SİVİL TOPLUM KURULUŞLARININ MİSYONLARINI GERÇEKLEŞTİRMEDE İNSAN KAYNAKLARININ ROLÜNÜN GÖNÜLLÜ YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SİVİL TOPLUM KURULUŞLARININ MİSYONLARINI GERÇEKLEŞTİRMEDE İNSAN KAYNAKLARININ ROLÜNÜN GÖNÜLLÜ YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ"

Transkript

1 T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI SİVİL TOPLUM KURULUŞLARININ MİSYONLARINI GERÇEKLEŞTİRMEDE İNSAN KAYNAKLARININ ROLÜNÜN GÖNÜLLÜ YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ Doktora Tezi Nezih Metin ÖZMUTAF Tez Danışmanı Prof. Dr. Ali AKDEMİR ISPARTA, 2007

2 ii

3 iii ÖZET SİVİL TOPLUM KURULUŞLARININ MİSYONLARINI GERÇEKLEŞTİRMEDE İNSAN KAYNAKLARININ ROLÜNÜN GÖNÜLLÜ YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ Nezih Metin ÖZMUTAF Süleyman Demirel Üniversitesi, İşletme Yönetimi Doktora Tezi, 453 sayfa, Danışman: Prof. Dr. Ali AKDEMİR 2007 Bu tezin amacı, STK larda gönüllü yönetimi yaklaşımları bağlamında insan kaynaklarının rolünün, STK ların misyonlarını gerçekleştirmedeki etkilerini araştırmaktır. Çalışmanın temel çıkış noktası, STK ların misyonlarını insan kaynakları yönetimi çerçevesinde gönüllü yönetimi yaklaşımlarına bakış açılarını ve bu çerçevede gerçekleştirip gerçekleştirmediklerini ortaya koymaktır. Çalışmanın kuramsal çerçevesinde; İlk olarak Dünya ve Türkiye de sivil toplum ve STK ların kavramsal boyutu ve tarihsel gelişimi; ikinci olarak STK larda yönetim ve organizasyon boyutu; üçüncü olarak STK larda gönüllülük ve gönüllülük yönetimi; son olarak da STK misyonları sınıflandırılarak incelenmiştir. Çalışmanın uygulamaya yönelik çerçevesinde ise; kuramsal boyuta uygun bir çerçevede bir anket formu hazırlanmış ve İzmir ilindeki STK larda uygulanmıştır. 365 bireye uygulanan anket verilerine yönelik olarak SPSS yazılımı kullanılarak istatistiksel analizler yapılmıştır. Bu bağlamda, temel olarak tanımlayıcı istatistikler, faktör analizi, tek yönlü varyans analizi, Kruskal Wallis H Testi, Student T Testi, Mann-Whithey U Test leri kullanılmıştır. Faktör analizi sonucu 32 soruluk ölçek, yedi temel faktörden oluşan 28 soruluk bir ölçeğe dönüşmüştür. Ortaya çıkan yedi faktör ve içerdikleri ölçek soruları bağımlı değişken; anketi cevaplayan bireylerin yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu; yer aldıkları STK nın türü, misyonu, kuruluş yılı, üye sayısı ve görev alanı soruları bağımsız değişken kabul edilmiştir. İstatistiksel analizler bu çerçevede gerçekleştirilmiştir. İstatistiksel analiz sonuçlarına göre ankete katılan STK ların insan kaynakları çerçevesinde gönüllü yönetimi yaklaşımlarına bakış açılarının büyük oranda teorik alt yapıyı desteklediği belirlenmiştir. Ancak katılımcılar kapsamında, STK larda insan kaynakları çerçevesinde gönüllü yönetimi yaklaşımlarının şu an için uygulamada istenen düzeyde olmamakla birlikte gelecekte daha iyi bir boyutta olacağı gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Sivil Toplum, STK, İnsan Kaynakları Yönetimi, Gönüllü Yönetimi

4 iv ABSTRACT THE STUDY OF THE ROLE OF HUMAN SOURCES IN CARRYING OUT THE MISSIONS OF NON-GOVERNMENTAL ORGANIZATIONS IN TERMS OF THE VOLUTARY MANAGEMENT APPROACHES Nezih Metin ÖZMUTAF Unıversıty of Süleyman Demirel, Department of Business Management Ph.D, 453 Pages, 2007 Supervising Professor: Prof. Dr. Ali AKDEMİR The purpose of this thesis is to study the effects of the role of human sources in carrying out the missions of NGOs in terms of the voluntary management aproaches.the basic starting point of the study is to clarify the missions of NGOs and the views related to the volutary management aproaches within the human sorces management. In the theoretical point of the study, firstly, the conceptual point and historical development of NGOs and civil society in the world and in Turkey; secondly the level of management and organization in NGOs; thirdly the voluntary and management of voluntary, and lastly by classifying, the missions of NGOs was studied. In terms of the study aming at application, on the other hand, a questionnaire form was prepared in accordance with theoretical point and applied in NGOs of Izmir. According to the data of questionnaire applied on 365 individuals, statistical analysis were made by using SPSS software. At this point, basically defining statisticals, Factor Analysis, Oneway Analysis of Variance, Test of Kruskal Wallis H, Test of Student T, and Test of Mann-Whitney U were used. As a result of the factor analysis, the scale with 32 questions turned into a scale with 28 questions formed of 7 basic factors. The 7 factors which were found out and the scale questions that they contain were accepted as factor variable and the age, sex, marıtal and educational status of the attendants in the questionaire, and the questions about their type of NGOs, its mission, foundation date, number of members, mission area were considered as factor independent. The statistical analysis were made in this frame. According to the results of the statistical analysis, it was determined that the views of NGOs in the questionaire regarding the voluntary management approaches supported the theorical infrastructure on a large scale. However, on the part of the attendants it was observed that the voluntary management approaches in NGOs in the frame of human sources are not at the desired level in practice now, but it will be at a better level in the future. Keywords: Civil Society, NGO, Management of Human Sources, Voluntary Management

