KASTAMONU İLİ TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİNDE TARIM SİGORTALARI UYGULAMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. Özlem ALAY

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KASTAMONU İLİ TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİNDE TARIM SİGORTALARI UYGULAMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. Özlem ALAY"

Transkript

1 KASTAMONU İLİ TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİNDE TARIM SİGORTALARI UYGULAMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Özlem ALAY Yüksek Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Doç. Dr. Murat SAYILI 2012 Her Hakkı Saklıdır

2 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ TARIM EKONOMİSİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ KASTAMONU İLİ TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİNDE TARIM SİGORTALARI UYGULAMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Özlem ALAY TOKAT 2012 Her Hakkı Saklıdır

3

4

5 ÖZET Yüksek Lisans Tezi KASTAMONU ĠLĠ TARIM KREDĠ KOOPERATĠFLERĠNDE TARIM SĠGORTALARI UYGULAMALARININ DEĞERLENDĠRĠLMESĠ Özlem ALAY GaziosmanpaĢa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı DanıĢman: Doç. Dr. Murat SAYILI Bu çalıģmanın amacı Kastamonu Ġli genelinde bulun Tarım Kredi Kooperatiflerindeki tarım sigortası potansiyelini değerlendirmektir. AraĢtırmanın amacına ulaģmak için gibi il genelinde bulunan 14 adet Tarım Kredi Kooperatifi personeli ve 81 adet çiftçi ile anket çalıģması yapılmıģtır. Anket sonuçlarında elde edilen bulgulara göre Kooperatiflerde tarım sigortaları ile ilgili ayrı personel çalıģtırılmadığı, iģ yoğunluğunun fazla olması gibi nedenlerden dolayı personellerin çeģitli problemlerle karģılaģtıkları, ancak çiftçilerin sigorta konusunda kooperatifleri tercih ettikleri ve tarım sigortası yaptırma oranının yıllara göre artıģ gösterdiği tespit edilmiģtir. Anket çalıģmaları sonucu çiftçilerden elde edilen bilgilere göre pirim fiyatlarının yüksek olması, sigorta alıģkanlığının kazanılmaması, hasar bedelinin ödeneceği inancının oluģmamıģ olması, sigorta konusun da yeterli bilgiye sahip olmamaları gibi nedenlerden dolayı tarım sigortası yaptıramadıkları, tarım sigortası yaptırma durumunda ise, tarımsal girdi ve kredi ihtiyaçlarını Tarım Kredi Kooperatiflerinden karģılamaları, çalıģanlarla samimi olmaları, kooperatif merkezinin ikamet ettikleri yere yakın olmaları gibi benzer nedenlerden dolayı sigorta yaptırma durumunda öncelikli olarak Tarım Kredi Kooperatiflerini tercih ettikleri öğrenilmiģtir. 2012, 108 sayfa Anahtar kelimeler: Sigorta, Kooperatif, Tarım Kredi i

6 ABSTRACT M.Sc.Thesis EVALUATION OF AGRICULTURAL INSURANCE PRACTICES OF AGRICULTURAL CREDIT COOPERATIVES IN KASTAMONU PROVINCE OF TURKEY Özlem ALAY GaziosmanpaĢa University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Agricultural Economics Supervisor: Assoc. Prof. Dr. Murat SAYILI The aim of the present study was to evaluate the agricultural insurance potential of Agricultural Credit Cooperatives in Kastamonu province of Turkey. For this aim, a questionnaire was conducted over the personnel of 14 Agricultural Credit Cooperatives and 81 farmers in the province. Based on the findings from the questionnaire, there was no special personnel employed in cooperatives for agricultural insurance, and employees had various problems due to the reasons such as heavy work load. But it was also found that the farmers preferred cooperatives for agricultural insurance. Besides, it was revealed that the ratio of having an agricultural insurance was on increase year by year. Based on the data from the farmers obtained through the questionnaire, the farmers failed to have agricultural insurance because of the reasons such as high insurance premiums, lack of an insurance owning habit, belief that damages incurred would not be compensated, and lack of sufficient information about agricultural insurance. It was found out that the farmers who had insurance preferred Agricultural Credit Cooperatives because they obtained their agricultural inputs and credits from these cooperatives, they had close relationships with the personnel of these cooperatives, and these cooperatives were located in areas close to the farmers. 2012, 110 pages Keywords: Insurance, Cooperative, Agricultural credit ii

7 ÖNSÖZ Tarım sektörü, dünyanın diğer ülkelerinde olduğu gibi, Türkiye de de sosyo-ekonomik anlamda yüksek öneme sahip olup, milli gelir ve genel istihdam içerisindeki payı bakımından, stratejik sektörler arasındadır. Artan ülke nüfusunun dengeli ve yeterli beslenmesi de tarım sektörünün geliģimine bağlıdır. Ancak tarım sektörü kontrol edilemeyen çeģitli doğal risklerin etkisindedir. Be nedenle üstü açık fabrika olarak nitelendirilmektedir. ÇalıĢma Kastamonu Ġli Tarım Kredi Kooperatiflerinde tarım sigortaları uygulamalarını değerlendirmek ve bölgedeki tarım sigortası potansiyelini tespit etmek amacıyla yapılmıģtır. Bölgedeki 81 adet çiftçi ile anket çalıģması yapılarak hazırlanan bu çalıģma bölgede yapılmakta olan ve ileride yapılacak olan çalıģmalara ıģık tutacaktır. Yüksek Lisans eğitimim boyunca yardımlarını hiçbir zaman esirgemeyen Sayın DanıĢman Hocam Doç. Dr. Murat SAYILI ya, öğrencisi olmaktan daima mutluluk duyduğum Sayın Hocam Prof. Dr. Hüseyin ÖNEN e Kastamonu Ġli Tarım Kredi Kooperatifleri çalıģanlarına, Kastamonu Ġli Tarım Gıda ve Hayvancılık Ġl Müdürlüğü çalıģanlarına, anket sorularıma cevap veren değerli çiftçilerimize, çalıģmanın yürütülmesinde yardımcı olan hiçbir zaman desteklerini esirgemeyen aileme, her zaman yanımda olan çok değerli dostum Yelda YURDAKUL DEMĠRKAN a, değerli arkadaģlarım GülĢah AKARSU ve Nuray ÜSTÜNOL a, teģekkürlerimi sunarım. Özlem ALAY Eylül iii

8 İÇİNDEKİLER Sayfa ÖZET.. i ABSTRACT... ii ÖNSÖZ... iii ĠÇĠNDEKĠLER... iv ÇĠZELGELER DĠZĠNĠ..... v 1. GİRİŞ LİTERATÜR ÖZETLERİ MATERYAL VE YÖNTEM Materyal Yöntem Örnekleme Yöntemi Veri Toplama Yöntemi ARAŞTIRMA BÖLGESİNİN GENEL TANITIMI Konumu ve Doğal Yapısı Bitki Örtüsü Drenaj Yapısı Su Kaynakları ve Sulama Durumu Ġklim Nüfus, YerleĢim ve Tarım ĠĢletme Durumu Arazi Varlığı ve Arazinin Dağılım Durumu Toprak Yapısı Bitkisel ve Hayvansal Üretim Durumu Tabii Afetler ve Tarım Sigortaları Kastamonu Ġlinde Kooperatifçilik TÜRKİYE DE TARIMSAL KOOPERATİFÇİLİK VE TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİ Kooperatiflerin Tanımı Türkiye de Kooperatifçilik Hareketinin BaĢlangıcı Kooperatifçiliğin Türkiye deki Durumu ve GeliĢimi Planlı Dönem Öncesi ( ) Kooperatifçilik Hareketi Planlı Dönem Sonrası (1961 ve Sonrası) KooperatifleĢme Hareketi Kooperatifçilik Ġlkeleri Kooperatif ÇeĢitleri Tarımsal Amaçlı Kooperatiflerinin Yararları Tarımsal Amaçlı Kooperatifler Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Sulama Kooperatifi Su Ürünleri Kooperatifi Pancar Ekicileri Kooperatifi Tarım Kredi Kooperatifleri Tarım Kredi Kooperatiflerinin Önemi Tarım Kredi Kooperatiflerinin Sigortacılık Uygulamaları TÜRKİYE DE TARIM SİGORTALARI VE GELİŞİMİ iv

9 6.1. Tarım Sigortalarının Tanımı ve Önemi Tarım Sigortalarının Tarihi ve Türkiye de Tarım Sigortaları Uygulamaları Tarım Sigortalarından Üreticilerin Beklentileri ARAŞTIRMA BULGULARI VE TARTIŞMA Ġncelenen ĠĢletmelerde Ankete Katılan Çiftçilerin AraĢtırma Sonuçları AraĢtırma Yapılan Köyler ve Anket Sayıları Tarım Sigortası Yaptırma Durumunu Etkileyen Faktörlerin Ġncelenmesi Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Varlığı Ġncelenen ĠĢletmelerin Sermaye Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerde Net Gelir Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerde ĠĢletme Sahibi Ġle Ġlgili Bilgiler Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım DıĢı Faaliyetleri ve Ġkamet Ettikleri Yerlere Göre Ġncelenmesi Ġncelenen ĠĢletmelerde Sosyal Güvence Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerin Kitle ĠletiĢim Araçlarını Kullanma Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerin Sosyal Katılım ve Çevresel ĠliĢki Düzeyi Ġncelenen ĠĢletmelerin Köy Yönetiminde Görev Alma Durumu ve Çiftçi Örgütlerine Üyelik Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerin Üye Olunan Çitçi Örgütlerinin Yönetiminde Görev Alma Durumu, ÇalıĢmalarına Katılma ve Yararına ĠnanmaDurumu Ġncelenen ĠĢletmelerde GeliĢmiĢ Tarım Teknolojisini Benimseme ve Uygulama Düzeyi Ġncelenen ĠĢletmelerde Aile ġekli ve Ailedeki Otorite ġekli Ġncelenen ĠĢletmelerin DıĢ Kültüre Açılma Düzeyi Ġncelenen ĠĢletmelerin Resmi Kurumları Ziyaret Etme Sıklığı Ġncelenen ĠĢletmelerin Çevre Köyleri Ġl ve Ġlçe Merkezlerini Ziyaret Etme Sıklığı Ġncelenen ĠĢletmelerin Teknik Elemanlar Ġle GörüĢme Sıklığı ve yeri Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarımsal Konuları BaĢkalarına DanıĢma Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerin Sigorta Ġle Ġlgili Verdikleri Bilgiler Ġncelenen ĠĢletmelerin Son 3 Yılda KarĢılaĢtıkları En Önemli Riskler Ġncelenen ĠĢletmelere Göre Doğal Risklerden En Çok Etkilenen Üretim Dalları Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarımda KarĢılaĢılacak Risk ve Belirsizlikler Sonucu Gelirlerinin Olumsuz Etkilenmesi Durumuna KarĢı BaĢvurdukları Yöntemler Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortası Konusundaki Uygulamalardan Haberdar Olma Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerden Tarım Sigortası Yaptıranların Sigorta Yaptırdıkları Risk Türü Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortası Yaptırma ve Yaptırmama Nedenleri Ġncelenen ĠĢletmelerden Tarım Sigortası Yaptırmayanların Zarara Uğrama Durumu 76 v

10 Ġncelenen ĠĢletmelerden Tarım Sigortası Yaptırmayanların Sigorta Yaptıracakları ġartlar Ġncelenen ĠĢletmelerden Tarım Sigortası Yaptıranların Bunu Sürekli Yaptırıp Yaptırmayacakları ve Nedenleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Hayvancılık Faaliyeti Ġle Ġlgilenme ve Hayvan Sigortası Yaptırıp Yaptırmama Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerden Bitkisel Ürün Sigortasından Faydalananların Zarar Tazmin Durumları Ġncelenen ĠĢletmelerde Tarım Sigortası Yaptırıldığında Herhangi Bir Hasar Meydana Gelme ve Ödenen Hasar Bedelini Yeterli Bulma Durumu Ġncelenen ĠĢletmelere Göre Doğal Afet Zararlarının Bir Sonraki Üretim Dönemini Etkileme ġekli Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortasının Gereklilik Durumu Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen ĠĢletmelerden Bugüne Kadar Tarım Sigortası Yaptırmayanların Bundan Sonra Tarım Sigortası Yaptırma veya Yaptırmamayı Ġsteme Durumları ve Nedenleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortası Yaptırmak Ġstedikleri ġartlar Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortası Yapan ġirketler Hakkında Bilgi Sahibi Olma Durumları Ġncelenen ĠĢletmelerden Tarım Sigortası Yaptıranların Sigorta Yaptırdıkları ġirketi Tercih Nedenleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortalarının YaygınlaĢması Ġçin Yapılması Gerekenler Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Sigortalarının YaygınlaĢmama Nedenleri Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Bulunduğu Yerde Tarım Sigortasının Tanıtımı Ġle Ġlgili Bir Faaliyet Yapılıp Yapılmama Durumu Ġncelenen ĠĢletmelerin Bütün Tarım Kredilerinde Sigorta Yapılmasının Gerekliliği ve Faydaları Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Bütün Tarım Kredi Kooperatiflerinde Sigorta Yapılmasının Gerekliliği ve Faydaları Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen ĠĢletmelerin Tarım Kredi Kooperatifine Ortaklık Süreleri Ġncelenen iģletmelerin Tarım Kredi Kooperatiflerinin Sigorta Uygulamalarını Değerlendirme Durumları AraĢtırma Bölgesinde Bulunan Tarım Kredi Kooperatifleri Personelleri Ġle Yapılan Anket ÇalıĢması Sonuçları Ġncelenen Kooperatiflerin Ġsimleri ve KuruluĢ Tarihleri Ġncelenen Kooperatiflerin Köy ve Ortak Sayıları Ġncelenen Kooperatiflerdeki Personellerin Unvanlarına Göre Dağılımı Ġncelenen Kooperatiflerdeki Personellerin KiĢisel Bilgileri Ġncelenen Kooperatiflerin Sermaye Durumları Ġncelenen Kooperatiflerin Kullandırdıkları Kredinin Kaynağı ve Türleri Ġncelenen Kooperatiflerin Son 2 Yılda Kullandırdıkları Kredilerin Geri Dönme ları ve Kullandırdıkları Kredilerin Tahsilinde YaĢadıkları Problemler.. 94 vi

