve uzun zamandır süren bu meselenin çözümlenmesi için harekete geçmelidir. Kırsal kalkınma konusunda, Türkiye, Katılım Öncesi Yardım Aracı-Kırsal Kalkınma Bileşeni (IPARD) kapsamında 6 il için daha, AB fonlarının yönetimine ilişkin koşulsuz yetki devrini almıştır. Dördüncü bir tedbir - teknik destek tedbiri - kapsamında da yetki devri verilmiştir. Türkiye ayrıca, pilot bir tarım-çevre tedbirinin uygulanmasına yönelik hazırlıklar bakımından ilerleme kaydetmiştir. En önemlisi, IPARD uygulamasının gelişmesiyle birlikte, 2013 yılında 134 milyon Avro AB fonunun faydalanıcılara ödenmiş olması, AB fonlarının kaybının önlendiğini göstermektedir. Her bir çağrı, konuyla ilgili yüksek sayıda projeyi çektiği için proje stoku güçlüdür. Danışmanlık hizmetlerinin sağlanmasında sınırlı düzeyde gelişme kaydedilmesine rağmen, Avrupa Yatırım Bankası desteği dahil olmak üzere, krediye erişim artırılmıştır. IPARD yönetim otoritesinin yönetim yapısı geliştirilmiş olup, stratejik gelişmeyi iyileştirmek için çalışmalar yürütülmektedir. Organik tarım ile ilgili tüm hususlara ilişkin mevzuat AB müktesebatı ile daha da uyumlu hale getirilmiştir. Tarım ve kırsal kalkınma alanında mevzuat uyumu bakımından düzensiz bir ilerleme kaydedilmiştir. Katılım öncesi kırsal kalkınma programının uygulamasında ileri düzeyde ilerleme sağlanmıştır. Çiftlik Muhasebe Veri Ağı kapsamı genişlemiştir, fakat etkinliği henüz gözlenmemiştir. Canlı sığır, sığır eti ve türev ürünler üzerindeki fiili ithalat yasağı kaldırılmamış olup tarımsal desteklerin yeniden yönlendirilmesi ile tarım istatistiklerinin iyileştirilmesine yönelik stratejiler bulunmamaktadır. Sonuç olarak, tarım ve kırsal kalkınma alanındaki hazırlıklar erken aşamadadır. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 4

6 Bir Görüş: Güneşin Aydemir, Buğday Derneği, Gıda ve Kırsal Yaşam Politikaları İnsanın ihtiyaç duyduğu gıdanın günümüzdeki yaygın üretim biçimi ne yazık ki insanı doyurmaktan çok uzaktır. FAO nun 2013 Eylül ünde hazırlayıp servis ettiği raporda verilen rakamlara göre dünyada her gece 870 milyon insan yatağa aç giriyor. Bu çerçevede konvansiyonel üretim biçiminin zafiyetlerini sıralayalım ve yine çeşitli kaynaklardan rakamları verelim: Üretim döngüsü tohumdan hasada çiftlik dışına, fosil yakıta ve paraya bağımlı hale gelmiştir. Tarımsal girdiler, mevzuat hükümlerinin ve özelleşmiş üretim girişimleri, laboratuvarlar, kimya endüstrisinin üretim tekeli altındadır. Yoğun girdili ve kimyasala dayalı tarım biçimleri neticesinde üretilen ham gıdalar insan sağlığına zarar veren kalıntılar içermektedir. Buna ek olarak mamul ürünler uzun mesafeye dayanıklı ve raf ömrü uzun olması amacıyla sentetik katkı maddeleri ile işlenmektedir. Et ve süt üretimi için kurulan çiftlikler, yem üretimi amaçlı daha fazla bitkisel üretim alanlarına ihtiyaç duymakta ve doğal kaynakların aşırı kullanımına neden olmaktadır. 50 kg lık hayvansal proteinin üretimi için ekim yapılan alanda kg havuç, kg kiraz üretilebilmektedir. Üretim sistemimiz çok yıllıklardan ziyade toprağı çok daha fazla yoran tek yıllık üretime dayalıdır. Monokültüre, tek tip ve hibrit tohuma dayalı üretim ile elde edilen gıdaların besleyicilik değerlerinde ciddi azalmalar tespit edilmiştir. Dünyada tarımsal genetik çeşitliliğin % 75 i yok oldu. ABD de lahana çeşitlerinin %95 i, mısır çeşitlerinin %91 i, bezelye çeşitlerinin %94 ü, domates çeşitlerinin %81 i kayboldu. 60 yıl öncesine kadar Türkiye topraklarında sadece yerli buğday tohumları ekiliyordu. Bugünse topraklarımızda ekilen buğdayın en iyimser verilere göre sadece yüzde 5 i yerli tohum. ABD de yılları arasındaki 50 yılda 43 sebze ve meyvenin besin değerlerinde düşüş belirlendi. Protein, kalsiyum, fosfor, demir, riboflavin ve askorbik asit düzeylerinde düşmeler görüldü. Askorbik asit (C vitamini) oranı ıspanakta %52, soğanda %28 düştü. Demir oranındaki düşüşler soğanda %56, ıspanakta %10. Bunun en önemli nedenlerinden biri yerli/atalık çeşitlerin terk edilmesi. Pazar dinamikleri, üreticiden tüketiciye ulaşım kurallarını belirlemekte ve pazar her geçen gün büyük işletmelerin hakimiyetine geçmektedir. Böylesi bir gıda sisteminde üretilen gıdanın büyük kısmı doğrudan çöpe gitmekte ve atık dağları oluşturmaktadır. Her sene 1.3 milyar ton gıda, üretimden tüketime kadar olan zincir içerisinde bir şekilde israf olmakta. Çöpe giden gıdalardan yıl boyunca yayılan sera gazları 3.3 milyar ton CO2. Bu israfın %54 ü tarladan işleme tesislerine kadarki süreçte, kötü hasat yöntemleri ya da depolama sorunları nedeniyle yaşanırken, %46 lık kısım gıda işleme tesislerinde, ürünlerin satış noktalarına ya da tüketiciye taşınması sırasında ve son olarak tüketicilerin elinde gerçekleşiyor. İsraf edilen 1.3 milyar ton, ekili tarım arazilerinin %28 inde yapılan tarım faaliyetlerinin boşa gitmesi anlamına geliyor. Yıl boyu israf edilen gıdaları yetiştirmek, işlemek ve ulaştırmak için harcanan su, Avrupa nın en uzun nehri olan Volga nın yıllık su akışına eşit, yani 250 km³ tür. Bu kadar su tüm dünyanın mesken su ihtiyacını karşılayacak boyutta. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 5

7 2.2. Türkiye de Tarımsal Üretim Eğilimleri Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (GSYH) Üretim yöntemiyle gayrisafi yurtiçi hasıla, 2015 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre, cari fiyatlarla %7,8 lik artışla 443 milyar 189 milyon TL olmuştur. Tarım sektörünü oluşturan faaliyetlerin toplam katma değeri, 2015 yılının birinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre, sabit fiyatlarla %2,7 lik artışla 1 milyar 390 milyon TL, cari fiyatlarla %17 lik artışla 17 milyar 458 milyon TL olarak gerçekleşmiştir (TÜİK-Haziran 2015).. Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi Tarım ÜFE, 2015 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre %1,62, bir önceki yılın Aralık ayına göre %13,88, bir önceki yılın aynı ayına göre %13,68 ve on iki aylık ortalamalara göre %11,44 artış göstermiştir. Aylık değişim, tarım ve avcılık ürünlerinde %2,22 artış, ormancılık ürünlerinde %5,56 ve balıkçılıkta %12,15 azalış olarak gerçekleşmiştir. Bir önceki aya göre değişim, tek yıllık bitkisel ürünlerde %15,10 azalış, çok yıllık bitkisel ürünlerde %50,75 ve canlı hayvanlar ve hayvansal ürünler ana grubunda %0,76 artış olarak gerçekleşmiştir. Alt tarım gruplarından tahıllar, baklagiller ve yağlı tohumlar %0,70 azalırken, çeltik %0,24 ve yağlı meyveler %0,48 artış göstermiştir(tüik-mayıs 2015). Şekil 2. ÜFE ve Tarım ÜFE Yıllık Değişim Oranı (%) 2.3. Hava Olaylarının Tarım Sektörüne Yansımaları Don Olayı Türkiye nin üretim ve ihracatında dünya lideri olduğu, ortalama 280 bin ton rekoltenin gerçekleştiği, 500 milyon dolar ihracat geliri elde edilen çekirdeksiz kuru üzüm üretim Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 6

8 bölgeleri Manisa ve Denizli illerindeki bağ bölgelerinde Nisan 2015 tarihlerinde ilkbahar geç donu yaşanmıştır. Don sonrasında üzüm bağlarında boyutunu tespit etmek amacıyla Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Ege İhracatçı Birlikleri, İzmir Ticaret Borsası, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi ve Alaşehir Ticaret Borsası işbirliğinde incelemeler yapıldı. Bu incelemelerde; bölgedeki ilçelerin birçoğunda yer alan bağlarda gelişme döneminde olan cm uzunluğunda sürgünlerin don zararına uğradığı görüldü. Mayıs ayında yeni gelecek sürgünlerle üzüm bağlarındaki zararın boyutunun azalması bekleniyor. Don zararının boyutu ilçelere ve rakıma göre değişiyor. (Ege Kuru Meyve ve Mamulleri İhracatçıları Birliği-Mayıs 2015). Üzüm dışında Nisan 2015 tarihlerinde yaşanan ilkbahar geç donları pek çok bölgemizde pek çok ürünü etkilemiştir. Malatya da sınırlı da olsa kayısılarda don görülmüş, İç Anadolu da yer alan illerde ceviz, kayısı, erik, badem gibi ürünlerde don olayı yaşanmıştır. Don olayları 2014 yılındaki gibi büyük boyutlarda olmamakla beraber bazı lokal bölgelerde önemli zarara yol açmıştır. Yağışlar 2015 yılında makul geçen bir Mayıs ayının devamında oldukça yoğun yağışların yaşandığı bir Haziran ayı geçirilmiştir. Tarım sektörü açısından kış ve bahar yağışları oldukça önem taşımaktadır. Ancak tahıl hasadının yaklaştığı Haziran dönemi yağışların çok tercih edildiği dönemler değildir. Aşırı yağışlar, bitkilerin yatmasına neden olarak hasadını zorlaştırmakta ve fireyi artırmaktadır. Yine bu dönemde tanede kimyasal değişimlere neden olarak fabrikasyon değerini azaltıcı etki yapmaktadır. Tahıl yanında hasadı gelmiş meyvelerde yarılma, çürüme, ilaçlamanın gecikmesi gibi durumlara neden olarak ürünün niteliğini ve pazar değerini düşürmektedir. Bağ, meyve ve sebzelerde mantari hastalıkların artması sonucu üründe kalite bozulmasına ve ilaçlama maliyetlerinin artmasına neden olmaktadır Hayvansal Üretim Hayvansal Ürün Fiyatları İnek sütü fiyatı 2014 yılında bir önceki yıla göre %11,1 artış göstererek 1,04 TL; koyun sütü fiyatı ise %7,2 artarak 1,82 TL; kırmızı et fiyatlarında ise sığır eti fiyatı %8,0 artarak 17,10 TL; koyun eti fiyatı ise %0,8 artarak 18,28 TL olarak gerçekleşmiştir. Canlı hayvan değeri 2014 yılında 62,5 milyar TL olmuştur. Büyükbaş hayvanların değeri bir önceki yıla göre %10,8 artarak 40,6 milyar TL, küçükbaş hayvanların değeri %3,4 artarak 17,9 milyar TL ve kümes hayvanlarının değeri %9,1 artarak 3,7 milyar TL olarak gerçekleşmiştir. Hayvansal ürün üretim değeri 2014 yılında %9,6 artarak 44,3 milyar TL olmuştur. Süt üretim değeri 20,2 milyar TL, bal üretim değeri 2,1 milyar TL, yumurta üretim değeri 4,4 milyar TL ve kırmızı et üretim değeri 17,4 milyar TL olarak kaydedilmiştir (TÜİK- Nisan 2015). Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 7

9 Şekil 3. Hayvansal üretim değerleri, Kümes Hayvancılığı Tavuk yumurtası üretimi Nisan ayında bir önceki aya göre %3,5 azalırken, bir önceki yılın aynı ayına göre %3,1 artmıştır. Kesilen tavuk sayısı Nisan ayında bir önceki aya göre %0,8 artarken, bir önceki yılın aynı ayına göre %6,8 oranında yükselmiştir. Nisan ayında kesilen hindi sayısı ise bir önceki aya göre %7,2 artarken, bir önceki yılın aynı ayına göre %36,8 artmıştır. Tavuk eti üretimi Nisan ayında bir önceki aya göre %1 artarken, bir önceki yılın aynı ayına göre %5,4 yükselmiştir. Nisan ayında hindi eti üretimi ise bir önceki aya göre %12,3 artarken, bir önceki yılın aynı ayına göre %34,1 artmıştır (TÜİK-Nisan 2015). Şekil 4. Tavuk eti üretim miktarı, Nisan 2015 Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 8

10 Balıkçılık Su ürünleri üretimi 2014 yılında bir önceki yıla göre %11,6 azalarak 537 bin 345 ton olarak gerçekleşmiştir. Üretimin %43 ünü deniz balıkları, %6,5 ini diğer deniz ürünleri, %6,7 sini iç su ürünleri ve %43,8 ini yetiştiricilik ürünleri oluşturmuştur. Avcılıkla yapılan üretim 302 bin 212 ton olurken, yetiştiricilik üretimi ise 235 bin 133 ton olarak gerçekleşmiştir. Deniz ürünleri avcılığı bir önceki yıla göre %21,5 azalırken, iç su ürünleri avcılığı %3 oranında artmıştır. Yetiştiricilik üretiminin %46 sı iç sularda, %54 ü denizlerde gerçekleşmiştir. Deniz ürünleri avcılığı ile yapılan üretimde ilk sırayı %48,6 lık oran ile Doğu Karadeniz Bölgesi almıştır. Bu bölgeyi %22 ile Batı Karadeniz, %12,6 oranları ile Ege ve Marmara, %4,2 ile Akdeniz Bölgeleri izlemiştir (TÜİK- Haziran 2015). Şekil 5. Avlanan deniz ürünleri miktarı, 2014 Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 9

