GİRİŞ II. TAŞIYICI KAVRAMI VE GENEL DEĞERLENDİRME III. TAŞIYANIN ZIYA VEYA HASAR İLE GECİKMEDEN DOĞAN SORUMLULUĞU IV

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "GİRİŞ II. TAŞIYICI KAVRAMI VE GENEL DEĞERLENDİRME III. TAŞIYANIN ZIYA VEYA HASAR İLE GECİKMEDEN DOĞAN SORUMLULUĞU IV"

Transkript

1 YENİ TİCARET KANUNU NUN TAŞIMA İŞLERİ KİTABINDAKİ SORUMLULUĞA İLİŞKİN TÜM DÜZENLEMELER İLE DEMİR YOLU VE HAVA YOLU İLE TAŞIMADAKİ SORUMLULUK DÜZENLEMELERİNİN TANITILMASI, KIYASLANMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ (EŞYA TAŞIMALARI İÇİN) İÇİNDEKİLER KISALTMALAR I. GİRİŞ II. TAŞIYICI KAVRAMI VE GENEL DEĞERLENDİRME III. TAŞIYANIN ZIYA VEYA HASAR İLE GECİKMEDEN DOĞAN SORUMLULUĞU IV. YARDIMCILARIN VE FİİLİ TAŞIYICININ SORUMLULUĞU V. TAZİMİNATIN HESAPLANMASI ve SORUMLULUK SINIRI VI. SORUMLULUKTAN KURTULMA VII. SONUÇ KAYNAKÇA

2 KISALTMALAR a.g.e. : adi geçen eser BK : Borçlar Kanunu BM-CK : Birlesmis Milletler Karma Tasimalar Hakkinda Cenevre Konvansiyonu (United Nations Convention on International Multimodal Transport of Goods) CMI : Comite Maritime International (Uluslararasi Deniz Hukuku Komitesi) CMR : Convention on the Contract for the International Carriage of Goods by Road (Karayolu ile Uluslararasi Esya Tasima Sözlesmeleri Hakkinda Konvansiyon) COTIF : Convention relative aux Transport Internationaux Ferroviaires ( Tarihli Uluslararasi Demiryolu Tasimalarina Iliskin Konvansiyon) COTIF-CIM : Appandice B a la COTIF 1980, Regles uniformes concernant le contrat de transport international ferroviaire des merchandises (Demiryolu ile Uluslararasi Esya Tasima Sözlesmesi ile Ilgili Yeknesak Kurallar-COTIF EK B) E : Esas H.D. : Hukuk Dairesi HK : Hamburg Konvansiyonu K. : Karar LK : Lahey Kurallari LVK : Lahey Visby Kurallari SDR (ÖÇH) : Special Drawing Rights (Özel Çekme Hakki) Syf. TTK ETTK : sayfa : 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu : 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu VK : Varsova Konvansiyonu (Lahey Protokolü ve 4 Sayili Montreal Protokolü ile Degistirilmis Haliyle)

3 I. GİRİŞ Uluslararası ticaretin gelişmesi, uzun mesafeli satış işlemlerinin sayısının artmasına yol açmış, buda satılan eşyanın bir yerden başka bir yere taşınması ihtiyacını doğurmuştur. Bu ihtiyaç doğrultusunda özellikle uluslararası ticarette taşıma sözleşmeleri yaygın olarak kullanılmaya başlamış, bu sözleşmelerden doğan uyuşmazlıkların çözümü için taşıma hukukunun önemi artmıştır. Esas itibariyle uluslararası ticaret; uluslararası mal ve hizmet mübadelesi ve bunlara yönelik kurum ve işlemler bütününden oluşmaktadır. Mal ve hizmet mübadelesi aynı zamanda taşımayı dolayısıyla taşıma sözleşmesini de kapsar. Dolayısıyla taşıma hukuku asıl olarak taşıma faaliyetlerini ve ona bağlanan sonuçları düzenleyen bağımsız bir hukuk dalıdır 1. Taşıma Hukukunun önemi Türkiye de de her geçen gün arttığı için, 6102 sayılı TTK nunda taşıma hukuku ile ilgili hükümler 6762 sayılı TTK nuna nazaran daha detaylı düzenlenmiştir. Zira doktrinde artık 6762 sayılı TTK hükümlerinin yetersiz olduğu düşünülmekteydi. Bu ödevde, 6102 sayılı TTK nun taşıma hukuku ile ilgili sorumluluk hükümleri ele alınmış, demiryolu, kara, hava ve deniz taşımasındaki uluslararası konvansiyonların hükümleri ile karşılaştırılarak incelenmiştir. II. TAŞIYICI KAVRAMI ve GENEL DEĞERLENDİRME Taşıyıcı, TTK nun taşıma işleri genel hükümleri bölümünde yer alana 850. maddesinde Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşya veya yolcu taşıma işini veya ikisini birlikte üstlenen kişidir. şeklinde tanımlanmıştır. Açıkça görüldüğü üzere, eşyayı ve yolcuyu bir yerden bir başka yere taşımayı ve teslim etmeyi taahhüt eden kişi, TTK açısından taşıyıcı sıfatına sahiptir. Maddenin devamında ise eşyanın her türlü yükü kapsadığı ifade edilmiştir. Öyleyse yük olarak nitelendirilebilecek her türlü menkul mal taşıma sözleşmesinin konusu olabilir. Ayrıca taşıma işlerinin ticari işletme faaliyeti olduğu hususu da hükümde yer almaktadır. 1 ÖZDEMİR, Türkay Uluslar arası Eşya Taşıma Hukuku syf. 1 Vedat Kitapçılık İstanbul

4 850. maddenin ikinci fıkrasında, taşıma sözleşmesi tanımlanmış ve taşıyıcının bu sözleşme kapsamında üzerine düşen yükümlülükleri ve hakları belirtilirken sorumluluğu da genel hatlarıyla çizilmiştir. İkinci fıkra; Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene teslim etmeyi veya yolcuyu varma yerine ulaştırmayı; buna karşılık, eşya taşımada gönderen ve yolcu taşımada yolcu, taşıyıcıya, taşıma ücretini ödemeyi borçlanır. şeklindedir. Belirtildiği gibi, taşıyıcının taşıma sözleşmesi kapsamındaki borcu, eşyayı veya yolcuyu belirtilen yere teslim etmek götürmektir. Bu borcu yerine getirememesi veya geç yerine getirmesi en genel hattıyla taşıyıcının sorumluluğunu doğurur. Aşağıda detaylı olarak incelenecek olan taşıyıcının sorumluluğuna ilişkin düzenlemeler, emredici hukuk kuralı niteliğinde olup TTK nun 853 ve 854. maddeleri uyarınca kanun tarafından yüklenen sorumluluğunun hafifletilmesi veya kaldırılması mümkün değildir. Bu sorumlulukları hafifleten veya kaldıran tüm sözleşmelerin işletme tüzüğünde, genel işlem şartlarında, biletlerde, tarifelerde veya benzer diğer belgelerde belirtilse dahi geçersiz olacağı hükme bağlanmıştır. Ayrıca, 852. maddede yer alan Deniz, demir ve hava yoluyla taşıma ile posta idaresine ilişkin özel hükümler saklıdır. hükmü ile uluslar arası taşıma kuralları ile bu kanun hükümlerinin birlikte uygulanacağı açıkça belirtilmiştir. Bu sebepten dolayı aşağıda konuyla ilgili tüm uluslar arası düzenlemelere de yer verilecektir. III. TAŞIYANIN ZIYA VEYA HASAR İLE GECİKMEDEN DOĞAN SORUMLULUĞU Doktrinde, taşıyanın zıya veya hasar ile gecikmeden doğan sorumluluğunun hukuki niteliği konusunda kusur sorumluluğu olduğu konusunda fikir birliği vardır. TTK nun taşıyanın özeni başlığını taşıyan 876. maddesinde zararın kendi kusuruna bağlı olmayan bir sebepten meydana gelmesi ve en yüksek özeni göstermesi halinde taşıyanın sorumluluktan kurtulacağı hükme bağlanmıştır 2. O halde, kusursuz olması halinde sorumluluktan kurtulacağı için taşıyanın sorumluluğu bir kusur sorumluluğudur 3. Ek olarak, TKK nun 875. maddesinin 3. fıkrasında Gecikme hâlinde herhangi bir zarar oluşmasa da taşıma ücreti gecikme süresi ile orantılı olarak indirilir; meğerki, taşıyıcı her türlü özeni gösterdiğini ispat etmiş olsun hükmü yer almaktadır. Bu madde de açıkça taşıyanın her türlü özeni göstermiş olması halinde gecikmeden dolayı yapılacak 2 ETTK md. 781/2 de düzenlenmişti. 3 AYDIN, Alihan CMR ye Göre Taşıyıcının Zıya, Hasar ve Gecikmeden Doğan Sorumluluğu syf. 31 Beta Yayınları İstanbul

5 indirimden kurtulacağı düzenlenmiştir. Bu hüküm de kusur sorumluluğu olarak düzenlendiğini göstermektedir. Taşıyanın zıya, hasar ve gecikmeden doğan sorumluluğu TTK nun 875. maddesinde Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur şeklinde düzenlenmiştir. Taşıyıcının kendisine eşya teslim edildikten itibaren sorumluluğu başlamakta teslim ettiği süreye kadar sorumluluğu devam etmektedir. Bu süre içerisinde eşya üzerinde oluşacak tüm zararlardan taşıyıcı sorumlu tutulmuştur. Sorumluluk süresinin başlangıcını oluşturacağından teslim alma kavramı önem kazanmaktadır. Açık bir düzenleme bulunmasa da buradaki teslim alma, taşıma konusu eşyanın zilyetliğinin taşıyanı teslimi şeklinde algılanmalı, her iki tarafın bu yönde ortak iradelerinin bulunması gerekmektedir. Bu işlem iki taraflı bir işlem olup; gönderenin taşıtma iradesi, taşıyanın taşıma iradesi ile söz konusu zilyetlik devrinin gerçekleşmesi gerekir. Yani taşıyanın haberi olmadan örneğin deposuna bir malın bırakılması, geçerli bir teslim alma olarak sayılamaz 4. CMR nin 19. maddesinde yükün bir arada toplanması amacıyla eşyanın depolandığı süre taşıyanın sorumluluğuna dahil edilmesi de teslim için ortak irade arandığını göstermektedir. Yükün taşınması için teslimi LK ve LVK haricinde; diğer konvansiyonlar bakımından yüklemeden önce veya sonra gerçekleşmiş olabilir. Yükleme ve boşaltma görevinin taşıma sözleşmesinde taşıyana verilmesine bir engel yoktur ve bu durumda yükleme aşamasından önce taşıyanın sorumluluğu başlayacaktır 5. Öte yandan yükleme ve istifleme görevi gönderene verilmiş de olabilir. Bu durumda ise, gönderen yükleme ve istifleme görevini ifa ettikten sonra Taşıyanın sorumluluğu başlayacaktır. Malların teslim edilmiş olması tek başına sorumluluğun başlamasına sebep olmaz. Taşıma sözleşmesinde yükleme ve istifleme görevlerinin kime verildiğinin yer almaması durumunda halin icabı ve ticari adetlerden aksi anlaşılmıyor ise bu görev taşıyana ait olacaktır. Zira yüklemenin en iyi nasıl olacağını, hangi doğrultuda yükleme yapılmasının gerektiğini en iyi taşıyan bilecektir ve kendisine bu görev verilmemiş olsa dahi yükleme ve istifleme işlemine nezaret etmelidir. Ancak, belirtmek gerekir ki, yükleme görevinin taşıyıcı dışında birine verilmiş olduğu durumlarda, taşıyıcının işçileri bu yüklemeye nezaret etmiş 4 AYDIN, Alihan a.g.e. syf ÖZDEMİR, Türkay Uluslar arası Eşya Taşıma Hukuku syf. 109 Vedat Kitapçılık İstanbul