11 Ġncelenen Kooperatiflerin Kullandırdıkları Kredilerin Yeterlilik Durumu Ġncelenen Kooperatiflerin Tarım Kesimindeki Hareketlilikte Pay Alma Durumları Ġncelenen Kooperatiflerin Tarım Kredi Kooperatiflerine Uygulanan Tarımsal Kredi Limitlerinin Yeterliliği Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Kurum Ġçi Eğitimlerin Yeterliliği Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin SatıĢını GerçekleĢtirdikleri Ürünlerin Piyasa Fiyatları ile KarĢılaĢtırılması Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Ortaklarının Fikirlerinin Genel Kurulda Ġfade Etme Durumu Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Yıllar Ġtibarıyla Sigorta Prim Üretiminin BranĢlar Bazında Dağılımı Ġncelenen Kooperatiflerin Sigortacılık Faaliyetleri Konusunda Üreticileri Bilinçlendirme Adına Yaptıkları ÇalıĢmalar Ġncelenen Kooperatiflerin Tarım Sigortası Yaptırma Konusunda Üreticilerin Tarım Kredi Kooperatiflerini Tercih Etme Nedenleri Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Sigorta Ġle Ġlgili Ayrı Personel ÇalıĢtırma Durumu Ġncelenen Kooperatiflerin Uyguladıkları Sigortacılık Faaliyetlerinin Yeterlilik Durumu Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Tarım Sigortası Konusunda Üreticileri Bilgilendirme Durumu Ġncelenen Kooperatiflerin Tarım Sigortası Konusunda Üreticilerin Birbirinden Etkilenme Durumu Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Tarım Sigortası Konusunda Üreticileri Etkileme Durumu Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Mevcut Durumlarının Üreticilere Yeterli Olup Olmadığı Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Çiftçilerin Yeniliklere Katılma Durumu Hakkındaki GörüĢleri Ġncelenen Kooperatiflerin Çiftçilerin Kooperatif ÇalıĢanları ve Ziraat Mühendisleri ile Bilgi AlıĢveriĢi Yapma Konusundaki GörüĢleri SONUÇ VE ÖNERİLER. 104 KAYNAKLAR ÖZGEÇMİŞ vii

12 ÇİZELGELER DİZİNİ Sayfa Çizelge 4.1. Tarım alanlarının sulama özellikleri. 15 Çizelge 4.2. Kastamonu Ġlinin 2011 yılı iklim verileri.. 16 Çizelge 4.3. Kastamonu il geneli nüfus dağılımı.. 16 Çizelge 4.4. Kastamonu ilinde temel tarımsal faaliyette bulunan hane halkı sayısı (2001). 16 Çizelge 4.5. Kastamonu ilinin arazi dağılımı 17 Çizelge 4.6. Kastamonu ilindeki tarla ürünleri üretim durumu (2001) 18 Çizelge 4.7. Kastamonu ilindeki tarla ürünleri üretim durumu (2001) 18 Çizelge 4.8. Kastamonu ilindeki meyve ve bağ üretim durumu (2001).. 18 Çizelge 4.9. Kastamonu ilindeki hayvansal ürünler üretim durumu (2001) 19 Çizelge Kastamonu ilinde yıllar itibariyle tarım sigortaları dağılımı 19 Çizelge 7.1. Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların ikamet ettikleri yerler ve yapılan anket sayıları Çizelge 7.2. Ġncelenen iģletmelerde ankete katılan kiģilerin genel özellikleri Çizelge 7.3. Ġncelenen iģletmelerde ortalama arazi mevcudu ve tasarruf Ģekli.. 50 Çizelge 7.4. Ġncelenen iģletmelerin aktif ve pasif sermaye durumu Çizelge 7.5. Ġncelenen iģletmelerde borçların dağılımı.. 52 Çizelge 7.6. Ġncelenen iģletmelerde elde edilen net gelirlerin dağılımı. 53 Çizelge 7.7. Çizelge 7.8. Çizelge 7.9. Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların tarım dıģı faaliyetleri ve ikamet edilen yerler Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların sosyal güvenlik durumları 55 Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların kitle iletiģim araçlarını kullanma sıklığı.. 56 Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların hâlihazırda köy yönetiminde görev alma ve çiftçi örgütlerine üyelik durumları 58 Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların üye oldukları çiftçi örgütlerinin yönetiminde görev alma çalıģmalarına katılma ve yararına inanma durumları. 59 Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların tarımsal yenilikleri uygulama, kabul etme ve yeniliklere karģı tutumları. 62 Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılanların aile ve ailede karar alma Ģekli Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılan kiģilerin resmi kurumları ziyaret etme sıklığı. 66 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin çevre köy, Ġl ve Ġlçe merkezlerini ziyaret etme sıklığı 68 Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılan kiģilerin teknik elemanlar ile görüģme durumu.. 69 Çizelge Ġncelenen iģletmelerde ankete katılan kiģilerin tarımsal konuları baģkalarına danıģma durumu. 70 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin son üç yılda karģılaģtığı en önemli riskler. 71 Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre doğal risklerden en çok etkilenen üretim dalları 72 viii

13 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarımda karģılaģılacak risk ve belirsizlikler sonucu gelirlerinin olumsuz etkilenmesi durumuna karģı baģvurdukları yöntemler* 73 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım sigortası konusundaki uygulamalardan haberdar olma durumu 74 Çizelge Ġncelenen iģletmelerden tarım sigortası yaptıranların sigortayı yaptırdıkları risk türleri 75 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım sigortası yaptırma ve yaptırmama nedenleri*. 76 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım sigortası yaptırmayanların zarara uğrama durumları. 77 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım sigortası yaptırmayanların sigorta yaptıracakları Ģart. 77 Çizelge Ġncelenen iģletmelerden tarım sigortası yaptıranların bunu sürekli yaptırıp yaptırmayacakları ve nedenleri. 78 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin hayvancılık faaliyeti ile ilgilenme ve hayvan sigortası yaptırıp yaptırmama durumları. 79 Çizelge Ġncelenen iģletmelerden bitkisel ürün sigortasından faydalananların zarar tazmin durumları.. 79 Çizelge 7.29 Ġncelenen iģletmelerde tarım sigortası yaptırıldığında herhangi bir hasar meydana gelme ve ödenen hasar bedelini yeterli bulma durumu 80 Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre doğal afet zararlarının bir sonraki üretim dönemini etkileme Ģekli.. 81 Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre tarım sigortasının gereklilik durumu Çizelge Ġncelenen iģletmelerden bugüne kadar tarım sigortası yaptırmayanların bundan sonra tarım sigortası yaptırma veya yaptırmamayı isteme durumları ve nedenleri 82 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım sigortası yaptırmak istedikleri Ģartlar. 83 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım sigortası yapan Ģirketler hakkında bilgi sahibi olma Durumları ve sigorta yaptırdıkları Ģirketler. 83 Çizelge Ġncelenen iģletmelerden tarım sigortası yaptıranların sigorta yaptırdıkları Ģirketleri tercih nedenleri.. 84 Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre, tarım sigortasının yaygınlaģması için yapılması gerekenler Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre tarım sigortasının yaygınlaģmama nedenleri*.. 85 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin bulunduğu yerde tarım sigortasının tanıtımı ile ilgili bir faaliyet yapılıp yapılmama durumu.. 86 Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre bütün tarım kredilerinde sigorta yapılmasının gerekliliği ve faydaları.. 87 Çizelge Ġncelenen iģletmelere göre bütün tarım kredi kooperatiflerinde sigorta yapılmasının gerekliliği ve faydaları* 88 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin Tarım Kredi Kooperatifine ortaklık süreleri 88 ix

14 Çizelge Ġncelenen iģletmelerin tarım kredi kooperatiflerinin sigorta uygulamalarını değerlendirmeleri.. 89 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin isimleri ve kuruluģ tarihleri Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin köy sayıları ve ortak sayılarına ait bilgiler. 91 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerdeki personellerin unvanlarına göre dağılımı 91 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerdeki personellerin genel özellikleri. 92 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin kullandırdıkları kredilerin türler itibariyle dağılımı (2010) 93 Çizelge Ġncelenen kooperatif personellerinin kullandırdıkları kredilerin tahsilinde yaģadıkları problemler ve tahsil edilmemesi durumunda ortağa karģı girilen uygulamalar.. 94 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin kullandırdıkları kredilerin yeterlilik durumu 95 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin etkin olma durumu. 96 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin Tarım Kredi Kooperatiflerine uygulanan tarımsal kredi limitlerinin yeterliliği hakkındaki görüģleri 96 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin kurum içi eğitimlerin yeterliliği hakkındaki görüģleri 97 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin satıģını gerçekleģtirdikleri ürünlerin piyasa fiyatları ile karģılaģtırılması hakkındaki görüģleri.. 97 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin ortaklarının fikirlerinin genel kurulda ifade etme durumu hakkındaki görüģleri. 97 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin yıllar itibarıyla sigorta prim üretiminin branģlar bazında dağılımı 98 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin sigortacılık faaliyetleri konusunda üreticileri bilinçlendirme adına yaptıkları çalıģmalar* 99 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin tarım sigortası yaptırma konusunda üreticilerin Tarım Kredi Kooperatiflerini tercih etme ve etmeme nedenleri hakkındaki görüģleri*.. 99 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerde sigorta ile ilgili ayrı personel çalıģtırma durumu 100 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin uyguladıkları sigortacılık faaliyetlerinin yeterlilik durumu hakkındaki görüģleri Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin tarım sigortası konusunda üreticileri bilgilendirme durumu 101 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin tarım sigortası konusunda üreticilerin birbirinden etkilenme durumu hakkındaki görüģleri 101 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin tarım sigortası konusunda üreticileri etkileme durumu hakkındaki görüģleri 101 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin mevcut durumlarının üreticilere yeterli olup olmadığı hakkındaki görüģleri. 102 x

15 Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin çiftçilerin yeniliklere katılma durumu hakkındaki görüģleri Çizelge Ġncelenen kooperatiflerin çiftçilerin kooperatif çalıģanları ve Ziraat Mühendisleri ile bilgi alıģveriģi yapma konusundaki görüģleri*. 103 xi

16 1 1. GİRİŞ Tarım sektörü, dünyanın diğer ülkelerinde olduğu gibi, Türkiye de de sosyo-ekonomik anlamda yüksek öneme sahip olup, milli gelir ve genel istihdam içerisindeki payı bakımından, stratejik sektörler arasındadır. Artan ülke nüfusunun dengeli ve yeterli beslenmesi de tarım sektörünün geliģimine bağlıdır. GeliĢimi Türkiye açısından önemli olan tarım sektöründe üretim, günümüzün geliģen teknolojisine karģın, üreticinin kontrolünde olmayan doğal risklere maruz kalmaktadır. Bu yönüyle tarım üstü açık fabrika olarak nitelendirilmektedir. GeliĢmiĢ ülkeler karģı karģıya kaldıkları doğal, ekonomik, sosyal, teknolojik ve kiģisel risklerden dolayı, yıllardır, Tarımda Risk Yönetim Programları adı altında korumacılık politikalarını sürdürmektedirler. Bu programlar sayesinde, tarımsal üretimi tehdit eden doğal risklerden kaynaklanan verim kayıplarından sonra, ekonomik risklerden kaynaklanan gelir kayıplarını da tarım kesimi üzerinden alıp, sigorta sistemlerine transfer etmektedirler (Güngör, 2006a). Sigorta, birçok kimse için olması muhtemel olan, ancak kimi ve ne zaman etkileyeceği belli olmayan bir kaza için o Ģahısların birbirlerine verdikleri karģılıklı garantidir. Genel olarak sigorta, kimi ve ne zaman etkileyeceği belli olmayan tehlikelerin oluģturduğu zararların tazmini amacıyla yapılan çift taraflı bir sözleģmedir. Bu sözleģme ile sigortacı belirli bir miktar prim alır ve sigortalanan varlıklarda oluģan maddi kayıpları tazmin eder (TanrıvermiĢ ve Sayın, 1993). Sigorta; aynı tehlikeler ile karşı karşıya kalanlar arasında sorumluluğun paylaşması esasına dayanan bir organizasyon olarak tanımlanmaktadır (Saner, 2004). Türk Ticaret Kanunu nun maddesine göre ise sigorta; bir sözleşmedir ki, bununla sigortacı belli bir prim karşılığında, diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir bir menfaatini hasara uğratan bir tehlikenin meydana gelmesi durumunda tazminat vermeyi üzerine alır diye açıklamaktadır. Yine Türk Ticaret Kanunu nun maddesinde ise; tarım sigortasının faaliyet alanı belirlenmiş, biçilmiş veya biçilmemiş her çeşit ürünler ve ehli bütün hayvanlar yılın her zamanında zararlı ve hastalıklara karşı sigorta ettirilebilir denilmektedir (Karacan, 1991).

