DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI"

Transkript

1 T.C. Ege Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Elif ÇINAR Danışman Öğretim Üyesi: Prof. Dr. M. Kemal ÇALIŞKAN İZMİR-2013

2 ÖNSÖZ '' Döner Aletlerin Kanal Tedavisinde Kullanımı '' başlıklı tez çalışmamda desteğini esirgemeyen değerli hocam Prof. Dr. M.Kemal Çalışkan'a, Dt. Gözde Kandemir Demirci' ye ve her zaman yanımda olan sevgili aileme teşekkürlerimi sunuyorum. Saygılarımla, İzmir-2013 Stj. Diş Hekimi Elif ÇINAR

3 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 1. GİRİŞ 2. GENEL BİLGİLER KÖK KANAL PREPARASYONUNDA KULLANILAN ALETLER Geleneksel Paslanmaz Çelik El Aletleri Flexible Paslanmaz Çelik El Aletleri Nikel Titanyum Alaşımından Yapılan El Aletleri Motorla Kullanılan Paslanmaz Çelik El Aletleri Sonik ve Ultrasonik Sistemler Nikel Titanyum Döner Aletler Nİ-Tİ EĞELER Tarihçesi Özellikleri Üretimi Fiziksel, Kimyasal ve Biyolojik Özellikleri Korozyon Sterilizasyon Kesme Etkinliği Burulma, Bükülme ve Dönme Yorgunluğu Özellikleri Yıpranmaya ve Aşınmaya Karşı Direnç Klinik Performansları Şekillendirme Zamanı Eğri Kök Kanallarının Şekillendirilmesi...20

4 Apikalden Debris Çıkışı Kök Kanallarının Temizliği ve Bakterilerin Eliminasyonu Biyouyumluluğu NİKEL-TİTANYUM ESASLI DÖNER ALETLER Döner Sistemlerin Kullanımında Yapılması Gerekenler Günümüzde Kullanılan Döner Sistemler LightSpeed Uygulama Yöntemi ProFile Uygulama Yöntemi Sistem GT Uygulama Yöntemi HERO Uygulama Yöntemi Hero Shaper Uygulama Yöntemi ProTaper Uygulama Yöntemi K Uygulama Yöntemi Mtwo Uygulama Yöntemi RaCe Quantec FlexMaster...56

5 4. ÖZET KAYNAKLAR ÖZGEÇMİŞ...67

6 1. GİRİŞ Endodontik tedavinin en önemli aşamalarından biri kök kanallarının mekanik preparasyonudur. İdeal olarak hazırlanmış bir kök kanalı, orjinal kanal eğimini değiştirmeden ve apikal forameni koruyarak, krondan apekse doğru açılandırılmış şekilde olmalıdır. Bununla birlikte dar ve eğri kanallarda istenilen kök kanal şeklini elde etmek oldukça zordur. Bu nedenle eğri kök kanallarının paslanmaz çelik aletlerle preparasyonda sıklıkla dirsek, basamak oluşumu, kanalın düzleşmesi, çalışma boyu kaybı, perforasyonlar, apikal tıkanma veya kanalda alet kırılması gibi güçlüklerle karşılaşılmaktadır. Bu sorunların bir kısmını gidermek için çeşitli preparasyon teknikleri geliştirilirken, kök kanal aletlerinin yapısında da bazı değişiklikler önerilmiştir. Kök kanal sistemini temizleme ve şekillendirme süresini kısaltmak, hasta ve hekim yorgunluğunu azaltmak için motorla kullanılan sistemler geliştirilmiştir. Son yıllarda, elle kullanım için üretilen yeni nikel- titanyum kanal aletlerinin yanı sıra, kök kanal sisteminin temizleme ve şekillendirme işlemini kolaylaştırmak, kök kanal tedavisinin kalitesini arttırmak amacıyla, redüksiyonlu endodontik angldruvalarla birlikte kullanılan yeni nikel-titanyum döner aletler kullanıma sunulmuştur(1,2,3). Bu tezimin amacı, klasik el aletlerinin kullanıldığı yöntemlere göre gittikçe artan bir oranda daha fazla tercih edilen bu mekanik sistemler hakkında detaylı bilgiyi literatür ışığı altında vermektir.

7

8

9 2. GENEL BİLGİLER 2.1. KÖK KANAL PREPARASYONUNDA KULLANILAN ALETLER GELENEKSEL PASLANMAZ ÇELİK EL ALETLERİ Kök kanal aletleri 1960 ' lara kadar karbon çeliğinden üretilmekteydi. Ancak korozyona uğramaları ve sterilizasyon sonucu fiziksel değişimler göstermeleri nedeniyle daha sonraki yıllarda paslanmaz çelik el aletleri kullanılmaya başlanmıştır. Yapılan çalışmalarda sterilizasyonun, karbon çelik enstrümanlarda torkta ve açısal dönmelerde azalmaya neden olduğu, buna karşın paslanmaz çelik alaşımların mekanik özelliklerini etkilemediği gösterilmiştir(1). Paslanmaz çelik aletler, kanal şekline uyumluluk göstermeleri için önce- den eğimlendirilebilirler; ancak eğe boyu arttıkça esneklikleri kaybolur(2). Özellikle #25 den büyük aletlerde esneklikten bahsetmek mümkün değildir (şekil1). Bu nedenle eğri bir kök kanalının şekillendirilmesi sırasında apikal foramenin veya kanalın orjinal formundan başka bir konuma nakli (transportasyon), apikal zip, dirsek, basamak oluşumu, perforasyonlar, kanalın tıkanmasına bağlı çalışma boyu kaybı ve kanalın düzleşmesi gibi değişimler meydana gelebilmektedir(3). Şekil 1. Bir hemostat ile bükülen 40 numara paslanmaz çelik eğe. 2

10 Prensip olarak,elle kullanım için üretilen paslanmaz çelik kök kanal aletleri tasarımlarına göre üç farklı tipten oluşurlar. Bunlar; reamer, K tipi eğe ve hedström eğesidir(3). Reamer'ın çalışma şekli penetrasyon, rotasyon ve retraksiyon olmak ü- zere üç aşamalıdır. Kanala yerleştirildiğinde direnç hissedilen noktada saat yönünde 90 derece çevrilmesiyle aletin yivleri kanal duvarı dentinini kavrar. Bu hafif dayama-çevirme hareketinin (reaming motion) sonunda dışarı çekilmesiyle kanala yuvarlak ve konik bir form verilir(4). Düz kanallarda yuvarlak ve açılı bir preparasyon oluşturmalarına rağmen, eğri kanalların genişletilmesinde, özellikle oval kesitli kanallarda transportasyona ve düzleşmeye neden olabilmektedirler(3). K-reamer (Boytelrok), adını Kerr firmasından alan ve 1904'te dişhekimi Hall tarafından geliştirilen ilk reamerdır. Başlangıçta üçgen kesitli çelik bir telin kendi etrafında burulmasıyla üretilirken, mekanik dayanıklılığının yeterli olmayıp sıklıkla kırılmaların meydana gelmesi nedeniyle günümüzde paslanmaz Cr-Ni alaşımlı çelikten üretilirler. Çelik çubuk, kesiti üçgen veya kare olacak şekilde giderek kalınlaşan biçimde kesilir ve saat yönünün tersine çevrilir(4). K reamerlar eğelerden daha az sayıda kesici kenara sahiptir ve kesici kenar ile aletin aksı arasındaki açı (a) derecedir (şekil 2)(1). Şekil 2. Kesici kenar ile aletin aksı arasındaki açı (a). 3

11 K- tipi eğeler, kare veya üçgen kesit yüzeyli paslanmaz çelik telin çekilmesiyle elde edilirler. Üçgen kesitli K tipi eğeler kare kesitli olanlara göre daha iyi kesme etkinliği gösterirler ve geliştirilmiş esneklikleriyle kanal kurvatürünü takip edebilirler(5). K tipi eğelerin spiral sayısı reamerların yaklaşık iki katı kadardır(şekil 3). Uzun aksları boyunca yivler arasındaki açı derece arasındadır. Bu nedenle reamerlar gibi esas olarak dönme hareketiyle kullanılmak üzere dizayn edilmiştir. Özellikle eğri kanallarda K-tipi eğe ve reamerların birbiri ardına kullanımı önerilmektedir(1). Şekil 3. K- tipi eğe ile K- reamer arasındaki dizayn farkı. Hedström eğeleri,çelik koniğin burulmasıyla ortaya çıkan spiral ve konik alet ucuyla karakterizedir(4). Konik kesici kenarları teorik olarak dentinle dik açı yapar ve çekme hareketiyle etkili bir şekilde keser.itme hareketi esnasında abrasiv etkisi yoktur. Rotasyon hareketinde ise dentine saplanır, fraktür oluşur. Hedström eğelerin kesici kenarı uzun aksları ile derece açı yapar. Bu nedenle doğrusal eğeleme hareketiyle kullanılırlar(1). Hedström 4

12 eğelerinin bıçakları oldukça keskindir. Bunlar tüm eğeler arasında en keskin ve en flexible olanlarıdır. Çok keskin oldukları için kolaylıkla perforasyon yapılmasına neden olurlar. Önceden bükülerek kanala sokulmalı ve apikal bölgede pasif olarak çok hafif basınç uygulanmalıdır (şekil 4)(6). Şekil 4. Hedström eğeler FLEXİBLE PASLANMAZ ÇELİK EL ALETLERİ Eğri kök kanallarında istenmeyen kök kanal şekillerinden sakınmak için yeni paslanmaz çelik enstrümanlar geliştirilmiştir. Gerek alaşımları gerekse geometrileri değiştirilmiş ve geleneksel paslanmaz çelik enstrümanlara göre eğilme ve burulma altında daha yüksek flexibilite gösteren yeni paslanmaz çelik enstrümanlar elde edilmiştir.bunlar flexible paslanmaz çelik enstrümanlar olarak isimlendirilmişlerdir. Şekil olarak konvansiyonel reamer ve eğelere benzerler( şekil 5)(1). Şekil 5. Flexible Paslanmaz Çelik Eğeler. 5

13 Flexible paslanmaz çelik enstrümanlar; Flexicut, K -Flex File, K-Flexofile Flexoreamer ve Flex-R 'dir(1). Flexicut, 1989 yılında VDW firması tarafından tanıtılmıştır ve K-tipi eğelerin bir modifikasyonudur.diğer paslanmaz çelik alaşımlara göre çok fleksibl bir çelik olan '' space craft steel '' (SCS) den üretilmişlerdir(4). Üçgen kesitli ve çalışma kısmı boyunca adet spirale sahiptir(3). Aşırı eğri ve dar kanallarda kullanımı uygun değildir(4). K- Flex File, K- tipi eğelerin avantajları ile H- tipi eğelerin kesme özellikleri birleştirilerek tasarlanmış hibrit aletlerdir. Piramidal ucu ve eşkenar dörtgen kesiti ile karakterizedir(şekil 6)(4). Bu yeni kesitle aletin esnekliğinde ve kesme etkinliğinde önemli değişiklikler oluşturulmuştur. Eğenin bir tarafında geniş spiraller diğer tarafında dar spiraller olduğu için debrisin çıkartılması kolaylaşmıştır(3). Şekil 6. K-Flex eğesinin kesiti. K- Flexofile, üçgen kesitli paslanmaz çeliğin burulmasıyla elde edilir(1). Çalışan kısmı boyunca 29 adet spirale sahiptir. Dentini kesme ve çıkarma bakımından aynı boyuttaki K- tipi eğeye göre daha etkilidir. Kesici kenarı daha dar açılıdır ve debrisin çıkması için geniş bir boşluk vardır. Ucunun keskin olması eğri kanalların preparasyonunda bir avantajdır(3). 6

14 Flexoreamer, K- Flexofile ile aynı firma tarafından üretilmiştir (Maillefer, Ballaigues, Switzerland). Kesiti üçgen şeklindedir. Çalışan kısmı boyunca 16 spirale sahiptir(3). Rotasyonel reaming harekette kesme etkinliği yüksektir(1). Flex- R,Amerikalı endodontist Roane ve arkadaşları tarafından geliştirilmiştir(4). Flexible Roane tip endodontik eğe olarak isimlendirilir(6). Üçgen kesitli gövdenin makine ile işlenmesi ile oluşur. Balanced-force tekniği ile kullanılmak üzere dizayn edilmiştir. Bu enstrümanın önemli karakteristik özelliği modifiye kesmeyen uç kısmıdır. Bu da enstrümanın kurvatür boyunca kayarak kanal merkezinde kalmasını sağlar. Makine ile işlenmiş diğer enstrümanlar gibi fraktüre eğilimlidir(1) NİKEL TİTANYUM ALAŞIMINDAN YAPILAN EL ALETLERİ Paslanmaz çelik aletlerin yeterince esnek olmaması ve kırılma problemleri yeni materyallerin araştırılmasına neden olmuştur. Civjan ve arkadaşları Ni-Ti alaşımını endodontik alet yapımı için öneren ilk araştırmacılardır. Ni-Ti den yapılan K- tipi eğelerin eğilme ve bükülme özelliklerini ise ilk kez Walia ve arkadaşları incelemişlerdir. Bu araştırmacılar, elastiklik modülünün düşük olması nedeniyle Ni-Ti eğenin paslanmaz çelik eğeden 2-3 kat daha esnek olduğunu ve yüksek kırılma direnci gösterdiğini bildirmişlerdir(3). Baskı uygulandığında bükülür, baskı kalktığında orjinal biçimlerine geri dönerler (şekil 7)(2). Şekil 7. Ni-Ti eğelerin esnekliği. 7

