TÜRKİYE NİN 10. BÖLÜM YER ŞEKİLLERİ İKLİM, TOPRAK, SU VE BİTKİ VARLIĞI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRKİYE NİN 10. BÖLÜM YER ŞEKİLLERİ İKLİM, TOPRAK, SU VE BİTKİ VARLIĞI"

Transkript

1 TÜRKİYE NİN 1. BÖLÜM YER ŞEKİLLERİ İKLİM, TOPRAK, SU VE BİTKİ VARLIĞI - Türkiye nin Görünen Yüzü: Yer Şekilleri - Ülkemizde Dış Kuvvetlerin Oluşturduğu Yer Şekilleri - Türkiye nin İklimi - Türkiye nin Başlıca Bitki Toplulukları - Türkiye nin Toprak Tipleri - Türkiye nin Su Varlığı

2 TÜRKİYE NİN GÖRÜNEN YÜZÜ: YER ŞEKİLLERİ TÜRKİYE NİN DAĞLARI Türkiye de en yaygın olan yer şekli dağlar; I. jeolojik zamanda oluşmaya başlamıştır. Bu dağlar zamanla dış kuvvetler tarafından aşındırılarak, yüksekliklerini kaybetmişlerdir. II. jeolojik zamanda Tetis Denizi nin tabanında birikerek oluşan kalın tortul tabakalar, III. jeolojik zamandaki Alp orojenezi ile kıvrılmış, Anadolu nun kuzey ve güneyindeki dağ sıraları oluşmuştur. Türkiye deki dağların büyük bir bölümü orojenik hareketler sonucu oluşmuş kıvrımlı ve kırıklı yapıdaki dağlardır. Bir kısmı da volkanizma sırasında çıkan lav ve küllerin birikmesiyle oluşan volkanik dağlardır. D a ğ l a r ı r e ü Ilgaz Dağ arı K l a rı C a Dağl ni u l u Dağlar k Bo roğl ı ö K Sü n d i k en Kaz Dağları r Ma d a Yu n d Emir S B o zda ğ l ar ulta Da ğl ar ğl ar ı Da ey ey ik G B ı n e eş n t rı M e ğ la a Aydın D Bo r l ka A la d Da ğla r ı G i re sun K ö se kb it hue lla Me Riz e A p o Çi men K D a ğ l a r A r a s ı su Kara Akdağlar arı Da ğl n er rca Tec Me ı r a ağl D eydoğu lı Gün To ht a ro Ta oğa sl ar nb ar l i B ağ Küçük Ağrı Uludağ Kula Hasan Karacadağ s la r ğ la rı Süphan Erciyes Nemrut Melendiz Karadağ A Büyük Ağrı Tendürek Karacadağ man o ld Da Kırık Dağları sc Yı ız Kıvrım Dağları OROJENİK DAĞLAR er TÜRKİYE NİN DAĞLARI VOLKANİK DAĞLAR Kıvrım Dağları Kırık Dağları Volkan Dağı TÜRKİYE NİN PLATOLARI Türkiye platoları fazla olan bir ülkedir. Bunun en önemli nedeni, IV. jeolojik zaman başlarında Anadolu ve yakın çevresinde meydana gelen epirojenik Çata lca K ocae Kars Erzurum hareketlerdir. Türkiye deki platolar oluşumlarına göre şu şekilde gruplandırılabilir: Ardahan li Haymana Bozok Yazılıkaya Cihanbeyli a) Aşınım Platoları: Çevresine göre yüksekte kalan yerler dış kuvvet- Obruk ler tarafından aşındırılır ve düzleştirilir. Daha sonra bu tür alanlar epirojenik hareketlere bağlı olarak yükselir ve akarsularca derin vadilerle par- Uzunyayla Gaziantep Şanlıurfa Teke Taşeli çalanır. Bu şekilde oluşturulan platolara aşınım platoları denir. Marmara Plato Bölgesi nde bulunan Çatalca - Kocaeli Platosu gibi. b) Tabaka Düzlüğü (Yatay Duruşlu) Platoları: Sert bir tabaka üzerinde gelişmiş düzlüklerdir. Yazılıkaya, Uzunyayla, Obruk, Cihanbeyli, Haymana platoları ile Güneydoğu Anadolu daki Gaziantep ve Şanlıurfa platoları gibi. c) Lav Platoları: Volkanizma sırasında akışkanlığı fazla olan lavların çukur alanları doldurmalarıyla oluşan hafif dalgalı düzlüklerin daha sonra akarsular tarafından parçalanmasıyla oluşurlar. Doğu Anadolu Bölgesi ndeki Erzurum - Kars ve Ardahan Platoları gibi. d) Karstik Platolar: Su tarafından kolayca çözünebilen kalker (kireç taşı), jips (alçı taşı) veya kaya tuzu gibi karstik taşların yaygın olarak bulunduğu ve kalın tabakalar oluşturduğu alanlarda meydana gelen platolardır. Teke Platosu ve Taşeli Platosu gibi.

3 Tektonik Tektonik hareketler sırasında kırılarak çöken alanlara zamanla alüv- Adapazarı, Düzce, Karacabey ve İnegöl (Bursa), Ovalar Delta yonların birikmesiyle oluşan ovalardır. Tokat Turhal, Malatya, Elazığ, Erzurum, Eskişehir. Akarsuların karalardan aşındırdığı malzemeyi deniz içerisinde biriktirçukurova, Çarşamba, Bafra, Silifke, Balat. mesi sonucu oluşan ovalardır. Ovaları Taban Seviyesi GÖRE OVALAR OLUŞUMLARINA ŞEKİLLERİNE TÜRKİYE NİN OVALARI TÜRKİYE NİN OVALARI Ovası Karstik dıkları alüvyonları biriktirmeleri sonucunda oluşan ovalardır. Ovalar Dağ İçi Suğla, Tefenni, Gölhisar. K vr m da lar n n aras nda akarsular n alüvyonlarını biriktirmesi sonu- Ovası Dağ Eteği Ovası Volkanik Göl Yeri Ovası cu oluşan ovalardır. Dağların eteklerinde akarsular tarafından oluşturulmuş birikinti konileri şerek dağ eteklerinde oluşturulan ovalardır. Volkan patlamasıyla çıkan lavların tektonik çukurlukları doldurmasıyla oluşturulan ovalardır. III. jeolojik zamanda çok sayıdaki gölün günümüze kadar kuruması ya da küçülmesiyle ortaya çıkan arazilerin, daha sonra kısmen akarsula- Kıyı GÖRE OVALAR Malatya, Elaz, Bingöl, Muş, Malazgirt. zamanla birleşerek birikinti yelpazelerine, birikinti yelpazeleri debirle- Amanos Dağları nın yamaçları. rın getirdikleri alüvyonlarla örtülmesi sonucu oluşmuş ovalardır. (Alçak) Adapazarı, Köyceğiz, Dalaman, Manavgat, Serik. Muğla, Kestel, Elmalı, Avlan, Korkuteli, Acıpayam, Eriyebilen kayaçların (karstik) yaygın olduğu alanlardaki ovalardır. Ovalar BULUNDUĞU YERE Akarsuların denize ulaşamadan deniz seviyesine yakın yerlerde taşı- Develi (Kayseri). Konya Ovası, Akşehir Gölü, Hotamış Gölü, Sultan Sazlığı. Çukurova, Çarşamba, Bafra, Silifke, Balat, Selçuk, Deniz kıyılarında oluşan ovalardır. Menemen, Dikili, Samandağı, Antalya, Dalaman. Ovaları Pasinler, İç Erzurum, Erzincan, (Amasya), Tosya (Kastamonu), Kurşunlu, Çerkeş Ovalar (Çankırı), Bolu, Düzce, Adapazarı, Sapanca. Bafra Kargı Vezirköprü Ladik Erbaa Düzce Çerkeş Suluova Niksar Taşova Kaynaşlı Sarıkamış Koyulhisar Bolu Zile Turhal Suşehri Pasinler Kağızman Çubuk OtlukbeliAşkale Ayaş Erzurum Horasan Akıncılar Iğdır Eskişehir Tercan Eleşkirt Ağrı Erzincan Sapanca Gemlik Biga Orhangazi İznik Yenişehir Ulubat Gönen Karacabey Bursa Manyas İnegöl Edremit Balıkesir Ezine Soma Kütahya Kırkağaç Simav Dikili Bergama Gediz Afyon Akhisar Manisa Salihli Uşak Akşehir Turgutlu Alaşehir Çivril Torbalı Tire Ödemiş Yenipazar Sarayköy Söke Nazilli Tavas Kestel Aydın Tefenni Korkuteli Muğla Acıpayam Çarşamba Adapazarı Ilgaz Varto Aksaray Konya Elazığ Bingöl Afşin Elbistan Malatya Pazarcık Yavuzeli İslahiye Suruç Ceylanpınar Nizip Harran (Altınbaşak) Elmalı Amik İç Ovalar Malazgirt Erciş Muş Bitlis Hizan Bahçesaray Beytüşşebap (Sivas), Niksar,Erbaa (Tokat), Taşova, Suluova, Merzifon (Yüksek) Deniz seviyesinden yüksekte oluşan ovalardır. Ergene Suşehri Meriç Menemen Bakırçay Küçük Menderes Balat Köyceğiz Dalaman Antalya Finike Serik Manavgat Çukurova Silifke Samandağı Kıyı Ovaları

4 Ü L K E M İ Z D E D I Ş K U V V E T L E R İ N O L U Ş T U R D U Ğ U Y E R Ş E K İ L L E R İ TÜRKİYE DE AK ARSULARIN OLUŞTURDUKLARI YER ŞEKİLLERİ A. Aşındırma Şekilleri Vadi Akarsular, aş nd r c güçleriyle yeryüzünü şekillendirirler. Bu şekillerin baş nda vadiler gelir. Ülkemizde akarsular n oluşturduklar vadi çeşitlerinin hepsine rastlan r. Başlıcaları; çentik vadi, kanyon vadi, boğaz vadi ve tabanl vadidir. Çentik (Kertik) Vadi Kanyon Vadi Boğaz (Yarma) Vadi Tabanlı Vadi Akarsuların kaynaklarını aldıkları yukarı yatak kesimlerinde görülen vadi tipidir. Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz Dağları ndan akarsuların kaynaklandıkları yerlerde görülür. Karstik alanlarda, akarsuyun yatağındaki kayaçları basamaklar şeklinde aşındırmasıyla oluşturduğu vadilerdir. Örneğin, Ihlara Vadisi (Melendiz Çayı), Göksu Vadisi ve Köprülü Kanyon. Dağların kıyı çizgisine paralel uzandığı alanlarda, bu tür dağla sıralarını yararak geçen akarsuların oluşturduğu vadilerdir. Türkiye de en fazla Doğu Anadolu, Karadeniz ve Akdeniz Bölgelerinde görülür. Örneğin, Kızılırmak, Yeşilırmak, Seyhan, Zap Suyu. Yatak eğiminin ve derine doğru aşındırmanın azaldığı, yanlara doğru aşındırmanın başladığı dönemlerde akarsu yatağında belli bir taban oluşur. Örneğin, Ege Bölgesi akarsu vadilerinde olduğu gibi. Menderes Akarsular e imin azald yerlerde sa a sola büklüm yaparak akar. Oluşan bu şekillere menderes ad verilir. Menderesler en çok Ege Denizi ne dökülen akarsular m zda görülür. Ege Bölgesi ndeki Bakırçayı, Gediz, Büyük Menderes ve Küçük Menderes akarsularında olduğu gibi. Menderes Kırgıbayır (Badlands) Peribacaları Dev Kazanı Akarsularca derin Bitki örtüsünden yoksun Volkan tüflerinin (volkan vadilerle parçalanmış, olan yarı kurak bölgelerde külü) yaygın olduğu eğimli çevresine göre yüksekte kalmış düzlüklere nedenle sel sularının oluşan sel ve selinti suları- erozyon şiddetlenir. Bu arazilerde, yağışlar sonucu plato denir. İç Anadolu etkisiyle bazı alanlarda nın, farklı dirençteki tabakaları aşındırması şelaleleri ve Güneydoğu kırgıbayır (badlands) sonucunda Anadolu da alanlar kaplar. geniş denilen yeryüzü şekilleri oluşur. İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu bölgeleri ile İçbatı Anadolu Bölümü nde rastlanır. oluşan şekillerdir. İç Anadolu Bölgesi nde Nevşehir deki Ürgüp-Göreme (Kapadokya) yöresi örnekverilebilir. Doğu Anadolu Bölgesi nde Tortum (Erzurum), Sera (Trabzon), Muradiye (Van), Akdeniz Bölgesi nde Manavgat, Kurşunlu ve Düden bulunmaktadır. Özellikle şelalelerde; yüksekten düşen su kütlesinin, düştüğü yeri oyması sonucu çanak şeklinde çukurluklar oluşur. Bu tür çukurluklara dev kazanı denir. B. Biriktirme Şekilleri Delta Akarsuların taşıdıkları alüvyonların deniz ve göl kıyılarında biriktirilmesi sonucu deltalar meydana gelir. Bafra, Çarşamba, Göksu, Silifke ve Çukurova birer delta ovasıdır. Irmak (Kum) Adası Akarsu yatağının genişlediği ve eğimin azaldığı yerlerde, akarsu yatağının orta kısmında oluşan geçici birikim şekilleridir. Irmak adaları Marmara ve Ege akarsularında daha sık görülürler. Birikinti Konisi Eğimin fazla olduğu yerlerden inen derelerin oluşturduğu koni biçimindeki yığınlardır. Dağ İçi Ovası Dağlık alanlardan geçen akarsuların oluşturdukları ovalardır. Amanos (Dörtyol - Erzin) Dağları nın yamaçlarındakiler örnek olarak verilebilir.

