Georgius Agricola, Avrupa da güherçile üretimi. Lazarus Ercker, Avrupa da (1574) güherçile üretimi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "17.12.2014. Georgius Agricola, Avrupa da güherçile üretimi. Lazarus Ercker, Avrupa da (1574) güherçile üretimi"

Transkript

1 Güherçile, doğal halde bulunan ve adî güherçile olarak adlandırılan potasyum nitrat (KNO3), şili güherçilesi denilen sodyum nitrat (NaNO3) ve duvar güherçilesi ya da toprak güherçilesi adı verilen kalsiyum nitrat (Ca[NO3]2) şeklinde başlıca üç nitrat türüne verilen ortak isimdir Güherçile Çin ve Hindistan da göçebeler tarafından potasyum ve kalsiyum içeriği yüksek topraklar üzerinde yakılan kamp ateşi sonucunda bulunmuştur. Yanarken kulağa hoş gelen sesler çıkartan bu madde, göçebelerin yanlarında taşıdıkları bir keyif aracına dönüşmüş ve uzunca bir dönem sadece bir eğlence aracı olarak görülmüştür. Çin de Taocu simyacılar tarafından kükürt, cıva vb. maddeler üzerinde yapılan deneyler neticesinde bu maddenin yanıcı ve patlayıcı özelliğinin kullanılabileceği keşfedilmiştir. Georgius Agricola, Avrupa da güherçile üretimi Lazarus Ercker, Avrupa da (1574) güherçile üretimi B:Güherçile çözeltisinin buharlaştırılması, F-G:Doygun güherçile çözeltisinin kristallendirilmesi 1

2 Nitrat asidi 13.yy dan beri bilinmektedir. Sodyum nitrat ve sülfat asidinden olan sentezi, Glauber tarafından yapılmıştır. Nitrat asidi, Birinci Dünya Savaşından önceki yıllarda ve savaş sırasında başlıca, Şili nitratının (küherçilesinin) derişik sülfat asidi ile reaksiyonundan elde edilmekteydi. Nitrat asidinin en büyük kullanılışı, anorganik ve organik nitratların ve ayrıca organik nitro türevlerinin yapımındadır. Ticari önemdeki anorganik miktarlar arasında sodyum nitrat (gübre), potasyum nitrat (gübre ve barut), kalsiyum nitrat (gübre) ve nitrat asidinin yapımınsda en çok kullanıldığı amonyum nitrat (gübre ve patlayıcı), ayrıca baryum stronsiyum, bakır ve gümüş nitratlar da sayılabilir. Birçok ülkede nitrat asidi üretiminin yarıdan fazlası gübre endüstrisi için kulanılır. Birçoğu nitratlar içeren çözelti gübreleri önemi gün geçtikçe artmaktadır. Nitrat ve nitro bileşiklerinin bir çoğu direkt olarak patlayıcı maddeler endüstrisinde kullanılırlar: Amonyum nitrat, nitrogliserin, nitroselüloz (aslında gliserin trinitrat ve selüloz polinitrat) ve aromatik nitro bileşikleri olarak da amonyum pikrat, TNT ve tetryl (tetralite: trinitrofenil-metil-nitramin), en önemli patlayıcı maddeler arasındadırlar. Nitro grubu, patlayıcı yapımından başka aslında çoğu zaman, aromatik veya alifatik hidrokaronlara, teknikte daha başka törevler üretiminde nitrobenzen ayrıca parafin serilerinde aminler ve aminoalkollere dönüştürülmelerinde nitroparafinler gibi. 2

3 Nitrat asidinin birçok diğer endüstriyel uygulamaları da vardır. Paslanmaz çeliğin ve pirincin asidle paklandırılmasında, boyar maddeler, plastikler ve sentetik elyaf yapımında uranyum elde edilmesinde (solvent ekstraksiyonu metodu) kullanılır. % 100 HNO3 ve dumanlı nitrat asidi, roketlerde bir oksitleyici olarak rol oynar, keza sıvı N2O4 de bu maksat için kullanılabilir. NaNO3 + H2SO4 NaHSO4 + HNO3 Şili nitratının (güherçilesinin) derişik sulphuric acid reaction Isıtılan demir retotlar içerisinde yürütülen reaksiyon karışımının detilasyonu ve buharın yoğunlaştırılması suretiyle oldukça derişik bir nitrat asidi (sudaki % 92 lik çözeltisi) üretilmekteydi. Saf Dumanlı Nitrat Asidi: 3

4 2HNO3 N2O + H2O + ½ O2 Kırmızı Dumanlı Nitrat Asidi: Saf dumanlı nitrat asidinin, bir soğutucu ile birleştirilmiş bulunan bir distilasyon balonunda distile edilmesi ile elde edilir. Bu esnada distillenen % 98 lik asitle birlikte bozunma neticesi meydana gelen bir miktar NO2 de beraber geçtiğinden toplama kabındaki asit kırmızı renklidir. Balondaki asidin kaynama noktası bir zaman sonra yükselerek 123 ye çıktığında elde edilen % 98 lik kırmızı renkli aside "kırmızı dumanlı nitrat asid" denir. Azeotropik Nitrat Asidi: % 98 lik saf dumanlı nitrat asidinin distilasyonunda geçen kırmızı dumanlı nitrat asidi, tamamen geçtikten sonra tsıcaklık yavaş yavaş yükselerek 123 de sabit kalır. Bu suretle elde edilen asit % 69 luk nitrat asidinin su ile teşkil ettiği azeotropik karışımdır. ÜRETİMİ a) Amonyağın katalitik olarak yakılması ile b) Havanın bileşenlerinin yakılması ile c) Şili güherçilesinin sülfirik asitle muamelesi suretiyle üç şekilde elde edilebilir Amonyağın Oksidasyonu ile Üretimi; Amonyağın katalitik olarak oksidasyonu Azot oksidin azot dioksite yükseltgenmesi Azot dioksitin su içinde absorbsiyonu ENDÜSTRİDE Seyreltik Nitrik Asit Üretimi Atmosferik basınçta seyreltik nitrik asit üretimi Orta basınçta seyreltik nitrik asit üretimi Yüksek basınçta seyreltik nitrik asit üretimi Karma basınç prosesi Derişik Nitrik Asit Üretimi Seyreltik Nitrik Asidin Derişiklendirilmesi Seyreltik nitrik asidin sülfürik asit ile derişikleştirilmesi Seyreltik nitrik asidin magnezyum nitrat ile derişikleştirilmesi 4

5 Seyreltik Nitrik Asit Üretimi Nitrik asidin katalitik ortamda amonyağın yakılması yöntemi ile üretimi için amonyak bol miktarda hava ile 600 de katalitik olarak azot oksit haline yakılır: 4 NH3 + 5 O2 4NO + 6 H2O kcal. Oluşan azot oksit yanma gazlarının soğuması sırasında henüz mevcut olan oksijenle birleşerek azot dioksit oluşur. NO + ½ O2 NO2 Oluşan azot dioksit üst taraflarından su serpilen kulelerde hava ve suyun etkisi ile nitrik aside dönüşür. Amonyağın katalitik olarak oksidasyonu Fe2O3, MnO2, V2O5, Cr2O3, CuO Genellikle tel kafes veya şerit halinde platin ve granül halinde demir-bizmut-oksit (% 3 ila %5 Bi2O3) Amonyağın oksidasyonu yalnız yüksek sıcaklıklarda gerçekleşir. Reaksiyon hızı sıcaklık ile artar. Ancak çok yüksek sıcaklıklarda amonyak azot ve hidrojene ve azot oksitde azot ve oksijene ayrışır amonyağın yükseltgenmesinde en kritik faktör, gazların katalizörle temas süresidir. Maksimum verimler için bu süre 10-4 saniye düzeyindedir. Temas süresinin kısa oluşu kadar uzun oluşu da zararlıdır. Eğer temas süresi gereğinden daha uzun olursa, amonyağın yanması sonucu oluşan azot oksit ortamda bolca bulunan amonyak ile yandaki reaksiyona girerek azot gazı oluşturur. 5