6 olsa da ortaya çıkan zararlardan sorumluluk başlamadığı için taşıyıcı sorumlu olmayacaktır. Zira bu durumda taşıyıcının adamları gönderenin yardımcısı konumundadır 6. Taşıyanın sorumluluğu yükü gönderilene bir başka deyişle ilgili hak sahibine teslim etmesi ile son bulacağından bu konunun da irdelenmesi gerekmektedir. Bu işlem de her iki tarafın teslime ilişkin ortak iradeleri ve malın zilyetliğinin devri ile gerçekleşir 7. Teslimatı, ancak taşıma senedinde yazılan gönderilen veya gönderenin talimatı ya da gönderilenin talimatı ile sonradan belirlenen kişi alabilir. Eşyanın yanlış bir kişiye teslim edilmesi konvansiyonlara ve TTK ya göre teslimat sayılmamaktadır. CMR madde 4 ve 12 uyarınca taşımada talimat verme yetkisi kimde ise yükü teslim alma yetkisi ona ait olacaktır. Öyleyse yetkili kişiler gönderen, gönderilen veya onların belirledikleri bir başka kişidir. Yine aynı kişilerin göstereceği adrese yapılacak olan teslim geçerli olacaktır 8. VK nun 12. maddesine göre de taşıyıcı yükü, yük senedinde gösterilen ya da gönderici tarafından sonradan tayin olunan kişi ve adrese teslim etmek zorundadır. Bu teslimat taşıyanın asıl borçlarındadır 9. LK ve LVK ya göre diğer konvansiyonlardan farklı olarak yükü teslim alacak bir gönderilenin olmaması halinde gönderilenin ulaşabileceği uygun bir yere bırakılması yeterlidir. LK ve LVK açısından esas olan fiili taşıma sürecidir. Bu sebeple yükün boşaltılması aşamasında taşıyanın sorumluluğu kurallara göre değil liman mevzuatına göre belirlenecektir 10. Taşıyanın, yükü, gümrüğe teslim etmesinin geçerli bir teslim sayılıp sayılmayacağı konusunda doğrudan bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak, Gümrük Kanunun 51/1. Maddesinde bulunan Yabancı memleketlerden kara (demiryolları dahil), deniz ve hava taşıtlarıyla Türkiye ye getirilen eşya ile talep halinde çıkış eşyası, eğer orada sundurma ve antrepoculuk hizmetleri kanunla tekeline verilmiş bir işletme varsa, bu işletmelerin sorumluluğu altındaki sundurmalara, gümrüğün denetimi altına konulur şeklindeki hüküm uyarınca taşıyıcının yükü gümrüğe teslim etmesinin geçerli bir teslim sayılıp sayılamayacağı tartışma konusu olmuştur. Doktrindeki hakim görüşe göre, hal ve şartlar ve ticari teamül kıstasıyla bir sonuca varılamadığı hallerde, yükün gümrüğe bırakılması 6 ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf ÜLGEN, Hüseyin Hava Taşıma Sözleşmesi syf.171 Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Ankara AYDIN, Alihan a.g.e. syf ÜLGEN, Hüseyin a.g.e. syf ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf.115

7 ve gönderilenin bu yükü oradan alabilmesinin sağlanması için gerekenlerin yapılması durumunda (belgelerin gönderilene verilmesi gibi) artık yükün gümrüğe bırakılmasının teslim etmeyi gerçekleştirdiği kabul edilmelidir 11. Zira demiryolları ile ilgili olarak CIM 28. maddesinde varış garı mevzuatı uyarınca yükün gümrük ve ya vergi idarelerinin, demiryolunun gözetimi altında bulunmayan depolarına konması gerekiyorsa, yükün bu yerlere tevdii gönderilene teslim yerine geçeceği yer almaktadır 12. Sorumluluk sürecine son vermek amacıyla yükü teslim etmek isteyen Taşıyıcı, teslimatı engelleyen olay ve sorunlarla karşılaşabilir. Yükün varış yerine ulaştıktan sonra hak sahibine teslimini engelleyen bu türlü olay ve sorunlara teslimat engelleri denmektedir. Taşıyıcının elinde olmayan sebeplerle gönderilen yükün ulaştırılamaması, gönderilenin teslim almaktan kaçınması, yükü boşaltacak olan tekel kurumun işçilerinin grevde olması gibi nedenler, teslimat engeli olarak nitelendirilebilir. CMR 15. ve 16. COTIF-CIM 34. maddelerine göre Taşıyıcı, teslimat engeli ile karşılaşması durumunda gönderene durumu bildirmek ve ondan gelen talimatlara uygun olarak hareket etmek zorundadır 13. Teslimat engelleri açısından LK, LVK, HK ve BM-CK da da benzer düzenlemeler yer almaktadır. Taşıyan yükü teslim almasından hak sahibine teslim etmesine kadar geçen süre içerisinde yükü gerekli özeni göstererek korumakla yükümlüdür. Başka bir deyişle, taşıma sözleşmesinde taşıyıcı, asli edimi olarak eşyayı bir yerden diğerine götürmeyi üstlenmekte, hakimiyeti altındaki yükü koruma ve muhafaza etmelidir. Taşıyıcı bu görevini yerine getirmez gerekli özenle muhafaza etmez ise sözleşmedeki asli edimini yerine getirmemiş sayılır ve TTK 875. maddesi uyarınca sorumlu tutulur 14. CMR 17/1. maddesi de taşıyanın sorumluluğunu aynı şekilde düzenlemiştir. Taşınan yükün zıya uğraması, hasar görmesi veya geç teslim edilmesi durumlarında taşıyan sorumlu olacaktır. Tüm bu ihtimaller aşağıda tek tek ele alınacaktır. Taşıyanın sorumluluğunu gerektirecek ilk hal taşınan yükün zıya olmasıdır. Taşıma hukuku açısından zıya taşıyanın taşınmak üzere kendisine verilen yükün hak sahibine teslim edilemeyecek durumda olmasını ifade eder. Burada yükün fiili veya hukuki bir imkansızlıktan dolayı teslim edilememesi durumu söz konusudur. Örneğin yükün yandığı, kaybolduğu, çalındığı, yetkili makamlarca el konulduğu, yanlışlıkla hak sahibinden başkasına 11 AYDIN, Alihan a.g.e. syf ARKAN, Sabih Demiryoluyla Yapılan Uluslar arası Eşya Taşımaları syf Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Ankara AYDIN, Alihan a.g.e. syf ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Taşıyıcının Sorumluluğu syf. 47 Banka ve Ticaret Hukuku Araştırması Enstitüsü Ankara

8 teslim edildiği hallerde 15 zıyadan söz edilir 16. Yükün tamamının zıya olması mümkün olduğu gibi bir kısmının da örneğin 10 ton buğdayın 5 tonunun bozulması gibi zıya olması mümkündür. Bu durumda kısmi zıyadan söz edilir. Taşıyanın sorumluluğunu doğuracak ikinci hal ise taşınan yükün hasar görmesidir. Taşıma hukukuna göre hasar, taşınan yükün ekonomik değerinin azalmasıdır. Örneğin yükün paslanması, donması, ısınarak deforme olması, kokusunun bozulması yükte oluşan hasara örnek olarak verilebilir. Zıyadan farklı olarak burada yük yok olmamakla birlikte sadece ekonomik değeri azalmaktadır. Her ne kadar yükün ekonomik değerini düşürdüğü düşünülse de, mevsimin geçmesi sonucu fiyatının azalması, borsa fiyatlarının düşmesi gibi değer düşüren durumlar hasar olarak algılanmamalıdır. Taşıyanın sorumluluğunu doğuracak üçüncü hal ise, taşımanın sözleşmede kararlaştırılan süre içinde gerçekleşmemesi halinde gündeme gelecektir. TTK nun taşıma süresi başlıklı 873. maddesi Taşıyıcı, eşyayı, kararlaştırılan sürede, bir süre kararlaştırılmamışsa, şartlar dikkate alındığında özenli bir taşıyıcıya tanınabilecek makul bir süre içinde teslim etmekle yükümlüdür şeklindedir. Ayrıca TTK nun 875. maddesinin üçüncü fıkrasında gecikme halinde, herhangi bir zarar oluşmasa da taşıma ücreti gecikme süresi ile orantılı olarak indirilir ( ) hükmü bulunmaktadır. Açıkça anlaşılacağı üzere, taşıyan kararlaştırılan süre içerisinde yükü gönderilene veya hak sahibine teslim edememesi durumunda oluşacak zarardan sorumlu olacak, bir zarar oluşmasa dahi taşıma ücreti orantılı olarak indirilecektir. IV. YARDIMCILARIN VE FİİLİ TAŞIYICININ SORUMLULUĞU Günümüzde ekonominin büyümesi ve ticaretin artması sebepleriyle Taşıyıcıların işleri artmış ve eskiden olduğu gibi taşıma işlerini bizzat kendilerinin yerine getirme olanakları kalmamıştır. Taşıma araçlarının kullanılmasını, yükleme ve boşaltma işlerini bizzat taşıyıcı değil, konusunda uzman işçiler gerçekleştirmektedir. Hatta bazı durumlarda, kendilerine tabi durumda olmayan, bağımsız başka Taşıyıcılara devretmek yoluna da gitmektedirler. Bu gelişmeler göz önüne alınarak TTK da yardımcıların ve fiili taşıyıcıların sorumlulukları düzenlenmiştir. 15 Yükün gönderilenden başka yanlış bir kişiye teslim edilmesinin yükün zıya sayılacağı konusunda Alman ve İsviçre kökenli birçok kaynak bulunmaktadır. Bkz. ARKAN, Sabiha. a.g.e. syf. 48 dipnot: 7 16 ARKAN, Sabih, - a.g.e. syf. 48

9 TTK nun Yardımcıların kusuru başlıklı 879. maddesinde Taşıyıcının kendi adamlarının ve yararlandığı kişilerin fiil ve ihmallerinden kendi fiil ve ihmali gibi sorumlu olacağı hükme bağlanmıştır. Bu noktada taşıyıcının adamlarının ve yararlandığı kişilerin kimler olduğunun tespit edilmesinde fayda bulunmaktadır. Taşıyıcının kendi adamları deyimi, taşıyıcıya ait taşıma işletmesinde genellikle hizmet sözleşmesine dayanarak sürekli görev yapan kişileri ifade eder 17. Taşıyıcının kendi adamları grubuna sadece taşımanın gerçekleşmesine doğrudan katılan işçiler değil, işletme muhasebecisi, temizlikçisi gibi Taşıyıcıya tabii olan tüm işçileri girmektedir. Taşıyıcının yararlandığı kişilerle kendi adamlarından farklı olarak sürekli bir iş ilişkisi yoktur. Taşıyıcı bu kişilerin hizmetini sadece belirli bir taşıma işini gerçekleştirirken, yararlanır ve taşıma işi bitince aralarındaki ilişki son bulur. Taşıyıcı ile onun yararlandığı kişi arasında hizmet sözleşmesinin bulunmasına da gerek yoktur. Örneğin boşaltma işlemine sokaktan geçen bir kişinin yardımcı olması durumunda bu kişi taşıyıcının yardımcısı sayılayacaktır 18. TTK nun 879. maddesinde bu kişilerin fiil ve ihmallerinden taşıyıcının kendi fiil ve ihmali gibi sorumlu olacağı düzenlendiği için bu kişilerin kusurlu olması sorumluluğu doğuracaktır. Yargıtay kararlarında da kusursuz bir fiilden dolayı zarar meydana gelmesi durumunda taşıyıcının sorumlu olmayacağı belirtilmiştir 19. Ayrıca TKK nun 887. maddesi ile Yardımcı kişilerin ve dolayısıyla yararlanılan kişilerin taşıyan için getirilmiş olan sorumluluktan kurtulma sebepleri ve sorumluluk sınırlarından yararlanabileceği hükme bağlanmıştır. Ancak kasten veya pervasızca bir davranış ile bu zarara sebebiyet verilmiş ise sorumluluk sınırlarından ve kurtulma sebeplerinden yararlanamayacaklardır ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Taşıyıcının Sorumluluğu syf ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Taşıyıcının Sorumluluğu syf ERİŞ, Gönen Uygulamalı Kara Taşıma Hukuku syf. 329 Seçkin Yayınevi Ankara 1996 Yargıtay 11. H.D E./4701K. Sayılı ilamıdavalı Kamil Koç firmasının soförünün olayda kusursuzluğu ispat olmuş ve tüm hasarın diğer davalı Ziya nın soföründe olduğu anlaşılmasına göre, TTK.nun 804 üncü maddesi yollamasıyla TTK. Nun 781/1 maddesi hükmü gereğince davalı Kamil Koç un tazminatla sorumlu tutulmaması gerekirken, adı geçen aleyhine de hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir. 20 TTK nun 887. Maddesi XI - Yardımcı kişilerin sorumluluğu (1) Taşıyıcının yardımcılarından birine karşı, eşyanın zıyaı, hasarı veya geç teslimi sebebiyle, sözleşme dışı sorumluluktan doğan istemler ileri sürülmüşse, o kişi bu Kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma sebeplerine ve sorumluluk sınırlamalarına dayanabilir. Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın

10 Fiili taşıyıcıların sorumluluğu ise TTK nun 888. maddesinde Taşıma, kısmen veya tamamen üçüncü bir kişi olan fiilî taşıyıcı tarafından yerine getirilirse, bu kişi eşyanın zıyaı, hasarı veya gecikmesi nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur. şeklinde düzenlenmiştir. Fiili taşıyıcı kavramı maddede eşyanın taşınmasının taşıyıcı tarafından kendisine bırakıldığı kişiler ile eşyanın gönderilene teslimine kadar taşıyıcının yerine geçen diğer taşıyıcıları ifade etmektedir. Gönderenle yapılan sözleşme uyarınca taşıyıcı, yolun sadece belli bir kısmına kadar taşıma ve bundan sonraki kısım için de taşımayı gerçekleştirecek yeni kişileri seçerek bunlarla sözleşme yapma görevini üstlenmiş olabilir. Taşıyıcı bu yeni taşıma sözleşmesini gönderenin ad ve hesabına yapacak ise vekil, kendi adına gönderenin hesabına yapacaksa komisyoncu durumundadır. Bu durumda sözleşme yapılan diğer taşıyıcıları 888. madde uyarınca sorumlu tutmaya olanak yoktur. Taşıyıcı vekil sıfatıyla sözleşme imzalamış ise müvekkiline karşı BK hükümleri uyarınca sorumlu olacak, komisyoncu sıfatıyla imzalamış ise TTK nun Taşıma İşleri Komisyoncusu bölümünde yer alan 918. maddesindeki hükümler ile sorumlu olacaktır 21. TTK nun 888. maddesinin 3. fıkrasındaki Asıl taşıyıcı ve fiilî taşıyıcı müteselsilen sorumludurlar. hükmü ile fiili taşıyanın fiil ve ihmallerinden doğan zararlardan asıl taşıyıcının da müteselsilen sorumlu olacağı öngörülmüştür. 2. fıkrada ise fiili taşıyıcıya taşıma sözleşmesinden doğan asıl borçluya ait tüm def ileri ileri sürebilme hakkı tanınmıştır. Öyleyse taşıma sözleşmesine taraf olmasa da, fiili taşıyıcı asıl taşıyıcıya ait tüm def ileri ileri sürme hakkına sahiptir. Ayrıca, Fiili taşıyıcılarının yardımcılarının fiil ve ihmallerinden doğan zararlardan da tıpkı asıl taşıyıcının yardımcılarında olduğu gibi sorumlu olunacağı, TTK nun 888. maddesinin 4. fıkrasındaki Fiilî taşıyıcının yardımcılarına başvurulursa 887 nci madde hükmü uygulanır hükmü ile öngörülmüştür maddeye atıf yapılarak aynı şekilde sorumlu olunacağı açıkça belirtilmiştir bu sebeple konuyla ilgili yukarıda yaptığımız açıklamalar bu bölümde de geçerli olacaktır. meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiille veya ihmalle sebebiyet verilmişse birinci cümle hükmü uygulanmaz. 21 ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Taşıyıcının Sorumluluğu syf. 104

11 V. TAZİMİNATIN HESAPLANMASI ve SORUMLULUK SINIRI Taşıma süresi içerisinde yükün zıya olması, hasarlı olarak veya geç teslim edilmesi hallerinde taşıyan meydana gelen zararlardan sorumlu olacaktır. Bu aşamada zararın giderilmesi için ödenecek olan tazminatın hesaplanması gerekir. TTK nun tazminatta esas alınacak değer başlıklı 880. maddesi Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır. şeklindedir. Yükün kısmen veya tamamen zıya olduğu hallerde yükün teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre tazminat hesaplanmalıdır. Yükün hasara uğraması halinde ise 880. maddenin ikinci fıkrası uyarınca teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazminat miktarını belirleyecektir. Madde hükmü şu şekildedir; Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir. Ayrıca yükün değeri tespit edilirken 880. maddenin 3. fıkrası uyarınca eşyanın piyasa değeri, tespit edilemiyor ise cari değeri baz olarak alınır. Madde, Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır. şeklindedir. sınırlamalar getirilmiştir; Öte yandan söz konusu tazminat miktarlarına TTK nun 882. maddesi ile şu Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. (2) Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu; a) Gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, b) Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. (3) Taşıyıcının, taşıma süresinin aşılmasından doğan sorumluluğu, taşıma ücretinin üç katı ile sınırlıdır. (4) Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir.

12 CMR nin 23/3 maddesinde ise TTK dan farklı olarak eşyanın teslim yerindeki değerine göre tazminat miktarı belirlenirken ayrıca burada da bir üst sınır getirilmiştir. CMR ye göre kilogram başına bir sınırlama getirilerek bu sınır kilogram başına 8,33 Özel Çekme Hakkı (SDR) olarak belirlenmiştir. Görüldüğü gibi bu sınırlama TTK ile paraleldir. Belirtmek gerekir ki, tek bir taşıma sözleşmesi ile birden çok çeşit mal gönderilmiş olsa bile; toplam taşınan eşya değeri ve ağırlığı üzerinden hesaplama yapılarak sorumluluğun sınırı tespit edilmelidir. CMR 12/5. maddesindeki yükün bölünemeyeceği ve taşınan eşyanın bir bütün olduğu kuralı gereği bu sonuç ortaya çıkmaktadır 22. COTIF/CIM açısından ise; yukarıdaki açıklamalar aynen geçerli olmakla birlikte, 40/2. maddesinde tazminat miktarının üst sınırı brüt kilogram için 17 SDR olarak belirlenmiştir 23. VK 22/2-b maddesi de üst sınırı aynı şekilde kilogram başına 17 SDR olarak belirlemiştir. Deniz taşımaları bakımından LK 4/5. maddesi diğer konvansiyonlardan farklı olarak koli veya paket başına 100 İngiliz Sterlini sorumluluk sınırı olarak belirlemiş idi. Bu miktar uluslar arası para piyasalarında sürekli değerinin değişmesi sebebiyle eleştirilmiştir. Zira SDR nin değeri tüm ülkelerde ve farklılık sabittir ve farklılık göstermez. Bu eleştiriler sonucunda değişime gidilerek koli başına 666,67 SDR, kilogram başına 2 SDR olarak ikili sınırlama sistemi getirilmiştir. Bu ikili sınırlamadan hangisinin uygulanacağı ise; paket ya da kolinin ağırlığından hangisinin daha yüksek sınıra tekabül ediyorsa, ona göre belirlenecektir 24. Böylece kolinin ağırlığı 333,33 Kg dan fazla ise ağırlıki az ise koli için geçerli olan sınırlama kullanılacaktır. Bu konvansiyon açısından konişmentoya kaydedilen değer, öncelikle dikkate alınacak sorumluluk sınırı tespit edilecektir. HK nun 6. maddesi ve BM-CK 18. maddesi, LK ve LVK da getirilen ikili sınır sistemini kabul etmiş ancak daha yüksek değerler öngörülmüştür. HK na göre sorumluluk sınırları brüt kilogram başına 2,5 SDR, paket yada koli başına 835 SDR olarak BM-CK na göre ise 2,75 SDR ve 920 SDR olarak belirlenmiştir 25. Ancak belirtmek gerekir ki, BM- CK nun 18. maddesinin 3. fıkrasında karma taşıma sürecinin deniz yada iç su taşımasını kapsamaması halinde tekil bir sistem öngörülmüş, kilogram başına 8,33 SDR olarak sınır belirlenmiştir. 22 ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf ARKAN, Sabih Demiryoluyla Yapılan Uluslar arası Eşya Taşımaları syf Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Ankara ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf.148

13 Uluslararası konvansiyonlar ve TTK daki sorumluluk sınırlarının incelenmesinden sonra TTK nun taşıyıcının yukarıda belirtilen sorumluluğuna ek olarak düzenlenen diğer sorumluluklarla ilgili 883 ve 884. maddelerini de bu aşamada incelenmesinde fayda görmekteyiz. TTK nun diğer giderlerin tanzimi başlıklı 883. maddesi Taşıyıcı, zıya veya hasardan sorumlu olduğu hâllerde, 880 ilâ 882 nci maddelere göre ödenmesi gereken tazminatı ödedikten başka, taşıma ücretini geri verir ve taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderleri de karşılar. Ancak, hasar hâlinde, birinci cümle uyarınca yapılacak ödemeler 880 inci maddenin ikinci fıkrasına göre saptanacak bedel ile orantılı olarak belirlenir. Başkaca zararlar karşılanmaz. şeklindedir. Görüldüğü gibi bu madde ile taşıyıcı yukarıda açıklanan sorumlu olduğu miktarlara ilavaten taşıma ücretini geri verecek, taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderlerden de sorumlu olacaktır. Ayrıca TTK nun 881. maddesi 26 ile 880. maddede belirtilen zararların hesaplanması için zorunlu olan giderlerden de Taşıyıcı sorumlu tutulmuştur. Bu maddeler ile belirtilen diğer zararlar için ana zarar için belirtilen sorumluluk sınırından farklı bir sorumluluk sınırı getirilmiştir. İlgili TTK nun 884. maddesi Taşıyıcı, taşıma işinin yapılmasında, sözleşmeden doğan bir yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeniyle meydana gelen ve eşyanın zıyaından, hasarından veya taşıma süresinin aşılmasından kaynaklanmayan ve eşya veya kişi zararları dışında kalan zararlardan, tam zıya hâlinde ödenmesi gereken tazminat miktarının üç katı ile sınırlı olmak üzere sorumludur. şeklindedir. Bu düzenleme, 880. maddenin sözleşmeden doğan bir yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeniyle meydana gelen ve eşyanın zıyaından, hasarından veya taşıma süresinin aşılmasından kaynaklanan zararlar dışındaki zararlar için 882. maddede belirlenen sorumluluk sınırına istisna olarak getirilmiştir. Taşıyıcının bu tip zararlar için, tam zıya halinde ödemesi gereken tazminat miktarının üç katı ile sınırlı olmak üzere sorumlu olacağı hükme bağlanmıştır. Son olarak belirtmek gerekir ki, TTK nun 886. maddesindeki Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879 uncu maddede belirtilen kişiler, bu Kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz. hükmü uyarınca Taşıyıcı kasten veya 26 TTK MADDE 881- (1) Taşıyıcı, eşyanın zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 inci madde uyarınca ödenmesi gereken tazminattan başka, zararın saptanması için yapılması zorunlu olan giderleri de tazminle yükümlüdür.