5 TÜRKİYE DE K ARSTİK ŞEKİLLER Türkiye de karstik şekiller Akdeniz Bölgesi nde Toroslar üzerinde görülürler. Teke Yarımadası, Zonguldak İstanbul Göller Yöresi, Taşeli Platosu ve Güneydoğu Çankırı Toroslar karstik şekillerin bulunduğu alanlardır. Ankara Sivas Bunların dışında Batı Karadeniz Bölümü nde Erzurum Zonguldak, Kastamonu, Bartın çevreleri, Kocaeli Yarımadası, Konya yöresinde kalkere bağlı Van İzmir Konya karstik şekiller görülürken, Sivas, Erzincan ve Çankırı çevresindeki jipsli alanlarda erime Antalya Adana çukurluklarına rastlanır. Kalkere (kireç taşı) bağlı karstik alanlar Jipse (alçı taşı) bağlı karstik alanlar A. Aşındırma Şekilleri Lapya Karstik aşınım şekillerinin en küçük ve en yaygın olanıdır. Küçük çaplı yarıklar ve kanalcıklar şeklinde bir görünüme sahiptir. Akdeniz Bölgesi nde özellikle Taşeli Platosu nda ve Bolkar, Aladağlar ile Gidengelmez Dağları çevresinde sıkça rastlanır. Dolin - Uvala Çapları birkaç metre ile 2 metre arasında değişen çukurluklara dolin denir. Dolinlerin birleşmesiyle oluşan biraz daha büyük çukurluklara ise uvala denir. En fazla Bolkar, Aladağlar ve Göller Yöresi ile Karaman ın güneyinde rastlanır. Polye (Göl Ova) Obruk Uvalaların birleşmesiyle meydana gelen çapları birkaç metre ile birkaç kilometreyi bulan en büyük karstik aşınım şekline polye denir. Polyelere göl ovada denir. Muğla, Kestel, Elmalı, Avlan, Korkuteli, Acıpayam, Suğla, Tefenni, Gölhisar polyeleridir. Karstik alanlarda mağara tavanlarının çökmesi ya da yatay tabakaların derine doğru fazla oyulmasıyla meydana gelen çukurluklara obruk adı verilir. Kızören, Timraş, Kuruobruk ve Çıralıdeniz obruğu (Konya), Cennet ve Cehennem obrukları (Silifke) örnekleridir. Karstik Mağara Karstik alanlarda çözünmeyle oluşan diğer bir şekil ise karstik mağaralardır. Damlataş ve Dim (Alanya), Karain (Antalya), Düdensuyu (Manavgat), İnsuyu ve Kızılin (Burdur), Narlıkuyu (Mersin), Düden (Manavgat) karstik mağaralara örneklerdir. B. Biriktirme Şekilleri Sarkıt - Dikit ve Sütun Karstik mağara tavanlarından sızan suların buharlaşması sırasında içerisindeki kirecin çökelmesiyle aşağıya doğru sarkan şekillere sarkıt, mağara tavanlarından damlayan suların yerde buharlaşması ve içindeki kirecin çökelmesiyle oluşan şekillere dikit adı verilir. Sarkıt ve dikitlerin zamanla birleşmesiyle oluşan şekillere ise sütun adı verilir. Sarkıt, dikit ve sütunlara en çok Akdeniz Bölgesi ndeki karstik mağaralarda rastlanır. Traverten Genellikle sıcak su kaynaklarının yakınında ve kalsiyum karbonatlı suların yayılarak aktığı alanlarda, kirecin çökelmesi ile oluşan basamaklara traverten denir. Türkiye de en tipik traverten oluşumları Pamukkale de (Denizli) görülür. Bunun yanısıra Antalya ve çevresinde, Silifke nin (Mersin) kuzeybatısındaki Göksu vadisinde de travertenlere rastlanmaktadır.

6 T ÜRKİYE DE BUZULLARIN OLUŞTU RDUKLARI YER ŞEKİLLERİ ar lar Türkiye nin yer şekillerinin oluşumunda etkisi en olan dış kuvvet buzullardır.türkiye kıyılarında enlem etkisi gereği buzul etkisi görülm ça Ilgaz nız k mezken özel konum elemanı olan yükseltinin etkisiyle buzullar ve Dağları Gire n Kaç it Yal su c s Me ağı buzul şekilleri görülür. Türkiye de buzul çeşitlerinden takke buzulu, Uludağ D Ağrı Mercan Tendürek Dağları sirk buzulu, vadi buzulları vardır. Bu yüzden; bu buzulların oluşturbingöl Erciyes Süphan Barla duğu buzul vadiler ve sirk çukurlukları görülür. Buzul Dağı üzerinde Dağı Sultan Dağı Dağları Buzul (Cilo) Davras Aladağlar birçok sirk gölü vardır. Ağrı Dağı çok yüksek olmasından dolayı, Dedegöl Dağı Dağı Dağı Bolkar Geyik Türkiye nin en büyük takke (örtü) buzuluna sahiptir. Türkiye de, buzuldağları Dağları Bey IV. jeolojik zamanda buzullaşmaya Dağları ların biriktirme şekillerinden biri olan morenlere tekne vadilerin uğrayan sahalar Günümüzdeki buzullar (aktif buzullar) önünde rastlanır; ancak bunlar pek yaygın değildir. Toros Dağları sisteminde, batıdan doğuya doğru Bey Dağları, Sultandağları, Geyik, Barla, Davras ve Dedegöl, Aladağlar, Bolkar, Bingöl, Buzul (Cilo) ve Sat Dağları nda Doğu Karadeniz Bölümü nde Kaçkar, Giresun, Yalnızçam ve Mescit Dağları nda Kuzeydoğu ve Doğu Anadolu da, Erzurum un kuzeyinde Mescit ve Yalnızçam Dağları nda, Süphan ve Ağrı Dağı nda, İç Anadolu da Erciyes Dağı nda, Marmara Bölgesi nde Uludağ da buzul şekillerine rastlanır. Günümüzde üzerinde buzul olan (aktif buzul) dağlarımız; Kaçkar, Ağrı, Buzul (Cilo), Erciyes ve Bolkar Dağlarıdır. T ÜRKİYE DE RÜZGÂRLARIN OLUŞTURDUKLARI YER ŞEKİLLERİ Rüzgâr, kurak bölgelerde ve kıyılarda etkili olan dış kuvvettir. Bu nedenle Türkiye de rüzgârın oluşturduğu şekiller çok azdır. İç Anadolu (Konya-Karapına Yöresi) ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde rüzgârların aşındırması ve biriktirmesiyle oluşan şekillere rastlanır. Bu durumun en önemli nedeni, kuraklık ve bitki örtüsünün cılız olmasıdır. Rüzgârın kuvvetli etkili olduğu sahalar Rüzgârın orta derecede etkili olduğu sahalar A. Aşındırma Şekilleri Kurak ve yarı kurak bölgelerde, rüzgârların zeminden 1 metre kadar havaya kaldırdığı kum tanelerini kayaların alt kısımlarına çarptırarak aşındırmasıyla ortaya çıkan mantar görünümlü kayalara mantar kaya denir. Nevşehir yöresinde (Gülşehir) bu tür şekillere rastlanır. B. Biriktirme Şekilleri Rüzgârların taşıdığı kumları hızının kesildiği yerlerde ya da herhangi bir engelin gerisinde biriktirmesi ile oluşan kum tepeciklerine kumul denir. Rüzgârların estiği yöne ve süresine göre kumullar sürekli yer ve biçim değiştirir. Türkiye de kumullara daha çok Konya Bölümü nde ve kıyılarda rastlanır.

7 TÜRKİYE DE DALGA VE AKINTILARIN OLUŞTURDUĞU YER ŞEKİLLERİ Dalga aşındırması tüm kıyılarımızda etkili olmakla birlikte, dağların kıyıya paralel uzandığı Akdeniz ve Karadeniz kıyılarımızda daha yaygındır. Dalgaların kıyıda yaptıkları aşındırma faaliyetleri sonucu oluşan kıyıdaki uçurumlara falez (yalıyar) denir. Falezler, denizin birdenbire derinleştiği ve dağların kıyı çizigisinden itibaren birdenbire yükseldiği kıyılarda oluşur. Karadeniz ve Akdeniz kıyılarımız başta olmak üzere tüm kıyılarımızda falezlere rastlanır. Kıyılarda, denizin biriktirdiği kum ve çakıllarla kaplı alanlara kumsal ya da plaj denir. Akdeniz ve Ege kıyılarında yaygındır. Bartın İstanbul Sinop Samsun Rize Giresun Ordu Trabzon Zonguldak Bursa İzmir Muğla Antalya Adana Mersin Aşındırılan alanlar (Falez oluşumu görülen alanlar) Dalga ve akıntılar, kıyı boyu sürükledikleri kumulları kıyıdan denize doğru biriktirmeleriyle kıyı oklarını ya da kıyı kordonlarını oluştururlar. Kıyı kordonları bir koy ağzını kapatırsa lagün (deniz kulağı ya da kıyı set gölü) oluşur. Çatalca yarımadasında Büyük ve Küçük Çekmece Gölleri ile Durusu (Terkos) Gölü gibi. Kıyı yakınındaki bir adayı karaya bağlayarak tombolo (saplı ada) oluştururlar. Tuzla ve çevresi (İstanbul), Sinop ve Kapıdağ yarımadaları ile Alibey Adası ve çevresi (Ayvalık). TÜRKİYE DE HEYELAN Yamaçlardaki toprak, ufalanmış örtü ile birlikte taşların yerlerinden koparak eğim boyunca aşağıya doğru kaymaları, yuvarlanmaları olayına heyelan denir. Türkiye de heyelanın en fazla olduğu yerler, Kuzey Anadolu Dağları nın kuzey yamaçlarıdır. En fazla ise Doğu Karadeniz Bölümü de oluşmaktadır. Doğu Karadeniz de Tortum ve Sera Gölleri ile Batı Karadeniz de Yedi Göller ve Abant Gölü heyelan sonucu oluşan göllerdir. TÜRKİYE DE EROZYON Türkiye toprak aşınması ve erozyonun dünyada en fazla görüldüğü ülkeler arasında yer alır. Türkiye`de erozyonla birim alandan taşınan toprak, Afrika dan 22, Avrupa`dan 17 ve Kuzey Amerika dan 6 kat daha fazla gerçekleşiyor. Ülkemizde yarı kurak İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri ile bitki örtüsünden yoksun çıplak yamaçlarda erozyon şiddetlidir. Türkiye de erozyon en fazla sırasıyla Fırat, Dicle ve Yeşilırmak Havzaları`nda görülür. Arazinin engebeli olması, ormanların tahrip edilmesi, hızlı nüfus artışı ile doğal kaynakların aşırı tüketilmesi, yanlış arazi kullanımı, aşırı otlatma ile mera alanlarının daralması, doğal bitki örtüsünün, kıyı bölgelerimiz dışında cılız olması gibi faktörler Türkiye de erozyonu hızlandıran nedenlerdir.

8 TÜRKİYE NİN İKLİMİ TÜRKİYE NİN İKLİMİ ÜZERİNDE ETKİLİ OLAN FAKTÖRLER Matematik Konumu (Enlem) Yer Şekilleri.Yükselti. Bakı Rüzgârlar Etrafındaki Denizlerin Etkisi 5 6 Etrafındaki Basınç Merkezleri Etrafındaki Kara Kütleleri TÜRKİYE DE SICAKLIK Türkiye de sıcaklığın dağılışını, kuzey - güney doğrultusunda enlem farkı, batı - doğu doğrultusunda denizden uzaklık ve yükseltinin artması etkiler. Kıyılarımızda nemin fazla olması nedeniyle yıllık sıcaklık farkı az iken, iç kesimlerde karasallığın etkisiyle kışlar soğuk, yazlar sıcak geçmekte bu da bölgeler arasında sıcaklık farkını arttırmaktadır. Doğu Anadolu Bölgesi nde yükseltiden dolayı bu fark daha da fazla olmaktadır. Türkiye de sıcaklık, kıyılarda enlem farkına, iç kesimlerde ise denizden uzaklık, yükselti, yer şekilleri gibi faktörlere bağlı olarak değişir. Türk i ye d e Y ı l l ı k O r t a l a m a S ı c a k l ı k D a ğ ı l ışı En düşük sıcaklıklar, Kuzeydoğu Anadolu da (Erzurum Kars platosu) görülür. (Nedeni, yükselti ve karasallık) En yüksek sıcaklıklar, Güneydoğu Anadolu Bölgesi nin güneyi ile Ege ve Akdeniz kıyılarında görülür. (Nedeni, enlem etkisi). Kıyı bölgelerindeki yıllık sıcaklık ortalamaları, iç bölgelerden daha yüksektir. Sıcaklık genel hatlarıyla güneyden kuzeye doğru gidildikçe azalmaktadır (enlem etkisi). Sıcaklık kıyıdan uzaklaştıkça azalır. (Nedenleri karasallık ve yükselti) Türk i ye d e O c a k Ay ı O r t a l a m a S ı c a k l ı k D ağılışı En düşük sıcaklıklar, Doğu Anadolu Bölgesi dir. Özellikle Erzurum - Kars ve Hakkâri yöreleridir. (Nedeni, yükselti ve karasallık) En yüksek sıcaklıklar, Akdeniz ve Ege kıyılarında görülür. (Nedeni, enlem ve denizellik) Kıyı şeridi boyunca kuzeye doğru gidildikçe sıcaklık azalır. (Nedeni, enlem etkisi) İç bölgelerde sıcaklık, iç bölgelerden düşüktür. (Nedeni, yükselti ve karasallık) İç bölgelerde doğuya doğru gidildikçe sıcaklık azalmaktadır. (Nedeni, yükselti) Türkiye Yıllık Sıcaklık Ortalamaları Haritası Çizim: Kadir DOĞRUSÖZ Sıcaklık ( C) km Türkiye de Ocak Ayı Sıcaklık Dağılışı Haritası 8 8 Çizim: Kadir DOĞRUSÖZ Sıcaklık ( C) 16 km

9 Türkiye de Temmuz Ayı Ortalama Sıcaklık Dağılışı Türkiye de Temmuz Ayı Sıcaklık Dağılışı Haritası Sıcaklıklar güneyden kuzeye doğru azalmaktadır. (Nedeni, enlemin etkisi) En düşük sıcaklıklar, Doğu Anadolu Bölgesi ndedir. Özellikle Erzurum - Kars ve Hakkâri yöreleridir. (Nedeni, yükselti ve karasallık) En yüksek sıcaklıklar, Güneydoğu Anadolu nun güneyinde görülür. (Nedeni, karasallık ve samyeli rüzgârları) Bu dönem Akdeniz ve Ege kıyılarında sıcaklıklar yüksektir. Batıdan doğuya doğru gidildikçe sıcaklık azalır. (Nedeni, Çizim: Kadir DOĞRUSÖZ Sıcaklık ( C) yükselti) km Türk i ye d e Y ı l l ı k S ı c a k l ı k Fa rk l a r ı Sıcaklık farkını etkileyen en önemli unsur ise atmosferdeki nem oranıdır. Atmosferdeki nem oranı ise özellikle karasallık-denizellik ile yükseltiye bağlı olarak değişim gösterir. Kıyılardan uzaklaştıkça sıcaklık farkları artar. En az sıcaklık farkları Karadeniz Bölgesi ndedir. En fazla sıcaklık farkları Doğu Anadolu Bölgesi nde görülür. T Ü R K İ Y E Y İ Sibirya Termik Yüksek Basıncı İzlanda Dinamik Alçak Basıncı Asor Dinamik Yüksek Basıncı Basra Termik Alçak Basıncı Sıcaklık farkları batıdan doğuya doğru artar. E T K İ L E Y E N B A S I N Ç Sibirya Termik Yüksek Basıncı 6 kuzey enleminde oluşur. Türkiye de kışın etkilidir. Etkili olduğu dönemlerde kışlar çok soğuk ve uzun olur. Türkiye ye doğu ve kuzeydoğudan sokulur. İzlanda İzlanda Dinamik Alçak Basıncı 6 kuzey enleminde kaynağını alır. Türkiye de kışın, Sibirya yüksek basıncı etkisini azalttığı zaman etkilidir. Etkili olduğu dönemde kışlar ılık ve yağışlı geçer. Türkiye ye batı ve kuzeybatıdan sokulur. Asor Dinamik Yüksek Basıncı 3 kuzey enlemlerinden kaynağını alır. Türkiye ye batıdan sokulur. Türkiye de bütün yıl etkilidir. En fazla yazın etkilidir. Yazın kuraklığa sebep olur. Türkiye ye kuzeybatıdan sokulur. Kışın Sibirya ile birleşerek sert ve uzun kış soğuklarının yaşanmasına neden olur. M E R K E Z L E R İ Sibirya AV R U PA A SY A Akdeniz Basra Sahra Çölü Basra Termik Alçak Basıncı 3 kuzey enleminde kaynağını alır. Yazın ekilidir. Türkiye ye güney ve güneydoğudan sokulur. Özellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesi ni etkileyerek bu bölgeye Samyeli rüzgârları olarak sokularak sıcak ve kurak etki yapar. AFRİKA Atlas Okyanusu Hint Okyanusu