6 Azot oksidin azot dioksite yükseltgenmesi Azot oksit suda hemen hemen hiç çözünmez. Bu nedenle nitrik asit elde etmek için azot monoksitin önce azot dioksit haline oksitlenmesi gerekir. Azot oksidin azot diokside oksidasyonu ve oluşan azot dioksidin su ile absorpsiyonu pratik olarak aynı zamanda ve aynı ekipmanlarda cereyan eder. Bununla beraber bu kademeleri ayrı ayrı incelemek yararlı olacaktır. Yanma sonucu oluşan azot monoksitin azot dioksit haline oksidasyonu aşağıdaki tersinir reaksiyona göre yürür. Bu reaksiyon sonucu oluşan azot dioksit su içinde absorplanarak nitrik asit elde edilir. Reaksiyonun ekzotermik oluşu nedeniyle sıcaklık artışı olur ve yüksek sıcaklıkta reaksiyon hızının da artması beklenir. Fakat NO nun NO2 ye oksidasyonu bu genel kurala uymayan birkaç anormal reaksiyondan biridir. Reaksiyon hızı sıcaklık artışı ile azalır. Ancak denge düşük sıcaklıklarda daha iyidir Azot monoksidin azot diokside oksidasyonu nitrik asit üretim prosesinin en yavaş kademesidir. Bu yüzden atmosferik basınç altında çalışan nitrik asit üretim tesislerinde büyük kapasiteli oksidasyon kulelerine ihtiyaç duyulur Konverterden çıkan sıcak gazlar, eğer basınç altında çalışılıyorsa, önce basamaklı olarak soğutma yapılır ve oksidasyon sistemlerine gönderilerek C arasına soğutulur. Böylece NO, NO2 haline yükseltgenir. Eğer atmosferik basınçta çalışılıyorsa, önce kademeli olarak C ye kadar soğutulur ve soğuk olarak bir seri oksidasyon kulelerine gönderilerek NO, NO2 haline yükseltgenir. Absorplama kulesinde NO2 nin su ile absorpsiyonu sırasında daha sonra belirtileceği üzere yeniden NO oluşur. Azot monoksitin yükseltgenme işlemi kısmen absorplama kulesinde de gerçekleşir. Bu nedenle, absorpsiyon kulesinde raflar genellikle su ile soğutularak sıcaklık C ler arasında tutulur ve absorplama kulesinde meydana gelen NO, ilave edilen sekonder hava oksijeni vasıtasıyla NO2 e dönüştürülür. Nitrik asit üretimi için oksijence zenginleştirilmiş hava veya saf oksijen kullanılması azot monoksit yüzdesinin ve azot monoksitin azot diokside dönüşüm hızının artmasına yardımcı olur. Dolayısıyla oksidasyon ve absorpsiyon prosesleri için gerekli olan ekipman hacmi küçülür. NO nun NO2 ye oksidasyonunu içeren gaz fazı reaksiyonunu hızlandırmak için en etkin araç basıncı arttırmaktır. Basınçta 10 kat artış, reaksiyon hızının 1000 kat artmasına neden olur. Dolayısıyla basıncı 10 bar a çıkararak oksidasyon süresini ve ekipmanın boyutunu büyük ölçülerde azaltmak mümkün olur. 6

7 Düşük sıcaklıklarda NO2 monomeri aşağıdaki reaksiyon ile dimer olan N2O4 haline dönüşür Bu reaksiyonun hızı çok yüksektir. Basınçtaki artış dengeyi N2O4 lehine çevirir. 0 C da ve atmosferik basınçta NO2 nin N2O4 haline dönüş oranı % 70 civarındadır. Diazot tetraoksidin kaynama noktası 21 C dir. Bu nedenle azot dioksit basınç altında ve düşük sıcaklıkta kolaylıkla N2O4 haline dönüştürülebilir Azot dioksitin su içinde absorpsiyonu Reaksiyonlarda oluşan nitröz asit (HNO2) kararsızdır. Aşağıdaki reaksiyona göre parçalanır. Absorpsiyon devam ederken, nitrik asit konsantrasyonu artar ve bu durum azot dioksitin absorpsiyonunu yavaşlatır. Absorpsiyonu hızlandırmak için sıcaklığın azaltılması veya basıncın yükseltilmesi gerekir. Atmosferik basınçta % NH3 içeren amonyak-hava karışımı ile çalışan sistemlerde NO2 absorpsiyonu genellikle % konsantrasyonlu seyreltik nitrik asit oluşturur. Absorpsiyon sıcaklığı düşürülerek denge nitrik asit yönüne kaydırılıp nitrik asit konsantrasyonu artırılabilir. Fakat azot dioksidin suyla reaksiyon hızı çok yavaş olduğundan bunun pratik etkisi çok azdır. Absorpsiyonda basıncın etkisi daha fazladır. Basınç 10 bar a çıkarılarak nitrik asit konsantrasyonu %60-62 ye çıkarılabilir. 7

8 Atmosferik basınçta seyreltik nitrik asit üretimi Atmosferik basınçta yapılan üretim tesislerinde amonyağın oksidasyon basamağındaki verimi daha iyidir. Katalizör kaybı da daha azdır. Sıcaklık yaklaşık olarak 800 C civarındadır. Konvertere gönderilen karışımda yaklaşık olarak %10-12 amonyak bulunur. Hava süzülerek safsızlıklar uzaklaştırılır. Fabrika çevresindeki hava kirili olabileceğinden reaksiyon için gerekli hava fabrika dışından alınır. Depodan alınan amonyaktaki yağ ve safsızlıklar da kok filtrelerde uzaklaştırılır. Temizlenmiş NH3 ve hava karıştırıcıda (1) karıştırılarak %10-12 NH3 içeren karışım hazırlanır. Seramik filtrelerden süzüldükten sonra, kontakt fırınından çıkan sıcak gazlarla ön ısıtılır. PT/Rh katalizörler (2) arasından geçer. Amonyağın %98 i NO ye oksitlenir. Gaz karışımının konverterden çıkış sıcaklığı yaklaşık 800 0C dir. Artık ısı buhar kazanında (3) gaz sıcaklığı 250 0C a düşer. Gaz daha sonra su ile 40 0 C a soğutulur. (4). Gaz karışımında bulunan su buharının büyük bir kısmı yoğunlaşır. Bir kısım azot monoksit, NO, azot dioksite, NO2, oksitlenir. Soğutucunun altından seyreltik nitrikasit çözeltisi alınır, (5) kulesine basılır Absorpsiyon ünitesi su (asit) kuleleri (5), oksidasyon kulesi (6) ve alkali kulelerden (7) oluşur. Soğutucudan çıkan gaz karışımı sırasıyla bu kulelerden geçer. Genellikle 6-8 saat su (asit) kulesi ve 2 adet alkali kulesi bulunur. NO2 absorpsiyonu için su (asit) kulelerinin (5) sıradaki en son kulesinden su gönderilir. Oluşan asit, gaz akım yönüne zıt yönde pompalanır(9). Her kulenin altından alınan asit soğutucularda (8) su ile soğutulur. Sıradaki ilk kulenin altından ürün olarak %50 HNO3 dönüşür. Oksidasyon kulesinden sonra gaz karışımı, alkali kulesine gelir (7), burada Na2CO3 veya NaOH ile yıkanır. Sodyum hidroksit ve sodyum karbonat pahalı olduğundan, bazı fabrikalarda yıkama Ca(OH)2 ile yapılır. Yıkama kulesinden çıkan gazda % NO2 bulunur. Bu %1-2 azot kaybına karşılık gelir. 8

9 Orta basınçta seyreltik nitrik asit üretimi Basınç prosesi tesislerinde yapılan bir değişiklik de, orta basınç kullanmak şeklinde olmuştur. Bu proseslerde amonyağın oksidasyonundan önce ve sonra uygulanan basınç yaklaşık 3-4 bar olup sıcaklıklar oC dir. Böylece üretim hızının biraz düşmesine karşılık enerji sarfiyatı ve platin kaybı daha az olur. Ülkemizde 1967 yılında kurulmuş olan Kütahya Azot Fabrikaları tesislerinde de bu yöntem uygulanmaktadır. Bu yöntemde amonyak yakma tesislerinde % 10,5 amonyak içeren amonyak-hava gaz karışımı katalizör ödevi gören platin % 90-rodyum % 10 ağ tabakaları üzerinde yakılarak azot oksit elde edilir. Platin katalizörler çok hassas olduğu için gaz karışımı daha önce seramik filtrelerden geçirilerek iyice temizlenir. Reaksiyon, ekzotermik olduğundan oksidasyon için gerekli 860 oc yi sağladıktan başka, bir atık ısı kazanı vasıtasıyla su buharı üretimi de sağlanabilir. Üretilen kızgın su buharı, buhar türbinin çalıştırılmasında kullanılır. Geri kalan su buharı ısıtma amacıyla sisteme verilir Konverterden çıkan azot oksitli gazlar, çıkış gazı ön-ısıtıcısında geçirilerek sıcaklık 260 oc den 180 C ye düşürülür. 180 C deki bu gaz, dört basamaklı besleme suyu ısıtıcısına girer ve buradan 150 C de çıkar. Burada gazın içerdiği suyun bir kısmı yoğunlaşır. Gazın geri kalan ısısının alınması ve içerdiği suyun yoğunlaştırılması, soğutma suyu ile soğutulan iki yoğunlaştırıcıda gerçekleştirilir. Reaksiyon ürünü olan gaz, yatay yoğunlaştırıcının çıkışında azot monoksitin oksidasyonu için gerekli olan hava ile karıştırılır. Reaksiyon nedeniyle NO gazı yaklaşık 110 C e ısınır. Bu karışım dikey soğutma yoğunlaştırıcısına gönderilir. Burada ağırlıkça % 30,5 HNO3 içeren çözelti (kondensat), 50 oc ye soğutulur ve absorbsiyon kulesinin uygun bir bölümüne gönderilir. Azot oksitlerini içeren gaz ve hava karışımı ise oksidasyon-absorbsiyon kulesinin altından verilir. Absorbsiyon kuleleri 4,5 m çapında 26 m yüksekliğinde, süzgeç tabanlı olup iki tanedir. Bunların içine, reaksiyon ısılarının giderilmesi için, soğutma serpantinleri (spiral boruları) yerleştirilmiştir. Kulelerde NO2 in su ve seyreltik nitrik asidindeki su tarafından absorbisyonuyla nitrik asidi elde edilir 9