5 v İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER.. KISALTMALAR DİZİNİ. ŞEKİLLER DİZİNİ... ÇİZELGELER DİZİNİ.. Sayfa v vii viii xv GİRİŞ 1.1.Çalışmanın Konusu Çalışmanın Amacı Çalışmanın Önemi Sınırlılıklar Çalışmanın İçeriği... 3 BİRİNCİ BÖLÜM KAVRAMSAL TEMELLER 2.1.Sivil Toplumun Kimliksel ve Kavramsal Temelleri Sivil Toplum Kavramının Kimliksel Gelişimi Klasik Boyutta Yaklaşım Modern Boyutta Yaklaşım Güncel ve Postmodern Boyutta Yaklaşım ve Sivil Toplum Kuruluşları Türkiye de Sivil Toplum Selçuklu ve Osmanlı Dönemi Cumhuriyet Dönemi Tek Parti Dönemi ( ) Çok Partili Dönem ( ) Sonrası Dönem Ekonomi ve Siyasal Kültür Bağlamında Yaklaşım STK lar Bağlamında Yaklaşım Sivil Toplum İle İlişkili Güncel Kavramlar Kamusal Alan ve Sivil İnisiyatif Demokrasi ve Örgütlenme Küreselleşme, Yerelleşme ve İletişim Teknolojileri. 45

6 vi 2.2.Sivil Toplum Kuruluşları STK Kavramı: Tanımı, Nitelikleri ve Sağladığı Faydalar STK ların Gelişimi STK ların İsimsel Orijini STK ların Kuruluş Şekilleri: Hukuksal Yapı ve Örgütlenme Gönüllülük Temelinde Yapılanmalar Dernekler Vakıflar Diğer Gönüllü Gruplar Kamu Kurumu Temelinde Yapılanmalar Sendikalar ve Konfederasyonlar Odalar ve Borsa Diğerleri STK ların Paydaşları ve Etkileşimleri STK lar ve Devlet ve Devletle Etkileşimlerine Göre Kategorize Edilmeleri STK lar ve Özel Sektör Uluslararası Örgütler Diğer STK lar 77 İKİNCİ BÖLÜM STK LARIN YÖNETİM ve ORGANİZASYONU 3.1.STK larda Yönetim Misyon Vizyon Örgüt Kültürü Genel Olarak Örgüt Yapısı Değerler Politika ve Stratejiler STK lar ve Güncel Yönetim Yaklaşımları STK lar ve Stratejik Yönetim STK lar ve Toplam Kalite Yönetimi (TKY) STK lar ve Kıyaslama. 107

7 vii 3.3. STK lar ve İletişim İletişim Kavramı STK larda İletişimin Önemi STK larda İletişimin Boyutları İçsel İletişim Dışsal İletişim STK larda İletişim Teknolojilerinin Kullanımı STK lar ve Klasik İletişim Araçları STK lar ve Bilgi Teknolojilerinin İletişimsel Kullanımı STK larda İletişimi Olumsuz Etkileyebilecek Faktörler Bireysel Faktörler Fiziksel Faktörler Sembole Yönelik Faktörler Zaman Faktörü STK larda Finansal Alt Yapı Unsurları Üye Ödenekleri ve Materyal Yardımı Bağışlar ve Proje Desteği Yayınlar Eğitim Faaliyetleri ve Sosyal Faaliyetler STK larda Hizmet Sunum Süreci Proje Planlaması ve Hedef Kitle Projenin Uygulanması ve Değerlendirme STK larda Rasyonel Dönüşüm Süreci Kurumsallaşmadaki Yetersizlikler Profesyonelleşmedeki Yetersizlikler Finansal Yetersizlikler 150 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM STK LARDA GÖNÜLLÜLÜK VE GÖNÜLLÜ YÖNETİMİ 4.1.Gönüllük Kavramı Gönüllülüğün Boyutları ve Gönüllü Olmaya İten Faktörler Bireysel Gönüllülük Kurumsal Gönüllülük STK larda Gönüllüğün Önemi Gönüllü Yönetimi Süreci 158

8 viii Planlama Misyon ve Vizyon Tanımı Örgütsel Değerlendirme Gönüllü Programı Geliştirme Gönüllü Pozisyonlarını Yazılı Olarak Tanımlama Gönüllü Kazanma STK nın İmajı Gönüllü Kazanma Stratejileri Mesaj Yaratma Gönüllü Bulma Kanalları Gönüllüleri Tarama Gönüllülerle İletişim Kurma Eğitim Oryantasyon Rutin Eğitim Yöneltme / Yönetme Supervisor Liderlik ve Motivasyon Sağlıklı İletişim Katılımcılık ve Yetkilendirme Ekip Çalışması Stres Yönetimi Sürekli Eğitim ve Gelişme Gönüllüleri Tanıma Değerlendirme Değerlendirmeyi Planlama Veri Toplama ve Analiz Raporlama. 199