14 pervasızca bir hareket sonucu bu zararların doğmasına yol açmış ise söz konusu sorumluluk sınırlarından yararlanamayacaktır. VI. SORUMLULUKTAN KURTULMA Taşıma sözleşmesi, Taşıyıcıya yükü taşıma işlemini yaparken gerekli özeni ve dikkati gösterme borcunu yüklemektedir. Taşıyıcı bu borç kapsamında teslim aldığı yükü hak sahibine aynen teslim etmek zorundadır. Aksine bir durum söz konusu olduğunda yukarıda belirtilen maddeler uyarınca sorumluluğunun doğacağını belirtmiş idik. Bu sorumluluk, kanun düzenlemelerine göre bir kusur sorumluluğu niteliğinde olduğu için genel hattıyla taşıyıcı kendi kusurundan dolayı bu zararın meydana gelmediğini ispatlaması halinde sorumluluktan kurtulacaktır 27. Nitekim TTK nun 876. maddesi Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. şeklindedir. Bu kapsamda sorumluluktan kurtulmak isteyen Taşıyıcı zararın hangi sebepten meydana geldiğini tespit etmeli ve bu sonucun doğmamış olması için en yüksek özeni gösterdiğini ve herhangi bir kusurunun olmadığını ispat etmelidir 28. Örneğin, yükün zıya, hasar veya gecikmeye uğramasında taşıtın freninin patlaması veya rotunun çıkması gibi teknik bir arıza sebep olmuş, taşıyıcı ise taşıtın kullanılmasında ve bakımında herhangi bir kusurunun olmadığını ispat ederse sorumluluktan kurtulacaktır 29. Konu ile ilgili uluslar arası düzenlemelere baktığımızda ise, VK dışında sorumluluğun kusura dayalı sorumluluk olduğunu tespit etmiş bulunmakla birlikte; diğer konvansiyonlarda farklı sorumluluktan kurtulma kriterleri bulunmaktadır. Sorumluluktan kurtulma genel sebepleri içerisinde en çok dayanılabilecek ve genel nitelikli olan kaçınılamayacak ve sonuçlarına engel olunamayacak bir olay sebebiyle yükün zarar görmesidir. CMR 17/2 ve COTIF-CIM 36/2 uyarınca kaçınılamayacak ve sonuçlarına engel olunamayacak bir olay sonucu taşıyıcının sorumlu olduğu süre içerisinde dahi yük zarar görmüş olursa taşıyıcı sorumluluktan kurtulacaktır 30. Belirtmek gerekir ki, bu kavram mücbir sebebi de kapsayan daha geniş bir sorumluluktan kurtulma nedenidir 31. Mücbir sebep olmasa dahi kaçınılamayacak ve sonuçları engellenemeyecek bir olay var ise 27 ERİŞ, Gönen Uygulamalı Kara Taşıma Hukuku syf. 295 Seçkin Yayınevi Ankara ARKAN, Sabih Taşıyıcının Sorumluluğu syf ARKAN, Sabih Taşıyıcının Sorumluluğu syf AYDIN, Alihan a.g.e. syf ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf.202

15 yine taşıyıcı sorumluluktan kurtulacaktır. Kurtulmanın söz konusu olabilmesi için Taşıyıcı, basiretli bir tacirden öte en üst seviyede özen ve dikkat gösterdiğini ispatlamak zorundadır 32. Öte yandan 876. maddedeki sorumluluktan kurtulma düzenlemesinin yanında TTK nun 878. maddesi ile özel sorumluluktan kurtulma halleri düzenlenmiştir. Maddede belirtilen bu hallerden birinin bulunması durumunda da Taşıyıcı sorumluluktan kurtulacaktır. Madde hükmü şu şekildedir; Zıya, hasar veya teslimdeki gecikme, aşağıdaki hâllerden birine bağlanabiliyorsa taşıyıcı sorumluluktan kurtulur: a) Sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması yahut güverteye yükleme yapılması. b) Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama. c) Eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılması. d) Eşyanın; özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliği. e) Taşınacak paketlerin gönderen tarafından yetersiz etiketlenmesi. f) Canlı hayvan taşıması. g) 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan hükümlerin taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasını haklı gösterdiği hâller. (2) Herhangi bir zararın hâl ve şartlara göre birinci fıkrada öngörülen bir sebebe bağlanmasının muhtemel bulunduğu durumlarda, o zararın bu sebepten ileri geldiği varsayılır. Birinci fıkranın (a) bendinde öngörülen olağanüstü zıya veya hasar hâlinde bu karine geçerli olmaz. (3) Zıya, hasar veya gecikme, gönderenin eşyanın taşınmasına ilişkin özel talimatlarına taşıyıcının uymamasından ileri gelmişse, taşıyıcı birinci fıkranın (a) bendine dayanarak sorumluluktan kurtulamaz. (4) Taşıyıcı, sözleşme uyarınca eşyayı sıcağa, soğuğa, ısı değişikliklerine, neme, sarsıntılara ya da benzer etkilere karşı özel olarak koruma yükümlülüğü altında ise, birinci fıkranın (d) bendine ancak, hâl ve şartlara göre, özellikle de gerekli donanımın seçimi, bakımı ve kullanımına ilişkin kendisine düşen tüm önlemleri almış ve özel talimatlara uygun davranmış bulunması hâlinde dayanabilir. (5) Taşıyıcı birinci fıkranın (f) bendine ancak hâl ve şartlara göre kendisine düşen tüm önlemleri almış ve özel talimatlara uygun davranmış bulunması hâlinde dayanabilir. Görüldüğü gibi, yük üzerinde oluşan zararın; Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama, Eşyanın gönderen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılması, taşınacak paketlerin gönderen tarafından yetersiz etiketlenmesi gibi gönderenin kusurundan doğması durumunda taşıyıcı sorumluluktan kurtulacaktır. 32 ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf.202

16 Gönderen, yükü taşımadan doğan olağan tehlikelere karşı koruyacak yeterlilikte ambalajlamak zorundadır. Yeterli ambalajlama olup olmadığı taşınan yükün niteliği ve taşıma yolu şartları göz önüne alınarak belirlenir. Taşıma sözleşmesinde ambalajlama görevi taşıyıcıya verilmişse taşıyıcı sorumluluktan kurtulamayacaktır 33. Eşyayı yükleme ve boşaltma görevi taşıma sözleşmesi ile Gönderene veya Gönderilene verildiği durumlarda, taşıyıcı yükleme ve boşaltmaya ilişkin faaliyetler sırasında yükün zarar görmesinden sorumlu tutulamayacaktır. Ayrıca yükün yeterince etiketlenmemesi durumunda doğacak zararlardan da gönderen sorumlu tutulmuştur. CMR 17/4, LK ve LVK 4/2 ve COTIF-CIM 36/3 maddelerinde de yükleme, istifleme ve boşaltma görevlerinin taşıyıcıdan başka birinin sorumluluğunda olduğu durumlarda, bu süreçte oluşacak zararlar Taşıyıcının sorumluluğu dışında bırakılmıştır 34. Yükleme, istifleme ve boşaltma taşımadan bağımsız işler olup, sözleşme ile taşıyıcı dışında birine verilebilir. Bu durumda kendisine yük teslim edilmediği için taşıyıcının sorumluluğu başlamayacağından pek doğaldır ki oluşacak zararlardan sorumlu olmayacaktır 35. Hangi aşamanın kimin sorumluluğunda olduğunun tespiti zarardan kimin sorumlu olacağını da tespit etmeye yarar. Belirtmek gerekir ki Taşıyıcının bu kapsamda sorumluluktan kurtulması için yükleme ve istifleme aşamasında oluşan zararları tespit ederek taşıma senedine kayıt ettirmelidir. Bu kaydın tespiti için gerekli olan muayeneyi yapabilmesi için özellikle istifleme aşamasında bu görev kendisinde olmasa dahi görev sahibine nezaret etmelidir. HK, VK ve BM-CK nunda bu özel düzenleme yer almamaktadır. Ancak ilgilisi eşyayı teslim almadan sorumluluk başlamayacağından diğer konvansiyonlarda ki gibi Taşıyıcı sorumlu olmayacaktır 36. Eşyaların paket ve ambalajlarının üzerindeki işaretlerin yetersiz ve eksik olması CMR 17/4 maddesinde sorumluluktan kurtulma sebebi olarak sayılmıştır. Düzgün şekilde etiketleme yükümlülüğü gönderene aittir. Taşıyıcının ise CMR 8/1 uyarınca taşıma senedi ve sözleşmede belirtilen sayı ve işaretlerin paket ve ambalajdakilerle uyumlu olup olmadığını kontrol etme yükümlülüğü bulunduğu için Taşıyıcı gerekli incelemeyi yaparak yükü teslim almalıdır. Zira taşıma senedine kayıt koyulmadığı durumlarda taşıyıcı sorumlu olacağından ancak bu incelemeyi yaparak yükün yanlış etiketlemeden dolayı zarara uğradığını 33 ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Sorumluluk syf ARKAN, Sabih Demiryoluyla Yapılan Eşya Taşımaları syf.111, ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Sorumluluk syf ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf.255

17 ispatlayabilecek ve sorumluluktan kurtulacaktır 37. LK ve LVK madde 4/2 de de aynı şekilde sorumluluktan kurtulma sebebine yer verilmiş, VK, HK ve BM-CK nunda ise bu yönde doğrudan bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak bu konvansiyonlara göre; etiketleme görevinin taşıyıcıya verilmediği durumlarda sorumluluğundan söz edilemeyecektir. Öte yandan 878. maddede taşınan yükün niteliğinden doğan zararlar da Taşıyıcının sorumluluk kapsamı dışında bırakılmıştır. Yükün niteliği sebebiyle olağan kuruma, paslanma, sızma ve olağan fire gibi durumlar sorumluluk dışında bırakılmıştır. Belirtmek gerekir ki, maddenin 4. Fıkrası uyarınca taşıyıcı bu sorumluluktan kurtulma sebebine ancak hâl ve şartlara göre, özellikle de gerekli donanımın seçimi, bakımı ve kullanımına ilişkin kendisine düşen tüm önlemleri almış ve özel talimatlara uygun davranmış bulunması durumunda dayanabilecektir. Yani taşınan malın niteliğine uygun taşıma aksesuarlarını, donanımları sağlamış özel talimatlardaki tüm önlemleri almış olmalıdır. Uluslar arası düzenlemelere göz attığımızda CMR 17/4 maddesi, COTIF-CIM 36 maddesi, VK 18/3 maddesi, LK ve LVK 4/2 maddesi, HK 5 maddesi içerdikleri TTK ile paralel düzenlemeler ile yükün niteliği sebebiyle oluşacak olağan fire, kuruma, paslanma, sızma, güve ve haşerat kısacası yükün doğal niteliğinden kaynaklı oluşan zarar ve zıyayı sorumluluk dışında bırakmıştır 38. Ancak uygulamada genellikle taşıma sözleşmelerine konulan hükümlerle doğal nitelikten oluşan zarar kapsam dışı bırakılmaktadır. VII. SONUÇ Yukarıda, 6102 sayılı TTK nun taşıma hukuku ile ilgili sorumluluk hükümleri ele alınmış, demiryolu, kara, hava ve deniz taşımasındaki uluslararası konvansiyonların hükümleri ile karşılaştırılarak incelenmiştir. Yapılan incelemenin sonucunda 6102 sayılı TTK nun sorumluluk hükümlerini 6762 sayılı TTK ya nazaran daha detaylı düzenlediği tespit edilmiştir. Getirilen yeni düzenlemeler demiryolu, kara, hava ve deniz taşımasındaki uluslararası konvansiyonlarla ile paralel ve uyumludur. 37 ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf. 256, AYDIN, Alihan a.g.e. syf ÖZDEMİR, Türkay a.g.e. syf

18 KAYNAKÇA ARKAN, Sabih Demiryoluyla Yapılan Uluslar arası Eşya Taşımaları Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Ankara 1987 ARKAN, Sabih Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Taşıyıcının Sorumluluğu Banka ve Ticaret Hukuku Araştırması Enstitüsü Ankara 1982 AYDIN, Alihan CMR ye Göre Taşıyıcının Zıya, Hasar ve Gecikmeden Doğan Sorumluluğu Beta Yayınları İstanbul 2002 ERİŞ, Gönen Uygulamalı Kara Taşıma Hukuku Seçkin Yayınevi Ankara ÖZDEMİR, Türkay Uluslar arası Eşya Taşıma Hukuku Vedat Kitapçılık İstanbul 2006 ÜLGEN, Hüseyin Hava Taşıma Sözleşmesi Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Ankara

TAŞIMA HUKUKUNDA FİİLİ TAŞIYICI

TAŞIMA HUKUKUNDA FİİLİ TAŞIYICI Dr. Sami AKSOY TAŞIMA HUKUKUNDA FİİLİ TAŞIYICI ( Actual Carrier in Transport Law ) İÇİNDEKİLER TAKDİM... VII ÖNSÖZ... XI İÇİNDEKİLER...XIII KISALTMALAR...XXI GİRİŞ...1 I. KONU...1 II. AMAÇ...2 III. KAPSAM

Detaylı

- Borcun Kaynakları (Sözleşme, Haksız Fiil ve Sebepsiz Zenginleşme)- Sözleşmenin Kuruluşu

- Borcun Kaynakları (Sözleşme, Haksız Fiil ve Sebepsiz Zenginleşme)- Sözleşmenin Kuruluşu GENEL OLARAK SÖZLEŞMELER HUKUKU - Borcun Kaynakları (Sözleşme, Haksız Fiil ve Sebepsiz Zenginleşme)- Sözleşmenin Kuruluşu - Sözleşmelerin Şekli - Genel İşlem Koşulları - Sözleşme Konusu Edimin İfası -

Detaylı

Taşıyanın Zıya, Hasar ve Geç Teslimden Sorumluluğu

Taşıyanın Zıya, Hasar ve Geç Teslimden Sorumluluğu Dr. Kübra YETİŞ ŞAMLI İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu na Göre Taşıyanın Zıya, Hasar ve Geç Teslimden Sorumluluğu İÇİNDEKİLER

Detaylı

KÜBRA YETİŞ ŞAMLI TAŞIYICININ/TAŞIYANIN SINIRLI SORUMLULUKTAN YARARLANMA HAKKININ KAYBI

KÜBRA YETİŞ ŞAMLI TAŞIYICININ/TAŞIYANIN SINIRLI SORUMLULUKTAN YARARLANMA HAKKININ KAYBI KÜBRA YETİŞ ŞAMLI İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi ULUSLARARASI KARA, HAVA VE DENİZ YOLUYLA EŞYA TAŞIMALARINDA TAŞIYICININ/TAŞIYANIN SINIRLI SORUMLULUKTAN

Detaylı

İÇİNDEKİLER. içindekiler. Yararlanılan Eserler Kısaltmalar.