10 Oksidasyon -absorbsiyon kulesinin 3. Basamağından alınan azot oksitli asit, gaz giderme (ağartma) kolonuna üstten verilir. Kolonun altından verilen sekonder hava ile azot oksitler sürüklenir. Sekonder hava azot oksitleri sürükleyerek uzaklaştırması yanında, azot monoksitin sonraki oksidasyonu için gerekli olan oksijeni de sağlar. Bu azot oksitçe zengin hava, iki yoğunlaştırıcı arasına verilen havadır. Gaz giderme kolonun altından gazı giderilmiş ve azot oksitlerinden temizlenerek rengi açılmış % 56 lık ürün nitrik asit tanklara alınıp depolanır. Derişik Nitrik Asit Üretimi Derişik nitrik asit, sıvı haldeki azot dioksitin su ile reaksiyonu sonucu aşağıdaki reaksiyona göre elde edilebilir Bu işlem özel otoklavlarda 75 oc civarında bir sıcaklıkta ve basınç altında yapılır. Dengeyi nitrik asit yönüne kaydırmak için otoklava stokiometrik orandan yaklaşık 1,75 kat daha fazla sıvı azot dioksit katılır. Derişik nitrik asit üretimi için gerekli sıvı azot dioksit, nitröz gazlarının basınç altında soğutulması ile veya düşük sıcaklıklarda derişik nitrik asit tarafından absorbe edilerek elde edilir. Azot oksitlerin absorpsiyon yoluyla ayrılması, yoğunlaşma yönteminden daha ekonomiktir. Azot dioksit elde edilmesi için 6 bar basınç altında absorpsiyon yöntemini kullanan derişik nitrik asit üretimi akım şeması; 10

11 Amonyağın yakılması sonucu elde edilen gaz karışımı içinde bulunan su buharı bir hava soğutucusudan (1) hızla geçirilerek burada suyun 2/3 ü yoğunlaştırılır. Soğutma sırasında az miktarda azot monoksit azot diokside yükseltgenir. Bu nedenle yoğunlaşan su, % 2-3 HNO3 içerir. Daha sonra gaz karışımı bir su soğutucusuna (2) girerek burada oc sıcaklığa kadar soğutulur. Bu işlem sonunda % 25 HNO3 içeren bir asit çözeltisi elde edilir. Bu seyreltik asit depoya (10) gönderilir. Soğutulmuş olan gaz karışımı bir kompresörde 6 bar basınca kadar sıkıştırılır. Gaz karışımı içinde bulunan azot oksidin azot dioksidedönüştürülmesi için bir raflı oksidasyon kulesine (3) gönderilir. Su ile soğutma yapılan bu kulenin tepesinden gönderilen % 98 lik nitrik asiyt % konsantrasyonunda kulenin tabanından çıkar. Azot monoksidin son oksidasyonu, kulenin tepesinden gönderilen % 98 lik derişik nitrik asit ile aşağıdaki reaksiyona göre gerçekleştirilir Oluşan azot dioksit gazları bir soğutucuya (4) gönderilerek burada 0 oc e kadar soğutulur. Soğuk haldeki azot dioksit bir absorpsiyon kulesinde (5) % 98 lik nitrik asit tarafından absorbe edilir. Bu kuleye nitrooleum kulesi de denir 11

12 % 98 lik nitrik asit içinde 6 bar basınç altında ve -10 oc sıcaklıkta, kütlesel olarak % 36 oranında NO2 gazı absorbe edilebilir. Bunun için absorpsiyon kulesinin soğutma sisteminden gelen soğuk salamura suları ile sürekli soğutulması gerekir. Absorpsiyon kulesinden elde edilen nitrooleum (HNO3.nNO2) indirekt buhar ile ısıtılarak parçalanmak üzere ağartma kulesine (6) gönderilir. Bu kule içinde otoklavdan (11) gelen ve içerisinde aşırı miktarda azot dioksit çözülmüş bulunan derişik nitrik asit, nitrooleum ile birlikte destile edilir. Böylece % 98 lik nitrik asit elde edilir. Ağartma kulesinden çıkan azot dioksit gazları sıvılaştımak üzere, önce su (7) ile ve sonra soğuk salamura (8) ile soğutulur. Elde edilen sıvı haldeki azot dioksit depoya (9) gönderilir. Yoğunlaşmamış olan azot dioksit gazları da yeniden oksidasyon kulesine gönderilir. Soğutuculardan çıkan % 25 lik HNO3 ve oksidasyon kulesi tabanında toplanan % 57 lik HNO3 çözeltileri bir depoda (10) toplandıktan sonra, azot oksit elde etmek üzere otoklava (11) pompalanır. Derişik nitrik asit üretimi için gerekli olan oksijen de bir kompresör (12) ile otoklava pompalanır. Otoklav sürekli çalışan kampanalı veya elek raflı bir kolondur. Otoklavda elde edilen derişik nitrik asit içerisinde aşırı miktarda azot oksitler bulunur. Bu asit ağartma kulesine gönderilir. Ağartma kulesinden % 98 lik nitrik asit ürün olarak elde edilir. Otoklav üst kısmında oluşan azot oksit gazlarına geri dönüş yaptırılarak oksidasyon kulesine gönderilir. 12

VIA GRUBU ELEMENTLERİ

VIA GRUBU ELEMENTLERİ Bölüm 8 VIA GRUBU ELEMENTLERİ Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir. O, S, Se, Te, Po O ve S: Ametal Se ve Te: Yarı metal Po: Metal *Oksijen genellikle bileşiklerinde

Detaylı

DENEYĐN ADI. Organik bileşiklerde nitel olarak Karbon ve hidrojen elementlerinin aranması

DENEYĐN ADI. Organik bileşiklerde nitel olarak Karbon ve hidrojen elementlerinin aranması DENEYĐN ADI Organik bileşiklerde nitel olarak Karbon ve hidrojen elementlerinin aranması Deneyin amacı Organik bir bileşikte karbon ve hidrojen elementlerinin nitel olarak tayin etmek. Nicel ve nitel analiz

Detaylı

İLK ANYONLAR , PO 4. Cl -, SO 4 , CO 3 , NO 3

İLK ANYONLAR , PO 4. Cl -, SO 4 , CO 3 , NO 3 İLK ANYONLAR Cl -, SO -, CO -, PO -, NO - İLK ANYONLAR Anyonlar negatif yüklü iyonlardır. Kalitatif analitik kimya analizlerine ilk anyonlar olarak adlandırılan Cl -, SO -, CO -, PO -, NO - analizi ile

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ 2013 - S A M S U N DAMITMA (DİSTİLASYON) Distilasyon, bir sıvının ısıtılması ve buharlaştırılmasından oluşmaktadır ve buhar bir distilat ürünü oluşturmak için

Detaylı

FOSİL YAKITLARIN YANMASI

FOSİL YAKITLARIN YANMASI Kömür, sıvı yakıtlar ve doğal gazın yakılması sırasında açığa çıkan bazı gazların zehirleyici etkileri ve çevre için zararları vardır. Kükürtdioksit (SO 2 ) ve (NO x ) ler bu zararlı gazların miktar ve

Detaylı

ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ 0010020036 KODLU TEMEL ĠġLEMLER-1 LABORATUVAR DERSĠ DENEY FÖYÜ

ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ 0010020036 KODLU TEMEL ĠġLEMLER-1 LABORATUVAR DERSĠ DENEY FÖYÜ DENEY NO: 5 HAVAANDIRMA ÇEVRE MÜHENDĠSĠĞĠ BÖÜMÜ Çevre Mühendisi atmosfer şartlarında suda çözünmüş oksijen ile yakından ilgilidir. Çözünmüş oksijen (Ç.O) su içinde çözünmüş halde bulunan oksijen konsantrasyonu