10 TÜRKİYE Yİ ETKİLEYEN RÜZGÂRLAR SOĞUK YEREL RÜZGÂRLAR Karayel: Kışın kuzeybatıdan esen soğuk rüzgârdır. Genellikle sıcaklıkların düşmesine ve kar yağışlarına neden olur. Yıldız: Kuzeyden esen soğuk rüzgârdır. Genelde fırtına şeklinde eser. Karadeniz ve Marmara bölgelerinde etkili olur. Poyraz: Kuzeydoğu yönlü eser. Kış mevsiminde soğuk ve kuru rüzgârlardır. Ayaz hava oluşturur. GÜNLÜK (DEVİRLİ) RÜZGÂRLAR Meltem: Yaz mevsiminde Ege kıyılarında görülen rüzgârlardır. a) Kara ve Deniz Meltemleri: Gündüz denizden (deniz meltemi), gece ise karadan (kara meltemi) eserler. Deniz meltemine Ege de İmbat rüzgârları adıda verilir. b) Dağ ve Vadi Meltemleri: Uludağ, Erciyes Dağı, Ağrı Dağı, Nemrut Dağı, Süphan Dağı nda bu tür meltemler eser. Gündüz vadiden dağa, gece ise dağdan vadiye doğru eserler. SÜREKLİ RÜZGÂRLAR Karayel Yıldız Poyraz Lodos Kıble Samyeli Batı Rüzgârları: Türkiye nin matematik konumu gereği (Orta kuşak ülkesi) etkili olan rüzgârlardır. Genel hava dolaşımının batıdan doğuya doğru SICAK YEREL RÜZGÂRLAR Lodos: Güneybatıdan esen nemli ılık veya sıcak rüzgârdır. Akdeniz, Ege ve Marmara Bölgelerinde etkili olurlar. Kıble: Anadolu da güneyden esen rüzgârdır. Samyeli (Keşişleme): Güneydoğudan esen sıcak ve kuru rüzgârdır. Yazın çok sıcak ve kuru estiğinden çöl rüzgârlarına benzer. Yazın Güneydoğu Anadolu nun sıcaklık değerlerini arttırıcı etki yapar. Föhn: Sıcaklıkları arttırıcı ve kurutucu etki yapan rüzgârdır. Türkiye de ise en fazla Doğu Karadeniz (Doğu Karadeniz Dağları) ve Akdeniz de (Toros Dağları nda) etkilidirler. olmasını sağlayarak Türkiye ye nemli ve yağışlı hava kütlelerinin daha çok batıdan sokulmasına neden olur. TÜRKİYE DE NEM VE YAĞIŞ Türkiye de Nemin Dağılışı Türkiye de yıllık bağıl nemin en fazla olduğu yer Karadeniz kıyılarıdır. Bu oran %7 %8 civarındadır. Bu nedenle Karadeniz kuraklığın en az olduğu bölgedir. Bağıl nem oranı güneye gidildikçe azalır. Bağıl nemin yıl boyunca en az olduğu yer Güneydoğu Anadolu Bölgesi dir. Yıl boyunca bağıl nemin en olduğu ikinci bölge İç Anadolu Bölgesi dir. Bağıl nemin yaz mevsiminde azalır ve Güneydoğu Anadolu da % 5 in altına düştüğü görülür. Bu nedenle Güneydoğu Anadolu kuraklığın en fazla olduğu bölgedir. Kış mevsiminde sıcaklığın düşmesine bağlı olarak bağıl nem oranında artış görülür. Bu nedenle Türkiye nin büyük bir kısmı en fazla yağışı, sıcaklık değerlerinin düştüğü kış mevsiminde alır.

11 Türkiye de Yağış ve Dağılışı Türkiye de yağışın dağılışı her yerde aynı değildir. (Yükselti, dağların uzanışı, denize göre konum, hakim rüzgâr yönü etkilidir.) Türkiye Akdeniz ikliminin yağış rejimi etkisi altındadır. Kıyı kesimlerinde yağışlar iç kesimlerden fazladır. İç kesimlerde yüksek yerlerde yağış miktarı fazladır (Hakkâri). İç kesimlerde etrafı yüksek dağlar çevrilmiş çukur alanlar az yağış alır (Iğdır, Malatya ve Tuz Gölü gibi). Türkiye de en çok cephe yağışları görülmektedir. Kıyı ve iç kesimler arasında farkın en az Ege Bölgesi ndedir. (Dağların kıyı çizgisine dik uzanması) km Türkiye Yağış Haritası Çizim: Kadir DOĞRUSÖZ Yağış (mm) < > Türkiye de yağışların en az görüldüğü Tuz Gölü, Konya Ovası, lğdır ve Malatya çevreleridir. (Nedeni, bu alanların etrafının dağlarla çevrili olması) Kıyı bölgelerimizde en fazla yağış alan yerler dağların denize bakan yamaçlarıdır. (Doğu ve Batı Karadeniz kıyıları, Yıldız Dağları ve Menteşe Yöresi) Kış mevsiminde Doğu Anadolu nun büyük bir kısmında yağışlar kar şeklindedir. En Az Yağış Tuz Gölü ve çevresi, Iğdır Ovası, Malatya Ovası, Çoruh Vadisi, Kelkit Vadisi, Altınbaşak Ovası, Ceylanpınar Ovası. En Fazla Yağış En az Rize yağış- Hopa arasındaki kıyılar, Zonguldak - İnebolu arasındaki kıyılar, Antalya Körfezi kıyıları, Yıldız Dağları, Menteşe Yöresi, Hakkâri. Yağış Rejimleri En fazla yağış En az yağış Düzenli Düzensiz Yağış oluşum şekli Yağış türü Karadeniz Sonbahar İlkbahar Düzenli Orografik Yağmur Akdeniz Kış Yaz Düzensiz Cephe Yağmur Marmara Kış - İlkbahar Yaz Karasal (Orta Anadolu) Karasal (Kuzeydoğu Anadolu) Kısmen Düzenli Orografik ve cephe Yağmur - Kar İlkbahar Yaz Düzensiz Konveksiyonel Yağmur - Kar Yaz Kış Düzensiz Konveksiyonel Yağmur - Kar TÜRKİYE NİN İKLİM ÇEŞİTLİLİĞİ Türkiye matematik konumu gereği Orta kuşakta, yani ılıman iklim kuşağında yer alır. Bulunduğu kuşakta Akdeniz makro klimasının etkisi altındadır. Özel konumunun elemanlarının etkisiyle de (denize uzaklık, yükseklik, dağların uzanış doğrultusu gibi), farklı iklim tiplerinin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Ilıman karasal, sert karasal ve Karadeniz iklimi gibi. Matematik konumu gereği Türkiye nin her yerinde görülmesi beklenen maki bitki örtüsünün yerini step, çayırlar ve yer yer ormanlar almış olup doğal bitki örtüsü çeşitlenmiştir. Matematik konumu gereği Türkiye nin her yerinde görülmesi beklenen terra rossa topraklar yerini kahverengi orman, podzol, çernezyom vs. almış olup toprak örtüsü çeşitlenmiştir. M A R M A R A D E N İ Z İ Marmara İklimi Ege Türü Akdeniz İklimi Akdeniz İklimi Batı Karadeniz İklimi Orta Karadeniz İklimi Doğu Karadeniz İklimi Karadeniz Arkası İklimi Türkiye de İklim Çeşitleri Haritası Çizim: Kadir DOĞRUSÖZ km İç Anadolu Karasal İklim Doğu Anadolu Karasal İklim Güneydoğu Anadolu Karasal İklim Trakya Tipi Karasal İklim

12 TÜRKİYE DE GÖRÜLEN BAŞLICA İKLİM TİPLERİ SERT KARASAL İKLİMİ ILIMAN KARASAL İKLİMİ KARADENİZ İKLİMİ AKDENİZ İKLİMİ Akdeniz iklimi genel iklim sınıflandırmasında yazları kurak ılıman iklim olarak adlandırılır. Akdeniz, Ege bölgeleri, Güney Marmara Bölümü nde etkilidir. Ege Bölgesi nde dağların kıyı çizgisine dik uzanması nedeniyle bu alanda iç kesimlere doğru etki alanını genişletmiştir. Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlıdır. Yağış rejimi düzensizdir. En yağışlı mevsim kış mevsimi olup yaz mevsimi kurak geçer. Kış yağışları cepheseldir. Yıllık yağış miktarı 6 mm ile 12 mm arasında değişir. Türkiye de yaz mevsimi, en uzun bu iklimin görüldüğü yerlerde yaşanır. Doğal bitki örtüsü makidir. Karadeniz Bölgesi nin kıyı ve dağların kuzeye bakan kesimleri ile Marmara Bölgesi nin Karadeniz kıyı kuşağında etkilidir. Yazlar nispeten serin, kışlar ise kıyı kesiminde ılık, yüksek kesimlerde kar yağışlı ve soğuk geçer. Yıllık sıcaklık farkı azdır. Yıllık yağış miktarı fazla olup her mevsimi yağışlıdır. Yağışlar orografiktir. Yağışlar sonbahar ve kış mevsimlerinde artarken ilkbahar ve yaz mevsimlerinde azalır. Türkiye nin en çok yağış alan iklimidir. Bağıl nem ve bulutluluk oranı en fazla olan iklim tipidir. Doğal bitki örtüsünü, kıyı bölümünde geniş yapraklı nemli ormanlar ve yüksek kesimlerde ise soğuk ve nemli şartlarda yetişen iğne yapraklı ormanlar oluşturur. İç Anadolu olmak üzere, Güneydoğu Anadolu, İçbatı Anadolu, Doğu Anadolu Bölgesi nin çukur alanlarında, Ergene Havzası, Kuzey Anadolu ve Toros Dağları nın iç kesimlerine bakan yamaçlarında görülür. Yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve nispeten yağışlıdır. Kış sıcaklıkları C nin altına düşer. Yıllık yağışın büyük bölümü ilkbaharda düşer. Kışın yağış kar şeklindedir. Yazlar sıcak ve kuraktır. En az yağış yazın düşer. İlkbahar yağışları konveksiyoneldir (Yükselim ya da Kırkikindi yağışları). Yağış rejimi düzensizdir. Doğal bitki örtüsü ilkbahar yağışları ile yeşerip, yaz kuraklığında kuruyan otlardan oluşan bozkırdır (step). Erzurum - Kars platosunda görülür. Yaz mevsimi kısa ve serin, kış mevsimi soğuk ve uzundur. En fazla yağış yaz mevsiminde, en az yağış ise kış mevsiminde düşer. Kışın yağış kar şeklindedir. Yıllık yağış miktarı 5 mm nin altındadır. Yağış rejimi düzensizdir. Yaz yağışları konveksiyoneldir. Doğal bitki örtüsü yaz yağışları ile yeşeren uzun boylu otlardan oluşan çayırlardır. mm O Ş M N M H T A E E K A Sıcaklık Sıcaklık Yağış C 3 mm C 3 O Ş M N M H T A E E K A Yağış mm C O Ş M N M H T A E E K A Sıcaklık Yağış mm C O Ş M N M H T A E E K A Sıcaklık Yağış

13 TÜRKİYE DE GÖRÜLEN BAŞLICA BİTKİ TOPLULUKLARI AĞAÇ FORMASYONU ÇALI FORMASYONU OT FORMASYONU a. Geniş Yapraklı Ağaçlar Ormanı: Kayın, meşe, kestane, söğüt, huş, gürgen, çınar, kavak vb. ağaçların oluşturduğu ormanlardır. Bu tür ağaçlar kış mevsiminde yapraklarını dökerler. Karadeniz Dağları nın kuzey yamaçlarında 1 metre yüksekliğe kadar ve Marmara Bölgesi nde Yıldız Dağları nın denize dönük yamaçlarında da görülür. Akdeniz Bölgesi nde ise sığla (günlük ağacı) ormanları, Akdeniz kıyı kuşağında Köyceğiz Gölü, Fethiye ve Marmaris çevresinde endemik bir olarak görülür. b. İğne Yapraklı Ağaçlar Ormanı: Fıstık çamı, sarıçam, ardıç, porsuk, servi, karaçam, kızılçam, ladin, göknar, sedir vb. ağaçların oluşturduğu ormanlardır. Bu tür ağaçlar yaz-kış yapraklarını dökmezler. Karadeniz Bölgesi nde 12 metre ve özellikle 15 metreden 2 metreye kadar her zaman yeşil olan iğne yapraklı ağaçlar (sarıçam) ormanı bulunur. Akdeniz Bölgesi nde Torosların güney yamaçlarında bu ormanlar 7 metrelerden başlamakta ve 15-2 metrelere kadar çıkmaktadır. Bu orman katının çoğunu kızılçam ağaçları oluşturur. c. Karışık Yapraklı Ağaçlar Ormanı: Bazı bölgelerde iğne yapraklı ağaçlar ile geniş yapraklı ağaçlar bir arada bulunur. Bu tür ağaçların birleşerek oluşturdukları ormanlardır. Kuzey Anadolu Dağları nın denize dönük yamaçlarında 1-15 metreler arasında yaygınlık gösterir. a. Maki: Akdeniz iklim bölgesinde kızılçam ve meşe ormanlarının insanlar tarafından tahrip edilmesiyle ortaya çıkan çalı ve ağaççık topluluğudur. Genellikle boyları 1-3 metre boyunda olan bu ağaççıklar yaz kuraklığına dayanıklı bitki türleridir. Yabani zeytin (delice), zeytin, mersin, keçiboynuzu, kermez meşesi, sandal, kocayemiş, defne, sakız, menengiç, zakkum, incir, turunçgiller makiye bazı örneklerdir. Makilere, Akdeniz ve Ege Bölgeleri nin kıyı kesimlerinde rastlanır. Çoğu yerde deniz kıyısından başlayan makilerin üst sınırı, sıcaklıktan dolayı (enlem etkisi) Akdeniz Bölgesi nde 7-8 metrelere, Ege Bölgesi nde 5-6 metrelere Güney Marmara Bölümü nde ise 3 metrelere kadar çıkabilmektedir. b. Garig: Maki bitki örtüsünün tahrip edildiği yerlerde daha kurakçıl ve daha az gelişmiş, bir metre yüksekliğinde dikenli çalılardan oluşan bitki toplulukları görülür. Garig veya frigana adı verilen bu bitkileri; abdest bozan, diken çalısı, laden, lâvanta çiçeği, yasemin, funda, süpürge çalısı ve kekik gibi bitki türleri oluşturur. c. Psödomaki (Yalancı Maki): Karadeniz Dağları nın denize dönük yamaçlarında da çalı topluluğuna denir. Kızılcık, sumak, muşmula, adi fındık, yabani erik örnek olarak verilebilir. a. Bozkır (Step): İç Anadolu da, Güneydoğu Anadolu da ve Doğu Anadolu nun alçak kesimlerinde görülür. İlkbahar yağışlarıyla ve havanın ısınmaya başlamasıyla yeşerip yaz sıcaklığı ve kuraklığıyla da kururlar. Bozkır bitki örtüsü Türkiye nin iç kesimlerinde geniş bir yayılma alanına sahiptir. Bu topluluğu oluşturan başlıca elemanlar; yavşan otu, gelincik, üzerlik, geven, kılıç otu, çiriş otu, misk soğanıdır. İnsan eliyle tahrip edilen ormanların yerini alan bozkırlara antropojen bozkır adı verilir. a. Çayır (Alpin-Dağ Çayırları): Yüksek dağlık alanlarda ağaç sınırının da üzerindeki bölgelerde gelişen bitki topluluğudur. Toroslar da metre, Kuzey Anadolu Dağları nda 2 metreden sonra görülür. Doğu Anadolu da (Erzurum - Kars gibi yüksek platolarda) ise karasallığın etkisiyle 28 metrelere çıkabilmektedir. Kardelen, mine, yıldız, kar çiçekleri, düğün çiçeği, taşkıran ve çayır otları örnek olarak verilebilir.

