ÜNİTE 12 ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI İÇİNDEKİLER HEDEFLER 0-12 YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR II. Yrd. Doç. Dr.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÜNİTE 12 ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI İÇİNDEKİLER HEDEFLER 0-12 YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR II. Yrd. Doç. Dr."

Transkript

1 0-12 YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR II İÇİNDEKİLER 0-12 Yaş Çocuklarda Görülen Hastalıklar Difteri Boğmaca Tetanos Menenjit Çocuk felci Hepatit Tüberküloz Pnömoni Astım Bronşit ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI Yrd. Doç. Dr. Aynur AYTEKİN HEDEFLER Bu üniteyi çalıştıktan sonra; 0-12 yaş çocuklarda sık görülen hastalıklar hakkında bilgi sahibi olacak, Bu hastalıkların etkenlerinin, bulaşma yollarını, belirtilerini ve bakım ilkelerini öğrenecek, Bu hastalıklardan korunmak için neler yapılacağı konusunda bilgi sahibi olacak, Bu bilgiler ışığında çocukların hastalıklara karşı korunmasında etkili olabileceksiniz. ÜNİTE 12

2 GİRİŞ Bu ünitede 0-12 yaş çocuklarda sıklıkla görülen diğer hastalıklar hakkında bilgi verilecektir. Bu hastalıklar; difteri, boğmaca, tetanos, menenjit, çocuk felci, hepatit, tüberküloz, pnömoni ve astım bronşittir. Çocukluk döneminde karşılaşılan bu hastalıkların nedenleri, tedavi ve bakım ilkeleri, korunma yolları hakkında bilgi edinmek çocukların sağlıklı büyüme gelişmelerine katkı sağlayacağından büyük öneme sahiptir. Difteri basili süt, su ve balgamda aylarca canlı kalabilir YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR Difteri (Kuşpalazı) Hastalık, daha çok kış aylarında ve aşılanmamış çocuklarda görülür. Hastalığın görülme yaşı, toplumun aşılanma durumu ile ilişkilidir. Anne aşılanmış ya da hastalığı geçirmişse, anneden geçen antikorlarla bebekte bağışıklık oluşur. Bu nedenle doğumdan sonra ilk altı ayda hastalık görülmez. En fazla 2-8 yaşlarında görülür. On yaşına doğru bağışıklık oranı artar. Büyük yaşlarda görülen nadir vakalar ise hastalığı hafif geçirir. Difteri, bildirimi zorunlu bir hastalıktır. Etken: Gram pozitif bir basil olan Corynebakterium diphteria dır. Basil, yüksek ısı ve antiseptiklere dayanıksızdır. Süt, su ve balgamda aylarca canlı kalabilir. Difteri basilinin en önemli özelliği dış toksin üretmesidir. Bulaşma: Hastalığın kaynağı insanlardır. Bulaştırıcılık hasta ya da taşıyıcı insanların damlacıkları, tükürük ve ağız, boğaz salgıları ile doğrudan ya da daha az sıklıkla hasta kişilerin cilt lezyonları ile kirlenmiş araç gereçler, yiyecek ve içecekler ile temas edilmesi ve çiğ süt ile dolaylı olarak oluşmaktadır. Duyarlı kişilerde mikrop çoğunlukla boğaza yerleşir. Fakat derideki yaralara bulaşıp deri difterisine de neden olabilir. Bulaştırma süresi değişkendir. Genellikle 2-4 hafta süreyle bulaştırıcılık devam eder. Kuluçka dönemi: Hastalık etkeninin vücuda alındıktan hastalık belirtilerinin görülmesine kadar geçen süre 1-7 gün, ortalama 2-5 gündür. Belirtileri: Difteri basilinin yerleşme yerine göre ağız, boğaz, gırtlak, göz, göbek, deri ve orta kulak difterisi görülür. Hastalığın belirtileri, etkenin yerleştiği vücut bölgesine göre değişiklik gösterir. Resim 1. Difteride psöudomembran (yalancı zar) (Kaynak: Emond, R.T.D., Welsby, P.D., Rowland, H.A.K. (Çevirenler: Uzun, C., Yumuk, Z., Anğ, Ö.) (2012). İnfeksiyon hastalıkları Renkli Atlas. 1. Baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri.) Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 2

3 Difteri tehlikeli bir hastalık olduğu için hasta vakit geçirilmeden doktora götürülmelidir. Boğmaca için en bulaştırıcı dönem, öksürük nöbetleri ortaya çıkmadan önceki kataral dönemdir. Difteri basili, vücuda girdikten sonra boğaza yerleşerek orada bölgesel inflamasyona (enfeksiyona karşı dokunun kendini savunma için gösterdiği reaksiyon) neden olur. Basil, bademcik ve gırtlak bölgesinde kuvvetli, yapışkan, iltihaplı bir sıvı salgılar ve bu sıvı, enfeksiyon bölgesini çevreleyen şişkin, grimsi bir zar tabakası oluşturur. Buna yalancı zar (psöudomebran) denir. Basil, bu yalancı zar içerisinde daha kolay üreyerek çoğalır ve daha fazla toksin salgılar. Toksin lenf yoluyla genel dolaşıma katılarak diğer organlarda da hastalık belirtilerinin ortaya çıkmasına neden olur. Genellikle çocukta, boğaz ağrısı, yutma zorluğu, burun akıntısı, ses kısıklığı görülür. Ateş olmayabilir. Boyundaki lenf bezleri şişer. Hastalık, kalp ve sinir sisteminde hasara yol açar, geçici felçlere sebep olabilir. Bakım ve Korunma: Hastalığa yakalanan her on kişiden biri her türlü tedaviye rağmen solunum yollarının tıkanması, kalp yetmezliği ve felçler nedeniyle hayatını kaybeder. Tehlikeli bir hastalık olduğu için hasta vakit geçirilmeden doktora götürülmelidir. Tedavisi, hastane koşullarında antitoksin difteri serumunun ve antibiyotiklerin kullanılmasını içerir. Yatak istirahatı gerekir. Hastaya bol su ve yumuşak gıdalar verilmelidir. Difterili hasta diğer kişilerden ayrı tutulmalıdır. Karantina, birer hafta ara ile yapılan boğaz kültürü negatif olana kadar devam ettirilir. Taşıyıcıların saptanması ve tedavisi korunmada çok önemlidir. En iyi korunma şekli aşılamadır. Difteri aşısı, tetanos ve boğmaca aşısı ile birlikte karma aşı olarak uygulanmaktadır. Aşı, ikinci ayını tamamlamış bebeklere en az dört hafta ara ile üç doz şeklinde ve üçüncü dozdan bir yıl sonra dördüncü doz yapılarak uygulanmaktadır. Boğmaca (Pertusis) Boğmaca her yaşta görülebilmesine karşın vakaların % 80 ini 1-5 yaş arası çocuklar oluşturmaktadır. Beş ayın altındaki çocuklarda oldukça öldürücüdür. Kış aylarında daha sıklıkla görülmektedir. İnatçı öksürük nöbetleriyle seyreden bulaşıcı akut solunum yolu enfeksiyonudur. Bildirimi zorunlu hastalıklardandır. Etken: Hastalık etkeni, Bordotella pertussis basilidir. Bulaşma: Hastalık solunum yolları salgılarıyla doğrudan temas ya da öksürürken aksırırken çıkarılan damlacıklar yoluyla bulaşır. Basille taze bulaşmış eşyalar aracılığıyla da dolaylı bulaşma olabilmektedir. Etken, hastalığın ilk 1-2 haftasında üst solunum yolunda bulunur. Boğmaca için en bulaştırıcı dönem, öksürük nöbetleri ortaya çıkmadan önceki kataral dönemdir. Kuluçka dönemi: 6-12 gündür. Belirtileri: Hastalığın süresi 6-10 haftadır. Hastalık belirtileri üç dönemde gözlemlenir. Kataral dönem (prodromal veya nezle dönemi); 1-3 hafta sürer. Üst solunum yolu enfeksiyonu gibi başlar. Hafif kuru öksürük, aksırık, hafif ateş ve burun akıntısı görülür. Bu dönemde hastalık oldukça bulaşıcıdır. Paroksismal (öksürük) dönemi; 2-6 hafta sürer. Hasta 5-15 veya daha fazla sayıda kısa, kesik kesik, boğulur gibi öksürür. Öksürük nöbet tarzında ve genellikle geceleri gelir. Çocuk öksürük nöbeti nedeniyle oksijensiz kalır ve morarır. Öksürük ardından derin ve sesli bir nefes alır. Nöbet esnasında Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 3