Detaylı

KATI ATIK ÖRNEKLERİNDE TOPLAM FOSFOR ANALİZ YÖNTEMİ

KATI ATIK ÖRNEKLERİNDE TOPLAM FOSFOR ANALİZ YÖNTEMİ S a y f a 1 KATI ATIK ÖRNEKLERİNDE TOPLAM FOSFOR ANALİZ YÖNTEMİ YÖNTEM YÖNTEMİN ESASI VE PRENSİPLERİ Metot uygulanırken, örnekte bulunan tüm fosforlar, perklorik asitle parçalama işleminden geçirilerek

Detaylı

KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ

KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ İbrahim Hakkı Karakaş a*,mehmet Çopur b, M. Muhtar Kocakerim c, Zeynep Karcıoğlu Karakaş d a Bayburt Üniversitesi, Bayburt Meslek Yüksek Okulu, Bayburt

Detaylı

Tozların Şekillendirilmesi ve Sinterleme. Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU

Tozların Şekillendirilmesi ve Sinterleme. Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU Tozların Şekillendirilmesi ve Sinterleme Fırın Tasarımı Toz metalurjisinin çoğu uygulamalarında nihai ürün açısından yüksek yoğunluk öncelikli bir kavramdır. Toz yoğunlaştırması (densifikasyon) aşağıda

Detaylı

5. GRUP KATYONLAR (Alkali grubu)

5. GRUP KATYONLAR (Alkali grubu) 5. GRUP KATYONLAR (Alkali grubu) Mg +2 Na + K + Li + Bu gruptaki katyonların hepsini çöktürebilen ortak bir reaktif yoktur. Na, K ve Li alkali metaller grubunun üyeleridir. NH 4 da bileşikleri alkali metal

Detaylı

FEN ve TEKNOLOJİ / ASİT VE BAZLAR GÜNLÜK YAŞAMDA ASİT VE BAZLAR

FEN ve TEKNOLOJİ / ASİT VE BAZLAR GÜNLÜK YAŞAMDA ASİT VE BAZLAR GÜNLÜK YAŞAMDA ASİT VE BAZLAR 1 Yüzyıllardır doğayı ve doğadan elde edilebilecek maddeleri keşfetme arzusu içinde olan insanoğlu 1400'lü yıllarda o güne kadar bilinmeyen bir asidi, yani HCl (hidrojen klorür,

Detaylı

4- HAFİF NAFTA TATLILAŞTIRMA (BENDER SWEETİNG) ÜNİTESİ

4- HAFİF NAFTA TATLILAŞTIRMA (BENDER SWEETİNG) ÜNİTESİ 4- HAFİF NAFTA TATLILAŞTIRMA (BENDER SWEETİNG) ÜNİTESİ Bender tatlılaştırma ünitesinin amacı, Atmosferik Distilasyon ünitesinde elde edilen LSR Nafta da bulunan merkaptanları disülfürlere dönüştürmektir.

Detaylı

Normal derişimler için: PE- HD, PTFE Nitrik asit (ρ 1,42 g/ml) ile ph 1-2 olacak şekilde asitlendirilmelidir. Düşük derişimler için: PFA, FEP

Normal derişimler için: PE- HD, PTFE Nitrik asit (ρ 1,42 g/ml) ile ph 1-2 olacak şekilde asitlendirilmelidir. Düşük derişimler için: PFA, FEP Ek-1 Nnumunelerin Muhafazası İçin Uygun Olan Teknikler Yapılacak Tayin Kabın Tipi Muhafaza Tekniği En uzun Muhafaza Süresi Yüksek derişimde çözünmüş gaz içeren numuneler için, alındıkları yerde analiz

Detaylı

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA TRİO YANMA VERİMİ Yakma ekipmanları tarafından yakıtın içerdiği enerjinin, ısı enerjisine dönüştürülme

Detaylı

ASİT-BAZ VE ph. MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN. Yrd. Doç. Dr. Atilla Evcin Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 2006

ASİT-BAZ VE ph. MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN. Yrd. Doç. Dr. Atilla Evcin Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 2006 ASİT-BAZ VE ph MÜHENDİSLİK KİMYASI DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Asitler ve bazlar günlük yaşantımızda sıkça karşılaştığımız kavramlardan biridir.insanlar, her nekadar asetil salisilik asit ve

Detaylı

ASİTLER, BAZLAR ve TUZLAR

ASİTLER, BAZLAR ve TUZLAR ASİTLER, BAZLAR ve TUZLAR 1. ASİTLER Sulu çözeltilerine Hidrojen İyonu veren maddelere asit denir. Ör 1 HCl : Hidroklorik asit HCl H + + Cl - Ör 2 H 2 SO 4 : Sülfürik asit H 2 SO 4 2H + + SO 4-2 Ör 3 Nitrik

Detaylı

BÖLÜM 5. SÜLFOLANMA, NİTROLANMA VE NİTROZOLANMA İŞLEMLERİ

BÖLÜM 5. SÜLFOLANMA, NİTROLANMA VE NİTROZOLANMA İŞLEMLERİ 1 BÖLÜM 5. SÜLFOLANMA, NİTROLANMA VE NİTROZOLANMA İŞLEMLERİ Organik moleküllere SO OH, SO CI, SO Na gibi grupların dahil edilmesi sülfolanma, NO grubunun dahil edilmesi nitrolanma, NO grubunun dahil edilmesi

Detaylı

Bileşikteki atomların cinsini ve oranını belirten formüldür. Kaba formül ile bileşiğin molekül ağırlığı hesaplanamaz.

Bileşikteki atomların cinsini ve oranını belirten formüldür. Kaba formül ile bileşiğin molekül ağırlığı hesaplanamaz. BİLEŞİKLER Birden fazla elementin belirli oranlarda kimyasal yollarla bir araya gelerek, kendi özelligini kaybedip oluşturdukları yeni saf maddeye bileşik denir. Bileşikteki atomların cins ve sayısını

Detaylı

KĐMYA DENEYLERĐNDE AÇIĞA ÇIKAN GAZLAR KÜRESEL ISINMAYA ETKĐ EDER MĐ? Tahir Emre Gencer DERS SORUMLUSU : Prof. Dr Đnci MORGĐL

KĐMYA DENEYLERĐNDE AÇIĞA ÇIKAN GAZLAR KÜRESEL ISINMAYA ETKĐ EDER MĐ? Tahir Emre Gencer DERS SORUMLUSU : Prof. Dr Đnci MORGĐL KĐMYA DENEYLERĐNDE AÇIĞA ÇIKAN GAZLAR KÜRESEL ISINMAYA ETKĐ EDER MĐ? Tahir Emre Gencer DERS SORUMLUSU : Prof. Dr Đnci MORGĐL KÜRESEL ISINMA NEDĐR? Đnsanlar tarafından atmosfere salınan gazların sera etkisi

Detaylı

Bölüm 2. Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir.

Bölüm 2. Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir. Bölüm 2 Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir. *Hidrojen evrende en bol bulunan elementtir (%70). Dünyada ise oksijendir. Tüm yıldızlar ve birçok gezegen çok

Detaylı

ARES 1-ASİTLER. MADDENĠN YAPISI VE ÖZELLĠKLERĠ 4-ASĠTLER ve BAZLAR 8.SINIF FEN BĠLĠMLERĠ

ARES 1-ASİTLER. MADDENĠN YAPISI VE ÖZELLĠKLERĠ 4-ASĠTLER ve BAZLAR 8.SINIF FEN BĠLĠMLERĠ ARES EĞĠTĠM [Metni yazın] MADDENĠN YAPISI VE ÖZELLĠKLERĠ 4-ASĠTLER ve BAZLAR 8.SINIF FEN BĠLĠMLERĠ 1-ASİTLER Suda çözündüklerinde ortama H + iyonu verebilen bileşiklere asit denir. ASİTLERİN ÖZELLİKLERİ

Detaylı

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI 6.Endüstriyel Kirlenme Kontrolü - Nötralizasyon Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK Birçok endüstrinin atıksuyu asidik veya bazik olduğundan alıcı ortama veya kimyasal ve/veya

Detaylı

Örnek : 3- Bileşiklerin Özellikleri :

Örnek : 3- Bileşiklerin Özellikleri : Bileşikler : Günümüzde bilinen 117 element olmasına rağmen (92 tanesi doğada bulunur) bu elementler farklı sayıda ve şekilde birleşerek ve etkileşerek farklı kimyasal özelliklere sahip milyonlarca yani

Detaylı

BAZ KARIŞIMLARININ VOLUMETRİK ANALİZİ

BAZ KARIŞIMLARININ VOLUMETRİK ANALİZİ BAZ KARIŞIMLARININ VOLUMETRİK ANALİZİ NaOH-Na2CO3 Tayini Alkali ve toprak alkali metallerin hidroksitleri kuvvetli nem çekici özelliğe sahiptirler. Bu nedenle katı haldeki bu hidroksitlerin dış yüzeyleri

Detaylı

Gravimetrik Analiz-II

Gravimetrik Analiz-II Gravimetrik Analiz-II Prof Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 18-GRAVİMETRİK ANALİZ-II 1 GRAVİMETRİK ANALİZLERDE İŞLEM BASAMAKLARI 1. Çözme, 2. çöktürme, 3. özümleme, 4. süzme, 5. yıkama, 6. kurutma, 7. yakma 8.