14 1. ZONAL TOPRAKLAR Kahverengi Orman Toprakları Orman altında gelişen, bol miktarda organik madde içeren, koyu renkli topraklardır. Kuzey Anadolu Dağları nın denize bakan yamaçlarında yaygındır. Aynı şekilde Yıldız Dağları nın denize bakan yamaçlarında da görülür. Kırmızı Akdeniz Toprakları (Terra-Rossa) Akdeniz ikliminin etkili olduğu yerlerde görülürler. Güney Marmara, Ege Bölümü ile Akdeniz Bölgesi nde hâkim toprak türüdür. Dolin, uvala ve polye gibi karstik çukurlukların tabanında oluşmuş bu topraklar karstik yörelerin başlıca tarım alanlarıdır. TÜRKİYE NİN TOPRAK TİPLERİ Genellikle kahverengi asit orman toprakları ve podsoller Engebeli dağlık alanlardaki sığ ve taşlı topraklar Alüvyal topraklar Kurak sahalardaki kızıl renkli, kireçli ve alkali topraklar Yumuşak kireç taşları üzerinde oluşmuş rendzinalar Kırmızı Akdeniz Toprakları (Terra rossalar) Ağır bünyeli killi topraklar (Vertisoller) Volkanik arazide kumlu topraklar (Regasoller) Çoğunlukla dağlık arazi üzerinde taşlı topraklar Çernezyomlar (Kara topraklar) Kıyılardaki tuzlu topraklar ve kumullar Kahverengi bozkır toprakları 2. İNTRAZONAL TOPRAKLAR 3. AZONAL TOPRAKLAR Kumlu ve Tüflü Topraklar Volkanik oluşmuş topraklardır. Uludağ (Bursa), Bergama nın Kozak Yaylası (İzmir), İç Anadolu da; Erciyes, Karadağ, Karacadağ, Hasan Dağı, Melendiz Dağı, Nevşehir - Ürgüp, Niğde, Aksaray, Ankara, Konya ve Karapınar çevresinde görülürler. Türkiye Toprak Dağılışı Haritası Çizim: Kadir DOĞRUSÖZ Alüvyal Topraklar Akarsu biriktirmesiyle oluşan bu topraklara; Çukurova, Büyük Menderes ve Küçük Menderes, Gediz, Bakırçay, Bafra, Çarşamba ve Silifke delta ovaları ile Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerindeki tüm çöküntü ovalarında (Düzce, Bolu, Erbaa, Niksar ile Erzurum vb.) rastlanır. Kestane Renkli BozkırToprakları Ilıman karasal iklimin etkili olduğu yerlerde yükseltinin nispeten fazla olduğu yıllık yağış miktarının 5 mm den fazla olduğu alanlarda bozkır bitki örtüsü altında oluşan topraklardır. İç Anadolu, Doğu Anadolu platoları ile Göller Yöresi nde yaygındır. Tahıl tarımı için kullanılır. Kahverengi Bozkır Toprakları Ilıman karasal iklimin etkili olduğu yerlerde yükseltinin nispeten az olduğu yıllık yağış miktarının 5 mm den az olduğu alanlarda bozkır bitki örtüsü altında oluşan topraklardır. İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu nun çöküntü ovalarında yaygındır. Çernezyom (Kara Topraklar) Sert karasal ikliminin etkili olduğu yerlerde görülürler. Erzurum - Kars platosundaki düzlük alanlarda, bazalt ve killi yapıdaki arazilerde, çayır bitki örtüsünün altında oluşmuş topraklardır. Doğu Karadeniz Bölümü nde de görülür. Büyükbaş hayvancılık faaliyetleri için kullanılırlar. Vertisoller Topraklar (DönenTopraklar) Kil ve kireç oranı fazla olan topraklardır. Bu tür topraklara daha çok Trakya da rastlanır. Ergene Havzası ve Bursa - Karacabey arası (Güney Marmara), Menemen (İzmir), Muş ve Konya ovalarında görülür. Güney Marmara da kepir, İç Anadolu da ise taş doğuran toprak olarak adlandırılır. Rendzina (Kireçli Topraklar) Kalker, kil ve marnlardan oluşan gevşek göl tortulları üzerinde oluşan topraklardır. Ege, Trakya, İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinde çöküntü alanlarında yaygındır. Bu alanlar kuru tarım ya da zeytinlikler olarak değerlendirilir. Tuzlu Topraklar (Çorak Topraklar) Bunlara halomorfik topraklar da denir. Kapalı havza ve eski göl tabanlarında oluşurlar. Yapılarında bol miktarda tuz bulunur. Başta Tuz Gölü olmak üzere, Burdur Gölü, Acıgöl, Ereğli (Konya) yakınlarında görülürler. Tarım yapılamaz. Kolüvyal Topraklar (Yamaç Toprakları) Dağların yamaçlarında ufalanan çeşitli malzemeler, eğimin azaldığı dağların eteklerinde oluşan birikinti konilerinde görülen topraklardır.türkiye de en fazla sıradağların güneye bakan yamaçlarında bulunur. Litosoller (Taşlı Topraklar) Eğimli yamaçlarda aşınmanın sürekli olması nedeniyle ana kayanın ayrışmasından oluşmuş taşlı topraklardır. Taşeli Platosu, Bozdağ, Aydın ve Bitlis Dağları, Kaçkar Dağları nın yamaçları, İç Anadolu daki ve Doğu Anadolu daki volkan dağlarının yamaçlarında görülürler. Regosoller (Kumlu - Tüflü Topraklar) Kumlu depolar üzerinde bulunan topraklardır. İç Anadolu ve Doğu Anadolu nun volkanik arazilerinde yaygındır. İç Anadolu da olduğu gibi üzüm bağı, patates, Isparta da olduğu gibi gül bahçeleri için elverişlidir.

15 TÜRKİYE NİN SU VARLIĞI Tektonik Göller Karstik Göller Tuz, Sapanca, İznik, Manyas, Burdur, Hazar, Akşehir, Eber Salda, Timraş, Kestel, Avlan, Elmalı, Suğla, Kızören DOĞAL YAPAY GÖLLER GÖLLER Buzul Gölleri Atatürk Keban Karakaya Hirfanlı Sarıyar Hasan Uğurlu Suat Uğurlu Altınkaya Adıgüzel Aslantaş Menzelet Dicle Kralkızı Derbent Oymapınar Kemer baraj gölleri Aynalı Kilimli Karagöl Türkiye de doğal göllerin yanı sıra, oluşumlarında birden fazla olayın etkili olduğu göller de vardır. Karma oluşumlu göller adı da verilen bu göllerin oluşumunda Set Gölleri Heyelan Set Gölleri Tortum, Sera, Abant, Yedigöller, Zinav, Sülük Volkanik Göller Krater Gölleri Gölcük (Isparta) tektonik olayların yanında volkanik veya karstik olayların da etkisi vardır. Türkiye de Göller yöresinde yer alan göllerin çoğu, tektonik ve karstik oluşumludur. Bu göllerin başlıcaları; Beyşehir, Eğirdir, Yarışlı, Kovada ve Suğla dır. Doğu Anadolu daki Van Gölü başta olmak üzere göllerimizin Kıyı Set Gölleri Büyük Çekmece, Küçük Çekmece, Durusu (Terkos) Kaldera Gölleri Nemrut çoğunda tektonik ve volkanik olaylar birlikte etkili olmuştur. Volkanik Set Gölleri Balık, Erçek, Nazik, Haçlı, Çıldır Alüvyal Set Gölleri Eymir, Mogan, Köyceğiz, Bafa (Çamiçi), Marmara Göllerden Yararlanma Tuz Gölü nden tuz, Van Gölü nden soda elde edilirken Van Gölü nde ulaşımdan da yararlanılır. Bazı göllerden turizm amaçlı yararlanılır (Abant, Yedigöller gibi). Beyşehir ve Eğirdir göllerinde ise balıkçılık yapılır. İznik, Eğirdir ve Beyşehir göllerinden tarımda sulama amaçlı yararlanılır. Maar Gölleri Meke Tuzlası Acıgöl

16 TÜRKİYE DE AKARSULAR Türkiye deki akarsuların büyük bir bölümü kaynaklarını topraklarımızdan alır ve ülkemizi çevreleyen denizlere dökülür. İç bölgelerimizdeki bazı küçük akarsular denize kadar ulaşamayarak iç kısımlardaki kapalı havzalarda son bulur. Bir kısım akarsularımız ise kaynaklarını başka ülkelerden alarak (Asi ve Meriç) ülkemiz sınırları içinden denize ulaşır. Doğu Anadolu Bölgesi nden kaynaklarını alan bazı akarsular (Fırat, Dicle, Aras ve Kura) Türkiye sınırları dışında denizlere dökülür. TÜRKİYE AKARSULARININ GENEL ÖZELLİKLERİ Kızılırmak, Fırat, Dicle, Yeşilırmak, Sakarya gibi akarsularımızın dışında, akarsuların boyları kısadır. Çünkü, Anadolu bir yarımadadır ve yer şekilleri engebelidir. Akarsularımız genellikle açık havzaya sahipken, yarı kurak iklim özelliği gösteren iç bölgelerimizden kaynaklarını alan küçük akarsular, denizlere kadar ulaşamayarak kapalı havzaları oluştururlar. Örneğin, Tuz Gölü, Van Gölü ve Göller Yöresi gibi. Akarsularımız denge profiline ulaşmamışlardır. Çünkü, Türkiye genç oluşumlu bir arazi yapısına sahip olduğu için akarsularımız aşındırmalarını tamamlayamamıştır. Türkiye akarsularının pek çoğunun akıttığı su miktarı, mevsimlere göre önemli farlılıklar gösterir. Çünkü, yağış rejimimiz düzensizlik gösterir. Akarsularımızın pek çoğu ülke sınırları içinden doğmakta ve kendi topraklarımızdan denize ulaşmaktadır. Örneğin, Kızılırmak, Sakarya, Yeşilırmak, Gediz ve Bakırçay gibi. Akarsularımız ulaşıma elverişli değildir. Çünkü, rejimleri düzensiz olup akış hızları fazladır. Genel olarak akım miktarları düşük ve rejimleri düzensizdir. Çünkü, yıllık yağış miktarımız az olup yağış rejimimiz düzensizlik gösterir. Akarsularımızın akış hızları fazla ve hidroelektrik potansiyelleri yüksektir. Çünkü, Türkiye arazisi genç ve engebeliliği fazla olma özelliği gösteirir. Aşındırma güçleri fazla olup bol miktarda alüvyon taşırlar. Çünkü yükselti ve eğimin etkisiyle erozyon etkileri fazladır. TÜRKİYE NİN KAPALI HAVZALARI İç Anadolu Kapalı Havzaları Göller Yöresi Kapalı Havzası Van Gölü Kapalı Havzası Hazar Denizi Kapalı Havzası BULGARİSTAN YUNANİSTAN Asi Havzası Karadeniz e dökülen akarsular Çoruh Yeşilırmak Filyos Sakarya Meriç Ergene Marmara M A R M A R A Marmara Kuzey Ege Küçük Menderes D E N İ Z İ Meriç ve Ergene Havzası Batı Karadeniz Havzası Susurluk Havzası Ceyhan Havzası Susurluk Gediz Büyük Menderes Marmara ya dökülen akarsular Susurluk Harşit Kızılırmak Bartın Bursa Batı Akdeniz TÜRKİYE NİN AKARSU HAVZALARI Burdur Sakarya Akarçay Antalya Batı Karadeniz A K D E N İ Z Fırat ve Dicle Havzası Antalya Havzası Çoruh Havzası Kuzey Ege Havzası Konya Havzası Konya Doğu Akdeniz Kızılırmak Marmara Havzası Doğu Karadeniz Havzası Gediz Havzası Yeşilırmak Havzası Burdur Havzası Ege ye dökülen akarsular Meriç Bakırçay Gediz Küçük Menderes Büyük Menderes T ü r k i y e n i n A ç ı k Yeşilırmak Seyhan K A R A D E N İ Z Asi H a v z a l a r ı Ceyhan Doğu Karadeniz SURİYE TÜRKİYE NİN AÇIK HAVZALARI Fırat - Dicle km Doğu Akdeniz Havzası Büyük Menderes Havzası Batı Akdeniz Havzası Sakarya Havzası Van Gölü Havzası Akarçay Havzası Çoruh Küçük Menderes Havzası Akdeniz e dökülen akarsular Dalaman Aksu Köprüçay Eşen Manavgat Göksu Seyhan Asi Basra Körfezi ne dökülen akarsular Fırat Dicle Aras Van Gölü IRAK GÜRCİSTAN ERMENİSTAN Kızılırmak Havzası Aras Havzası Seyhan Havzası İ R A N

17 TÜRKİYE DE YER ALTI SULARI VE KAYNAKLAR Türkiye yer altı suları bakımından oldukça zengindir. Özellikle alüvyal ovalar ve karstik alanlar dikkati çeker. Çünkü bu tür arazilerden yer altına bol miktarda su sızmaktadır. Yer altı suyu bakımından zengin alanlar; Marmara Bölgesi ndeki tektonik ovalar, Kıyı Ege deki çöküntü ovaları, Akdeniz deki karstik alanlar, Doğu Anadolu daki çöküntü ovalarıdır. Yer altı suyu Türkiye de taban suları, artezyen suları ve karstik sular şekilde bulunmaktadır. TÜRKİYE DE YER ALTI SULARINDAN YARARLANMA Türkiye de yer altı suları, özellikle yüzey sularının yetersiz olduğu, kurak ve yarı kurak yörelerimizde sulama suyu olarak çok daha önem kazanır. Başta Konya Ovası olmak üzere, Aksaray, Ceylanpınar ve Altınbaşak ovalarında (Şanlıurfa) bazı tarım alanlarının sulanmasında yer altı suları kullanılmaktadır. Adapazarı, İzmit, Denizli, Erzurum gibi birçok yerleşim birimlerinin içme ve kullanma suyu, yine yer altından sağlanmaktadır. Afyon, Eskişehir, Denizli, Yalova, Balıkesir, Bursa gibi illerde sıcak sular sağlık turizmi açısından değerlendirilmektedir. Sarayköy (Denizli) ve Germencik (Aydın) yörelerinde sıcak sular jeotermal enerji üretimi için değerlendirilmektedir. Beypazarı, Kızılcahamam, Alaşehir ve Afyon gibi yerlerde ise çözünmüş hâlde mineraller içeren maden suları şişelenerek kullanıma sunulmaktadır. Eskişehir, Afyon, Sandıklı ve Kızılcahamam gibi yerlerde konutların ısıtılmasında kullanılmaktadır. TÜRKİYE DE SICAK SU KAYNAKLARI Türkiye de, kırıklı arazi yapının çok olması nedeniyle, kaplıca ve maden suyu bakımından zengindir. Kaplıcalar ve maden suları, kırık hatları boyunca sıralanmıştır. TÜRKİYE NİN SICAK SU KAYNAKLARI Artezyen (Basınçlı Su) Kaynakları: Konya, Ankara, Eskişehir, Erzurum, Malatya, Bursa ve Denizli de daha sık rastlanmaktadır. Karstik (Voklüz) Kaynaklar: Akdeniz Bölgesi nde sıkça rastlanır. Toroslarda, Pozantı daki Şekerpınarı en güzel örneğini oluşturur. Bunun yanı sıra, İzmir deki Kemalpaşa ve Malatya daki Pınarbaşı örnek olarak verilebilir. Bu kaynakların bazıları tek başına bir akarsu oluşturacak kadar gür suya sahip olabilir. Akdeniz de bu tür kaynaklara genelde düden adı verilir. En tanınmış örneği Antalya da Düden Suyu dur. Fay Kaynakları: Bol miktarda eriyik madde içermelerinden dolayı mineralce zengin sulardır. Sıcak suların dağılışlaru şöyledir: Güney Marmara Kaplıcaları Bursa ve Balıkesir çevresinde yoğunlaşmıştır. Bursa şehir merkezinde Çekirge semti, Armutlu ve Oylat (İnegöl), Balıkesir de Gönen, Susurluk, Havran, Edremit, Burhaniye kaplıcaları, Yalova da Termal, Sakarya da Akyazı-Kuzuluk ve Ilıcaköy kaplıcaları önemlidir. Batı ve Güneybatı Anadolu Kaplıcaları Denizli, Aydın, İzmir ve Muğla çevresi, Türkiye nin kaplıca bakımından en zengin alanları arasında yer alır. İzmir de Balçova, Dikili, Çeşme, Şifne ve Bergama, Denizli de Pamukkale, Karahayıt, Yenice ve Sarayköy, Muğla da Sultaniye ve Bodrum kaplıcaları, Manisa da Salihli, Kurşunlu kaplıcaları önemlidir. İçbatı Anadolu Kaplıca ve Maden Suları fyon ve Kütahya ya toplanmıştır. Afyon da, Sandıklı, Uyuz, Ömerli, Heybeli, Geçek ve Gazlıgöl kaplıcaları ile Kütahya da Simav-Eynal, Gediz, Aksaz kaplıcalarıdır. Güney Anadolu Kaplıcaları Adana da Haruniye, Mersin de Tarsus,, Mut ve Sapanca, Hatay da Reyhanlı, Erzin, Kahramanmaraş ta Elbistan kaplıcalarıdır.