17 2 Tarımda, teknik tedbirler ile önlenmesi mümkün olmayan riskler sık sık görülmekte ve Türkiye de gelir düzeyi düģük olan çiftçiler büyük felaketler yaģamaktadırlar. GeliĢmiĢ ülkelerde, ancak tarım sigortaları ile bu tür felaketlerin yol açtığı zararlar karģılanabilmekte, doğal riskler büyük ölçüde afet olmaktan çıkarılmaktadır. Ancak, felaket boyutunda olan don, sel ve kuraklık gibi riskler, geniģ alanlarda ve büyük hasarlara neden olduğu için primleri de yüksektir. Sigorta Ģirketleri ile onları sigorta eden reasürans Ģirketleri, yanlarında devlet olmadan, bu riskleri tek baģlarına üstlenememektedirler. Bu nedenle, birden çok riskin sigortalandığı ülkelerde çiftçinin sigorta yaptırabilmesi için devlet, sigorta priminin bir bölümünü karģılamaktadır. Türkiye de ise, tarih ve 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu kapsamında uygulamaya konulan devlet destekli tarım sigortasına kadar, devletin tarım sigortalarına katkısı olmamıģtır. Türkiye de tarım sektörünün diğer sektörlerin egemenliği altında varlığını sürdüren bir kesim olduğu bilinmektedir. Bununla beraber, Türkiye de ekonomik kalkınmanın gerçekleģmesi için en geniģ sektör durumunda olan tarımın kalkınması gerekmektedir (Güngör 2006b). Tarım sigortalarının önemli olduğu kadar uygulamaları da önemlidir. Be nedenle sigorta uygulamalarında tarımsal kooperatiflerin önemli bir yeri vardır. Dünyadaki birçok ülkenin ekonomik ve sosyal kalkınmalarında kooperatifçilik hareketinin önemli görevler üstlendiği görülmektedir. Özellikle geliģmekte olan ülkelerin tarımsal kalkınmalarında kooperatifçilik iģ birliği, örgütlenme, demokrasi, üretici ve tüketici haklarının korunması, piyasa dengesinin sağlanması, kooperatifçiliğin yaygınlaģtırılması, modern tarım tekniklerinin kullanımı vb. sosyo-ekonomik iģlevleri yerine getirmektir. Kırsal alandaki insanların kooperatifler ile iģbirliği içinde olmaları, bu insanların ekonomik ve sosyal sorunlarını daha hızlı, kolay ve sürekli olarak çözümlenmesi, kırsal refahın yükseltilmesi, bu suretle de sosyal dengenin kurulmasında etkili olmaktadır (Kızılaslan, 1997). Kooperatifler, tarım kesiminde yenilik sağlama ve bu sağlanan yeniliklerin uygulanmasını gerçekleģtirmede önemli bir araç ve aynı zamanda da yöntem olabilmektedirler. Tarımda yenilik, üretim yapısında bir takım değiģmelere neden

18 3 olurken bir yandan da toplum değiģmesinin temel unsurlarından birisi haline gelmektedir. Tarımsal kooperatiflerin yenilik yaratma ve transfer konusundaki çabaları onların toplumsal değiģmeyi yakından etkilediğini göstermektedir. Bu ise, ülkelerin geliģmiģlik ve kooperatifçiliğin yaygınlaģma düzeyine göre farklı Ģekillerde olmaktadır. Bazı geliģmiģ ülkelerde tarımsal kooperatifler, araģtırma kurumları, ıslah istasyonları gibi araģtırma geliģtirme birimleri oluģturarak yenilik yaratmaktadırlar. Az geliģmiģ ve geliģmekte olan ülkelerdeki tarımsal kooperatifler ise sermaye yetersizliği, örgütleģme ve bilgi eksikliği gibi ekonomik ve toplumsal nedenlerden dolayı yenilik yaratma konusunda etkinlik gösterememektedirler. Fakat baģka ülkelerde yaratılmıģ yeniliklerin transferi konusunda etkili olmaktadırlar (Ürper, 1985). Daha önce Kastamonu ilinde tarım kredi kooperatiflerinde sigorta uygulamaları ve çiftçilerin bu konuya bakıģını inceleyen herhangi bir çalıģmaya rastlanmadığından bu çalıģma orijinallik arz etmektedir. Aynı zamanda Kastamonu ilinde tarım ve kooperatifçilik kavramları eskilere dayanmakla birlikte tarım sigortaları yeni geliģmekte ve çiftçiler sigorta ile henüz yeni tanıģmaktadırlar. Ġl genelinde tarım ve hayvancılığın ön planda tutulması, tarımsal girdi maliyetlerinin yüksek olması gibi nedenlerden dolayı çiftçilerin sigorta yaptırma gereksinimleri duydukları, tarım sigortası yaptırmada daha çok tarımsal kredi kooperatifini kullanmaları nedeniyle bu araģtırma yapılmıģtır. AraĢtırmada 81 adet tarım iģletmesi ve 14 adet Tarım Kredi Kooperatifi personeli ile anket çalıģması yapılmıģtır. AraĢtırmada; incelenen iģletmelerde ankete katılan kiģilerin sosyal katılım ve çevresel iliģki düzeyleri, dıģ kültüre açılma düzeyi, aile Ģekli ailedeki otorite Ģekli konuların gibi konular araģtırılmıģ ve çiftçilerin tarım sigortasına bakıģ açıları, sigorta yaptırıp yaptırmadıkları ve bunların nedenleri, hangi Ģartlarda sigorta yaptıracakları, sigorta yaptırdıklarında yaptırmadıklarında ne gibi problemlerle karģılaģtıkları, sigorta yaptırırken tarımsal kooperatifleri tercih etme ve etmeme nedenleri detaylı bir Ģekilde araģtırılmıģtır. Kooperatif ile yapılan anket çalıģmasında da; tarım sigortasına bakıģ açıları, çiftçilerin tutumları, bu uygulamanın kooperatife sağladığı avantajlar ve dezavantajlar araģtırılmıģtır. AraĢtırma 8 bölümden oluģmaktadır:

19 4 Birinci bölümde, GiriĢ baģlığı altında konunun önemi vurgulanmıģ ve araģtırmanın kapsamı ve amacı belirtilmiģtir. Ġkinci bölümde, Türkiye de ve dünyada benzer konularda yapılan çalıģmalardan oluģan literatür özetleri yer almaktadır. Üçüncü bölümde, materyal ve yöntem kısmı bulunmaktadır. Dördüncü bölümde araģtırma bölgesinin genel tanıtımı yapılmıģtır. BeĢinci bölümde, Türkiye de tarımsal kooperatifçilik ve tarım kredi kooperatiflerinin geliģimi ve önemi hakkındaki bilgiler yer almaktadır. Altıncı bölümde Türkiye de tarım sigortalarının baģlangıcından günümüze kadar olan durumu hakkında detaylı bilgiler sunulmuģtur. Yedinci bölümde, araģtırma bulguları anket analizleri sonucu anket yapılan kiģilerin temel bilgileri, yaģam düzeyleri, sigorta yaptırma durumunu etkileyen veya etkileyebilecek olan nedenler araģtırılmıģtır. Sekizinci ve bölüm ise sonuç ve öneriler kısmından oluģmaktadır.

20 5 2. LİTERATÜR ÖZETLERİ Tarım sigortaları ve tarımsal kooperatifler konusunda gerek Türkiye de ve gerekse dünyanın değiģik ülkelerinde birçok çalıģmaya rastlamak mümkündür. Tarım sigortası konusunda yapılmıģ yerli çalıģmalardan bazıları aģağıda verilmiģtir. Karacan (1991) tarafından yapılan çalıģmada, Türk Ticaret Kanunu ndaki sigorta kavramının tanımı ve tarım sigortasının faaliyet alanı ifade edilmiģtir. Mülayim (1992) yapmıģ olduğu bir çalıģmada, sigortanın tanımını yapmıģ ve sigortayı birçok kimse için olması muhtemel olan, ancak kimi ve ne zaman etkileyeceği belli olmayan riskler için şahısların birbirlerine verdikleri karşılıklı garantidir Ģeklinde tanımlamıģtır. TanrıvermiĢ (1994) tarafından yapılmıģ olan çalıģmada, Türkiye de tarım sigortasının yapısı, iģleyiģi, sorunları ve çözüm önerileri detaylı bir Ģekilde incelenmiģtir. Tarımsal üretimin nitelik ve nicelikleri sadece kullanılan kaynaklara ve teknoloji düzeyine bağlı olmadığı, tarımsal üretimin genelde açıkta yapılması nedeniyle, iģletmeci tarafından kontrol edilemeyen iklim koģullarının hastalık ve haģereler elde edilecek ürün miktarı ve kalitesini etkilediğini kısaca tarımda iklim ve toprak koģulları sadece yetiģtirilecek ürünlerin seçiminde değil üretimin miktar ve kalitesi üzerinde de etkili olduğunu, normal koģullar altında tarımsal üretimde meydana gelecek kayıplar veya düģüģler olarak ifade edilen risklerin üretici gelirinde istikrarsızlıklara sebep olduğu ifade edilmiģtir. Aynı zamanda çalıģmada, üretici açısından tarım sigortasının önemi ve yaygınlaģması gerektiği vurgulanmıģ ve üretici açısından önemli olanın riski kendi mi taģıyacağına yoksa sigorta Ģirketine mi transfer edeceğine karar vermesi olduğu, bunun için üreticide sigorta yapma bilincinin yaygınlaģtırılması gerektiği, çünkü sigorta yaptıran üretici sayısı arttıkça üreticinin üretim birimi baģına ödeyeceği sigorta ücretinde (prim) bir azalma olacağı, aynı Ģekilde bütün tarımsal risklerin Türkiye de önemli bir kesimi etkilediği için yurt düzeyinde yaygın bir tarım sigortaları sisteminin oluģturulması üretici açısından çok faydalı olacağı ifade edilmiģtir.

21 6 Dinler (1996) yapmıģ olduğu çalıģmasında, tarım sektöründe görülen riskler nedeniyle, üreticilerin yetiģtireceği ürünleri belirlemede güçlükler çekmekte olduğunu, tarımsal iģletmelerin üretimden pazarlamaya kadar devam eden süreçte karģılaģtığı risklerin etkileri sonucu iģletme ölçeklerini büyütemeyeceklerini, tarımsal iģletmelerin belirsizliklerin olumsuz etkilerinden mümkün olduğu kadar az etkilenecekleri bir yapıya girerek kendilerini korumaya çalıģırken hem geliģme dinamizmlerini kaybedeceklerini ve hem de ülke tarımının geliģemeyecek olduğunu ifade etmiģtir. Akdemir ve ark. (2001), Türkiye de seçilmiģ bölgeler için potansiyel sigorta talebinin karģılanabilirliğini araģtırdıkları bir çalıģmada; tarım sigortasını tarımdaki risk ve belirsizlikten dolayı meydana gelebilecek Ģartların sözleģme çerçevesinde karģılanmasını güvence altına alan bir sistem olduğunu ve bunun bitkisel ürünler, hayvanlar, tarım alet ve makineleri tarımsal yapılar, çiftçi ailesinin sağlık kaza, emeklilik vb. sigortaları kapsamakta olduğunu ifade etmiģlerdir. Yavuz (2011) tarafından yapılan bir çalıģmada çiftçilerin tarım sigortası yaptırmasında etkili olabilecek faktörler detaylı bir Ģekilde incelenmiģ, çiftçilerin sosyal ve kültürel yeniliklere açık oldukları saptanmıģtır.. Dinler (2005) in tarımda risk yönetimi ve tarım sigortalarını araģtırdığı çalıģmasında, küresel ısınmanın yol açtığı iklimsel bozuklukların bitkisel üretimi olumsuz yönde etkileyebileceğini, meteoroloji uzmanlarının yaptığı araģtırmalara göre iklim değiģikliğinin daha Ģiddetli bir hal alacağı ve tarihleri arasında küresel yüzey ısısının 1,4-5,8 derece arasında artacağının hesaplandığını, özellikle son 50 yıldaki ısınmada insan faktörünün baģrolü oynadığını, gerekli önlemler alınmazsa önümüzdeki yıl içerisinde mevsimler arasındaki sıcaklık farkları daha da azalacağını, bunun ise özellikle kuraklık ve sel olarak ülkelere büyük zararlar vereceğini ve bu olumsuz değiģimlerden tüm sektörler içinde yine en fazla tarım sektörünün etkileneceğini belirtmiģtir. Tarımda risk ve belirsizliklerden oluģacak zararların ödenmesini esas alan ve tarım sigortaları olarak tanımlanan risk transferi programları çerçevesinde yürütülen araģtırmalar sonucunda doğa olaylarının büyük ölçüde afet olmaktan

22 7 çıkarılmasının amaçlandığını, aslında bunun geliģmiģ bazı ülkelerde önemli ölçüde baģarıldığını ve ciddi sonuçlar elde edildiğini açıklamıģtır. Akçaöz ve ark. (2006) tarafından Antalya ilinde tarımsal üretimde risk yönetimi ve tarım sigortası uygulamaları konusunda yapılan bir çalıģmada, tarım sektöründe sigorta primlerinin yüksek olması, gelir düģüklüğüne bağlı olarak sigorta yaptıran üretici sayısının azlığı ve buna bağlı olarak prim üretiminin yetersiz düzeyde kalmasıyla orantılı olduğunu, bu durumun sigorta prim maliyetlerinin yüksek olması ve potansiyel sigorta müģterisi konumunda olan çiftçinin sigorta yaptırmaktan vazgeçmesine neden olacağını, tarımsal üretimde risklerin meydana getirdiği hasar istatistiklerinin doğru olarak elde edilmesi ile çiftçinin ödemesi gereken prim miktarının rasyonel ve ödeme güçlerine uygun olarak belirlenmesi mümkün olabileceğini, tarım sigortasının çiftçiler tarafından benimsenmesi için hasar belirleme aģamasında bu konuda uzman kiģilerin görev almasının yanlıģ uygulamaları ortadan kaldıracak ve çiftçilerin sigorta Ģirketlerine karģı güven duymasını sağlayacağını, tarım sigortası uygulamalarının yaygınlaģması ile büyüklüğü tahmin edilemeyen risklerin oluģturduğu kayıpların sözleģme koģulları çerçevesinde tazmin edilerek üretici gelirlerinde istikrar sağlanabileceğini, bunun yanında, tarım sigortasının karģılıklı yardımlaģmaya dayalı bir sistem olması nedeniyle toplumsal geliģmeye katkı yapacağı ve sigorta primleri ile diğer kesimlere finansman olanakları yaratılacağı belirtilmiģtir. TümtaĢ (2007) yaptığı bir çalıģmada, Türkiye de tarım sigortaları uygulamaları 1957 yılında baģlamıģ olmasına rağmen 1995 yılına kadar tarımda risk yönetiminde devletin çiftçi primlerini desteklemesi hiçbir zaman konu edilmediğini ve doğal afetler öncesinde herhangi bir çalıģma yapılmadığını, 1987 yılında planlı bir çalıģma baģlatıldığını, 1995 yılında tarım sigortalarının ortak bir sistem içerisinde uygulanması için Tarım Sigortaları Vakfı (TSV) kurulduğunu, daha sonra 2004 yılında ülke genelinde yaģanan doğal afetin 2 milyar TL zarar oluģturması ve mevcut yasalarla bu zararın karģılanamaması ile ülkemizde de tarımsal yapıya uygun tarım sigortaları sisteminin oluģturulması için hükümetin acil eylem planına alması kanunun çalıģmalarını hızlandırdığını ifade etmiģtir.