9 ix DÖRDÜNCÜ BÖLÜM STK LARIN MİSYONLARI 5.1. STK lar ve Misyon STK ların Genel Misyonları Dönüşüm Misyonu Demokrasi ve Katılımcılığı Geliştirme Misyonu Sürgürülebilir Kalkınma Misyonu Etik Faktörlere Saygılı Olma Misyonu Paydaş Olma Misyonu Yasal Çerçevede Faaliyet Gösterme Misyonu STK ların Faaliyet Alanına Yönelik Misyonları İnsan Haklarının Geliştirilmesine Yönelik Misyonlar Eğitim ve Öğretime Yönelik Misyonlar Sağlık Alanı Misyonları Mesleki Misyonlar Yardım Misyonları Kültür ve Sanat Misyonları Spor Alanına Yönelik Misyonlar Çevreye Yönelik Misyonlar Tarım ve Hayvancılığa Yönelik Misyonlar Bilgi Teknolojilerine Yönelik Misyonlar STK ları Güçlendirme, Rehberlik ve Danışmanlık Misyonları Diğer Misyonlar STK larda Gönüllü Misyonları Bilgi Aktarımı Misyonu Deneyim Aktarımı Misyonu Yeteneklerin Kullanımı Misyonu Fiziksel Aktivite Kullanımı Misyonu Finansal Destek Misyonu BEŞİNCİ BÖLÜM ARAŞTIRMA YÖNTEMİ-TEKNİKLERİ VE VERİ KAYNAKLARI 6.1.Araştırma Yöntemi-Teknikleri Veri Kaynakları

10 x ALTINCI BÖLÜM ARAŞTIRMA BULGULARI VE DEĞERLENDİRME 7.1.Araştırma Bulguları Bireysel ve Kurumsal Sorulara Yönelik Bulgular Ölçeğe Yönelik Bulgular Ölçekte Yer Alan Sorulara Yönelik Bulgular Ölçeğe Yönelik Faktör Analizi Bulguları Faktörler Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Yöneltme / Yönetme Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Planlama Faktörü Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Değerlendirme Faktörü Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Misyon ve Gönüllülük Faktörü Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Gönüllü Kazanma I Faktörü Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Gönüllü Kazanma II Faktörü Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktörü Kapsamında Bireysel Boyuta Yönelik Bulgular Faktörler Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Yöneltme / Yönetme Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Planlama Faktörü Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Değerlendirme Faktörü Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Misyon ve Gönüllülük Faktörü Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Gönüllü Kazanma I Faktörü Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Gönüllü Kazanma II Faktörü Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular

11 xi Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktörü Kapsamında Kurumsal Boyuta Yönelik Bulgular Faktörler Kapsamında Yönetim Alanı ve Diğer Alana Yönelik Bulgular. 7.2.Araştırma Bulgularının Değerlendirilmesi Bireysel ve Kurumsal Yapıya Yönelik Tanımlayıcı Bilgilerin Değerlendirilmesi Ölçeğin ve Ölçeğe Verilen Yanıtların Değerlendirilmesi Faktör Analizi Sonucu Oluşan Yapının Değerlendirilmesi Faktörler ve Bireysel Boyuta Yönelik Değerlendirme Faktörler ve Kurumsal Boyuta Yönelik Değerlendirme Faktörler Kapsamında Yönetim Görev Alanı ile Diğer Görev Alanına Yönelik Değerlendirme YEDİNCİ BÖLÜM SONUÇ VE ÖNERİLER SONUÇ VE ÖNERİLER. KAYNAKÇA EK1 ÖZGEÇMİŞ

12 xii KISALTMALAR DİZİNİ AB ANOVA ATO BM Bşk. Bşk. Y. De. Diğ. KMO Koo. Mes. O. Sek. Sen. STGP STK S.y. Sor. T.S.O. TOBB Ty. Va. Avrupa Birliği Multivariate Analysis Of Variance Ankara Ticaret Odası Birleşmiş Milletler Başkan Başkan Yardımcısı Dernek Diğer Kaiser Meyer Olkin Kooperatif Meslek Odası Sekreter Sendika Sivil Toplum Geliştirme Programı Sivil Toplum Kuruluşları Sayfa Yok Sorumlusu Ticaret ve Sanayi Odası Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Tarih Yok Vakıf

13 xiii ŞEKİLLER Sayfa No Şekil 1.1. Basit Bir Sivil Toplum Modeli.. 70 Şekil 1.2. Küçük Devletli Toplum. 71 Şekil 1.3. Devletin Devleti. 71 Şekil 2.1. Stratejik Planlama Süreci 97 Şekil 2.2. Stratejik Planlamada Yaklaşımında Temel Safhalar.. 98 Şekil 2.3. STK lar İçin Ayrıntılı Stratejik Planlama.. 99 Şekil 2.4. STK larda Deming Döngüsü Bağlamında Kıyaslanama Süreci 108 Şekil 2.5. Basit İki Yönlü İletişim Süreci Şekil 3.1. Gönüllü Yönetimi (Çemberi) Süreci Şekil 3.2. Gönüllü Yönetimi Süreci 159 Şekil 3.3. Bir Organizasyonda Sosyalizasyon Süreci. 178 Şekil 3.4. Organizasyonlarda Bireysel Motivasyonu Etkileyen Faktörler. 182 Şekil 3.5. Performans ve Kabiliyet, Motivasyon, Çevresel Koşullar Arasındaki İlişki 183 Şekil 3.6. Bir Bilgi Süreçleme Ağında Bir Sinir Merkezi Olarak Yönetici 185 Şekil 4.1. Sürdürülebilir Kalkınma Prizması. 206 Şekil 4.2. Gelecek Nesillerin Yaşam Kalitesini Geliştirme Şekil 5.1. Araştırmanın Kavramsal Modeli 245 Şekil 6.1. Yaş Grupları Grafiği Şekil 6.2. Cinsiyet Dağılımı 253 Şekil 6.3. Cinsiyete Göre Yaş Grupları Şekil 6.4. Medeni Durum Dağılımı 254 Şekil 6.5. Eğitim Durumu Şekil 6.6. Ankete Katılan Bireylerin STK Türüne Göre Dağılımı 257