11 2.5. Tarımsal Dış Ticaret Haziran 2015 sonu itibariyle belirli tarımsal ürünlerdeki ithalat ve ihracat rakamları aşağıda verilmiştir (TÜİK- Temmuz 2015). Tablo 2. Tarımsal Dış Ticaret Verileri Fasıl adı Đhracat Dolar Đthalat Dolar Canlı hayvanlar 13,955,322 66,554,847 Etler ve yenilen sakatat 219,506,245 13,860,036 Balıklar, kabuklu hayvanlar, yumuşakçalar 273,332,936 88,869,248 Süt ürünleri, yumurtalar, tabii bal 250,633,501 54,843,838 Diğer hayvansal ürünler (kıl, kemik, boynuz, bağırsak, vb.) 23,224,590 20,892,398 Canlı ağaçlar, kesme çiçekler vb. 42,977,712 41,764,091 Yenilen sebzeler ve bazı kök ve yumrular 546,529, ,315,736 Yenilen meyveler ve sert kabuklu meyveler 1,549,026, ,478,752 Kahve, çay, paraguay çayı ve baharat 75,936,335 89,275,043 Hububat 46,667,172 1,015,779,660 Yağlı tohum ve meyvalar, muhtelif tane, tohum ve meyvalar,sanayiide ve tıpta kullanılan bitkiler, saman ve kaba yem 108,415, ,326,202 Lak, sakız, reçine ve diğer bitkisel özsu ve hülasalar 4,353,135 17,384,356 Örülmeye elverişli bitkisel maddeler, tarifenin başka yerinde belirtilmeyen veya yer almayan bitkisel ürünler 7,383,401 5,106,091 Hayvansal ve bitkisel katı ve sıvı yağlar, yemeklik katı yağlar, hayvansal ve bitkisel mumlar 452,963, ,676,052 Et, balık, kabuklu hayvanlar, yumuşakçalar veya diğer su omurgasızlarının müstahzarları 37,394,896 6,681,991 Sebzeler, meyvalar, sert kabuklu meyvalar ve bitkilerin diğer kısımlarından elde edilen müstahzarlar 852,703,524 49,370,347 Tütün ve tütün yerine geçen işlenmiş maddeler 404,070, ,568,881 Pamuk, pamuk ipliği ve pamuklu mensucat 725,763,067 1,035,951,211 Dokumaya elverişli diğer bitkisel lifler 8,415, ,439, Tarımsal Destek ve Teşvikler IPARD 2; Hâlihazırda uygulamasına devam edilen dönemi IPARD destekleri çerçevesinde TKDK aracılığıyla yatırımcılara harcamalarının %50 si ila %65 i oranında hibe desteği sağlanmaktadır. Birinci etabın son çağrısı 14. Başvuru Çağrısı açılmış, ancak tarımsal üretime yönelik olarak bu çağrıda sadece süt hayvancılığı faaliyet konusu yer almıştır. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı koordinasyonunda ilgili kamu kurumları ile sivil toplum kuruluşlarının katkılarıyla hazırlanarak Avrupa Komisyonu na sunulan dönemi IPARD-2 Programı, 27 Ocak 2015 tarihinde Avrupa Komisyonu tarafından resmen onaylanmıştır dönemi IPARD II Programı dâhilinde 800 milyon Avro AB katkısı ve 245 milyon Avro Türkiye Cumhuriyeti katkısı olmak üzere toplam 1 milyar Avronun üzerinde hibe imkânı kullanıma sunulmuş olacaktır. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 10

12 IPARD II Programında, mevcut sektörler (tarımsal işletmeler, tarım ve balıkçılık ürünlerinin işlenmesi ve pazarlanması, çiftlik faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi) desteklenmeye devam edilecektir. Bu mevcut sektörlere ek olarak tarım çevre-iklimorganik tarım, yerel kalkınma stratejilerinin uygulanması ve kırsal altyapı hizmetleri IPARD II Programı kapsamına alınmıştır. Çiftlik faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi ve iş geliştirme sektöründe yenilenebilir enerji, makine parkları ve mantar da desteklenecek olan sektörlere eklenmiştir. IPARD II Programı ile mevcut sektörlerde bazı değişiklikler olmuştur. IPARD I den farklı olarak tarımsal işletmelere destek kapsamında, manda sütü üretimi, yumurta tavukçuluğu ve kaz yetiştiriciliği eklenmiştir. Ayrıca bazı sektörlerde hibe oranlarında artışlar olmuştur. IPARD II Programı proje başvuruları Avrupa Komisyonu akreditasyon sürecini takiben başlayacaktır (TKDK-2015) Tarımsal Krediler 2015 Mart ayı sonu itibariyle tarım sektörüne kullandırılan kredilerin toplamı 50,7 milyar TL ye ulaşmıştır. Tablo 2. Yıllar itibariyle toplam ve tarımsal krediler (milyon TL/%) Yıllar Toplam Nakdi Kredi Tarımsal Nakdi Kredi Tarımsal/ Toplam (%) Toplam NPL Bakiye Tarım NPL Bakiye Toplam Kredi NPL (%) Tarımsal NPL (%) , ,75 3, , ,85 2, / , ,84 2,67 Kaynak: BDDK Fintürk (Toplam krediler ve toplam tarımsal krediler NPL bakiyesi içeren toplamlardır) Mart ayı sonu itibariyle tarımsal krediler, 2014 yıl sonuna göre %7,4 oranında artış göstererek 50,7 milyar TL ye ulaşmıştır. Buna göre kredi bakiyesi son üç ayda 3,47 milyar TL artış göstermiştir. Bakiye büyümesinin de verdiği katkı ile NPL oranları % 2,86 dan % 2,67 ye gerilemiştir. Sektörün karşılaştığı tüm olumsuzluklara rağmen yakalanan bakiye ve oranlar sektörün boyutunun ve üreticinin borcunu ödemekteki duyarlılığının önemli bir göstergesidir. Toplam krediler içerisindeki tarım kredileri payı sınırlı da olsa oransal olarak artmaktadır. Bu gelişimde tarımsal bankacılığın tüm bankalar içerisindeki gelişimi nedeniyle, alternatif finans kaynaklarının daha sınırlı kullanılmasının neden olduğu düşünülmektedir Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) Tarım sigortalarına devlet desteğinin başladığı Haziran 2006 tarihinden Mayıs 2015 tarihine kadar Türkiye genelinde tarım sigortaları kapsamında 5 milyon 582 bin 351 poliçe düzenlenmiş, sigortalılara sağlanan teminat (sigorta bedeli) ise 64 milyar lirayı geçmiştir. Bu poliçelere ödenen toplam prim 3 milyar 318 milyon 805 bin lira, devletin toplam prim desteği de 1 milyar 768 milyon 585 bin lira düzeyinde gerçekleşmiştir. Söz konusu dönemde ödenen tazminat miktarı ise 1 milyar 708 milyon 712 bin lirayı bulmuştur. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 11

13 Bu yılın ilk dört ayda düzenlenen poliçe sayısı (1 Ocak/30 Nisan) 1 milyon 106 bin 667 olarak gerçekleşmiştir. Söz konusu dönemde tarım sigortalarına 695 milyon 425 bin 389 lira prim ödemesi yapılmıştır. Devlet, bu dönemde çiftçilere 388 milyon 331 bin 459 lira prim desteği sağlamıştır. Bu poliçelerin toplam sigorta bedeli ise 11 milyar 717 milyon 690 bin 28 lira olarak belirlenmiştir (Anadolu Ajansı). Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 12

14 3. Saha İzlenimleri 3.1. Ağrı Iğdır (Nisan 2015) Iğdır ili, Ağrı Dağı nın kuzeyinde ve Ermenistan sınır hattının güneyinde yer almakta olan düz bir ova konumundadır. İl doğudan batıya Tuzluca, Merkez, Karakoyunlu ve Aralık ilçelerinden oluşmaktadır. Batıya gidildikçe tarımsal çeşitlilik artış göstermektedir. Iğdır ili mikroklima özelliği göstermektedir. İlin iklimi Akdeniz iklimini andırmakta ve pek çok tarımsal ürünün üretimine olanak sağlamaktadır. İlde bu sene saha ziyaretine kadar don, dolu, kuraklık gibi tarımı olumsuz etkileyecek bir iklim olayı yaşanmamıştır. Ağrı ili ise genel olarak dağlık bir coğrafyadan oluşmaktadır. Yüksek rakım, düşük sıcaklık nedeniyle vejetasyon kısa, çeşitlilik azdır. İncelenen ilçelerde don, dolu ve kuraklık zararı görülmemiştir. Bitkisel Üretim Iğdır ili meyve üretiminde en önemli üretimler kayısı, elma ve şeftali olarak göze çarpmaktadır. Özellikle Iğdır Kars Kağızman yöresine özgü olan Şalak çeşidi kayısılar pazarda büyük talep görmektedir. İlde bu seneki kayısı fiyatlarının herhangi bir çevresel faktör nedeni ile rekolte kaybı olmaması durumunda 1 TL/kg 1,5 TL/kg aralığında olacağı beklenmektedir. İlde meyve üretiminde budama için kalifiye işçi sıkıntısı mevcuttur. Iğdır da her ilçede tahıl ve yem bitkileri üretimi bulunmasına karşın yoğunluk Karakoyunlu ve Aralık ilçelerinde gözlemlenmiştir. İlde mevcut biçerdöverler eski ve sınırlı sayıdadır. Biçerdöver fiyatlarının 30 TL/dekara kadar çıktığı ifade edilmiştir. İlde tahılların dane için olduğu kadar hayvancılığın yoğun olması nedeniyle saman için de önemli olduğu ve samanın ticari değeri olduğu saptanmıştır. Yem bitkileri olarak silajlık mısırın yanında yonca tarımı da Iğdır da önemli yer tutmaktadır. Konvansiyonel yonca yetiştiriciliğinde ilde yılda 3-4 biçim alınabilirken, meyve ağaçları arasında yapılan yonca yetiştiriciliğinde yılda 2 biçim alınabilmektedir. Yonca fiyatları ise 7 TL/balya 8 TL/balya olarak tespit edilmiştir. İlde balyalama ücreti ise batıdaki ücretlerden daha düşük olup, 0,8 TL/balya 1 TL/balya civarındadır. Ağrı da Merkez ve Doğubayazıt ilçeleri incelenmiş, iki ilçede de ağırlıklı olarak tahıl ve yem bitkileri üretimi yapıldığı gözlemlenmiştir. İlde domates, biber, patlıcan gibi tüm sebzeler yetiştirilmekte, ancak bu ürünlerin pazarı il ve ilçeleri dışında Iğdır ve Kars gibi yakın illerle sınırlı kalmaktadır. Yakın bölgede bir sebze-meyve halinin de bulunmaması bunda önemli bir etken olarak göze çarpmaktadır. Pazar problemi nedeni ile domates fiyatlarının 1 TL/kg den 0,3 TL/kg ye kadar düştüğü görülmüştür. Ağrı ilinde hayvancılık yoğun olduğu için Iğdır da olduğu gibi tahıllar danenin yanında asıl olarak saman için yetiştirilmektedir. Hayvan yemi önceliği olduğu için tahılların yetiştirilme sürecinde ot ilacı kullanılmamakta, bu durum da iklim koşulları zaten olumsuz olan bölgede çok büyük verim kayıplarına yol açmaktadır. Yem bitkileri Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 13

15 olarak ise fiğ ve yonca tarımı bu ilçelerde ön plana çıkmaktadır. Yoncadan yılda ancak 2 biçim alabilen ve büyük su sıkıntısı yaşayan üreticilerin bu ürünlerde de önemli verim düşüklüğü yaşadığı gözlemlenmektedir. Hayvansal Üretim Iğdır ve Ağrı illerinde hayvancılığın çok yoğun olduğu ve mera kullanımının mevcut olduğu görülmüştür. Iğdır ilinde süt toplaması yapan mandıra mevcudiyetinin az olması bölgede süt fiyatlarının çok düşük olmasına yol açmaktadır. İlde süt fiyatları 0,65 TL/lt 0,85 TL/lt olarak görülmüştür. Benzer durum et fiyatları için de geçerli olup fiyatlar 18 TL/kg 22,5 TL/kg arasında değişmektedir. Hem Ağrı hem de Iğdır da küçükbaş hayvan yetiştiriciliği yoğun olarak yapılmaktadır. Özellikle bölgedeki geniş mera varlığı bu yetiştiriciliği ekonomik kılmaktadır. Koyunculuk ön planda gelmektedir. Üretici Sorunları Üreticilerin en büyük sorunları arasında pazar problemi gelmektedir. Yol olanaklarının sınırlı olması, yakın illerde büyük bir pazarın yer almaması ve tarıma dayalı sanayi mevcudiyetinin az olması nedeni ile üretilen ürünler lokal pazarda değerlendirilmektedir. Iğdır da Aras Nehri üzerine yapılan hidroelektrik santrallerinin üreticilerde su sıkıntısına yol açtığı tespit edilmiştir. Özellikle Aralık ve Karakoyunlu ilçelerindeki üreticiler bu durumdan çok şikayetçidir. Iğdır ili üreticilerinde mevcut olan bir diğer sorun ise yüksek girdi maliyetleridir. İlde tarımsal girdi tedariği yapan iki adet firma bulunmakta, rekabet şartları oluşmadığından dolayı ise girdi fiyatları yüksek seyretmektedir. Bununla birlikte bu yükseklikte ulaşım sıkıntılarının da etkisi bulunmaktadır. Mevcut sorunlar Ağrı ili için de geçerlidir. Buna ilave olarak iklimsel olumsuzluklar nedeni ile düşük verimlilik de göze çarpmaktadır Aksaray (Haziran 2015) Aksaray da karasal iklim özellikleri görülmektedir. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise soğuk ve genellikle kar yağışlı geçmektedir. Bitkisel Üretim Aksaray da ağırlıklı olarak tarla bitkileri yetiştiriciliği yapılmaktadır. Öne çıkan ürünler, yonca, biralık arpa, şeker pancarı, çavdar, patates, yeşil mercimek, kuru fasulye, ayçiçeği çerezlik ve yağlık ayçiçeğidir. Yonca üretimi ve ticareti yapan çok sayıda büyük üretici bulunmaktadır. Hasat edilen yoncalar genellikle kg lik büyük balyalar halinde paketlenerek pek çok ile gönderilmektedir. Bu yıl gerçekleşen donun ekinlere verdiği zarar %50 dolaylarındadır. Şeker pancarları dondan dolayı ikinci kez ekilmiştir. Şeker pancarı donan çiftçilerden büyük çoğunluğu ise ikinci kez ekim yapmak yerine başka ürünlere yönelmişlerdir. İlde sebze üretimi sınırlıdır. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 14