4 çocuk kızarır, morarır, gözleri fırlar, dil dışarı sarkar, kaygı dolu bir yüz ifadesi vardır. Nöbet sonunda koyu yapışkan bir balgam çıkarır. Küçük çocuklarda kusma olur. İyileşme dönemi; 2-3 hafta sürer. Öksürük nöbetleri ve kusma giderek azalır ve hasta normale döner. Boğmacada ağır vakalar ve altı aydan küçük bebekler mutlaka hastanede tedavi edilmelidir. Resim 2. Boğmaca hastalığı geçiren çocuk (Kaynak: Avcı, İ.A. (2010). Enfeksiyon Hastalıkları. Genişletilmiş İkinci Baskı. Amasya: Göktuğ Basın Yayın ve Dağıtım.) Bakım ve Korunma: Hafif vakalar evde, ağır vakalar ve altı aydan küçük bebekler hastanede tedavi edilmelidir. Öksürük nöbetleri sırasında oksijen verilir. Bulaştırıcılık süresini kısaltmak için 14 gün boyunca antibiyotik (eritromisin) tedavisi sağlanır. Çocuğun istirahati sağlanmalı, havadar, sessiz, nemli ve aydınlık bir odada izlenmeli, ziyaretçi kısıtlanmalıdır. Boğmaca, solunum yolu salgılarının damlacık olarak yayılması ve direkt temasla bulaştığından damlacık izolasyon önlemleri alınmalıdır. Solunum yolundaki balgamı yumuşatmak için bol sıvı verilmelidir. Beslenme öksürük nöbeti geçtikten yarım saat sonraya bırakılmalı, çocuk sık sık ve az miktarlarda beslenmelidir. Boğmacalı çocuk tedaviden beş gün sonra kreş ya da okuluna devam edebilir. Korunmada en iyi yol aşılamadır. Boğmaca aşısı genellikle tetanos ve difteri aşıları ile kombine olarak yapılır. Aşılamaya bebek iki aylıkken başlanır ve dört doz uygulanır. Yedi yaşından küçük hiç aşılanmamış çocuklar ve dört dozdan daha az boğmaca aşısı olanların aşılanması gerekir. Tetanos Tüm dünyada görülen, yaş ve cinsiyet farkı gözetmeyen öldürücü bir hastalıktır. Etken: Hastalık etkeni, Clostridim tetani basilidir. Bulaşma: Tetanos etkeni vücuda deri ve mukozalardaki sıyrık, çatlak ve yaralardan girer. Sıklıkla kirli cam, çivi vb. kesici ve delici aletlerle yaralanmalar, parçalı kırıklar, deri yaraları nedeniyle oluşur. Ayrıca kirli enjektörlerle yapılan ilaç enjeksiyonları, basille bulaşmış aletlerle kulak delme, sünnet, dövme yaptırma, akupunktur uygulamalarında, enfekte böcek ısırıklarında, ameliyathanede Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 4

5 Tetanos etkeni vücuda deri ve mukozalardaki sıyrık, çatlak ve yaralardan girer. kontamine (kirli) malzemelerin kullanılması durumunda hastalık bulaşabilir. Tetanos etkeni, canlı kaldığı sürece hastalık bulaşabilir. Kuluçka dönemi: 4-21 gün, ortalama 8 gündür. Kuluçka süresinin kısa olması, hastalığın seyrini olumsuz yönde etkiler. Belirtileri: Hastalık belirtileri yaranın yeri, özelliği ve yaygınlığına göre değişir. Bebeklerde emmede güçlükle başlar, yaşamın ilk 2 gününde normal emen ve ağlayan bir bebekte, 3-28 günler arası emme güçlüğü, katılık veya konvülsiyonların (kasılma) veya her ikisinin birden görülmesi tetanos belirtisi olarak ele alınmalıdır. Baş ağrısı, ensede ve çenede sertlik, yutmada güçlük vardır. Hastalarda tipik görüntü olarak sırt kaslarındaki kasılma sonucu gövdenin öne doğru kavis göstermesi, baş ve bacakların arkaya bükülmesi, tüfek tetiği pozisyonu (opistotonus pozisyonu) ve yüz kaslarının kasılması sonucu sürekli sırıtma görünümü vardır. Solunum problemleri, şok ve akciğer sorunları sıklıkla görülür. Resim 3. Tetanoslu çocuk (Kaynak: Avcı, İ.A. (2010). Enfeksiyon Hastalıkları. Genişletilmiş İkinci Baskı. Amasya: Göktuğ Basın Yayın ve Dağıtım.) Tetanostan en önemli korunma yolu tetanos aşısının yaptırılmasıdır. Bakım ve Korunma: Hastanın tam olarak iyileşmesi haftalar sürebilir. Tetanos antitoksini (tetanosa karşı hazır serum) ile tedavi edilmezse hastada solunum kaslarının tutulumu sonucu solunum yollarında daralma (laringospazm) gelişerek kaybedilebilir. Çocuğu uyaranlardan uzaklaştırmak amacıyla sessiz, sakin ve karanlık bir hastane odasında tedavisi ve bakımı yapılır. Hastanın kalp ve solunum fonksiyonları takip edilir. Kasılmaları önleyici ilaçlar yapılır. Hastalık etkeni dünyada yaygın hâlde bulunduğundan ve sporları her türlü ısı ve neme dayanıklı olduğundan en önemli korunma yolu tetanos aşısının yapılmasıdır. Yaralanmalardan sonra aşılanma durumu bilinmeyenlerde ve son aşıları 10 yıldan önce yapılmış olanlarda hemen tetanos aşısı yapılmalıdır. Yeni doğan bebeklerde görülen neonatal tetanosu önlemek için gebe kadınlara gebeliğin 6. ve 7. aylarında birer doz olmak üzere iki doz aşı yapılmalıdır. Menenjit Menenjit her mevsimde görülse de ilkbahar ve kış mevsimlerinde görülme sıklığı artmaktadır. Sıklıkla 2 ay 2 yaş arası çocuklarda ve kreş, okul gibi toplu yaşanılan yerlerde görülür. Etken: Menenjit beyni koruyan ve omuriliği çevreleyen zarlara (meninksler) çeşitli bakteriler (B grubu streptokoklar, Neisseria menengitidis, E. Coli, Heaemophilus Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 5

6 Menenjit, hasta kişilerin öksürük ve solunum yolu salgıları ile bulaşır. influenza tip b gibi), virüsler ( enterovirüsler, adenovirüs, herpes virüs gibi) ve mantarların bulaşmasıyla meydana gelen bir hastalıktır. Bulaşma: Hastalık etkeni, kişiden kişiye solunum yolu ile bulaşır. Hasta kişilerin öksürük ve solunum yolu salgıları ile çıkarttıkları tükürük damlacıklarının yakın çevrelerince solunması ile alınır. Virüslerin neden olduğu menenjitte ise fekal- oral bulaşma (hasta kişilerin dışkılarının karıştığı su ve besinlerle sindirim yoluyla alınması) söz konusudur. Kuluçka dönemi: Birkaç saatte başlayabileceği gibi 2-10 güne kadar çıkabilir. Ortalama 1-4 gündür. Belirtileri: Ateş, baş ağrısı, bilinç kaybı, iştahsızlık, bulantı, kusma, uyku hâli, huzursuzluk sık görülen yakınmalardır. Büyük çocuklar ve erişkinler ışığa duyarlılık (fotofobi), ense sertliği ve sırt ağrısı gibi santral sinir sistemine ilişkin belirtiler görülür. Nöbet geçirme küçük çocuklarda daha sıktır, büyük çocuklarda ise ense sertliği daha yoğun görülür. Bebeklerde bıngıldakta (fontanel) kabarıklık, göz kapaklarında düşme izlenebilir. Kafa içi basıncının artmasına bağlı gözlerde kayma, kusma, baş ağrısı, vücutta mor lekeler sıklıkla görülen yakınmalardır. Bakım ve Korunma: Hasta çocuğun hastanede gözetim altında tutulması gerekir. Menenjitte nedene göre tedavi yapılır. Bakterilerin neden olduğu menenjitte antibiyotik tedavisi uygulanır. Hasta çocuk dış etkenlerden uzak, sakin ve kolay havalandırılabilen odada bakım almalıdır. Doktor önerisiyle bulguları rahatlatıcı çeşitli ilaçlar tedavide kullanılabilir. Bakteriyel menenjitten korunmak için çocukların erken dönemde Hemofilus influenza tip B (Hib) aşısı ve meningokok aşısı ile aşılanması, kabakulak sonrası gelişebilecek menenjit için kabakulak aşısının yapılmış olması önemlidir. Çocuk tamamen iyileştikten sonra kreşe ya da okula gönderilmelidir. Hasta çocukla yakın temas içinde olanlar için koruyucu önlemler (maske, eldiven, önlük giyme, el yıkama gibi) alınmalı ve koruyucu tedavi planlanmalıdır. Çocuk Felci (Poliomyelit) Mevsimsel bir hastalık olan çocuk felci sıcak ve nemli mevsimlerde görülür. Hastalık en fazla ilk iki yaştaki çocukları etkilemesine rağmen bağışık olmayan her yaştaki insanda görülebilir. Çocuk felci, omuriliğin ön boynuzlarının iltihaplanması sonucu felçle sonuçlanan bir hastalıktır. Etken: Hastalık etkeni, poliomyelit virüsüdür. Bulaşma: Hastalığın kaynağı insandır. Bulaşma hasta insanların ağız, boğaz salgılarıyla ve damlacıklarıyla solunum yoluyla ve dışkılarının karıştığı su ve besinlerle sindirim yoluyla (oral-fekal yol) olmaktadır. Bulaşıcılık süresi, etkenin boğazda bir hafta, dışkıda ise 3-6 hafta canlı kaldığı süre boyuncadır. Kuluçka dönemi: 7-21 gün arasında değişmektedir. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 6