23 8 Güngör (2006), Türkiye de devlet destekli tarım sigortaları ve uygulamaları konusunda yaptığı çalıģmasında; devlet destekli tarım sigortasının sağladığı güvence doğrultusunda, tarım kesiminin devlete ve diğer ilgili kuruluģlara (bankalar, tarım kredi kooperatifleri, leasing Ģirketleri vb.) karģı edimlerinde, doğal afetlerden kaynaklanan bahanelerinin azalacağı da tahmin edildiğini, devlet destekli tarım sigortası programına, bu yönüyle devletin yanı sıra, söz konusu kurum ve kuruluģların da gerekli ilginin gösterilmesi gerektiğini belirtmiģtir. Ayrıca çalıģmada tarım sektörünün kredi ihtiyacı en yüksek olan sektörlerden olduğunun bilinmekte olduğu, bir kredi kuruluģu için en önemli kaygı, sağlamıģ olduğu kredinin geri dönüģü olduğu, bu da krediyi kullanan tarafın gelirlerindeki sürekliliğin devamı ile mümkün olabileceği, krediyi kullanan taraf (tarımsal iģletme sahibi) için de gelirlerin sürekliliğin sağlanmasının esas olduğu, doğal afetlere ve salgın hastalıklara karģı tarımsal gelirlerdeki sürekliliğin sağlanmasının garantisi tarım sigortası olabileceği, dolayısıyla herhangi bir kredi iliģkisinde her iki taraf için kredi koģulların hafifletilmesi ve kolaylaģtırılması adına tarım sigortası öne çıkabileceği belirtilmiģtir. Çetin (2007) tarım sigortaları üzerine Ankara Ġlinde yapmıģ olduğu bir çalıģmada sigortanın tanımına değinmiģ ve sigortayı; yasalar yönetmelikler ve her türlü yönetmelik ile mevzuatlar, örf ve adetler çerçevesinde insanların çeşitli risk faktörlerinin yaratabileceği zararlarla başa çıkmalarına yardımcı olan ve bu yardımı sistematik bir şekilde sürdürüp yönlendiren bir organizasyon olarak tanımlamıģtır. Ayrıca çalıģmada, sigortanın sosyal amaçlı olan temel risk dağıtım iģlevi, ekonomik iģlevi ile birlikte sigortalıya ve ulusal ekonomiye çeģitli yararlar sağladığı, sigortalı açısından bakıldığında sigortanın güven yaratan, olası hasarı önlemeye yönelik önlemleri aldıran, kiģi için önemli bir tasarruf aracı niteliğinde olan bir kavram olduğu, ulusal açıdan bakıldığında ise sigortanın ekonomide son derece önem arz eden fonların birikimine olanak sağlayan, ödemeler dengesine önemli ölçüde katkıda bulunan ve gelir dağılımını iyileģtirici yönde etkileyen ulusal değerleri koruyan finans sektörünün içindeki ağırlığı günden güne artan ekonomik bir sektör olduğu belirtilmiģtir. IĢık ve Kan (2007), Türkiye de zorunlu tarım sigortalarının uygulanabilirliğini araģtırdıkları bir çalıģmalarında; toplam nüfusun %30 unun tarımla iģtigal etmesi

24 9 demenin bu kiģilerin geçimlerini tarımsal faaliyetlerden sağladığı anlamına geldiğini, dolayısıyla çiftçilerin ürünlerine gelecek hasarlar sonucunda hem milli servetin ortadan kalkmıģ olacağı ve hem de çiftçilerin gelir kaybına uğrayacaklarını ifade etmiģlerdir. Ayrıca çalıģmada, sigortacılık sektöründe en önemli sorunlardan birisinin primlerin tahsilâtı olduğunu, tarım kesiminin gelirinin düģük olması tarım sigortalarında bu sorunla karģılaģılmasına neden olacağını, devletin sigorta priminin %50 sini finanse etmesi ve zorunlu sigorta uygulamasının prim fiyatlarının düģmesine sebep olacağını, ayrıca bitkisel ürün sigortasında primin sadece %10 unun, diğer sigortalarda da %25 inin peģin, kalan bakiyenin 5 taksite bölünmesi primlerin tahsilâtı sorununu büyük ölçüde gideceğini iade etmiģlerdir. Sayılı (2010a) tarafından yapılan çalıģmada; tarım sigortasının tanımı, dünyanın değiģik ülkelerindeki tarım sigorta uygulama örnekleri, Türkiye deki tarım sigortaları uygulamaları (geliģimi ve bugünkü durumu, 2006 yılı öncesi ve sonrası afet yönetimi, devlet destekli sigorta çeģit ve uygulanıģ Ģekli), yılları arası tarım sigortası değerleri ile tarım sigortası uygulamalarındaki sorunlar ayrıntılı bir Ģekilde ortaya konulmuģtur. Sayılı (2010b) tarafından yapılan bir diğer çalıģmada; risk ve belirsizlik kavramlarının tanımı açıklanmıģ, tarımdaki risk kaynakları ve belirsizlikler ortaya konulmuģ, kiģilerin risk davranıģlarına göre sınıflandırılması, riske karģı alınabilecek önlemler (risk idaresi) ile risk idaresinde kooperatifçiliğin rolü belirtilmiģtir. Gerek Türkiye de ve gerekse dünyada tarımsal Kooperatifler üzerine de çeģitli çalıģmalar yapılmıģtır. AĢağıda bunlardan bazılarına yer verilmiģtir: Kızılarslan (1997) tarafından yapılan araģtırmada, Tokat ili Merkez ilçede tarımsal kalkınma kooperatiflerine katılımı etkileyen sosyo-ekonomik faktörler incelenmiģtir. AraĢtırmada; kırsal alandaki insanların kooperatifler ile iģbirliği içinde olmaları, bunun insanların ekonomik ve sosyal sorunlarını daha hızlı, kolay ve sürekli olarak çözümlenmesi, kırsal refahın yükseltilmesi, bu suretle de sosyal dengenin kurulmasında etkili olduğunu ifade etmiģtir.

25 10 Demirci (1987) çalıģmasında, yeniliklerin benimsenmesinde kooperatiflerin önemini vurgulamaktadır. Tarımsal amaçlı kooperatiflerin, yeniliklerin transferi ve ortakların haberdar edilmesinde önemli bir araç olduğu belirtilmiģtir. Ayrıca tarım kesiminde gruplaģmayı sağlamaları birey olarak yeniliği göstermeyi ve karģı çıkmayı ortadan kaldırıp, yeniliklere grup olarak katılmanın avantajlarını sağlayabileceği vurgulanmıģtır. Mülayim ve Taluğ (1991) hayvancılık yayımında kooperatiflerin yeri ve önemini araģtırdıkları bir çalıģmada, tarımsal yayım hizmetlerinde örgütlü çiftçilerle çalıģmanın, yayım kuruluģları için hedef kitleye daha çabuk, kolay ve ekonomik olarak ulaģmalarının sağlanması açısından önemli olduğunu vurgulayarak kooperatiflerin önemini belirtmiģlerdir. Boz (1993) yapmıģ olduğu araģtırmasında, genel olarak Türkiye de tarım sigortası ve sigortanın Ankara ili Polatlı ilçesinde yayılması ve benimsenmesi konularını incelemiģtir. AraĢtırma yöresinde tabakalı örnekleme yöntemiyle 31 tarım sigortası yaptıran ve 39 tarım sigortası yaptırmayan çiftçiyle anket çalıģması yapılmıģtır. Bu iki grup çiftçi tarım sigortasının benimsenmesine etki etmesi olası görülen ölçütlere göre karģılaģtırılmıģ ve ortak nitelikleri tespit edilmiģtir. Daha sonra her iki grup çiftçinin konu hakkındaki tutum ve davranıģları incelenerek, tarım sigortasının benimsenmesi ve yayılmasındaki mevcut sorunlar ortaya konulmuģtur. Çiftçilerin ekonomik olanaklarının sınırlılığı ve sigortanın etkili bir yayım ağına sahip olmayıģı, sigortanın kırsal alana yayılıģını etkileyen en önemli faktörler olduğu tespit edilmiģtir. Ürper (1985) in yapmıģ olduğu çalıģmada; kırsal yerleģim alanlarında iģsizliği azaltmak, yurtdıģında elde dile bilgi, görgü ve gelirlerin istihdam olanağı sağlayıcı yatırımlara kanalize etmek gerekçesiyle uygulaması baģlayan Dış Ülkelere İşgücü Sevkinde Kooperatif Kuran Köylülere Öncelik Tanınması Projesi sonucu kooperatif sayılarının arttığını fakat kooperatif bilinci uygulamasının geliģmediğini ifade etmiģtir. Aynı çalıģmada tarımda yeniliğin üretim yapısında bir takım değiģmelere neden olurken bir yandan da toplumun değiģmesinin temel unsurlarından biri haline gelmekte olduğunu ve toplumsal değiģmeyi yakından etkilediğini, bunun ise ülkelerin geliģmiģlik ve

26 11 kooperatifçiliğin yaygınlaģma düzeyine göre farklı Ģekillerde olabileceğini, bazı geliģmiģ ülkelerde tarımsal kooperatiflerin araģtırma kurumları ıslah istasyonları gibi araģtırma geliģtirme birimleri oluģturularak yenilik yaratmakta olduklarını, az geliģmiģ ve geliģmekte olan ülkelerdeki tarımsal kooperatiflerin ise sermaye yetersizliği, örgütleģme ve bilgi eksikliği gibi ekonomik ve toplumsal nedenlerden dolayı yenilik yaratma konusunda etkinlik gösteremediklerini, fakat baģka ülkelerde yaratılan yeniliklerin transferi konusunda etkili olduklarını ifade etmiģtir.

27 12 3. MATERYAL VE YÖNTEM 3.1. Materyal AraĢtırmanın ana materyalini yörede yapılan anket çalıģmaları sonucu elde edilen birincil nitelikli veriler oluģturmuģtur. Ayrıca, Kastamonu Gıda, Tarım ve Hayvancılık Ġl Müdürlüğü, Tarım Kredi Kooperatifleri 8. Ankara Bölge Birliği Müdürlüğü Sigorta Servisindeki istatistikî bilgiler, konu ile ilgili daha önce hazırlanmıģ/yayınlanmıģ olan derleme, inceleme, araģtırma, süreli yayınlar ve sempozyumlarda sunulan bildirilerden de yararlanılmıģtır Yöntem Örnekleme Yöntemi ÇalıĢmanın yapıldığı Kastamonu ilinde 19 adet tarım kredi kooperatifinden gayeli örnekleme yöntemi kullanılarak bazılarının faal olmaması, personel yetersizliği gibi çeģitli nedenlerden dolayı 14 tanesi ile anket çalıģması yapılmıģtır. Kooperatiflere bağlı köylerdeki (579 adet) tüm çiftçiler (belirlenen kooperatiflere ortak toplam kiģi) ile anket yapmak gerek zaman ve gerekse ekonomik açıdan mümkün olamadığından dolayı, bölgeyi temsil edebilecek toplam 16 köy (Çizelge 7.1) seçilmiģtir. Bu köylerdeki tarım iģletmelerinin arazi varlıkları dikkate alınarak popülasyon tespiti (örnekleme çerçevesi) yapılmıģtır. Örnek hacminin tespitinde, örnekleme çerçevesi incelenerek Basit Tesadüfi Örnekleme Yöntemi kullanılmıģ ve örnek hacmi 81 olarak hesaplanmıģtır. Yapılan analiz sonucunda, bu iģletmelerden 56 tanesi tarım sigortası yaptıran ve 25 tanesi tarım sigortası yaptırmayan çiftçilerdir. 2 N * S * t n 2 ( N 1) d S EĢitlikte; n = Örnek hacmi S = Standart sapma 2 2 t 2

28 13 t = Güven sınırı N = Örnekleme çerçevesine ait toplam birim sayısı d = Kabul edilebilir hata Veri Toplama Yöntemi Çiftçiler ile ilgili kooperatiflerden veri toplamada anket yöntemi uygulanmıģtır. Çiftçilere uygulanacak anket formu, bu konuda daha önce yapılmıģ çalıģmalarda kullanılan anket formlarından yararlanılarak amaca uygun olarak düzenlenmiģtir. Anket formu ile aģağıdaki bilgiler detaylı bir Ģekilde elde edilmiģtir: ĠĢletmede Nüfus ve Öğrenim Durumu ĠĢletmenin Arazi Varlığı Tarım ĠĢletmelerinde Sermaye Durumu Tarım ĠĢletmelerindeki Net Gelir/Kar Durumu ĠĢletme DıĢı Gelir Durumu ĠĢletme Sahibi Ġle Ġlgili Bilgiler Kitle ĠletiĢim Araçlarını Kullanma Düzeyi Sosyal Katılım ve Çevresel ĠliĢki Düzeyi GeliĢmiĢ Tarım Teknolojisini Benimseme ve Uygulama Düzeyi Aile ġekli ve Ailedeki Otorite ġekli DıĢ Kültüre Açılma Düzeyi Tarım Sigortası Ġle Ġlgili Bilgiler. Veri toplama aģamasında kooperatiflere gidilmiģ ve kooperatif personelleri yardımı ile anketler gerçekleģtirilmiģtir. Analizde herhangi bir herhangi bir gruplandırma yapılmamıģtır. Anket sonucu elde edilen veriler döküm tablolarına aktarılmıģ ve analiz edilmiģtir. Veriler basit aritmetik ortalama ve yüzde hesapları ile ortaya konulmuģtur.