16 Hayvansal Üretim Aksaray ilinin %80 i geçimini hayvancılık ve tarımdan sağlamaktadır. Aksaray merkezden başlayarak Konya iline kadar uzanan bölgede büyükbaş hayvancılık yapan büyük tesisler yer almaktadır. Karkas et fiyatı yağlı 22 TL/kg, yağsız 23,5 TL/kg dir. Süt fiyatı 1,05 TL/lt 1,10 TL/lt civarındadır. Bölgede yetişen hayvan ırkları simental ve montofon ağırlıklıdır. Yapılan ıslah çalışmalarıyla da damızlık koyun ve koç yetiştiriciliğinde iyi bir yere sahip olan Aksaray da Akkaraman ırkı yetiştirilmektedir. Koyun sütü fiyatı 2,5 TL/lt 3 TL/lt arasında değişmektedir. Üretici Sorunları Üretici sorunlarının en başında sulanan arazilerde çiftçilerin ödediği yüksek elektrik faturaları gelmektedir. Gübre ve mazot fiyatlarının yüksekliği, ürün satış fiyatlarının beklentilerin altında gerçekleşmesi ve yevmiye fiyatları ifade edilen diğer sorunlardır Muş Bitlis (Mayıs 2015) Doğu Anadolu Bölgesinde egemen olan sert kara ikliminin etkisinde kalan Bitlis ve Muş illerinde kışlar çok soğuk ve kar yağışlı geçerken sıcak geçen yaz günü sayısı oldukça azdır. Bu iller nüfus artış hızı bakımından Türkiye ortalamasının altındalardır. Nüfusun yarısı şehir merkezlerinde yaşarken yarısı da köy ve beldelerde yaşamaktadır. Bitkisel Üretim Van Gölü ne kıyısı bulunan Bitlis, tarım potansiyeliyle bölgesinde oldukça önemli bir yere sahiptir. İklim ve toprak özellikleri, birçok tür meyvenin yetişmesine olanak vermektedir. Ekonomik olarak en çok Adilcevaz da ceviz, Ahlat ta elma, kiraz, Tatvan da elma, Merkez ilçede elma ve ceviz yetişmektedir. Bitlis in Adilcevaz ilçesinde oldukça yaygın olarak ceviz üretimi yapılmaktadır. Bölgeye has olan bu cevizler, içlerinin beyaz ve dolgun olması, kabuğunun ince olup kolay kırılması, yağ oranının yüksek ve iç randımanının %50 %60 civarında olması nedenleriyle çok talep görmektedir. Muş ta meyvecilik ise yok denecek kadar azdır ve genelde üreticilerin kendi ihtiyaçlarını karşılamak için tarlalarının etrafına ekilmiş az sayıdaki meyve ağaçlarından ibarettir. Bitlis ve Muş illerinde sebze üretimi son yıllarda artış göstermiştir. Diyarbakır dan buraya gelip kavun, karpuz yetiştiren çok sayıda üretici bulunmaktadır. Bu illerde tarım arazilerinin büyük bir kısmını hububatlar oluşturmaktadır. Bitlis te patates ve şeker pancarı üretimi de önemli bir pay almaktadır. Özellikle Ahlat ilçesinde ciddi bir patates üretimi söz konusudur. İlde yüksek yağ oranı nedeniyle (%44) yağlık ayçiçeği yetiştiriciliği yapanların sayısı fazladır. Yem bitkileri üretiminde bölgede ağırlıklı olarak yonca ve korunga üretimi yapılmaktadır. Hayvansal Üretim Hayvancılık, Bitlis ve Muş illeri için güçlü bir ekonomik kaynak oluşturmaktadır. Özellikle Bitlis in Güroymak ilçesinde manda yetiştiriciliği ön plana çıkmıştır. Koyun ve Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 15

17 keçi yetiştiriciliği de önemli bir potansiyele sahiptir. Bölgedeki geniş mera alanları küçükbaş hayvancılığa olan ilgiyi artırmıştır. Bitlis, zengin nektar kaynaklarına sahip olduğundan dolayı üretilen bal kalite açısından aranılan özelliklere sahiptir. Türkiye pazarında Bitlis balının önemli bir yeri vardır. Bitlis ilinde fenni arılı kovan ve karakovan olmak üzere yaklaşık adet arılı kovan bulunmaktadır. Üretici Sorunları Bitlis ve Muş illerimizdeki üreticiler bölgede önemli tarımsal firmaların ve bölgeye yatırımın olmamasından yakınmaktadırlar. Çok çeşitli sebze türlerinin yetişebildiği bu topraklarda pazar sorunu olması, çiftçilerin ürün çeşitliliğine gitmesine engel teşkil etmektedir. Bunun yanı sıra her yıl artan gübre fiyatlarından, mazotun çok yüksek fiyatlı ve desteklemelerin yetersiz olmasından şikayet edilmektedir Çankırı Karabük (Mayıs 2015) Karasal iklimin hüküm sürdüğü Çankırı ilimizde kışlar sert ve soğuk, yazlar sıcak ve kurak geçmektedir. Batı Karadeniz Bölümü nde yer alan Karabük ise kıyıdan içeride kaldığı için Karadeniz in nemli havasından yeterince yararlanamamaktadır. Bitkisel Üretim Çankırı ve Karabük te modern meyve bahçelerini görmek oldukça zordur. Çankırı nın Eldivan ilçesine bağlı köylerde kiraz ve vişne yetiştiriciliği, Karabük ün Safranbolu ilçesinde ise meyvecilik ve bağcılık yaygın olarak yapılmaktadır. 24 Nisan da yaşanan don sebebiyle hemen her bahçede %50 civarında hasar meydana gelmiştir. Bağcılıkla uğraşanlar genellikle bölgeye has olan Çavuş cinsini yetiştirmektedir. Sebze üretimi, Çankırı nın Kızılırmak ilçesi ve merkeze bağlı köylerinde yapılmaktadır. Karabük te sebzecilik Safranbolu ilçesine bağlı köylerde gerçekleşmektedir. Çankırı ve Karabük te hububat ve yem bitkileri üretimi yoğun olarak yapılmaktadır. Arazilerin engebeli ve parçalı olması, makineli tarımı engellemektedir. Yetiştiricilikte ilk sırayı alan hububat ve yem bitkileri tarımında serpme ekim yöntemi hala uygulanmaktadır. Çankırı ilinin Yapraklı, Merkez ve Kızılırmak ilçeleri ile Karabük ün Safranbolu ilçesinde modern olmayan küçük ölçekli seralar bulunmaktadır. Bu seralarda ağırlıklı olarak domates, biber, patlıcan ve hıyar yetiştirilmektedir. 24 Nisan daki dondan dolayı seralarda ciddi zararlar meydana geldiğini ifade edilmiştir. Safran, Safranbolu ilçesine mal olmuş bir üründür. Sarı ve kırmızı tozundan bir dekar alanda 600 gr kadar verim alınabilmekte, kurutması yapıldıktan sonra cam kavanozlarda muhafaza edilmektedir. Kazancının iyi olmasına ve yüksek talebe rağmen safran yetiştiriciliği teknik bilgi isteyen ve çok zahmetli bir üretim olduğundan birçok üretici tarafından yetiştiriciliği ya bırakılmış ya da çok küçük alanlarda yapılmaktadır. Hayvansal Üretim Çankırı da Sosyal Yardımlaşma Vakfı ile Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü işbirliği ile üreticilere süt sığırcılığı için destek verilmektedir. Süt işletmelerinin sayısı oldukça Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 16

18 azdır. Ancak Karabük ili et ve süt hayvancılığı konusunda gelişme göstermektedir. Hayvancılığın gelişmesine karşın yem bitkileri üretimi fazla yapılmamaktadır. Et fiyatları Çankırı ve Karabük illeri için 21,5 TL/kg 24 TL/kg arasında değişmekte, süt fiyatları ise 1,15 TL/kg civarında satılmaktadır. Karabük ilinde Eskipazar ve Safranbolu ilçeleri küçükbaş hayvan yetiştiriciliği konusunda diğer ilçelere göre ön plandadır. Genellikle merinos ve yerli ırk koyunlar yetiştirilmektedir. Çankırı yöresinde iklim ve tabiat şartları arıcılık ve kaliteli bal üretimine çok elverişlidir. Merkez, Kurşunlu, Ilgaz ve Şabanözü ilçelerine bağlı köylerde gezginci arıcılık yoğun olarak yapılmaktadır. Karabük Merkez iline bağlı köyler başta olmak üzere kentin çoğunluğunda arıcılık yapılmakta olup ilde 900 aıcı ve adet kadar arılı kovan mevcuttur. Üretici Sorunları Çankırı ve Karabüklü üreticilerimiz de gübre, ilaç ve mazot fiyatlarının yüksekliğinden şikâyetçidir. Bölgede pazar problemi yaşanmamaktadır. Her iki ilimizde de üreticiler özellikle Ankara pazarına yakın olduklarından yetiştiriciliği yapılan ürünleri rahatlıkla satabilmektedir Diyarbakır - Mardin (Nisan 2015) Bölge, yaz ve kış dönemlerinde farklı hava koşullarının etkisine girdiği için bozulmuş Akdeniz iklimi olarak tabir edilir. Her iki ilin de toprakları oldukça verimlidir. Bitkisel Üretim Mardin de şaraplık üzüm üretimi yaygındır. Derik ilçesinde halhalı zeytini yaygın olarak yetiştirilmektedir. Yağ kalitesi bakımından yoğun ve asit oranı en düşük olan bu zeytin çeşidinin daha ağaçtayken 6 TL/kg 7 TL/kg den satıldığı ifade edilmiştir. Sebzecilik üretimi yok denecek kadar azdır. Ekim alanlarının büyük çoğunluğunu arpa, buğday, dane mısır ve pamuk oluşturmaktadır. Pamuk üretimi desteklemesine rağmen hasat maliyetlerinin yüksekliği ve satış fiyatının düşüklüğü nedeniyle ekilişi azalış göstermektedir. Mardin ilinde makarnalık buğdayın kg fiyatı 0,96 TL civarında olup özellikle tahıl gruplarında çok yüksek verim alınmaktadır. Hayvansal Üretim Her iki ilimizde de besi ve süt hayvancılığı gelişme gösterememiştir. Köylerde aileler az sayıda karışık hayvan gruplarıyla kendi ihtiyaçlarına dönük hayvancılık yapmaktadırlar. Hayvancılığın gelişmemesine bağlı olarak yem bitkisi ekiliş alanları da oldukça düşüktür. Süt fiyatları 1 TL/lt, et fiyatları 22 TL/kg seviyesinde görülmektedir. İllerde küçükbaş hayvancılık da sınırlıdır. Üretici Sorunları Tüm Türkiye de olduğu gibi Mardin ve Diyarbakır illerindeki çiftçilerimiz de en çok gübre ve mazot fiyatlarından yakınmaktadır. Söz konusu illerde hızlı bir nüfus artışı Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 17

19 olmasına rağmen köylerde genç nüfusta azalmalar görülmektedir. Bölgeye Suriyelilerin göçü oldukça yoğundur. Artılarının yanında bu durum pek çok olumsuzluğa da neden olmaktadır Elazığ (Mayıs 2015) Karasal ikimin egemen olduğu Elazığ ilinde kışları soğuk, yazları ise sıcak geçmektedir. İlin çevresinde bulunan baraj göllerinin iklimi değiştirdiği saptanmıştır. Elazığ ili Yukarı Fırat bölümünde yer almaktadır. Coğrafi konumu itibariyle, Doğu Anadolu Bölgesini batıya bağlayan yolların kavşak noktasında bulunmaktadır. İli, doğudan Bingöl, kuzeyden Keban Baraj Gölü aracılığıyla Tunceli, batı ve güneybatıdan Karakaya Baraj Gölü vasıtasıyla Malatya, güneyden ise Diyarbakır ın arazileri çevrelemektedir. Bitkisel Üretim Malatya ile birlikte Türkiye nin yaş kayısı üretiminde en büyük rol sahibi ilimizdir. Bu sene dondan fazla etkilenmemiş olduğundan kayısı üreticilerinin fiyat beklentileri yüksektir. Baskil ilçesinde şeker pancarı üretiminin yoğunluğu dikkat çekmiştir. Gerek su problemi olmaması ve gerekse ilçede şeker fabrikasının olması, ürün fiyatlarına olumlu yansımaktadır. İlçede yoğun olarak kayısı bahçeleri bulunmaktadır. Geçen sene yaşanan don problemi bu sene yaşanmamıştır. Çeşitleri genel olarak hacıhalil olarak saptanmıştır. Satış fiyatlarında 10 TL/kg lik beklenti söz konusudur. Karakaya barajı bölgede sulu tarımı geliştirmiş, karpuz ve kavun gibi ürünlerin üretiminde önemli artış sağlanmıştır. Hankendi bölgesinde sebze üretimine ağırlık verildiği, maydanoz, roka, marul gibi ürünlerin üretiminin arttığı gözlenmiştir. Yurtbaşı bölgesinde sebze üretimi olarak domates, biber, patlıcan, hıyar gibi ürünlere ağırlık verilmektedir. Bingöl yoluna doğru biber, domates, hıyar, patlıcan ve elma üretimi ile fiğ yetiştiriciliği yapılmaktadır. Diyarbakır a yakın olan Maden ilçesinde çilek üretimi artış göstermektedir. Üretimde genel olarak yerli çeşitler kullanılmakta olup satış fiyatları 3 TL/kg ve 4 TL/kg arasındadır ve Diyarbakır önemli bir pazar konumundadır. Ayrıca bölgede kuru fasulye üretiminin (horoz çeşidi) de önemli boyutlarda olduğu ulaştığı gözlenmektedir. Hayvansal Üretim Banvit in bu bölgede yatırım yapması et tavukçuluğu sektörüne yatırımları çoğaltmıştır ve ilde farklı kapasitelerde 200 adet kümes bulunduğu tahmin edilmektedir. Büyükbaş süt üretimi ağırlıklı olarak şehre yakın alanlarda yapılmaktadır. Süt satış fiyatları 1 TL/lt seviyesindedir. Ağırlıkla simental ırkı kullanılmaktadır. Karkas et fiyatı 24 TL/kg dır. Küçükbaş yetiştiricilik merkeze uzak ilçelere kaymıştır. Sürülerde koyun ve keçi karışık olabilmektedir. Sürüdeki hayvan sayıları genellikle 200 civarındadır. Bölgenin yüksek yerlerinde arıcılık sektörü yavaş yavaş gelişmeye başlamıştır. Kuzey Bölgesi yayla iklimine sahip olduğu için arıcılık buralarda yayılmış olup Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 18