7 Çocuk felci, omuriliğin ön boynuzlarının iltihaplanması sonucu felçle sonuçlanan bir hastalıktır. Resim 4. Çocuk felci (Kaynak: Milli Eğitim Bakanlığı (2011). Çocuk Gelişimi ve Eğitimi: Çocuk Hastalıkları. Ankara.) Belirtileri: Hastalık genellikle belirti vermeden seyreder. Bazı tiplerinde ateş, baş ağrısı, bitkinlik, kusma, boğaz ağrısı, boyunda kasılma ve sırt ağrıları şeklinde yakınmalar olabilmektedir. Hastaların yaklaşık binde birinde felçler görülür. Felç genellikle bacaklardan başlayıp yukarı doğru ilerler. Tipik olarak gevşek tipte felç vardır. Bakım ve Korunma: Tedavide amaç hastanın yakınmalarını azaltmak ve rahatını sağlamaktır. Hasta yatak istirahatine alınır. Hastanın odası sakin, iyi havalandırılmış, aydınlık ve sessiz olmalıdır. Solunum kaslarının etkilendiği hastalarda solunum desteği gerekebilir. Doktor önerisine uygun olarak rahatlatıcı ilaçlar kullanılabilir. Korunma için hastalarla veya gıdalarla temastan sonra el yıkama son derece önemlidir. Bulaştırıcılık süresinde hastanın izole edilmesi, oral-fekal bulaşma ve solunum yolu ile bulaşmayla ilgili izolasyon önlemleri alınmalıdır. En etkili korunma yolu ise çocuk felci aşısının yapılmasıdır. Hepatit (Sarılık) Sarılık hem dünyada hem de ülkemizde yaygın olarak görülen enfeksiyon hastalığıdır. Sarılığın farklı türleri vardır. Etken virüse göre hastalık Hepatit A, Hepatit B, Hepatit C, Hepatit D, Hepatit E şeklinde sınıflandırılır. Özellikle gelişmekte olan alt yapı sorunlarını çözmemiş, sosyoekonomik durumu bozuk, kanalizasyon şebekesi yetersiz ve temiz içme-kullanma suyu sağlanamayan ülkelerde daha çok görülmektedir. Etken: Hepatit A virüsü, Hepatit B virüsü, Hepatit C virüsü, Hepatit D virüsü, Hepatit E virüsüdür. Bulaşma: Hepatit A ve E virüsleri insandan insana fekal-oral yolla bulaşır. Hepatit A ve E taşıyıcısı olan kişilerin atıkları (dışkı) ile bulaşmış besinlerin iyi yıkanmadan ağız yoluyla alınmasıyla bulaşmaktadır. Diğer Hepatit türleri ise damardan kan verilmesi ya da virüsle bulaşmış enjektörün batması gibi yollarla ya da cinsel temasla bulaşmaktadır. Hastalık belirtileri ortaya çıkmadan önceki dönemde bulaştırıcılığının olması nedeniyle toplumda yayılımı kolaylaşmaktadır. Kuluçka dönemi: Hepatit A için gün, Hepatit B için gün, Hepatit C için 20-90, Hepatit D için 30-50, Hepatit E için gündür. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 7

8 Hepatit A ve B aşısı ülkemiz rutin aşı takviminde yer almaktadır. Belirtileri: Akut viral hepatitler ani başlayan sarılık, koyu renkli idrar, iştahsızlık, hâlsizlik, bulantı, sağ üst kadran ağrısı, idrarda bilirubin artışı ve karaciğer enzimlerinin yükselmesiyle karakterize hastalıktır. İyileşme süresi genellikle 1-4 hafta sürer. Bu dönemde yakınma ve belirtilerde gerileme olur. Kan değerleri yaklaşık 1-3 ay içinde tamamen normale döner. Bakım ve Korunma: Akut viral hepatitlerin özel bir tedavisi yoktur. Hastalar bulgular gerileyinceye kadar hastane ortamında izlenmelidir. Karaciğer fonksiyon testleri 7-10 günde bir tekrarlanarak takip edilmelidir. Hastalık yakınmaları gerileyinceye kadar çocuk/genç yatak istirahatine alınmalıdır. Bulaştırıcılığı önlemek için hasta tek kişilik odada bakılmalıdır. Fekal-oral yolla bulaşan Hepatit A ve E den korunmada genel hijyen önlemlerinin alınması ve ellerin yıkanması konusuna dikkat çekilmeli, sağlık eğitimleri verilmelidir. Yiyecek ve içeceklerin temizliğine özen gösterilmeli, içme suları klorlanmalı, tuvaletler mikrop öldürücülerle temizlenmelidir. Kan nakillerinde kan, sarılık yönünden incelenmelidir. Çocukların korunmasına yönelik olarak hepatit A ve D ye karşı aşı ile bağışıklık sağlanabilir. Hepatit A ve B aşısı ülkemiz rutin aşı takviminde yer almaktadır. Ülkemizde tüm çocuklar doğumdan itibaren üç doz olmak üzere aşılanmaktadır. Ayrıca Hepatit B den korunmakla Hepatit D den de korunulmuş olacaktır. Tüberküloz (Verem) Tüberküloz önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalık olmasına karşın kötü sosyo-ekonomik koşullar ve yetersiz sağlık olanakları nedeniyle yüksek ölüm hızına neden olan önemli bir hastalıktır. Tüberküloz olgularının % 15 ini 15 yaş altı çocuklar oluşturmaktadır. Hastalığın uzun süreli olması, hastane ve evde bakım gerektirmesi ve aşı ile korunabilir olmasına karşılık toplumda sorun olmayı sürdürmesi nedeniyle önemini korumaktadır. Her yaş ve mevsimde görülebilir. Etken: Hastalık etkeni, Mikobakterium tüberkülozis basilidir. Hastalığın kaynağı insan olmakla birlikte kontrol altına alınamamış hastalıklı sığırların sütlerinin içilmesi ile bulaşan mikobakterium bovis tipi de bulunmaktadır. Bulaşma: Mikrobun en sık yayılma yolu hasta kişinin öksürmesi, aksırması, konuşması ile akciğer sekresyonlarının (salgı) damlacık şeklinde havaya atılmasıdır. Bu damlacıklar parçalanmakta ve havada her biri 1-3 tüberküloz basili içeren damlacık çekirdeklerini oluşturmaktadır. Bu çekirdekler solunan hava ile akciğerlerde hava keseciklerine (alveollere) yerleşerek burada çoğalmaktadır. Hastalığın akciğer dışı organlara yayılımı çocuklarda daha sıktır. Çocuklara hastalığın bulaşmasında aile ve yakın çevresi ile yakın temas etkilidir. Ayrıca hastalıklı sığırların kaynatılmadan içilen sütü ile de bulaşma olmaktadır. Kuluçka dönemi: Yaklaşık 4-12 haftadır. Belirtileri: Tüm tüberküloz olgularının % ı akciğerlerde ortaya çıkar. Akciğerleri tahrip etmesi sonucu diğer organlarda ikincil enfeksiyona neden olur. İki haftadan uzun süren öksürük, birkaç hafta süren gündüz düşük, akşama doğru titreyerek yükselen ve gece terleyerek düşen aralıklı ateş, 2-3 ay içinde zayıflama, Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 8

9 Tüberkülin testi negatif olan özellikle bebek ve çocuklara BCG aşısı yapılmalıdır. gece terlemesi, çabuk yorulma, aşırı hâlsizlik, kusma, baş ağrısı, karın ağrısı, eklemlerde şişlik, koltuk altı ve boyundaki lenf bezelerinde şişlik gibi yakınmalar görülür. Bebekler ve küçük çocuklar erişkinden farklı olarak balgam çıkarmazlar. Bu nedenle bulaştırıcı kabul edilmezler. On beş yaşın üzerindeki çocuklar ve erişkinler bulaştırıcıdır. Bakım ve Korunma: Tüberküloz hastalığının tedavisinde kullanılan ilaçlar basilin çoğalmasını önlediği ve basilin ölümüne yol açtığı için büyük önem taşır. Hastalar hastanede yatırılarak tedavi edilir. Hastalık uzun süre tedavi ve bakım gerektirir. Evde tedavi alan hastaların rutin ziyaretler ile tedaviye uyumlarının sağlanması gerekir. Bu hastaların tedavisinde beslenmenin de büyük önemi vardır. Bol protein ve vitamin içeren yüksek kalorili bir diyetle beslenmesi gerekir. Tedavide kullanılan ilaçların yan etkileri konusunda aile bilgilendirilmeli, bu etkilerin görülmesi durumunda hemen hastaneye başvurmaları gerekmektedir. Tüberküloz basili tozla, toprakla ya da hastaların eşyalarını kullanmakla, aynı kaptan yemek yemekle bulaşmadığından hastanın kişisel eşyalarına yönelik özel önlem gerekli değildir. Hastayla yakın teması olanlara da koruyucu ilaç tedavisi yapılmalıdır. Tüberküloz aşı ile korunulabilir bir hastalıktır. Ülkemiz aşı takviminde yer almaktadır. Tüberkülin testi (PPD testi) negatif olan özellikle bebek ve çocuklara BCG aşısı yapılmalıdır. Pnömoni (Zatürre) Özellikle küçük bebek ve çocuklarda sıklıkla karşılaşılan bir hastalıktır. Etken: Toplumda gelişen pnömonilerden 100 den fazla etken sorumludur. Çeşitli bakteriler (B grubu streptokoklar, E. Coli, enterik bakteriler streptococus pneumoniae gibi), virüsler (adenovirüsler, RSV, parainfluenza, cytomegalovirus gibi) hastalık etkenidir. Bulaşma: Pnömoniye yol açan etkenler akciğer hava keseciklerine (alveollere) çeşitli yollarla ulaşır. Viral etkenler damlacık bulaşma yoluyla, bakteriyel etkenler ise akciğerlere besin, mide içeriği veya yabancı cisimlerin kaçması sonucu ya da kan dolaşımına geçen bakterinin akciğerlere ulaşması yoluyla enfeksiyona neden olmaktadır. Kuluçka dönemi: Hastalık etkenine göre değişir. Belirtileri: Hastanın yaşı, hastalık etkeni ve etkenin yerleşim yerine göre değişir. Sıklıkla üst solunum yolu enfeksiyonunu takiben gelişir. Ateş, öksürük, solunum sıkıntısı, halsizlik, iştahsızlık, huzursuzluk, yorgunluk, baş ağrısı, baş dönmesi, boğaz ağrısı, kas ağrısı, hızlı solunum, koyu balgam görülür. Bakım ve Korunma: Hastalığın tedavisi etkene ve hastalığın şiddetine göre değişir. Etkene göre doktorun reçete ettiği ilaç tedavisi kullanılır. Ağır hastalar hastanede yatırılarak tedavi edilmelidir. Hastanın protein oranı yüksek yiyeceklerle beslenmesi ve yeterli sıvı alması gerekir. Hastanın odası sık sık havalandırılmalı ve nemli tutulmalıdır. Hastayı rahatlatmaya yönelik tedbirler alınmalıdır hastanın burun ve kulak temizliğine ve rahat nefes alabilmesine dikkat edilmelidir. Pnömoniden korunmak için konjuge pnömokok aşısı (KPA) ve hemofilus influenza tip b (Hib) aşısı yarar sağlar. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 9