14 xiv Şekil 6.7. STK Türü ve Cinsiyet Dağılımı Şekil 6.8. Ankete Katılan Bireylerin STK ların Temel (Faaliyet Misyonu) Misyon Alanlarına Göre Dağılımı Şekil 6.9. Temel Misyon Alanları ve Cinsiyet 260 Şekil Şekil Ankete Katılan Bireylerin STK ların Kuruluş Yıllarına Göre Dağılımı Ankete Katılan Bireylerin Yer Aldıkları STK lardaki Üye Sayılarına Göre Dağılımı Şekil Görev Alanı Dağılımı. 263 Şekil Görev Alanının Cinsiyete Göre Dağılımı Şekil STK Türü ve Görev Alanı Şekil Misyona Göre Görev Alanları Şekil STK nın Kuruluş Yıllları ve Görev Alanları Şekil STK ların Üye Sayıları ve Görev Alanları. 268 Şekil Ölçekte Yer Alan Soruların Aritmetik Ortalamalarına Yönelik Çizelge Şekil Öz Değerlerin Nisbi Değerleri 283 Şekil Faktör Analizi Öncesi ve Sonrası Boyutlar 378 Şekil Faktör Analizi Sonucu Oluşan Faktörler ve Alt Soru Grupları I 379 Şekil Faktör Analizi Sonucu Oluşan Faktörler ve Alt Soru Grupları II Şekil Faktörler ve Bireysel Boyutlar Şekil Faktörler ve Kurumsal Boyutlar 390 Şekil Faktörler ve Yönetim Alanı ile Diğer Alan 401 Şekil Gönüllü Gayretini Etkileyen Faktörler Arasındaki İlişki

15 xv ÇİZELGELER DİZİNİ Çizelge Atatürk Devrimleri. 26 Çizelge 2.2. Sivil Toplum Aktörlerinin Tipleri.. 53 Çizelge 2.1. STK larda Örgütsel Yapı Unsurları 89 Çizelge 3.1. Gönüllü Pozisyonlarını Tanımlamaya Yönelik Çalışma Sayfası Çizelge 3.2. Farklı Koşullarda Liderlik Performansı. 180 Çizelge 5.1. Ölçekte Yer Alan Planlama ve Gönüllü Kazanmaya Yönelik Sorular Çizelge 5.2. Ölçekte Yer Alan Eğitim, Yöneltme / Yönetme ve Değerlendirmeye Yönelik Sorular. Çizelge 6.1. Yaş Grupları 251 Çizelge 6.2. Cinsiyet Dağılımı 252 Çizelge 6.3. Cinsiyete Göre Yaş Grupları Çizelge 6.4. Medeni Durum Dağılımı 254 Çizelge 6.5. Yaş Değişkeni Kapsamında Medeni Durum, Görev Alanı ve Cinsiyet.. Çizelge 6.6. Eğitim Durumu Çizelge 6.7. Yaş Kapsamında Medeni Durum, Görev Alanı, Cinsiyet ve Eğitim Durumu.. Çizelge 6.8. Ankete Katılan Bireylerin STK Türüne Göre Dağılımı. Çizelge 6.9. STK Türü ve Cinsiyet Dağılımı. 257 Çizelge Ankete Katılan Bireylerin STK ların Temel (Faaliyet Misyonu) Misyon Alanlarına Göre Dağılımı. Çizelge Temel Misyon Alanı ve Cinsiyet Dağılımı 259 Çizelge Çizelge Ankete Katılan Bireylerin STK ların Kuruluş Yıllarına Göre Dağılımı. Ankete Katılan Bireylerin Yer Aldıkları STK lardaki Üye Sayılarına Göre Dağılımı. Çizelge Ankete Katılan Bireylerin Görev Alanı Dağılımı Çizelge Görev Alanının Cinsiyete Göre Dağılımı Çizelge STK Türüne Göre Görev Alanı Dağılımı Çizelge STK Misyonuna Göre Görev Alanı Dağılımları 265 Çizelge STK Kuruluş Yılına Göre Görev Alanı Dağılımı Çizelge STK ların Üye Sayısı ve Görev Alanı Dağılımı 267 Çizelge Ölçekte Yer Alan Sorulara Yönelik Tanımlayıcı İstatistikler 269 Sayfa No

16 xvi Çizelge Ölçekte Yer Alan Sorulara Yönelik Tanımlayıcı İstatistikler Çizelge Likert Ölçeği Bağlamında n Sayıları ve Yüzdeler (I) Çizelge Likert Ölçeği Bağlamında n Sayıları ve Yüzdeler (II). 273 Çizelge Likert Ölçeği Bağlamında n Sayıları ve Yüzdeler (III) 274 Çizelge Ölçekte Yer Alan Soruların İstatistiksel Olarak Sınanması (I). 276 Çizelge Ölçekte Yer Alan Soruların İstatistiksel Olarak Sınanması (II) Çizelge KMO ve Barlett Testi Sonuçları Çizelge Ortak Varyans Değeri (I). 281 Çizelge Ortak Varyans Değeri (II) 282 Çizelge Toplam Varyansla İlgili Açıklama 283 Çizelge Döndürülmüş Bileşen Matrisi Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Yöneltme / Yönetme Olarak İsimlendirilen Faktör I ve Tanımlayıcı İstatistikler Planlama Olarak İsimlendirilen Faktör II ve Tanımlayıcı İstatistikler Değerlendirme Olarak İsimlendirilen Faktör III ve Tanımlayıcı İstatistikler Misyon ve Gönüllülük Olarak İsimlendirilen Faktör IV ve Tanımlayıcı İstatistikler Gönüllü Kazanma I Olarak İsimlendirilen Faktör V ve Tanımlayıcı İstatistikler Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Gönüllü Kazanma II Olarak İsimlendirilen Faktör VI ve Tanımlayıcı İstatistikler Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Olarak İsimlendirilen Faktör VII ve Tanımlayıcı İstatistikler Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni.. Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni.. Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni. Yöneltme/Yönetme Faktöründeki Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni 295

17 xvii Çizelge Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni.. Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni. Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni. 298 Çizelge Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni.. Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge 6.55: Çizelge 6.56: Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni.. Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni. Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni.. Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni. Misyon ve gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni.. Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni.. Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni.. Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni.. Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni.. Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni.. Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve Yaş Değişkeni