Detaylı

YALOVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KÖMÜR TEKNOLOJİLERİ

YALOVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KÖMÜR TEKNOLOJİLERİ YALOVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KÖMÜR TEKNOLOJİLERİ ENTEGRE GAZLAŞTIRMA KOMBİNE ÇEVRİMİ SİSTEMLERİ Eren SOYLU 100105045 ernsoylu@gmail.com 2015, Yalova 1.

Detaylı

Pik (Ham) Demir Üretimi

Pik (Ham) Demir Üretimi Pik (Ham) Demir Üretimi Çelik üretiminin ilk safhası pik demirin eldesidir. Pik demir için başlıca şu maddeler gereklidir: 1. Cevher: Demir oksit veya karbonatlardan oluşan, bir miktarda topraksal empüriteler

Detaylı

6. Aşağıdaki tablodan yararlanarak X maddesinin ne olduğunu (A, B,C? ) ön görünüz.

6. Aşağıdaki tablodan yararlanarak X maddesinin ne olduğunu (A, B,C? ) ön görünüz. 1. Lavosier yasası nedir, açıklayınız. 2. C 2 H 4 + 3O 2 2CO 2 + 2 H 2 O tepkimesine göre 2,0 g etilenin yeterli miktarda oksijenle yanması sonucu oluşan ürünlerin toplam kütlesi nedir, hesaplayınız. 3.

Detaylı

Yanma Kaynaklı Kirleticiler

Yanma Kaynaklı Kirleticiler Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR Yanma Kaynaklı Kirleticiler Prof.Dr. Abdurrahman BAYRAM Telefon: 0232 3017113-3017080 Faks: 0232 4530922 E-Mail: abayram@deu.edu.tr

Detaylı

KİMYA-IV. Yrd. Doç. Dr. Yakup Güneş

KİMYA-IV. Yrd. Doç. Dr. Yakup Güneş KİMYA-IV Yrd. Doç. Dr. Yakup Güneş Organik Kimyaya Giriş Kimyasal bileşikler, eski zamanlarda, elde edildikleri kaynaklara bağlı olarak Anorganik ve Organik olmak üzere, iki sınıf altında toplanmışlardır.

Detaylı

Refrigerantlar (soğutucular)

Refrigerantlar (soğutucular) Refrigerantlar (soğutucular) Soğutma sistemlerinde kullanılan refrigerantlar soğutma sisteminde bizzat soğuk üretiminde kullanılan veya üretilmiş soğuğun taşınmasında yararlanılan maddeler olarak tanımlanmakta

Detaylı

BARTIN ÜNİVERSİTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MALZEME LABORATUVARI-I DERSİ OKSİTLİ BAKIR CEVHERİNİN LİÇİ DENEYİ DENEYİN AMACI: Uygun

BARTIN ÜNİVERSİTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MALZEME LABORATUVARI-I DERSİ OKSİTLİ BAKIR CEVHERİNİN LİÇİ DENEYİ DENEYİN AMACI: Uygun BARTIN ÜNİVERSİTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MALZEME LABORATUVARI-I DERSİ OKSİTLİ BAKIR CEVHERİNİN LİÇİ DENEYİ DENEYİN AMACI: Uygun bir reaktif kullanarak oksitli bakır cevherindeki bakırı

Detaylı

Meyve ve Sebze suyu ve pulpunun konsantrasyonu

Meyve ve Sebze suyu ve pulpunun konsantrasyonu Meyve ve Sebze suyu ve pulpunun konsantrasyonu Meyve suları genel olarak %80-95 düzeyinde su içerirler. Çok iyi koşullarda depolansalar bile, bu süre içinde gerçekleşen kimyasal reaksiyonlar ürünün kalitesini

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

4. GRUP KATYONLARI (TOPRAK ALKALİLERİ GRUBU)

4. GRUP KATYONLARI (TOPRAK ALKALİLERİ GRUBU) 4. GRUP KATYONLARI (TOPRAK ALKALİLERİ GRUBU) Ba +2, Ca +2, Sr +2 Bu grup katyonlarının bir grup altında toplanmalarına neden olan ortak özellikleri, amonyak (NH 4 OH) amonyum klorür (NH 4 Cl) tamponu ile

Detaylı

Isı Cisimleri Hareket Ettirir

Isı Cisimleri Hareket Ettirir Isı Cisimleri Hareket Ettirir Yakıtların oksijenle birleşerek yanması sonucunda oluşan ısı enerjisi harekete dönüşebilir. Yediğimiz besinler enerji verir. Besinlerden sağladığımız bu enerji ısı enerjisidir.

Detaylı

Atmosfer Kimyası Neden Önemli?

Atmosfer Kimyası Neden Önemli? ÇEV 715 Atmosfer Kimyası Özgür ZEYDAN (PhD.) http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Atmosfer Kimyası Neden Önemli? Atmosfere salınan antropojenik ve doğal emisyonların atmosferin fiziksel ve kimyasal yapısını

Detaylı

Ayxmaz/biyoloji. Azot döngüsü. Azot kaynakları 1. Atmosfer 2. Su 3. Kara 4. Canlılar. Azot döngüsü

Ayxmaz/biyoloji. Azot döngüsü. Azot kaynakları 1. Atmosfer 2. Su 3. Kara 4. Canlılar. Azot döngüsü Azot döngüsü Azot kaynakları 1. Atmosfer 2. Su 3. Kara 4. Canlılar Azot döngüsü 1. Azot bitkiler tarafından organik moleküllerin (A.asit,organik baz vb.)yapısına katılır. 2. Bitkiler azotu sadece NO3-

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI NÜKLEOFİLİK YERDEĞİŞTİRME REAKSİYONU -1 DENEY 4 : S N 1 REAKSİYONU : T- BÜTİL KLORÜRÜN SENTEZİ TEORİ

Detaylı

Bölüm 7 VA GRUBU ELEMENTLERİ. Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir.

Bölüm 7 VA GRUBU ELEMENTLERİ. Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir. Bölüm 7 VA GRUBU ELEMENTLERİ Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir. N, P, As, Sb, Bi N P As Sb Bi Ametal Yarımetal Metal Grubun ilk elementi olan azot diğerlerinden

Detaylı

İlk çamur arıtım ünitesidir ve diğer ünitelerin hacminin azalmasını sağlar. Bazı uygulamalarda çürütme işleminden sonra da yoğunlaştırıcı

İlk çamur arıtım ünitesidir ve diğer ünitelerin hacminin azalmasını sağlar. Bazı uygulamalarda çürütme işleminden sonra da yoğunlaştırıcı İlk çamur arıtım ünitesidir ve diğer ünitelerin hacminin azalmasını sağlar. Bazı uygulamalarda çürütme işleminden sonra da yoğunlaştırıcı kullanılabilir. Çürütme öncesi ön yoğunlaştırıcı, çürütme sonrası

Detaylı

HAYATIMIZDA ASİTLER VE BAZLAR

HAYATIMIZDA ASİTLER VE BAZLAR HAYATIMIZDA ASİTLER VE BAZLAR Yaygın Olarak Kullanılan Bazı Asitler 1) Sülfürik asit (H 2 SO 4 ) Halk arasında zaç yağı veya dumanlı asit olarak bilinir. Yoğun kıvamlı, renksiz, kokusuz bir sıvıdır. Suda

Detaylı

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ KĐMYA ÖĞRETMENLĐĞĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME 8. SINIF FEN VE TEKNOLOJĐ DERSĐ 3. ÜNĐTE: MADDENĐN YAPISI VE ÖZELLĐKLERĐ KONU: BAZLAR ÇALIŞMA YAPRAĞI

Detaylı

Doğal Rb elementinin atom kütlesi 85,47 g/mol dür ve atom kütleleri 84,91 g/mol olan 86 Rb ile 86,92 olan 87

Doğal Rb elementinin atom kütlesi 85,47 g/mol dür ve atom kütleleri 84,91 g/mol olan 86 Rb ile 86,92 olan 87 Doğal Rb elementinin atom kütlesi 85,47 g/mol dür ve atom kütleleri 84,91 g/mol olan 86 Rb ile 86,92 olan 87 Rb izotoplarından oluşmuştur. İzotopların doğada bulunma yüzdelerini hesaplayınız. Bir bileşik

Detaylı

20.11.2014. Sülfirik Asit. Kükürtten Geri kazanım Pirit H2S

20.11.2014. Sülfirik Asit. Kükürtten Geri kazanım Pirit H2S Sülfirik Asit Kükürtten Geri kazanım Pirit H2S Kükürt, limon sarısında ametal, yalın katı cisimdir. Kükürt doğada yaygın olarak bulunan bir elementtir (yer kürenin % 0,06'sını oluşturur). Özellikle en

Detaylı

Fiziksel özellikleri her yerde aynı olan (homojen) karışımlara çözelti denir. Bir çözeltiyi oluşturan her bir maddeye çözeltinin bileşenleri denir.