15 Ni-Ti eğelerin eğri kök kanallarının şekillendirilmesindeki etkinliklerini inceleyen pek çok çalışma yapılmıştır. Ni-Ti el aletleri ile flexible paslanmaz çelik eğeleri karşılaştırıldığında orjinal kanal yolunun korunması bakımından, ISO 30 no ludan daha büyük boyutlarda Ni-Ti eğelerin üstün olduğu bulunmuştur. Ni-Ti aletlerin,flexible paslanmaz çelik eğelere göre daha az kanal transportasyonuna neden oldukları, daha az miktarda dentin çıkardıkları, preparasyon süresini kısalttıkları, daha iyi merkezde kaldıkları ve yuvarlak kanal şekli oluşturdukları bildirilmiştir. Ni-Ti aletlerin orjinal kanal anatomisini korurken, perforasyon ve tehlikeli bölgelerin oluşma riskini azalttıkları da rapor edilmiştir. Buna karşın, Ni-Ti alaşımının kullanılmasıyla esnekliği artan endodontik aletlerin her zaman en iyi şekillendirme yeteneğine sahip oldukları sonucuna da varılamayacağı da belirtilmiştir. Glosson ve arkadaşları birçok avantajına rağmen, Ni-Ti eğelere ön eğim verilememesi ve küçük boyutlardaki eğelerin aşırı esnek olmaları nedeniyle, kanal içindeki bazı engellerin aşılmasının zor olabileceğini, bu yüzden, dar kanalların preparasyonunda paslanmaz çelik eğelerin tercih edilebileceğini bildirmişlerdir(3) MOTORLA KULLANILAN PASLANMAZ ÇELİK EL ALETLERİ Başlangıçta, geleneksel paslanmaz çelik eğeleri standart angldruvalara uyumlayarak kanalları mekanik olarak temizlemek ve şekillendirmek büyük bir öneri gibi görünmüştür. Bunun, el aletlerinin kullanımına göre daha hızlı ve daha az sıkıcı olacağı düşünülmüştür. Ancak,paslanmaz çeliğin yeterince esnek olmayışı nedeniyle bu teknikler,özellikle eğri kanallarda etkisiz ve tehlikeli bulunmuştur(3). Bu nedenle eğri kanalların şekillendirilmesine olanak tanımak, perforasyon ve basamak riskini en aza indirmek amacıyla dönen 8

16 aletlere uygun yeni nikel-titanyum materyaller geliştirilmiştir(4). Devamlı olarak aynı yönde dönen aletlerin sıkışma ve dentine saplanma riski göz önüne alınmış, devamlı dönüşü çeyrek dönüş haline getiren özel angldruvalar üretilmiştir. Daha sonra bu endodontik angldruvalara, yaptığı çeyrek dönüşe ek olarak vertikal yönde aşağı-yukarı hareket özelliği de verilmiştir. Ayrıca, hem aşağı-yukarı hareket eden hem de tam rotasyonda kullanılan cihazlar da üretilmiştir(3). Günümüzde kullanılan endodontik angldruvalara örnek olarak;giromatik Canal Finder, M4, Canal Leader 2000, Hero 642 redüksiyonlu angldruva, W&H, Tri-Auto ZX verilebilir(4). Gates-Glidden frezler, endodontik tedavide kullanılan motorlu aletlerin en vazgeçilmez olanıdır. Kök kanallarının kuronal kısmının genişletilmesinde kullanılırlar(şekil 8)(7). Bu aletlerle kök kanalına uca doğru incelen bir form verilebilir(4). Şekil 8. Gates-Glidden frezler SONİK VE ULTRASONİK SİSTEMLER Ultrasonik enerjinin kök kanal preparasyonunda kullanımı ilk kez 1950' li yıllarda ortaya atılmıştır. Bu amaçla ticari üretimin yapılması 20 yıl kadar sürmüştür(5). 9

17 Ultrasonik ve sonik cihazların endodontide kullanım alanları ; tıkanmış veya daralmış kanalların bulunması, kanal içi engellerin( kırık aletlerin) uzaklaştırılması(şekil 9), irigasyon solüsyonunun etkinliğinin arttırılması,güta perka kondenzasyonu yapılması, endodontik cerrahide kök ucu kavite preparasyonunun yapılması ve retrograd dolgu materyallerinin yerleştirilmesi ve kök kanal preparasyonudur(8). Şekil 9. Sağ mandibular 2.premolar dişte kırılan lentülo(a). Kırık parçanın koronal kısmına ultrasonik cihazla ulaşılarak hareket ettirilmesi(b). Hedsrtöm eğenin (#15), kırık aletin apikaline yerleştirilmesi(c). Hedström eğe(#20) yardımı ile kırık aletin çıkarılması(d,e). Kök kanalının doldurulması(f). Cavi-Endo, endodontik kullanım için üretilen ilk ultrasonik cihazdır (şekil 10).İrigasyon haznesi içeren Cavitron'un modifiye edilmiş şeklidir. Devamlı sodyum hipoklorit yıkaması altında, özel güçlendirilmiş eğe sistemleriyle çalışma imkanı sunmaktadır. İki türlü eğe sistemi kullanılmaktadır: Gövdesi boyayla kaplanmış paslanmaz çelik K- tipi eğeler ve ucu elmas partikülleriyle kaplanmış eğe sistemleri. 15, 20 ve 25 numaralı endosonik eğeler kök kanalının apikal kısmının preparasyonunda, elmas uçla sonlanan eğeler ise 10

18 koronal kısmın şekillendirilmesinde kullanılırlar(5). Şekil 10:Cavi-Endo cihazı. Endo Micro Mega 1500, üç çeşit eğe istemi içeren sonik bir cihazdır (şekil 11). Bu eğeler; Helisonic file, Rispisonic file ve Shaper file 'dır. Kök kanalının apikal üçlüsünün temizlenmesi ve şekillendirilmesinde Shaper file kullanılırken, koronal üçlünün preparasyonunda Ripsisonic file tercih edilir(5). Şekil 11. Endo MM1500 cihazı ve eğeleri NİKEL TİTANYUM DÖNER ALETLER Endodontik tedavinin çeşitli aşamalarında önemli gelişmeler sağlanmıştır. Özellikle kök kanal preparasyonunda farklı nikel - titanyum döner alet sistemlerinin kullanılmasıyla tedavinin başarısı, kalitesi, süresi ve güvenliği yönünden oldukça etkili sonuçlar alınmıştır(9). 11

19 Nikel-titanyum döner enstrumantasyon sistemlerinin kullanımı sırasında son derece dikkatli olmak gerekir. Aletlerin kullanım ilkelerine uyulmaması, paslanmaz çelik enstrumanlara ait apikal transportasyon, perforasyon, ledge ve uzun işlem zamanı gibi sorunların ortaya çıkmasına neden olur. En sık karşılaşılan durum aletin kırılmasıdır. Kullanım sırasında devirdeki artma ve azalmalar kırılma riskini arttırır. Bu nedenle düşük devirli,yüksek torklu angldruvalar tasarlanmıştır. Devir sayısı 150 ile 2000 rpm arasında değişen yeşil kuşaklı,redüksiyonlu angldruvalar kullanılmaktadır(10). Tork kontrollü elektrikli motor ve redüksiyonlu angldruvayla kullanılmaları, bir mikromotora takılı angldruvayla kullanılmalarına göre daha emniyetlidir. Hava tribünlü mikromotorların hızını kontrol etmek çok daha zor olduğundan,alet kırılmalarına daha çok yol açarlar. Bu nedenle aletlerin, üretici firmaların önerdiği hızlarda kullanılmaları önemlidir(3). Döner Ni-Ti eğeler ''yüksek açılı endodontik aletler'' olarak da tanımlanmaktadırlar. ISO açısı sistemin çeşidine göre %2,%4,%6,%8,%10 ve %12 ' ye kadar değişebilmektedir. Örnek olarak,açısı %6 olan bir alette, her 1 mm de 0,06 mm'lik çap artışı söz konusudur. Bu kanal aletlerindeki açı artışı, şekillendirme yönteminde amaçlanan,'' en dar yeri fizyolojik foramen apikalede olan ve koronale doğru gittikçe genişleyen huni şeklinde bir form '' elde etmeye yardımcı olmaktadır(3) NİKEL-TİTANYUM EĞELER TARİHÇESİ Şekil hafıza etkisine sahip alaşımlar, ilk olarak Chang ve Read tarafından 1932 yılında Au-Cd alaşımının geliştirilmesiyle ortaya çıkmıştır.1960'lı yıllarda ise Buehler ve arkadaşları, ABD Donanma Silah Laboratuvarlarında 12

20 (Naval Ordnance Laboratory-NOL) eş-atomlu nikel (Ni) titanyum (Ti) alaşımlarını kullanıma sunmuştur. Bu alaşımlar,alaşımı oluşturan kısımlar ve üretildikleri laboratuvarın baş harfleri nedeniyle NITINOL adıyla tanınmaktadırlar(11) ÖZELLİKLERİ Alaşımın %55'i nikel ve %45'i titanyumdur. Nikel titanyum alaşımları; 1.Küçük elastiklik modülü(35 KN/mm 2 ) 2.Çok yüksek defleksiyon kabiliyeti(%4-8) 3.Şekil kalıcılığı etkisi( Memory-Effect) 4.Pseudoelastiklik(superelastiklik) özellikleriyle diğer alaşımlardan ayrılır(4). Ni-Ti alaşımlar, çok düşük elastiklik modülüne sahip oldukları için paslanmaz çelik enstrümanlara göre 2-3 kat daha flexibledır ve torsional fraktüre daha fazla direnç gösterirler. Flexibilite temelde malzeme özelliklerine bağlıdır ve elastiklik modülü düşük olan malzeme daha elastiktir(1). Şekil hafızalı alaşımların mekanik özellikleri, belirli bir sıcaklık aralığında gerçekleşen yapısal dönüşümlerine bağlı olarak büyük ölçüde değişir.bu durum gerilme-gerinim eğrisinde görülebilir (şekil 12)(12). Şekil 12. Nikel-Titanyum alaşımına ait gerilme-gerinim eğrisi. (a: ostenit b:martenzit c:süperelastik davranış) 13

21 Sıcaklığa ve gerilmeye bağlı iki değişik kristal yapı ortaya çıkar. Bunlar yüksek sıcaklık fazındaki ostenit ve düşük sıcaklık fazındaki martensit'tir(4). Şekil 11a'da malzeme ostenit sıcaklığının üzerinde, şekil 11b'de ostenit sıcaklığında incelenmiştir. Şekil 11c' de ise martenzit sıcaklığındadır.bu sıcaklıkta, martenzit gerilme kaynaklı olabilmekte ve hemen şekil değiştirmeye başlayarak, AB hattı boyunca sabit bir gerilme altında artan bir gerinim sergilemektedir. Yüksüz durumda azalan gerilmeye rağmen materyal CD hattı boyunca görüleceği üzere daha düşük bir gerilme seviyesinde ostenite dönüşerek şeklini alır. Şekil kazanımı ısı uygulanmasından değil gerilme azalmasından dolayıdır. Bu etki materyalin aşırı elastik olmasının bir sonucudur ve süperelastisite olarak bilinir(12). Ni-Ti alaşımların, bu süper elastik davranışları nedeniyle eğri kanallarda zipping, basamak ve perforasyon oluşturma eğilimleri oldukça azdır. Ayrıca eğri kanallarda kullanıldıklarında daimi deformasyon göstermezler(1). Kristal değişim safhasında Ni-Ti eğelerin kırılmaya eğilimi çok artar. Döner eğeler kullanılırken bu durum mutlaka dikkate alınmalıdır. Alaşıma ''bor'' eklenerek nitinol eğelerin yüzey sertlikleri büyük ölçüde arttırılmıştır. Bu alaşımlar sürekli olarak geliştirilmektedir(13) ÜRETİMİ Titanyumun C'den itibaren oksijenle kolaylıkla reaksiyona girmesi sebebiyle nikel-titanyum alaşımlarının vakum ortamında veya koruyucu gaz atmosferinde dökülmesi gerekir(14). Ni-Ti alaşımların üretimi için genelde vakumla eritme yöntemleri diğer bir adıyla ''sıcak işleme'' kullanılır. Bunun için C ile C arasında ısıya ihtiyaç duyulur. Soğuk işleme yöntemi ile de kullanılabilir ancak bu 14

22 yöntemle elde edilen alaşımın fiziksel ve mekanik özelliklerinde istenmeyen bazı değişimler meydana gelmektedir(15) FİZİKSEL,KİMYASAL VE BİYOLOJİK ÖZELLİKLERİ KOROZYON Titanyum, oksijenle karşılaştığında metal yüzeyinde saniyenin onda biri gibi bir sürede, metali dış ortamdan ayıran 1000A kalınlığında, stabil bir ''oksit tabakası'' oluşturmaktadır. Bu tabaka, nikel titanyum alaşımlarında korozyona karşı direnci arttırmaktadır(16). Kök kanal tedavisinde kullanılan irigasyon solüsyonlarının kimyasal etkileri, kanal aletlerinin performanslarını etkileyebilmektedir. Korozyona bağlı olarak yüzeyde oluşan çukurcuklar ve porozite, aletlerin kesme etkinliğini azaltmaktadır(17). Stokes ve arkadaşları, yaptıkları çalışmada bir grup paslanmaz çelik eğe (Kerr K-flex,Caulk Flex-O,Union Broach Flex R) ve nikel titanyum eğeyi (Union Broach NiTi, Tulsa NiTi) %5,25 sodyum hipoklorit solüsyonunda bekletmiş ve aralarında korozyon bakımından önemli bir fark bulamamıştır(17)(şekil 13). Şekil 13. SEM görüntüleri a-paslanmaz çelik eğe. b-ni-ti eğe. 15