20 üreticilerin organik üretime ağırlık verdikleri görünmüştür. Satış problemleri yaşanmamaktadır. Elazığ ilinde özellikle Keban barajı gölünde önemli alabalık tesisleri mevcuttur. Ürünler bir kısmı işlenmiş olarak (fileto, tütsülenmiş vb.) iç piyasaya ve yurt dışına pazarlanmaktadır Gümüşhane- Bayburt (Haziran 2015) Bölge geneli Kaçkar dağlarının güneye bakan yamacını oluşturan ve Doğu Anadolu bölgesine bakan yüksek platolara sahiptir. Tarım metre rakımda yapılmaktadır. Bundan dolayı üretim deseni kısıtlıdır. Arazi yapısı (Kelkit, Köse ve Demirözü hariç) ufak ve parçalıdır. Kırsal alan yapısı nedeniyle daha çok mera alanı olarak ayrılmıştır. Bitkisel Üretim Bölgenin tamamında bitkisel üretim deseni hayvancılığa uyarlanmış durundadır. Arpa ve buğday üretiminde ana hedef hayvan yemi elde etmektir. Dane verimliliği ikinci plandadır. Ayrıca bölgede hayvan yemi olan çayırotu, korunga, fiğ ve yulaf gibi ürünler yetiştirilmektedir. Daha kırsal alanlarda çavdar ekimi yapılmaktadır. Gümüşhane ilinde ceviz, elma ve Kürtün ilçesinde fındık üretimi vardır. Bölgenin geneli organik tarıma çok elverişlidir. Ayrıca yüksek miktarlarda yerel elma yetiştiğinden organik elma suyu işleme potansiyeline sahiptir. Bölgenin en değerli ürünü kuru fasulyedir (şeker fasulyesi). Her zaman alıcısı vardır. Bu sene 12 TL/kg 18 TL/kg arasında alıcı bulmuştur. Yetiştirilmesi sırıkla olması, çok fazla işçilik gerektirmesi ve her toprakta yetişemiyor olmasından kaynaklı olarak arz yeterli gelmemektedir. Sebze olarak Bayburt ilinde lahana ve patates yetiştirilmektedir. Son zamanlarda sulama barajları yapılmaya başlanmış olup sulu tarım gelişmektedir. Hayvansal Üretim Bu iki ilin genelinde büyükbaş süt ve besi yetiştiriciliği, diğer bölgelere nazaran farklılıklar göstermektedir. Bunun en büyük nedeni iklim yapısından kaynaklı meraya dayalı otlatmadır. Kapalı sistem tercih edilmektedir, çünkü kış sıcaklığı açık alanlarda -30 C yi bulmaktadır. Besi ve süt hayvancılığı 5 ay mera, 7 ay kapalı ahırda yapılacak şekilde organize olunmuştur. Verimler düşüktür. Besi hayvanlarında yem olarak 7 ay boyunca yaşam payı verilmekte, sadece mera döneminde kilo artışı sağlamaktadır. Karkas et fiyatları erkek danalar için 22 TL/kg, reforme inek için 20 TL/kg dır. Bölge genelinde küçükbaş koyun yetiştiriciliği hakimdir. Koyunda mor karaman ırkı yaygındır. Bölge genelinde daha çok büyükbaş hayvan eti tercih edildiğinden bölgede yetiştirilen koyunlar il dışı pazarlarda satılmaktadır. Bölgede çiçek balı üretimi çok yaygın olarak yapılmaktadır. Genellikle Karadeniz illerinden gelen gezginci arıcılar burada üretim yapmaktadır. Yerel balcılık son zamanlarda yaygınlaşmaktadır. Balı yerel üreticiler 20 TL/kg, dışardan gelenler (şeker takviyeli ballar) ise 8 TL/kg ye satabilmektedir. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 19

21 Üretici Sorunları Her iki ilde de toprak sahipliği konusunda miras hukukundan kaynaklı sorunlar had safhadadır. Tarımsal girdilerin (gübre, ilaç, sanayi yemi) fiyatları diğer bölgelere göre çok yüksektir Isparta (Haziran 2015) Isparta ili tam bir geçiş bölgesi özelliği gösterir ve kıyı bölgeleri ile iç bölgelerin ürün desenine rastlanır. Bitkisel Üretim Isparta; Akdeniz ve İç Anadolu bölgelerini bağlayan, Göller Yöresi adı ile anılan ve tarımda önemli potansiyeli olan bir ilimizdir. Gül üretiminin merkezlerinden olan bölgede hasat mayıs ile haziran aylarında 30 günlük bir zaman içerisinde yapılmaktadır. Çevre illerden bu bölgelere bu dönemde yoğun bir işçi trafiği yaşanmaktadır. Ürün Gülbirlik ve tüccarlar tarafından alınmaktadır. Haşhaş üretiminde kapsül fiyatların bu sene TMO tarafından alım fiyatının 3,8 TL/kg olacağı tahmin edilmektedir. Tohumda kg fiyatı beyaz ve mavi çeşitte 6 TL ve sarı çeşitte 5,5 TL civarındadır. Ayrıca ilde önemli miktarda fiğ yetiştirilmektedir. Uluborlu bölgesi bölgenin rakımı en yüksek alanıdır. Araziler küçük ve parçalıdır. Ağırlıkla kiraz ve elma üretimi yapılmaktadır. Kiraz çeşidi Napolyon olup satış fiyatları 4 TL/kg civarında seyretmektedir. Kalitesi düşük olan ürünler meyve suyu sanayiine kilogramı 0,2 TL ye satılmaktadır. Kirazın ülkemizde bölgelere göre pazara çıkış sırası ise Kemalpaşa, Denizli, Çivril ve Isparta olarak ifade edilmektedir. Bölge bu sene 23 Nisan da yaşanan dondan etkilenmemiştir. Eğirdir ve Gelendost bölgelerinde meyve ve yem bitkileri üretimi dikkat çekmiştir. Yem bitkilerinden yonca, fiğ ve mısır silaj üretimi vardır. Meyvede kiraz ve vişne üretimi yoğundur. Elma çeşitleri golden ve starking ağırlıklıdır. Üretim yavaş yavaş yarı bodur çeşitlere dönmektedir. Gelendost bölgesinde ayrıca nohut, kırmızı mercimek ve sarımsak üretiminin yapıldığı saptanmıştır. Merkeze yakın olan Deregümü ve Atabey bölgesinde dekar serada domates üretimi yapılmaktadır. Hayvansal Üretim İlde hayvancılık gelişmiştir. Yem bitkileri üretimi yeterlidir. Süt satış fiyatları 1,1 TL/lt ve karkas et fiyatları 24 TL/kg civarındadır. Üretici Sorunları Sulama birliklerine ödenen paranın yüksek olması şikayetlere neden olmaktadır İstanbul (Nisan 2015) Bitkisel Üretim Avrupa yakası: Çatalca ve Silivri ilçelerinde tarım yoğun şekilde yapılmakta ve Trakya iklimi görüldüğünden tarla ürünlerine ağırlık verilmektedir. Yağış miktarı fazla olduğu Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 20

22 için sulamaya gerek duyulmamaktadır. Çorlu bölgesine yakın alanlarda örtü altı tarımı (hıyar, marul, domates, biber) yapılmaktadır. İstanbul merkezine yakınlık nedeniyle pazar konusunda sorun bulunmamaktadır. Anadolu yakası: Tarımın yoğun olduğu bölge Ballıca ve Göçbeyli taraflarıdır. Örtü altı tarımı çok yoğundur. Hayvansal Üretim Süt hayvancılığı açısından İstanbul Silivri bölgesi en aktif bölgedir. Burada büyük modern işletmeler bulunmaktadır. Süt satış fiyatları 1,5 TL/lt civarındadır. Yonca ve fiğ üretimi az olmakla beraber silajlık mısır üretiminin yoğun olduğu gözlenmiştir. Bölgede küçükbaş üretimi çok sınırlıdır. Üretici Sorunları Arazilerin hızlı bir şekilde imara açılması, tarım alanlarını önemli ölçüde sınırlandırmaktadır. İşçi temini konusunda sorunlar yaşanmaktadır Kars Ardahan (Mayıs 2015) Türkiye nin en doğudaki vilayetleridir. Bölge geneli dağlık ve yüksek plato şeklindedir. Tarım metre rakımda yapılmaktadır. Bu nedenle üretim deseni kısıtlıdır. Arazi yapısı ufak ve parçalıdır. Kırsal alan hayvancılıktan dolayı daha çok mera alanı olarak ayrılmıştır. Bu nedenle çayırotu yetiştiriciliği yaygındır. Türkiye topraklarının klasik sorunu olan miras paylaşımı sorunu bu iki ilimizde de mevcuttur. Bitkisel Üretim Bölgenin tamamında bitkisel üretim deseni hayvancılığa göre adapte olmuş durundadır. Arpa ve buğday üretiminde ana hedef hayvan yemi elde etmek üzerine kurulmuştur. Dane verimliliği ikinci plandadır. Bölgede hayvan yemi olan çayırotu, korunga, fiğ, yulaf gibi ürünler yoğun olarak yetiştirilmektedir. Bitkisel üretimde verimlilik çok düşük gerçekleşmektedir. Nedeni iklim (kısa vejetasyon), arazilerin küçük ve parçalı ve üretici bilincinin zayıf olmasından kaynaklanmaktadır. Sebze olarak sadece Kars ili Arpaçay ilçesinde lahana ve patates yetiştirilmektedir. Sebze üretimi sınırlıdır. Üretim, Artvin ilinden gelip arazi kiralayanlar tarafından yapılmaktadır. Kars, şeker fabrikası özelleştirme kapsamına alındığından şeker pancarı üretimi gün geçtikçe düşmektedir. Bölge genelinde verimler tüm bitkisel ürünler için düşüktür. Hayvansal Üretim İllerde mera otlatmaya dayalı bir hayvancılık yapılmaktadır. Ahırlar tamamen kapalı sistemdir. Kış sıcaklığı açık alanlarda -40 C ye inebilmektedir. Besi ve süt hayvancılığı 4 ay mera, 8 ay kapalı ahırda yapılacak şekilde organize olmuştur. Kapalı dönemde yem olarak yaşam payı verilmekte, sadece mera döneminde süt alımı ve kilo artışı sağlanmaktadır. Erkek dana, kesim ağırlığı olan kg ye 32 ay gibi uzun sayılabilecek bir sürede ulaşabilmektedir. Bölgede iki tür besicilik yapılmaktadır. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 21

23 Küçükbaşta koyun yetiştiriciliği hakimdir. Meralar beş aylığına (3.000 adet koyun otlatma alanı) açık artırma ile kiralanmaktadır. Hayvan başı 20 TL maliyet oluşturmaktadır. Bölge genelinde çiçek balı üretimi yaygın olarak yapılmaktadır. Genellikle Karadeniz illerinden gelen gezginci arıcıların üretim yaptıkları yerlerdir. Üretici Sorunları Karkas et fiyatlarının artmasından dolayı buzağı fiyatlarında yükseliş söz konusudur. Bu durum damızlık kesimlerini de artırmaktadır. Acil olarak önlemler alınmaz ise yakın gelecekte damızlık sayısında düşüşler yaşanması muhtemeldir. Ayrıca bölge genelinde hayvan hırsızlığı rastlanılan bir vaka olup bu kayıp TARSİM sigortası tarafından karşılanmamaktadır Kayseri (Mayıs 2015) Kayseri; tarımsal anlamda karasal iklim ile sınırlanan bitkisel üretim, et işleme sanayine dayalı büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık, oldukça önemli oranda yumurta üretimine dayalı kanatlı ve son zamanlarda baraj alanlarında alabalık yetiştiriciliği konularına yoğunlaşan bir ilimizdir. Bitkisel Üretim Tarla tarımında hakim ürünler şeker pancarı, buğday, arpa, patates ve çerezlik ayçiçeği olarak sayılabilir. Kısmen daha az olmakla birlikte silajlık mısır, çavdar, yulaf, macar fiği, nohut, kuru fasulye ve yonca da önemli ürünler arasındadır. Özellikle patates, çerezlik ayçiçeği ve silajlık mısır ekilişleri sulama olanaklarının gelişimine paralel olarak artış trendini sürdürmektedir. İlde Develi Yahyalı güzergahında elma (tam bodur, yarı bodur ve klasik) ve kiraz, İncesu ve Yeşilhisar civarında ise kayısı ve üzüm (sofralık-kurutmalık) yetiştiriciliğinin öne çıktığı görülmüştür. Özellikle modern tam bodur elma bahçelerinin yaygınlaşmasını, sayıları hızla artan soğuk hava depolarından da gözlemlemek mümkündür. İncesu ve Yeşilhisar da önemli miktarda kayısı bahçeleri tesis edilmiştir. Bu sene don hasarı sebebiyle yüksek oranda verim kayıpları olduğu, çiçeklenme öncesi gerçekleşen hasarın TARSİM kapsamı dışında olması sebebiyle de önemli kayıplar yaşandığı ifade edilmiştir. Sofralık ve kurutmalık üzüm yetiştiriciliği genel olarak geleneksel ve yaşlı bağlarda 3 5 dekarlık alanlarda yapılmaktadır. Özellikle İncesu ilçesinde yerel yönetimlerin desteğiyle yeni tesis edilmiş modern tesisler gözlenmiş, ancak bahçe kuruluşları yine de 5 7 dekarlık küçük alanlarda gerçekleşmiştir. İlçe yönetimi yerel 36 çeşit üzümü İncesu ilçesi adına tescil ettirmiştir. İlde yol kenarlarında satılmak üzere 0,2 0,5 dekarlık alanlarda açıkta çilek yetiştiriciliği yapılmakta olup genel anlamda birkaç üretici dışında pazara yönelik üretim yapan işletme yoktur. Ceviz ve badem yetiştiriciliğine dönük girişimler gözlenmiş, en büyük sorunun ilkbahar erken donlarına ve yöresel diğer iklim koşullarına uygun çeşitler konusunda Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 22