29 14 4. ARAŞTIRMA BÖLGESİNİN GENEL TANITIMI 4.1. Konumu ve Doğal Yapısı Kastamonu ili; Batı Karadeniz Bölgesi nde kuzey enlemi ile doğu boylamları arasında yer almaktadır. Ġlin deniz seviyesinden yüksekliği 775 m olup yüzölçümü ,1 km 2 dir (Anonim, 2011). Kastamonu ili çoğunlukla engebeli arazilerden oluģmaktadır. Ġlin kuzeyinde Batı Karadeniz Dağları bulunmaktadır. Karadeniz sahiline paralel olarak Ġsfendiyar (Küre) Dağları uzanmaktadır. Münferit olarak Yaralıgöz Dağı (1 985 m), Göynük Dağı (1 770 m), Dikmen Dağı (1 471 m), Kurtgirmez Dağı (1 450 m), Güruh Dağı (1 493 m), Ballıdağ (1 400 m), Isırganlı Dağı, Harami Dağı ve Elek Dağı önemli yükseltileri teģkil etmektedir. Ġlin güneyinde ise Ilgaz Dağları uzanmaktadır. Bu dağlar yüksek ve devamlıdır (Anonim, 2011) Bitki Örtüsü Kastamonu ilinde orman ve fundalıklar önemli bir oran teģkil etmektedir. Ġl merkezinin kuzeyinde sahil Ģeridi boyunca uzanan dağ silsileleri üzerinde iyice sıklaģır ve bu bölgeler sık orman bölgesidir. Ġlin güneyinde Ilgaz bölgesinde de yaprağını dökmeyen oldukça sık orman örtüsü hâkimdir. Ġlde genelde orman ağaçları kızılcam, karaçam, sarıçam, göknar, ardıç gibi ibreliler ile kayın, meģe, kavak, kestane ve çınar gibi yapraklılardan oluģmaktadır. Ayrıca ormangülü, çobanpüskülü, kocayemiģ, böğürtlen, yabani fındık gibi ağaççıklar da görülmektedir. YağıĢ ve nem oranı yüksek olduğundan zengin bir orman altı örtüsü vardır (Anonim, 2011) Drenaj Yapısı Kastamonu ilindeki suların drenajı Gökırmak, Devrez Çayı, Valay Çayı, Araç Çayı ve bunların kolları tarafından sağlanmaktadır. Gökırmak ın en önemli kolları Karaçomak, Karasu, Kumluca, Karadere, Akkaya ve Dona dereleridir. TaĢköprü ilçe sınırlarına kadar Daday Çayı ismi ile akar. Valay Çayı Devrekâni sınırları içinden çıkarak Cide

30 15 yakınlarından denize dökülür. Devrez çayı Ilgaz dağlarının güney eteklerinden çıkarak Tosya civarından geçer ve doğuya doğru akarak Kargı civarında Kızılırmak a karıģır. Araç Çayı Ilgaz dağlarından çıkıp Araç ilçesinden geçerek Karabük te Soğanlı çayı ile birleģip Filyos adını alarak yoluna devam etmektedir (Anonim, 2011) Su Kaynakları ve Sulama Durumu Kastamonu ili yıllık ortalama 490,4 mm yağıģ almaktadır. Ortalama akıģ verimi 5,1/s ve ortalama akıģ/yağıģ oranı 0,39 olarak belirtilmiģtir (Anonim, 2011). Ġlin baģlıca su kaynakları Gökırmak, Devrez, Devrekâni, Valay, Araç, Daday ve Karaçomak çayları ile Karasu, Kumluca, Karadere, BaĢören ve Dona dereleridir. Tüm derelerin sulama suyu olarak kalitesi T2, A1 dir. Yani sulamada toprakta yaratacağı tuzluluk zararı orta, sodyum zararı düģüktür. Bu da birçok bitkinin sulanmasında kullanılabilir niteliktedir (Anonim, 2011). Çizelge 4.1.Tarım alanlarının sulama özellikleri SULAMA DURUMU ALAN (ha) ORAN Kuru Tarım Alanı ,1 Sulamaya ElveriĢli Tarım Alanı ,9 Sulanamayan Tarım Alanı ,4 Devlet Sulaması ,6 Sulanan Tarım Halk Sulaması ,2 Alanı TOPLAM ,8 GENEL TOPLAM ,00 Kaynak: Anonim, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Ġl Müdürlüğü Brifingi, Kastamonu İklim Kastamonu Ġl sınırları içinde iklim genellikle birbirinden ayrılan iki özellik gösterir. Karadeniz sahil kesiminde mutedil, iç kesimlerde yükseklikleri fazla ve denize paralel olan Ġsfendiyar dağ silsilesinin iç bölge ile irtibatını kesmesinden dolayı sert ve karasaldır. Ġlde yağıģ ilçelere göre farklılıklar gösterir. Ġç kesimden Merkez Ġlçe, Tosya ve Devrekâni, sahil kesimden Ġnebolu ya ait iklim verilerinin verildiği Çizelge 4.2 incelendiğinde; ilin en fazla Mayıs ve Haziran aylarında yağıģ aldığı görülmektedir. Dolayısıyla bu aylar bitkilerin dolu ve sel su baskını afetlerine en fazla maruz kaldıkları dönemlerdir (Anonim, 2011).

TARIM SİGORTALARI VE UYGULAMALARI

TARIM SİGORTALARI VE UYGULAMALARI TARIM SİGORTALARI VE UYGULAMALARI Tarım, nüfusun temel ihtiyaç maddelerini üreten bir kesim olması nedeni ile stratejik bir öneme sahiptir ve diğer sektörler içerisinde doğal, ekonomik, sosyal ve kişisel

Detaylı

ULUSAL İSTİHDAM STRATEJİSİ EYLEM PLANI (2012-2014) İSTİHDAM-SOSYAL KORUMA İLİŞKİSİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ

ULUSAL İSTİHDAM STRATEJİSİ EYLEM PLANI (2012-2014) İSTİHDAM-SOSYAL KORUMA İLİŞKİSİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ 1. Sosyal yardımlar hak temelli ve önceden belirlenen objektif kriterlere dayalı olarak sunulacaktır. 1.1 Sosyal Yardımların hak temelli yapılmasına yönelik, Avrupa Birliği ve geliģmiģ OECD ülkelerindeki

Detaylı

Isparta Yöresindeki Meyve Bahçelerinde Kullanılan Sulama Yöntemlerinin Analizi

Isparta Yöresindeki Meyve Bahçelerinde Kullanılan Sulama Yöntemlerinin Analizi Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 5 (2):27-32, 2010 ISSN 1304-9984, Araştırma Makalesi Isparta Yöresindeki Meyve Bahçelerinde Kullanılan Sulama Yöntemlerinin Analizi Atılgan ATILGAN

Detaylı

AR&GE BÜLTEN 2010 ġubat EKONOMĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ

AR&GE BÜLTEN 2010 ġubat EKONOMĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ Erdem ALPTEKĠN Türk finans sistemi incelendiğinde en büyük payı bankaların, daha sonra ise sırasıyla menkul kıymet yatırım fonları, sigorta

Detaylı

HAVZA PROJELERĠNDE SOSYO-EKONOMĠK GĠRDĠLERĠN BELĠRLENMESĠ. Prof.Dr.Özden GÖRÜCÜ KahramanmaraĢ Sütçü Ġmam Üniversitesi Orman Fakültesi

HAVZA PROJELERĠNDE SOSYO-EKONOMĠK GĠRDĠLERĠN BELĠRLENMESĠ. Prof.Dr.Özden GÖRÜCÜ KahramanmaraĢ Sütçü Ġmam Üniversitesi Orman Fakültesi HAVZA PROJELERĠNDE SOSYO-EKONOMĠK GĠRDĠLERĠN BELĠRLENMESĠ Prof.Dr.Özden GÖRÜCÜ KahramanmaraĢ Sütçü Ġmam Üniversitesi Orman Fakültesi Orman ve Su ĠĢleri Bakanlığı ÇölleĢme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü

Detaylı

Sözkonusu Maddede; yurtdışındaki kıymetlerin beyanına imkan sağlanmış, yurtiçindeki varlıklarla ilgili bir düzenlemeye yer verilmemiştir.

Sözkonusu Maddede; yurtdışındaki kıymetlerin beyanına imkan sağlanmış, yurtiçindeki varlıklarla ilgili bir düzenlemeye yer verilmemiştir. SĠRKÜLER SAYI : 2013 / 38 İstanbul, 29.05.2013 KONU : Yurtdışındaki bazı varlıklarla ve yurtdışında elde edilen bazı kazançlarla ilgili vergi avantajları sağlayan Kanun yayımlandı 29 Mayıs 2013 tarihli

Detaylı

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 1. Raporun Dönemi 01.01.2013-31.03.2013 2. Ortaklığın Unvanı HektaĢ Ticaret T.A.ġ. 3. Yönetim Kurulu Üyeleri Türk Ticaret Kanunu ve ilgili düzenlemeler gereğince ġirketimiz Ana SözleĢmesi hükümleri

Detaylı

2 Ders Kodu: TEK3713PDS 3 Ders Türü: Seçmeli 4 Ders Seviyesi Lisans

2 Ders Kodu: TEK3713PDS 3 Ders Türü: Seçmeli 4 Ders Seviyesi Lisans TARIM SİGORTALARI 1 Ders Adi: TARIM SİGORTALARI 2 Ders Kodu: TEK3713PDS 3 Ders Türü: Seçmeli 4 Ders Seviyesi Lisans 5 Dersin Verildiği Yıl: 3 6 Dersin Verildiği Yarıyıl 5 7 Dersin AKTS Kredisi: 3.00 8

Detaylı

İzmir Meteoroloji Bölge Müdürlüğü ile İzmir Tarım İl Müdürlüğü işbirliği ile Meteorolojik Olayların Tarımsal Üretime Etkisi konulu panel düzenlendi

İzmir Meteoroloji Bölge Müdürlüğü ile İzmir Tarım İl Müdürlüğü işbirliği ile Meteorolojik Olayların Tarımsal Üretime Etkisi konulu panel düzenlendi İzmir Meteoroloji Bölge Müdürlüğü ile İzmir Tarım İl Müdürlüğü işbirliği ile Meteorolojik Olayların Tarımsal Üretime Etkisi konulu panel düzenlendi Ġzmir Meteoroloji Bölge Müdürlüğü ve Ġzmir Tarım Ġl Müdürlüğü

Detaylı

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 1. Raporun Dönemi 01/01/2010-31/03/2010 2. Ortaklığın Unvanı HektaĢ Ticaret T.A.ġ. 3. Yönetim ve Denetleme Kurulu Üyeleri Türk Ticaret Kanunu ve ilgili düzenlemeler gereğince ġirketimiz Ana

Detaylı

Örnekleme Süreci ve Örnekleme Yöntemleri

Örnekleme Süreci ve Örnekleme Yöntemleri Örnekleme Süreci ve Örnekleme Yöntemleri Prof. Dr. Cemal YÜKSELEN Ġstanbul Arel Üniversitesi 4. Pazarlama AraĢtırmaları Eğitim Semineri 26-29 Ekim 2010 Örnekleme Süreci Anakütleyi Tanımlamak Örnek Çerçevesini

Detaylı

5951 Sayılı Torba Kanun Neler Getirdi?

5951 Sayılı Torba Kanun Neler Getirdi? 5951 Sayılı Torba Kanun Neler Getirdi? Ömer BENOKAN 05.02.2010 tarih ve 27484 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan, 28.1.2010 tarih ve 5951sayılı AMME ALACAKLARININ TAHSĠL USULÜ HAKKINDA KANUN ĠLE BAZI KANUNLARDA

Detaylı

TARIM SİGORTALARI KANUNU

TARIM SİGORTALARI KANUNU 9445 TARIM SİGORTALARI KANUNU Kanun Numarası : 5363 Kabul Tarihi : 14/6/2005 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih: 21/6/2005 Sayı : 25852 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 44 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam

Detaylı

YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU OCAK 2012 İçindekiler Bölüm 1 : Sağlık Turizminde Türkiye deki Gelişmeler... 2 Bölüm 2 : Kurumsal Kimlik Çalışmaları ve Yazışmalar... 3 Bölüm 3: Basılı Materyaller... 4 Bölüm4

Detaylı

DOĞAL GAZ SEKTÖRÜNDE PERSONEL BELGELENDĠRMESĠ

DOĞAL GAZ SEKTÖRÜNDE PERSONEL BELGELENDĠRMESĠ Türk Akreditasyon Kurumu Personel Akreditasyon Başkanlığı Akreditasyon Uzmanı 1 Ülkemizde ve dünyada tüm bireylerin iģgücüne katılması ve iģgücü piyasalarında istihdam edilebilmeleri için; bilgiye dayalı

Detaylı

Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik

Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik 2008 KASIM -SEKTÖREL Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik Dünya, 2030 yılında Ģimdi olduğundan yüzde 60 daha fazla enerjiye ihtiyaç duyacaktır. Bu enerji

Detaylı

ORMANCILIK VE SU ALANLARINDA MAKEDONYA CUMHURİYETİ NE YAPILAN ÇALIŞMA ZİYARETİNE AİT RAPOR

ORMANCILIK VE SU ALANLARINDA MAKEDONYA CUMHURİYETİ NE YAPILAN ÇALIŞMA ZİYARETİNE AİT RAPOR ORMANCILIK VE SU ALANLARINDA MAKEDONYA CUMHURİYETİ NE YAPILAN ÇALIŞMA ZİYARETİNE AİT RAPOR Makedonya Tarım, Ormancılık ve Su Ekonomisi Bakanı Sayın Ljupcho DĠMOVSKĠ nin 27-28 Haziran ayında Sayın Bakanımız

Detaylı

GIDA GÜVENLĠĞĠ YÖNETĠM SĠSTEMĠ (GGYS) UYGULAYAN SOFRALIK ZEYTĠN ĠġLETMELERĠ ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA

GIDA GÜVENLĠĞĠ YÖNETĠM SĠSTEMĠ (GGYS) UYGULAYAN SOFRALIK ZEYTĠN ĠġLETMELERĠ ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA GIDA GÜVENLĠĞĠ YÖNETĠM SĠSTEMĠ (GGYS) UYGULAYAN SOFRALIK ZEYTĠN ĠġLETMELERĠ ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA AyĢe Demet KARAMAN¹, Renan TUNALIOĞLU², Ferit ÇOBANOĞLU², Gülden OVA³, Ferhat AYDOĞDU 4 ¹Yrd. Doç.Dr. Adnan

Detaylı

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 1. Raporun Dönemi 01.01.2012-30.09.2012 2. Ortaklığın Unvanı HektaĢ Ticaret T.A.ġ. 3. Yönetim ve Denetleme Kurulu Üyeleri Türk Ticaret Kanunu ve ilgili düzenlemeler gereğince ġirketimiz Ana

Detaylı

MUKAYESELİ HUKUK VE TÜRK HUKUKUNDA İŞSİZLİK SİGORTASI İÇİNDEKİLER ÖZET KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ BÖLÜM I İŞSİZLİK

MUKAYESELİ HUKUK VE TÜRK HUKUKUNDA İŞSİZLİK SİGORTASI İÇİNDEKİLER ÖZET KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ BÖLÜM I İŞSİZLİK MUKAYESELİ HUKUK VE TÜRK HUKUKUNDA İŞSİZLİK SİGORTASI İÇİNDEKİLER ÖZET ABSTRACT İÇİNDEKİLER KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ GİRİŞ v vii ix xvii xviii xx xxi BÖLÜM I İŞSİZLİK A. İŞSİZLİĞİN TANIMI

Detaylı

T.C. BĠNGÖL ÜNĠVERSĠTESĠ REKTÖRLÜĞÜ Strateji GeliĢtirme Dairesi BaĢkanlığı. ÇALIġANLARIN MEMNUNĠYETĠNĠ ÖLÇÜM ANKET FORMU (KAPSAM ĠÇĠ ÇALIġANLAR ĠÇĠN)

T.C. BĠNGÖL ÜNĠVERSĠTESĠ REKTÖRLÜĞÜ Strateji GeliĢtirme Dairesi BaĢkanlığı. ÇALIġANLARIN MEMNUNĠYETĠNĠ ÖLÇÜM ANKET FORMU (KAPSAM ĠÇĠ ÇALIġANLAR ĠÇĠN) ÇALIġANLARIN MEMNUNĠYETĠNĠ ÖLÇÜM ANKET FORMU (KAPSAM ĠÇĠ ÇALIġANLAR ĠÇĠN) Düzenleme Tarihi: Bingöl Üniversitesi(BÜ) Ġç Kontrol Sistemi Kurulması çalıģmaları kapsamında, Ġç Kontrol Sistemi Proje Ekibimiz

Detaylı

TEKĠRDAĞ ĠLĠNDEKĠ TARIM KREDĠ KOOPERATĠFLERĠNĠN GENEL YAPISI, SORUNLARI VE BÖLGEDEKĠ TARIMSAL GĠRDĠ KULLANIMINDAKĠ PAYI

TEKĠRDAĞ ĠLĠNDEKĠ TARIM KREDĠ KOOPERATĠFLERĠNĠN GENEL YAPISI, SORUNLARI VE BÖLGEDEKĠ TARIMSAL GĠRDĠ KULLANIMINDAKĠ PAYI TEKĠRDAĞ ĠLĠNDEKĠ TARIM KREDĠ KOOPERATĠFLERĠNĠN GENEL YAPISI, SORUNLARI VE BÖLGEDEKĠ TARIMSAL GĠRDĠ KULLANIMINDAKĠ PAYI Veysel Tolga ATĠK Yüksek Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı DanıĢman: Yrd.

Detaylı

KASTAMONU ĠLE ĠLGĠLĠ BĠLGĠLER

KASTAMONU ĠLE ĠLGĠLĠ BĠLGĠLER KASTAMONU ĠLE ĠLGĠLĠ BĠLGĠLER KASTAMONU NUN ADI NERDEN GELMĠSTĠR Bugün Kastamonu ve çevresindeki illeri de içine alan ve Romalılar devrinde adına Paflagonya denilen Gasların kurduğu Ģehirlerden bir tanesi

Detaylı

NĠHAĠ RAPOR, EYLÜL 2011

NĠHAĠ RAPOR, EYLÜL 2011 9. GENEL SONUÇLAR... 1 9.1. GĠRĠġ... 1 9.2. DEĞERLENDĠRME... 1 9.2.1. Ġlin Genel Ġçeriği... 1 9.2.2. Proje Bölgesinin Kapasiteleri... 1 9.2.3. Köylülerin ve Üreticilerin Kapasiteleri... 2 9.2.4. Kurumsal

Detaylı

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI T.C. BARTIN VALİLİĞİ İL TARIM MÜDÜRLÜĞÜ 2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI YUSUF ALAGÖZ İL TARIM MÜDÜRÜ BARTIN DA DEMOGRAFİK YAPI 2009 YILI ADRESE DAYALI NÜFUS TESPİT ÇALIŞMASI SONUCUNDA İLİN TOPLAM NÜFUSU 188.449

Detaylı

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ Danışman Doç. Dr. Tufan BAL YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM EKONOMİSİ ANABİLİM DALI ISPARTA - 2016 2016 [] TEZ

Detaylı

I. BÖLÜM AVRUPA BİRLİĞİ FİNANSAL HİZMETLER TEK PAZARI. I.1 KURUCU ROMA ANTLAġMASI VE FĠNANSAL HĠZMETLER

I. BÖLÜM AVRUPA BİRLİĞİ FİNANSAL HİZMETLER TEK PAZARI. I.1 KURUCU ROMA ANTLAġMASI VE FĠNANSAL HĠZMETLER SUNUŞ 3 Ekim 2005 tarihinde Türkiye ile AB arasında tam üyelik müzakerelerine baģlanması kararı alınmıģtır. Bu kararın ardından Türkiye ile AB arasında katılım süreci baģlamıģtır. Katılım süreci, Türkiye

Detaylı

HĠTĠT ÜNĠVERSĠTESĠ. SÜREKLĠ EĞĠTĠM UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ FAALĠYET RAPORU

HĠTĠT ÜNĠVERSĠTESĠ. SÜREKLĠ EĞĠTĠM UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ FAALĠYET RAPORU HĠTĠT ÜNĠVERSĠTESĠ SÜREKLĠ EĞĠTĠM UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ FAALĠYET RAPORU 2012 ĠÇĠNDEKĠLER ÜST YÖNETĠCĠ SUNUġU I- GENEL BĠLGĠLER A- Misyon ve Vizyon.. B- Yetki, Görev ve Sorumluluklar... C- Ġdareye

Detaylı

KANUN. Kanun No. 6385 Kabul Tarihi: 10/1/2013

KANUN. Kanun No. 6385 Kabul Tarihi: 10/1/2013 19 Ocak 2013 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28533 KANUN SOSYAL SĠGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SĠGORTASI KANUNU ĠLE BAZI KANUNLARDA DEĞĠġĠKLĠK YAPILMASINA DAĠR KANUN Kanun No. 6385 Kabul Tarihi: 10/1/2013 MADDE

Detaylı

Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi

Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 % T. C. DĠYARBAKIR EKONOMĠSĠNĠN GENEL GÖRÜNÜMÜ 1. Diyarbakır Ġstatistikleri Tablo 1: Yıllara Göre Diyarbakır Nüfusu Yıllar Nüfus Yıllık Nüfus

Detaylı

SAĞLIK ORTAMINDA ÇALIġANLARDA GÜVENLĠĞĠ TEHDĠT EDEN STRES ETKENLERĠ VE BAġ ETME YÖNTEMLERĠ. MANĠSA ĠL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ HEMġĠRE AYLĠN AY

SAĞLIK ORTAMINDA ÇALIġANLARDA GÜVENLĠĞĠ TEHDĠT EDEN STRES ETKENLERĠ VE BAġ ETME YÖNTEMLERĠ. MANĠSA ĠL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ HEMġĠRE AYLĠN AY SAĞLIK ORTAMINDA ÇALIġANLARDA GÜVENLĠĞĠ TEHDĠT EDEN STRES ETKENLERĠ VE BAġ ETME YÖNTEMLERĠ MANĠSA ĠL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ HEMġĠRE AYLĠN AY GİRİŞ ÇalıĢmak yaģamın bir parçasıdır. YaĢamak nasıl bir insan hakkı

Detaylı

TARIMDA SUYUN ETKİN KULLANIMI. Prof. Dr. Yusuf Ersoy YILDIRIM Yrd. Doç. Dr. İsmail TAŞ

TARIMDA SUYUN ETKİN KULLANIMI. Prof. Dr. Yusuf Ersoy YILDIRIM Yrd. Doç. Dr. İsmail TAŞ TARIMDA SUYUN ETKİN KULLANIMI Prof. Dr. Yusuf Ersoy YILDIRIM Yrd. Doç. Dr. İsmail TAŞ Maksimum Verim Maksimum Gelir? ĠKLĠM YAĞIġ BUHARLAġMA ÇĠFTÇĠ SÜRDÜRÜLEBĠLĠRLĠK BĠTKĠ SU TARIM TEKNĠĞĠ ÜRETĠM GĠRDĠLERĠ

Detaylı

MALATYA TURİZM GELİŞTİRME ÇALIŞTAYI SONUÇ RAPORU 29-30 NİSAN 2011 MALATYA

MALATYA TURİZM GELİŞTİRME ÇALIŞTAYI SONUÇ RAPORU 29-30 NİSAN 2011 MALATYA MALATYA TURİZM GELİŞTİRME ÇALIŞTAYI SONUÇ RAPORU 29-30 NİSAN 2011 MALATYA 29-30 Nisan tarihleri arasında Malatya nın kültür ve turizmde mevcut durumunu ortaya koymak, mevcut yürütülen projeleri ele almak

Detaylı

BĠRĠNCĠ BASAMAK SAĞLIK ÇALIġANLARINDA YAġAM DOYUMU, Ġġ DOYUMU VE TÜKENMĠġLĠK DURUMU

BĠRĠNCĠ BASAMAK SAĞLIK ÇALIġANLARINDA YAġAM DOYUMU, Ġġ DOYUMU VE TÜKENMĠġLĠK DURUMU GOÜ Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Tokat Halk Sağlığı Müdürlüğü BĠRĠNCĠ BASAMAK SAĞLIK ÇALIġANLARINDA YAġAM DOYUMU, Ġġ DOYUMU VE TÜKENMĠġLĠK DURUMU Yalçın Önder¹, Rıza Çıtıl¹, Mücahit Eğri¹,

Detaylı

02 Nisan 2012. MĠMARLIK BÖLÜM BAġKANLIĞINA,

02 Nisan 2012. MĠMARLIK BÖLÜM BAġKANLIĞINA, 02 Nisan 2012 MĠMARLIK BÖLÜM BAġKANLIĞINA, Amasra Teknik Gezisi 12-13 Mart 2012 tarihleri arasında, ARCH 222 - Arhitectural Design 4 dersi için Bir Sanatçı İçin Konut, ARCH 221 - Arhitectural Design 3

Detaylı

DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EKONOMİK BÜYÜMENİN SİGORTACILIK SEKTÖRÜNE ETKİSİ

DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EKONOMİK BÜYÜMENİN SİGORTACILIK SEKTÖRÜNE ETKİSİ T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EKONOMİK BÜYÜMENİN SİGORTACILIK SEKTÖRÜNE ETKİSİ Elif ERDOĞAN Yüksek Lisans Tezi Çorum 2013 DÜNYA DA VE TÜRKİYE

Detaylı

TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROJE ONAY FORMU. Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı Eğitim Yönetimi, Denetimi, Planlaması ve

TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROJE ONAY FORMU. Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı Eğitim Yönetimi, Denetimi, Planlaması ve III TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROJE ONAY FORMU Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı Eğitim Yönetimi, Denetimi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı öğrencisi Canan ULUDAĞ tarafından hazırlanan Bağımsız Anaokullarında

Detaylı

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 31/03/2010 FAALİYET RAPORU

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 31/03/2010 FAALİYET RAPORU VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 31/03/2010 FAALİYET RAPORU 1- Raporun dönemi, ortaklığın unvanı, dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1247

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1247 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1247 KAHRAMANMARAŞ İLİNİN GENEL MEYVECİLİK DURUMU Mehmet SÜTYEMEZ*- M. Ali GÜNDEŞLİ" Meyvecilik kültürü oldukça eski tarihlere uzanan Anadolu'muz birçok meyve türünün anavatanı

Detaylı

Kalite Yöneticisi :Talep ve sözleģmelerin standart bir formatta hazırlanmasından ve Kalite Yönetim Sistemine uygunluğunun sağlanmasından sorumludur.

Kalite Yöneticisi :Talep ve sözleģmelerin standart bir formatta hazırlanmasından ve Kalite Yönetim Sistemine uygunluğunun sağlanmasından sorumludur. 1. AMAÇ Bu prosedürün amacı müģterilerden gelen taleplerin değerlendirilmesi ve değerlendirme sonucunda karģılıklı olarak imzalanacak olan sözleģmelerin Ģartlarının belirlenmesi için takip edilecek yol

Detaylı

21.06.2005 / 25852. Kanun. Tarım Sigortaları Kanunu. Kanun No. 5363 Kabul Tarihi : 14.6.2005 BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam ve Tanımlar.