10 Çocukta astım krizini başlatan faktörlerin/alerjenlerin belirlenerek bunlardan uzak durulması sağlanmalıdır. Astım Bronşit Astım görülme sıklığı son on yılda giderek artmıştır. En çok 5-17 yaş çocuklarda görülmektedir. Akut astım krizi diğer kronik hastalıklar içinde en fazla okula devamı etkileyen, hastaneye yatışa neden olan, çocuğun aktivitelerini kısıtlayan ve önemli oranda maliyet gerektiren çocuk hastalığıdır. Etken: Astımın oluşumunda çevresel etkenler, viral ve bakteriyel hastalıklar, alerjen maddeler, genetik yatkınlık etkili olmaktadır. Astımı tetikleyen faktörler: Ağaçlar, çiçekler, bitkiler, polenler, hava kirliliği, küf, ev tozu, sigara dumanı, kokular, spreyler, kimyasallar, soğuk hava, egzersiz, soğuk algınlığı, enfeksiyonlar, kedi, köpek gibi hayvanlar, çeşitli ilaçlar, aşırı stres, yumurta, fıstık, balık gibi besinler vb. astım krizini başlatabilir. Belirtileri: Astım bronşit solunum yollarında mukozada şişlik, kızarıklık ile karakterize hava yollarının aşırı duyarlılığı ve tıkanıklığı ile seyreden kronik bir hastalıktır. Erken dönemde solunum değişiklikleri, baş ağrısı, sulu gözler, gözlerin altında morluklar, çabuk yorulma, boğaz ağrısı, uyku sorunu, boğazda kızarıklık, ve gece öksürüğü görülür. Akut dönemde öksürük, solunumun kısalması, solunum güçlüğü, endişe, göğüste hırıltı ve soluk verirken küçük hava yollarının daralmasına bağlı ıslık sesi (wheezing) duyulur. Astım tedavi edilmezse hastanın durumu daha da ağırlaşır. Bakım ve Korunma: Astım sorunu olan çocukların doktor kontrolünde takip edilmesi gerekir. Tedavide hasta ve aile eğitimi, astımı tetikleyen faktörlerden uzak durulması, astımın şiddetinin belirlenmesi, hastaya özel belirlenmiş uzun dönemli ilaç tedavisinin devamlılığı, hasta ya da hastanın yakınındaki kişilerin astım atağını tanıması ve bu durumda gerekli müdahaleyi yapabilmesi basamakları önem taşımaktadır. Kreş ve okul ortamındaki çocuklar için öğretmenlerin/ bakım vericilerin konuyla ilgili bilgi sahibi olmalıdırlar. Sürekli ilaç kullanan çocukların ilaçlarını yanlarında bulundurmaları gerekir. Çocukta astım krizini başlatan faktörlerin/alerjenlerin belirlenerek bunlardan uzak durması gerekmektedir. Ailenin okul ve sağlık personeli ile sürekli işbirliği halinde olması önemlidir. Bireysel Etkinlik Çevrenizdeki 0-12 yaş çocuklarda görülen hastalıkları arkadaşlarınızla tartışarak gözlemlediğiniz belirtilerden hastalığı tespit etme yoluna gidiniz. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 10

11 Özet Bu ünitede geçen hastalıkların bir kısmı onbirinci ünitede olduğu gibi bulaşıcı özelliğe sahip hastalıklarken bir kısmı da bulaşıcılık özelliği olmayan çocukluk döneminde yaygın olarak görülen enfeksiyon hastalıklarıdır. Difteri basili, hasta ya da taşıyıcı insanların damlacıkları, tükürük ve ağız, boğaz salgıları ile doğrudan ya da daha az sıklıkla hasta kişilerin cilt lezyonları ile kirlenmiş araç gereçler, yiyecek ve içecekler ile temas edilmesi ve çiğ süt ile dolaylı olarak bulaşır. Boğmaca basili,solunum yolları salgılarıyla doğrudan temas ya da öksürürken aksırırken çıkarılan damlacıklar yoluyla bulaşır. Tetanos etkeni vücuda deri ve mukozalardaki sıyrık, çatlak ve yaralardan, kirli enjektörlerle yapılan ilaç enjeksiyonları, basille bulaşmış aletlerle kulak delme, sünnet, dövme yaptırmayla da bulaşabilir. Menenjit ve çocuk felci etkenleri, solunum yolu ya da fekal- oral yolla bulaşır. Hepatit A ve E virüsleri insandan insana fekal-oral yolla bulaşır. Diğer hepatit türleri ise damardan kan verilmesi ya da virüsle bulaşmış enjektörün batması gibi yollarla ya da cinsel temasla bulaşır. Tüberküloz etkeni, solunum yolu ve hastalıklı sığırların kaynatılmadan içilen sütleri aracılığıyla bulaşır. Zatürre etkenleri damlacık bulaşma yoluyla, bakteriyel etkenler ise akciğerlere besin, mide içeriği veya yabancı cisimlerin kaçması sonucu ya da kan dolaşımına geçen bakterinin akciğerlere ulaşması yoluyla enfeksiyona neden olur. Astımın oluşumunda çevresel etkenler, viral ve bakteriyel hastalıklar, alerjen maddeler, genetik yatkınlık etkili olmaktadır. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 11

12 Değerlendirme sorularını sistemde ilgili ünite başlığı altında yer alan bölüm sonu testi bölümünde etkileşimli olarak cevaplayabilirsiniz. DEĞERLENDİRME SORULARI 1. Hangi hastalıkta basil, bademcik ve gırtlak bölgesinde kuvvetli, yapışkan, iltihaplı bir sıvı salgılar ve bu sıvı enfeksiyon bölgesini çevreleyen şişkin, grimsi bir zar tabakası (psöudomebran) oluşturur? a) Tetanos b) Boğmaca c) Difteri d) Menenjit e) Çocuk felci 2. Virüs ve bakterilerin neden olduğu beyin zarının iltihaplanması şeklinde tanımlanan hastalık aşağıdakilerden hangisidir? a) Çocuk felci b) Pnömoni c) Tetanos d) Menenjit e) Tüberküloz 3. Difteri aşısı hangi aşı/ aşılarla birlikte uygulanmaktadır? a) Boğmaca b) Boğmaca-tetanos c) Hepatit d) Hepatit-çocuk felci e) Hepatit-tetanos 4. Tetanos etkeni vücuda hangi yolla girmez? a) Hava yolu b) Deri c) Sünnet d) Kulak delme e) Dövme 5. Boğmaca olan çocukta en fazla bulaştırıcılığın olduğu dönem aşağıdakilerden hangisidir? a) Prodromal dönem b) Öksürük dönemi c) Kataral dönem d) İyileşme dönemi e) Ateşli dönem 6. Menenjitten korunmada aşağıda yer alan aşılardan hangisi etkili değildir? a) Hemofilus influenza tip B b) Boğmaca aşısı Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 12

13 c) Meningokok aşısı d) Kabakulak aşısı e) Hepsi 7. Poliomyelit virüsü hangi hastalığın etkenidir? a) Difteri b) Boğmaca c) Tetaoz d) Menenjit e) Çocuk felci 8. Aşağıda yer alan hepatit türlerinden hangileri fekal-oral yolla bulaşır? a) Hepatit A ve C b) Hepatit D ve E c) Hepatit B ve E d) Hepatit A ve E e) Hepatit B ve C 9. Tüberküloz basili aşağıda yer alan yollardan hangisiyle bulaşır? a) Hasta kişinin basille bulaşmış eşyalarıyla b) Hasta kişinin öksürüğü ile c) Toprakla d) Tozla e) Hasta kişiyle aynı kaptan yemek yemekle 10. Aşağıdakilerden hangisi pnömoniye neden olan bakteriyel etkenler için bulaşma yollarından biri değildir? a) Damlacık bulaşma b) Kan yoluyla c) Yabancı cisim kaçması d) Mide içeriğinin akciğere kaçması e) Besinlerin akciğere kaçması Cevap Anahtarı 1.C, 2.D, 3.B, 4.A, 5.C, 6.B, 7.E, 8.D, 9.B, 10.A Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 13