İÇİNDEKİLER. içindekiler. Yararlanılan Eserler Kısaltmalar. Önsöz içindekiler. Yararlanılan Eserler Kısaltmalar. III V XIII XVII GİRİŞ '. 1 I. GENEL OLARAK TAŞIMA 1 1. Taşıma Fiili (İşlemi) 1 2. Taşımanın Konusu 2 3. Taşıma Türleri (Kategorileri) 6 4. Taşımada

Detaylı

YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN DURGUT İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İŞLETME FAKÜLTESİ TİCARET HUKUKU ANABİLİM DALI

YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN DURGUT İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İŞLETME FAKÜLTESİ TİCARET HUKUKU ANABİLİM DALI YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN DURGUT İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İŞLETME FAKÜLTESİ TİCARET HUKUKU ANABİLİM DALI GİRİŞ Anayasada yer alan seyahat etme özgürlüğü (m. 23) çerçevesinde kişiler, iş veya tatil gibi değişik

Detaylı

TAŞIMA SÖZLEŞMESİNE İLİŞKİN GENEL KAVRAMLAR

TAŞIMA SÖZLEŞMESİNE İLİŞKİN GENEL KAVRAMLAR ÖNSÖZ ÖZ ABSTRACT İÇİNDEKİLER KISALTMALAR İÇİNDEKİLER Sayfa V IX X XI XXIII GİRİŞ VE KONUNUN SINIRLANDIRILMASI 1 Bilinci Bölüm TAŞIMA SÖZLEŞMESİNE İLİŞKİN GENEL KAVRAMLAR I. TAŞIMA SÖZLEŞMESİ 11 A. UNSURLARI

Detaylı

TTK HÜKÜMLERİ IŞIĞINDA TAŞIYICININ (KARA YOLUYLA) EŞYA TAŞIMADAN DOĞAN SORUMLULUĞU *

TTK HÜKÜMLERİ IŞIĞINDA TAŞIYICININ (KARA YOLUYLA) EŞYA TAŞIMADAN DOĞAN SORUMLULUĞU * İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Yıl:14 Güz Sayı:28 2015/2 s. 97-109 TTK HÜKÜMLERİ IŞIĞINDA TAŞIYICININ (KARA YOLUYLA) EŞYA TAŞIMADAN DOĞAN SORUMLULUĞU * Prof. Dr. Şükrü YILDIZ **

Detaylı

Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT V DENİZ TİCARETİ HUKUKU KARA TAŞIMA HUKUKU. 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır.

Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT V DENİZ TİCARETİ HUKUKU KARA TAŞIMA HUKUKU. 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT V DENİZ TİCARETİ HUKUKU KARA TAŞIMA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 7. baskı için ÖN SÖZ...VII 6. baskı için ÖN

Detaylı

TÜRK TİCARET KANUNU DÖRDÜNCÜ KİTAP TAŞIMA İŞLERİ

TÜRK TİCARET KANUNU DÖRDÜNCÜ KİTAP TAŞIMA İŞLERİ TÜRK TİCARET KANUNU DÖRDÜNCÜ KİTAP TAŞIMA İŞLERİ BİRİNCİ KISIM İKİNCİ KISIM ÜÇÜNCÜ KISIM GENEL HÜKÜMLER (Madde: 850 855) EŞYA TAŞIMA (Madde: 856 893) TAŞINMA EŞYASI TAŞINMASI (Madde: 894 901) DÖRDÜNCÜ

Detaylı

CMR ye Göre Taşıyıcının Gecikmeden Doğan Sorumluluğu ve Sorumluluğun Sınırı

CMR ye Göre Taşıyıcının Gecikmeden Doğan Sorumluluğu ve Sorumluluğun Sınırı CMR ye Göre Taşıyıcının Gecikmeden Doğan Sorumluluğu ve Sorumluluğun Sınırı Sedat Topaloğlu, Avukat İstanbul, 2013 1 1. GİRİŞ. Uluslararası ticaretin gelişmeye başlaması sonucunda karayolu ile uzun mesafeli

Detaylı

Dr. Cüneyt SÜZEL. İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Derneği Genel Sekreteri. Deniz Ticareti Hukukunda. Taşıtan ve Yükleten

Dr. Cüneyt SÜZEL. İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Derneği Genel Sekreteri. Deniz Ticareti Hukukunda. Taşıtan ve Yükleten Dr. Cüneyt SÜZEL İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Derneği Genel Sekreteri Deniz Ticareti Hukukunda Taşıtan ve Yükleten İÇİNDEKİLER SUNUŞ...VII TEŞEKKÜR... XI İÇİNDEKİLER...XIII

Detaylı

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ A) 6098 sayılı Yeni Türk Borçlar Kanun unda yer alan düzenleme metni: Pazarlamacılık Sözleşmesi A. Tanımı ve kurulması I. Tanımı MADDE 448- Pazarlamacılık sözleşmesi, pazarlamacının

Detaylı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı Y. Doç. Dr. Vural SEVEN İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı KIYMETLİ EVRAK 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda en az değişikliğe uğrayan bölüm kıymetli evrak kitabıdır. Kıymetli

Detaylı

TÜRK BORÇLAR KANUNU VE VİYANA SATIM KONVANSİYONU (CISG) HÜKÜMLERİ IŞIĞINDA GÖNDERME SATIMI

TÜRK BORÇLAR KANUNU VE VİYANA SATIM KONVANSİYONU (CISG) HÜKÜMLERİ IŞIĞINDA GÖNDERME SATIMI Dr. A. Özge YENİCE Çuıkurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı TÜRK BORÇLAR KANUNU VE VİYANA SATIM KONVANSİYONU (CISG) HÜKÜMLERİ IŞIĞINDA GÖNDERME SATIMI İÇİNDEKİLER TAKDİM...VII

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü. Sayı : [ ]

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü. Sayı : [ ] T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü Sayı : 68554973-105[413-2016-4]-73 09.12.2016 Konu : Depoya Emanet Gelen Ticari Mala İlişkin Belge Düzeni

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. AKSOY YAVAŞ Yeditepe Ünivertesi Hukuk Fakültesi

Yrd. Doç. Dr. AKSOY YAVAŞ Yeditepe Ünivertesi Hukuk Fakültesi Yrd. Doç. Dr. AKSOY YAVAŞ Yeditepe Ünivertesi Hukuk Fakültesi KARA YOLUNDA KONTEYNER ile YAPILAN YÜK TAŞIMASINDA KAYIP veya HASARDAN DOĞAN SORUMLULUK (Türk Hukukunda ve Uluslararası Sözleşmelerde) ÖNSÖZ

Detaylı

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER Prof. Dr. Mustafa ÇEKER Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi 31.10.2013 FAİZ KAVRAMI Faiz, para alacaklısına parasından

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

T.C. YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ

T.C. YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ T.C. YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No : 2012/28063 Karar No : 2012/28555 Özet: İşveren kıdem tazminatı borcu bakımından iş sözleşmesinin feshedildiği tarihte temerrüde düşer. Diğer tazminat ve alacaklar

Detaylı

MELDA TAŞKIN DENİZ YOLU İLE YOLCU TAŞIMA SÖZLEŞMESİNDE TAŞIYANIN GEMİ KAZASINDAN SORUMLULUĞU

MELDA TAŞKIN DENİZ YOLU İLE YOLCU TAŞIMA SÖZLEŞMESİNDE TAŞIYANIN GEMİ KAZASINDAN SORUMLULUĞU MELDA TAŞKIN DENİZ YOLU İLE YOLCU TAŞIMA SÖZLEŞMESİNDE TAŞIYANIN GEMİ KAZASINDAN SORUMLULUĞU İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR...XV GİRİŞ...1 Birinci Bölüm I. Deniz Yolu ile Yolcu Taşıma

Detaylı

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER DERSİ KİRA SÖZLEŞMELERİ DERS NOTLARI

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER DERSİ KİRA SÖZLEŞMELERİ DERS NOTLARI TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER DERSİ KİRA SÖZLEŞMELERİ DERS NOTLARI (2013-2014) PROF.DR İBRAHİM KAPLAN Sayfa 1 Kira sözleşmeleri ile ilgili bölümün üç ayrımında ilk

Detaylı

Bedelsiz mal teslimi belge düzeni ve Form Ba-Bs Hk.

Bedelsiz mal teslimi belge düzeni ve Form Ba-Bs Hk. Bedelsiz mal teslimi belge düzeni ve Form Ba-Bs Hk. T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İZMİR VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü Sayı : 67854564-1741-51 30/01/2015 Konu : Bedelsiz

Detaylı

ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK ERZURUM. Prof.Dr. Ahmet Nezih KÖK Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı

ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK ERZURUM. Prof.Dr. Ahmet Nezih KÖK Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ ERZURUM Prof.Dr. Ahmet Nezih KÖK Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Hasta Hekim Sözleşmesi Olarak Tedavi Sözleşmesinin Gündeme Gelmesi: Çözüm mü, Sorun mu? Türkiye

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 818.S.BK/161

İlgili Kanun / Madde 818.S.BK/161 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2009/17402 Karar No. 2011/19618 Tarihi: 30.06.2011 İlgili Kanun / Madde 818.S.BK/161 CEZAİ ŞART KARŞILIKLIK İLKESİ BAKİYE ÜCRETİN YANINDA CEZAİ ŞARTINDA İSTENEBİLECEĞİ

Detaylı

T.C. D A N I Ş T A Y Yedinci Daire

T.C. D A N I Ş T A Y Yedinci Daire T.C. D A N I Ş T A Y Yedinci Daire Esas No : 2012/4237 Karar No : 2012/7610 Anahtar Kelimeler: Serbest Dolaşıma Giriş Beyannamesi, Yatırım Teşvik Belgesi, Muafiyet Özeti: Yatırım teşvik mevzuatı koşullarına

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/2, S.İşK/14

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/2, S.İşK/14 T.Ç YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/1032 Karar No. 2015/23731 Tarihi: 01.07.2015 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/2,6 1475 S.İşK/14 ALT İŞVERENLERİN DEĞİŞMESİ YENİ İHALE ALAN ALT İŞVEREN YANINDA

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Güler GÜMÜŞSOY KARAKURT ESER SÖZLEŞMESİNDE YÜKLENİCİNİN BORCA AYKIRILIĞININ ÖNCEDEN BELLİ OLMASI

Yrd. Doç. Dr. Güler GÜMÜŞSOY KARAKURT ESER SÖZLEŞMESİNDE YÜKLENİCİNİN BORCA AYKIRILIĞININ ÖNCEDEN BELLİ OLMASI Yrd. Doç. Dr. Güler GÜMÜŞSOY KARAKURT ESER SÖZLEŞMESİNDE YÜKLENİCİNİN BORCA AYKIRILIĞININ ÖNCEDEN BELLİ OLMASI İÇİNDEKİLER SUNUŞ...VII ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...XIII KISALTMALAR... XXV GİRİŞ...1 BİRİNCİ

Detaylı

Enstitü Yük Klozları [C] - CL.254

Enstitü Yük Klozları [C] - CL.254 Enstitü Yük Klozları [C] - CL.254 SİGORTA EDİLEN RİZİKOLAR 1. Rizikolar Klozu Bu sigorta, aşağıdaki 4,5,6 ve 7. klozlarda istisna edilenler hariç, 1.1. Sigorta edilen şeyin 1.1.1. yangın veya patlamaya

Detaylı

KARŞILAŞTIRMALI YENİ TÜRK TİCARET KANUNU & MEVCUT TÜRK TİCARET KANUNU TAŞIMA İŞLERİ

KARŞILAŞTIRMALI YENİ TÜRK TİCARET KANUNU & MEVCUT TÜRK TİCARET KANUNU TAŞIMA İŞLERİ KARŞILAŞTIRMALI YENİ TÜRK TİCARET KANUNU & MEVCUT TÜRK TİCARET KANUNU TAŞIMA İŞLERİ GELECEĞİN YÖNETİM DÜZENİ: YENİ TÜRK TİCARET KANUNU Türk iş dünyasının içinde yaşayacağı geleceğin ticaret hukuku altyapısını

Detaylı

KIDEM ZAMMI ÜCRETE UYGULANAN AYRI ZAMDIR ÖNCE KIDEM ZAMMI UYGULANIR DAHA SONRA TOPLU SÖZLEŞMEDEKİ NISBİ ZAM UYGULANIR Y A R G I T A Y İ L A M I

KIDEM ZAMMI ÜCRETE UYGULANAN AYRI ZAMDIR ÖNCE KIDEM ZAMMI UYGULANIR DAHA SONRA TOPLU SÖZLEŞMEDEKİ NISBİ ZAM UYGULANIR Y A R G I T A Y İ L A M I KIDEM ZAMMI ÜCRETE UYGULANAN AYRI ZAMDIR ÖNCE KIDEM ZAMMI UYGULANIR DAHA SONRA TOPLU SÖZLEŞMEDEKİ NISBİ ZAM UYGULANIR T.C. YARGITAY 22. Hukuk Dairesi ESAS NO : 2013/13336 KARAR NO : 2013/13573 Y A R G

Detaylı

F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için

F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için aşağıdaki şekilde işlem yapılır. 1. Fazla veya Yersiz Hesaplanan

Detaylı

Yıllık İzindeki İşçi İşten Çıkartılabilir mi?