18 xviii Çizelge Çizelge Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve Cinsiyet Değişkeni... Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve Medeni Durum Değişkeni Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve Eğitim Durumu Değişkeni Çizelge Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü. 317 Çizelge Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu. 318 Çizelge Çizelge Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı.. Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı Çizelge Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü 330 Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı 332 Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı. 333 Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı 334 Çizelge Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü. 336 Çizelge Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu 337 Çizelge Çizelge Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı. Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı

19 xix Çizelge Misyon ve gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı. 339 Çizelge Gönüllü kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü. 341 Çizelge Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu 342 Çizelge Çizelge Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı. Gönüllü Kaznama I Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı Çizelge Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı Çizelge Gönüllü kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü 346 Çizelge Çizelge Çizelge Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı.. Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı Çizelge Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı 350 Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Türü. 351 Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK Misyonu.. Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Kuruluş Yılı.. Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve STK nın Üye Sayısı. Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanı Çizelge Yöneltme/Yönetme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanları. Çizelge Planlama Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanları Çizelge Değerlendirme Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanları

20 xx Çizelge Misyon ve Gönüllülük Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanları. Çizelge Gönüllü Kazanma I Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanları Çizelge Gönüllü Kazanma II Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Alanları. Çizelge Gönüllü Eğitimi ve Uyumlaştırma Faktöründe Yer Alan Sorular ve Görev Çizelge Faktör Analizi Çıkarılan Sorular ve Görev Alanları. 363

21 1 GİRİŞ 1.1.Çalışmanın Konusu Sivil toplum kuruluşları (STK), günümüz toplumlarında, kamusal alanda, devlet ve özel sektörden bağımsız ancak devlet, özel sektörün paydaşı olarak onların ve içinden çıktıkları toplumun, onun ötesinde tüm insanlığın daha iyi konuma gelmesinde aktif rol oynayan; aktif vatandaşlık kapsamında özgür bir biçimde örgütlenen; demokratikleşme ve katılımcılığı, kamuya fayda sağlamayı, kar amacı gütmemeyi, şeffaflığı, etik faktörlere ve değerlere saygıyı, yasalara saygılı olmayı ancak onları çağdaş normlara göre iyileştirmeyi, siyasete dolaylı şekilde yön vermeyi bağımsız bir şekilde sağlayan sivil toplumun ete kemiğe bürünmüş şekli olan çağdaş yapılanmalardır. Diğer taraftan STK lar, yukarıda özet bir şekilde ortaya konulmaya çalışan pek çok işlevi temel olarak gönüllülük çerçevesinde gerçekleştirme eğiliminde olan /olması gereken kuruluşlardır. Diğer bir deyişle, STK ların kuruluş ve üye olma süreçlerinde bir bakıma zorunluluk bile olsa yukarıda ortaya konan işlevlerin sağlıklı bir şekilde hayata geçirilmesi ancak gönüllülük mantığı çerçevesinde olabilecektir. Dolayısıyla STK nın yapılanması hangi tür bir örgütlenme şekli olursa olsun eğer resmi olarak nitelenen kesimlerle vatandaşlar arasında bir köprü vazifesi görüyor ve onun haklarını en iyi şekilde savunma eğilimine giriyora bu kuruluşun gönüllüğüden şüphe edilemeyecektir. Ancak örgütlenme biçimlerinin getirdiği kendi dokularından kaynaklanan gönüllülüğü anlayış biçimleri farklılık gösterebilecektir. Bu bağlamda, bu çalışmanın konusu da gönüllüğün yönetim süreçlerine en üst düzeyde yansıdığı / yansıması gerektiği STK ların ve kapsamındaki insan kaynaklarının gönüllü yönetimi bakış açısıyla onların misyonlarını gerçekleştirmelerini araştırmaya yöneliktir. Bu nedenle çalışmanın ismi Sivil Toplum Kuruluşlarının Misyonlarını Geçekleştirmede İnsan Kaynaklarının Rolünün Gönüllü Yönetimi Yaklaşımları Bağlamında İncelenmesi olarak düzenlenmiştir.

22 2 1.2.Çalışmanın Amacı Bu çalışmanın amacı; STK larda gönüllü yönetimi yaklaşımları bağlamında insan kaynaklarının rolünün, STK ların misyonlarını gerçekleştirmesine yönelik etkilerini araştırmaktır. 1.3.Çalışmanın Önemi Bir taraftan insan eliyle yıkılan pek çok yaşam ve yaşam mekanı, bir taraftan yine STK lar sayesinde insan eliyle ayağa kaldırılmaya ve iyi durumda olanlar ise yine STK lar sayesinde daha iyiye götürülmeye çalışılmaktadır. Bu bağlamda bir dereceye kadar çeşitli güçlerce önemsenmemeye çalışılan STK lar, bir dereceden sonra aynı güçler tarafından önemseme durumunda kalmaktadır. Bu nedenle gerek dünya genelinde ve gerekse Türkiye özelinde devletin / devletlerin ve özel sektörün yetersiz kaldığı pek çok alanda yapıcı faaliyetler gösteren STK ların 2000 li yıllarla birlikte sorunlara nüfuz etme ve onları çözme güçleri git gide artmaktadır. STK ların dünya ve ülkemiz genelinde artan önemi ve yaygınlığı onların son yıllarda daha fazla incelenmesine vesile olmaktadır. Kuşkusuz STK gibi böylesine ucu bucağı belirsiz bir dünyanın kapsamında yapılacak çalışma konusu ve biçimi se adeta sınırsızlaşmaktır. Ülkemizde sivil toplum alanında ve kısmen de STK lar bazında yapılmış çok değerli çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışmaların genelinde çoğunlukla sivil toplum perspektifinde devlet, özel sektör, kamusal alan, özel alan, tarihsel gelişim, STK ların hukuksal yönleri, STK lar hakkında istatistiksel bilgiler gibi konulara yer verilmektedir. Bu çalışmayı diğerlerinden farklı kılan temel mantık ise, STK lara yönetim bilimi perspektifinde yaklaşılmış olmasıdır. Hangi tür örgütlenme şekli olusa olsun onun yönetim bilimi prensip ve süreçlerinden ayrılması olanaksızdır. Bu nedenle, STK ların da yönetim bilimi perspektifinde belirli yönetim ilke ve tekniklerine göre yönetildikleri / yönetilmeleri gerekliliği batı dünyasında uzun yıllardır yapılan çalışmalardan da esinlenilerek bu çalışmada ortaya konulmaya çalışılmıştır. STK lar ve yönetim denildiğinde insan kaynağı bağlamında çok önemli bir yer tutan yönetim biçimi ise, gönüllülük yönetimi olarak nitelenmektedir. Diğer bir