24 danışmanlık yapacak resmi veya özel kurum ve kuruluş olmaması olduğu saptanmıştır. İl genelinde sebzecilik faaliyeti, Yemliha beldesinde yerel çeşit olarak tescil edilen yamulca patlıcanı üretimi, salçalık domates üretimi ve karpuz kavun üretimi olarak özetlenebilir. Hayvansal Üretim Büyükbaş süt hayvancılığı, son yıllarda kurulan işletmelerle yaygınlaşmaya başlamıştır. Yörede mevcut kaba yem kaynaklarının yoğunluğu ve sulama olanaklarının gelişimine paralel olarak yonca ve silajlık mısır ekilişlerinin artışı da bu gelişime yardımcı olmuştur. Ülke ölçeğinde işletmeler olan Saray Halı Hayvancılık İşletmesi ve Pandoğa (Kayseri Şeker) hayvancılık işletmeleri de örnek olarak sektörün görünen yüzü konumundadır. Büyükbaş besicilikte genelde simental, montofon melezleri ve yerli ırk hayvanlarla 5 25 başlık erkek dişi karışık yapılan besicilik faaliyetleri, ilde mevcut pastırma ve sucuk sanayinin de ham maddesini sağlamaktadır. Küçükbaş hayvancılıkta ağırlık akkaraman cinsi koyun yetiştiriciliğinde yoğunlaşmaktadır. Bu faaliyette en büyük sorun bakımsızlık ve bitkisel üretime açılma sebebiyle varlığı hızla azalan meralar ve çoban bulma zorluğu olarak karşımıza çıkmaktadır. Saha çalışmaları sırasında karşılaştığımız başlık koyun sürüleri yakın gelecekte bu hayvancılık türünün ilde önemli üretim potansiyeline ulaşacağının göstergesidir. İl, yumurta üretiminde önemli illerimizden birisi konumundadır. Yumurta üreticilerinin ortak firması olan KAYTAŞ, 100 civarında ortağına yem tedariki ve ürün pazarlaması konularında önemli hizmetlerini sürdürmektedir. Üretici Sorunları Meyvecilik yapan üreticiler TARSİM uygulamalarından yoğun şekilde şikayetçidir Malatya (Mayıs 2015) Malatya, genellikle engebeli ve rakımı ortalama 900 m civarındadır. İklimi karasal ve Akdeniz iklimi arasında mikroklimadır. Araziler küçük ve parçalıdır. Tarım arazilerinde yarı yarıya kuru ve sulu ziraat yapılmaktadır. Sulanan arazilerin de büyük bölümü meyve yetiştiriciliği için kullanılmaktadır. Bitkisel Üretim Türkiye nin yaş kayısı üretiminin yaklaşık yarısı ve kuru kayısının %80 i bu ilden çıkmaktadır. Genel anlamda ilimizde et tavukçuluğu, kayısı, elma, üzüm, kiraz, karpuz, kavun ve sebze üretimine ağırlık verildiği gözlenmiştir. Geçen sene yaşanan don problemi meyve çeşitlerinde verime etki ettiği gözlenmiştir, bu sene bu don oranın %10 lar civarında olduğu saptanmıştır. Geçen sene stok yapılan kuru kayısılarında satış fiyatlarının TL/kg ye kadar çıktığı gözlenmiştir. Bu sene fiyatların bu kadar yüksek olmayacağı ve meyve tutumuna göre şekillenip düşeceği beklenmektedir. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 23

25 Malatya Yeşilyurt ilçesinde meyve üretimi yoğunluğu dikkat çekmiştir. Ağırlık kiraz üretimi üzerinedir. Doğanşehir ilçesinde kayısı, elma, tütün ve sebze üretiminin yoğun olduğu gözlenmiştir. Geçen sene yaşanan don problemi bu sene yaşanmamıştır. Kayısıda satış fiyatı beklentileri 2 TL/kg, kuru kayısıda ise 10 TL/kg civarındadır. Tütün üretimi yoğun şekilde sürdürülmektedir. Sözleşmeli üretim yapıldığından pazar problemi bulunmamaktadır. Hayvansal Üretim Süt üretimi şehre yakın alanlarda yapılmaktadır. Süt satış fiyatlarının 1 TL/lt oranında olduğu, verimi diğer ırklara göre yüksek olan simental ırkının süt üretiminde ağırlık olarak kullanıldığı saptanmıştır. Genel itibariyle süt işletmelerin azlığı dikkat çekmiştir. İşletmeler küçük ve karma (et, süt) olarak ailenin ihtiyacına dönük yapılmaktadır. Karkas et fiyatları tosunda 24 TL/kg, inekte 22 TL/kg civarındadır. Küçükbaş hayvancılık bölgenin kuzeyinde yoğunlaşmıştır. Sürüler koyun ve keçi karışıktır ve sürüdeki hayvan sayıları genellikle 200 adet civarındadır. Üretici Sorunları Ağırlık sebze ve meyve üretimi olmasına karşı üretimin verim açısında düşük olması dikkat çekmiştir. Kayısının en önemli sorunu pazarlamadır. Özellikle Özbekistan, Çin ve İran ın kuru kayısı piyasasına girmesi bu sorunu büyütmektedir Nevşehir (Mayıs 2015) Nevşehir ve yöresinde karasal iklim egemendir. İklim Kızılırmak vadisinden uzaklaşıldıkça belirgin şekilde sertleşmektedir. Bitkisel üretim Nevşehir, çok elverişli ekolojik koşullara sahip olduğundan çok sayıda sofralık, kurutmalık ve şaraplık üzüm çeşitlerinin yetişmesine imkan sağlar. Siyah Dimrit en çok yetiştirilen üzüm çeşididir. Bağcılığın oldukça yaygın olarak yapıldığı Nevşehir ilinde kapalı meyve bahçesi sadece Hacıbektaş ilçesinde bulunmaktadır. Bu ilçede kiraz, kayısı, vişne, elma ve ceviz üretimi söz konusudur. Sebze üretimi Kızılırmak ın yanındaki Gülşehir ilçesinin köylerinde yaygın olarak yapılmaktadır. Sofralık domateste dorit, konya ve çanak çeşitleri, biberde ise sarı sivri cinsi yetiştirilmektedir. 23 Nisan da yaşanan donun sebze üretimine zarar verdiği ifade edilmiştir. Nevşehir ilinin büyük kısmında sulama imkanları sınırlı ve maliyeti yüksek olduğu için kuru tarım yapılmaktadır. Patates üretimi bazı bölgelerde yasak olup Ürgüp ilçesi ve çevresinde yaygın olarak yetiştiriciliği yapılmaktadır. Sonrasında 2 TL/kg ye ulaşmasına rağmen patatesin çiftçi çıkış fiyatları 0,75 TL/kg 1 TL/kg civarında gerçekleşmiştir. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 24

26 Hayvansal Üretim Mera alanlarının geniş olması nedeniyle hayvancılık yaygındır. Çiftliklerdeki hayvan sayısı ortalama civarında olup süt fiyatı 1,05 TL/lt, et fiyatı ise 22,5 TL/kg olarak tespit edilmiştir. Süt hayvancılığında ağırlıklı ırklar Simental ve Holstein dır. Seracılık, Gülşehir ilçesinde ve Sarıhıdır beldesinde 250 m² lik küçük alanlarda yapılmakta, ağırlıklı olarak domates, hıyar ve biber üretilmektedir. Üretici Sorunları Üreticiler gübre ve mazot fiyatlarının yüksek olduğunu, ürünlerin satış fiyatlarının beklentilerin altında kaldığını ile maliyetleri karşılayamadıkları dile getirmekte, bölgede turizmin gelişimi tarıma olan ilgiyi azaltmaktadır Samsun (Haziran 2015) Samsun, tarımsal anlamda Karadeniz iklim kuşağı ile karasal iklim geçiş bölgesini kapsayan bir konuma sahiptir. Bu özelliği yanında ülkemizin en büyük 2 adet alüvyal ovasını (Bafra-Çarşamba) sınırları içerisinde barındırması, bitkisel üretim çeşitliliğini artırmaktadır. Bitkisel Üretim Tarla tarımı, Havza, Kavak, Vezirköprü, Ladik ilçelerinde yaygın üretim şekli olarak öne çıkmaktadır. Hakim ürünler buğday, arpa, patates, yağlık ayçiçeği ve ovalarda çeltik üretimi ile son zamanlarda tütün sayılabilir. Çeltik üretiminde önemli bir konuma sahiptir. Üreticilerin 2015 sezonu fiyat beklentisinin 1,6 TL/kg 1,8 TL/kg aralığında olduğu saptanmıştır. Yağlık ayçiçeği ekilişleri Merkezi Samsun da bulunan Karadeniz Birlik in de çabalarıyla ağırlığını hissettirmektedir. Tütün ekilişleri uluslararası firmaların kontrolünde özellikle Bafra ve Vezirköprü civarında tekrar yaygınlaşmaya devam etmektedir. Balyalanmış olarak 12,5 TL/kg 14,5 TL/kg üzerinden sözleşme yapılmaktadır. Çarşamba Şeker fabrikasının faaliyetlerini minimize etmesine bağlı olarak şeker pancarı ekilişleri bitmek üzeredir. Dane ve taze mısır, patates ekilişleri yaygınlaşma eğilimindedir. Soya üretimi Terme ve kısmen Çarşamba bölgesinde oldukça lokal alanlarda yapılmaktadır. Meyvecilik üretimine bakıldığında Terme, Çarşamba, Salıpazarı, Asarcık, Tekkeköy ve Ayvacık ilçelerinde fındık üretimi oldukça baskındır. Geçen yıl yaşanan don olayından kalıcı etkilenen özellikle 500 m rakım üzeri alanlarda 2015 sezonu için ortalama seviyede bir verim beklenmektedir. Sahil bandında ise geçen yıldan düşük olmakla beraber tatmin edici düzeyde verim alındığı gözlenmiştir. Kivi üretimi Çarşamba, Terme, Salıpazarı ve 19 Mayıs ilçelerinde yaygınlaşmaya başlamıştır. Merkez ilçede şeftali, elma, kiraz ve yerel armut çeşitlerine üretimler sürdürülmektedir. İl, önemli sebze üretim merkezlerimizden birisi konumundadır. Öne çıkan üretimler kışlık sebzeler (her çeşit lahana, her çeşit marul, karnabahar, ıspanak, pırasa, brokoli), yazlık sebzeler (domates salçalık/sofralık, hıyar, patlıcan, karpuz, kavun, biber salçalık/sofralık, fasulye taze) kısmen daha az olmakla birlikte enginar ve bezelye sayılabilir. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 25

27 Örtü altı tarımı Çarşamba ve Dikbıyık beldesinde oldukça yaygın olarak yapılmakta ve yazlık sebze (biber, patlıcan, hıyar, domates) üretimleri gerçekleştirilmektedir. Hayvansal Üretim Süt hayvancılığı, son yıllarda kurulan işletmelerle yaygınlaşmaya başlamıştır. Yörede mevcut kaba yem kaynaklarının ve sulama olanaklarının gelişimine paralel olarak yonca ve silajlık mısır ekilişlerinin artışı da bu gelişime yardımcı olmuştur. Ülke ölçeğinde organik süt üretimi yapan Yeşil Küre firması, üretimini Kelkit/Gümüşhane merkezli üretim yapan Doğan Organik firmasına satmaktadır. Küçükbaş hayvancılıkta Karayaka cinsi koyun yetiştiriciliği yaygındır. En büyük sorun bakımsızlık ve bitkisel üretime açılma sebebiyle varlığı hızla azalan meralar ve çoban bulma zorluğu olarak karşımıza çıkmaktadır. Bölgede hakim olan yayla kültürünün en önemli özelliklerinden birisi, şubat mart aylarında elde edilen kuzuların 5 6 ay yaylalara çıkarılarak gelişimlerinin sağlaması ve yayla dönüşü satılarak kazanç elde edilmesidir. Bölgeye hitap edecek şekilde sınırlı sayıda yumurta ve broiler işletmeleri ile yapılan kanatlı üretimi, IPARD hibe programı ile yeni bir ivme kazanmıştır. İlde manda yetiştiriciliği yaygın olmakla birlikte yetiştiricilik geleneksel yöntemlerle ve oldukça kontrolsüz olarak yapılmaktadır. Üretici Sorunları Çeltik üretiminde en büyük iki sorun fiyat istikrarsızlığı ve tarla kiraları olarak öne çıkmaktadır. Arazi kiraları ise çeltik üretimi için 200 TL/da 350 TL/da aralığında değişmekte ve oldukça yaygın olarak kullanılmaktadır Uşak (Haziran 2015) Ulubey ve Karahallı ilçelerinde üretim buğday, arpa, tritikale, haşhaş, üzüm, tütün ve nohut ürünleri üzerine yoğunlaşmıştır. Nohut üretimi pancar kooperatifi ile sözleşmeli üretim şeklinde yapılmaktadır. Fiyatlar farklı çeşitlerde 2 3 TL/kg olarak değişmektedir. Tütün üretimi sözleşmeli üretim kapsamında yapılmaktadır. Üzüm yetiştiriciliğinde ağırlık şaraplık çeşitlerdedir. Bu sene 23 Nisan da gerçekleşen donun üzüm verimini etkileyeceği ifade edilmiştir. Sivaslı ilçesinde çilek üretimi çok yoğundur. Hatta bölgede çilek festivali vardır. Ayrıca barbunya ve taze fasulye yetiştiriciliği de gelişmektedir. Banaz bölgesinde yem bitkilerinden yonca, fiğ ve mısır silajı üretimine ağırlık verilmektedir. Meyve üretimi elma, kiraz ve vişne ağırlıklıdır. 23 Nisan da yaşanan don meyve ağaçlarında verimi etkileyecektir. İlçede küçük ölçekli çok sayıda serada domates ve hıyar üretimi yapılmaktadır. Eşme ilçesi, sebze üretiminde Uşak ilini beslemektedir. Üretim ağırlıkla domates ve hıyardır. Bölgenin en önemli özelliği, üretimin sözleşmeli yapılmasıdır. Turşuluk hıyar, domates ve biber gibi ürünler Lidya, Yonca, Penguen gibi firmalar adına üretilmektedir. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 26

28 Hayvansal Üretim İlde süt satış fiyatları 1,05 1,20 TL/lt arasındadır. Ağırlıklı ırk simentaldir. Buzağı fiyatları Simental için TL, holsteinda TL civarındadır. Karkas et fiyatları ortalama 23 TL/kg dir. Et tavukçuluğunda Gedik Piliç oldukça aktiftir. Eşme ilçesinde 50 adet kümes bulunduğu tahmin edilmektedir. Ortalama kapasiteler 30 bin adet/devredir. Üretici Sorunları Banaz ilçesinde elma, kiraz ve vişne üretimi çok yoğun olup soğuk hava depo sayısı yeterli değildir Van (Nisan 2015) Bölge geneli karasal ve kurak bir iklime sahiptir. Nisan ayında yaşanan kar yağışı meyve yetiştiriciliği yapılan bölgeyi sınırlı olarak etkilemiştir. Bitkisel Üretim Tarım yoğunluğu Erciş ve Gevaş ilçelerinde saptanmıştır. Bölgede ceviz üretimi yoğun şekilde gözükmektedir. Dondan dolayı ceviz üretim miktarında biraz azalma olacağı ve satış fiyatlarının bu sene kabuklu olarak 10 TL/kg civarında gerçekleşeceği tahmin edilmektedir. Erciş bölgesinde yoğun şekilde patates, lahana, şeker pancarı, buğday, arpa, taze ve kuru fasulye üretilmektedir. Tahıl grubundan arpa hayvan yemi amaçlı üretilmektedir. Kuru fasulye satış fiyatları 4 5 TL/kg arasındadır. Kaba yem üretimleri yonca, korunga ve çayır otu ağırlıklıdır. Silajlık mısır üretimi bölgede yeni başlamıştır. Erciş bölgesinde üzüm üretimi yoğundur. Gevaş bölgesinde domates, karpuz, kavun, marul gibi ürünler sahil tarafında yetiştirilmektedir. Hayvansal Üretim Van bölgesinde mera alanları geniş olmasına rağmen verim düşük seyretmektedir. İşletmeler küçük ve ailenin ihtiyacına yönelik üretim yapmaktadır. Süt fiyatları 0,90 TL/lt, et fiyatları ise 20 TL/kg civarındadır. Bölgede küçükbaş yetiştiricilik merkeze uzak ilçelerdedir. Bölgenin yüksek yerlerinde arıcılık sektörü yavaş yavaş gelişmeye başlamıştır. Organik üretime ağırlık verilmekte olup bal satış fiyatları 50 TL/kg 70 TL/kg arasındadır. Üretici Sorunları Rakımın yüksek olması, yetiştiricilik süresinin kısıtlı olması ve ulaşım olanakları yeterli olmaması nedeniyle tarımsal üretim yeterli potansiyeli gösterememektedir Siirt - Batman (Nisan 2015) Bölge geneli karasal ve kurak bir iklime sahiptir. Kurtalan ilçesi hariç diğer tüm bölge dağlık ve engebelidir. Kurtalan hariç araziler küçük ve parçalıdır. Bu yıl ilkbaharda yoğun yağışlar görülmüş olup don, sel vb. sıkıntılar da yaşanmadığı için bereketli bir yıl beklentisi vardır. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 27