Yıllık İzindeki İşçi İşten Çıkartılabilir mi? Yıllık İzindeki İşçi İşten Çıkartılabilir mi? Bir iş sözleşmesinin taraflarca sona erdirilmesi iki şekilde olmaktadır. İş Sözleşmesi, bir haklı fesih nedeninin ortaya çıkması durumunda süresi belirli olsun

Detaylı

Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir. Prof. Dr. Didem Algantürk Light

Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir. Prof. Dr. Didem Algantürk Light Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir Prof. Dr. Didem Algantürk Light Bir malın bir pazardan ötekine aktarılması değişik taşıma sistemleriyle gerçekleşir. Malın

Detaylı

Özel Borç İlişkileri Dersi Vize Sınavı Cevap Anahtarı. (Çift Numaralı Öğrenciler İçin)

Özel Borç İlişkileri Dersi Vize Sınavı Cevap Anahtarı. (Çift Numaralı Öğrenciler İçin) Özel Borç İlişkileri Dersi Vize Sınavı Cevap Anahtarı (Çift Numaralı Öğrenciler İçin) Sorular ve Cevaplar: 1) Olayın özelliklerini dikkate alarak, (A) ile (B) arasındaki sözleşme ilişkisini nitelendirerek,

Detaylı

1.1 grevciler,lokavt edilmiş işçiler veya iş kargaşasına katılan kişiler ayaklanma veya halk hareketleri

1.1 grevciler,lokavt edilmiş işçiler veya iş kargaşasına katılan kişiler ayaklanma veya halk hareketleri Enstitü Grev Klozları - [Havayolu Yükü] SİGORTA EDİLEN RİZİKOLAR 1. Rizikolar Klozu Bu sigorta,aşağıdaki 2.kloz da istisna edilenler hariç,sigorta edilen şeyin 1.1 grevciler,lokavt edilmiş işçiler veya

Detaylı

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun[1] 25 inci maddesi

Detaylı

YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN DURGUT İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İŞLETME FAKÜLTESİ TİCARET HUKUKU ANABİLİM DALI

YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN DURGUT İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İŞLETME FAKÜLTESİ TİCARET HUKUKU ANABİLİM DALI YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN DURGUT İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İŞLETME FAKÜLTESİ TİCARET HUKUKU ANABİLİM DALI GİRİŞ Taşıyıcı eşyayı taşıma için aldığı andan itibaren başkası için zilyettir. Bu başkası, taşıma sürecinde

Detaylı

DENİZ TİCARETİ HUKUKU KARA TAŞIMA HUKUKU. -Deniz İcra Hukuku ile Birlikte- TİCARET HUKUKU - CİLT V. Tamer BOZKURT THEMIS

DENİZ TİCARETİ HUKUKU KARA TAŞIMA HUKUKU. -Deniz İcra Hukuku ile Birlikte- TİCARET HUKUKU - CİLT V. Tamer BOZKURT THEMIS Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT V DENİZ TİCARETİ HUKUKU -Deniz İcra Hukuku ile Birlikte- KARA TAŞIMA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 8. BASKI

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM ADİ VEDİA SÖZLEŞMESİ

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM ADİ VEDİA SÖZLEŞMESİ İÇİNDEKİLER Sayfa No: ÖNSÖZ 7 İÇİNDEKİLER 9 KISALTMALAR 15 GİRİŞ 17 BİRİNCİ BÖLÜM ADİ VEDİA SÖZLEŞMESİ 1. VEDİA SÖZLEŞMESİNİN TARİHİ GELİŞİMİ 21 I. Roma Hukukunda Vedia 21 II. Eski Hukukumuzda Vedia 23

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNA GÖRE İŞVEREN VEKİLİ KİMDİR? İŞVEREN VEKİLİNİN SORUMLULUKLARI NELERDİR?

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNA GÖRE İŞVEREN VEKİLİ KİMDİR? İŞVEREN VEKİLİNİN SORUMLULUKLARI NELERDİR? İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNA GÖRE İŞVEREN VEKİLİ KİMDİR? İŞVEREN VEKİLİNİN SORUMLULUKLARI NELERDİR? Recep GÜNER 50 * ÖZ 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu nda yer alan yükümlülüklerin sorumlusu

Detaylı

TESLİM ŞEKİLLERİ (INCOTERMS 2010) 31.08.2013 ARC GLOBAL LOJİSTİK www.arcgloballogistics.com

TESLİM ŞEKİLLERİ (INCOTERMS 2010) 31.08.2013 ARC GLOBAL LOJİSTİK www.arcgloballogistics.com TESLİM ŞEKİLLERİ (INCOTERMS 2010) 1 Teslim Şekilleri kavramı, taraflar arasındaki eşyaya ilişkin fiziksel hareketlerin Uluslararası mevzuatlar çerçevesinde düzenlenmiş ve prosedüre edilerek 11 başlık halinde

Detaylı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS HUK-419 TAŞIMA HUKUKU Zorunlu 4 7 3

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS HUK-419 TAŞIMA HUKUKU Zorunlu 4 7 3 Ders Öğretim Planı Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS HUK-419 TAŞIMA HUKUKU Zorunlu 4 7 3 Dersin Seviyesi Lisans Dersin Amacı Derste havayolu, karayolu ve deniz yolu ile yük taşımacılığı

Detaylı

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir.

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir. 14 Ocak 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29236 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: YÖNETMELİK TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1

Detaylı

Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İş Sağlığı ve Güvenliği Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 23.08.

Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İş Sağlığı ve Güvenliği Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 23.08. MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler İçindekiler Birinci Bölüm - Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 -Amaç Madde 2 - Kapsam Madde 3 - Dayanak Madde 4 - Tanımlar İkinci Bölüm Genel Hükümler Madde 5 Eşit

Detaylı

YENİ BORÇLAR KANUNU VE YENİ TİCARET KANUNU KAPSAMINDA TEMERRÜT FAİZİ DÜZENLEMESİ

YENİ BORÇLAR KANUNU VE YENİ TİCARET KANUNU KAPSAMINDA TEMERRÜT FAİZİ DÜZENLEMESİ 1 YENİ BORÇLAR KANUNU VE YENİ TİCARET KANUNU KAPSAMINDA TEMERRÜT DÜZENLEMESİ GİRİŞ Hukuki açıdan faiz;; para alacaklısına, parasından yoksun kaldığı süre için bir hukuki işlem veya yasa uyarınca ödenmesi

Detaylı

BORÇLAR HUKUKU KISA ÖZET HUK110U

BORÇLAR HUKUKU KISA ÖZET HUK110U BORÇLAR HUKUKU KISA ÖZET HUK110U 2 DİKKAT Burada ilk 4 sayfa gösterilmektedir. Özetin tamamı için sipariş veriniz www.kolayaof.com 3 İÇİNDEKİLER; 1. Ünite - Borç İlişkisinin Temel Kavramları- Borçların

Detaylı

Taşınma Eşyası Taşımalarında Taşıyıcının Özel Yükümlülükleri*

Taşınma Eşyası Taşımalarında Taşıyıcının Özel Yükümlülükleri* HAKEMLİ Taşınma Eşyası Taşımalarında Taşıyıcının Özel Yükümlülükleri* Yrd. Doç. Dr. Fevzi TOPSOY** * Bu makale hakem incelemesinden geçmiştir ve TÜBİTAK ULAKBİM Veri Tabanında indekslenmektedir. ** Zirve

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSITESI HUKUK FAKÜLTESİ Deniz Ticareti, Sigorta ve Taşıma Hukuku Bütünleme Sınavı

ERCİYES ÜNİVERSITESI HUKUK FAKÜLTESİ Deniz Ticareti, Sigorta ve Taşıma Hukuku Bütünleme Sınavı ERCİYES ÜNİVERSITESI HUKUK FAKÜLTESİ Deniz Ticareti, Sigorta ve Taşıma Hukuku Bütünleme Sınavı 08.08.2017 Açıklamalar: Sınav süresi 110 dakikadır. Tükenmez ya da dolmakalem kullanılacaktır. Cevaplar gerekçeli

Detaylı

BORÇLAR HUKUKU AÇISINDAN YAPIM SÖZLEŞMELERİ-2 (DERS-04 EKİDİR)

BORÇLAR HUKUKU AÇISINDAN YAPIM SÖZLEŞMELERİ-2 (DERS-04 EKİDİR) İNŞAAT PROJELERİNDE SÖZLEŞME VE TALEP YÖNETİMİ INS5807 BORÇLAR HUKUKU AÇISINDAN YAPIM SÖZLEŞMELERİ-2 (DERS-04 EKİDİR) Doç. Dr. Deniz Güney Y. Mimar Vedat Akan 23 Ekim 2015 1 YÜKLENİCİNİN BORÇLARINI YERİNE

Detaylı

TÜRK TİCARET KANUNU Deniz Taşıma senetleri Madde: 1228-1271

TÜRK TİCARET KANUNU Deniz Taşıma senetleri Madde: 1228-1271 TÜRK TİCARET KANUNU Deniz Taşıma senetleri Madde: 1228-1271 TÜRK TİCARET KANUNU Kanun No: 6102 Kabul Tarihi: 13.01.2011 14.02.2011-27846 Resmi Gazete A) Konişmento I- Tanımı, türleri ve düzenlenmesi ALTINCI

Detaylı

İŞE İADE DAVASI AÇMA ŞARTLARI ERYİĞİT HUKUK BÜROSU/ANKARA. Stj. Av. Müge BOSTAN

İŞE İADE DAVASI AÇMA ŞARTLARI ERYİĞİT HUKUK BÜROSU/ANKARA. Stj. Av. Müge BOSTAN İŞE İADE DAVASI AÇMA ŞARTLARI ERYİĞİT HUKUK BÜROSU/ANKARA Stj. Av. Müge BOSTAN 8.2.2017 İŞE İADE DAVASI İş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu nun 18 inci maddesinde yer alan bir sebebe dayandırılmaksızın

Detaylı

İHRAÇ KAYITLI SATIŞLAR, MUHASEBE İŞLEMLERİ VE BEYANI

İHRAÇ KAYITLI SATIŞLAR, MUHASEBE İŞLEMLERİ VE BEYANI İHRAÇ KAYITLI SATIŞLAR, MUHASEBE İŞLEMLERİ VE BEYANI I- YASAL SİSTEM 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Yasası nın İhracat İstisnasını düzenleyen 11/c maddesi, İhraç edilmek şartıyla imalatçılar tarafından

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SORUMLULUK

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SORUMLULUK İÇİNDEKİLER GİRİŞ 17 BİRİNCİ BÖLÜM SORUMLULUK I. GENEL OLARAK 19 II. SORUMLULUĞUN KAYNAKLARI 19 1. Sözleşmeden Doğan Sorumluluk 19 2. Haksız Fiilden Doğan Sorumluluk 21 3. Sebepsiz Zenginleşmeden Doğan