14 YARARLANILAN VE BAŞVURULABİLECEK DİĞER KAYNAKLAR Avcı, İ.A. (2010). Enfeksiyon Hastalıkları. Genişletilmiş İkinci Baskı. Amasya: Göktuğ Basın Yayın ve Dağıtım. Conk, Z., Başbakkal, Z., Yılmaz, H.B., Bolışık, B. (2013). Pediatri Hemşireliği. 1. Baskı. Ankara: Akademisyen Kitabevi. Emond, R.T.D., Welsby, P.D., Rowland, H.A.K. (Çevirenler: Uzun, C., Yumuk, Z., Anğ, Ö.) (2012). İnfeksiyon hastalıkları Renkli Atlas. 1. Baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri. Erdem, Y. (2006). Çocukluk Çağında sık Görülen İnfeksiyon Hastalıklarında Bakım. 1. Baskı. Ankara: Kök Yayıncılık. Erdem, Y. (2011). Çocuk Gelişim ve Eğitimi: Çocuk Hastalıkları. 1. Baskı. Ankara: Vize Yayıncılık. Görak, G., Savaşer, S., Yıldız, S. (2011). Bulaşıcı Hastalıklar Hemşireliği. 1. Baskı. İstanbul: İstanbul Tıp Kitabevi. Keudel, H., Capelle, B. (Çeviren: Yürür, G.K.) (2008). Çocuk Hastalıkları. 1. Baskı. İstanbul: Optimist Yayın Dağıtım. Milli Eğitim Bakanlığı (2011). Çocuk Gelişimi ve Eğitimi: Çocuk Hastalıkları. Ankara. Törüner, E.K., Büyükgönenç, L. (2012). Çocuk Sağlığı Temel Hemşirelik Yaklaşımları. 1. Baskı. Ankara: Göktuğ Yayıncılık. Uysal, F.K. (2005). Anne ve Çocuk Sağlığı. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları. Yenibaş, R. (2008). Çocuk Gelişim Eğitimi ve Sağlığı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sanat ve Meslek Eğitimi Kursları Yayınları Branş Kitapları Serisi. İstanbul: Ekbil Matbaacılık. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi 14

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir?

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir? Suçiçeği Nedir? Su çiçeği varisella zoster adı verilen bir virüs tarafından meydana getirilen ateşli bir enfeksiyon hastalığıdır. Varisella zoster virüsü havada 1-2 saat canlı kalan ve çok hızlı çoğalan

Detaylı

GRİP İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008

GRİP İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008 GRİP İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008 GRİP HAKKINDA BİLMEMİZ GEREKENLER Gribin nasıl bir hastalık olduğunu, Gripten korunmak için neler yapmamız gerektiğini, Grip aşısını ve ne zaman aşı olmamız

Detaylı

İnfluenza virüsünün yol açtığı hastalıkların ve ölümlerin çoğu yıllık grip aşıları ile önlenebiliyor.

İnfluenza virüsünün yol açtığı hastalıkların ve ölümlerin çoğu yıllık grip aşıları ile önlenebiliyor. Her yıl milyonlarca kişiyi etkileyen bir solunum yolu enfeksiyonu olan grip, hastaneye yatışı gerektirecek kadar ağır hastalık tablolarına neden olabiliyor. Grip ve sonrasında gelişen akciğer enfeksiyonları

Detaylı

TÜBERKÜLOZ Tüberküloz hastalığı gelişimi için risk faktörleri

TÜBERKÜLOZ Tüberküloz hastalığı gelişimi için risk faktörleri TÜBERKÜLOZ Tüberküloz, Mycobacterium tuberculosis mikrobu ile oluşan bulaşıcı bir hastalıktır. Kişiden kişiye solunum yoluyla bulaşir. Hasta kişilerin öksürmesi, aksırması, hapşurması, konuşması ile havaya

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı. VEREM HASTALIĞI ve VEREM HAFTASI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı. VEREM HASTALIĞI ve VEREM HAFTASI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI ve VEREM HAFTASI VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI Geleneksel olarak her yıl Ocak ayının ilk Pazar gününden

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VE VEREM HAFTASI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VE VEREM HAFTASI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VE VEREM HAFTASI VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI Geleneksel olarak her yıl Ocak ayının ilk Pazar gününden

Detaylı

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL)

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) TANIMI Shigella türü bakterilerde meydana gelen;karekteristik belirti ve bulguları olan,ilium ve kolonun akut enfeksiyonudur.basilli ve amipli dizanteri olmak

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VEREM (TÜBERKÜLOZ) NEDİR? Verem hastalığı; verem mikrobunun solunum yolu ile alınmasıyla oluşan bulaşıcı bir

Detaylı

ÜNİTE 11 ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI İÇİNDEKİLER HEDEFLER 0-12 YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR I. Yrd. Doç. Dr. Aynur AYTEKİN

ÜNİTE 11 ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI İÇİNDEKİLER HEDEFLER 0-12 YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR I. Yrd. Doç. Dr. Aynur AYTEKİN 0-12 YAŞ ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN HASTALIKLAR I İÇİNDEKİLER Konu ile İlgili Kavramlar 0-12 Yaş Çocuklarda Görülen Hastalıklar Kızamık Kızamıkçık Kabakulak Kızıl Su Çiçeği ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI Yrd. Doç.

Detaylı

Türkiye'de Yıllara Göre Yeni Verem Hasta Sayıları. 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2007 Yıllar

Türkiye'de Yıllara Göre Yeni Verem Hasta Sayıları. 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2007 Yıllar Verem Haftası etkinlikleri çerçevesinde Akkuş İlçe Sağlık Grup Başkanımız Dr. Mustafa AKDOĞAN 18/01/2010 tarihinde ilçemizde çalışan din adamları ve halka yönelik verem hastalığı ile ilgili çeşitli bilgiler

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI Dok No: ENF.TL.15 Yayın tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/no: -/0 Sayfa No: 1 / 6 1.0 AMAÇ:Sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları tehlikeler ve meslek risklerine karşı korumak. 2.0 KAPSAM:Hastanede

Detaylı

Hepatit B ile Yaşamak

Hepatit B ile Yaşamak Hepatit B ile Yaşamak NEDİR? Hepatit B, karaciğerin iltihaplanmasına sebep olan, kan yolu ve cinsel ilişkiyle bulaşan bir virüs hastalığıdır. Zaman içerisinde karaciğer hasarlarına ve karaciğer kanseri

Detaylı

Gıda Zehirlenmeleri. 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri

Gıda Zehirlenmeleri. 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma 17. Hafta ( 05 09 / 01 / 2015 ) BAKTERİLERİN NEDEN OLDUĞU HASTALIKLAR GIDA ZEHİRLENMELERİ Slayt No : 37 Etken ve Bulaşma Yolları Stafilokoklarla oluşan gıda zehirlenmelerinde

Detaylı

HEPATİT B, TÜRKİYE İÇİN AIDS TEN DAHA TEHLİKELİ. Dr. Zülkar Dönmez Asil Çelik San. Tic. A.Ş.

HEPATİT B, TÜRKİYE İÇİN AIDS TEN DAHA TEHLİKELİ. Dr. Zülkar Dönmez Asil Çelik San. Tic. A.Ş. HEPATİT B, TÜRKİYE İÇİN AIDS TEN DAHA TEHLİKELİ BİRLEŞİK METAL-İŞ YAYINLARI Tünel Yolu Cd. No.2 81110 Bostancı - İstanbul Tel: (0216) 380 8590 Faks: (0216) 373 6502 Dr. Zülkar Dönmez Asil Çelik San. Tic.

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ ÇOCUK GELİŞİMİ

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ ÇOCUK GELİŞİMİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ ÇOCUK GELİŞİMİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI DOÇ. DR. ENDER DURUALP Bu Bölümde Neler Öğreneceğiz? Bu derste, çocuklarda görülebilen enfeksiyon hastalıklarından

Detaylı

GRİP PENDİK SAĞLIK GRUP BAŞKANLIĞI 2014

GRİP PENDİK SAĞLIK GRUP BAŞKANLIĞI 2014 GRİP PENDİK SAĞLIK GRUP BAŞKANLIĞI 2014 GRİP NEDİR? Influenza da denilen, vücudumuza solunum yolu ile giren mikroplar tarafından oluşturulan bir hastalıktır. Özellikle Sonbahar-Kış aylarında çok sık görülür

Detaylı

ÇOCUKLULARDA TÜBERKÜLOZ

ÇOCUKLULARDA TÜBERKÜLOZ ÇOCUKLULARDA TÜBERKÜLOZ FR-HYE-04-418-04 Tüberküloz (Verem) hastalığı nedir? Tıpta tüberküloz olarak adlandırılan verem hastalığına halk arasında ince hastalık da denmektedir. Tüberküloz, asıl olarak akciğerlerde

Detaylı

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI Domuz gribi nedir? Domuz gribi, A(H1N1) tipi virüsten kaynaklanan, insanlarda hastalığa yol açan viral bir hastalıktır. Hastalık ilk kez Meksika ve ABD de görülmüş ve

Detaylı

İNFLUENZA A H1N1 Nedir,nasıl bulaşır,tedavisi nedir? Bahçelievler Toplum Sağlığı Merkezi Aşı-Bulaşıcı Birimi Dr.Gülcan TURGUT

İNFLUENZA A H1N1 Nedir,nasıl bulaşır,tedavisi nedir? Bahçelievler Toplum Sağlığı Merkezi Aşı-Bulaşıcı Birimi Dr.Gülcan TURGUT İNFLUENZA A H1N1 Nedir,nasıl bulaşır,tedavisi nedir? Bahçelievler Toplum Sağlığı Merkezi Aşı-Bulaşıcı Birimi Dr.Gülcan TURGUT H1N1 A (DOMUZ GRİBİ) TÜM DÜNYADA YAYILMAYA DEVAM EDİYOR Hastalık ilk kez

Detaylı

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur.