23 Liu ve arkadaşları(18),ticari dental alaşımların yüzeylerinin nitritlenmesi ile korozyona karşı dirençte ne gibi farklılıkların ortaya çıkabileceğini araştırmışlardır. Bu amaçla seçilen Ni-Ti eğeler; C, C ve C lik NH 3 içeren ortamlarda bir süre bekletilmiştir.yüzeyde meydana gelen morfolojik ve kimyasal değişimler tarama elektron mikroskobunda(sem) ve X-ışını fotoelektron spektroskopisinde(xps) incelenmiş, farklı sıcaklıklardaki bu nitritleme işlemi sonucunda Ni-Ti eğelerin yüzeyinde titanyum nitrit (TiN) oluştuğu gözlenmiştir. Oluşan bu yapının, %5,25lik NaOCl solüsyonunda bekletilen Ni-Ti eğelerin korozyona karşı direncinde belirgin bir artış meydana getirdiği görülmüştür STERİLİZASYON Endodontik aletlerin sterilizasyonunda en sık kullanılan ve en etkili yöntem buharlı otoklavdır. Bununla birlikte hızlı buhar yöntemi ve kuru hava ile sterilizasyon yöntemleri de kullanılmaktadır(19). Sterilizasyonun, Ni-Ti eğeler üzerindeki fiziksel ve mekanik etkileri tam olarak netleştirilememiştir. Bazı araştırmacılar kuru hava ile sterilizasyonun kırılmaya ve kesme etkinliğinde azalmaya neden olabileceğini savunurken bazı yazarlara göre de anlamlı bir etki bulanamamıştır(20). Otoklav atındaki hızlı sterilizasyon, paslanmaz çelik aletlerin fiziksel özeliklerinde hafif değişiklikler meydana getirirken, Silvaggio ve Hicks(21) ısı ile sterlizasyonun (buharlı otoklav,kuru sıcak hava) Ni-Ti eğelerin kırılma ihtimalini arttırmadığını göstermiştir. Shabalovskaya ve Anderegg (21), C ve 21 psi'de defalarca otoklav sterilizasyonuna giren nikel-titanyum eğelerin metal yüzeylerinde değişiklikler meydana geldiğini ve kesme etkinliklerinin azaldığını spektroskop kullanarak 16

24 ortaya koymuştur. Yapılan çalışmalarda otoklav altında 7 kez sterilizasyona giren Ni-Ti eğelerin kesme etkinliklerinin %20 oranında azaldığı rapor edilmiştir KESME ETKİNLİĞİ Aletin yüzey özellikleri, nikel-titanyumdan ya da çelikten yapılmış olması dentinin etkili bir şekilde uzaklaştırılmasında son derece önemlidir. Ni-Ti alaşımlar, hava ile (oksijen ve karbon) temas edince nikel ve titanyum konsantrasyonları yüzeyden merkeze doğru artış gösterir. Özellikle tekrarlanan otoklav işlemlerinde, yüzeydeki oksijen miktarı artar ve aletin kesme özelliğinde azalma meydana gelir(22). Nikel-Titanyum alaşımlara bor ya da nitrojen iyonu ilave edilerek kesme etkinlikleri, yüzey sertlikleri, aşınmaya karşı dirençleri arttırılmıştır. Ayrıca 1980' lerin sonunda tıpta kullanım alanı bulan ''fiziksel buharlı bırakım'' tekniği (Physical Vapor Deposition-PVD) ile Ni-Ti aletlerin yüzeyleri ince iyon tabakalarıyla( TiN,TiC,TiCN ) kaplanarak kesme etkinlikleri arttırılmıştır(23). Ni-Ti eğelerin kesme etkinliği, flexible paslanmaz çelik enstrümanlardan daha azdır. Ni-Ti eğelerin paslanmaz çelik enstrümanlara göre daha az transportasyona yol açmalarının sebebi, Ni-Ti enstrümanların kesme etkinliğinin az olmasına bağlanmıştır(1) BURULMA (TORSION), BÜKÜLME (BENDING) VE DÖNME YORGUNLUĞU ( CYLIC FATIGUE) ÖZELLİKLERİ Nikel- titanyum eğeler,paslanmaz çelik eğelerle karşılaştırıldığında benzersiz bir süperelastisiteye sahiptir ve torsiyonal fraktürlere karşı son derece dirençlidir. Buna karşın,endodontik tedavi boyunca torsiyonal aşırı yüklenme nedeniyle yüksek kırılma riski taşımaktadırlar(24). 17

25 En sık kırılma nedeni olarak aletin burulma yetersizliği ve dönme yorgunluğu olarak gösterilmektedir. Dönme yorgunluğuna bağlı alet kırılmaları daha çok eğri kanallarda meydana gelirken,aletin burulma özelliğindeki yetersizliğe bağlı olarak oluşan kırılmalar düz kanallarda bile meydana gelebilmektedir. Bunun nedeni alet kanal içinde sıkışsa bile gövdesinin dönmeye devam etmesidir(25). Burulma dayanımı, eğenin dar ve tıkalı kanallarda maruz kaldığı yüksek torsiyonal kuvvetler karşısında kırılmadan ne kadar döndürülebileceği ile ilgilidir. Benzer şekilde eğri kanallarda da bükülmeye karşı bir direnç oluşmakta ve bu özellik aletin kullanım şeklini etkilemektedir. Yüksek flexibiliteleri nedeniyle eğri kanallarda dikkatsiz ve hatalı kullanımları, istenmeyen şekil değişikliklerine neden olmaktadır(24). Ayrıca aletin çapı, eğimi, sertliği (rijiditesi), alaşımın içeriğindeki oranlarda görülen farklılık da burulma ve bükülme özelliklerini etkilemektedir(25). Hem Ni-Ti hem de paslanmaz çelik esaslı kanal aletleri için yapılan statik kırılma torku testlerinde, aletlerin çapı arttıkça kırılmaya karşı daha fazla direnç gösterdikleri bulunmuştur(15) YIPRANMAYA VE AŞINMAYA KARŞI DİRENÇ (WEAR RESISTANCE) Ni-Ti döner aletlerin kullanım öncesi ve sonrası yüzey özellikleri incelenmiş, kullanım sonrası yüzeyde oluşan deformiteler tarama elektron mikroskobunda görüntülenmiştir (şekil 14)(26). Ni-Ti döner aletlerin aşınmaya ve deformasyona karşı daha dirençli olduğu; ancak kırılmaya daha çok eğilimli oldukları belirlenmiştir. 18

26 Şekil 14. Ni-Ti eğenin kullanılmadan önceki (A) ve sonraki (B) SEM görüntüsü. Zuolo ve Walton (27) tarafından yapılan çalışmada, en fazla yıpranmaya uğrayan kanal aletlerinin paslanmaz çelik esaslı eğeler olduğu belirlenmiş ikinci sırayı Ni-Ti esaslı döner aletlerin aldığı, yıpranmaya en dirençli grubun Ni-Ti esaslı el eğeleri olduğu bulunmuştur. Bu çalışmada en fazla kırılan aletler ise döner aletler olmuştur KLİNİK PERFORMANSLARI ŞEKİLLENDİRME ZAMANI Farklı şekillere sahip olabilen kök kanallarının kurvatürlerine uygun, hızlı ve güvenilir bir şekilde genişletilebilmesi, minimum fiziksel eforla endodontik tedavinin tamamlanabilmesi için nikel-titanyum alaşımdan yapılmış aletlerin kullanımı önerilmiştir(28). Short ve arkadaşlarının (29) yaptığı çalışmada, paslanmaz çelik esaslı kanal aletleri ile döner aletler (Profile.04 Taper Series, LightSpeed, Maxim) karşılaştırılmış, Ni-Ti döner aletlerle daha hızlı şekillendirme yapıldığı görülmüştür. 19

27 EĞRİ KÖK KANALLARININ ŞEKİLLENDİRİLMESİ Eğri kök kanallarının biyomekanik preparasyonu sırasında oluşabilecek apikalde basamak, zipping, perforasyon, kanal aletinin kırılması gibi komplikasyonları önlemek için farklı preparasyon teknikleri ve cihazları geliştirilmiştir.bunlar konvansiyonel, step-back, step-down, double-flared,anticurvature, balanced force teknikleri ile Ni-Ti eğeler, canal master, giromatik, sonik ve ultrasoniklerdir(30). Gergi ve arkadaşları (31), Ni-Ti esaslı iki döner alet sistemiyle (Twisted Files ve Pathfile-ProTaper) konvansiyonel paslanmaz çelik K-tipi eğeyi eğri kanallarda apikal transportasyona neden olma sıklıkları yönünden incelemişlerdir. Bilgisayarlı tomografide değerlendirilen sonuçlara göre en az transportasyonun Twisted Files döner sisteminde görüldüğü, en fazla apikal transportasyonun ise K-tipi eğede meydana geldiği bildirilmiştir. Javaheri H. ve Javaheri G. (32) yaptıkları çalışmada, nikel titanyum e- saslı üç döner alet sisteminin (ProTaper, RaCe, Hero 642)kanal kurvatüründe meydana getirdikleri değişiklikleri incelemiş ve ProTaper döner sistemlerinin apikal zip oluşturma eğilimlerinin daha fazla olduğunu,kanal kurvatüründe düzleşme meydana getirdiklerini belirtmişlerdir. Eğri kanalların preparasyonu için daha flexible olan RaCe döner sistemlerinin kullanımını önermişlerdir. Schafer ve arkadaşlarının (33) yaptığı çalışmada, dönme hareketi ile elde kullanılan kanal aletlerinin eğri kök kanallarında başarılı şekillendirme yapabilmesinde, aletin ucunun kesmeyen tipte olmasının önemli olduğu ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada kesmeyen uca sahip paslanmaz çelik esaslı esnek kanal aletleri (Flexoreamer Batt tip, K- flexofile Batt tip) ile 35 numaraya kadar yapılan şekillendirmeler sonucunda, Ni-Ti K file'a (Mity, 20

28 Texceed;Ni-Ti) göre,özellikle eğimin iç yüzünde daha iyi sonuçlar ortaya çıkmıştır. Stone ve arkadaşlarının (34) Ni-Ti el eğeleri ile Ni-Ti döner aletleri karşılaştırdığı bir çalışmada, el aletlerinin daha az apikal transportasyona neden olduğu bulunmuştur APİKALDEN DEBRİS ÇIKIŞI Kustarci ve arkadaşları (35) yaptıkları çalışmada iki Ni-Ti döner alet sistemini(k3, R-Endo) ve Hedström eğeyi, kanal tedavisi sırasında apikalden çıkarttıkları debris miktarları yönünden değerlendirmiştir. Her iki döner alet sisteminin de Hedström eğeye göre daha az apikalden debris çıkışına neden olduğu bildirilmiştir. Reddy ve Hicks (36), toplam 60 adet tek kanallı alt çene küçük azı dişinde,el ile yapılan iki adet şekillendirme yöntemi ( paslanmaz çelik esaslı K- file kullanılarak gerçekleştirilen 'step-back' yöntemi ve paslanmaz çelik esaslı Flex-R kullanılarak gerçekleştirilen 'balanced force' yöntemi) ile nikeltitanyum esaslı döner enstrümanlarla gerçekleştirilen iki adet şekillendirme yöntemini (LightSpeed,.04 açılı ProFile Series 29) apikalden çıkan 'debris' miktarları bakımından karşılaştırmışlardır. K-file kullanılarak gerçekleştirilen step-back yönteminde itme-çekme hareketi (filing) ile çalışılırken, diğer üç yöntemde rotasyon hareketi kullanılmıştır. K-file kullanılarak gerçekleştirilen 'step-back ' yönteminin, diğer yöntemlerden önemli miktarda daha fazla debris çıkışına neden olduğu bildirilmiştir. Flex-R kullanılarak gerçekleştirilen 'balanced force' yöntemi ile, döner iki yöntem arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır.araştırmacılar,kullanılan enstrümanın dentini kesme hareketinin debris çıkışını etkileyebileceğini bildirmişlerdir(şekil 15). 21

29 Şekil 15. Apikalden debris çıkışı. (A) Step-back. (B) Balanced force. (C).04 açılı Profile Series 29. (D) LightSpeed KÖK KANALLARININ TEMİZLİĞİ VE BAKTERİLERİN ELİMİNASYONU Barbizam ve arkadaşları (37), toplam 10 adet mandibular keser dişte, crown-down tekniğiyle kullanılan nikel-titanyum döner alet sistemini (ProFile.04) ve el ile kullanılan K-tipi eğeyi, kanalları temizleyebilme kapasiteleri yönünden karşılaştırmışlardır. Sonuç olarak; Ni-Ti döner aletlerinin sınırlı hareket alanlarının olması ve süperelastisiteleri nedeniyle kanal duvarlarına yeterince bastırılamaması,manual crown-down tekniğini daha etkili kılmıştır. Her iki yöntemle de tam bir kök kanal temizliği yapılamadığı görülmüş, bunun için organik dokuları etkili bir şekilde çözebilen irigasyon solüsyonlarının kullanımı önerilmiştir. Kataia ve arkadaşlarının (38) yaptığı çalışmada Ni-Ti esaslı kanal aletleri ile şekillendirilen kök kanallarının Canal Finder ile şekillendirilen ka- 22