Detaylı

1- Haksız rekabet davalarında zamanaşımı bir yıl üç yıl haksız rekabet, cezayı gerektiren bir eylemden kaynaklanıyorsa

1- Haksız rekabet davalarında zamanaşımı bir yıl üç yıl haksız rekabet, cezayı gerektiren bir eylemden kaynaklanıyorsa 1- Haksız rekabet davalarında zamanaşımı Bu konuda yürürlükteki 6762 sayılı TTK. ile yeni 6102 sayılı Yasa hükümleri aynı olup, yürürlükteki Yasa nın 62.maddesine (yeni Yasa nın 60.maddesine) göre, 58

Detaylı

İŞVERENLERİN İŞSİZLİK SİGORTASI İLE İLGİLİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE BU YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİRMEDİKLERİ TAKDİRDE KARŞILAŞACAKLARI İDARİ PARA CEZALARI

İŞVERENLERİN İŞSİZLİK SİGORTASI İLE İLGİLİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE BU YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİRMEDİKLERİ TAKDİRDE KARŞILAŞACAKLARI İDARİ PARA CEZALARI İŞVERENLERİN İŞSİZLİK SİGORTASI İLE İLGİLİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE BU YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİRMEDİKLERİ TAKDİRDE KARŞILAŞACAKLARI İDARİ PARA CEZALARI Ahmet NACAROĞLU * 1.GİRİŞ Bir işi olmayan, çalışmak istediği

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM ULUSLARARASI EŞYA TAŞIMA HUKUKU VE CMR SÖZLEŞMESİ II. TAŞIMA HUKUKUNUN TARİHSEL SÜRECİ 34

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM ULUSLARARASI EŞYA TAŞIMA HUKUKU VE CMR SÖZLEŞMESİ II. TAŞIMA HUKUKUNUN TARİHSEL SÜRECİ 34 7 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 5 İÇİNDEKİLER 7 KISALTMALAR 31 BİRİNCİ BÖLÜM ULUSLARARASI EŞYA TAŞIMA HUKUKU VE CMR SÖZLEŞMESİ I. GENEL OLARAK TAŞIMA 33 II. TAŞIMA HUKUKUNUN TARİHSEL SÜRECİ 34 A. Konvansiyondan Önceki

Detaylı

NAKLİYAT SİGORTALARI

NAKLİYAT SİGORTALARI NAKLİYAT SİGORTALARI NAKLİYAT SİGORTALARI 1) Emtea ve Kıymet Sigortaları 2) Tekne Sigortaları Ticari Tekne Sigortaları Tekne İnşaat Sigortaları Yat Sigortaları 3) Sorumluluk Sigortaları Denizcilik Sektöründeki

Detaylı

NAKLİYE SİGORTALARI DAHİLDE İŞLEME REJİMİ HARİÇTE İŞLEME REJİMİ

NAKLİYE SİGORTALARI DAHİLDE İŞLEME REJİMİ HARİÇTE İŞLEME REJİMİ Öğr. Gör. Fırat GÜLTEKİN İhraç veya ithal edilen eşyanın taşınması esnasında meydana gelebilecek risklerin sigortalanmasına ilişkin esasları içerir. Teslim şekilleri çerçevesinde hangi tarafın sigorta

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 3201 S.YHBK./3

İlgili Kanun / Madde 3201 S.YHBK./3 T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2013/18150 Karar No. 2014/5855 Tarihi: 14.03.2014 İlgili Kanun / Madde 3201 S.YHBK./3 YURT DIŞI HİZMET BORÇLANMASI YURT DIŞINDA BAŞLAYAN SİGORTALI- LIĞIN TÜRKİYE

Detaylı

içinde işletmenin tasfiyesi halinde de bu hükmün uygulanacağı ifade edilmektedir.

içinde işletmenin tasfiyesi halinde de bu hükmün uygulanacağı ifade edilmektedir. SERMAYEYE EKLENEN K.V.K. NUN 5/1-e MADDESİNDE SAYILI KIYMETLERİN SATIŞINDAN ELDE EDİLEN İSTİSNA KAZANÇLARIN İŞLETMENİN 5 YIL İÇİNDE TASFİYESİ KARŞISINDA VERGİSEL DURUM 1. KONU Bilindiği üzere 5520 sayılı

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI KOCAELİ VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI MÜKELLEF HİZMETLERİ GRUP MÜDÜRLÜĞÜ

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI KOCAELİ VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI MÜKELLEF HİZMETLERİ GRUP MÜDÜRLÜĞÜ T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI KOCAELİ VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI MÜKELLEF HİZMETLERİ GRUP MÜDÜRLÜĞÜ Sayı : 93767041-120[89-2015-1]-73 Konu : İstisnası AR-GE Faaliyetlerinde Gelir Vergisi Stopajı Teşviki

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 5510 S. SGSK. /53

İlgili Kanun / Madde 5510 S. SGSK. /53 T.C YARGITAY 21. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/21899 Karar No. 2016/1357 Tarihi: 08.02.2016 İlgili Kanun / Madde 5510 S. SGSK. /53 ÇAKIŞAN SİGORTALILIK HALLERİNDE HANGİ SİGORTALILIĞA GEÇERLİK TANINACA- ĞININ

Detaylı

Borsa işlemlerinin açık, düzenli ve dürüst şekilde gerçekleşmesine aykırı mahiyetteki fiiller yüzde 50'si yüzde 25 yüzde 25 1/5

Borsa işlemlerinin açık, düzenli ve dürüst şekilde gerçekleşmesine aykırı mahiyetteki fiiller yüzde 50'si yüzde 25 yüzde 25 1/5 BİST'TE BORSA İŞLEMLERİNİN AÇIK, DÜZENLİ VE DÜRÜST BİR ŞEKİLDE GERÇEKLEŞMESİNE AYKIRI EMİR VE İŞLEMLER İLE BU NİTELİKTEKİ EMİRLERİ VEREN VEYA İŞLEMLERİ YAPAN YATIRIMCILARA UYGULANACAK TEDBİRLER HAKKINDA

Detaylı

YURTDIŞI MENKUL KIYMET MUHABİRLİĞİ İLE İLGİLİ EK SÖZLEŞME

YURTDIŞI MENKUL KIYMET MUHABİRLİĞİ İLE İLGİLİ EK SÖZLEŞME YURTDIŞI MENKUL KIYMET MUHABİRLİĞİ İLE İLGİLİ EK SÖZLEŞME... (isim),...... (adres) (Bundan böyle Müşteri olarak anılacaktır) ve Mecidiyeköy Yolu Sok. No:286 Şişli 80260 İstanbul adresinde faaliyette bulunan

Detaylı

TÜRKİYE ELEKTRİK KURUMU DIŞINDAKİ KURULUŞLARIN ELEKTRİK ÜRETİMİ, İLETİMİ, DAĞITIMI VE TİCARETİ İLE GÖREVLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN

TÜRKİYE ELEKTRİK KURUMU DIŞINDAKİ KURULUŞLARIN ELEKTRİK ÜRETİMİ, İLETİMİ, DAĞITIMI VE TİCARETİ İLE GÖREVLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN 6545 TÜRKİYE ELEKTRİK KURUMU DIŞINDAKİ KURULUŞLARIN ELEKTRİK ÜRETİMİ, İLETİMİ, DAĞITIMI VE TİCARETİ İLE GÖREVLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 3096 Kabul Tarihi : 4/12/1984 Yayımlandığı R. Gazete

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü Sayı : 84974990-130[KDV.5/ I.1-2014-43]-103386 03.04.2017 Konu : Merkezi Yurtdışında

Detaylı

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI Finansal Hizmetlere İlişkin Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, 31.01.2015 tarihli ve 29253 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.

Detaylı

VERGİYE UYUMLU MÜKELLEFLERİN BORÇLARININ TECİLİ VE BAKANLAR KURULUNA TANINAN TECİL YETKİSİ

VERGİYE UYUMLU MÜKELLEFLERİN BORÇLARININ TECİLİ VE BAKANLAR KURULUNA TANINAN TECİL YETKİSİ 27.05.2017/69-1 VERGİYE UYUMLU MÜKELLEFLERİN BORÇLARININ TECİLİ VE BAKANLAR KURULUNA TANINAN TECİL YETKİSİ ÖZET : 6183 sayılı AATUH Kanuna eklenen 48/A maddesinde vergiye uyumlu mükelleflerin borçlarının

Detaylı

HİZMETE ÖZEL. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

HİZMETE ÖZEL. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı; Başkanlıkta sürekli işçi kadrolarında görev yapan işçi personelin Başkanlık taşıtlarını kullanmaları sırasında kaza

Detaylı

İlgili olduğu maddeler : Gelir Vergisi Kanunu Madde 22, 40, 63, 75, 86, 89, 94 4697 Sayılı Kanun Geçici Madde 1. Verilmesini Gerektiren Gelirler

İlgili olduğu maddeler : Gelir Vergisi Kanunu Madde 22, 40, 63, 75, 86, 89, 94 4697 Sayılı Kanun Geçici Madde 1. Verilmesini Gerektiren Gelirler Bireysel emeklilik sistemi ve diğer şahıs sigortalarına ödenen katkı payı ve primlerin matrahın tespitinde indirimi ve elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi anlatılmıştır. Tarih 13/08/2003 Sayı GVK-3/2003-3/Bireysel

Detaylı

GEREKLİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖNLEMİ ALINMAYAN İŞYERLERİNDE ÇALIŞAN İŞÇİLERİN HAKLARI NELERDİR?

GEREKLİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖNLEMİ ALINMAYAN İŞYERLERİNDE ÇALIŞAN İŞÇİLERİN HAKLARI NELERDİR? GEREKLİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖNLEMİ ALINMAYAN İŞYERLERİNDE ÇALIŞAN İŞÇİLERİN HAKLARI NELERDİR? Erol GÜNER * I. GİRİŞ: İşverenin işçiyi koruma, özellikle iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili önlemleri

Detaylı

TÜKETİCİ SÖZLEŞMELERİNDEKİ HAKSIZŞARTLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

TÜKETİCİ SÖZLEŞMELERİNDEKİ HAKSIZŞARTLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar 17 Haziran 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 29033 YÖNETMELİK Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: TÜKETİCİ SÖZLEŞMELERİNDEKİ HAKSIZŞARTLAR HAKKINDA YÖNETMELİK Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Detaylı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN Y. Doç. Dr. Vural SEVEN TAŞIMA HUKUKUNUN GENEL KARAKTERLERİ Taşıma Hukuku Kurallarının Dağınık Yapıda Olması Taşıma Hukuku Kurallarının Emredici Nitelikte Olması Kural Olarak Sorumluluğun Sınırlandırılmış

Detaylı

2011 YILINA AİT DEFTERLERİN KAPANIŞ TASDİKLERİNDE UYGULANACAK DÜZENLEME

2011 YILINA AİT DEFTERLERİN KAPANIŞ TASDİKLERİNDE UYGULANACAK DÜZENLEME Sirküler Rapor 16.12.2011/ 147-1 2011 YILINA AİT DEFTERLERİN KAPANIŞ TASDİKLERİNDE UYGULANACAK DÜZENLEME ÖZET : 2011 yılına ait defterlerin kapanış tasdiklerinde uygulanacak düzenleme İlgili Kanun : 213

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK/21 RÜCÜ HAKKI HALEFİYET

İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK/21 RÜCÜ HAKKI HALEFİYET T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2012/19635 Karar No. 2013/11653 Tarihi: 28.05.2013 İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK/21 RÜCÜ HAKKI HALEFİYET ÖZETİ: Sigortalı ya da hak sahibini tatmin eden kurumun

Detaylı

İçindekiler. Önsöz III BİRİNCİ KISIM. Genel Hükümler BİRİNCİ BÖLÜM. Borç İlişkisinin Kaynakları BİRİNCİ AYIRIM. Sözleşmeden Doğan Borç İlişkileri

İçindekiler. Önsöz III BİRİNCİ KISIM. Genel Hükümler BİRİNCİ BÖLÜM. Borç İlişkisinin Kaynakları BİRİNCİ AYIRIM. Sözleşmeden Doğan Borç İlişkileri İçindekiler Önsöz III BİRİNCİ KISIM Genel Hükümler BİRİNCİ BÖLÜM Borç İlişkisinin Kaynakları BİRİNCİ AYIRIM Sözleşmeden Doğan Borç İlişkileri A. Sözleşmenin kurulması 1 I. İrade açıklaması 1 II. Öneri

Detaylı

CMR Hükümleri Çerçevesinde Taşıyıcının Gecikmeden Doğan Sorumluluğu

CMR Hükümleri Çerçevesinde Taşıyıcının Gecikmeden Doğan Sorumluluğu CMR Hükümleri Çerçevesinde Taşıyıcının Gecikmeden Doğan Sorumluluğu Murat USLU Avukat CMR HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE TAŞIYICININ GECİKMEDEN DOĞAN SORUMLULUĞU Ankara 2010 CMR Hükümleri Çerçevesinde Taşıyıcının

Detaylı

İŞ GÜVENCESİ TAZMİNATI ÖDENMESİ HALİNDE KAZANÇ TESPİTİ NASIL YAPILIR?