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur. Dr.Armağan HAZAR ZATÜRRE (PNÖMONİ) Zatürre yada tıbbi tanımla pnömoni nedir? Halk arasında zatürre olarak bilinmekte olan hastalık akciğer dokusunun iltihaplanmasıdır. Tedavi edilmediği takdirde ölümcül

Detaylı

Beyin Tümörü Sinir sisteminin (Beyin, omurilik ve sinirlerin) tümörleri, sinir dokusunda bulunan çeşitli hücrelerden kaynaklanabilir ya da vücudun başka bir yerindeki habis tümörün genellikle kan yolu

Detaylı

Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi. Uzm.Dr.İlhan UZ

Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi. Uzm.Dr.İlhan UZ Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi Uzm.Dr.İlhan UZ Tetanoz Latince gerilme anlamına gelir. İstemli kasların tonik spazmıyla karakterize akut bir toksemidir. Etken: Clostridium tetani

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler. Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi)

H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler. Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi) H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi) İnfluenza olarak da bilinen grip, viral bir hastalıktır. Sağlıklı insanlarda ortalama bir haftada geçmesine rağmen; vücut direncini

Detaylı

HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI KİMLERE YAPILIR? HEPATİT B RİSKİ OLAN KİŞİLER

HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI KİMLERE YAPILIR? HEPATİT B RİSKİ OLAN KİŞİLER HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI Hepatit B aşısı bilinen en etkili aşılardan biridir. Hepati B aşısı inaktif ölü bir aşıdır, aşı içinde hastalık yapacak virus bulunmaz. Hepatit B aşısı 3 doz halinde yapılmalıdır.

Detaylı

Gebelere hangi aşıları önerelim? Kılavuzlar ne öneriyor? Dr. Selim BÜYÜKKURT

Gebelere hangi aşıları önerelim? Kılavuzlar ne öneriyor? Dr. Selim BÜYÜKKURT Gebelere hangi aşıları önerelim? Kılavuzlar ne öneriyor? Dr. Selim BÜYÜKKURT selimbuyukkurt@gmail.com WHO CDC ACOG Up To Date MedScape EKMUD KLİMİK KLİMUD Kaynaklar Ülke için kaynak oluştururken

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ CİNSEL YOLLA BULAŞAN HASTALIKLAR BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi 21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi MANİSA HABER Soğuklarla birlikte sinüzit vakalarında artış yaşanıyor Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ercan Pınar, havaların

Detaylı

Hepatit C ile Yaşamak

Hepatit C ile Yaşamak Hepatit C ile Yaşamak NEDİR? Hepatit C kan yoluyla bulaşan Hepatit C virüsünün(hcv) neden olduğu bir karaciğer hastalığıdır. 1 NEDİR? Hepatit C virüsünün birçok türü (genotipi ) bulunmaktadır. Ülkemizde

Detaylı

Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır.

Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır. Bölüm 9 Astım ve Gebelik Astım ve Gebelik Dr. Metin KEREN ve Dr. Ferda Öner ERKEKOL Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır. Erişkinlerde astım görülme

Detaylı

Sağlık Çalışanlarında Risk Oluşturan Bulaşıcı Hastalıklar. Prof. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

Sağlık Çalışanlarında Risk Oluşturan Bulaşıcı Hastalıklar. Prof. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Sağlık Çalışanlarında Risk Oluşturan Bulaşıcı Hastalıklar Prof. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Sağlık Çalışanlarının Mesleki Riskleri Enfeksiyon Kesici

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

Verem Eğitim ve Propaganda Haftası

Verem Eğitim ve Propaganda Haftası TÜRKİYE ULUSAL VEREM SAVAŞI DERNEKLERİ FEDERASYONU TUVSDF www.verem.org.tr Verem Eğitim ve Propaganda Haftası (Her yılın ilk haftası) TÜRKİYE ULUSAL VEREM SAVAŞI DERNEKLERİ FEDERASYONU Kuruluş: 1948 Ord.Prof.Dr.Tevfik

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 55. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-15 VİRÜSLER

ADIM ADIM YGS-LYS 55. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-15 VİRÜSLER ADIM ADIM YGS-LYS 55. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-15 VİRÜSLER Virüsler Hücresel yapı da dahil olmak üzere canlıların ortak özelliklerini göstermeyen canlılardır. Prokaryotlardan daha küçüklerdir.

Detaylı

07.11.2014. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler

07.11.2014. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma 4.Hafta ( 08 10 / 10 / 2014 ) 1.) HASTALIKLARIN OLUŞMASINDA ROL OYNAYAN FAKTÖRLER 2.) ENFEKSİYON HASTALIKLARININ GENEL BELİRTİLERİ 3.) ENFEKSİYON HASTALIKLARINDA GÖRÜLEN

Detaylı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME Infanrix hexa, kullanıma hazır enjektör ile enjeksiyon için süspansiyon hazırlamaya yarayan toz ve süspansiyon (Difteri (D), tetanoz (T), boğmaca (asellüler komponentleri)

Detaylı

BULAŞICI HASTALIKLARLA İLGİLİ TEMEL İLKELER

BULAŞICI HASTALIKLARLA İLGİLİ TEMEL İLKELER 6. ÜNİTE BULAŞICI HASTALIKLARLA İLGİLİ TEMEL İLKELER 1. Hastalık Sebepleri Hastalıkların temel nedenleri, bedensel ve çevresel nedenler olarak iki grupta incelenebilir. a. Bedensel sebepler Kalıtsal, hormonal

Detaylı

SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI

SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI SAĞLIK İŞLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI ANKARA 2007 GİRİŞ

Detaylı

Astım hastalarında görülen öksürük, hırıltı ve nefes darlığı gibi yakınmaların sebebi, solunum

Astım hastalarında görülen öksürük, hırıltı ve nefes darlığı gibi yakınmaların sebebi, solunum Bölüm 28 Çocuğum Astımlı mı Kalacak? Dr. S. Tolga YAVUZ Astım hastalarında görülen öksürük, hırıltı ve nefes darlığı gibi yakınmaların sebebi, solunum yollarında ortaya çıkan ve şiddeti zaman içinde değişmekle

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 14.01.2013 Madde 5.12, Personel Sağlık Taraması Takip 01 Çizelgesi ne atıfta bulunularak revize edildi. Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Enfeksiyon

Detaylı

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar YARALANMALAR YARA NEDİR? Bir travma sonucu deri yada mukozanın bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar etkilenebilir. Derinin koruma özelliği bozulacağından enfeksiyon

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

KAWASAKİ HASTALIĞI Kawasaki Sendromu; Mukokütanöz Lenf Nodu Sendromu;

KAWASAKİ HASTALIĞI Kawasaki Sendromu; Mukokütanöz Lenf Nodu Sendromu; KAWASAKİ HASTALIĞI Kawasaki Sendromu; Mukokütanöz Lenf Nodu Sendromu; Kawasaki hastalığı sebebi bilinmeyen ateşli çocukluk çağı hastalığıdır. Nadiren ölümcül olur. Hastalık yüksek ateş, boğazda ve dudaklarda

Detaylı

İSHAL AKUT İSHALDE HEMŞİRELİK BAKIMI. Akut İshal. 14 günden kısa sürer. Dehidratasyona yol açar (ölüm nedenidir) Malnütrisyonu kolaylaştırır.