29 Bitkisel Üretim Siirt ve Batman ilinde çok geniş çapta İran fıstığı yetiştiriciliği yapılmaktadır. Geçen yıl İran ve Türkiye de yaşanan don olayı, fıstık satış fiyatını 28 TL/kg ye kadar çıkarmıştır. Bir önceki yıl üretici satış fiyatı 14 TL/kg olmuştur. Siirt ilinde kırsal dağlık alanda fıstık dominant üründür. Vadi alanı olanı olan Kurtalan ilçesinde buğday, mercimek, kavun ve arpa yaygındır. Batman ilinde ise buğday ve dane mısır lokomotif ürünlerdir. Bölgede meyve ve sebze üretimi sınırlıdır. Batman Siirt il sınırında dekar tek parsel bodur elma ( Meyve Suyuna dönük) tesisi yapılmaya başlanmıştır. Önümüzdeki yıllarda ayni firmanın meyve suyu ve salça fabrikası kurmak için fizibilite çalışmaları sürmektedir. Dicle Kalkınma Ajansı (DİKA) fıstık, ceviz, çilek ve elma yetiştiriciliği konusunda 50 dekara kadar anahtar teslimi %75 hibe projeler yapmaktadır. Son beş yılda terörün azalmasına paralel tarımsal yatırımlar artmaktadır. Bölge genelinde bu yıl buğday ve arpa verimi ortalamanın üstünde beklenmekte olup fiyatlaması diğer bölgelere göre yüksektir. Bölgede dane mısır üretimi geniş alanlarda ve sulu tarım yapılabilen bölgelerde hakim ürün konumundadır. Bu yıl bölgede kuraklık ve don görülmediğinden fıstık, buğday ve arpa rekoltesinin çok yüksek gerçekleşmesi beklenmektedir. Siirt iline (Şirvan ve Pervari) özgü nar yetiştiriciliği yüksek gelir getirmektedir. Siirt ve Batman ilinde pekmez yapmaya dönük bağcılık yaygın durumdadır. Verimleri düşük olmasına rağmen pekmez bu yıl TL/kg den alıcı bulmaktadır. Bir kilo pekmez 7 10 kg üzümden yapılmaktadır. Hayvansal Üretim Bu iki ilde de büyükbaş hayvancılık çok gelişmemiştir. Ortalama sürü büyüklükleri çok düşüktür. Bu durum yem bitkileri üretimini de sekteye uğratmıştır. Süt fiyatları 0,8 TL/lt 1,1 TL/lt, et fiyatları 20 TL/kg 22 TL/kg arasında değişmektedir. Küçükbaş hayvancılık bir nebze canlanmış olsa da çok büyük boyutlarda değildir. Bölgede küçükbaş hayvancılığı genelde konar göçerler yapmaktadır. 6 aylık kuzu fiyatları 400 TL 550 TL arası değişmektedir. Arıcılık son yıllarda en hızlı gelişen tarımsal faaliyettir. Bölgenin potansiyeli olması, yayla bölgelerine yakınlığı (Van, Bitlis, Pervari) gezginci arıcılığın gelişmesine sebep olmuştur. Fiyatlar, organik ve doğal ballarda 80 TL/kg, fenni ballarda ise 20 TL/kg dir. Üretici Sorunları Her iki ilde de feodal denebilecek yapı devam etmektedir. Doğal olarak ufak üreticilerin toprağı yok denecek kadar azdır. Tarla kirası çok yüksek olup kuruda 75 TL/da, suluda TL/da dır. Nisan Haziran 2015 Tarım Sektör Raporu 28

30 Teknik Destek Hizmetleri: Frankfurt School of Finance & Management Mustafa Kemal Mah Sokak Benerler İş Merkezi No: 5 / 4 Çankaya / Ankara / Türkiye Tel: (90) Fax: (90) Web: Bu program Avrupa Birliği tarafından desteklenmektedir. Projenin teknik destek bileşeninin ikinci (Mayıs 2012 Ekim 2013) ve üçüncü aşaması (Kasım 2013 Ekim 2015) Avrupa Birliği tarafından finanse edilmektedir. Avrupa Birliği, teknik bilgi, kaynak ve geleceklerini kademeli olarak birleştirmeye karar vermiş olan 27 üye devletten oluşur. Bu devletler, 50 yıllık bir genişleme süreci boyunca, beraberce, kültürel çeşitlilik, hoşgörü ve bireysel özgürlükleri korurken bir istikrar, demokrasi ve sürdürülebilir kalkınma bölgesi kurdular. Avrupa Birliği, bu kazanımlarını ve değerlerini sınırları ötesindeki ülkeler ve insanlarla da paylaşmaya kararlıdır. Avrupa Komisyonu AB nin yürütme organıdır. Bu proje Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) tarafından finanse edilmektedir. EBRD, serbest piyasa ekonomisi doğrultusunda kalkınmayı hedefleyen ülkelere destek sağlamak amacıyla kurulmuş çok uluslu bir kurumdur. Kurumun ortakları, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Yatırım Bankası nın yanı sıra, Avrupa kıtasında ve dünyanın diğer bölgelerinde bulunan 61 ülkeden oluşmaktadır. EBRD Orta Avrupa dan Orta Asya ya kadar olan bir bölgede yer alan 29 ülkede yatırım yapmakta ve faaliyet göstermektedir. Öncelikli olarak piyasa tarafından ihtiyaçları tamamen karşılanamayan özel sektör firmalarına yatırım yapan Banka girişimciliği öne çıkarır; açık ve demokratik pazar ekonomilerine geçişi teşvik eder. Daha fazla bilgi için lütfen internet sitesini ziyaret ediniz. Projenin teknik destek bileşeninin ilk aşaması (Kasım 2010 Nisan 2012) Birleşik Devletler Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) tarafından finanse edilmiştir. USAID, ABD Dış İşleri Bakanı nın sağladığı genel dış politika rehberliği doğrultusunda hareket eden bağımsız federal bir devlet kurumudur. USAID, kalıcı ve eşitlikçi büyüme ile herkese daha iyi bir gelecek sağlama hedefleri doğrultusunda ziraat, demokrasi & yönetim, ekonomik büyüme, çevre, eğitim, sağlık, küresel ortaklıklar ve insani yardım gibi konularda 100 den fazla ülkede faaliyet göstermekte ve ABD dış politikasının öncülüğünü yapmaktadır. USAID dünyada beş coğrafi bölgede destek sağlamaktadır: Sahra Altı Afrika, Latin Amerika & Karayipler, Avrupa & Avrasya ve Orta Doğu. Daha fazla bilgi için lütfen europe_eurasia/countries/tr/ internet sitesini ziyaret ediniz. Proje kapsamındaki teknik destek hizmetleri (danışmanlık ve eğitim faaliyetleri) Frankfurt School of Finance & Management tarafından sağlanmaktadır. Almanya da kurulu olan Frankfurt School of Finance & Management (önceki unvanıyla Bankakademie) 50 yıldan fazla bir süredir bankacılığın ve finansın tüm alanlarında danışmanlık, mesleki ehliyet kazandırma ve eğitim faaliyetleri alanında hizmet vermekte olup, sektöründe önde gelen bir özel üniversite ve danışmanlık kurumudur den beri faaliyet göstermekte olan Uluslararası Danışmanlık Hizmetleri, gelişmekte olan ülkelerde ve yükselen piyasalarda finansal pazarları geliştirmek ve tüm bu ülkelerdeki düşük gelirli nüfusun finansmana erişim imkânlarının artırılmasına kendini adamıştır. Daha fazla bilgi için lütfen internet sitesini ziyaret ediniz. "Bu yayın Avrupa Birliği nin desteği ile hazırlanmıştır. Yayının içeriğinin tüm sorumluluğu yalnızca Frankfurt School of Finance & Management e aittir ve hiçbir şekilde Avrupa Birliği nin görüşlerini yansıttığı düşünülemez. 5

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ BİTKİSEL ÜRETİM BİLGİ NOTU 2013 YILI Türkiye İstatistik Kurumu 27/12/2013 tarihinde 2013 yılı Bitkisel Üretim İstatistikleri haber bültenini yayımladı. 2013 yılında bitkisel üretim bir önceki yıla göre

Detaylı

Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 2012 YILI TARIMSAL DESTEKLER

Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 2012 YILI TARIMSAL DESTEKLER Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 2012 YILI TARIMSAL DESTEKLER A-HAYVANCILIK DESTEKLERİ HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme Bakanlar Kurulu Kararı MADDE 4- (1) Birime Destek 1 Sütçü ve kombine

Detaylı

2013 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER

2013 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER 03 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme Suni Tohumlama 3 Hayvan Başı Ödeme 4 Tiftik Üretim 5 Süt Primi( TL/lt) 6 İpek Böceği Sütçü ve kombine ırklar ve melezleri ile

Detaylı

2014 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER

2014 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER 04 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme Suni Tohumlama Besilik Materyal Üretim Desteği(baş) 3 Hayvan Başı Ödeme 4 Tiftik Üretim 5 Süt Primi( TL/lt) 6 İpek Böceği Sütçü

Detaylı

Dolu Teminatı için Sigortaya Son Kabul Tarihleri

Dolu Teminatı için Sigortaya Son Kabul Tarihleri Dolu Teminatı için Sigortaya Son Kabul Tarihleri Ana Sınıf Ürün adı Alt Sınıf İL TARİH Tarla Ürünleri Buğday (Makarnalık) Tahıllar Adana, Osmaniye, Mersin, Antalya, Muğla 31.Mar Tarla Ürünleri Buğday (Makarnalık)

Detaylı

2013 YILI DESTEKLEME BİRİM FİYATLARI

2013 YILI DESTEKLEME BİRİM FİYATLARI 013 YILI DESTEKLEME BİRİM FİYATLARI 1 3 MAZOT, GÜBRE VE TOPRAK ANALİZİ DESTEĞİ Mazot Gübre Destekleme Ürün Grupları Destekleme Tutarı Tutarı Peyzaj ve süs bitkileri, özel çayır, mera ve orman emvali alanları,9

Detaylı

AKŞEHİR İLÇESİ TARIMSAL VERİLERİ

AKŞEHİR İLÇESİ TARIMSAL VERİLERİ AKŞEHİR İLÇESİ TARIMSAL VERİLERİ Hazırlayan Mücahit ORHAN 2011 -----1----- Yıl Toplam Alan (Dekar) =========== =========== TARIM ALANLARI Ekilen Tarla Alanı (Dekar) Nadas Alanı (Dekar) Sebze Bahçeleri

Detaylı

TARIMSAL VERİLER Mart 2015

TARIMSAL VERİLER Mart 2015 T.C. GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Tarımsal Ekonomi ve Politika Geliştirme Enstitüsü TARIMSAL VERİLER Mart 2015 İÇİNDEKİLER Gayrisafi Yurtiçi

Detaylı

BALIKESİR SANAYİCİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ

BALIKESİR SANAYİCİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ BİTKİSEL ÜRETİM 2. TAHMİN 2014 2014 yılında bitkisel üretimin bir önceki yıla göre; Tahıllar ve diğer bitkisel ürünler üretiminin % 6,5 düşüşle 59,6 milyon ton, Sebze üretiminin % artışla 28,7 milyon ton,

Detaylı

2015 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER

2015 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER 05 YILI TARIMSAL DESTEKLEMELER HAYVANCILIK DESTEKLEMELERİ Hayvan Başı Ödeme (TL/baş) Suni Tohumlama (TL/baş) Sütçü ve kombine ırklar ve melezleri ile etçi ırkların melezleri anaç sığır Etçi ırklar anaç

Detaylı

AR&GE BÜLTEN 2012 EYLÜL SEKTÖREL TARIM KENTİ İZMİR

AR&GE BÜLTEN 2012 EYLÜL SEKTÖREL TARIM KENTİ İZMİR TARIM KENTİ İZMİR Şebnem BORAN Gözde SEVİLMİŞ Küresel iklim değişikliği, gıda fiyatlarındaki yükseliş, dünya nüfusundaki hızlı artış gibi gelişmelerin etkisiyle tarım sektörünün son derece stratejik bir

Detaylı

Sağlıklı Tarım Politikası

Sağlıklı Tarım Politikası TARLADAN SOFRAYA SAĞLIKLI BESLENME Sağlıklı Tarım Politikası Prof. Dr. Ahmet ALTINDĠġLĠ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü ahmet.altindisli@ege.edu.tr Tarım Alanları ALAN (1000 ha)

Detaylı

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU Ağustos 2013, Adana Hazırlayanlar Sabahattin Yumuşak; Adana Güçbirliği Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Sinem Özkan Başlamışlı; Çiftçiler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi

Detaylı

TARIM. 2013 2005 2010 2013 Ürünler Ekilen. Ekilen. Ekilen. Üretim(ton) Üretim(ton) alan(da) alan(da) alan(da) Tahıllar

TARIM. 2013 2005 2010 2013 Ürünler Ekilen. Ekilen. Ekilen. Üretim(ton) Üretim(ton) alan(da) alan(da) alan(da) Tahıllar TARIM Bölgesi nde ve de Tahıllar ve Diğer Bitkisel in Alan ve Üretim Miktarları (Seçilmiş ) 2005-2010-2013 TÜRKİYE 2005 2010 2013 2005 2010 2013 Tahıllar / TÜRKİYE (%) 2005 2010 2013 Buğday (Durum) 5.907.280

Detaylı

TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BURSA TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU BİLGİ NOTU

TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BURSA TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU BİLGİ NOTU TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BURSA TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU BİLGİ NOTU Dünyada büyüyen gıda ihtiyacı ve özellikle güvenli gıdaya

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ Selin ŞEN Eylül 2012 SUNUM PLANI I. SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE YATIRIM II. ET ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE

Detaylı

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ 4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ Ekonomi: İnsanların geçimlerini sürdürmek için yaptıkları her türlü üretim, dağıtım, pazarlama ve tüketim faaliyetlerinin ilke ve yöntemlerini inceleyen bilim dalına ekonomi denir.