21.06.2005 / 25852. Kanun. Tarım Sigortaları Kanunu. Kanun No. 5363 Kabul Tarihi : 14.6.2005 BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam ve Tanımlar. 21.06.2005 / 25852 Kanun Tarım Sigortaları Kanunu Kanun No. 5363 Kabul Tarihi : 14.6.2005 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanımlar Amaç MADDE 1. Bu Kanunun amacı; üreticilerin bu Kanunda belirtilen riskler

Detaylı

HÜR SİGORTA A.Ş. 2010 YILI FAALİYET RAPORU - 1 -

HÜR SİGORTA A.Ş. 2010 YILI FAALİYET RAPORU - 1 - HÜR SİGORTA A.Ş. 2010 YILI FAALİYET RAPORU - 1 - GENEL MERKEZ VE BÖLGE ADRES BİLGİLERİ GENEL MÜDÜRLÜK Büyükdere Cad. Hür Han No:15/A ġiģli ĠSTANBUL Tel : 212 232 20 10 Fax : 212 230 52 90 Hasar Ġhbar Hattı

Detaylı

Türkiye Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısı Kurulumu FĠZĠBĠLĠTE ETÜDÜ ÇALIġTAYI

Türkiye Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısı Kurulumu FĠZĠBĠLĠTE ETÜDÜ ÇALIġTAYI Türkiye Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısı Kurulumu FĠZĠBĠLĠTE ETÜDÜ ÇALIġTAYI Projenin GELĠġĠMĠ: KDEP-EYLEM 47 (Kısa Dönem Eylem Planı ) 4 Aralık 2003 tarihli BaĢbakanlık Genelgesi yle e-dönüģüm Türkiye

Detaylı

TEB PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01 / 01 / 2010-30 / 09 / 2010 DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

TEB PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01 / 01 / 2010-30 / 09 / 2010 DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU TEB PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01 / 01 / 2010-30 / 09 / 2010 DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU 1 OCAK 2010 30 EYLÜL 2010 DÖNEMĠNE AĠT FAALĠYET RAPORU 1. Rapor Dönemi, Ortaklığın unvanı, yönetim ve

Detaylı

İSTANBUL YÖNTEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LİMİTED ŞİRKETİ

İSTANBUL YÖNTEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LİMİTED ŞİRKETİ Ġstanbul, 05.02.2010 SİRKÜLER 2010 / 014 KONU: 5951 SAYILI KANUNLA YAPILAN DEĞĠġĠKLĠKLER 5951 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun Ġle Bazı Kanunlarda DeğiĢiklik Yapılmasına Dair Kanun

Detaylı

TARIM SİGORTASI KANUNU

TARIM SİGORTASI KANUNU TARIM SİGORTASI KANUNU Yayımlandığı R.Gazete: 21.06.2005-25852 Kanun No: 5363 Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanımlar Madde 1- Bu Kanunun amacı; üreticilerin bu Kanunda belirtilen riskler nedeniyle

Detaylı

ÖNSÖZ ---------------------------------------------------------------------------------------- XI

ÖNSÖZ ---------------------------------------------------------------------------------------- XI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ ---------------------------------------------------------------------------------------- XI GİRİŞ --------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

KIRSAL KALKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV, İŞ TANIMLARI VE GEREKLERİ BELGELERİ

KIRSAL KALKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV, İŞ TANIMLARI VE GEREKLERİ BELGELERİ KIRSAL KALKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE GÖREV, İŞ TANIMLARI VE GEREKLERİ BELGELERİ KIRSAL KAKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE MÜDÜRÜ KIRSAL KAKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE Yayın Tarihi 03.02.2014 Revizyon Tarihi 15.04.2014

Detaylı

İlker ŞANLI Y. Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Prof. Dr. A. Zafer GÜRLER 2010 Her hakkı saklıdır

İlker ŞANLI Y. Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Prof. Dr. A. Zafer GÜRLER 2010 Her hakkı saklıdır TOKAT İLİNDE TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI NIN UYGULATTIĞI HAYVANCILIK PROJELERİNİN KOOPERATİF ÖRGÜTLENMESİ VE ORTAKLARINA ETKİLERİ İlker ŞANLI Y. Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Prof. Dr. A.

Detaylı

MESLEKİ EMEKLİLİK PROGRAMLARININ TÜRKİYE DE UYGULANABİLİRLİĞİ

MESLEKİ EMEKLİLİK PROGRAMLARININ TÜRKİYE DE UYGULANABİLİRLİĞİ MESLEKİ EMEKLİLİK PROGRAMLARININ TÜRKİYE DE UYGULANABİLİRLİĞİ ġenay GÖKBAYRAK Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi senay.gokbayrak@politics.ankara.edu.tr Refah Devletinin Krizi ve Sosyal Güvenlik

Detaylı

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC Bölgesel Kalkınma Girişimi Bakü- Tiflis- Ceyhan (BTC) Boru Hattı Projesi: Sektörler Arası ĠĢbirliğine Dayalı Ġstihdamı GeliĢtirme ve GiriĢimciliği Ref 3 Proje baģlığı Destekleme Projesi- Çukurova Bölgesi

Detaylı

Konuyla Ġlgili Tebliğin Tam Metni Ekte Tarafınıza SunulmuĢtur.

Konuyla Ġlgili Tebliğin Tam Metni Ekte Tarafınıza SunulmuĢtur. ANKARAS-Sirküler/2013-32 09.12.2013, ANKARA KONU: SGK NIN ĠġVEREN UYGULAMA TEBLĠĞĠNDE DEĞĠġĠKLĠK HK. 28.11.2013 tarihli 28835 Sayılı Resmi Gazete' de yayınlanan İşveren Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına

Detaylı

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 30/06/2010 FAALİYET RAPORU

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 30/06/2010 FAALİYET RAPORU VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 30/06/2010 FAALİYET RAPORU 1- Raporun dönemi, ortaklığın unvanı, dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

ORMAN VE SU ĠġLERĠ BAKANLIĞI ÇÖLLEġME VE EROZYONLA MÜCADELE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARAġTIRMA PROJESĠ

ORMAN VE SU ĠġLERĠ BAKANLIĞI ÇÖLLEġME VE EROZYONLA MÜCADELE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARAġTIRMA PROJESĠ ORMAN VE SU ĠġLERĠ BAKANLIĞI ÇÖLLEġME VE EROZYONLA MÜCADELE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARAġTIRMA PROJESĠ Kuraklık ve Ekstrem ġartlara Dayanıklı Türlerin Tespiti ve Adaptasyonu Projesi (Kavak Türleri Örneği) Teoman

Detaylı

YAZI ĠġLERĠ MÜDÜRLÜĞÜ 2013 FAALĠYET RAPORU

YAZI ĠġLERĠ MÜDÜRLÜĞÜ 2013 FAALĠYET RAPORU YAZI ĠġLERĠ MÜDÜRLÜĞÜ 2013 FAALĠYET RAPORU ĠÇĠNDEKĠLER I. GENEL BĠLGĠLER A.Misyon ve Vizyon B.Yetki, Görev ve Sorumluluklar C.Ġdareye ĠliĢkin Bilgiler 1. Fiziksel Yapı 2. Örgüt Yapısı 3. Bilgi ve Teknolojik

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 30/09/2010 FAALİYET RAPORU

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 30/09/2010 FAALİYET RAPORU VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 30/09/2010 FAALİYET RAPORU 1- Raporun dönemi, ortaklığın unvanı, dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01.01.2011 30.06.2011 FAALİYET RAPORU

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01.01.2011 30.06.2011 FAALİYET RAPORU VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01.01.2011 30.06.2011 FAALİYET RAPORU 1- Raporun dönemi, ortaklığın unvanı, dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

ALKHAIR PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. YÖNETİM KURULU 2011 YILI FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1

ALKHAIR PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. YÖNETİM KURULU 2011 YILI FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 Sayfa No: 1 1-Rapor Dönemi : 01.01.2011-31.12.2011 2-Şirketin Unvanı : Alkhair Portföy Yönetimi A.ġ. 3. Dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan Başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

TEBLİĞ. Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESĠ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2010/13)

TEBLİĞ. Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESĠ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2010/13) 10 Nisan 2010 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 27548 TEBLİĞ Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESĠ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2010/13) Arı YetiĢtiriciliği, Bombus

Detaylı

TARIMSAL YAYIMI GELĠġTĠRME PROJESĠ

TARIMSAL YAYIMI GELĠġTĠRME PROJESĠ TARIMSAL YAYIMI GELĠġTĠRME PROJESĠ (TARGEL) KAPSAMINDA TARIM DANIġMANLIĞI SĠSTEMĠNĠN ĠNCELEME VE DEĞERLENDĠRĠLMESĠ TOKAT ĠLĠ ÖRNEĞĠ Erol ÇAKMAK Y.Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Doç. Dr. Halil

Detaylı

IV.ULUSLARARASI POLİMERİK KOMPOZİTLER SEMPOZYUMU SERGİ VE PROJE PAZARI SONUÇ BİLDİRGESİ 7-9 MAYIS 2015

IV.ULUSLARARASI POLİMERİK KOMPOZİTLER SEMPOZYUMU SERGİ VE PROJE PAZARI SONUÇ BİLDİRGESİ 7-9 MAYIS 2015 IV.ULUSLARARASI POLİMERİK KOMPOZİTLER SEMPOZYUMU SERGİ VE PROJE PAZARI SONUÇ BİLDİRGESİ 7-9 MAYIS 2015 TMMOB Kimya Mühendisleri Odası Ege Bölge ġubesi Koordinatörlüğünde IV. Uluslararası PolimerikKompozitler

Detaylı

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR)

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) ANTALYA DA TARIM SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERĠLERĠ ÇALIġTAYI ÖRTÜALTI SEBZECĠLĠK ALT SEKTÖRÜ ÇALIġMA GRUBU RAPORU 6 Eylül 2010,

Detaylı

TEKNOLOJİ VE TASARIM DERSİ

TEKNOLOJİ VE TASARIM DERSİ TEKNOLOJİ VE TASARIM DERSİ FELSEFESİ,TEMEL İLKELERİ,VİZYONU MEHMET NURİ KAYNAR TÜRKIYE NIN GELECEK VIZYONU TÜRKĠYE NĠN GELECEK VĠZYONU GELECEĞIN MIMARLARı ÖĞRETMENLER Öğretmen, bugünle gelecek arasında

Detaylı

İkinci Bölümde; Global hazır giyim ticareti senaryoları ve Türkiye için hedefler oluģturulmaktadır.

İkinci Bölümde; Global hazır giyim ticareti senaryoları ve Türkiye için hedefler oluģturulmaktadır. SUNUŞ Türk hazır giyim sektörü her dönem sürdürdüğü yatırım eğilimi ve özellikle dıģ talebe bağlı üretim artıģı ile ekonomik büyümenin itici gücü olmakta, yatırım, kapasite ve üretim artıģı ile emek yoğun

Detaylı

GÜNEġĠN EN GÜZEL DOĞDUĞU ġehġrden, ADIYAMAN DAN MERHABALAR

GÜNEġĠN EN GÜZEL DOĞDUĞU ġehġrden, ADIYAMAN DAN MERHABALAR GÜNEġĠN EN GÜZEL DOĞDUĞU ġehġrden, ADIYAMAN DAN MERHABALAR ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ BAġARILI YÖNETĠMDE ĠLETĠġĠM Hastane İletişim Platformu Hastane ĠletiĢim Platformu Nedir? Bu

Detaylı

T.C ADALET BAKANLIĞI Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü

T.C ADALET BAKANLIĞI Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü T.C ADALET BAKANLIĞI Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Ceza Ġnfaz Kurumlarında Madde Bağımlılığı Tedavi Hizmetleri Serap GÖRÜCÜ Psikolog YetiĢkin ĠyileĢtirme Bürosu Madde bağımlılığını kontrol altında

Detaylı

KONYA EREĞLĠ ĠVRĠZ SAĞ SAHĠL SULAMA BĠRLĠĞĠ ÜYELERĠNĠN SU KULLANIM DAVRANIġLARI ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA

KONYA EREĞLĠ ĠVRĠZ SAĞ SAHĠL SULAMA BĠRLĠĞĠ ÜYELERĠNĠN SU KULLANIM DAVRANIġLARI ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA KONYA EREĞLĠ ĠVRĠZ SAĞ SAHĠL SULAMA BĠRLĠĞĠ ÜYELERĠNĠN SU KULLANIM DAVRANIġLARI ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA Dr. Halit SĠVÜK Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü 2011 ANKARA ÖNSÖZ Tarımsal

Detaylı

Özgörkey Otomotiv Yetkili Satıcı ve Yetkili Servisi

Özgörkey Otomotiv Yetkili Satıcı ve Yetkili Servisi Özgörkey Otomotiv Yetkili Satıcı ve Yetkili Servisi Grup ÇekoL : Ebru Tokgöz Gizem Şimşek Özge Bozdemir Emel Sema Tarihçe Temelleri 1951 yılında, Gruba ismini veren Erdoğan Özgörkey tarafından atılan

Detaylı

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 31/12/2010 FAALİYET RAPORU

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 31/12/2010 FAALİYET RAPORU VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2010 31/12/2010 FAALİYET RAPORU 1- Raporun dönemi, ortaklığın unvanı, dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER

GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER 30 10 2013 topraksuenerji-ulusal güvenlik denince çoğu zaman zihnimizde sınırda nöbet tutan askerler, fırlatılmaya hazır füzeler, savaş uçakları

Detaylı

Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal

Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal kaynaklı kirlilik azaltılacak, Marjinal alanlar üzerindeki

Detaylı

UZUN VADELİ HAYAT SİGORTALARI ÜRÜNLERİNİN GELİŞTİRİLMESİ

UZUN VADELİ HAYAT SİGORTALARI ÜRÜNLERİNİN GELİŞTİRİLMESİ UZUN VADELİ HAYAT SİGORTALARI ÜRÜNLERİNİN GELİŞTİRİLMESİ 10. Kalkınma Planının 3. Programı olan Yurtiçi Tasarrufların Arttırılması Ve İsrafın Önlenmesi Programı kapsamında 4. bileşen, Tamamlayıcı Sigortacılığın

Detaylı

Enstitü Müdürlüğü ile müģteriler arasındaki tüm iliģkileri ve faaliyetleri kapsar.