23 3 deyişle, gönüllülük STK larda tüm yönetim süreçlerine nüfuz eden bir yapıdadır. Bu bağlamda STK larda gönüllülüğün yönetimi büyük önem arz etmektedir. Diğer taraftan STK lar misyonlarını gerçekleştirme çabası içinde örgütlenen kuruluşlardır. Bir STK nın kuruluş fikrinin doğuşu bir misyonla başlamakta, STK nın kuruluşundan sonra ve gelişmesinin tüm aşamalarında da misyonu ile devam etmektedir. Hatta başarısız bir STK nın misyonunu istenilen düzeyde başamadığından dolayı fesh edildiğini de yönetim bağlamında dile getirmek olasıdır. Sonuç olarak STK lar gönüllülük yönetimini başarıyla gerçekleştirdiklerinde misyonlarını da o oranda başarılı gerçekleştirme olananağına sahip olmuş olurlar. Bu çalışmanın Türkiye boyutunda önemi gönüllüğün misyonlarla olan bu bağlantısının amprik bir yaklaşımla bütünleştirilmesidir. Diğer bir deyişle bu çalışmada sadece gönüllüğün misyonları gerçekleştirmeye olan etkileri kapsamlı bir teorik çerçevede ortaya konulmamıştır; yanı sıra teori ile ortaya konulan geniş perspektifin Türk STK ları bağlamında uygulama ile ne oranda örtüştüğü ileri istatistiksel analiz teknikleri kullanılarak belirlenmiştir Çalışmanın Sınırlılıkları Çalışmanın uygulama boyutu büyük şehir olması nedeniyle Türkiye yi iyi temsil edecek bir bakış açısı içinde İzmir ilinde yer alan STK lar kapsamında ön görülmüştür. İzmir il merkezinde bulunan STK ların evreni oluşturduğu kabul edilmiş ve bilimsel bir çerçevede belirli bir hata payı ile örneklem hacmi hesaplanarak o örnekleme ulaşılması yeterli olarak görülmüştür Çalışmanın İçeriği Çalışma iki temel boyutta tasarlanmıştır. Birinci boyutta sivil toplum ve STK lar bazında genel olarak literatür bilgisi; ikinci boyutta ise, STK larda yönetim bilimi perspektifinde bakış açısı yer almaktadır. Çalışmanın birinci boyutu olan sivil toplum ve STK lar bazındaki literatür bilgisi birinci bölüm olan kavramsal temeller bölümünde yer almaktadır. Bu bölümde gerek dünya genelinde ve gerekse Türkiye özelinde sivil toplumun tanımlanması,

24 4 boyutları, tarihsel gelişim süreci; sivil toplumla ilgili güncel kavramlara; STK lar ile ilgli olarak kavramsal çerçeveye, STK ların dünya ve ülkemizdeki isimlendiriliş şekillerine, STK ların sınıflandırılmasına ve STK ların paydaşları ile olan etkileşimi gibi konularda geniş bir şekilde teorik bilgiye yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci boyutunda ise, STK lara yönetim bilimi perspektifinde bir bakış açıyla yaklaşılmıştır. Bu bağlamda, ikinci bölümde STK ların yönetim ve oganizasyonu, üçüncü bölümde STK larda yönetim ve gönüllü yönetimi, dördüncü bölümde STK ların misyonları, beşinci bölümde STK ların misyonlarını gerçekleştirmede insan kaynaklarının rolünün gönüllü yönetimi yaklaşımları bağlamında incelenmesine yönelik araştırma yöntemi-teknikleri ve veri kaynakları, altıncı bölümde ise, araştırma bulguları ve değerlendirilmesi yer almaktadır. İkinci bölüm olan STK ların yönetimi bölümünde: STK larda yönetim kapsamında misyon, vizyon, örgüt kültürü konularına; STK ların güncel yönetim yaklaşımları bağlamında incelenmesine, STK larda iletişim konusuna, STK larda finanasal alt yapı unsurlarına, STK larda hizmet sunum sürecine ve STK larda rasyonel dönüşüm sürecine yer verilmiştir. Üçüncü bölüm olan STK larda yönetim ve gönüllü yönetimi süreci bölümünde: gönüllülük kavramı, gönüllülüğün boyutları ve bireyleri / kurumları gönüllü olmaya iten sebepler, STK larda gönüllülüğün önemi, gönüllü yönetim süreci konularına yer verilmiştir. Dördüncü bölüm olan STK ların misyonları bölümünde: STK larda misyon, STK ların genel misyoları, STK ların faaliyet alanına yönelik misyonları ve STK ların gönüllü misyonlarına yer verilmiştir. Beşinci bölüm olan STK ların misyonlarını gerçekleştirmede insan kaynaklarının rolünün gönüllü yönetimi yaklaşımları bağlamında incelenmesine yönelik araştırma yöntemi-teknikleri ve veri kaynakları bölümünde: Çalışmanın uygulama boyutuna yönelik olarak araştrımanın yöntemi ve teknikleri kapsamında araştırmanın amacı, yapıldığı yer ve zaman, evren ve örneklem, kavramsal model ve bağımlı ve bağımsız değişkenlere yer verilmiştir. Veri kaynakları bölümünde ise, anket ve uygulmasının nasıl yapıldığı açıklanmıştır.