Detaylı

TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI

TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI Türkiye de Tarım Finansmanı Konferansı 18 Nisan 2012 İstanbul Dedeman Oteli, Türkiye Bu proje Avrupa Birliği tarafından desteklenmektedir Bu proje EBRD tarafından

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER İsmail Güvenç* I. Kahramanmaraş'ta Sebze Tarımı 1Giriş Ülkemiz nüfusu, son sayıma göre 67 milyon

Detaylı

TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları BİLECİK TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK BİLGİ NOTU

TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları BİLECİK TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK BİLGİ NOTU TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları BİLECİK TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK BİLGİ NOTU TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BİLECİK TARIM, TARIMA

Detaylı

Yönetmelik. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Yönetmelik. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Yönetmelik Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: Tarımsal Üretici Birliklerinin Kuruluş Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik Amaç ve kapsam BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 Bu Yönetmeliğin

Detaylı

(Bin ha) Ekilen Alan 18.868 67,7 18.207 69,0 18.123 68,2 17.440 67,9 16.217 66,8 16.333 67,4 15.692 67 15.464 65

(Bin ha) Ekilen Alan 18.868 67,7 18.207 69,0 18.123 68,2 17.440 67,9 16.217 66,8 16.333 67,4 15.692 67 15.464 65 Tarım Alanları 1990 2000 2002 2006 2009 2010 2011 2012 (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % Ekilen Alan 18.868 67,7 18.207 69,0 18.123 68,2 17.440 67,9

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 07 Mayıs 2013 ESKİŞEHİR

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 07 Mayıs 2013 ESKİŞEHİR 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 07 Mayıs 2013 ESKİŞEHİR İklim değişikliği Biyoçeşitliliğin Korunması Biyoyakıt Odun Dışı Orman

Detaylı

TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları ESKİŞEHİR TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK BİLGİ NOTU

TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları ESKİŞEHİR TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK BİLGİ NOTU TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları ESKİŞEHİR TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK BİLGİ NOTU TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI ESKİŞEHİR TARIM,

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

Fao Gıda Fiyat Endeksi

Fao Gıda Fiyat Endeksi FAO gıda fiyat endeksi, uluslararası gıda emtia fiyatlarına ilişkin değişimleri aylık olarak ölçen bir endekstir. 5 emtia grubuna (et, mandıra, şeker, hububat ve yağ) dâhil toplam 73 gıda maddesi fiyatının,

Detaylı

TARIMSAL DESTEKLER DEVLET DESTEKLERİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

TARIMSAL DESTEKLER DEVLET DESTEKLERİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI TARIMSAL DESTEKLER DEVLET DESTEKLERİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Ankara -21 Ekim 2015 TARIMSAL DESTEKLER Sunum Planı 1- Türkiye Tarımı Genel Bilgiler 2- Tarımsal Destekleme Mevzuatı 3- Destekleme Kalemleri

Detaylı

A R A Z İ V A R L I Ğ I ALAN(Ha) PAYI(%) Tarım Arazisi (Kullanılmayan hali Araziler Dahil) (*) 254.960 44,7. Çayır Mera Alanı (*) 65.

A R A Z İ V A R L I Ğ I ALAN(Ha) PAYI(%) Tarım Arazisi (Kullanılmayan hali Araziler Dahil) (*) 254.960 44,7. Çayır Mera Alanı (*) 65. TARIMSAL YAPI 1. İlin Tarımsal Yapısı İlimiz ekonomisinde Tarım ilk sırada yer almakta olup 28.651 çiftçi ailesinden 141.077 kişi bu sektörden geçimini sağlamaktadır. 2013 yılı Bitkisel ve Hayvansal in

Detaylı

SUSURLUK TİCARET BORSASI 2014 YILI İSTATİSLİK RAPORU

SUSURLUK TİCARET BORSASI 2014 YILI İSTATİSLİK RAPORU SUSURLUK TİCARET BORSASI 2014 YILI İSTATİSLİK RAPORU HAYVANCILIK ÜRETİMİNDE SUSURLUK 2013 1. HAYVANCILIK 1.1 Susurluk ilçesi hayvancılık üretimi 2013 HAYVANSAL ÜRETİMDE SUSURLUK, 2013 HAYVAN SAYISI Yetiştirilen

Detaylı

T.C. GÖNEN TİCARET BORSASI YILLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ÇELTİK 2.63 1.0911 204,943,926.0 KG 223,621,943.

T.C. GÖNEN TİCARET BORSASI YILLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ÇELTİK 2.63 1.0911 204,943,926.0 KG 223,621,943. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: - 6 ARPA YEMLİK MTS 0.38 0.85 0.587 987,275.00 KG 579,628.90 39 ARPA YEMLİK TTS 0.52 0.75 0.6478 29,240.00 KG 42,027.90 8 ARPA YEMLİK TTS 24.75 29.70 28.8536,47.00

Detaylı

BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR

BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR Gözde SEVİLMİŞ Giderek artan nüfusa paralel olarak gıda maddeleri tüketimi ve dolayısıyla bitkisel yağ tüketimi artmaktadır. Diğer yandan artan gıda

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BOLU

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BOLU T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BOLU Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel gıda

Detaylı

Bioredworm- S(Solid)-Katı ve Bioredworm-L(Liquid)-Sıvı Uygulama tablosu Bitki Türü Gübre Türü Uygulama dönemi Dozlar / saf gübre olarak /

Bioredworm- S(Solid)-Katı ve Bioredworm-L(Liquid)-Sıvı Uygulama tablosu Bitki Türü Gübre Türü Uygulama dönemi Dozlar / saf gübre olarak / Kök gelişimini ciddi oranda desteklediği için, özellikle dikim esnasında granül gübrenin kullanılması tavsiye edilir. Üreticilerin, topraktaki besin ihtiyacını tespit edebilmeleri için toprak analizi yaptırmaları

Detaylı

2011 Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri

2011 Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 02/05/2012 tarihinde açıklanan, yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı haber bültenine göre; Hanehalkı

Detaylı

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ Hazırlayan Handan KAVAKOĞLU (ATB AR-GE, Gıda Yüksek Mühendisi) Yasemin OKUR (ATB AR-GE,

Detaylı

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. - 31/12/2012 Şube Adı: Sayfa: 1-13 Maddelerin Cins ve Nev'ileri. Enaz Fiyat.

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. - 31/12/2012 Şube Adı: Sayfa: 1-13 Maddelerin Cins ve Nev'ileri. Enaz Fiyat. - 31//20 Sayfa: 1-13 HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK ARPA YEMLİK MTS 0.50 0.55 0.5109 25,60 KG 13,08 4 ARPA YEMLİK ı: 13,08 4 ARPA ı 13,08 4 MISIR MISIR MISIR SARI MTS 0.58 0.58 0.5750 160,33 KG 92,189.75 1 MISIR

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bilecik Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 25 Nisan 2013 BİLECİK

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bilecik Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 25 Nisan 2013 BİLECİK 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bilecik Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 25 Nisan 2013 BİLECİK İklim değişikliği Biyoçeşitliliğin Korunması Biyoyakıt Odun Dışı Orman

Detaylı

SİVAS İL GIDA TARIM VE HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ EKİM-2015 BORSA

SİVAS İL GIDA TARIM VE HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ EKİM-2015 BORSA SİVAS İL GIDA TARIM VE HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ EKİM-2015 BORSA Tar-Yat Birimi Destekler 2014 2003 2015 DGD - 387,2 Milyon TL Mazot 14,9 Milyon TL 152,7 Milyon TL ALAN BAZLI TARIMSAL DESTEKLER Kimyevi Gübre

Detaylı

Prof.Dr.İlkay DELLAL

Prof.Dr.İlkay DELLAL TUSAF 2013 Buğday, Un, İklim Değişikliği ve Yeni Trendler Kongresi İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ve ENERJİ KISKACINDA TARIM ve GIDA SEKTÖRÜ Prof.Dr.İlkay DELLAL 9 Mart 2013, Antalya GÜNDEM 9 Mart 2013 1. GÜNEŞ (%40)

Detaylı

T.C. KARAMAN TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat MISIR 604.80 KG 1

T.C. KARAMAN TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat MISIR 604.80 KG 1 HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-15 ARPA YEMLİK MTS 0.25 0.35 0.2992 116,60.00 KG 3,893.73 1 ARPA YEMLİK TTS 0.28 0.61 0.311 572,115.00 KG 195,152.60 35 ARPA YEMLİK ı: 230,06.33 9 ARPA ı 230,06.33

Detaylı

GAP Bölgesinde Yetiştirilen Bitkilerin Sulama Proğramları

GAP Bölgesinde Yetiştirilen Bitkilerin Sulama Proğramları GAP Bölgesinde Yetiştirilen Bitkilerin Sulama Proğramları GİRİŞ Sulamanın amacı kültür bitkilerinin ihtiyacı olan suyun, normal yağışlarla karşılanmadığı hallerde insan eliyle toprağa verilmesidir. Tarımsal

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KİLİS

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KİLİS T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KİLİS Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel gıda

Detaylı

Avrupa Birliği Yapısal Uyum Yönetim Otoritesi Daire Başkanı

Avrupa Birliği Yapısal Uyum Yönetim Otoritesi Daire Başkanı T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI TARIM REFORMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Avrupa Birliği Yapısal Uyum Yönetim Otoritesi Daire Başkanı Ali ERGİN-ali.ergin@tarim.gov.tr HAZİRAN-2014 KIRSAL KALKINMA ÇALIŞMALARI

Detaylı

Tarımsal Destekler ve Tohumculuktaki Gelişmeler

Tarımsal Destekler ve Tohumculuktaki Gelişmeler T.C. TARIM ve KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI Tarımsal Destekler ve Tohumculuktaki Gelişmeler 12 Mart 2011, ANTALYA Türkiye de tarım sektörü Temel Göstergeler Türkiye 2002 Tarım % Türkiye 2009 Tarım Nüfus (milyon)

Detaylı

Büyük baş hayvancılık

Büyük baş hayvancılık Büyük baş hayvancılık hayvancılık faaliyetleri özellikle dağlık bir araziye sahip kırsal kesimlerde ön plana geçerek, birinci derecede etkili ekonomik Yakın yıllara kadar bir tarım ülkesi olarak kabul

Detaylı

DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN

DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN AMASYA Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KARABÜK

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KARABÜK T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KARABÜK Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

(A) 1-500 Anaç küçükbaş 80-TL/baş (B) 501 ve daha fazla Anaç 72-TL/baş

(A) 1-500 Anaç küçükbaş 80-TL/baş (B) 501 ve daha fazla Anaç 72-TL/baş 2016 YILINDA UYGULANACAK TARIMSAL DESTEKLER BİRİNCİ KISIM Genel Kurallar Amaç ve Kapsam 1. Tarımsal üretimde sertifikalı ve çevreye duyarlı üretimi yaygınlaştırmak, gıda ve yem güvenliğini, erkenciliği,

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BATMAN

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BATMAN T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BATMAN Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

T.C. KÜTAHYA TİCARET BORSASI A Y L I K B Ü L T E N BÜLTEN NO : 10 SAYFA NO : 1

T.C. KÜTAHYA TİCARET BORSASI A Y L I K B Ü L T E N BÜLTEN NO : 10 SAYFA NO : 1 BÜLTEN AYI : EKİM 0 BÜLTEN NO : 0 SAYFA NO : HUBUBAT BUĞDAY BUĞDAY 0,5 0,70 0,59.06.95 KG 6.58.889,89 HMS BUĞDAY 0,59 0,90 0,6 4.64.470 KG.94.97,6 HTS BUĞDAY 0,58 0,59 0,58 5.800 KG 5.000,00 K.A.G.T BUĞDAY

Detaylı

Bu yıl Çiftçi Kayıt Sistemine (ÇKS) dahil olan çiftçilere dekar başına 2,5 lira toprak analizi desteği verilecek.

Bu yıl Çiftçi Kayıt Sistemine (ÇKS) dahil olan çiftçilere dekar başına 2,5 lira toprak analizi desteği verilecek. Çiftçiye, bu yıl verilecek tarımsal destekler belirlendi Bakanlar Kurulu'nun ''2015 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemelere İlişkin Karar''ı, 1 Ocak 2015 tarihinden geçerli olmak üzere Resmi Gazete'nin

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BURDUR

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BURDUR T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN BURDUR Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK MTS 0.77 0.7663 4,800.00 KG 3,678.

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK MTS 0.77 0.7663 4,800.00 KG 3,678. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK 01/0/2014 T.C. Sayfa: 1-14 ARPA YEMLİK MTS 0. 0. 0.663 4,800.00 KG 3,68.26 2 ARPA YEMLİK ı: 3,68.26 2 ARPA ı 3,68.26 2 MISIR MISIR MISIR SLAJ MTS 0.12 0.12 0.1200 3,41.00 KG 4,490.00

Detaylı

T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI HAFTALIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA TOHUMLUK TTS 0.75 0.7483 17,635.00 KG 13,196.

T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI HAFTALIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA TOHUMLUK TTS 0.75 0.7483 17,635.00 KG 13,196. Tarih: HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-14 ARPA YEMLİK MTS 0.60 0.69 0.6513 262,320.00 KG 170,860.06 9 ARPA YEMLİK MTS- 0.59 0.59 0.5900 31,180.00 KG 18,396.20 1 GT ARPA YEMLİK TTS 0.62 0.67 0.6561

Detaylı

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat MISIR 0.55 0.5500 39,050.00 KG 21,477.50 1

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat MISIR 0.55 0.5500 39,050.00 KG 21,477.50 1 HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK - 31/0/2014 T.C. Sayfa: 1-13 ARPA YEŞİL MTS 0.0 0.0 0.000 11,200.00 KG,600.00 1 ARPA YEMLİK ı:,600.00 1 ARPA ı,600.00 1 MISIR MISIR MISIR MTS 0. 0. 0.00 39,00.00 KG 21,477.0 1

Detaylı

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ Hazırlayan Handan KAVAKOĞLU (ATB AR-GE, Gıda Yüksek Mühendisi) Yasemin OKUR (ATB AR-GE, Kimya Mühendisi)

Detaylı

T.C. BOLVADİN TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. - 30/11/2013 Şube Adı: BOLVADİN TİCARET BORSASI. Sayfa: 1-5 Maddelerin Cins ve Nev'ileri

T.C. BOLVADİN TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. - 30/11/2013 Şube Adı: BOLVADİN TİCARET BORSASI. Sayfa: 1-5 Maddelerin Cins ve Nev'ileri 01//2013-30//2013 Sayfa: 1-5 HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK ARPA YEMLİK MTS 0.50 0.5473 1,305,400.00 KG 714,484.00 96 ARPA YEMLİK TTS 0.5950 291,420.00 KG 173,394.90 1 ARPA YEMLİK ı: 887,878.90 97 ARPA ı 887,878.90

Detaylı

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN KONYA TAM BİR FIRSAT KAPISI KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN 1. Genç ve Nitelikli İnsan Kaynağı 2. Stratejik Konum 3. Yatırımcılara Tahsis

Detaylı

HUBUBAT T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ - 31/01/2016. Tarih: Sayı: 1 Maddelerin Cins ve Nev'ileri

HUBUBAT T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ - 31/01/2016. Tarih: Sayı: 1 Maddelerin Cins ve Nev'ileri HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: - 23 ARPA YEMLİK MTS 0.62 0.70 0.6379,2,340.00 KG 772,660.05 6 ARPA YEMLİK TTS 0.68 0.82 0.7504 30,830.00 KG 233,246.60 26 ARPA YEMLİK ı:,005,906.65 42 ARPA TOHUMLUK

Detaylı

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ARPA YEMLİK MTS 0.70 0.7000 16,500.00 KG 11,550.