Fiziksel özellikleri her yerde aynı olan (homojen) karışımlara çözelti denir. Bir çözeltiyi oluşturan her bir maddeye çözeltinin bileşenleri denir. GENEL KİMYA 1 LABORATUARI ÇALIŞMA NOTLARI DENEY: 8 ÇÖZELTİLER Dr. Bahadır KESKİN, 2011 @ YTÜ Fiziksel özellikleri her yerde aynı olan (homojen) karışımlara çözelti denir. Bir çözeltiyi oluşturan her bir

Detaylı

AtılımKimyasalları AK 3151 D SUNKROM DEKORATİF KROM KATALİZÖRÜ (SIVI) ÜRÜN TANIMI EKİPMANLAR

AtılımKimyasalları AK 3151 D SUNKROM DEKORATİF KROM KATALİZÖRÜ (SIVI) ÜRÜN TANIMI EKİPMANLAR SAYFA NO: 1/5 AtılımKimyasalları AK 3151 D SUNKROM DEKORATİF KROM KATALİZÖRÜ (SIVI) ÜRÜN TANIMI AK 3151 D SUNKROM dekoratif krom kaplama banyolarında kullanılan sıvı katalist sistemidir. Klasik sülfatlı

Detaylı

KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ

KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ BİRSEN BAKIR ELEKTRİK MÜH. ENERJİ YÖNETİCİSİ EVD ENERJİ YÖNETİMİ -1- Kazanlar Yakıtın kimyasal enerjisini yanma yoluyla ısı enerjisine dönüştüren ve bu ısı enerjisini taşıyıcı

Detaylı

EVDE KİMYA SABUN. Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir.

EVDE KİMYA SABUN. Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir. EVDE KİMYA SABUN Yağ asitlerinin Na ve ya K tuzuna sabun denir. Çok eski çağlardan beri kullanılan en önemli temizlik maddeleridir. CH 3(CH 2) 16 COONa: Sodyum stearat (Beyaz Sabun) CH 3(CH 2) 16 COOK:

Detaylı

KÖMÜRÜN GAZLAŞTIRILMASI YOLUYLA ELDE EDİLEN SENTEZ GAZINDAN METANOL ÜRETİMİ

KÖMÜRÜN GAZLAŞTIRILMASI YOLUYLA ELDE EDİLEN SENTEZ GAZINDAN METANOL ÜRETİMİ Ek 2 ULUSAL ÖĞRENCİ TASARIM YARIŞMASI PROBLEM TANIMI KÖMÜRÜN GAZLAŞTIRILMASI YOLUYLA ELDE EDİLEN SENTEZ GAZINDAN METANOL ÜRETİMİ 1. Giriş Türk kömür rezervlerinden metanol üretimi Kömürden metanol üretimi,

Detaylı

Buhar çevrimlerinde akışkan olarak ucuzluğu, her yerde kolaylıkla bulunabilmesi ve buharlaşma entalpisinin yüksek olması nedeniyle su alınmaktadır.

Buhar çevrimlerinde akışkan olarak ucuzluğu, her yerde kolaylıkla bulunabilmesi ve buharlaşma entalpisinin yüksek olması nedeniyle su alınmaktadır. Buhar Çevrimleri Buhar makinasının gerçekleştirilmesi termodinamik ve ilgili bilim dallarının hızla gelişmesine yol açmıştır. Buhar üretimi buhar kazanlarında yapılmaktadır. Yüksek basınç ve sıcaklıktaki

Detaylı

SICAK SU ABSORBSİYONLU SOĞUTUCU c

SICAK SU ABSORBSİYONLU SOĞUTUCU c CR8112EC SICAK SU ABSORBSİYONLU SOĞUTUCU c (DÜŞÜK SICAKLIKTA SICAK SU UYGULAMALARI) Model RCH Güneş ısısı için Yakma tesislerinden çıkan atık ısılar için Dünyamızla dost... kaynak sularının ve fabrika

Detaylı

7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri

7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞĐMĐ 7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri Çalışma Yaprağı Konu Anlatımı-Değerlendirme çalışma Yaprağı- Çözümlü

Detaylı

Ayırma ve Đzolasyon Teknikleri : Ekstraksiyon

Ayırma ve Đzolasyon Teknikleri : Ekstraksiyon 3. Deney Ayırma ve Đzolasyon Teknikleri : Ekstraksiyon Sentezlerde istenen ürünü yan ürünlerden, fazla miktardaki veya tepkimeye girmemiş başlangıç bileşiklerinden, safsızlıklardan ve çözeltiden ayırmak

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi Aktif Örnekleme Sistemleri Havanın fiziksel veya kimyasal toplama ortamına çekilebilmesi için elektrik enerjisine ihtiyaç duyulur. Örnekler uygun aktif örnekleme cihazı ile toplandıktan sonra laboratuarda

Detaylı

Kırılma Noktası Klorlaması

Kırılma Noktası Klorlaması Kırılma Noktası Klorlaması AMAÇ Farklı oranlarda klor ile amonyağın reaksiyon vermesi sonucu oluşan kalıntı klor ölçümünün yapılması ve verilerin grafiğe aktarılarak kırılma noktasının belirlenmesi. ÖN

Detaylı

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI 3. Endüstriyel Kirlenme Problemleri Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK 3.1. Endüstriyel Atık Kaynak ve Türleri Endüstriyel faaliyetlerin asıl amacı; üretim yapmak Endüstriyel

Detaylı

Kömürlü Termik Santraller

Kömürlü Termik Santraller Kömürlü Termik Santraller TERMİK SANTRAL NEDİR, NASIL ÇALIŞIR? Termik santraller katı, sıvı ve gaz halindeki yakıtlarda var olan kimyasal enerjiyi ısı enerjisine, ısı enerjisini mekanik enerjiye, mekanik

Detaylı

ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞĐMĐ ÇALIŞMA YAPRAĞI

ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞĐMĐ ÇALIŞMA YAPRAĞI ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞĐMĐ ÇALIŞMA YAPRAĞI REAKSĐYON HIZINA ETKĐ EDEN FAKTÖRLER YASEMĐN KONMAZ 20338575 Çalışma Yaprağı Ders Anlatımı: REAKSĐYON HIZINA ETKĐ EDEN FAKTÖRLER: 1.Reaktif Maddelerin

Detaylı

Biyogaz Temel Eğitimi

Biyogaz Temel Eğitimi Biyogaz Temel Eğitimi Sunanlar: Dursun AYDÖNER Proje Müdürü Rasim ÜNER Is Gelistime ve Pazarlama Müdürü Biyogaz Temel Eğitimi 1.Biyogaz Nedir? 2.Biyogaz Nasıl Oluşur? 3.Biyogaz Tesisi - Biyogaz Tesis Çeşitleri

Detaylı

De Smet Tipi Ekstraktörler

De Smet Tipi Ekstraktörler De Smet Tipi Ekstraktörler Bant üzerinde 60-70 cm kalınlıktaki ezme ilerlerken, bantın alt kısmında daha önceki yıkamalardan biriken yarı miselanın püskürtülmesi suretiyle kademeli bir şekilde gerçekleştirilmektedir.

Detaylı

KJELDAHL AZOTU TAYİNİ ANALİZ TALİMATI

KJELDAHL AZOTU TAYİNİ ANALİZ TALİMATI Doküman No: T.LAB.5.4.08 Rev.No/Tarih : 00/- Yayım Tarihi: 01.07.2011 Sayfa: 1 / 1 1. AMAÇ VE KAPSAM Bu belge, KASKİ Çevre Analizleri Laboratuarı nda kullanılmak üzere su ve atıksu numunelerinde Kjeldahl

Detaylı

ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ

ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ YÖNTEM YÖNTEMİN ESASI VE PRENSİBİ Fenolik maddeler uçucu özellik göstermeyen safsızlıklardan distilasyon işlemiyle ayrılır ve ph 7.9 ± 0.1 de potasyum ferriksiyanür

Detaylı

Sakarya Üniversitesi Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği

Sakarya Üniversitesi Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği 1 Kaynak için gerekli ısının biri yanıcı, diğeri yakıcı olan gazların yakılmasıyla elde edilen yüksek sıcaklıktaki alev ile yapılan kaynağa "gaz ergitme kaynağı" adı verilir. 1892-1900 yılları arasında

Detaylı

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım.