İSHAL AKUT İSHALDE HEMŞİRELİK BAKIMI. Akut İshal. 14 günden kısa sürer. Dehidratasyona yol açar (ölüm nedenidir) Malnütrisyonu kolaylaştırır. AKUT İSHALDE İSHAL Dışkının normalden daha fazla su içermesi SULU DIŞKILAMA 24 saatte 3 ya da daha fazla sayıda sulu dışkılama 20.04.2016 2 Akut İshal İshal gelişmekte olan ülkelerde önemli bir morbidite

Detaylı

Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. Enfeksiyon Hastalıklarının Genel Belirtileri. Enfeksiyon Hastalıklarında Görülen Ateş Tipleri

Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. Enfeksiyon Hastalıklarının Genel Belirtileri. Enfeksiyon Hastalıklarında Görülen Ateş Tipleri Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler Enfeksiyon Hastalıklarının Genel Belirtileri Enfeksiyon Hastalıklarında Görülen Ateş Tipleri Dolaşım Sistemi Belirtileri Solunum Sistemi Belirtileri Sindirim

Detaylı

Çocukluk Çağı Aşılamaları. Doç. Dr. Güldane Koturoğlu

Çocukluk Çağı Aşılamaları. Doç. Dr. Güldane Koturoğlu Çocukluk Çağı Aşılamaları Doç. Dr. Güldane Koturoğlu Rutin Aşı Takvimi-2012 ÖNERİLEN RUTİN AŞI PROGRAMI-2012 Ulusal aşı programı DOĞUM 1. AYIN SONU 2. AYIN SONU 4. AYIN SONU 6. AYIN SONU HEPATİT B 1. Doz

Detaylı

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA Çevresel Sinir Sistemi (ÇSS), Merkezi Sinir Sistemine (MSS) bilgi ileten ve bilgi alan sinir sistemi bölümüdür. Merkezi Sinir Sistemi nden çıkarak tüm vücuda dağılan sinirleri

Detaylı

f D r. f akup İMREN Halk Sağlığı Müdürü

f D r. f akup İMREN Halk Sağlığı Müdürü T.C. VAN V A LİLİĞ İ Van Halk Sağlığı M üdürlüğü Sayı : 37.811.563-934/ 30/11/2015 Konu : Teklife Davet Kurumumuzun ihtiyacı olan (2) kalem AFİŞ VE BROŞÜR ALIMI işi için aşağıda yazılı ihtiyaç kalemleri,4734

Detaylı

Uzm. Dr. Salih Kenan ŞAHİN

Uzm. Dr. Salih Kenan ŞAHİN Soğuk ve Algınlığı Grip Uzm. Dr. Salih Kenan ŞAHİN 1 Soğuk algınlığı ve Grip Kış mevsimi gelince akla soğuk algınlığı ve grip salgınları gelir. Soğuk algınlığı ve grip ayrı rahatsızlıklardır. Solunum yollarının

Detaylı

TÜBERKÜLOZ. Verem; TB; TBC; Tüberküloz nasıl yayılır? Tüberküloz şikayetleri nelerdir?

TÜBERKÜLOZ. Verem; TB; TBC; Tüberküloz nasıl yayılır? Tüberküloz şikayetleri nelerdir? TÜBERKÜLOZ Verem; TB; TBC; Hava yoluyla yayılan bulaşıcı akciğer hastalığıdır. Akciğer dışında kemik, lenf bezleri, böbrek, beyin zarları gibi diğer organları da tutabilir. Tüberküloz bakterisi Mycobacterium

Detaylı

09/11/2015 BEYAZ KAN HÜCRELERİ. Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir.

09/11/2015 BEYAZ KAN HÜCRELERİ. Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir. BEYAZ KAN HÜCRELERİ Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir. 1 Görevleri nelerdir? Bu hücreler vücudu bulaşıcı hastalıklara ve yabancı maddelere karşı korur.

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 29 Nisan 2015 17. Hafta (20-26 Nisan 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 17. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

GEBELİK VE LOHUSALIK

GEBELİK VE LOHUSALIK GEBELİK VE LOHUSALIK ANA SAĞLIĞI Sağlık hizmetleri açısından doğurganlık çağındaki (15-49 yaş arası) tüm kadınlara ana denir. 15-49 yaş doğurganlık çağındaki kadınlar nüfusumuzun % 27 sini oluşturmaktadır.

Detaylı

Gebeliğiniz süresince Doğum Öncesi Bakım Hizmetleri;

Gebeliğiniz süresince Doğum Öncesi Bakım Hizmetleri; Gebeliğiniz süresince Doğum Öncesi Bakım Hizmetleri; Aile Sağlığı Merkezlerinde Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Merkezlerinde Toplum Sağlığı Merkezlerinde ÜCRETSİZ verilmektedir. Temizlik, genel vücut

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 20 Mayıs 2015 20. Hafta (11-17 Mayıs 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 20. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi (16.12.2001) İçindekiler... 1 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Oluşur?... 1 Gıdalara Nasıl Bulaşma Olur?... 2 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Önlenir?... 3 Bazı Yaygın Gıda Zehirleyen Bakteriler... 3 Salmonella... 3 Bacillus...

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 8 Nisan 2015 14. Hafta (30 Mart 5 Nisan 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 14. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

İZOLASYON ÖNLEMLERİ TALİMATI

İZOLASYON ÖNLEMLERİ TALİMATI İZOLASYON ÖNLEMLERİ TALİMATI SDÜDHF/TBH/TLM/62/YT-13.01.2015/REVNO-00 1. AMAÇ 1.1. Tanımlanmış veya şüphe edilen bulaşıcı hastalığı olan veya epidemiyolojik olarak önemli bir patojenle enfekte veya kolonize

Detaylı

KORUMA. Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD.

KORUMA. Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. SALGINDA KONTROL VE KORUMA Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. Salgın inceleme basamakları 1. Saha çalışması için hazırlık yapılması 2. Bir salgının varlığının ğ gösterilmesi

Detaylı

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Sağlık kuruluşları hizmet, eğitim, araştırma faaliyetlerinin yürütüldüğü kompleks yapılardır. Bu nedenle, sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları

Detaylı

Soğuk algınlığı ve Grip. Dr. Hayati DEMİRASLAN ENFEKSİYON HASTALİKLARI ve KLİNİK MİKROBİYOLOJİ

Soğuk algınlığı ve Grip. Dr. Hayati DEMİRASLAN ENFEKSİYON HASTALİKLARI ve KLİNİK MİKROBİYOLOJİ Soğuk algınlığı ve Grip Dr. Hayati DEMİRASLAN ENFEKSİYON HASTALİKLARI ve KLİNİK MİKROBİYOLOJİ Anlatım planı 1. Giriş 2. Etken 3. Neden önemli 4. Bulaş 5. Klinik 6. Komplikasyonlar 7.Tanı 8. Tedavi 9. Korunma

Detaylı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME. Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME. Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı LÜTFEN AŞAĞIDAKİ SORULARI CEVAPLAYINIZ: ( Lütfen uygun olan seçeneği

Detaylı

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM 9.11.2015 ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM Konular Doğum öncesi gelişim aşamaları Zigot Doğum öncesi çevresel etkiler Teratojenler Doğum Öncesi G elişim Anneyle ilgili diğer faktörler Öğr. Gör. C an ÜNVERDİ Zigot

Detaylı

Bacillus anthracis. Hayvanlarda şarbon etkenidir. Bacillus anthracis. Gram boyama. Bacillus anthracis. Bacillus anthracis

Bacillus anthracis. Hayvanlarda şarbon etkenidir. Bacillus anthracis. Gram boyama. Bacillus anthracis. Bacillus anthracis Bacillus anthracis Gram pozitif, obligat aerop sporlu, çomak şeklinde bakterilerdir. 1µm eninde, 2-4 µm uzunluğunda, konkav sonlanan, kirpiksiz bakterilerdir. Bacillus anthracis in doğal yaşam ortamı topraktır.

Detaylı

Yaralanmalar. Bölüm 5

Yaralanmalar. Bölüm 5 Yaralanmalar Bölüm 5 Kapsam: Yara nedir? Kaç çeşit yara vardır? Yaraların ortak belirtileri nelerdir? Yaralanmalarda ilkyardım nasıl olmalıdır? Ciddi yaralanmalar nelerdir? Ciddi yaralanmalarda ilkyardım

Detaylı

Bruselloz. Muhammet TEKİN. Bulaşıcı Hastalıklar Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü

Bruselloz. Muhammet TEKİN. Bulaşıcı Hastalıklar Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü Bruselloz Muhammet TEKİN Bulaşıcı Hastalıklar Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü Bruselloz Esas olarak hayvanların hastalığı olan bulaşıcı bakteriyel bir enfeksiyon hastalığı Hayvanlardan insanlara mikroplu

Detaylı

KANSER TANIMA VE KORUNMA

KANSER TANIMA VE KORUNMA KANSER TANIMA VE KORUNMA Uzm. Dr Dilek Leyla MAMÇU Sunum İçeriği Genel Bilgiler Dünyada ve Ülkemizdeki son durum Kanser nasıl oluşuyor Risk faktörleri neler Tedavi seçenekleri Önleme mümkün mü Sorular/

Detaylı

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ GÜLDER GÜMÜŞKAYA HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ONKOLOJİ HASTANESİ TROMBOSİT NEDİR? 1 Kemik iliğinde yapılan kan hücrelerinden biridir. Pıhtılaşma hücreleri olarak bilinir. 1mm 3 kanda

Detaylı

Baş ağrısı, başta ve bâzen de boyun veya sırtın üst kısmında gerçekleşen ağrılara verilen ortak isimdir. Yaygın ağrı şikâyetlerinden biridir ve hemen

Baş ağrısı, başta ve bâzen de boyun veya sırtın üst kısmında gerçekleşen ağrılara verilen ortak isimdir. Yaygın ağrı şikâyetlerinden biridir ve hemen Baş ağrısı, başta ve bâzen de boyun veya sırtın üst kısmında gerçekleşen ağrılara verilen ortak isimdir. Yaygın ağrı şikâyetlerinden biridir ve hemen hemen tüm insanlar değişik nedenlerle baş ağrısından

Detaylı

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA)

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) 1 Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Nedir? Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), çoğunlukla keneler aracılığıyla hayvanlardan insanlara bulaştırılan mikrobik bir hastalıktır.

Detaylı

Hepatit Hastalığı Gebelikten Etkilenir mi?