18 1. Anadolu yarımadası belirdiği günden itibaren birçok iç ve dış kuvvetinin etkisinde kalmıştır. Dolayısıyla Türkiye de çok çeşitli yeryüzü şekilleri oluşmuştur. Diyen bir kişi düşüncesini savunabilmek için aşağıdakilerden hangisini neden olarak gösteremez? A) Tektonik olaylara çok uğramış olması B) Çeşitli dış kuvvetlerin etkisinde kalması C) Arazi yapısının çeşitli taş ve tabakalardan oluşması D) Farklı iklim özelliklerine sahip olması E) Ekvator un kuzeyinde Orta kuşakta yer alması 4. Yeryüzünün yüksek alanları çeşitli dış kuvvetler tarafından aşındırılarak düzleştirilmektedir. Düzleşen bu geniş alanlar daha sonra epirojenik hareketlerle tekrar yükselebilir. Bazen bu alanlar akarsular tarafından parçalanır. Bu platoların en önemli örneği Kocaeli platosudur. Paragrafta özellikleri anlatılan plato türü aşağıdakilerden hangisidir? A) Aşınım platosu B) Tabaka düzlüğü platosu C) Lav platosu D) Karstik plato E) Göl yeri platosu 2. Jeosenklinallerdeki tortul malzemeler, yumuşak ise kıvrılır, sert ise kırılır. Kırılma hareketi sonucunda yüksekte kalan kısımlara horst, alçakta kısımlara ise graben adı verilir. Horst ve grabenler birbirlerinden fay hatları ile ayrılırlar. Buna göre aşağıdakilerden hangisi ülkemizdeki horstlara bir örnektir? A) Kaçkar Dağları B) Canik Dağları 5. Orojenik hareketler sırasında tortul tabakalar kıvrılamayacak kadar sert ise kırılmak zorunda kalır. Kırılma sonucunda çöken yerlere graben denir. Buna göre, Türkiye de bulunan aşağıdaki ovalardan hangisi tamamıyla bir graben içine yerleşmiş akarsudur? A) Seyhan B) Gediz C) Manavgat D) Göksu E) Sakarya C) Yıldız Dağları D) Küre Dağları E) Aydın Dağları 3. Türkiye de bulunan volkanik dağlarla ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır? A) Volkanik faaliyetlerin en fazla olduğu zaman II. jeolojik zamandır. B) Trakya da volkanik faaliyet olmamıştır. C) Tuz Gölü ve Van Gölü Kapalı havzaları sönmüş yanardağların bulunduğu sahalardır. D) İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgeleri volkanizmanın en yaygın olarak görüldüğü sahalardır. E) Uludağ iç püskürük bir volkan dağıdır. 6. Türkiye de akarsuların denize döküldükleri yerlerde taşıdıkları malzemeleri biriktirmeleri delta ovaları oluşmuştur. Fakat kıyılarımızda sadece delta ovaları bulunmamaktadır. Akarsuların denize dökülmelerinin bulunmadığı yerlerde kıyı ovaları bulunur. Örneğin, Adapazarı Ovası. Buna göre, aşağıdakilerden hangisinde kıyı ovaları doğru olarak verilmiştir? A) Çukurova - Bafra - Antalya - Karacabey B) Çarşamba - Avlan - Tefenni - Konya C) Adapazarı - Ceylanpınar - Ödemiş - Akhisar D) Tire - Manisa - Soma - Bergama E) Manavgat - Köyceğiz - Finike - Dalaman 1. E 2. E 3. A 4. A 5. B 6. E

19 7. Yatay tabakalı geçirimli arazilerde, yağışların da yetersiz olması nedeniyle yamaçlar fazla aşındırılamamaktadır. Buna karşın derine aşındırma ön plandadır. Oluşumu boğaz vadilere benzer. Fakat kalkerli arazi üzerinde oluştukları için yamaçları basamak basamak düzlüktür. Buna göre yukarıda bazı özellikleri anlatılan vadi tipine örnek olarak aşağıdakilerden hangisi verilebilir? A) Ağasar Vadisi B) Köprülü Kanyon C) Kelebekler Vadisi D) Munzur Vadisi E) Zelve Vadisi 1. Kireç taşı yapılı arazide oluşan derin kuyu biçimindeki çukurlardır. Karstik şekillerin en ilginçlerinden biri olan bu şekillerin derinliği 4 metre ile 3 metre arasında, çapları da yüzlerce metre olabilir. Konya Bölümü nde (Kızören) ve Mersin de (Cennet ve Cehennem) örneklerine rastlanır. Tuz Gölü nün güneyinde adıyla da anılan bir platomuz vardır. Yukarıda özellikleri anlatılan karstik şekil aşağıdakilerden hangisidir? A) Kör vadi B) Polye C) Obruk D) Dolin E) Karstik mağara 8. Aşağıda, Türkiye akarsularıyla ilgili verilen özelliklerden hangisi yanlıştır? A) Yeryüzü şekillerinin genel uzanışına paralel olarak doğu batı yönlü akarlar. B) Uzunlukları fazla değildir. Bunun nedeni, dağların kıyıya paralel uzanması ve Türkiye nin çok geniş bir ülke olmamasıdır. C) Yer şekillerinden dolayı akarsu havzaları dardır. D) Rejimlerin düzenlidir. Nedeni, ülkemizde belli bir sıcak ve kurak mevsiminin bulunmayışıdır. E) Akarsular birçok yerde dar ve derin vadilerden aktıkları için hidroelektrik enerji potansiyelleri fazladır. 11. Son jeolojik zamanda dünya genelinde büyük iklim değişimleri yaşandı. Bu iklim değişimine bağlı olarak, buzul çağları meydana gelmiştir. Özellikle son buzul çağında, Türkiye deki yüksek dağlar, buzullarla kaplanmıştır. Kıyı dağlarında 22 metre civarında oluşan buzullaşma, iç bölgelerimizde özellikle Doğu Anadolu dağlarında 25-3 metrenin üzerine çıkmıştır. Buna göre, aşağıdaki dağlarımızdan hangisinde buzul aşınım izlerine rastlanmaz? A) Ağrı dağı B) Uludağ C) Kaçkar Dağları D) Kazdağı E) Erciyes Dağı 9. Türkiye akarsuları denge profillerini kazanamamıştır. Fakat Ege Bölgesi ndeki akarsular, Türkiye genelinin aksine denge profili kazanmaya en yakın akarsulardır. diyen bir gözlemci yargısına kanıt olarak aşağıdakilerden hangisini gösterirse doğru olur? A) Batıdan doğuya doğru akmasını B) Boylarının uzun olmasını C) Akış hızlarının fazla olmasını D) Kaynaklarını iç bölgelerden almasını E) Yataklarında menderesler oluşturmasını 12. Rüzgâr erozyonunun en fazla görüldüğü yerler kurak - yarı kurak iklim bölgelerinde bitki örtüsünden yoksun ya da bitki örtüsünün cılız olduğu alanlardır. Bu açıklamaya göre, aşağıdaki coğrafi bölümlerimizden hangisinde rüzgâr erozyonunun en fazla meydana gelmesi beklenir? A) Konya Bölümü B) Güney Marmara Bölümü C) Erzurum-Kars Bölümü D) Adana Bölümü E) Yıldız Dağları Bölümü 7. B 8. D 9. E 1. C 11. D 12. A

20 13. Dağların kıyı çizgisine dik olarak uzanış gösterdiği kıyılara enine kıyılar denir. Türkiye de enine kıyılar Ege Bölgesi nde görülür. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi enine kıyıların özelliklerinden biri değildir? A) Şelf alanı geniştir. B) Kıyı derinliği fazladır. C) Koy ve körfez oluşumu fazladır. D) Deniz etkisi kıyıdan iç kesimlere kadar geçebilmektedir. E) Akarsuların denize döküldükleri yerlerde biriktirme yapmaları kolaydır. 16. Türkiye de... fazla olduğu kesimlerde havanın sıcaklığı azalır, yağışlar daha çok kar şeklinde olur ve sıkça don olayları görülür. Kar örtüsünün yerde kalma süresi oldukça uzar. Kış mevsimi soğuk ve uzun, yaz mevsimi sıcak ve oldukça kısa geçer. Paragrafta boş bırakılan yere Türkiye iklimini etkileyen faktörlerden hangisi getirilmelidir? A) Dağlarının uzanış doğrultusu B) Bakı C) Yükselti D) Basınç alanlarının E) Etrafındaki denizlerin 14. Türkiye deniz seviyesinde bir ülke olsaydı ve üzerinde engebelere neden olan dağlar, tepeler, vadiler, plato gibi yüzey şekilleri bulunsaydı, enlem etkisine bağlı olarak Türkiye de sıcaklık değişimi nasıl olurdu? A) Güneyden kuzeye doğru düzenli bir şekilde azalırdı. B) Batıdan doğuya doğru düzenli bir şekilde azalırdı. C) Kıyı kesimlerde düşük iç kesimlerde ise fazla olurdu. D) Kıyı çizgisine paralel uzanan dağların kuzey yamaçlarında fazla güney yamaçlarında az olurdu. E) Kuzeyden güneye doğru düzenli bir şekilde azalırdı. 17. Ülkemizin güneydoğusundan sokulan alçak basınç alanı karasal-tropikal bir hava kütlesi olup çok kuru ve sıcaktır, yağış getirmez. Bu hava kütlelerinin etkisiyle ülkemizde özellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde yaz mevsimini kurak geçer. Etkili oldukları dönemde sıcaklık ve buharlaşmayı arttırırlar. Paragrafta bazı özellikleri anlatılan ve Türkiye de de etkili olan basınç merkezi aşağıdakilerden hangisidir? A) İzlanda B) Basra C) Sibirya D) Asor E) Balkanlar 15. Aşağıdakilerden hangisi nemin sıcaklık üzerindeki etkisine örnek olarak gösterilebilir? A) Kışın sıcaklık ortalamalarının Ankara da Samsun dan düşük olması B) Ordu nun kış sıcaklık ortalamalarının Adana dan düşük olması C) Yaz sıcaklık ortalamalarının Kars ta Afyon dan düşük olması D) İlkbahar sıcaklık ortalamalarının Zonguldak ta Antalya dan düşük olması E) Sonbahar sıcaklık ortalamalarının Antalya da İstanbul dan yüksek olması 18. Rüzgârlar, kendilerini oluşturan hava kütlelerinin özelliklerine göre; sıcak, soğuk, nemli veya kurutucu etkiler yaparlar. Rüzgârların karadan veya denizlerden esmesi de farklı etkiler yapar. Rüzgârların etkileri mevsime göre farklılaşır. Aşağıda verilen Türkiye yi etkileyen yerel rüzgârlardan hangisinin sıcaklık değerlerini arttırmasında temel faktör enlem değildir? A) Fhön B) Lodos C) Samyeli D) Kıble E) Keşişleme 13. B 14. A 15. A 16. C 17. B 18. A

DIŞ KUVVETLER. Hazırlayan : Taylan Batman Coğrafya Öğretmeni

DIŞ KUVVETLER. Hazırlayan : Taylan Batman Coğrafya Öğretmeni DIŞ KUVVETLER Rüzgar aşınım ve birikim şekilleri Akarsu aşınım şekilleri Akarsu birikim şekilleri Yer altı suları ve kaynaklar Karstik aşınım ve birikim şekilleri Buzul aşınım ve birikim şekilleri* Dalga

Detaylı

Rüzgarlar kum çakıl gibi gevşek maddeleri havalandırarak taşımak, zemine çarparak aşındırmak ve biriktirmek suretiyle yeryüzünü şekillendirirler.

Rüzgarlar kum çakıl gibi gevşek maddeleri havalandırarak taşımak, zemine çarparak aşındırmak ve biriktirmek suretiyle yeryüzünü şekillendirirler. Rüzgarlar kum çakıl gibi gevşek maddeleri havalandırarak taşımak, zemine çarparak aşındırmak ve biriktirmek suretiyle yeryüzünü şekillendirirler. Rüzgarların şekillendirici etkilerinin görüldüğü yerlerin

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

COĞRAFYA BÖLGELER COĞRAFYASI AKDENİZ BÖLGESİ AKDENİZ BÖLGESİNİN YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ

COĞRAFYA BÖLGELER COĞRAFYASI AKDENİZ BÖLGESİ AKDENİZ BÖLGESİNİN YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ COĞRAFYA 2010 BÖLGELER COĞRAFYASI AKDENİZ BÖLGESİ AKDENİZ BÖLGESİNİN YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ Toros dağları 3.jeolojik zamanda Alp Orojenezinin etkisiyle oluşmuştur. Toros dağları kıyı boyunca denize paralel

Detaylı

FURKAN ERKAN 1263 10/H COĞRAFYA PERFORMANS

FURKAN ERKAN 1263 10/H COĞRAFYA PERFORMANS FURKAN ERKAN 1263 10/H COĞRAFYA PERFORMANS Su, yeryüzünde canlı hayatı için vazgeçilmez bir unsurdur. Geçmişte büyük medeniyetlerin Fırat, Dicle, Ganj ve İndüs havzalarında kurulmaları tesadüf değildir.