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ARPA YEMLİK MTS 0.70 0.7000 16,500.00 KG 11,550. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: - 4 ARPA YEMLİK MTS 0.70 0.70 0.7000 6,500.00 KG,550.00 ARPA YEMLİK ı:,550.00 ARPA ı,550.00 MISIR MISIR MISIR SLAJ MTS 0.0 3.42 0.3758 372,799.59 KG 40,080.28 3 MISIR

Detaylı

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK MTS , KG 17,955.

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK MTS , KG 17,955. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-13 ARPA YEMLİK MTS 0.4 0.4 0.441 33,00 KG 17,9.00 1 ARPA YEMLİK MTS 9. 10.22 9.6042 2,843.00 AD 27,304.78 6 ARPA YEMLİK ı: 4,29.78 7 ARPA ı 4,29.78 7 DARI NATÜREL

Detaylı

BAZI TARIM ÜRÜNLERİNİN 2015 YILI MALİYETLERİ

BAZI TARIM ÜRÜNLERİNİN 2015 YILI MALİYETLERİ T.C. TOKAT VALİLİĞİ Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK İL MÜDÜRLÜĞÜ (PAZAR İLÇESİ) BAZI TARIM ÜRÜNLERİNİN 2015 YILI MALİYETLERİ TOKAT-2016 İÇİNDEKİLER ÜRÜN ADI SAYFA NO

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL I.Bölüm Tarım Ekonomisi ve Politikası Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından

Detaylı

Kuraklıkta Son Durum. Esin ERTEK TSKB Ekonomik Araştırmalar erteke@tskb.com.tr

Kuraklıkta Son Durum. Esin ERTEK TSKB Ekonomik Araştırmalar erteke@tskb.com.tr Esin ERTEK TSKB Ekonomik Araştırmalar erteke@tskb.com.tr Ağustos 2014 2013-2014 kış döneminde ülke genelinde etkisi hissedilen meteorolojik kuraklık, 2014 ün ilk yarısında bölgesel olarak devam etti. Türkiye

Detaylı

AB IPARD FONLARININ KULLANILABİLMESİ İÇİN TEMEL GEREKLİLİKLER,

AB IPARD FONLARININ KULLANILABİLMESİ İÇİN TEMEL GEREKLİLİKLER, AB IPARD FONLARININ KULLANILABİLMESİ İÇİN TEMEL GEREKLİLİKLER, Kırsal Kalkınma (IPARD) Programının hazırlanarak Avrupa Komisyonu tarafından onaylanması: (25 Şubat 2008 tarihinde onaylanmıştır. nun ve İl

Detaylı

TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU

TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU Resim 1: Bakanlığımızca Geliştirilen Yerli Hibritlerimiz (ATAK S). 1. Kanatlı sektörü ile ilgili üretim, tüketim ve istihdam Bakanlığımız, 1930 lu yıllarda

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ELAZIĞ

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ELAZIĞ T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ELAZIĞ Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

son hacim 20 30 litre olacak şekilde sulandırılarak toprak yüzeyine püskürtülüp, 10 15 cm toprak derinliğine karıştırarak uygulanabilir.

son hacim 20 30 litre olacak şekilde sulandırılarak toprak yüzeyine püskürtülüp, 10 15 cm toprak derinliğine karıştırarak uygulanabilir. TKİ HÜMAS ın Kullanım Zamanı, Şekli ve Miktarı Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) HÜMAS; tarla bitkileri, sebzeler, sera bitkileri, süs bitkileri, çim, fide, bağ ve meyve ağaçları olmak üzere bu kılavuzda

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN AYDIN

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN AYDIN T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN AYDIN Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel gıda

Detaylı

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat YULAF 0.68 0.4371 25,970.00 KG 11,352.16 4

T.C. MUĞLA TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat YULAF 0.68 0.4371 25,970.00 KG 11,352.16 4 HUBUBAT MISIR MISIR 01/0/2015 T.C. Sayfa: 1-1 MISIR MTS 0.64 0.71 0.6690 166,420.00 KG 111,5.5 4 MISIR ı: 111,5.5 4 MISIR ı 111,5.5 4 YULAF YULAF SAMAN MTS 0.40 0.68 0.471 25,970.00 KG 11,52.16 4 PAKET

Detaylı

1. DÜNYADA DURUM... 3

1. DÜNYADA DURUM... 3 2013 SEKTÖR RAPORU 1. DÜNYADA DURUM... 3 1.1. Hayvan Varlığı... 3 1.2. Hayvansal Üretim Değeri... 4 1.3. Et Üretimi... 5 1.3.1 Büyükbaş Eti... 6 1.3.2. Domuz Eti... 6 1.3.3. Küçükbaş Eti... 7 1.3.4. Kanatlı

Detaylı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı Trakya Kalkınma Ajansı www.trakyaka.org.tr Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı EDİRNE YATIRIM DESTEK OFİSİ EDİRNE İLİNDE YEM BİTKİLERİ EKİLİŞİ, MERALARIN DURUMU

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

TARSUS TİCARET BORSASI

TARSUS TİCARET BORSASI TARIMDA ÖZET BÜLTEN 2015 2015 YILI TARIMIN ÖZETİ TARSUS TİCARET BORSASI TARIMDA 2015 YILI ÖZETİ İstatistik Kurumu nun 2015 bitkisel üretim verilerine göre;önceki yıla göre tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde

Detaylı

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU DÜNYADA YAŞ MEYVE VE SEBZE ÜRETİMİ FAO nun verilerine göre; 2012 yılında dünyada 57,2 milyon hektar alanda, 1,1 milyar ton yaş sebze üretimi yapılmıştır. Domates yaklaşık

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN DÜZCE

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN DÜZCE T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN DÜZCE Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel gıda

Detaylı

HUBUBAT PİYASALARINA BAKIŞ

HUBUBAT PİYASALARINA BAKIŞ T.C. TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HUBUBAT PİYASALARINA BAKIŞ 1 HAZİRAN 2013 MARDİN 1 TMO NUN GÖREVLERİ Kuruluş: 1938 Hububat piyasalarını düzenlemek, Afyon ve uyuşturucu maddelere konulan devlet

Detaylı

Tarım Sayımı Sonuçları

Tarım Sayımı Sonuçları Tarım Sayımı Sonuçları 2011 DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ İstatistik ve Araştırma Dairesi Ocak 2015 TARIM SAYIMININ AMACI Tarım Sayımı ile işletmenin yasal durumu, arazi kullanımı, ürün bazında ekili alan, sulama

Detaylı

T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI HAFTALIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK TTS 0.80 0.7514 40,900.00 KG 30,732.

T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI HAFTALIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK TTS 0.80 0.7514 40,900.00 KG 30,732. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-10 ARPA YEMLİK TTS 0.74 0.80 0.7514 40,900.00 KG 30,732.28 8 ARPA YEMLİK ı: 30,732.28 8 ARPA ı 30,732.28 8 MISIR MISIR MISIR YEMLİK MTS 0.70 0.70 0.7000 122,000.00

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ADIYAMAN

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ADIYAMAN T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ADIYAMAN Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

Tarım Alanı (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) %

Tarım Alanı (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % 1990 2002 2012 2013 2014 Tarım Alanı (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % (Bin ha) % Tarla Bitkileri 18.868 67,7 17.935 67,5 15.464 65,0 15.613 65,6 15.789 66,0 Nadas 5.324 19,1 5.040 19,0 4.286

Detaylı

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR. Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR. Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter Gıda Üretimindeki Küresel Güçlükler Nüfus artışı İklim değişikliği Kuraklık Su kaynaklarının

Detaylı

TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI

TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI MART 2011 Tohumculuk Sanayisi Nedir? Tohumculuk Hangi İş ve Aşamalardan Oluşur? Tohumculuk İçin AR-GE

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ANTALYA

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ANTALYA T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ANTALYA Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

Türkiyede Bölgelere Göre Yetişen Ürünler

Türkiyede Bölgelere Göre Yetişen Ürünler On5yirmi5.com Türkiyede Bölgelere Göre Yetişen Ürünler Ülkemizde yetişen başlıca ürünler. Yayın Tarihi : 24 Nisan 2012 Salı (oluşturma : 10/21/2015) TAHILLAR Buğday:İlk yetişme döneminde (ilkbaharda) yağış

Detaylı

TARIMSAL DESTEKLEMELER

TARIMSAL DESTEKLEMELER TARIMSAL DESTEKLEMELER Tarım sektörünün öncelikli problemlerinin çözümüne katkıda bulunmak, uygulanan politikaların etkinliğini artırmak ve sektörün bu politikalara uyumunu kolaylaştırmak amacıyla işletme

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KIRIKKALE

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KIRIKKALE T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN KIRIKKALE Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel

Detaylı

Hüsamettin GÜLHAN T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı

Hüsamettin GÜLHAN T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Hüsamettin GÜLHAN T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı 1 Kredilerde Son 8 Yılda 54 Kat Artış 2 Tarımsal Kredilerin Sektörel Dağılımı (%) 3 Son 7 Yılda 3,8 Milyon Çiftçiye 39 Milyar TL Kredi

Detaylı

Sıra Ürün Adı 2010 2011

Sıra Ürün Adı 2010 2011 YAŞ MEYVE VE SEBZE DÜNYA ÜRETİMİ Dünya Yaş Sebze Üretimi Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) nün en güncel verileri olan 2011 yılı verilerine göre; 2011 yılında dünyada 56,7 milyon hektar alanda

Detaylı

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN İZMİR

2003-2011 T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN İZMİR T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN İZMİR Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel gıda

Detaylı

BAZI TARIM ÜRÜNLERİNİN 2014 YILI MALİYETLERİ

BAZI TARIM ÜRÜNLERİNİN 2014 YILI MALİYETLERİ T.C. TOKAT VALİLİĞİ Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK İL MÜDÜRLÜĞÜ (NİKSAR İLÇESİ) BAZI TARIM ÜRÜNLERİNİN 2014 YILI MALİYETLERİ TOKAT-2015 İÇİNDEKİLER ÜRÜN ADI SAYFA NO

Detaylı

T.C. DÜZCE TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. - 31/10/2014 Şube Adı: Sayfa: 1-10 Maddelerin Cins ve Nev'ileri. Ortalama Fiyat.

T.C. DÜZCE TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. - 31/10/2014 Şube Adı: Sayfa: 1-10 Maddelerin Cins ve Nev'ileri. Ortalama Fiyat. Sayfa: 1-10 HUBUBAT ARPA ARPA BİRALIK ARPA MTS 0.67 0.88 0.7807 7,450.00 KG 5,816.23 83 ARPA BİRALIK ı: 5,816.23 83 ARPA YEMLİK ARPA YEMLİK MTS 0.68 0.68 0.6786 2,560.00 KG 1,737.22 1 ARPA YEMLİK ı: 1,737.22

Detaylı

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ ARALIK 2014 101-1 Süt Üreten Tarımsal İşletmelere Yönelik Destekler Tarımsal işletmelerin sürdürülebilirliklerini ve birincil ürünlerin üretiminde genel performanslarını geliştirmek,

Detaylı

HUBUBAT T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI GÜNLÜK BORSA BÜLTENİ 01/06/2015-30/06/2015. Tarih: Sayı: Sayfa: 1-20 Miktarı Br. Tutarı İşlem Sayısı

HUBUBAT T.C. DENİZLİ TİCARET BORSASI GÜNLÜK BORSA BÜLTENİ 01/06/2015-30/06/2015. Tarih: Sayı: Sayfa: 1-20 Miktarı Br. Tutarı İşlem Sayısı HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-20 ARPA YEMLİK MTS 0.62 0.74 0.6568 439,140.00 KG 288,429.91 10 ARPA YEMLİK TTS-V 0.68 0.68 0.6800 27,950.00 KG 19,006.00 1 ARPA YEMLİK TTS 0.61 0.80 0.6790 1,407,910.00

Detaylı

TARIM RAPORU. Serdar TAŞYÜREK

TARIM RAPORU. Serdar TAŞYÜREK TARIM RAPORU Serdar TAŞYÜREK GİRİŞ Teorik ekonomi tartışmalarında, tarım sektörünün, gelişme süreci içerisinde toplam istihdam ve üretimdeki payının azalması gerektiği genel kabul gören bir tezdir. Gelişmiş

Detaylı

2014 YILI SEKTÖR RAPORU

2014 YILI SEKTÖR RAPORU 2014 YILI SEKTÖR RAPORU 0 ET VE ET ÜRÜNLERİ... 5 1. DÜNYADA DURUM... 5 1.1. HAYVAN VARLIĞI... 5 1.2. HAYVANSAL ÜRETİM DEĞERİ... 6 1.3. ET ÜRETİMİ... 8 1.3.1. Büyükbaş Eti... 9 1.3.2. Domuz Eti... 9 1.3.3.

Detaylı

YOZGAT YATIRIM ORTAMI

YOZGAT YATIRIM ORTAMI YOZGAT YATIRIM ORTAMI YOZGAT Genel Bilgiler YOZGAT Toplam Nüfus: 444.896 Yozgat Şehir Merkezi: 79.387 İl Geneli Nüfus Artış Hızı (%): -2,1 BOZOK ÜNİVERSİTESİ 2013 yılına geldiğimizde öğrenci sayısı 11.236,

Detaylı

2003-2011 T.C. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ELAZIĞ

2003-2011 T.C. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ELAZIĞ T.C. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI 2003-2011 DESTEK BİZDEN, ÜRETİM SİZDEN ELAZIĞ Türk tarımını kalkındırmadan Türkiye yi kalkındıramayız Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan Ekolojik denge ve küresel gıda sorunları

Detaylı