25 5 Atıncı bölüm olan araştırma bulguları ve değerlendirilmesi bölümünde ise: araştırmada kullanılan ve orijinal bir şekilde oluşturulan anketle elde edilen verilerin istatistiksel analizi sonucu elde edilen bulgulara ve onların değerlendirilmesine yer verilmiştir. Yedinci ve son bölümde ise, araştırma ile ilgili olarak sonuç ve önerilere yer verilmiştir.

26 6 BİRİNCİ BÖLÜM KAVRAMSAL TEMELLER 2.1.Sivil Toplumun Kimliksel ve Kavramsal Temelleri Sivil toplum, geçmişten günümüze ve içinde bulunduğumuz zaman sürecinden geleceğe doğru sürekli bir değişim ve gelişim içinde, dünya genelinde ve Türk toplumunda benzer ve farklı anlamlarla ilişkilendirilen, özellikle güncel yaşamın son trendlerinden yoğun bir biçimde etkilenen çok boyutlu bir gerçekliktir. Bu nedenle, bu bölümde sivil toplum, tarihsel dönüşüm perspektifi, tarihsel ve güncel bağlamda Türk toplumu, yoğun olarak etkileşim içinde bulunduğu öne çıkan güncel kavram/süreçlerle ortaya konulmuştur Sivil Toplum Kavramının Kimliksel Gelişimi Sivil toplum kavramı farklı zaman süreçlerinde, farklı toplumlarda farklı düşünürler tarafından değişik anlamları içerecek bir çerçevesizlikte ya da flu bir sınırlama içinde sentezlenebilmektedir. Diğer bir deyişle, sivil toplum kavramını açıklarken tek bir genel kabul görür tanımlama yapmak yerine, tarihsel perspektif içinde ve belirli düşünürlerin ortaya koydukları düşünceler çerçevesinde dönüşümsel bir sürecin ürünü olarak sivil toplum kavramına yaklaşmak daha rasyonel bir yönelim olacaktır. Bu yaklaşım içinde, canlı bir organizma gibi fiziksel ve mental olarak sürekli bir süreçsel değişimi yaşayan sivil toplumun sınırlanamayan sınırlarına da geçişken ve dönüşümsel bir soyut çerçeve çizilebilecektir. Sivil toplumun, yukarıda sözü edilen mentalite kapsamında dönüşümsel yapısı içinde açıklanabilmesi için, klasik, modern, güncel ve postmodern boyutta yaklaşım; konuya hem geçmişten geleceğe, hem de özelden genele doğru konsantire bir derinliği getirecektir.

27 Klasik Boyutta Yaklaşım Sivil toplum kavramı batı eksenli bir klasik yaklaşım tarzıyla Aristo (İ.Ö ) ve Çiçeron (İ.Ö ) referans gösterilerek ortaya konulmaktadır. Gerek Aristo, gerekse Çiçeron, sivil toplum terimini, hiçbir politik (siyasal) toplumu kastetmeden, devleti politik toplumla birbirinin yerine geçebilir (interchangeably) bir düşünsel çerçevede tanımlamışlardır (Karlson, 2002: 76-77). Eski Yunan çağının en büyük filozofu Aristo, sekiz başlık altında toplanabilen (mantık, fizik, metafizik, biyoloji, psikoloji, ahlak, siyaset bilimi ve söz sanatı) bir ansiklopedi oluşturmuştur. Bugün, onun sivil topluma yönelik düşünceleri, siyaset bilimi altında yer alan Politika adlı eserinden alıntı yapılarak ortaya konulmaktadır (Eroğul, 1981: 98, 99). Aristo, günümüzdeki özel alan kavramıyla tamamen ilgisiz bir çerçevede, kamuya ait kurallar koyan kurallı yönetilen bir topluma atıfta bulunarak politike koinonia (politik topluluk/toplum, politik düzen) şeklinde ifade etmiştir. Aristo, bu tanımı içinde medenileşme ya da uygarlaşma (civilized) fikirlerinin yanı sıra, özgüreşit haklara sahip bir etik boyuta da vurgu yapmıştır. Burada bir sivil toplum üyeliği, diğer vatandaşlar için zararlı eylemlerle uğraşmaksızın ve kanunlara uygun davranma zorunluluğunda -devletin üyesi- bir vatandaş olmaktı (Karlson, 2002: 99; Kaldor, 2003: 6). Aristo, politike koinonia yı, etiğe önem veren bir çizgide, gerçek dostluk (friendship) şeklinde ifade ettiği kamusal dostluk (civic friedship) çerçevesinde ortaya koymuştur. Kamusal dostluk, erdeme, paylaşmaya, ortak amaçlara ve yarara koşmaya yarayan dostluktur. Sonuç olarak bu dostluk diğerlerinin de iyiliğini amaçlar. O, bu bağlamda diğer dostlukları ise, bireylerin birbirlerine faydalı olmalarını sağlayan dostluk (iş arkadaşlığı, politik yandaşlık gibi) ve birbirinden hoşnut olmadan kurulan dostluk (oyun, içki, dedikodu gibi) şeklinde belirtmiştir (Sarıbay, 2003: 15-19). Ayrıca, politike koinonia örgütlenme yetisine sahip homojen bir topluluğu (köylü toplulukların da dahil olduğu) içine alan bir Site Devleti ni de belirtiyordu (Doğan, 2002: 10-11). Bu bağlamda Aristo toplumu, bütüncül temelde, parçaların