Hepatit Hastalığı Gebelikten Etkilenir mi? GEBELİKTE HEPATİT Gebelik ve hepatit Gebelik ve hepatit iki ayrı durumu anlatır. Birincisi gebelik sırasında ortaya çıkan akut hepatit tablosu, ikincisi ise kronik hepatit hastasının gebe kalmasıdır. Her

Detaylı

İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1

İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1 İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1 1) Aşağıdaki durumlardan hangisinde turnike uygulanır? a) Çok sayıda yararı varsa ilkyardımcı tek ise b) Yaralının güç koşullarda bir yere taşınması gerekiyorsa

Detaylı

EBOLA VİRÜS HASTALIĞI

EBOLA VİRÜS HASTALIĞI EBOLA VİRÜS HASTALIĞI 1 EBOLA VİRÜS HASTALIĞI (EVH) Ebola virüs hastalığı, viral hemorajik ateşlerden biridir. Akut, sistemik, zoonotik bir hastalıktır. Fatalite hızı yüksektir. İnsanlarda ve maymun, şempanze,

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri...

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser Nedir? Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser, günümüzün en önemli sağlık sorunlarından birisi. Sık görülmesi ve öldürücülüğünün yüksek olması nedeniyle de bir halk

Detaylı

Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu

Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu AIDS EĞİTİMİ Acquired Immune Deficiency Syndrome Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu AIDS Tüm Dünyayı Tehdit Ediyor. Tanzanya da AIDS yetimleri AIDS Nedir? AIDS, bulaşıcı ve ölümcül bir hastalıktır.

Detaylı

DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER

DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER Hastanelerde Hastaneler enfeksiyon etkenleri bakımından zengin ortamlar Sağlık personeli kan yolu ile bulaşan hastalıklar açısından yüksek

Detaylı

Hasta kişi ile cinsel temas, Gebelerde anneden bebeğe geçiş ( konjenital Sifilis ), Kan teması ile bulaşır.

Hasta kişi ile cinsel temas, Gebelerde anneden bebeğe geçiş ( konjenital Sifilis ), Kan teması ile bulaşır. SİFİLİS Frengi; Lues; Sifilis cinsel yolla bulaşan bulaşıcı mikrobik enfeksiyon hastalığıdır. Tedavi edilmez ise beyin, sinir, göz ve iç organlarda ciddi hasarlar yaparak ölüme neden olur. Sifilis Treponema

Detaylı

domuz gribi nerelerde görülür

domuz gribi nerelerde görülür domuz gribi nerelerde görülür Article Number: 246 Rating: Unrated Last Updated: Sun, Jan 17, 2010 at 3:27 PM Genel olarak grip hastalığı etkeni bir virüstür. Yüksek ateş, baş ağrısı, boğaz ağrısı, öksürük,

Detaylı

SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARI. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire

SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARI. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARI Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire ÜST SOLUNUM YOLU Farenjit :Farenks mukozasının iltihabi bir hastalığıdır. Akut ve kronik olarak seyreder. Larenjit :Üst solunum yolunun bir parçası

Detaylı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME Boostrix Enjeksiyon için süspansiyon içeren kullanıma hazır enjektör (Difteri, tetanoz ve boğmaca (asellüler komponentleri) aşısı (adsorbe edilmiş, antijen miktarı azaltılmış)

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

Bilinen, 5000 den fazla fonksiyonu var

Bilinen, 5000 den fazla fonksiyonu var Bilinen, 5000 den fazla fonksiyonu var KARACİĞER NEDEN ÖNEMLİ 1.Karaciğer olmadan insan yaşayamaz! 2.Vücudumuzun laboratuardır. 500 civarında görevi var! 3.Hasarlanmışsa kendini yenileyebilir! 4.Vücudun

Detaylı

AŞI RIZA BEYANI. Söz konusu aşı hakkında daha fazla sorunuz varsa lütfen aşı yapan doktorla görüşme imkanınızı kullanınız.

AŞI RIZA BEYANI. Söz konusu aşı hakkında daha fazla sorunuz varsa lütfen aşı yapan doktorla görüşme imkanınızı kullanınız. AŞI RIZA BEYANI Boostrix Polio Enjeksiyon için Kullanıma Hazır Enjektör içinde Süspansiyon (Difteri, tetanos, aselüler boğmaca ve poliomiyelit (inaktif) aşısı (adsorbe, indirgenmiş antijen içerik) LÜTFEN

Detaylı

BULAŞICI SARILIKLAR VİRAL HEPATİTLER PROF. DR. MURAT KIYICI ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GASTROENTEROLOJİ BİLİM DALI

BULAŞICI SARILIKLAR VİRAL HEPATİTLER PROF. DR. MURAT KIYICI ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GASTROENTEROLOJİ BİLİM DALI BULAŞICI SARILIKLAR VİRAL HEPATİTLER PROF. DR. MURAT KIYICI ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GASTROENTEROLOJİ BİLİM DALI Karaciğer nedir? Karaciğer vücudun en büyük ve en önemli organlarından biridir.

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 6 Mayıs 2015 18. Hafta (27 Nisan 3 Mayıs 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 18. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

KIRIM-KONGO KANAMALI ATEŞİ

KIRIM-KONGO KANAMALI ATEŞİ KIRIM-KONGO KANAMALI ATEŞİ Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi nedir? Kırım-Kongo Kanamalı Ateş (KKKA), keneler tarafından taşınan Nairovirüs isimli bir mikrobiyal etkenin neden olduğu ateş, cilt içi ve diğer alanlarda

Detaylı

Kan Yoluyla Bulaşan Enfeksiyonlardan Korunma Ve Riskli Yaralanmaların İzlenmesi EKK KAYA SÜER

Kan Yoluyla Bulaşan Enfeksiyonlardan Korunma Ve Riskli Yaralanmaların İzlenmesi EKK KAYA SÜER Kan Yoluyla Bulaşan Enfeksiyonlardan Korunma Ve Riskli Yaralanmaların İzlenmesi EKK KAYA SÜER Sağlık Çalışanlarında İnfeksiyon Riski: Kan yoluyla bulaşan hastalıklar Hepatit B, Hepatit C, HIV, Hepatit

Detaylı

Çocuğunuzun ilk doğduğu günden itibaren gençlik çağlarına gelinceye kadar çeşitli kontroller ve sağlıklı çocuk izlemleri yapılması gerekiyor.

Çocuğunuzun ilk doğduğu günden itibaren gençlik çağlarına gelinceye kadar çeşitli kontroller ve sağlıklı çocuk izlemleri yapılması gerekiyor. Çocuğunuzun ilk doğduğu günden itibaren gençlik çağlarına gelinceye kadar çeşitli kontroller ve sağlıklı çocuk izlemleri yapılması gerekiyor. Sağlıklı çocuk izlemi: Çocuğun yaşına uygun ruhsal, fiziksel

Detaylı

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065 Gençlerde Bel Ağrısına Dikkat! Bel ağrısı tüm dünyada oldukça yaygın bir problem olup zaman içinde daha sık görülmektedir. Erişkin toplumun en az %10'unda çeşitli nedenlerle gelişen kronik bel ağrıları

Detaylı

AŞILANMA VE ÇOCUK SAĞLIĞI 11

AŞILANMA VE ÇOCUK SAĞLIĞI 11 AŞILANMA VE ÇOCUK SAĞLIĞI 11 Sabahat Tezcan ve Elif Kurtuluş Yiğit Bu bölümde 12-23 aylık çocukların aşılanması, beş yaş altı çocuklarda akut solunum yolu enfeksiyonunun varlığı ve evlenmiş kadınların

Detaylı

KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI. Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü

KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI. Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü KALP KRıZINDE ILK MÜDAHALE Kalp krizi tıbbi bir acil durumdur. Erken tanı ve hızlı tedavi oldukça hayati

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE

KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE KUDUZ HASTALIĞI; İnsan ve tüm sıcak kanlı hayvanlarda Merkezi sinir sistemini etkileyerek ölüme neden olan, önlenebilir bulaşıcı

Detaylı

Sonradan Kazandırılan Bağışıklık

Sonradan Kazandırılan Bağışıklık Sonradan Kazandırılan Bağışıklık 1 Çocukların Ölüm Nedenleri Arasında Aşı İle Önlenebilir Hastalıklar İlk Sırada Bulunur Boğmaca 11% Tetanoz 8% Diğerleri 1% Pnömokok 28% Hib 15% Rotavirus 16% Kızamık 21%

Detaylı

Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım

Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım Yara Nedir? Bir travma sonucu deri ya da mukoza bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI T Ü R K İY E HALK SAĞLIĞI KURUM U Van Halk Sağlığı Müdürlüğü

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI T Ü R K İY E HALK SAĞLIĞI KURUM U Van Halk Sağlığı Müdürlüğü T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI T Ü R K İY E HALK SAĞLIĞI KURUM U Van Halk Sağlığı Müdürlüğü Sayı : 37.81 1.563-934/ 28/04/2014 Konu : Teklife Davet Tel : Faks : Kurumumuzun ihtiyacı olan (2) kalem Dünya Astım Günü

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. TIENAM 500 mg I.V. enjektabl flakon Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde(ler): Her bir flakon steril olarak 500 mg imipenem (imipenem monohidrat olarak) ve 500 mg silastatin (silastatin

Detaylı

TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI

TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI Akut tonsillofarenjit veya çocukluk çağında daha sık karşılaşılan klinik tablosu ile tonsillit, farinks ve tonsil dokusunun inflamasyonudur ve doktora başvuruların

Detaylı