30 nallardan daha temiz yüzeylere sahip olduğu bildirilmiştir BİYOUYUMLULUĞU Biyouyumluluk; kullanım sürecinde malzemenin, vücut sistemine uygun cevap verebilme, vücutla uyuşabilir, kendini çevreleyen dokuların normal fonksiyonlarına engel olmama yeteneği olarak tanımlanmaktadır(39). Biyomalzemelerin, kullanım yerlerine göre uygun özellikleri taşımaları gerekmektedir. Mekanik dayanımlarının olması, deforme olmamaları, korozyona uğramamaları, aşınmamaları,alerjik reaksiyonlara neden olmamaları, kolay şekillendirilebilir olmaları, sterilizasyon işleminden sonra özelliklerini kaybetmemeleri son derece önemlidir(39). Nikel - titanyum alaşımları, yaygın kullanım alanına sahip metalik biyomalzemeler grubuna girer. Bu alaşımlar yüksek polarizasyon direnci gösterirler ve korozif etkilere karşı dayanıklı olup, hücreler üzerinde olumsuz etkileri yoktur(39). Nikel kendi başına sitotoksik bir materyal olmasına karşın,ni-ti alaşımının bir yüzey işlemi ile okside edilmesiyle yüzeyinde biriken titanyumdioksit tabakası, nikelin bu özelliğinin açığa çıkmasını engeller. Kullanım amacına göre, çeşitli fiziko-kimyasal işlemlerle Nitinol'ün yüzey özellikleri değiştirilebilir (15). Diş hekimliği uygulamaları dışındaki uygulamalarda nikel ve birleşenlerinin karsinojen maddeler oldukları belirtilmektedir. Bu nedenle nikel miktarı %80' i aşan temel metal alaşımların kullanımında dikkatli olunmalıdır. Ayrıca alerjik reaksiyona neden olabilir(40). Assad ve arkadaşları(41) tarafından Ni-Ti alaşımının genotoksisite seviyesi, saf bileşenleri olan saf titanyum, saf nikel ve klinik referans materyal olarak paslanmaz çelik alaşımı (316L SS) ile karşılaştırılmış ve Ni-Ti 23

31 alaşımının biyokompatibilite özelliğinin paslanmaz çelik alaşımdan daha iyi olduğu bulunmuştur. 3. NİKEL-TİTANYUM ESASLI DÖNER ALETLER Nikel-Titanyum alaşımının endodontik enstrümanların hammaddesi olarak kullanılmaya başlanması ile, özellikle eğri kök kanallarında paslanmaz çelik alaşımının yetersiz elastikiyeti nedeniyle ortaya çıkan apikal transportasyon, perforasyon, ledge gibi istenmeyen şekil değişikliklerinin ve uzun işlem zamanının üstesinden gelinmiştir. Ancak bu sistemler tamamen sorunsuz kabul edilemezler(10). Nikel-Titanyum döner enstrümantasyon sistemleri kullanım esnasında aşırı dikkat gerektirir. Enstrümanların kullanım ilkelerine uyulmaması, paslanmaz çelik enstrümanlardakine benzer komplikasyonlar oluşturabilmektedir. Sistemi kullanmak isteyen hekim öncelikle çekilmiş dişler üzerinde çalışarak deneyim sahibi olmalıdır. Enstrümanların en az 5 veya 6 diş üzerinde, başlangıçta oldukça narin daha sonra gittikçe agresif bir tarzda kullanılması enstrümanların sınırları konusunda bilgi verir(10). Ni-Ti döner alet sistemleri, düşük devirli ve yüksek torklu angldruvalarda kullanılmak üzere tasarlanmışlardır. Bunun için yeşil kuşaklı redüksiyonlu angldruvalar kullanılır. Kullanılan devir sayısı dakikada 150 ile 2000 arasında değişir.kullanım sırasında devirdeki artma ve azalmalar kırılma riskini arttırır. Havalı mikromotorlarda hava basıncının yeterliliğinden ve sürekliliğinden emin olunmalıdır. Hava basıncındaki ani değişimler tork ve hız değişimlerine neden olur. Elektrikli sistemlerde istenen sabit bir dönme hızında çalışılabilir. Elektrikli mikromotorlarda böyle bir sorun yoktur(10). 24

32 3.1. DÖNER SİSTEMLERİN KULLANILMASINDA YAPILMASI GEREKENLER 1-Enstrüman pasif olarak kullanılmalıdır. Uygulanacak kuvvet, sivri uçlu bir kurşun kalemi kıracak kuvvetten fazla olmamalıdır. 2-İleri-geri,yavaş ve küçük hareketlerle kanalda ilerlenmeye çalışılmalıdır. Dirençle karşılaşıldığında enstrüman geri çekilmeli ve tekrar yavaşça ilerlenilmelidir,asla devir düşürülmemelidir.ilerleme sağlanamıyorsa bir önceki ya da bir sonraki alete geçilmelidir. 3-Bir noktada birkaç saniyeden uzun süre durulmamalıdır. Enstrümanların kullanım süresine dikkat edilmelidir. Enstrüman bir kanalda toplam 10 sn den fazla kullanılmamalıdır. Ortalama ömürleri 100 sn dir. 10 adet kanalda kullanıldıktan sonra üzerinde deformasyon mevcut olmasa bile kullanım dışına çıkarılmalıdır(10). 4-Şekillendirmeye başlamadan önce varsa koronal kısımdaki kalsifikasyonlar el aletleri, Gates-Glidden'ler veya soniklerle kaldırılmalı, kanal ağzına düz bir çizgi halinde giriş sağlanmalıdır. 5- İşlem boyunca sık sık NaOCl ile irigasyon yapılmalı, kanal içi nemli tutulmalıdır. 6- Her zaman sabit hızda çalışılmalıdır(1) 7- Eğe olukları debris ile dolmadan enstrümantasyonun tamamlanması için eğe sık sık temizlenmelidir. 8- Konikliği (açılanması) sıfıra yakın ya da neredeyse paralel ve aktif kısmına oluklar açılmış bir eğe seçilerek eğri kanallar şekillendirilmelidir. Böylece kanalın apikal üçlüsünde alet üzerinde istenmeyen kuvvetler oluşmadan ve debris sıkışmasına yol açmadan genişletme yapılabilir. 25

33 9- Eğenin aktif kısmı kanal ile tamamen temasta ise aralıklı çalışılmalıdır. 10-Eğenin ucu ve maksimum çapı arasındaki uzaklık kısa olmalıdır. Böylece gerekli tork eğenin herhangi bir noktasında kırığa yol açmaz(42). ***İki kanal, keskin bir açıyla daha ince tek bir kanal halinde devam ediyorsa, apikal bölgede keskin ve ani eğimli kanallar varsa, geniş bir kanal aniden daralıyorsa (mandibular molarların distal kanalları) bu durumlarda Ni-Ti el aletleri ya da önceden eğilmiş keskin el aletleri kullanılmalıdır(1) GÜNÜMÜZDE KULLANILAN DÖNER SİSTEMLER LightSpeed Nikel-titanyum döner alet sistemlerinin ilk örneği LightSpeed'tir (3). Bu enstrümanlar Dr. Steve Senia ve Dr. William Wildey tarafından 1993 yılında geliştirilmiştir(43). LightSpeed eğeleri uzun, ince bir gövdeye sahiptir (şekil 16).Bu nedenle diğer enstrümanlara göre daha flexibledır. Ayrıca dönme yorgunluğu az olduğu için diğer döner alet sistemlerine göre daha yüksek hızlarda kullanılabilirler. Tavsiye edilen çalışma hızı rpm'dir. Minimum tork kuvveti uygulanmalıdır(43). Şekil 16. LightSpeed eğeleri. LightSpeed enstrümanların, standart 0.2 taper yapısı ile gövdeleri üze- rinde tipik 16 mm lik reaming ve filing yüzeyleri bulunmaz. Kesitleri konvansi- 26

34 yonel aletlere göre daha incedir. Bu nedenle eğri kanallarda kurvatürü kolay takip edebilirler. Kanalda merkezde kalarak daha az apikal preparasyon yaparlar(3). Sistemde #20 numaralı eğeden #100 numaraya kadar ara numaralar da dahil 22 adet kanal aleti bulunmaktadır (şekil 17). Bu aletler 21,25,31 mm uzunluğunda üretilmişlerdir(43). Aletlerin kesici uçları kısadır ve boyutları kanal aletinin büyüklüğüne göre 0,25 ile 2 mm arasında değişir(44). Şekil 17. LightSpeed Endobox. LightSpeed eğeleri, U şeklindeki kesitleri sayesinde temas ettikleri dentin yüzeyi ile nötral meyil açısı oluştururlar. Böylece dentin yüzeylerinden gereksiz madde kaldırmazlar(3). Tüm Ni-Ti döner sistemler içinde en az apikal transportasyona ve en az hatalı preparasyona neden olanın LightSpeed olduğu bildirilmiştir(43). Shawartz ve arkadaşları (45), 28 yaşındaki erkek bir hastaya ait, geniş periapikal lezyonlu üst sağ yan kesici dişin endodontik tedavisinde LightSpeed ve paslanmaz çelik alletleri birlikte kullanmışlardır(şekil 18). Şekil 18. Fistülizasyon ve dişte renk değişimi(a). Geniş periapikal lezyon(b). 27

35 Şekil 19. Daha uzun ve geniş olan mezyal kanalda LightSpeed ile,daha kısa olan distal kanalda paslanmaz çelik eğeyle çalışma boyu tespiti(a). Kanal içine kalsiyum hidroksit gönderilmesi(b). 3 hafta sonra mezyal kanal #60, distal kanal #50 numaralı LightSpeed döner eğeye kadar genişletilmiş, 4 ay sonra apikal 5 mm'lik kısım guta-perka ile, orta üçlü ve koronal 1/3' lük kısım akışkan kompozitle doldurulmuştur. Şekil ay sonraki radyografik görüntüsü UYGULAMA YÖNTEMİ 1.Aşama: Kök kanalının koronal 1/3' lük kısmı, tercih edilen kanal aletleri ile şekillendirilir. Çalışma boyu belirlenir. 28

36 15 numara kanal aletinin çalışma uzunluğunda ilerlediği doğrulanır. Bu çalışma uzunluğu LightSpeed aletleri üzerinde işaretlenir. 2.Aşama: Kanal duvarlarına temas ederek, hafif bir basınçla çalışma uzunluğunda ilerleyen ilk LightSpeed 'Initial Apical Rotary' (IAR) olarak adlandırılır. IAR'den sonraki beş büyük boy LightSpeed kanal aletleri ile çalışma uzunluğunda şekillendirme yapılarak, apikal kısmın şekillendirilmesi tamamlanmış olur. Apikal kısımda kullanılan son LightSpeed kanal aleti 'Master Apical Rotary' (MAR) olarak adlandırılır. MAR'dan sonra kullanılacak her kanal aleti 1 mm kısa olacak şekilde çalışmaya devam edilir. MAR'dan sonra dört kanal aleti kullanılır. 3.Aşama: MAR'dan sonraki beşinci LightSpeed kanal aleti ile orta 1/3'lük kısmın şekillendirilmesine başlanır. Şekillendirme aynı çalışma boyunda yapılır.lightspeed kanal aletleri ile direncin hissedildiği yere kadar ilerlenip geri çıkılır. En son MAR ile rekapütilasyon yapılır (şekil 21-22)(15). Şekil 21. Dar kanallarda LightSpeed 'in kullanımı. 29

37 Şekil 22. Geniş kanallarda LightSpeed 'in Kullanımı ProFile ProFile sistemi (Dentsply -Tulsa Dental,Tulsa,OK) 1994 yılında Dr. Ben Johnson tarafından tanıtılmıştır. Konvansiyonel el enstrümanlarına göre artan bir tapera, ince ve esnek bir gövde yapısına sahiptir(46). ProFile sistemi, ilk olarak.02 taperlı 29 el aletinden oluşmaktaydı. Daha sonra.04 ve.06 taperlı modelleri üretilmiştir. Sistemin çapraz kesitinde radial alanlarla birlikte U şekilli bir tasarım ve paralel, merkezi bir kor izlenir. Yan kesitinde 20 0 heliks açısına, sabit bir sarmal yapıya ve kesici olmayan bir uç tasarımına sahip olduğu görülür(şekil 23). Her ProFile eğesinin sahip olduğu bu kesici olmayan uç tasarımı alete kanalda rehberlik etmektedir. Ayrıca simetrik radial alan tasarımı ile, eğenin dönerken merkezde kalması sağlanarak olası kanal transportasyonunun ve diğer hataların önüne geçilmiş olunur(46). ProFile kanal aletleri, kesici kısımlarında sahip oldukları 20 0 lik negatif rake açısı sayesinde dentini düzenleyici bir şekilde keser,dentine saplanmaz. U kesitli oluklar,kanal duvarı düzenlenirken ortaya çıkan dentin talaşlarına yer sağlar lik helikal açıysa alet saat yönünde çalışırken debrisin kaldırılması için tasarlanmıştır. 30

38 Şekil 23. Güvenli sonlanan uç tasarımı(semx50)(a). Çapraz kesit(semx200) (B). ProFile sisteminin bir eğesi(c). Kanal eğeleri,1:120 veya 1:150 oranındaki redüksiyonlu angldruvalar ile birlikte kullanılırlar.piyasada bulunan ProFile 29 serisi içinde;profile.06(#15- #40), ProFile.04(#15- #90), ProFile GT (#20), aksesuar eğeler(0.12 açılı #35,#50, #70) ve Orifice Shaper(.05 ve.08 açılı) bulunmaktadır(şekil 24)(4). Şekil 24. ProFile eğeleri. Sudani ve Shahrani(47) mandibular molar dişlerde yaptıkları çalışmada, ProFile, K3 ve RaCe döner alet sistemlerinin kanalda transportasyona neden olma sıklıklıklarını ve preparasyon sırasında dişin merkezinde kalabilme durumlarını incelemişlerdir. En fazla transportasyonun RaCe döner alet sisteminde olduğu, en iyi preparasyonun ProFile ile yapıldığı belirtilmiştir. 31