İŞ GÜVENCESİ TAZMİNATI ÖDENMESİ HALİNDE KAZANÇ TESPİTİ NASIL YAPILIR? İŞ GÜVENCESİ TAZMİNATI ÖDENMESİ HALİNDE KAZANÇ TESPİTİ NASIL YAPILIR? Mustafa ŞEN* 45 * ÖZ Hakkında işe iade kararı verilen işçilere önemli bir güvence sağlayan iş güvencesi tazminatı, işe başlatmama tazminatı

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S.İşK/ S.İşK/ S.BK/84-86

İlgili Kanun / Madde 4857 S.İşK/ S.İşK/ S.BK/84-86 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2010/821 Karar No. 2010/30728 Tarihi: 26.10.2010 İlgili Kanun / Madde 4857 S.İşK/32 1475 S.İşK/14 818 S.BK/84-86 MUACCELİYET TEMERRÜD İŞÇİNİN BİRDEN FAZLA ALACAĞININ

Detaylı

ŞARTLI MUAFİYET REJİMLERİNE GENEL BİR BAKIŞ (İDARENİN BİR UYGULAMASINA FARKLI YAKLAŞIM) 1

ŞARTLI MUAFİYET REJİMLERİNE GENEL BİR BAKIŞ (İDARENİN BİR UYGULAMASINA FARKLI YAKLAŞIM) 1 ŞARTLI MUAFİYET REJİMLERİNE GENEL BİR BAKIŞ (İDARENİN BİR UYGULAMASINA FARKLI YAKLAŞIM) 1 Cahit YERCİ 2 ÖZ Gümrük Kanunu (GK) nın öngördüğü sekiz gümrük rejiminden beşi şartlı muafiyet rejimi (düzenlemesi)

Detaylı

DENİZ VE BASIN İŞ KANUNUNDA FAZLA ÇALIŞMA

DENİZ VE BASIN İŞ KANUNUNDA FAZLA ÇALIŞMA DENİZ VE BASIN İŞ KANUNUNDA FAZLA ÇALIŞMA Ali Kemal TERZİ 65 * Mustafa GÜNÖZ 66 ** I-GİRİŞ Fazla çalışma kavramı, özellikle İş Kanununda tüm tarafların üzerinde durduğu ve uygulamada en çok tartışılan

Detaylı

KARAYOLU İLE YAPILAN EŞYA TAŞIMLARINDA TAŞIYICININ EŞYANIN GEÇ TESLİMİNDEN SORUMLULUĞU

KARAYOLU İLE YAPILAN EŞYA TAŞIMLARINDA TAŞIYICININ EŞYANIN GEÇ TESLİMİNDEN SORUMLULUĞU KARAYOLU İLE YAPILAN EŞYA TAŞIMLARINDA TAŞIYICININ EŞYANIN GEÇ TESLİMİNDEN SORUMLULUĞU GİRİŞ Dünya coğrafyasına etkisi bakımından 20.yüzyılın en önemli iki siyasi olayı hiç kuşku yok ki II.Dünya Savaşı

Detaylı

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet Meslek Yüksekokulu DAMGA VERGİSİ ve HARÇLAR BİLGİSİ DERSİ Açık Ders Malzemesi

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet Meslek Yüksekokulu DAMGA VERGİSİ ve HARÇLAR BİLGİSİ DERSİ Açık Ders Malzemesi Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet Meslek Yüksekokulu DAMGA VERGİSİ ve HARÇLAR BİLGİSİ DERSİ Açık Ders Malzemesi Yrd. Doç. Dr. İdris Hakan FURTUN Ünite 2 devam Dördüncü Hafta Ünite II DAMGA VERGİSİNİN

Detaylı

İŞÇİNİN SAĞLIK NEDENLERİNE DAYANAN DEVAMSIZLIĞINDA BİLİNMESİ GEREKEN ÖNEMLİ HUSUSLAR

İŞÇİNİN SAĞLIK NEDENLERİNE DAYANAN DEVAMSIZLIĞINDA BİLİNMESİ GEREKEN ÖNEMLİ HUSUSLAR İŞÇİNİN SAĞLIK NEDENLERİNE DAYANAN DEVAMSIZLIĞINDA BİLİNMESİ GEREKEN ÖNEMLİ HUSUSLAR Erol GÜNER* 66 I.GİRİŞ: Bir iş sözleşmesinin taraflarca sona erdirilmesi iki şekilde olmaktadır. İş sözleşmesi, bir

Detaylı

İÇİNDEKİLER KISALTMALAR GENEL GİRİŞ Common Law Sisteminde Aynen İfa Talebi 5

İÇİNDEKİLER KISALTMALAR GENEL GİRİŞ Common Law Sisteminde Aynen İfa Talebi 5 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER KISALTMALAR VII XI XVII GENEL GİRİŞ 1 1. Common Law Sisteminde Aynen İfa Talebi 5 I. Giriş 5 II. Tarihi Gelişimi 7 A. Roma Hukukunda Aynen İfa Talebinin Gelişimi 7 B. İngiliz

Detaylı

ZAMANAŞIMI SÜRESİ GEÇTİKTEN SONRA DİSİPLİN CEZASI VERİLMESİ

ZAMANAŞIMI SÜRESİ GEÇTİKTEN SONRA DİSİPLİN CEZASI VERİLMESİ ZAMANAŞIMI SÜRESİ GEÇTİKTEN SONRA DİSİPLİN CEZASI VERİLMESİ Özeti : Mevzuat hükümlerine aykırılığı gümrük idarelerince tespit edildiği tarihten itibaren üç yıllık zamanaşımı süresi geçirildikten sonra

Detaylı

TEBLİĞ HAKKINDA TEBLİĞ

TEBLİĞ HAKKINDA TEBLİĞ 28 Eylül 2008 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 27011 TEBLİĞ Sosyal Güvenlik Kurumundan: İŞ KAZASI VE MESLEK HASTALIĞI SİGORTASI BAKIMINDAN İŞVERENİN, ÜÇÜNCÜ KİŞİLERİN VE SİGORTALILARIN SORUMLULUĞU İLE PEŞİN SERMAYE

Detaylı

EMLAK VERGİSİNDEN MUAF OLAN TAŞINMAZLA İLGİLİ DÜZENLENEN ÖDEME EMRİNE İLİŞKİN KANUN YARARINA BOZMA KARARI

EMLAK VERGİSİNDEN MUAF OLAN TAŞINMAZLA İLGİLİ DÜZENLENEN ÖDEME EMRİNE İLİŞKİN KANUN YARARINA BOZMA KARARI Sirküler Rapor 08.10.2013/180-1 EMLAK VERGİSİNDEN MUAF OLAN TAŞINMAZLA İLGİLİ DÜZENLENEN ÖDEME EMRİNE İLİŞKİN KANUN YARARINA BOZMA KARARI ÖZET : Danıştay Dokuzuncu Daire Başkanlığının 25.04.2013 Tarih,

Detaylı

Sirküler No : Sirküler Tarihi :

Sirküler No : Sirküler Tarihi : Sirküler No :2015-11 Sirküler Tarihi : 28.01.2015 Konu : Kaybolan Mala İlişkin Düzenlenen Faturada KDV Satın alınan ticari malın satıcı firma tarafından kargo şirketi vasıtasıyla firmanıza gönderilirken

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /18-21

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /18-21 T.C YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ Esas No. 12921 Karar No. 2014/18766 Tarihi: 14.10.2014 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2015/4 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /18-21 İŞE İADE DAVASINDA ALTI AYLIK

Detaylı

T.C. BASBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.12.00-156.04.v13 14.01.2011 Konu :Damga Vergisi GENELGE (2011/2 )

T.C. BASBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.12.00-156.04.v13 14.01.2011 Konu :Damga Vergisi GENELGE (2011/2 ) T.C. BASBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.12.00-156.04.v13 14.01.2011 Konu :Damga Vergisi GENELGE (2011/2 ) Bilindiği üzere, 02.12.2010 tarihli 27773 sayılı Resmi

Detaylı

6166 sk. No:24/F Karacaoğlan Mh. Işıkkent- İZMİR TEL: (0232) 472 14 22-23 FAX: (0232) 472 01 10 * www.naturak.com.tr * info@naturak.com.

6166 sk. No:24/F Karacaoğlan Mh. Işıkkent- İZMİR TEL: (0232) 472 14 22-23 FAX: (0232) 472 01 10 * www.naturak.com.tr * info@naturak.com. MESAFELİ SATIŞ SÖZLEŞMESİ MADDE 1- TARAFLAR 1.1 - SATICI Ünvanı Naturak Gıda Pazarlama Sanayi Ticaret Anonim Şirketi (b2b.naturak.com.tr) Adresi Karacaoğlan Mah. 6166 Sk. No24/F Işıkkent-Bornova / İZMİR

Detaylı

İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK İLE ZORUNLU SİGORTALILIĞIN ÇAKIŞMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR

İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK İLE ZORUNLU SİGORTALILIĞIN ÇAKIŞMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK İLE ZORUNLU SİGORTALILIĞIN ÇAKIŞMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR Süleyman TUNÇAY * I-GİRİŞ: Bilindiği gibi 31/05/2006 tarihli 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43

İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2014/1967 Karar No. 2014/1792 Tarihi: 10.02.2014 İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43 TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ YETKİ TESPİTİNE İTİRAZ İŞYERİNE YENİ ALINAN İŞÇİLERİN

Detaylı

ÖNSÖZ... V GİRİŞ YABANCI HUKUKLARDA TÜRK HUKUKUN'DA... 6 NOTERLİK MESLEĞİNİN TANIMI VE HUKUKİ STATÜSÜ

ÖNSÖZ... V GİRİŞ YABANCI HUKUKLARDA TÜRK HUKUKUN'DA... 6 NOTERLİK MESLEĞİNİN TANIMI VE HUKUKİ STATÜSÜ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V ÖZ-ABSTRACT... VII KISALTMALAR... XVII GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM NOTERLİK MESLEĞİNİN TARİHSEL GELİŞİMİ 1. NOTERLİK MESLEĞİNİN TARİHÇESİ... 3 1.1. YABANCI HUKUKLARDA... 3 1.2. TÜRK

Detaylı

Cayma Hakkı ve İade Süreç Bilgileri

Cayma Hakkı ve İade Süreç Bilgileri Cayma Hakkı ve İade Süreç Bilgileri Cayma hakkı nedir? 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun ( Kanun ) gereğince, alıcıların teslimat tarihinden itibaren 14 gün içinde cayma haklarını kullanarak

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK. /4,13

İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK. /4,13 T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2013/4466 Karar No. 2014/3445 Tarihi: 24.02.2014 İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK. /4,13 İŞ KAZASININ UNSURLARI İŞ SÖZLEŞMESİ İLE ESER SÖZLEŞMESİNİN FARKI ÖZETİ Olayın,

Detaylı

T.C. ULAŞTIRMA, DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI D eniz Ticareti Genel M üdürlüğü DAĞ ITIM YERLERİNE

T.C. ULAŞTIRMA, DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI D eniz Ticareti Genel M üdürlüğü DAĞ ITIM YERLERİNE 1 / 5 DAĞ ITIM YERLERİNE İlgi: a) Kültür ve Turizm Bakanlığının 12/03/2015 tarihli ve 48639 sayılı yazısı. b) Hazine Müsteşarlığının 24/03/2015 tarihli ve 9652 sayılı yazısı. c) 27/03/2015 tarihli ve 21665

Detaylı