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım. KONU: Kimyasal Tepkimeler Dersin Adı Dersin Konusu İYONİK BİLEŞİKLERİN FORMÜLLERİNİN YAZILMASI İyonik bağlı bileşiklerin formüllerini yazmak için atomların yüklerini bilmek gerekir. Bunu da daha önceki

Detaylı

TÜBİTAK-BİDEB YİBO ÖĞRETMENLERİ (FEN VE TEKNOLOJİFİZİK,KİMYA,BİYOLOJİ-VE MATEMATİK ) PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİMİ ÇALIŞTAYLARI

TÜBİTAK-BİDEB YİBO ÖĞRETMENLERİ (FEN VE TEKNOLOJİFİZİK,KİMYA,BİYOLOJİ-VE MATEMATİK ) PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİMİ ÇALIŞTAYLARI TÜBİTAK-BİDEB YİBO ÖĞRETMENLERİ (FEN VE TEKNOLOJİFİZİK,KİMYA,BİYOLOJİ-VE MATEMATİK ) PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİMİ ÇALIŞTAYLARI ÇALIŞTAY 2009-1 TÜSSİDE-GEBZE 15-22 HAZİRAN 2009 GRUP KATALİZÖR ERDOĞAN DURDU

Detaylı

PERFECTION IN ENERGY & AUTOMATION ENDÜSTRİYEL KOJENERASYON UYGULAMALARI

PERFECTION IN ENERGY & AUTOMATION ENDÜSTRİYEL KOJENERASYON UYGULAMALARI ENDÜSTRİYEL KOJENERASYON UYGULAMALARI MAYIS 2015 1 Kojenerasyon Nedir? Bugün enerji, insanların hayatındaki en önemli olgulardan birisi haline gelmiştir. Kojenerasyon fikri, tamamen enerji verimliliği

Detaylı

ÇÖZÜNMÜŞ OKSİJEN TAYİNİ

ÇÖZÜNMÜŞ OKSİJEN TAYİNİ ÇEVRE KİMYASI LABORATUVARI ÇÖZÜNMÜŞ OKSİJEN TAYİNİ 1. GENEL BİLGİLER Doğal sular ve atıksulardaki çözünmüş oksijen (ÇO) seviyeleri su ortamındaki fiziksel, kimyasal ve biyokimyasal aktivitelere bağımlıdır.

Detaylı

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ANLATIMI. Hazırlayan: Hale Sümerkan. Dersin Sorumlusu: Prof. Dr.

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ANLATIMI. Hazırlayan: Hale Sümerkan. Dersin Sorumlusu: Prof. Dr. HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ANLATIMI Hazırlayan: Hale Sümerkan Dersin Sorumlusu: Prof. Dr.Đnci Morgil ANKARA 2008 ÇÖZELTĐLER Çözeltiler, iki ya da daha fazla

Detaylı

DENEY 2 GRĐGNARD REAKSĐYONU ile TRĐFENĐLMETHANOL SENTEZĐ. Genel Bilgiler

DENEY 2 GRĐGNARD REAKSĐYONU ile TRĐFENĐLMETHANOL SENTEZĐ. Genel Bilgiler DENEY 2 GRĐGNARD REAKSĐYONU ile TRĐFENĐLMETHANOL SENTEZĐ Genel Bilgiler 1900 yılında Fransız kimyacı Victor Grignard organomagnezyum halojenürleri keşfetti. Grignard 1912 yılında Nobel ödülü aldı ve bu

Detaylı

Bu tepkimelerde, iki ya da daha fazla element birleşmesi ile yeni bir bileşik oluşur. A + B AB CO2 + H2O H2CO3

Bu tepkimelerde, iki ya da daha fazla element birleşmesi ile yeni bir bileşik oluşur. A + B AB CO2 + H2O H2CO3 DENEY 2 BİLEŞİKLERİN TEPKİMELERİ İLE TANINMASI 2.1. AMAÇ Bileşiklerin verdiği tepkimelerin incelenmesi ve bileşiklerin tanınmasında kullanılması 2.2. TEORİ Kimyasal tepkime bir ya da daha fazla saf maddenin

Detaylı

MEMM4043 metallerin yeniden kazanımı

MEMM4043 metallerin yeniden kazanımı metallerin yeniden kazanımı Endüstriyel Atık Sulardan Metal Geri Kazanım Yöntemleri 2016-2017 güz yy. Prof. Dr. Gökhan Orhan MF212 Atıksularda Ağır Metal Konsantrasyonu Mekanik Temizleme Kimyasal Temizleme

Detaylı

BENZENİN NİTROLANMASINDA GRAFİTİN KATALİZÖR OLARAK ETKİSİNİN ARAŞTIRILMASI

BENZENİN NİTROLANMASINDA GRAFİTİN KATALİZÖR OLARAK ETKİSİNİN ARAŞTIRILMASI TÜBİTAK-BİDEB KİMYA BİLİM DANIŞMANLIĞI ÇALIŞTAYI ORGANİK KİMYA GRUBU BENZENİN NİTROLANMASINDA GRAFİTİN KATALİZÖR OLARAK ETKİSİNİN ARAŞTIRILMASI Proje Raporu Proje Ekibi Rebi BARIN İbrahim ŞEN Proje Danışmanı

Detaylı

ENDÜSTRİYEL SÜREÇLER MEVCUT VERİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

ENDÜSTRİYEL SÜREÇLER MEVCUT VERİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ENDÜSTRİYEL SÜREÇLER MEVCUT VERİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ Erhan ÜNAL 10.03.2010 1 4. ENDÜSTRİYEL PROSESLER 4.1. Genel Çimento Üretimi Kireç Üretimi Kireçtaşı ve Dolomit Kullanımı Soda Külü Üretimi ve Kullanımı

Detaylı

RANTEKO ÇAMUR KURUTMA VE YAKMA ÇÖZÜMLERİ. Çamur bertaraf çözümlerimizi 2 bölüme ayırmaktayız

RANTEKO ÇAMUR KURUTMA VE YAKMA ÇÖZÜMLERİ. Çamur bertaraf çözümlerimizi 2 bölüme ayırmaktayız RANTEKO ÇAMUR KURUTMA VE YAKMA ÇÖZÜMLERİ Çamur bertaraf çözümlerimizi 2 bölüme ayırmaktayız RANTEKO KURUTMA-YAKMA TEKNOLOJİSİ KURUTMA TEKNOLOJİSİ Buss-SMS-Canzler Çamur Kurutma Yatay İnce Film Kurutucu

Detaylı

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI Toprak Bilgisi Dersi Prof. Dr. Günay Erpul erpul@ankara.edu.tr Toprak Oluşumunda Kimyasal Ayrıştırma Etmenleri Ana kayanın kimyasal bileşimini değiştirmek

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Serap YILMAZ

Yrd. Doç. Dr. Serap YILMAZ Yrd. Doç. Dr. Serap YILMAZ Cam Tipleri Bazik camlar: Yumuşama sıcaklığı düşük (580 o C) olduğundan bek alevinde yumuşarlar. Ani sıcaklık değişmelerinde kolay çatlarlar. Bazlara karşı dayanıklıdırlar. Volümetrik

Detaylı

İÇERİK. Suyun Doğası Sulu Çözeltilerin Doğası

İÇERİK. Suyun Doğası Sulu Çözeltilerin Doğası İÇERİK Suyun Doğası Sulu Çözeltilerin Doğası Su içinde İyonik Bileşikler Su içinde Kovalent Bileşikler Çökelme Tepkimesi Asit-Baz Tepkimeleri (Nötürleşme) Yükseltgenme-İndirgenme Tepkimeleri Önemli Tip

Detaylı

AtılımKimyasalları AK 3252 H SUNKROM SERT KROM KATALİZÖRÜ (SIVI) ÜRÜN TANIMI EKİPMANLAR

AtılımKimyasalları AK 3252 H SUNKROM SERT KROM KATALİZÖRÜ (SIVI) ÜRÜN TANIMI EKİPMANLAR SAYFA NO: 1/6 AtılımKimyasalları AK 3252 H SUNKROM SERT KROM KATALİZÖRÜ (SIVI) ÜRÜN TANIMI AK 3252 H SUNKROM sert krom kaplama banyolarında kullanılan sıvı katalist sistemidir. Klasik sülfatlı sistemlere

Detaylı

METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE )

METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE ) METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE ) YÖNTEM YÖNTEMĐN ESASI VE PRENSĐBĐ Atomik absorpsiyon spektrometresi cihazında numune alevin içerisine püskürtülür ve atomize edilir.

Detaylı

ASİTLER- BAZLAR. Suyun kendi kendine iyonlaşmasına Suyun Otonizasyonu - Otoprotoliz adı verilir. Suda oluşan H + sadece protondur.