39 Thompson ve Dummer(48) yapay kök blokları üzerinde yaptıkları çalışmada, ProFile.04 sistemlerinin preparasyon etkinliklerini değerlendirmiş ve kök kanallarının hızlı, üç boyutlu bir şekilde prepare edilebildiğini, zip, perforasyon veya tehlikeli bir bölgenin oluşmadığını bildirmişlerdir. Kavanagh ve Lumley (49), ProFile.04 aletiyle yapılan preparasyonda kanalın orjinal şeklinde bir değişme olmadığını; ancak kanal aletlerinin değiştirilmesi sırasında zaman kaybedilmesi nedeniyle işlemin uzun sürdüğünü bildirmişlerdir UYGULAMA YÖNTEMİ Kanalın genişletme işlemi üç aşamada tamamlanır(4): 1- Koroner Genişletme: ProFile Orifice Shaper 3 numara ile giriş yapılır, bu eğe.06 açılı ve #40' dır. 19 mm uzunluğundadır.profile Orifice 2 numara ile ilerlenir,bu eğe.06 açılı ve #30'dur.Daha sonra işleme sırasıyla.06 #25,.06 #20,.04 #25 ve.04 #20 ile devam edilir. 2- Apikal Genişletme:.04 #20 ve.04 #25 numaralı eğelerle apikal genişletme yapılır. Kanal a- natomisine göre daha büyük aletler de kullanılabilir(şekil 25-26). Şekil 25. Geniş kanallarda Profile ile şekillendirme yöntemi. 32

40 Şekil 26. Dar kanallarda ProFile sistemi ile şekillendirme yöntemi. 3- Son Şekillendirme.06 #20 numaralı eğe ile son şekillendirme yapılır.gerekirse.06 açılı daha büyük ProFile kullanılabilir. Şekil açılı ProFile 29 serisi ile şekillendirilmiş üst 1.molar diş(50). Şekil 28. Distal kök ucunda keskin kurvatüre sahip alt 2. molar dişin.04 ve.06 açılı ProFile 29 serisi ile şekillendirilmesi(50). 33

41 SİSTEM GT GT eğe (The Greater Taper File),1994 yılında Dr. Buchanan tarafından tanıtılmıştır.ilk olarak dört adet el aleti üretilmiş, daha sonra döner alet sistemleri tasarlanmıştır(43). GT döner eğeler, standart eğelerden daha çok açılanırlar. Apikal çapları 20,30 ve 40 olan üç adet serisi bulunur. Her bir serinin %4,%6,%8 ve %10 koniklikte eğeleri mevcuttur.%10 açılı 35,50 ve 70 numaralı eğeler de vardır. Koroner üçlünün genişletilmesi ya da geniş kök kanallarının apikal üçlü preparasyonu için üretilmiş aksesuar GT eğeler, %12 açılıdır ve 1.5 mm maksimum oluk çapına sahiptirler. 35,50,70 ve 90 numaralı eğeleri bulunur (şekil 29). Şekil 29. Standart GT eğe seti(0.10/0.08/0.06 açılı,0.2 mm çaplı,1 mm maximum oluk çapına sahip(mfd) GT eğeler)(a) açılı aksesuar GT eğe seti( MFD 1.5 mm, 0.35/0.50/0.70 mm çaplı GT eğeler)(b) (51). Sistem GT, 350 rpm' de minimal apikal kuvvetle uygulanmalıdır. Bu şekilde kullanılmaması durumunda alet kırıkları meydana gelir(43). Sistem GT 'de kök kanalları genişliklerine göre dar, orta ve geniş olmak üzere üçe ayrılır. Alt kesiciler, üst büyük azıların bukkal, alt büyük 34

42 azıların mezyal kanalları dar kanallar olarak değerlendirilirler ve bu kök kanallarının şekillendirilmesinde 20 serisi kullanılır. Üst-alt küçük azılar, bazen alt kesiciler orta genişlikte kabul edilirler ve 30 serisi tercih edilir. Üst ön dişler, alt kanin, bazı tek kanallı alt küçük azılar, üst büyük azıların palatinal,alt büyük azıların distal kanalları geniş kanallar olarak değerlendirilir ve 40 serisi ile genişletilirler(15). Veltri ve arkadaşları (52) mandibular molar dişlerin mezyal kanallarında Protaper ve GT döner eğelerinin şekillendirme yeteneklerini karşılaştırmıştır. Sonuç olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Sadece ProTaper döner sistemi kullanılarak daha kısa sürede preparasyon yapıldığı bildirilmiştir UYGULAMA YÖNTEMİ Kök kanalının genişliği kök tipine veya radyografiye göre saptanır. Uygun kök aletleri serisi seçilir. 10 ya da 15 numara K file ile çalışma boyu belirlenir. Dar kök kanallarında sırasıyla.10,.08,.06,.04 açılarına sahip 20 numara kanal aletleri; orta genişlikteki kök kanallarında aynı açı sırasıyla 40 numara kanal aletleri kullanılır. Her üç kanal tipinde eğer gerekliyse, o serinin.06 açılı kanal aletine geri dönülerek rekapitülasyon yapılır ve tekrar aynı serinin.04 açılı kanal aletiyle şekillendirme tamamlanır. Dar kök kanallarında genişlik yetersizse, diğer kanallarda kullanılan aletlerle devam edilir(15). Değişken açılı döner GT eğeler kullanılarak küçük apikal çaplı geniş kanallarda(şekil 30) önceden tanımlanmış çalışma süresinde, mükemmel bir preparasyon yapılabilmektedir. Bu tür kanallarda Gates Glidden frez kullanımına gerek duyulmaması sayesinde, koronal bölgede aşırı genişletme 35

43 veya strip perforasyon riskleri elimine edilmiş olur (şekil 31,32,33)(53). Şekil 30. Hastalık sürecine bağlı olarak apikal bölgesinde genişleme görülen, nekrotik pulpalı, 0.10 ya da 0.12 açılı aletlerle şekillendirme yapılmasını gerektiren geniş kanallı bir premolar dişin preoperatif radyografik görüntüsü. Şekil 31. 0,12 açılı #35 numaralı aksesuar GT eğe ile düşük hızda,düz giriş yolunun hazırlanması(a). #15 numaralı K-tipi eğe ile kanalın genişletilmesi(b) 0,10 açılı GT eğe ile ''Crown-Down'' aşaması(c). 0,08 açılı GT eğe ile apikale doğru ilerlenmesi(d). A B C D 36

44 şekil 32. Kök kanalının sırasıyla 0,06 GT (E), 0,08 GT (F) eğe ile genişletil- mesi. 0,10 GT eğe ile son şekillendirmenin yapılması(g).kanalın 0,10 'Autofit' gütaperka ile doldurulması(h)." E F G H Şekil 33. GT eğelerle şekillendirilen premolar dişin postoperatif radyografik görüntüsü(53) HERO 642 Hero 642, ' High Elasticity in Rotation' tanımının ve.06,.04,.02 açılı ifadelerinin kısaltılmasıdır(54). Endodontik tedavide kök kanallarının şekillendirilmesinde kullanılan, Ni-Ti alaşımından yapılmış eğelerden oluşan 37

45 bir Mikro-Mega sistemidir(şekil 34). Şekil 34. Hero 642 eğeleri. Hero 642 aletleri şekil olarak Heli- file' a benzemektedir.bu da Hedström eğelerin modifiye bir şeklidir. Aletin üzerinde apikalden koronale doğru düzenli oluklar bulunur ve bu oluklar sayesinde çıkan dentin artıkları burada birikerek aletin direncini azaltmaksızın kanaldan uzaklaştırılır(55). Hero 642 eğelerinin enine kesitinde, hafif pozitif kesme açısına sahip üç adet kesici bıçak görülür. Bıçakları destekleyen radyal alanlar bulunmaz (şekil 35)(54). Şekil 35. Hero 642 enstrümanının kesiti Hero 642 eğe paketlerinde, 3 ayrı tepe açısına sahip 3 değişik numaralı 90 adet eğe(asorti takımı)(no:20 %6-%4-%2,no:25 %6-%4-%2,no:30 %6-%4- %2) ile aynı boy tepe açılı ve numaralı 6 adet eğe (sorti takımı)(%6 tepe açılı 21 ve 25 mm boyutundaki ve %4-%2 tepe açılı ve 29 mm boyutundaki 38

46 sortiler) bulunmaktadır. Bu üç değişik açı,aletin kök kanalının koronal-orta ve apikal kısmında çalışabilmesi için planlanmıştır.%6 açılı aletle koroner 1/3'lük veya 2/3'lük kısımda,%4 açılı aletle çalışma boyunun 2mm gerisinde,%2 açılı aletle de çalışma boyunda kanal şekillendirmesi yapılabilmektedir(55). Hero 642 eğeleri devir/dakika hızda çalışan, saat yönünde tam rotasyon yapan özel mikromotor angldruvaları ile kullanılırlar (şekil 36). Mikro-Mega firması, Hero 642 ile uyumlu olması bakımından; 04xE 1:100 redüksiyonlu, 06xE 1:75 redüksiyonlu ve 08xE 1:50 redüksiyonlu angldruva olmak üzere üç tip angldruva geliştirmiştir.bunlar düşük devir ve yüksek güç sağlarlar. Firma daha steril bir ortamda çalışma imkanı yaratmak için özel plastikten üretilmiş değişebilen başlıklı HEROMATIC angldruvayı da kullanıma sunmuştur(55). Şekil 36. Hero 642 redüksiyonlu angldruva çeşitleri Taşdemir ve arkadaşları(56),yaptıkları çalışmada paslanmaz çelik K-tipi eğe ile Hero 642 döner alet sistemlerini, üst 1. molar dişlerin mezyobukkal kanallarında transplantasyona neden olma sıklıkları ve preparasyon sırasında kanalın merkezinde kalabilme yetenekleri yönünden değerlendirmişlerdir. Sonuç olarak; Hero 642 döner sistemlerinin daha az transplantasyona neden olduğu, özellikle koronal ve orta üçlüde K-tipi eğeye oranla çok daha iyi bir kök kanal şekillendirmesi yaptığı belirtilmiştir. 39

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI TC. EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Javid JAFARZADA Danışman Öğretim Üyesi: Prof.Dr. M. Kemal ÇALIŞKAN

Detaylı

KÖK KANALLARININ NİKEL TİTANYUM (Nİ-Tİ) DÖNER ALETLER İLE ŞEKİLLENDİRİLMESİ VE GÜNÜMÜZDE KULLANILAN SİSTEMLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER

KÖK KANALLARININ NİKEL TİTANYUM (Nİ-Tİ) DÖNER ALETLER İLE ŞEKİLLENDİRİLMESİ VE GÜNÜMÜZDE KULLANILAN SİSTEMLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER KÖK KANALLARININ NİKEL TİTANYUM (Nİ-Tİ) DÖNER ALETLER İLE ŞEKİLLENDİRİLMESİ VE GÜNÜMÜZDE KULLANILAN SİSTEMLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER Dt. İzzet COŞKUN Dt. Atakan TEZCAN Dt. Özlem KAHVECİ DOYDUK Selçuk

Detaylı

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Dişhekimi Gamze TOSUN Danışman

Detaylı

ENDODONTİDE KULLANILAN DÖNER ALETLER

ENDODONTİDE KULLANILAN DÖNER ALETLER T.C EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI ENDODONTİDE KULLANILAN DÖNER ALETLER BİTİRME TEZİ Stj.Diş Hekimi Onur ÇATALDAŞ Danışman Öğretim Üyesi: Prof.Dr. Beyser PİŞKİN İZMİR-2011

Detaylı

RESİPROKASYON VE DÖNME HAREKETİ YAPAN EĞE SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRMASI

RESİPROKASYON VE DÖNME HAREKETİ YAPAN EĞE SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRMASI T.C. Ege Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı RESİPROKASYON VE DÖNME HAREKETİ YAPAN EĞE SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRMASI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Nesligül VERİM Danışman Öğretim

Detaylı

YENİ NESİL NiTi EĞELER. Esnekliği ve kırılma dayanımıyla bir mucize!

YENİ NESİL NiTi EĞELER. Esnekliği ve kırılma dayanımıyla bir mucize! YENİ NESİL NiTi EĞELER Esnekliği ve kırılma dayanımıyla bir mucize! Yüksek düzeyde esneklik Ekstrem kırılma dayanımı Merkezlenmiş kanal preparasyonu eğeleri, konvansiyonel NiTi eğelerin aksine, kristalografik

Detaylı

KANAL TEDAVİSİNDE KULLANILAN KONVANSİYONEL ALETLER İLE DÖNER ALETLERİN KARŞILAŞTIRILMASI BİTİRME TEZİ. Stj. Dişhekimi Safinaz Gamze PETEK

KANAL TEDAVİSİNDE KULLANILAN KONVANSİYONEL ALETLER İLE DÖNER ALETLERİN KARŞILAŞTIRILMASI BİTİRME TEZİ. Stj. Dişhekimi Safinaz Gamze PETEK T.C. Ege Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı KANAL TEDAVİSİNDE KULLANILAN KONVANSİYONEL ALETLER İLE DÖNER ALETLERİN KARŞILAŞTIRILMASI BİTİRME

Detaylı

Nİ-Tİ DÖNER ALETLER İLE KÖK KANAL GENİŞLETME

Nİ-Tİ DÖNER ALETLER İLE KÖK KANAL GENİŞLETME T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı Nİ-Tİ DÖNER ALETLER İLE KÖK KANAL GENİŞLETME BİTİRME TEZİ Stj. Dişhekimi Ebru KARTAL Danışman

Detaylı

FARKLI GENİŞLETME VE DOLDURMA YÖNTEMLERİNİN MİKROSIZINTIYA ETKİSİ

FARKLI GENİŞLETME VE DOLDURMA YÖNTEMLERİNİN MİKROSIZINTIYA ETKİSİ T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı FARKLI GENİŞLETME VE DOLDURMA YÖNTEMLERİNİN MİKROSIZINTIYA ETKİSİ BİTİRME TEZİ Stj. Dişhekimi

Detaylı

Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi!

Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi! Yeni nesil NiTi Eğeleri Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi! YENİ! steril ve kullanıma hazır 134 C > > Biçim belleği yok + Olağanüstü esneklik = Üstün kanal takibi > > Isı uygulamasının

Detaylı

FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ

FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ Dt. Ertuğrul KARATAŞ Endodonti Anabilim Dalı Tez Danışmanı Yrd. Doç Dr. Aziz Şahin

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ DERS 8 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net

MALZEME BİLGİSİ DERS 8 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net MALZEME BİLGİSİ DERS 8 DR. FATİH AY www.fatihay.net fatihay@fatihay.net BÖLÜM IV METALLERİN MEKANİK ÖZELLİKLERİ GERİLME VE BİRİM ŞEKİL DEĞİŞİMİ ANELASTİKLİK MALZEMELERİN ELASTİK ÖZELLİKLERİ ÇEKME ÖZELLİKLERİ

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ DERS 7 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net

MALZEME BİLGİSİ DERS 7 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net MALZEME BİLGİSİ DERS 7 DR. FATİH AY www.fatihay.net fatihay@fatihay.net GEÇEN HAFTA KRİSTAL KAFES NOKTALARI KRİSTAL KAFES DOĞRULTULARI KRİSTAL KAFES DÜZLEMLERİ DOĞRUSAL VE DÜZLEMSEL YOĞUNLUK KRİSTAL VE

Detaylı

Alt Çene Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar

Alt Çene Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar Endodonti Kambiz Mohseni kambizmohseni@gmail.com Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar Kök kanal sisteminde temizlenmeyen her alan, tedavinin başarısını doğrudan etkilemektedir. Alt çene küçük azılar gösterdikleri

Detaylı

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK VE KIRILMA Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK Tokluk bir malzemenin kırılmadan önce sönümlediği enerjinin bir ölçüsüdür. Bir malzemenin kırılmadan bir darbeye dayanması yeteneği söz konusu olduğunda önem

Detaylı

Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER

Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER 1934'ten beri Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER Kesici takımlar üretici Hulin'de 1934 yılında başladı. Firmanın kurucusu Josef Studenik, rmasının adını Testereler ve Aletler için İlk

Detaylı

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 NİÇİN KORUYUCU GAZ KULLANILIR? 1- Ergimiş kaynak banyosunu, havada mevcut olan gazların zararlı etkilerinden

Detaylı

Numerical Investigation of the Effect of Needle Tilting Angle on Irrigant Flow Inside the Tooth Root Canal

Numerical Investigation of the Effect of Needle Tilting Angle on Irrigant Flow Inside the Tooth Root Canal Numerical Investigation of the Effect of Needle Tilting Angle on Irrigant Flow Inside the Tooth Root Canal İğne Açısının Diş Kök Kanalı İçindeki İrigasyon Sıvısının Akışına Etkisinin Sayısal Analizi A.

Detaylı

Metal Yüzey Hazırlama ve Temizleme Fosfatlama (Metal Surface Preparation and Cleaning)

Metal Yüzey Hazırlama ve Temizleme Fosfatlama (Metal Surface Preparation and Cleaning) Boya sisteminden beklenilen yüksek direnç,uzun ömür, mükemmel görünüş özelliklerini öteki yüzey temizleme yöntemlerinden daha etkin bir biçimde karşılamak üzere geliştirilen boya öncesi yüzey temizleme

Detaylı

Rapor no: 020820060914 Konu: Paslanmaz çelik

Rapor no: 020820060914 Konu: Paslanmaz çelik Rapor no: 08060914 Konu: Paslanmaz çelik PASLANMAZ ÇELİK Paslanmaz çelik, yüksek korozyon dayanımı ve üstün mekanik özellikleri (çekme, darbe, aşınma dayanımı ve sertlik) açısından diğer metalik malzemelere

Detaylı

BASAMAKLI DİŞ PREPARASYONU

BASAMAKLI DİŞ PREPARASYONU BASAMAKLI DİŞ PREPARASYONU Prof. Dr. HASAN NECDET ALKUMRU Basamaklı diş kesiminde kendi geliştirdiğim yöntem olan dişin önce bir yarısının prepare edilerek kesim miktarının gözlenmesi ve olası hataların

Detaylı

Kovan. Alüminyum ekstrüzyon sisteminin şematik gösterimi

Kovan. Alüminyum ekstrüzyon sisteminin şematik gösterimi GİRİŞ Ekstrüzyon; Isı ve basınç kullanarak malzemenin kalıptan sürekli geçişini sağlayarak uzun parçalar elde etme işlemi olup, plastik ekstrüzyon ve alüminyum ekstrüzyon olmak üzere iki çeşittir. Biz

Detaylı

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok parçaya ayırmasına "kırılma" adı verilir. KIRILMA ÇEŞİTLERİ

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI YORULMA P r o f. D r. İ r f a n K A Y M A Z P r o f. D r. A k g ü n A L S A R A N A r ş. G ör. İ l y a s H A C I S A L İ HOĞ LU Aloha Havayolları Uçuş 243: Hilo dan Honolulu

Detaylı

TEKNOLOJİNİN BİLİMSEL İLKELERİ. Bölüm-4 MALZEMELERDE ÇEKME-BASMA - KESME GERİLMELERİ VE YOUNG MODÜLÜ. 4.1. Malzemelerde Zorlanma ve Gerilme Şekilleri

TEKNOLOJİNİN BİLİMSEL İLKELERİ. Bölüm-4 MALZEMELERDE ÇEKME-BASMA - KESME GERİLMELERİ VE YOUNG MODÜLÜ. 4.1. Malzemelerde Zorlanma ve Gerilme Şekilleri Bölüm-4 MALZEMELERDE ÇEKME-BASMA - KESME GERİLMELERİ VE YOUNG MODÜLÜ 4.1. Malzemelerde Zorlanma ve Gerilme Şekilleri Malzemeler genel olarak 3 çeşit zorlanmaya maruzdurlar. Bunlar çekme, basma ve kesme

Detaylı

METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ

METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ Busatec leri temel olarak özel alaşımlı çelikten oluşan iki bileşenli bir malzemedir. Son derece esnek, yaklaşık 50 HRC taşıyıcı malzeme ile HSS malzemenin elektro kaynak

Detaylı

BA KENT ÜNİVERSİTESİ. Malzemeler genel olarak 4 ana sınıfa ayrılabilirler: 1. Metaller, 2. Seramikler, 3. Polimerler 4. Kompozitler.

BA KENT ÜNİVERSİTESİ. Malzemeler genel olarak 4 ana sınıfa ayrılabilirler: 1. Metaller, 2. Seramikler, 3. Polimerler 4. Kompozitler. MALZEMELER VE GERĐLMELER Malzeme Bilimi mühendisliğin temel ve en önemli konularından birisidir. Malzeme teknolojisindeki gelişim tüm mühendislik dallarını doğrudan veya dolaylı olarak etkilemektedir.

Detaylı

Bükme ve Düzeltme. Özel bükme ve şekillendirme ihtiyaçları için geniş geçim. Güvenebileceğiniz kalitede. Tesisat 7 5. Enstrüman 8 3 Üçlü Bükme 1 1

Bükme ve Düzeltme. Özel bükme ve şekillendirme ihtiyaçları için geniş geçim. Güvenebileceğiniz kalitede. Tesisat 7 5. Enstrüman 8 3 Üçlü Bükme 1 1 Bükme ve Düzeltme Özel bükme ve şekillendirme ihtiyaçları için geniş geçim. Güvenebileceğiniz kalitede. Tip No inç. Sayfa Boru Bükmeler Tesisat 7 5 8-4 10-18 8.2 Enstrüman 8 16-1 2 6-12 8.2 Üçlü Bükme

Detaylı

EN 9100. S e r t i f i k a l ı. Özel somun perçinler. güvenilir bağlantı elemanınız!

EN 9100. S e r t i f i k a l ı. Özel somun perçinler. güvenilir bağlantı elemanınız! Belçika Malı EN 9100 S e r t i f i k a l ı Tubtara güvenilir bağlantı elemanınız! Özel somun perçinler Ürün geometrisi ve mekanik değerler Dejond kuruluşu, TUBTARA ticari markasıyla geniş bir ürün yelpazesinde

Detaylı

AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG

AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG Ekim 2013 AKPA KOMPOZİT PANEL TEKNİK KATALOG İÇİNDEKİLER 1. Alüminyum Kompozit Panel 2 2. Kompozit Panelin Avantajları 2 3. Akpa Kompozit Panel Üretim Ölçüleri 3 4. Tolerans

Detaylı

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION)

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) Püskürtme şekillendirme (PŞ) yöntemi ilk olarak Osprey Ltd. şirketi tarafından 1960 lı yıllarda geliştirilmiştir. Günümüzde püskürtme şekillendirme

Detaylı

KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği

KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Başlık KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Tanım İki veya daha fazla malzemenin, iyi özelliklerini bir araya toplamak ya da ortaya yeni bir özellik çıkarmak için, mikro veya makro seviyede

Detaylı

Yapı Elemanlarının Davranışı

Yapı Elemanlarının Davranışı Kolon Türleri ve Eksenel Yük Etkisi Altında Kolon Davranışı Yapı Elemanlarının Davranışı Yrd. Doç. Dr. Barış ÖZKUL Kolonlar; bütün yapılarda temel ile diğer yapı elemanları arasındaki bağı sağlayan ana

Detaylı

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları 1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları Sol üstte yüzey seftleştirme işlemi uygulanmış bir çelik

Detaylı

Paslanmaz Çelik Sac 310

Paslanmaz Çelik Sac 310 Paslanmaz Çelik Sac 310 310 kalite paslanmaz çelik stoklarımızda 0,60mm'den 25mm'ye kadar mevcut bulunmaktadır. Bu kalite tipik ateşte 1250 C'ye kadar oksidasyona dayanıklıdır. 800 C'ye kadar sürtünme

Detaylı

A210 Yeni Nesil Pnömatik Aktüatörler

A210 Yeni Nesil Pnömatik Aktüatörler A210 Yeni Nesil Pnömatik Aktüatörler Yeni nesil ProAir 210 Serisi Proval pnömatik aktüatörler kremayer dişli tip tasarıma sahip olup çift ve tek etkili tipte üretilmektedir. Yeni nesil aktüatörler mil

Detaylı

www.tungaloy.com.tr 4 köşeli,tek yönlü, güçlü delik delme serisi, talaş kırıcı form ve kalite seçenekleri ile tüm malzemeleri kapsar.

www.tungaloy.com.tr 4 köşeli,tek yönlü, güçlü delik delme serisi, talaş kırıcı form ve kalite seçenekleri ile tüm malzemeleri kapsar. DrillLine Tungaloy Report No. 377-Tr www.tungaloy.com.tr 4 köşeli,tek yönlü, güçlü delik delme serisi, talaş kırıcı form ve kalite seçenekleri ile tüm malzemeleri kapsar. www.tungaloy.com.tr DrillLine

Detaylı

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü ÇEKME DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Mühendislik malzemeleri rijit olmadığından kuvvet altında deforme olup, şekil ve boyut değişiklikleri gösterirler. Malzeme özelliklerini anlamak üzere mekanik testler yapılır.

Detaylı

METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010

METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 WEBSİTE www2.aku.edu.tr/~hitit Dersler İÇERİK Metalik Malzemelerin Genel Karakteristiklerİ Denge diyagramları Ergitme ve döküm Dökme demir ve çelikler

Detaylı

= σ ε = Elastiklik sınırı: Elastik şekil değişiminin görüldüğü en yüksek gerilme değerine denir.