Detaylı

BÖLÜMLERİ: - 1. Adana Bölümü - 2. Antalya Bölümü YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ: AKDENİZ BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: Akdeniz Bölgesi

BÖLÜMLERİ: - 1. Adana Bölümü - 2. Antalya Bölümü YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ: AKDENİZ BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: Akdeniz Bölgesi AKDENİZ BÖLGESİ KONUMU, SINIRLARI VE KOMŞULARI: Bölge yurdumuzun güneyinde, Akdeniz boyunca bir şerit halinde uzanır. Komşuları Ege, İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Güney Doğu Anadolu Bölgeleri, Suriye, Kıbrıs

Detaylı

2-Maden bakımından zengin olduğu halde endütrisi yeterince gelişmemiş olan bölgemiz hangisidir?

2-Maden bakımından zengin olduğu halde endütrisi yeterince gelişmemiş olan bölgemiz hangisidir? KPSS Coğrafya Kısa Bilgiler 1-Bitki çeşitliğinin en fazla olduğu bölgemiz hangisidir? -Marmara Bölgesi 2-Maden bakımından zengin olduğu halde endütrisi yeterince gelişmemiş olan bölgemiz hangisidir? -Doğu

Detaylı

ÖZEL EGE LİSESİ İKLİM

ÖZEL EGE LİSESİ İKLİM ÖZEL EGE LİSESİ İKLİM Rehber Öğretmen : Şule Yıldız Hazırlayanlar : Bartu Çetin Burak Demiral Nilüfer İduğ Esra Tuncer Ege Uludağ Meriç Tekin 2000-2001 İZMİR TEŞEKKÜR Bize bu projede yardımda bulunan başta

Detaylı

Dünya kendi içinde benzerlik gösteren 6 büyük flora alemine ayrılır: 1.Holarktikflora alemi 2.Paleotropis, 3.Neotropis, 4.Australis 5.

Dünya kendi içinde benzerlik gösteren 6 büyük flora alemine ayrılır: 1.Holarktikflora alemi 2.Paleotropis, 3.Neotropis, 4.Australis 5. Dünya kendi içinde benzerlik gösteren 6 büyük flora alemine ayrılır: 1.Holarktikflora alemi 2.Paleotropis, 3.Neotropis, 4.Australis 5.Arkensis, 6.Kapensis Flora alemleri flora bölgelerine (region), flora

Detaylı

TÜRKİYE NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ

TÜRKİYE NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ COĞRAFYA TÜRKİYE NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ JEOLOJĠK DEVĠRLER I. Jeolojik Zaman (Paleozoik) Masif (sert) kütleler oluģmuģtur (Bitlis, Yıldız Dağları, Saruhan-MenteĢe, KırĢehir, Mardin ve Kastamonu-Daday) TaĢkömürü

Detaylı

2009 Yılı İklim Verilerinin Değerlendirmesi

2009 Yılı İklim Verilerinin Değerlendirmesi DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 29 Yılı İklim Verilerinin Değerlendirmesi Zirai Meteoroloji ve İklim Rasatları Dairesi Başkanlığı Ocak 21, ANKARA Özet 29 yılı sıcaklıkları normallerinin,9 C üzerinde

Detaylı

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR Havadaki su buharı ve gazların, cisimler üzerine uyguladığı ağırlığa basınç denir. Basıncı ölçen alet barometredir. Normal hava basıncı 1013 milibardır.

Detaylı

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Meteoroloji Genel Müdürlüğü DEĞERLENDİRMESİ MAYIS 2015-ANKARA

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Meteoroloji Genel Müdürlüğü DEĞERLENDİRMESİ MAYIS 2015-ANKARA T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Meteoroloji Genel Müdürlüğü 20142012 YILI ALANSAL YILI YAĞIŞ YAĞIŞ DEĞERLENDİRMESİ MAYIS 2015-ANKARA T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2014

Detaylı

İstanbul, İzmir (Büyükşehirl er) Diğer Büyükşehir Belediyeleri

İstanbul, İzmir (Büyükşehirl er) Diğer Büyükşehir Belediyeleri İkili toplama / AGM/ Marmara / Ege İstanbul, İzmir (Büyükşehirl er) Büyükşehir i İstanbul Büyükşehir Belediyesi, İzmir Büyükşehir Belediyesi, Küçük Menderes Havzası Çevre ve Altyapı Hizmetleri Birliği,

Detaylı

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI 1. 2. Kalker gibi tortul kayaçların metamorfik kayaçlarına dönüşmesinde etkili olan faktörler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir (5 puan)? A. Soğuma - Buzullaşma B. Ayrışma - Erime C. Sıcaklık - Basınç

Detaylı

HAKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU BİRİNCİ DAİRESİNİN 16/07/2014 TARİH VE 1642 SAYILI KARARININ EKİDİR.

HAKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU BİRİNCİ DAİRESİNİN 16/07/2014 TARİH VE 1642 SAYILI KARARININ EKİDİR. ARŞİV HÂKİMLİK HÂKİMLİK Adıyaman 1. Sulh Ceza Mahkemesi Adıyaman 3. AC Adıyaman 3. AC Adıyaman SCH Adıyaman SCH Adıyaman 2. Sulh Ceza Mahkemesi Adıyaman 3.AC Adıyaman 3.AC Adıyaman SCH Adıyaman SCH Akhisar

Detaylı

İL ADI İLÇE ADI CİNSİYET ADANA CEYHAN KIZ ADANA MERKEZ KIZ ADIYAMAN BESNİ KIZ ADIYAMAN KAHTA ERKEK ADIYAMAN MERKEZ ERKEK ADIYAMAN MERKEZ KIZ

İL ADI İLÇE ADI CİNSİYET ADANA CEYHAN KIZ ADANA MERKEZ KIZ ADIYAMAN BESNİ KIZ ADIYAMAN KAHTA ERKEK ADIYAMAN MERKEZ ERKEK ADIYAMAN MERKEZ KIZ İL ADI İLÇE ADI CİNSİYET ADANA CEYHAN KIZ ADANA MERKEZ KIZ ADIYAMAN BESNİ KIZ ADIYAMAN KAHTA ERKEK ADIYAMAN MERKEZ ERKEK ADIYAMAN MERKEZ KIZ AFYONKARAHİSAR BAYAT KIZ AFYONKARAHİSAR DİNAR ERKEK AFYONKARAHİSAR

Detaylı

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA III.BÖLÜM Bu bölümde ağırlıklı olarak Kızılırmak deltasının batı kenarından başlayıp Adapazarı ve Bilecik'in doğusuna kadar uzanan ve Kastamonu yu içine alan Batı Karadeniz Bölümü, Kastamonu ili, Araç

Detaylı

6.Hafta Alınan Öğr.Sayısı. 6.Hafta Gelinen Yedek Sayısı Kız Erkek Kız Erkek 50 10

6.Hafta Alınan Öğr.Sayısı. 6.Hafta Gelinen Yedek Sayısı Kız Erkek Kız Erkek 50 10 ADANA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ ADANA ADANA CEYHAN HATAY İSKENDERUN ERDEMLİ MERSİN - ÖĞRETİM DÖNEMİNDE BİR YÜKSEKÖĞRETİM PROGRAMINA GİRMEYE HAK KAZANAN VE TA BARINMAK İSTEYEN(Hazırlık ve.sınıf Öğrencileri-) ADANA

Detaylı

Zeus tarafından yazıldı. Perşembe, 29 Aralık 2011 18:12 - Son Güncelleme Perşembe, 29 Aralık 2011 19:15

Zeus tarafından yazıldı. Perşembe, 29 Aralık 2011 18:12 - Son Güncelleme Perşembe, 29 Aralık 2011 19:15 Dış kuvvetler iç kuvvetler sonuşu oluşan yerşekillerinin son düzeltmelerinin yapıldığı kaynağını güneşten alan kuvvetlere denir. Dış kuvvetlerin etkisiyle yüksek yerler aşındırılmaktadır. Böylece yeryüzü

Detaylı

THY - Turkish Airlines / Turkish Cargo (4-11-2015)

THY - Turkish Airlines / Turkish Cargo (4-11-2015) N532CL A320-200 Hatay 2522 - TC-AKP A310-200 Pilot 352 - TC-AKV A310-200 Anil 390 - TC-JAA DC-9-10 Topkapı 47048 35 TC-JAB DC-9-30 Boğaziçi 45774 336 TC-JAC DC-9-30 Marmara 47213 358 TC-JAD DC-9-30 Anadolu

Detaylı

TÜVTURK ARAÇ MUAYENE RANDEVU ALINABİLEN İSTASYONLAR

TÜVTURK ARAÇ MUAYENE RANDEVU ALINABİLEN İSTASYONLAR TÜVTURK ARAÇ MUAYENE RANDEVU ALINABİLEN İSTASYONLAR Tüvturk Araç Muayene işleminin araç sahiplerine en az zaman kaybettirerek gerçkeleştirilmesi amaçlanarak kurulan araç muayene randevu sistemi yoğunluğu

Detaylı

TÜRKİYE'NİN COĞRAFÎ BÖLGELERİ

TÜRKİYE'NİN COĞRAFÎ BÖLGELERİ TÜRKİYE'NİN COĞRAFÎ BÖLGELERİ KARADENİZ BÖLGESİ Bölge, Türkiye nin kuzeyindedir. İsmini kuzeyindeki Karadeniz den alır. Bölge, doğuda Gürcistan sınırından başlayarak, batıda Sakarya Ovası ile Bilecik in

Detaylı

salınımlar yaparak akmasına. .denir.

salınımlar yaparak akmasına. .denir. ADI SOYADI: İÇ VE DIŞ KUVVETLER ÇALIŞMA KÂĞIDI 1. İç kuvvetler 4 gruba ayrılır. Bunlar.,.,. ve. 2. Esnek yapılı tabakalar yan basınçlara uğrayınca. sert yapılı tabakalar yan basınçlara uğrayınca. Olur.

Detaylı

Doðal Unsurlar I - Ýklimin Etkisi Doðal Unsurlar II - Yerþekillerinin Etkisi Dünya'nýn Þekli ve Sonuçlarý

Doðal Unsurlar I - Ýklimin Etkisi Doðal Unsurlar II - Yerþekillerinin Etkisi Dünya'nýn Þekli ve Sonuçlarý Ödev Tarihi :... Ödev Kontrol Tarihi :... Kontrol Eden :... LYS COĞRAFYA Ödev Kitapçığı 1 (TM-TS) Doðal Unsurlar - Ýklimin Etkisi Doðal Unsurlar - Yerþekillerinin Etkisi Dünya'nýn Þekli ve Sonuçlarý Adý

Detaylı

22/12/2011 tarihli ve 28150 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 29/11/2011 tarihli ve 2011/2474 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki LİSTE

22/12/2011 tarihli ve 28150 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 29/11/2011 tarihli ve 2011/2474 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki LİSTE 22/12/2011 tarihli ve 28150 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 29/11/2011 tarihli ve 2011/2474 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki S.NO 1 2 LİSTE BATI AKDENİZ GÜMRÜK VE TİCARET MÜDÜRLÜĞÜ (ANTALYA) 1 Antalya

Detaylı

Konu: Bölgeler Coğrafyası Özet-2

Konu: Bölgeler Coğrafyası Özet-2 AKDENİZ BÖLGESİ Tarımsal ürün çeşitliliği fazladır. Yüksek sıcaklık isteyen ürünler yetiştirilebilir. Yıl içinde aynı yerden birden fazla ürün alınabilir. Tarım ürünlerinin en erken olgunlaştığı Yer şekilleri:

Detaylı

Türkiye'nin Hidrografik Özellikleri

Türkiye'nin Hidrografik Özellikleri Türkiye'nin Hidrografik Özellikleri (Akarsular, Göller, Denizler ve Yeraltı Suları) Yazar Prof.Dr. Selâmi GÖZENÇ ÜNİTE 2 Amaçlar Bu üniteyi çalıştıktan sonra; Ülkemizin hidrografyası hakkında bilgi sahibi

Detaylı

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER CO RAFYA TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER ÖRNEK 1 : 1990 nüfus say m na göre nüfus yo unluklar Türkiye ortalamas n n alt nda olan afla daki illerin hangisinde, nüfus yo unlu unun azl yüzey flekillerinin

Detaylı

BÖLGEMĐZĐ TANIYALIM Doğal unsurlar Harita nedir?

BÖLGEMĐZĐ TANIYALIM Doğal unsurlar Harita nedir? BÖLGEMĐZĐ TANIYALIM Doğal unsurlar Doğada kendiliğinden bulunan unsurlara doğal unsur denir. Yaşadığımız çevredeki dağlar, akarsular, ovalar, goller, denirler, bitkiler, hayvanlar; sıcaklık, yağmur, rüzgâr

Detaylı

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK İKLİM ELEMANLARI Bir yerin iklimini oluşturan sıcaklık, basınç, rüzgâr, nem ve yağış gibi olayların tümüne iklim elemanları denir. Bu elemanların yeryüzüne dağılışını etkileyen enlem, yer şekilleri, yükselti,

Detaylı

Coğrafyacının Özel Sorularının Çözümleri

Coğrafyacının Özel Sorularının Çözümleri LİSANS Coğrafyacının Özel Sorularının Çözümleri Bu soruları görün, KPSS sorununu çözün... İÇİNDEKİLER Türkiye'nin Coğrafi Konumu... Türkiye'nin Yer Şekilleri... Türkiye'nin İklimi... Türkiye'de Toprak,

Detaylı

FARABİ KURUM KODLARI

FARABİ KURUM KODLARI FARABİ KURUM KODLARI İstanbul 1. Boğaziçi D34-FARABİ-01 2. Galatasaray D34-FARABİ-02 3. İstanbul Teknik D34-FARABİ-03 Eskişehir 1. Anadolu D26-FARABİ-01 2. Eskişehir Osmangazi D26-FARABİ-02 Konya 1. Selçuk

Detaylı

TÜRKİYE'NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ VE COĞRAFİ KONUMU

TÜRKİYE'NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ VE COĞRAFİ KONUMU TÜRKİYE'NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ VE COĞRAFİ KONUMU Bölgelerimiz ve en kalabalık bölümlerinin eşleştirilmesi: İç Anadolu- Yukarı Sakarya Bölümü, Karadeniz - Doğu Karadeniz kıyıları, Ege-Kıyı ovaları, Marmara

Detaylı

Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler

Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler 1. Bölge: Ankara, Antalya, Bursa, Eskişehir, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Muğla 2. Bölge: Adana, Aydın, Bolu, Çanakkale (Bozcaada ve Gökçeada İlçeleri Hariç), Denizli,

Detaylı

JEOMORFOLOJİ DIŞ KUVVETLER

JEOMORFOLOJİ DIŞ KUVVETLER JEOMORFOLOJİ (YER ŞEKLİ BİLİMİ) DIŞ KUVVETLER AKARSU TOPOĞRAFYASI AKARSU Yeryüzünün şekillenmesinde en etkili dış kuvvettir. Akarsuyun doğduğu yere kaynak, denize, göle veya okyanusa döküldüğü yere ağız

Detaylı

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Magmatik (Püskürük) Kayaçlar Ýç püskürük Yer kabuðunu oluþturan kayaçlarýn tümünün kökeni magmatikdir. Magma kökenli kayaçlar dýþ kuvvetlerinin etkisiyle parçalara ayrýlýp, yeryüzünün çukur yerlerinde

Detaylı

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi KİMLİK KARTI Başkent: Roma Yüz Ölçümü: 301.225 km 2 Nüfusu: 60.300.000 (2010) Resmi Dili: İtalyanca Dini: Hristiyanlık Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 29.500 $ Şehir Nüfus Oranı: %79 Ekonomik Faal Nüfus

Detaylı

2. TAFONİ Kayaçların sular tarafından çözünen kısımları rüzgar tarafından aşındırılır. Böylece kayaç içinde kavuklar meydana gelir.