Enstitü Müdürlüğü ile müģteriler arasındaki tüm iliģkileri ve faaliyetleri kapsar. 1. AMAÇ Bu prosedür, müģterilerin taleplerin yerine getirilmesi, yapılan iģlemlerle ilgili laboratuar uygulamalarının izlenmesi, müģteri ve enstitü arasındaki iletiģim Ģekillerinin belirlenmesi, müģterilerden

Detaylı

2010 I. DÖNEM GEBZE EĞİTİM PROGRAMLARI

2010 I. DÖNEM GEBZE EĞİTİM PROGRAMLARI 2010 I. DÖNEM GEBZE EĞİTİM KuruluĢumuz ilgili Devlet KuruluĢları tarafından devlet destekleri kapsamındaki eğitim ve danıģmanlık faaliyetlerinde yetkilendirilmiģ bulunmaktadır. 1 STRATEJĠK PLANLAMA EĞĠTĠM

Detaylı

MUHASEBE MESLEK MENSUPLARININ TTK, TMS/ TFRS ve KOBĠ TFRS ĠLE ĠLGĠLĠ GENEL GÖRÜġLERĠ: ERZĠNCAN ÖRNEĞĠ

MUHASEBE MESLEK MENSUPLARININ TTK, TMS/ TFRS ve KOBĠ TFRS ĠLE ĠLGĠLĠ GENEL GÖRÜġLERĠ: ERZĠNCAN ÖRNEĞĠ MUHASEBE MESLEK MENSUPLARININ TTK, TMS/ TFRS ve KOBĠ TFRS ĠLE ĠLGĠLĠ GENEL GÖRÜġLERĠ: ERZĠNCAN ÖRNEĞĠ OPINIONS OF ACCOUNTANTS ABOUT TURKISH TRADE LAW, TURKISH ACCOUNTING STANDARDS-TURKISH FINANCIAL REPORTING

Detaylı

TARSUS TİCARET BORSASI

TARSUS TİCARET BORSASI TARSUS TİCARET BORSASI Ülkemizde yetiştirilen tarımsal ürünlerden, tarımsal üretimin bir kısmı doğrudan tüketilirken, bir kısmı sanayide hammadde olarak işlenerek değişik gıdalara dönüştürülmektedir. Tarımsal

Detaylı

ANALYSIS OF THE EFFECTIVE FACTORS OF EĞİRDİR AGRICULTURAL PRODUCERS' DECISION PROCESS ON HAVING AN AGRICULTURAL INSURANCE

ANALYSIS OF THE EFFECTIVE FACTORS OF EĞİRDİR AGRICULTURAL PRODUCERS' DECISION PROCESS ON HAVING AN AGRICULTURAL INSURANCE ODÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi Issn: 1309-9302 http://sobiad.odu.edu.tr Cilt: 3 Sayı: 5 Haziran 2012 EĞİRDİR İLÇESİ TARIM ÜRETİCİLERİNİN TARIM SİGORTASI YAPTIRMAYA

Detaylı

ORMAN KAYNAKLARININ TURİZM AMAÇLI TAHSİSİNE İLİŞKİN SORUNLAR VE ÇÖZÜMLERİ ODC: 906

ORMAN KAYNAKLARININ TURİZM AMAÇLI TAHSİSİNE İLİŞKİN SORUNLAR VE ÇÖZÜMLERİ ODC: 906 ISBN: 978-605-4610-19-8 ORMAN KAYNAKLARININ TURİZM AMAÇLI TAHSİSİNE İLİŞKİN SORUNLAR VE ÇÖZÜMLERİ ODC: 906 The Determinition of The Problems and Solution ways, Interested in Allocated Forest Resources

Detaylı

Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu Fethiye yi Ziyaret Etti.

Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu Fethiye yi Ziyaret Etti. Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu Fethiye yi Ziyaret Etti. Odamız tarafından Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu na Fethiye sorunları ve çözüm önerileri ile ilgili; Fethiye Körfezi nin Temizlenmesi,

Detaylı

Örgütler bu karmaģada artık daha esnek bir hiyerarģiye sahiptir.

Örgütler bu karmaģada artık daha esnek bir hiyerarģiye sahiptir. Durumsallık YaklaĢımı (KoĢulbağımlılık Kuramı) Durumsallık (KoĢulbağımlılık) Kuramının DoğuĢu KoĢul bağımlılık bir Ģeyin diğerine bağımlı olmasıdır. Eğer örgütün etkili olması isteniyorsa, örgütün yapısı

Detaylı

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2009 30/06/2009 FAALİYET RAPORU

VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2009 30/06/2009 FAALİYET RAPORU VAKIF PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01/01/2009 30/06/2009 FAALİYET RAPORU 1- Raporun dönemi, ortaklığın unvanı, dönem içinde yönetim ve denetleme kurullarında görev alan başkan ve üyelerin, murahhas üyelerin ad

Detaylı

BİRİNCİ SEVİYE ÖRNEK SORULARI TEMEL SİGORTACILIK. Aşağıdakilerden hangisi sigorta sözleşmesinin asli unsurlarından birisi değildir?

BİRİNCİ SEVİYE ÖRNEK SORULARI TEMEL SİGORTACILIK. Aşağıdakilerden hangisi sigorta sözleşmesinin asli unsurlarından birisi değildir? BİRİNCİ SEVİYE ÖRNEK SORULARI TEMEL SİGORTACILIK SORU 1: Aşağıdakilerden hangisi sigorta sözleşmesinin asli unsurlarından birisi değildir? a) Para ile ölçülebilir menfaatin varlığı b) Sigorta himayesi

Detaylı

T.C. KARTAL BELEDİYE BAŞKANLIĞI İSTANBUL

T.C. KARTAL BELEDİYE BAŞKANLIĞI İSTANBUL KARARIN ÖZÜ : Sivil Savunma Uzmanlığı nın Görev ve ÇalıĢma Yönetmeliği. TEKLİF : Sivil Savunma Uzmanlığı nın 31.03.2010 tarih, 2010/1043 sayılı teklifi. BAġKANLIK MAKAMI NA; Ġlgi: 18.03.2010 tarih ve 129

Detaylı

ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025

ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025 ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025 31.07.2015 İçindekiler Ġçindekiler... 2 Amaç ve Kapsam... 7 1. Yöntem... 8 2. Bölgelerin Değerlendirmeleri ve Sonuçlar... 10 2.1. Akdeniz...

Detaylı

BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI!

BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI! BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI! Birleşmiş Milletler Genel Kurulu; kooperatiflerin sosyo-ekonomik kalkınmaya, özellikle yoksulluğun azaltılmasına, istihdam yaratılmasına ve sosyal bütünleşmeye olan

Detaylı

1.GAZĠANTEP ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ ÖDÜLLERĠ

1.GAZĠANTEP ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ ÖDÜLLERĠ 1.GAZĠANTEP ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ ÖDÜLLERĠ ĠÇĠNDEKĠLER 1.GAZĠANTEP SANAYĠDE ENERJĠ VERĠMLĠLĠĞĠ ÖDÜLLERĠ... 2 NEDEN BAġVURMALI?... 3 BAġVURU SÜRECĠ... 4 Hangi kurumlar baģvurabilir?... 4 Büyük Ölçekli ĠĢletmeler...

Detaylı

FĠBA HAYAT SĠGORTA ANONĠM ġġrketġ Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu Dönem (01.01.2012-31.12.2012)

FĠBA HAYAT SĠGORTA ANONĠM ġġrketġ Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu Dönem (01.01.2012-31.12.2012) FĠBA HAYAT SĠGORTA ANONĠM ġġrketġ Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu Dönem (01.01.2012-31.12.2012) İşbu rapor Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından düzenlenerek 28.08.2012 tarih ve 28395 sayılı Resmi Gazete

Detaylı

BĠR DEVLET HASTANESĠNDE ÇALIġANLARIN HASTA VE ÇALIġAN GÜVENLĠĞĠ ALGILARININ ĠNCELENMESĠ. Dilek OLUT

BĠR DEVLET HASTANESĠNDE ÇALIġANLARIN HASTA VE ÇALIġAN GÜVENLĠĞĠ ALGILARININ ĠNCELENMESĠ. Dilek OLUT BĠR DEVLET HASTANESĠNDE ÇALIġANLARIN HASTA VE ÇALIġAN GÜVENLĠĞĠ ALGILARININ ĠNCELENMESĠ Dilek OLUT Tıp biliminin ilk ve temel prensiplerinden biri Önce Zarar Verme ilkesidir. Bu doğrultuda kurgulanan sağlık

Detaylı

Av. Füsun GÖKÇEN. TÜRK ÇĠMENTO SEKTÖRÜNÜN Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ KONUSUNDA AB KATILIM MÜZAKERELERĠNDEKĠ KONUMU

Av. Füsun GÖKÇEN. TÜRK ÇĠMENTO SEKTÖRÜNÜN Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ KONUSUNDA AB KATILIM MÜZAKERELERĠNDEKĠ KONUMU TÜRK ÇĠMENTO SEKTÖRÜNÜN Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ KONUSUNDA AB KATILIM MÜZAKERELERĠNDEKĠ KONUMU Av. Füsun GÖKÇEN Çimento Endüstrisi İşverenleri Sendikası 4857 sayılı ĠĢ Kanunu MADDE 77 ĠġVERENLERĠN VE ĠġÇĠLERĠN

Detaylı

ÖĞR.GÖR.DR. FATĠH YILMAZ YILDIZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MESLEK YÜKSEKOKULU Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ PROGRAMI

ÖĞR.GÖR.DR. FATĠH YILMAZ YILDIZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MESLEK YÜKSEKOKULU Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ PROGRAMI ÖĞR.GÖR.DR. FATĠH YILMAZ YILDIZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MESLEK YÜKSEKOKULU Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ PROGRAMI Dünya da her yıl 2 milyon kiģi iģle ilgili kaza ve hastalıklar sonucu ölmektedir. ĠĢle ilgili kaza

Detaylı

BALIKESİR İLİ BALYA İLÇESİNDE SÜT SIĞIRCILIĞI FAALİYETİNİN MEVCUT DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Serkan BİRSİN Yüksek Lisans Tezi Tarım

BALIKESİR İLİ BALYA İLÇESİNDE SÜT SIĞIRCILIĞI FAALİYETİNİN MEVCUT DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Serkan BİRSİN Yüksek Lisans Tezi Tarım BALIKESİR İLİ BALYA İLÇESİNDE SÜT SIĞIRCILIĞI FAALİYETİNİN MEVCUT DURUMU, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Serkan BİRSİN Yüksek Lisans Tezi Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Doç. Dr. Murat SAYILI 2012 Her hakkı

Detaylı

Türkiye'nin ulusal gelirinden eğitim iģlerine ayırabildiği para, geliģmiģ ülkelere bakarak çok azdır. Bu yüzden eğitimde para kıttır.

Türkiye'nin ulusal gelirinden eğitim iģlerine ayırabildiği para, geliģmiģ ülkelere bakarak çok azdır. Bu yüzden eğitimde para kıttır. Türkiye'nin ulusal gelirinden eğitim iģlerine ayırabildiği para, geliģmiģ ülkelere bakarak çok azdır. Bu yüzden eğitimde para kıttır. Bu kıt kaynaklarla eğitimi yönetmek yöneticinin çok becerikli olmasını

Detaylı

TÜRKĠYE TEKNOLOJĠ GELĠġTĠRME VAKFI (TTGV) DESTEKLERĠ

TÜRKĠYE TEKNOLOJĠ GELĠġTĠRME VAKFI (TTGV) DESTEKLERĠ TÜRKĠYE TEKNOLOJĠ GELĠġTĠRME VAKFI (TTGV) DESTEKLERĠ 3 TEMEL DESTEĞĠ MEVCUTTUR 1- Ar-Ge Proje Destekleri 2- Çevre Projeleri Destekleri 3- Teknolojik Girişimcilik Destekleri Ar-Ge Proje Destekleri a) Teknoloji

Detaylı

KARAYOLU TASARIMI RAPORU. Ek 1. Kavşak Tipi Seçimi ile ilgili olarak Önerilen Esaslar

KARAYOLU TASARIMI RAPORU. Ek 1. Kavşak Tipi Seçimi ile ilgili olarak Önerilen Esaslar KARAYOLU TASARIMI RAPORU Kavşak Tipi Seçimi ile ilgili olarak Önerilen Esaslar Haziran 2000 İçindekiler Sayfa 1 Giriş 2 1.1 Amaç 2 1.2 Hemzemin kavģakların sınıflandırılması 2 1.3 Ġçerik 2 2 Önerilen seçim

Detaylı

ĠZKA MARKA BĠLĠNĠRLĠĞĠ ARAġTIRMASI RAPORU

ĠZKA MARKA BĠLĠNĠRLĠĞĠ ARAġTIRMASI RAPORU ĠZMĠR KALKINMA AJANSI T.C. BAġBAKANLIK TÜRKĠYE ĠSTATĠSTĠK KURUMU ĠZMĠR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ ĠZKA MARKA BĠLĠNĠRLĠĞĠ ARAġTIRMASI RAPORU (AĞUSTOS 2010) ĠÇĠNDEKĠLER Sayfa No ġekġl DĠZĠNĠ... 6 TABLO DĠZĠNĠ... 10

Detaylı

AÇLIĞIN ÖNLENMESĠ ve GIDA GÜVENCESĠNĠN SAĞLANMASI

AÇLIĞIN ÖNLENMESĠ ve GIDA GÜVENCESĠNĠN SAĞLANMASI AÇLIĞIN ÖNLENMESĠ ve GIDA GÜVENCESĠNĠN SAĞLANMASI Yrd. Doç. Dr. Mustafa ERBAġ Sultan ARSLAN A. Nur DURAK Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü erbas@akdeniz.edu.tr Sunum Planı

Detaylı

TIMSS Tanıtım Sunusu

TIMSS Tanıtım Sunusu TIMSS Tanıtım Sunusu Ġçerik TIMSS Nedir? TIMSS in Amacı TIMSS i Yürüten KuruluĢlar TIMSS in GeçmiĢi TIMSS in Değerlendirme Çerçevesi TIMSS Döngüsünün Temel AĢamaları TIMSS in Kazanımları Sorular ve Öneriler

Detaylı

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 8. BASKI IÇIN ÖN SÖZ... VII ÖN SÖZ... IX YAZAR HAKKINDA... XI BİRİNCİ

Detaylı