= σ ε = Elastiklik sınırı: Elastik şekil değişiminin görüldüğü en yüksek gerilme değerine denir. ÇEKME DENEYİ Genel Bilgi Çekme deneyi, malzemelerin statik yük altındaki mekanik özelliklerini belirlemek ve malzemelerin özelliklerine göre sınıflandırılmasını sağlamak amacıyla uygulanan, mühendislik

Detaylı

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DÖRT FARKLI DÖNER SİSTEMLE YAPILAN KÖK KANAL PREPARASYONUNUN EPOKSİ R E ZİN İÇERİKLİ BİR PATIN DENTİN TÜBÜLLERİ NE PE NETR A S YO N UN A O L AN E TKİSİNİN

Detaylı

formülü zamanı da içerdiği zaman alttaki gibi değişecektir.

formülü zamanı da içerdiği zaman alttaki gibi değişecektir. Günümüz endüstrisinde en yaygın kullanılan Direnç Kaynak Yöntemi en eski elektrik kaynak yöntemlerinden biridir. Yöntem elektrik akımının kaynak edilecek parçalar üzerinden geçmesidir. Elektrik akımına

Detaylı

SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ

SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ Sedna Aire, sizlere SolarCool İklimlendirme Sistemini sunmaktan gurur duymaktadır. İki aşamalı bir split ya da paket iklimlendirme sistemine entegre edilmiş, tescilli

Detaylı

JOMINY DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

JOMINY DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 1. DENEYİN AMACI: Bu deney ile incelenen çelik alaşımın su verme davranışı belirlenmektedir. Bunlardan ilki su verme sonrası elde edilebilecek maksimum sertlik değeri olup, ikincisi ise sertleşme derinliğidir

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ 1 ÖĞRENME FAALİYETİ - 1 1.TOZALTI KAYNAĞI

ÖĞRENME FAALİYETİ 1 ÖĞRENME FAALİYETİ - 1 1.TOZALTI KAYNAĞI ÖĞRENME FAALİYETİ 1 ÖĞRENME FAALİYETİ - 1 AMAÇ Bu faaliyet sonucunda uygun ortam sağlandığında tekniğe uygun olarak tozaltı kaynağı ile çeliklerin yatayda küt-ek kaynağını yapabileceksiniz. ARAŞTIRMA Toz

Detaylı

ÇELİK YAPILAR (2+1) Yrd. Doç. Dr. Ali SARIBIYIK

ÇELİK YAPILAR (2+1) Yrd. Doç. Dr. Ali SARIBIYIK ÇELİK YAPILAR (2+1) Yrd. Doç. Dr. Ali SARIBIYIK Dersin Amacı Çelik yapı sistemlerini, malzemelerini ve elemanlarını tanıtarak, çelik yapı hesaplarını kavratmak. Dersin İçeriği Çelik yapı sistemleri, kullanım

Detaylı

PCD, TEL ÇEKME İÇİN. CD kalıpları paslanmaz çelik, bakır, alüminyum, nikel ve bunların alaşımları için kullanılır.

PCD, TEL ÇEKME İÇİN. CD kalıpları paslanmaz çelik, bakır, alüminyum, nikel ve bunların alaşımları için kullanılır. 5 TEL ÇEKME SF Diamond tel çekme kalıpları için PCD diskler üretir, bu diskler paslanmaz çelik, bakır, alüminyum, nikel ve bunların alaşımları için kullanılabilir. SF Diamond dünya üzerinde 40 / 25 mm

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 9B - BURULMA DENEYİ

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 9B - BURULMA DENEYİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 9B - BURULMA DENEYİ GİRİŞ Mekanik tasarım yaparken öncelikli olarak tasarımda kullanılması düşünülen malzemelerin

Detaylı

Kavitasyon. Pompa Teknolojileri ve Çalışma Prensipleri

Kavitasyon. Pompa Teknolojileri ve Çalışma Prensipleri Kavitasyon Pompanın içinde statik basınç, basılan sıvının buharlaşma basıncının altına düştüğünde sıvı buharlaşır ve içinde küçük buhar kabarcıkları oluşur. Sıvının pompa içinde dinamik hareketiyle sürüklenen

Detaylı

1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ

1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ 11 1.1. SI Birim Sistemi 12 1.2. Boyut Analizi 16 1.3. Temel Bilgiler 17 1.4.Makine Elemanlarına Giriş 17 1.4.1 Makine

Detaylı

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ MAK-LAB15 1. Giriş ve Deneyin Amacı Bilindiği gibi malzeme seçiminde mekanik özellikler esas alınır. Malzemelerin mekanik özellikleri de iç yapılarına bağlıdır. Malzemelerin

Detaylı

Ekonomik Kamyon ve Otobüs Lastikleri

Ekonomik Kamyon ve Otobüs Lastikleri Ekonomik Kamyon ve Otobüs Lastikleri Ön aks lastikleri Ön aks lastikleri Kamyonlar için lastik etiketi Yeni mevzuat, ticari işletmelere lastik seçiminde yardım ediyor. 1 Kasım 2012 itibarı ile geçerli

Detaylı

KONVEYÖR BANTLARINIZIN TEMİZLİĞİ VE BAKIMINDA EN İYİ SEÇİM

KONVEYÖR BANTLARINIZIN TEMİZLİĞİ VE BAKIMINDA EN İYİ SEÇİM Tasarım Mühendislik Imalat AYIK BAND San ve Tic. Ltd. Sti IMES 103. Sokak, Nº. 14 Y. Dudullu, Istanbul, Türkiye Tel: + 90 216 365 10 66 Faks: + 90 216 314 34 55 E-posta: bilgi@ayikband.com Web: www.ayikband.com

Detaylı

POTANSİYEL - ph diyagramları

POTANSİYEL - ph diyagramları POTANSİYEL - ph diyagramları Metallerin çoğu su ve hava gibi çevresel şartlar altında korozyon eğilimi gösterirler. Çevreleri ile beraber bu metaller enerji vererek, oksit veya hidroksitler şeklinde kimyasal

Detaylı

METALURJİ VE MALZEME MÜH. LAB VE UYG. DERSİ FÖYÜ

METALURJİ VE MALZEME MÜH. LAB VE UYG. DERSİ FÖYÜ METALURJİ VE MALZEME MÜH. LAB VE UYG. DERSİ FÖYÜ ALIN KAYNAKLI LEVHASAL BAĞLANTILARIN ÇEKME TESTLERİ A- DENEYİN ÖNEMİ ve AMACI Malzemelerin mekanik davranışlarını incelemek ve yapılarıyla özellikleri arasındaki

Detaylı

Paslanmaz Çelik Gövde. Yalıtım Sargısı. Katalizör Yüzey Tabakası. Egzoz Emisyonları: Su Karbondioksit Azot

Paslanmaz Çelik Gövde. Yalıtım Sargısı. Katalizör Yüzey Tabakası. Egzoz Emisyonları: Su Karbondioksit Azot Paslanmaz Çelik Gövde Yalıtım Sargısı Egzoz Emisyonları: Su Karbondioksit Azot Katalizör Yüzey Tabakası Egzoz Gazları: Hidrokarbonlar Karbon Monoksit Azot Oksitleri Bu bölüme kadar, açıkça ifade edilmese

Detaylı

TEKNİK ŞARTNAME ÇOCUK OYUN GRUBU

TEKNİK ŞARTNAME ÇOCUK OYUN GRUBU TEKNİK ŞARTNAME ÇOCUK OYUN GRUBU OYUN GRUBU ELEMANLARI: kule 1 ad helezon kaydırak platformu 1 ad 7 basamaklı merdiven 1 ad çatı 1 ad 150 cm helezon kaydırak 1 ad 150 cm düz kaydırak 1 ad platform korkuluğu

Detaylı

BARA SİSTEMLERİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER

BARA SİSTEMLERİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER BARA SİSTEMLERİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER Günümüzde bara sistemlerinde iletken olarak iki metalden biri tercih edilmektedir. Bunlar bakır ya da alüminyumdur. Ağırlık haricindeki diğer tüm özellikler bakırın

Detaylı

Kaynaklı Birleştirmelere Uygulanan Tahribatlı Deneyler

Kaynaklı Birleştirmelere Uygulanan Tahribatlı Deneyler Kaynaklı Birleştirmelere Uygulanan Tahribatlı Deneyler Prof.Dr. Vural CEYHUN Ege Üniversitesi Kaynak Teknolojisi Eğitim, Muayene, Uygulama ve Araştırma Merkezi Tahribatlı Deneyler Standartlarda belirtilmiş

Detaylı

SU TESİSATLARI ISITMA KLİMA SOĞUTMA SOLAR SİSTEMLER ENDÜSTRİYEL NETWORK

SU TESİSATLARI ISITMA KLİMA SOĞUTMA SOLAR SİSTEMLER ENDÜSTRİYEL NETWORK 1 SU TESİSATLARI ISIA KLİMA SOĞUA SOLAR SİSTEMLER ENDÜSTRİYEL NETWORK Enerji tasarrufu sağlayan ve çevreyi koruyan gelişmiş teknoloji Üst düzey ve sürekli enerji tasarrufu Güvenilir sistem kurulumu Montaj

Detaylı

ZENON PANEL YAPI TEKNOLOJİSİ ZENON PANEL MALZEME VE BİLEŞENLERİ

ZENON PANEL YAPI TEKNOLOJİSİ ZENON PANEL MALZEME VE BİLEŞENLERİ ZENON PANEL YAPI TEKNOLOJİSİ ZENON PANEL MALZEME VE BİLEŞENLERİ İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ... 3 2. ZENON PANEL DUVAR SİSTEMİ AÇIKLAMALARI... 4 2.1. Zenon Panel duvar sisteminin esasları... 4 2.2. Zenon Panel

Detaylı

Verimli kesme ve kanal açma için takımlar

Verimli kesme ve kanal açma için takımlar Verimli kesme ve kanal açma için takımlar Dilimleme için uygun donanıma sahip CoroCut QD, piyasadaki en güçlü ve en gelişmiş kesme ve kanal açma takımıdır. Herhangi bir tezgah tipi ile tüm malzemelerde

Detaylı

ÇAPAK ALMA RASPALARI TEKNİK BİLGİLER ÇAPAK ALMA RASPA SETİ KOD İÇERİK FİYAT KODU D-SD GÖVDE 3 BIÇAK C-10, C-20 VE C-30 RCP-34034 KORE

ÇAPAK ALMA RASPALARI TEKNİK BİLGİLER ÇAPAK ALMA RASPA SETİ KOD İÇERİK FİYAT KODU D-SD GÖVDE 3 BIÇAK C-10, C-20 VE C-30 RCP-34034 KORE TEKNİK BİLGİLER Çapak, işleme sonrası ürün kenarlarında kalmış istenmeyen metal parçalarıdır. Bu nedenle çapak alma makinaları ya da talaş kaldırma yöntemi ile çapak temizleme işlemi yapılması gerekmektedir.

Detaylı

3M VHB Bantlar VHB. THE Acrylic Foam Tape. Güvenilirlik, Güç. ve Dayanıklılık. VHB Akrilik Köpük Bantlar

3M VHB Bantlar VHB. THE Acrylic Foam Tape. Güvenilirlik, Güç. ve Dayanıklılık. VHB Akrilik Köpük Bantlar 3M VHB Bantlar VHB THE Acrylic Foam Tape Güvenilirlik, Güç ve Dayanıklılık VHB Akrilik Köpük Bantlar Kalite avantajları güçlü ve dayanıklı yapıştırma geliştirilmiş estetik görüntü mükemmel sızdırmazlık

Detaylı

Elektrikli ev aletleri için konforlu ray sistemi: Fırınlar için Quadro

Elektrikli ev aletleri için konforlu ray sistemi: Fırınlar için Quadro Elektrikli ev aletleri için konforlu ray sistemi: Fırınlar için Quadro Elektrikli ev aletleri için konforlu ray sistemleri. 2 Hettich, mükemmel mutfağı yeniden tanımlıyor: Mutfak mobilyalarından ankastre

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ Amaç ve Genel Bilgiler: Kayaç ve beton yüzeylerinin aşındırıcı maddelerle

Detaylı

MS 991 POLYÜREA BAZLI ESNEK MASTİK ÜRÜN AÇIKLAMASI

MS 991 POLYÜREA BAZLI ESNEK MASTİK ÜRÜN AÇIKLAMASI MS 991 POLYÜREA BAZLI ESNEK MASTİK ÜRÜN AÇIKLAMASI MS 991 yapısında solvent ve uçucu bileşen içermeyen 2 kompenantlı 3:1 oranında kullanılan derz, dilatasyon noktaları ve beton çatlakları için tasarlanmış

Detaylı

HEATING ELEMENT TECHNOLOGIES CORP. PASLANMAZ ÇELİK BORU. Kaliteyi Biz Üretelim, Sizler İle Paylaşalım...

HEATING ELEMENT TECHNOLOGIES CORP. PASLANMAZ ÇELİK BORU. Kaliteyi Biz Üretelim, Sizler İle Paylaşalım... HEATING ELEMENT TECHNOLOGIES CORP. BORU Kaliteyi Biz Üretelim, Sizler İle Paylaşalım... Şirketimiz yan sanayi olarak hizmet verdiği sektörlere ilave olarak boru üretimi ve p r o f e s y o n e l k aynak

Detaylı

Birimler. 0-315 C 16,6 µm/mk. 0-538 C 17,2 µm/mk. 0-700 C 18,3 µm/mk. 0-1000 C 19,5 µm/mk

Birimler. 0-315 C 16,6 µm/mk. 0-538 C 17,2 µm/mk. 0-700 C 18,3 µm/mk. 0-1000 C 19,5 µm/mk Paslanmaz Çelik Sac 309 309 kalite paslanmaz çelik 1,50mm'den 12mm'ye kadar stoklarimizda bulunmaktadir. Bu kalite paslanmaz çelik tipik atese 1000 C'ye kadar dayaniklidir. FIZIKSEL ÖZELLIKLER / 309 Aksi

Detaylı

AKSLAR ve MİLLER. DEÜ Mühendislik Fakültesi Makina Müh.Böl.Çiçek Özes. Bu sunudaki bilgiler değişik kaynaklardan derlemedir.

AKSLAR ve MİLLER. DEÜ Mühendislik Fakültesi Makina Müh.Böl.Çiçek Özes. Bu sunudaki bilgiler değişik kaynaklardan derlemedir. AKSLAR ve MİLLER Bu sunudaki bilgiler değişik kaynaklardan derlemedir. AKSLAR MİLLER Eksenel kuvvetlerde her iki elemanda çekmeye veya basmaya zorlanabilirler. Her iki elemanda içi dolu veya boş imal edilirler.