2. TAFONİ Kayaçların sular tarafından çözünen kısımları rüzgar tarafından aşındırılır. Böylece kayaç içinde kavuklar meydana gelir. GÜNEŞ'TEN GELEN GÜÇ: DIŞ KUVVETLER Dış kuvvetlerin etki alanını iklim belirler. Başlıcaları rüzgârlar, akarsular, yer altı suları, buzullar, dalgalar ve akıntılardır. A. RÜZGARLARIN OLUŞTURDUĞU ŞEKİLLER

Detaylı

AKÇADAĞ KEPEZ LİSESİ-HACI OSMAN DERELİ-COĞRAFYA ÖĞRETMENİ İKLİM TİPLERİ

AKÇADAĞ KEPEZ LİSESİ-HACI OSMAN DERELİ-COĞRAFYA ÖĞRETMENİ İKLİM TİPLERİ AKÇADAĞ KEPEZ LİSESİ-HACI OSMAN DERELİ-COĞRAFYA ÖĞRETMENİ İKLİM TİPLERİ İklim Tipleri Dünya da İklim ve Doğal Bitki Örtüsü Dünya da Görülen İklim Tipleri Bir yerde benzer sıcaklık, basınç, rüzgar, nemlilik

Detaylı

DERECELERE GÖRE MÜNHAL KADROLAR THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 1 1 THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 1 1 THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 1 1 2 10 13 1 28 THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 5 6 11

DERECELERE GÖRE MÜNHAL KADROLAR THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 1 1 THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 1 1 THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 1 1 2 10 13 1 28 THS ÇÖZÜMLEYİCİ 6540 5 6 11 MERKEZ TEŞKİLATI BOŞ LARINI GÖSTERİR TABLO İLİ İLÇESİ KURUM KURUMU SINIFI UNVAN DERECELERE GÖRE MÜNHAL LAR 1 2 3 4 5 6 7 8 9 BAKANLIK MERKEZ TEŞKİLATI 214816 HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ AHM AVUKAT 5935 1 3 3 2 5

Detaylı

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ TOPOĞRAFYA, YÜKSELTİ VE RÖLİYEF Yeryüzünü şekillendiren değişik yüksekliklere topoğrafya denir. Topoğrafyayı oluşturan şekillerin deniz seviyesine göre yüksekliklerine

Detaylı

PROGRAM KODU PROGRAM AÇIKLAMASI

PROGRAM KODU PROGRAM AÇIKLAMASI ÜNİVERSİTE ADI İLİ TÜRÜ MESLEK YO ADI PROGRAM KODU PROGRAM AÇIKLAMASI ÖĞRENİM TÜRÜ OGR. SÜR. PUAN TÜRÜ Özel koşul ve Açıkla. GENEL YERLEŞ KONTE EN NJAN 2013 MİN.PUAN HANGİ PUAN İLE ALIM YAPILMIŞ Karabük

Detaylı

MARMARA BÖLGESi. IRMAK CANSEVEN SOSYAL BiLGiLER ÖDEVi 5/L 1132

MARMARA BÖLGESi. IRMAK CANSEVEN SOSYAL BiLGiLER ÖDEVi 5/L 1132 MARMARA BÖLGESi IRMAK CANSEVEN SOSYAL BiLGiLER ÖDEVi 5/L 1132 COĞRAFİ KONUMU Marmara Bölgesi ülkemizin kuzeybatı köşesinde yer alır. Ülke yüz ölçümünün %8,5'i ile altıncı büyük bölgemizdir. Yaklaşık olarak

Detaylı

EKPSS-2014/2 Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin En Küçük ve En Büyük Puanlar (Ortaöğretim)

EKPSS-2014/2 Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin En Küçük ve En Büyük Puanlar (Ortaöğretim) 110050001 AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ HİZMETLİ (AĞRI / MERKEZ - Merkez) 1 1 0 87,81939 87,81939 110110001 ANKARA ÜNİVERSİTESİ TEKNİSYEN (ANKARA / MERKEZ - Merkez) 1 1 0 86,22335 86,22335 110140001

Detaylı

YGS SINAV SONUCUNA GÖRE ÖĞRENCİ ALAN 4 YILLIK ÜNİVERSİTELER

YGS SINAV SONUCUNA GÖRE ÖĞRENCİ ALAN 4 YILLIK ÜNİVERSİTELER YGS SINAV SONUCUNA GÖRE ÖĞRENCİ ALAN 4 YILLIK ÜNİVERSİTELER 2012 Konte Taban Program Adı Açıklama Üniversite Şehir Üniversite Puan Türü Türü njan Puan Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği Abant

Detaylı

MARMARA VE EGE BÖLGESİ

MARMARA VE EGE BÖLGESİ BÖLGELER KONUŞUYOR Yurdumuzda 7 coğrafi bölge vardır. Bu bölgelerin genel özellikleri aşağıda verilmiştir. Lütfen önce dikkatlice okuyup daha sonra deftere yazınız. KARADENİZ BÖLGESİ: Ben Karadeniz Bölgesi

Detaylı

DOĞADAKİ ÜÇ UNSUR; SULAR. Veli&Sümeyra YILMAZ

DOĞADAKİ ÜÇ UNSUR; SULAR. Veli&Sümeyra YILMAZ DOĞADAKİ ÜÇ UNSUR; SULAR 1 2 3 4 Dünyadaki Su Tatlı Su Tatlı Yüzey Suları 5 Su ihtiyacının karşılanması için alınabilecek önemler: a) Baraj yapma b) Suların kirlenmesini engelleme c) Her alanda su tüketiminde

Detaylı

K U R U L K A R A R I Karar No: 2931-1 Karar Tarihi: 16/12/2010

K U R U L K A R A R I Karar No: 2931-1 Karar Tarihi: 16/12/2010 Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: Karar No: 2931-1 Karar Tarihi: 16/12/2010 1. Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu nun 16/12/2010 tarihli toplantısında, Adana Hacı Sabancı Organize Sanayi Bölgesi Tüzel

Detaylı

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız.

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız. TABLO ÜNİVERSİTE Tür ŞEHİR FAKÜLTE/YÜKSOKUL PROGRAM ADI AÇIKLAMA DİL 4 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ Devlet ADANA Ziraat Fak. Bahçe Bitkileri MF-2 280,446 255,689 47 192.000 4 ANKARA ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA

Detaylı

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Doðal Sistemler ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR...12 Ölçme ve Deðerlendirme...14 Kazaným Deðerlendirme Testi...16 Ünite Deðerlendirme Testi...18 Doðal Sistemler ÜNÝTE - 2 LEVHA

Detaylı

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü 15.09.2015 / 10526123 DAĞITIM YERLERİNE

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü 15.09.2015 / 10526123 DAĞITIM YERLERİNE Sayı :73421605/166.01 Konu :Gürbulak Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü'nün Faaliyete Geçmesi T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü 15.09.2015 / 10526123 DAĞITIM YERLERİNE

Detaylı

BÖLÜM -VI- BÖLGESEL AZALTMA KATSAYILARI (BK)

BÖLÜM -VI- BÖLGESEL AZALTMA KATSAYILARI (BK) BÖLÜM -VI- BÖLGESEL AZALTMA KATSAYILARI (BK) 97 98 Elektrik, Elektronik, Bilgisayar ve Biyomedikal Mühendisliği Hizmetleri BÖLGESEL AZALTMA KATSAYILARI (BK) 2011 yılı içinde uygulanacak olan tüm en az

Detaylı

1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir?

1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir? Soru - Yanýt 15 1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir? Yanýt: Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere kayaç denir.

Detaylı

JEOLOJİ İÇ KUVVETLER

JEOLOJİ İÇ KUVVETLER JEOLOJİ İÇ KUVVETLER Enerjisini yerin içindeki mağmadan alan güçlere iç kuvvetler denir. İç kuvvetlerin etkisiyle orojenez, epirojenez, volkanizma ve depremler meydana gelir. İç kuvvetlerin oluşturduğu

Detaylı

İLLERE GÖRE NÜFUS KÜTÜKLERİNE KAYITLI EN ÇOK KULLANILAN 5 KADIN VE ERKEK ADI

İLLERE GÖRE NÜFUS KÜTÜKLERİNE KAYITLI EN ÇOK KULLANILAN 5 KADIN VE ERKEK ADI İLLERE GÖRE NÜFUS KÜTÜKLERİNE KAYITLI EN ÇOK KULLANILAN 5 KADIN VE ERKEK ADI İL KADIN ADI ERKEK ADI ADANA ADIYAMAN AFYONKARAHİSAR AKSARAY SULTAN SULTAN İBRAHİM RAMAZAN 1/17 2/17 AMASYA ANKARA ANTALYA ARDAHAN

Detaylı

TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA

TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA 6.3.2.4. Akdeniz Bölgesinde Tarımsal Ormancılık Uygulamaları ve Potansiyeli Bölgenin Genel Özellikleri: Akdeniz kıyıları boyunca uzanan Toros

Detaylı

KPSS 2008 GK (31) G.K. SORU BANK. / 408. SAYFA / 10. SORU KONU ANLATIM SAYFA 19 / 3. SORU

KPSS 2008 GK (31) G.K. SORU BANK. / 408. SAYFA / 10. SORU KONU ANLATIM SAYFA 19 / 3. SORU KPSS 2008 GK (31) G.K. SORU BANK. / 408. SAYFA / 10. SORU 31. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye nin Kuzey Yarım Küre de yer aldığının bir göstergesi olamaz? A) Akdeniz Bölgesi ndeki akarsuların kuzeyden

Detaylı

İl İl Türkiye'de Çıkarılan Madenler

İl İl Türkiye'de Çıkarılan Madenler On5yirmi5.com İl İl Türkiye'de Çıkarılan Madenler İllere göre ülkemizde çıkarılan önemli madenler şöyle... Yayın Tarihi : 2 Mayıs 2013 Perşembe (oluşturma : 6/22/2016) Yerkabuğunun farklı derinliklerinden

Detaylı

TÜRKİYE NİN YERŞEKİLLERİ ve İKLİMİ. 18. Hafta ( 12-16 Ocak ) Hoş Geldiniz

TÜRKİYE NİN YERŞEKİLLERİ ve İKLİMİ. 18. Hafta ( 12-16 Ocak ) Hoş Geldiniz TÜRKİYE NİN YERŞEKİLLERİ ve İKLİMİ 18. Hafta ( 12-16 Ocak ) Hoş Geldiniz 6 Merhabalar. Akıllı Tahta uyumlu slaytlarımız güncel bir şekilde sevgili meslektaşlarımızın hizmetine sunulmuştur. Animasyonlu

Detaylı

Adana İl Müdürlüğü Aladağ İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü Feke İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü İmamoğlu İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü

Adana İl Müdürlüğü Aladağ İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü Feke İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü İmamoğlu İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü Adana İl Müdürlüğü Aladağ İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü Feke İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü İmamoğlu İlçe Müdürlüğü 1 Adana İl Müdürlüğü Saimbeyli İlçe Müdürlüğü 1 Afyonkarahisar İl Müdürlüğü

Detaylı

16-20 EYLÜL 2013 TARİHLERİNDE KAYIT YAPTIRABİLECEK YEDEK ÖĞRENCİ SAYILARI

16-20 EYLÜL 2013 TARİHLERİNDE KAYIT YAPTIRABİLECEK YEDEK ÖĞRENCİ SAYILARI 16-20 EYLÜL 2013 TARİHLERİNDE KAYIT YAPTIRABİLECEK YEDEK ÖĞRENCİ SAYILARI İL İLÇE YURDUN ADI STANDART ADANA MERKEZ GENEL YURT TOPLAMI 135-178 184-294 63-101 45-81 ÜCRETİ FARKLI YURT TOPLAMI 11-20 22-42

Detaylı

1 of 10 EN KÜÇÜK PUAN POZİSYON KODU BOŞ KONT.

1 of 10 EN KÜÇÜK PUAN POZİSYON KODU BOŞ KONT. KURUM ADI KADRO ADI 1241011 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK TEKNİSYENİ BOLU MERKEZ Merkez 2 0 88,10220 88,56604 1241013 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK TEKNİSYENİ BOLU MERKEZ Merkez 1 0 85,43244

Detaylı

Türkiyede Bölgelere Göre Yetişen Ürünler

Türkiyede Bölgelere Göre Yetişen Ürünler On5yirmi5.com Türkiyede Bölgelere Göre Yetişen Ürünler Ülkemizde yetişen başlıca ürünler. Yayın Tarihi : 24 Nisan 2012 Salı (oluşturma : 10/21/2015) TAHILLAR Buğday:İlk yetişme döneminde (ilkbaharda) yağış

Detaylı

Yağış bir yerdeki bitki yoğunluğunu yani bitkilerin ot, çalı veya ağaç olmasını ve bunların miktarının az ya da çok olmasını belirler.

Yağış bir yerdeki bitki yoğunluğunu yani bitkilerin ot, çalı veya ağaç olmasını ve bunların miktarının az ya da çok olmasını belirler. DÜNYAYI KAPLAYAN ÖRTÜ :BİTKİLER Yeryüzünde Bitki Örtüsünün Dağılışını Etkileyen Faktörler 1-İklimin Etkisi a)yağış Faktörü: Yağış bir yerdeki bitki yoğunluğunu yani bitkilerin ot, çalı veya ağaç olmasını

Detaylı

Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi

Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi Yrd. Doç. Dr. Burhan ÜNAL Bozok Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Yozgat Su, tüm canlılar için bir ihtiyaçtır. Su Kaynaklarının

Detaylı

OTO KALORİFER PETEK TEMİZLİĞİ - VİDEO

OTO KALORİFER PETEK TEMİZLİĞİ - VİDEO OTO KALORİFER PETEK TEMİZLİĞİ - VİDEO Oto Kalorifer Peteği Temizleme Makinası, Araç Kalorifer Petek Temizliği Cihazı. kalorifer peteği nasıl temizlenir, kalorifer peteği temizleme fiyatları, kalorifer

Detaylı

SAĞLIK MESLEK LİSESİ MEZUNLARININ SINAVSIZ GEÇİŞ YAPABİLECEĞİ ÖNLİSANS PROGRAMLARI ( PUANLARI VE PUAN TÜRLERİNİ DİKKATE ALMAYINIZ ) Program Adı

SAĞLIK MESLEK LİSESİ MEZUNLARININ SINAVSIZ GEÇİŞ YAPABİLECEĞİ ÖNLİSANS PROGRAMLARI ( PUANLARI VE PUAN TÜRLERİNİ DİKKATE ALMAYINIZ ) Program Adı SAĞLIK MESLEK LİSESİ MEZUNLARININ SINAVSIZ GEÇİŞ YAPABİLECEĞİ ÖNLİSANS PROGRAMLARI ( PUANLARI VE PUAN TÜRLERİNİ DİKKATE ALMAYINIZ ) Program Adı Puan Genel Yerleşen Türü Kontenjan Aday Sayısı Min Puan Mesleki

Detaylı

KURUM ADI KADRO ADI KONT.