ASİTLER- BAZLAR. Suyun kendi kendine iyonlaşmasına Suyun Otonizasyonu - Otoprotoliz adı verilir. Suda oluşan H + sadece protondur. ASİTLER- BAZLAR SUYUN OTONİZASYONU: Suyun kendi kendine iyonlaşmasına Suyun Otonizasyonu - Otoprotoliz adı verilir. Suda oluşan H + sadece protondur. H 2 O (S) H + (suda) + OH - (Suda) H 2 O (S) + H +

Detaylı

KALİTELİ SÜT NASIL ELDE EDİLİR?

KALİTELİ SÜT NASIL ELDE EDİLİR? KALİTELİ SÜT NASIL ELDE EDİLİR? Prof. Dr. METİN ATAMER Dr. EBRU ŞENEL ANKARA ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ SÜT TEKNOLOJİSİ BÖLÜMÜ Kaliteli süt üretimi için sağlanması gereken koşullar; Sağlıklı inek Özenli

Detaylı

Proses Tekniği TELAFİ DERSİ

Proses Tekniği TELAFİ DERSİ Proses Tekniği TELAFİ DERSİ Psikometrik diyagram Psikometrik diyagram İklimlendirme: Duyulur ısıtma (ω=sabit) Bu sistemlerde hava sıcak bir akışkanın bulunduğu boruların veya direnç tellerinin üzerinden

Detaylı

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ.

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. Küçük Sanayi sitesi 12 Ekim Cad. 36.Sok. No:6A-B BALIKESİR Tel:0266 2461075 Faks:0266 2460948 http://www.deneysan.com mail: deneysan@deneysan.com

Detaylı

ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞ LASTİKLERİN GERİ KAZANIMINDA PİROLİZ YÖNTEMİ

ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞ LASTİKLERİN GERİ KAZANIMINDA PİROLİZ YÖNTEMİ ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞ LASTİKLERİN GERİ KAZANIMINDA PİROLİZ YÖNTEMİ Onursal Yakaboylu Aslı İşler Filiz Karaosmanoğlu 1 Onursal Yakaboylu - Atık Sempozyumu / Antalya 19/04/2011 İÇERİK Lastik Atık lastik Atık

Detaylı

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği. DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ

HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN. Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği. DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ HAZIRLAYAN Mutlu ŞAHİN Hacettepe Fen Bilgisi Öğretmenliği DENEY NO: 6 DENEYİN ADI: DOYMUŞ NaCl ÇÖZELTİSİNİN ELEKTROLİZİ DENEYİN AMACI: Doymuş NaCl çözeltisinin elektroliz sonucu elementlerine ayrışmasının

Detaylı

4. ÇEVRİMLER (Ref. e_makaleleri)

4. ÇEVRİMLER (Ref. e_makaleleri) 4. ÇEVRİMLER (Ref. e_makaleleri) Rankine Çevrimi Basit güç ünitelerinin ideal veya teorik çevrimi, Şekil-1 de görülen Rankine çevrimi ile tanımlanır. Çevrim, uygun bir şekilde bağlantılanmış dört cihazdan

Detaylı

ERİME VE KAYNAMA NOKTASI TAYİNİ DENEYİ

ERİME VE KAYNAMA NOKTASI TAYİNİ DENEYİ 1 1 ERİME VE KAYNAMA NOKTASI TAYİNİ DENEYİ TEORİK BİLGİ: Organik kimyada, bileşikleri tanımak için bazı fiziksel özelliklerin bilinmesi gerekir. Bu bilgiler o maddenin saflığı hakkında da bilgi verir.

Detaylı

Prof.Dr. Mustafa ODABAŞI

Prof.Dr. Mustafa ODABAŞI Prof.Dr. Mustafa ODABAŞI Dokuz Eylül Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Tınaztepe Yerleşkesi, 35160 Buca/İzmir E-mail : mustafa.odabasi@deu.edu.tr Ders İçeriği Temel Element Döngüleri Karbon Döngüsü

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 5: YENİDEN KRİSTALLENDİRME DENEYİ

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 5: YENİDEN KRİSTALLENDİRME DENEYİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 5: YENİDEN KRİSTALLENDİRME DENEYİ TEORİ : Organik deneyler sonucunda genellikle elde edilen ürün,

Detaylı

Aspirinin sentezinde kullanılan asetanhidrit maddeleri uyuşturucu yapımında kullanılan

Aspirinin sentezinde kullanılan asetanhidrit maddeleri uyuşturucu yapımında kullanılan PROJENİN AMACI: Aspirinin sentezinde kullanılan asetanhidrit maddeleri uyuşturucu yapımında kullanılan maddelerden bir tanesi olması ve ancak özel izinlerle temin edilebilir olması nedeniyle bu maddeyle

Detaylı

YAPI MALZEMESİ. Romalılar devrinde ise su kireci bulunmuş ve su içi inşaatlarında kullanılmıştır.

YAPI MALZEMESİ. Romalılar devrinde ise su kireci bulunmuş ve su içi inşaatlarında kullanılmıştır. Bilinen en eski bağlayıcılardan birisi olan kireç, eski Babil, Mısır, Finikeliler, Hitit ve Persler tarafından hava kireci olarak yapıda kullanılmıştır. Romalılar devrinde ise su kireci bulunmuş ve su

Detaylı

MESS Entegre Geri Kazanım ve Enerji San. ve Tic. A.Ş.

MESS Entegre Geri Kazanım ve Enerji San. ve Tic. A.Ş. Sayfa : 1 / 12 1 ATIKLAR İÇİN NUMUNE SAKLAMA KOŞULLARI Parametre Numune Özelliği Numune Türü ICP ile Metal Tayinleri suları vb.), diğer her türlü sıvılar) Mikrodalgada (sıvı) yakılmış Minimum Numune Miktarı

Detaylı

Gıdalarda Tuz Analizi

Gıdalarda Tuz Analizi Gıdalarda Tuz Analizi 01. Peynir ve Tereyaında Tuz Analizi 01.01. Yöntemin Prensibi 01.02. Kullanılan Kimyasallar 01.03. Deneyin Yapılıı 01.04. Hesaplamalar 01.05. Kullanılan Malzemeler 02. Et ve Et Ürünlerinde

Detaylı

Sodyum Hipoklorit Çözeltilerinde Aktif Klor Derişimini Etkileyen Faktörler ve Biyosidal Analizlerindeki Önemi

Sodyum Hipoklorit Çözeltilerinde Aktif Klor Derişimini Etkileyen Faktörler ve Biyosidal Analizlerindeki Önemi Sodyum Hipoklorit Çözeltilerinde Aktif Klor Derişimini Etkileyen Faktörler ve Biyosidal Analizlerindeki Önemi Umut ŞAHAR Ege Üniversitesi EgeMikal Çevre Sağlığı Birimi 19.03.2014 Ulusal Biyosidal Kongresi

Detaylı

Sınıf 5.1 maddeleri ve bu gibi maddeleri içeren nesneler aşağıdaki şekilde alt gruplara ayrılır:

Sınıf 5.1 maddeleri ve bu gibi maddeleri içeren nesneler aşağıdaki şekilde alt gruplara ayrılır: 2.2.51 Sınıf 5. 1 Yükseltgen maddeler 2.2.51.1 Kriterler 2.2.51.1.1 Sınıf 5.1 başlığı, kendilerinin alevlenir olmaları gerekmediği halde, genellikle oksijen vererek başka malzemelerin yanmasına neden olan

Detaylı

KİMYA II DERS NOTLARI

KİMYA II DERS NOTLARI KİMYA II DERS NOTLARI Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Sulu Çözeltilerin Doğası Elektrolitler Metallerde elektronların hareketiyle elektrik yükü taşınır. Saf su Suda çözünmüş Oksijen gazı Çözeltideki moleküllerin

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 KOMPOZİT ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ Farklı malzemelerden yapılmış, elle birbirinden ayrılması mümkün olmayan ambalajlara, kompozit ambalaj adı

Detaylı

amonyak primer amin sekonder amin tersiyer amin

amonyak primer amin sekonder amin tersiyer amin DENEY 9-Bölüm 1 AMĐNLE VE DĐAZONYUM BĐLEŞĐKLEĐ Genel Prensipler Aminler amonyak üzerindeki hidrojenlerin organik gruplar ile değiştirilmesi sonucu türetilen organik bazlardır. Değiştirilen hidrojenlerin

Detaylı

ALKALİ METALLER ve BİLEŞİKLERİ

ALKALİ METALLER ve BİLEŞİKLERİ Bölüm 3 ALKALİ METALLER ve BİLEŞİKLERİ Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler derste verilecektir. IA grubu: Li, Na, K, Rb, Cs ve Fr *Fr dışında hepsi, yumuşak yapıda ve parlak

Detaylı