Detaylı

1/26 KARBON-KARBON KOMPOZİTLERİ

1/26 KARBON-KARBON KOMPOZİTLERİ 1/26 KARBON-KARBON KOMPOZİTLERİ Karbon-Karbon Kompozitlerin Genel Özellikleri Yüksek elastik modül ve yüksek sıcaklık mukavemeti (T > 2000 o C de bile mukavemet korunur). Sürünmeye dirençli Kırılma tokluğu

Detaylı

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Duvar Giydirme Sisteminde, Metal Konstrüksiyon tavan U (TU) ve tavan C (TC) profillerden oluşturulur. Duvarın şakülünde ve terazisinde

Detaylı

Faz ( denge) diyagramları

Faz ( denge) diyagramları Faz ( denge) diyagramları İki elementin birbirleriyle karıştırılması sonucunda, toplam iç enerji mimimum olacak şekilde yeni atom düzenleri meydana gelir. Fazlar, İç enerjinin minimum olmasını sağlayacak

Detaylı

MAK-204. Üretim Yöntemleri. Frezeleme Đşlemleri. (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt.

MAK-204. Üretim Yöntemleri. Frezeleme Đşlemleri. (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. MAK-204 Üretim Yöntemleri Freze Tezgahı Frezeleme Đşlemleri (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. Bölümü Freze tezgahının Tanımı: Frezeleme işleminde

Detaylı

İmal Usulleri. Fatih ALİBEYOĞLU -8-

İmal Usulleri. Fatih ALİBEYOĞLU -8- Fatih ALİBEYOĞLU -8- Giriş Dövme, darbe veya basınç altında kontrollü bir plastik deformasyon sağlanarak, metale istenen şekli verme, tane boyutunu küçültme ve mekanik özelliklerini iyileştirme amacıyla

Detaylı

ZnS (zincblende) NaCl (sodium chloride) CsCl (cesium chloride)

ZnS (zincblende) NaCl (sodium chloride) CsCl (cesium chloride) Seramik, sert, kırılgan, yüksek ergime derecesine sahip, düşük elektrik ve ısı iletimi ile iyi kimyasal ve ısı kararlılığı olan ve yüksek basma dayanımı gösteren malzemelerdir. Malzeme özellikleri bağ

Detaylı

SERİ KALİTE - OTOMOBİL ENDÜSTRİSİ İÇİN LUTZ SANAYİ BIÇAK AĞZI VE BIÇAKLARI

SERİ KALİTE - OTOMOBİL ENDÜSTRİSİ İÇİN LUTZ SANAYİ BIÇAK AĞZI VE BIÇAKLARI OTOMOBİL Ürün çeşitleri kesiti talep halinde daha başka modeller! SERİ KALİTE - OTOMOBİL ENDÜSTRİSİ İÇİN LUTZ SANAYİ BIÇAK AĞZI VE BIÇAKLARI ÖZEL BIÇAK AĞIZLARI FOLYO SENTETİK VE CAM ELYAF TIBBİ MALZEME

Detaylı

SunTherm Isı Yalıtım Malzemeleri Resmi Türkiyer Distribütörü ENTOPI ENTOPI. Cumhuriyet Bulvarı Konak İşhanı

SunTherm Isı Yalıtım Malzemeleri Resmi Türkiyer Distribütörü ENTOPI ENTOPI. Cumhuriyet Bulvarı Konak İşhanı SunTherm Isı Yalıtım Malzemeleri Resmi Türkiyer Distribütörü No:24/703 35250 Konak / İzmir 0232 4841803 0532 3527560 1 SunTherm Isı Yalıtım Malzemeleri Resmi Türkiyer Distribütörü BATTANİYE Folyoya sarıldıktan

Detaylı

PLASKIN- Ürün Ailesi Şeması

PLASKIN- Ürün Ailesi Şeması PLASKIN- Ürün Ailesi Şeması Hazırlayan PlalamTeknikDepartmanı Tarih 10\01\2012 Cod. 059 1. Ürün Yapısı 1.1 Ürün yapısı şeması 1.2 Ürün Tanımı Polyester tabaka ile sıcak katmanlaştırılmış plaka (Standart

Detaylı

Master Panel 1000 R7 Çatı ve Cephe

Master Panel 1000 R7 Çatı ve Cephe Master Panel 1000 R7 Çatı ve Cephe Ürün Tanımı Türkiye de üretilen ilk, tek ve gerçek kepli sandviç paneldir. Master Panel in en büyük avantajı panel bağlantı elemanlarının, panel birleģim noktasını örten

Detaylı

KESİNLİK VE ETKİNLİĞE GÜVEN LUTZ TIBBİ BIÇAK AĞIZLARI

KESİNLİK VE ETKİNLİĞE GÜVEN LUTZ TIBBİ BIÇAK AĞIZLARI TIBBİ MALZEME Ürün çeşitleri kesiti talep halinde daha başka modeller! KESİNLİK VE ETKİNLİĞE GÜVEN LUTZ TIBBİ BIÇAK AĞIZLARI ÖZEL BIÇAK AĞIZLARI FOLYO SENTETİK VE CAM ELYAF TIBBİ MALZEME GIDA MADDELERİ

Detaylı

KOROZYON. Teorik Bilgi

KOROZYON. Teorik Bilgi KOROZYON Korozyon, metalik malzemelerin içinde bulundukları ortamla reaksiyona girmeleri sonucu, dışardan enerji vermeye gerek olmadan, doğal olarak meydan gelen olaydır. Metallerin büyük bir kısmı su

Detaylı

MKT 204 MEKATRONİK YAPI ELEMANLARI

MKT 204 MEKATRONİK YAPI ELEMANLARI MKT 204 MEKATRONİK YAPI ELEMANLARI 2013-2014 Bahar Yarıyılı Kocaeli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mekatronik Mühendisliği Bölümü Yrd. Doç. Dr. Egemen Avcu Makine Bir veya birçok fonksiyonu (güç iletme,

Detaylı

DİŞLİ ÇARKLAR SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜH. BÖLÜMÜ MAKİNE ELEMANLARI DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI

DİŞLİ ÇARKLAR SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜH. BÖLÜMÜ MAKİNE ELEMANLARI DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI DİŞLİ ÇARKLAR MAKİNE MÜH. BÖLÜMÜ MAKİNE ELEMANLARI DERS NOTU Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI Dişli Çarklar 2 Dişli çarklar, eksenleri birbirine paralel, birbirini kesen ya da birbirine çapraz olan miller arasında

Detaylı

Deneyin Amacı Çekme deneyinin incelenmesi ve metalik bir malzemeye ait çekme deneyinin yapılması.

Deneyin Amacı Çekme deneyinin incelenmesi ve metalik bir malzemeye ait çekme deneyinin yapılması. 1 Deneyin Adı Çekme Deneyi Deneyin Amacı Çekme deneyinin incelenmesi ve metalik bir malzemeye ait çekme deneyinin yapılması. Teorik Bilgi Malzemelerin statik (darbesiz) yük altındaki mukavemet özelliklerini

Detaylı

METAL YAPIġTIRMA TEKNĠKLERĠ Prof. Dr. Salim ASLANLAR

METAL YAPIġTIRMA TEKNĠKLERĠ Prof. Dr. Salim ASLANLAR 3 BORU DĠġLERĠ SIZDIRMAZLIĞI Mekanik sistemlerin mükemmel olmayan dünyasında, boru bağlantılarının ilave sızdırmazlık önlemleri gerektirdiği bilinir. 3.1 Boru Sızdırmazlık Boru sızdırmazlık ürünleri, boru

Detaylı

Paint School JPS-E/Pre-treatment 1. Yüzey Hazırlığı

Paint School JPS-E/Pre-treatment 1. Yüzey Hazırlığı JPS-E/Pre-treatment 1 Yüzey Hazırlığı Boyada oluşan problemlerin %80-90 ı aşağıdakilere bağlıdır: Çelik Hazırlığı Temizlik Yüzey Hazırlama Uygulama Havalandırma Sistem Seçimi Uygulama Esnasında Kontrol

Detaylı

Endüstriyel Fanlar AKSİYAL FANLAR GENEL BİLGİLER

Endüstriyel Fanlar AKSİYAL FANLAR GENEL BİLGİLER O C A K 2 0 1 1 A R G E - F. K 03 Endüstriyel Fanlar AKSİYAL FANLAR GENEL BİLGİLER Ürünlerimiz, yüksek verimli, düşük maliyetli, düşük ses düzeyi, olası en geniş çalışma aralığı ve kompakt bir yapıya sahip

Detaylı

HAKKIMIZDA NEDEN BAŞAT?

HAKKIMIZDA NEDEN BAŞAT? HAKKIMIZDA Firmamız uzun yıllardır DAMLA LAMİNASYON adı altında tekstil sektöründe hizmet vermektedir. Yüksek kalitede hizmet vermeyi ilke edinen firmamız yapmış olduğu AR-GE araştırmaları sonucu izolasyon

Detaylı

YAYLAR. Bu sunu farklı kaynaklardan derlenmiştir.

YAYLAR. Bu sunu farklı kaynaklardan derlenmiştir. YAYLAR Gerek yapıldıktan malzemelerin elastiktik özellikleri ve gerekse şekillerinden dolayı dış etkenler (kuvvet, moment) altında başka makina elemanlarına kıyasla daha büyük bir oranda şekil değişikliğine

Detaylı

MALZEMELERİN MUKAVEMETİNİ ARTIRICI İŞLEMLER

MALZEMELERİN MUKAVEMETİNİ ARTIRICI İŞLEMLER MALZEMELERİN MUKAVEMETİNİ ARTIRICI İŞLEMLER Malzemelerin mekanik özelliği başlıca kimyasal bileşime ve içyapıya bağlıdır. Malzemelerin içyapısı da uygulanan mekanik ve ısıl işlemlere bağlı olduğundan malzemelerin

Detaylı

Universal Tip Susturucu Yuvarlak Şekil

Universal Tip Susturucu Yuvarlak Şekil Universal Tip Susturucu Yuvarlak Şekil ÖZET ÜRÜN BİLGİSİ EGSAN ürünü Üniversal Tip Susturucu: olumsuz iç ve dış etkenlere ve korozif koşullara dayanıklı, tamamen alüminyum kaplı sac gövde ve borudan oluşur.

Detaylı

üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir.

üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir. üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir. ULTRALAM LVL ağaçlardan tabakalar halinde soyularak yapıştırılmış

Detaylı

MALZEME BİLİMİ. Mekanik Özellikler ve Davranışlar. Doç. Dr. Özkan ÖZDEMİR. (DERS NOTLARı) Bölüm 5.

MALZEME BİLİMİ. Mekanik Özellikler ve Davranışlar. Doç. Dr. Özkan ÖZDEMİR. (DERS NOTLARı) Bölüm 5. MALZEME BİLİMİ (DERS NOTLARı) Bölüm 5. Mekanik Özellikler ve Davranışlar Doç. Dr. Özkan ÖZDEMİR ÇEKME TESTİ: Gerilim-Gerinim/Deformasyon Diyagramı Çekme deneyi malzemelerin mukavemeti hakkında esas dizayn

Detaylı

TS ISO 494,HSS yüksek hız çeliği,n, uç açısı 118,Çap toleransı h8,sağ kesme yönlü,silindirik saplı taşlanmış uzun matkap ucu

TS ISO 494,HSS yüksek hız çeliği,n, uç açısı 118,Çap toleransı h8,sağ kesme yönlü,silindirik saplı taşlanmış uzun matkap ucu 1/5 DIN 34O HSS/RN 118 Taşlanmış Matkap ucu TS ISO 494,HSS yüksek hız çeliği,n, uç açısı 118,Çap toleransı h8,sağ kesme yönlü,silindirik saplı taşlanmış uzun matkap ucu -Taşlanmış profili ve daha iyi talaş

Detaylı

Burulma (Torsion): Dairesel Kesitli Millerde Gerilme ve Şekil Değiştirmeler

Burulma (Torsion): Dairesel Kesitli Millerde Gerilme ve Şekil Değiştirmeler ifthmechanics OF MAERIALS 009 he MGraw-Hill Companies, In. All rights reserved. - Burulma (orsion): Dairesel Kesitli Millerde Gerilme ve Şekil Değiştirmeler ifthmechanics OF MAERIALS ( τ ) df da Uygulanan

Detaylı

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik görüntüleme ve teknikleri, implant ekibi ve hasta için çok amaçlı tedavi planının uygulanması ve geliştirilmesine yardımcı olur. 1. Aşama Görüntüleme Aşamaları

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/4) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/4) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/4) Deney Laboratuvarı Adresi : Tümsan 2 Sitesi B Blok No:5 İkitelli İSTANBUL / TÜRKİYE Tel : 0 212 486 29 53 Faks : 0 212 486 29 52 E-Posta : info@cevkak.org Website

Detaylı

Havalı Matkaplar, Kılavuz Çekmeler, Hava Motorları KILAVUZ

Havalı Matkaplar, Kılavuz Çekmeler, Hava Motorları KILAVUZ 2016 Havalı Matkaplar, Kılavuz Çekmeler, Hava Motorları 1. Çalışma Prensibi Matkaplar, kılavuz çekmeler ve paletli tip hava motorları aynı çalışma prensibine sahiptir. Rotorlu (vane) motor ve dişli kutusu

Detaylı

27.10.2011. Plastik Şekil Verme MAK351 İMAL USULLERİ. Metal Şekillendirmede Gerilmeler PLASTİK ŞEKİL VERMENİN ESASLARI

27.10.2011. Plastik Şekil Verme MAK351 İMAL USULLERİ. Metal Şekillendirmede Gerilmeler PLASTİK ŞEKİL VERMENİN ESASLARI Plastik Şekil Verme MAK351 İMAL USULLERİ Doç.Dr. Turgut GÜLMEZ İTÜ Makina Fakültesi Metal parçaların şeklinin değiştirilmesi için plastik deformasyonun kullanıldığı büyük imalat yöntemleri grubu Genellikle

Detaylı