KURUM ADI KADRO ADI KONT. KURUM ADI KADRO ADI 210010893 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ HEMŞİRE (BOLU MERKEZ Merkez) 1 0 72,84770 72,84770 210011557 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ MEMUR (BOLU MERKEZ Merkez) 4 0 84,35911 84,61694

Detaylı

İTHAL VE İHRAÇ EDİLECEK GIDALARIN GİRİŞ VE ÇIKIŞ KAPILARININ TESPİT VE İLANINA DAİR TEBLİĞ

İTHAL VE İHRAÇ EDİLECEK GIDALARIN GİRİŞ VE ÇIKIŞ KAPILARININ TESPİT VE İLANINA DAİR TEBLİĞ İTHAL VE İHRAÇ EDİLECEK GIDALARIN GİRİŞ VE ÇIKIŞ KAPILARININ TESPİT VE İLANINA DAİR TEBLİĞ Yayımlandığı R.Gazete: 01.03.2001-24333 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı; İthal ve ihraç edilecek gıdaların kontrolü

Detaylı

TIP FAKÜLTESİ - Tıp Lisans Programı Sıra No Üniversite Program Puan T. Kont. Taban Tavan 1 İstanbul Üniversitesi Tıp (İngilizce) Cerrahpaşa MF-3 77

TIP FAKÜLTESİ - Tıp Lisans Programı Sıra No Üniversite Program Puan T. Kont. Taban Tavan 1 İstanbul Üniversitesi Tıp (İngilizce) Cerrahpaşa MF-3 77 TIP FAKÜLTESİ - Tıp Lisans Programı Sıra No Üniversite Program Puan T. Kont. Taban Tavan 1 İstanbul Üniversitesi Tıp (İngilizce) Cerrahpaşa MF-3 77 526,60898 572,2366 2 Hacettepe Üniversitesi (Ankara)

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Rapor Özet Türkiye genelinde il merkezlerinin içmesuyu durumu

İÇİNDEKİLER. Rapor Özet Türkiye genelinde il merkezlerinin içmesuyu durumu İÇİNDEKİLER Rapor Özet Türkiye genelinde il merkezlerinin içmesuyu durumu Çizelge 1 Türkiye genelinde il merkezlerinin su ihtiyaçları ve ihtiyaçların karşılanma durumu icmali Çizelge 2. 2013-2015 yılları

Detaylı

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız.

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız. TABLO ÜNİVERSİTE Tür ŞEHİR FAKÜLTE/YÜKSOKUL PROGRAM ADI AÇIKLAMA DİL 4 BAKÜ DEVLET ÜNİVERSİTESİ YDevlet BAKU Filoloji Fak. Azerbaycan Dili ve Edebiyatı TS-2 273,082 232,896 10 301.000 4 BAKÜ SLAVYAN ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

1 / 21 KADRO KODU BOŞ EN KÜÇÜK EN BÜYÜK KURUM ADI KADRO ADI KONT.

1 / 21 KADRO KODU BOŞ EN KÜÇÜK EN BÜYÜK KURUM ADI KADRO ADI KONT. 110010001 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ TEKNİSYEN (BOLU MERKEZ Merkez) 1 0 84,54093 84,54093 110140001 ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK TEKNİSYENİ (ERZURUM MERKEZ Merkez) 7 0 78,00955 78,32632 110180001 BAYBURT

Detaylı

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız.

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız. TABLO ÜNİVERSİTE Tür ŞEHİR FAKÜLTE/YÜKSOKUL PROGRAM ADI AÇIKLAMA DİL 3A GAZİ ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA Adalet MYO Adalet YGS-3 388,141 427,210 50 3A AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ Devlet ANTALYA Adalet MYO Adalet

Detaylı

Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Taşra Teşkilatı Yeni Gümrük Kodları Hakkında Duyuru

Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Taşra Teşkilatı Yeni Gümrük Kodları Hakkında Duyuru Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Taşra Teşkilatı Yeni Gümrük Kodları Hakkında Duyuru ESKİ YAPILANMA (GÜMRÜK VE MUHAFAZA, TASFİYE İŞLETME BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ) ESKİ KOD YENİ YAPILANMA (GÜMRÜK VE TİCARET BÖLGE

Detaylı

KURUM ADI KADRO ADI KONT.

KURUM ADI KADRO ADI KONT. KURUM ADI KADRO ADI 310010002 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ MEMUR (BOLU MERKEZ Merkez) 1 0 67,37392 67,37392 310040001 AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FİZYOTERAPİST (AFYONKARAHİSAR MERKEZ Merkez) 1 0 77,44521

Detaylı

2015BAŞARISIRALARIDEĞİŞİMİTAHMİNLERİ

2015BAŞARISIRALARIDEĞİŞİMİTAHMİNLERİ 2015BAŞARISIRALARIDEĞİŞİMİTAHMİNLERİ YÖNTEM Buçalışma,DoğruTercihAnalizEkibitarafındanhazırlanmışveKariyerPlanlamaDerneğiÜyelerilebirlikteyorumlanmıştır. Geçtiğimizyılardakontenjanartışveazalmalarınabakıldığında,çoğunluklaazalmanınbaşarısırasınınyükselmesine,artışlarındabaşarısırasındadüşüşe

Detaylı

8. Ünite Yeryüzünde Yaşam

8. Ünite Yeryüzünde Yaşam 8. Ünite Yeryüzünde Yaşam 381 Yer kabuðu Nelerden Oluþur? Milyarca yýl önce Dünya, ekseni etrafýnda dönen, erimiþ ve gaz hâlinde bulunan maddelerden oluþmuþtu. Zamanla dýþtan içe doðru soðuyarak yer kabuðu

Detaylı

İL ADI UNVAN KODU UNVAN ADI BRANŞ KODU BRANŞ ADI PLANLANAN SAYI ÖĞRENİM DÜZEYİ

İL ADI UNVAN KODU UNVAN ADI BRANŞ KODU BRANŞ ADI PLANLANAN SAYI ÖĞRENİM DÜZEYİ ADANA 8140 BİYOLOG 0 1 LİSANS ADANA 8315 ÇOCUK GELİŞİMCİSİ 0 1 LİSANS ADANA 8225 DİYETİSYEN 0 1 LİSANS ADANA 8155 PSİKOLOG 0 1 LİSANS ADANA 8410 SAĞLIK MEMURU 6000 ÇEVRE SAĞLIĞI 4 LİSE ADANA 8410 SAĞLIK

Detaylı

R.G.Tarih: 10.05.2005 R.G.Sayı: 25811

R.G.Tarih: 10.05.2005 R.G.Sayı: 25811 Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik Ekinde Yer Alan Özürlü Sağlık Kurulu Raporu Vermeye Yetkili Sağlık Kuruluşları Listesinin Yeniden Düzenlenmesine İlişkin Tebliğ R.G.Tarih:

Detaylı

KPSS GENEL KÜLTÜR: Coğrafya

KPSS GENEL KÜLTÜR: Coğrafya Cophright: Bu dökümanın tüm hakları Filozof Akademi Bilişim Yayıncılık Danışmanlık ve Turizm San. Tic. Ltd. Şti. ne aittir. Kurumun yazılı izni olmadan ticari kullanımı yasaktır. Ancak bireysel kullanıma

Detaylı

Coğrafi Bilinç (Yerel, Ulusal, Kültürel)

Coğrafi Bilinç (Yerel, Ulusal, Kültürel) 1 9.SINIF COĞRAFYA DERSİ KAVRAM HARİTALARI DOĞA Su, İklim, Yer şekli, Bitki, Toprak Karşılıklı İlişki İNSAN Nüfus, Yerleşme, Kültür, Ekonomi, Politika Coğrafi Bilinç (Yerel, Ulusal, Kültürel) Sahiplenecek

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

LİSTE - II TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU - TAŞRA

LİSTE - II TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU - TAŞRA YER DEĞİŞİKLİĞİ BAŞVURULARI İÇİN İLAN EDİLEN LİSTESİ 1 ADANA BİYOLOG GENEL BÜTÇE 1 1 ADANA EBE GENEL BÜTÇE 6 1 ADANA HEMŞİRE GENEL BÜTÇE 2 1 ADANA SAĞLIK MEMURU ÇEVRE SAĞLIĞI TEKNİSYENİ GENEL BÜTÇE 1 1

Detaylı

EĞİTİM BİLİMLERİ MERKEZİ www.izmirkpsskursu.net 0 232 445 21 25

EĞİTİM BİLİMLERİ MERKEZİ www.izmirkpsskursu.net 0 232 445 21 25 EĞİTİM BİLİMLERİ MERKEZİ 0 232 445 21 25 1 2 1. Bölüm. YERĠN ġeklġ, BOYUTLARI VE TÜRKĠYE'NĠN DÜNYA ÜZERĠNDEKĠ KONUMU YERĠN ġeklġ VE BOYUTLARI Dünyamız ekvatorda şişkin, kutuplarda basıktır. Dünya'nın bu

Detaylı

DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 21 Yılı İklim Verilerinin Değerlendirmesi Zirai Meteoroloji ve İklim Rasatları Dairesi Başkanlığı Ocak 211, ANKARA Özet 21 yılı sıcaklıkları normallerinin 2,39

Detaylı

COĞRAFYA SORU BANKASI KPSS KPSS. Genel Yetenek Genel Kültür. Eğitimde. Lise ve Ön Lisans Adayları İçin

COĞRAFYA SORU BANKASI KPSS KPSS. Genel Yetenek Genel Kültür. Eğitimde. Lise ve Ön Lisans Adayları İçin KPSS Genel Yetenek Genel Kültür Lise ve Ön Lisans Adayları İçin COĞRAFYA KPSS 2016 Pegem Akademi Sınav Komisyonu; 2014 KPSS ye Pegem Yayınları ile hazırlanan adayların, 100'ün üzerinde soruyu kolaylıkla

Detaylı

1 of 62 EN KÜÇÜK PUAN EN BÜYÜK PUAN BOŞ KONT. POZİSYON KODU KURUM ADI KADRO ADI KONT.

1 of 62 EN KÜÇÜK PUAN EN BÜYÜK PUAN BOŞ KONT. POZİSYON KODU KURUM ADI KADRO ADI KONT. KURUM ADI KADRO ADI 2212021 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ AŞÇI BOLU Merkez 1 0 79,815 79,815 2212023 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ LABORANT BOLU Merkez 1 0 84,459 84,459 2212025 ABANT İZZET BAYSAL

Detaylı

Iftardan Sahura Lezzetle Afiyetle

Iftardan Sahura Lezzetle Afiyetle ACIPAYAM 0 0 TESİ TESİ TESİ TESİ İMSAKİYESİ BAYRAM NAMAZI 0: Bu imsakiye Denizli Müftülüğünce, Acıpayam arzına göre hazırlanmıştır. Not: Temmuz Çarşamba yı Temmuz Perşembe ye bağlayan gece Kadir Gecesi

Detaylı

KPSS 2011/1 MERKEZİ YERLEŞTİRMEDEKİ EN KÜÇÜK VE EN BÜYÜK PUANLAR (LİSANS) (YERLEŞTİRME TARİHİ 07.07.2011)

KPSS 2011/1 MERKEZİ YERLEŞTİRMEDEKİ EN KÜÇÜK VE EN BÜYÜK PUANLAR (LİSANS) (YERLEŞTİRME TARİHİ 07.07.2011) 3111223 1 0 82,064 82,064 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ AVUKAT (BOLU Merkez) 3111225 1 0 82,763 82,763 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR İŞLETMENİ (BOLU Merkez) 3111227 1 0 80,763 80,763 ABANT

Detaylı

TEŞVİK BÖLGESİ BEDELSİZ ARSA İNDİRİMİ SIRA NO İL OSB ADI

TEŞVİK BÖLGESİ BEDELSİZ ARSA İNDİRİMİ SIRA NO İL OSB ADI ADANA ADANA HACI SABANCI 2 50% 1 2 ADANA ADANA KOZAN OSB 2 60% 3 ADIYAMAN ADIYAMAN 3 70% 4 ADIYAMAN ADIYAMAN BESNİ 3 90% 5 ADIYAMAN ADIYAMAN GÖLBAŞI 3 90% 6 ADIYAMAN ADIYAMAN KAHTA 3 90% 7 AFYONKARAHİSAR

Detaylı

Büyük İklim Tipleri. Ata Yavuzer 9- A Coğrafya Performans Ödevi. Bu çalışma Bilgi ve İletişim Teknolojileri dersinde hazırlanmıştır.

Büyük İklim Tipleri. Ata Yavuzer 9- A Coğrafya Performans Ödevi. Bu çalışma Bilgi ve İletişim Teknolojileri dersinde hazırlanmıştır. Büyük İklim Tipleri Ata Yavuzer 9- A Coğrafya Performans Ödevi Hisar Okulları İçindekiler Büyük İklim Tipleri... 3 Ekvatoral İklim... 3 Görüldüğü Bölgeler... 3 Endonezya:... 4 Kongo:... 4 Tropikal İklim:...

Detaylı

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU AKÇAKALE KÖYÜ (MERKEZ/GÜMÜŞHANE) 128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU 2016 AKÇAKALE KÖYÜ-MERKEZ/GÜMÜŞHANE 128 ADA 27 VE 32 NUMARALI PARSELLERE

Detaylı

VERGİ BİRİMLERİ. Taşra Teşkilatındaki Birimlerin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu

VERGİ BİRİMLERİ. Taşra Teşkilatındaki Birimlerin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu VERGİ BİRİMLERİ Taşra Teşkilatındaki Birimlerin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu 2. Vergi Birimleri. 2.1. Vergi Birimlerinin Yıllar İtibariyle Sayısal Durumu Birimin Adı 31/12/1996 31/12/1997 31/12/1998

Detaylı

ÜNİTE I TÜRKİYE NİN COĞRAFİ KONUMU. A. Türkiye nin Matematik ( Mutlak ) Konum Özellikleri

ÜNİTE I TÜRKİYE NİN COĞRAFİ KONUMU. A. Türkiye nin Matematik ( Mutlak ) Konum Özellikleri ÜNİTE I TÜRKİYE NİN COĞRAFİ KONUMU A. Türkiye nin Matematik ( Mutlak ) Konum Özellikleri UYARI! Orta Kuşakta yer almamızın yukarıda verilen sonuçlarından son maddedeki ifadede dikkat edilmesi gereken özellik

Detaylı

Dünya üzerindeki herhangi bir yerde Güneş in tam tepe noktasında olduğu an saat 12.00 kabul edilir. Buna göre ayarlanan saate yerel saat denir.

Dünya üzerindeki herhangi bir yerde Güneş in tam tepe noktasında olduğu an saat 12.00 kabul edilir. Buna göre ayarlanan saate yerel saat denir. Mart 30, 2013 Yerel Saat Dünya üzerindeki herhangi bir yerde Güneş in tam tepe noktasında olduğu an saat 12.00 kabul edilir. Buna göre ayarlanan saate yerel saat denir. Yerel saat doğuda ileri, badda geridir.

Detaylı

KURUM ADI KADRO ADI KONT.

KURUM ADI KADRO ADI KONT. . KPSS-2014/2 310020001 ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ Memur (ADIYAMAN MERKEZ Merkez) 1 0 86,13395 86,13395 310020003 ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ Memur (ADIYAMAN MERKEZ Merkez) 1 0 87,43649 87,43649 310020005 ADIYAMAN

Detaylı

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız.

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız. 4 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA Fen Fak. Aktüerya Bilimleri MF-1 411,216 337,320 72 66.100 4 ANKARA ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA Fen Fak. Astronomi ve Uzay Bilimleri MF-1 241,591 197,251 72 315.000

Detaylı