28 8 bütüne zorunlu bağlantılı olduğu bir organizma şeklinde betimlemiştir (Bozkurt, 2004:5). Çiçeron ise, politika koinonia şeklindeki ifadeyi Latince ye societas civilis (sivil toplum) şeklinde çevirerek, Aristo ile benzer bir şekilde, o süreçteki sivil toplumu, sivil kanunlar tarafından yönetilen bir kent/şehir toplumu olarak ifade etmiştir (Tosun, 2001: 30, Kaldor, 2003: 6, 7). Çiçeron a göre, insandaki en büyük değer ya da erdem devlete yararlı olmaktır. Devlet hukukla birlikte doğanın eseridir. İnsanlar devleti ve hukuku akıllarıyla anlayabilirler. Bu bağlamda Çiçeron, özgürlük ve otorite arasındaki dengeyi sağlayabilen bir krallıktan yana bir tutum sergilemiştir (Korkmaz, 2002: 3). Köken olarak Yunan ve Roma felsefesinin ürünü olan yukarıdaki açıklamalar ışığında, sivil toplumun klasik boyuttaki tanımı kapsamında, sivil toplumla devletin bire bir örtüştüğü, diğer bir değişle ayrımlaşmadığı sonucuna varılabilir. Dolayısıyla klasik boyutta, devletin karşısında ya da paydaşı olan özel bir sivil toplum alanı mevcut değildir. Hume nin özgürlük sivil toplumun mükemmelleşmesidir, ancak yine de otoriteyi tam da bu toplumun var olabilmesinin esası olarak anlamak gerekmektedir görüşü bunu açık bir dille ortaya koymaktadır. On sekizinci yüzyıla kadar, bu düşünce çerçevesinde olduğu gibi, tüm siyasi düşünürler sivil toplum terimini mensuplarını kendi yasalarının nüfusu altına sokan, böylelikle de barışçı düzeni ve yönetimi sağlama bağlayan bir siyasal birliktelik tipi bağlamında kullanmışladır (Keane, 1994: 47-48) Modern Boyutta Yaklaşım Modern boyutta sivil toplum kavramı genel olarak, bireyleri sosyal bir anlaşma yapmak için bir araya getiren ve bu anlaşma sonucu, yasaları olan bir yönetim içinde ve o yasalara uyan bir devletin varlığını ortaya koymaktadır. Bu bağlamda sivil toplum ve devlet arasında bir farklılık doğmuştur. Devlet ya da hükümet (state ya da government) ve sivil toplum artık iki ayrı boyut olarak algılanmaya başlanmıştır. Burada sivil toplum devletle çelişmez, ancak despotik yönetimle çelişir. Bu bağlamda, sivil batı anlayışı da zaten, siyasi güçlerin

29 9 sultasından kurtulabilme temelinde bir hürriyet anlayışı ile örtüşmektedir (Kaldor, 2003: 7; Keane, 1994: 54-59; Mardin, 1992: 13-16, Yorgancı, 2000). Modern boyutta sivil toplum kavramının yeniden doğuşu, on yedi ve on sekizinci yüzyılla birlikte iki temel görüş çatısı altında belirlenmiştir. Birinci görüş sosyal bir anlaşma fikri ve bireysel haklar teorisi kapsamında toplumsal (sosyal) sözleşme kavramı çerçevesindeki teoridir. Toplumsal sözleşme teorisinin önde gelen düşünürleri Hobbes, Locke, Pain ve Roussea olarak belirtilebilir. İkinci görüş ise, çatışmacı teori çerçevesinde gerçekleşmiştir. Bu teorinin önde gelen düşünürleri Hegel, Marks ve Gramsci olarak sayılabilir (Abay, t.y.: 273, Arslantürk ve Amman, 2001: ). Doğa durumunda yaşarken bir sözleşme (toplum sözleşmesi) ile doğa durumundan kurtulup uygarlık durumuna geçildiğini varsayan sivil toplumun toplum sözleşmesi teorilerine dayanan düşüncesi on sekizinci yüzyılda ortaya çıkmıştır. Doğa hali, bireyin ilkel yaşam pozisyonunda ve doğasına uyan davranışları sergileyen bir varlık olarak algılar. Doğa hali toplumsal bağlamların tamamını yok sayarken, çelişkili bir şekilde gelecekte oluşturulacak olan ideal bireysel ilişkileri ortaya koyan ve kuralları olan bir tavrı sergiler. Daha açık bir ifadeyle, sözleşme (kontrat) kuramına göre, insanlar doğa durumunda barbarlık koşulunda yaşarlarken, kendi aralarında yapmış oldukları bir anlaşma (sözleşme) ile güvenliklerinin sağlanması için haklarının tamamını ya da bazı haklarını ortak bir otoriteye devretmiş ve uygarlık durumuna geçmişlerdir. Burada, ilk tasarım mutlak hüküm sahibinin devlet olduğu, ikinci tasarımda ise, devletin de barbar konuma geçebileceği perspektifinden iki katlı bir sözleşmenin (ilk adımda uygar toplum, ikinci adımda siyasal toplumu oluşturmak) yapılması savunulmuştur (Güneş ve Güneş, 2003: 119; Arthusser, 1987: 13; Mejuyev, 1987: 45, Tunçay, 2006). Thomas Hobbes ( ), sivil toplumla siyasal toplumu aynı anlamda kullanmıştır. O devlet ve toplumu ayrı düşünmeye yönelten realitenin/koşulların döneminde daha oluşmamasından dolayı, tek bir sözleşme çerçevesinde devleti ve toplumu ayırmadan bütün olarak düşünme yolunu seçmiştir (Doğan, 2002: 59, Abay, t.y.: 273).

30 10 John Locke ( ), mutlak egemen bir güç olarak algılanan devleti liberal özgürlükler (sınıf brujuvazisini destekleyici olarak) bağlamında, siyasal ve toplumsal dönüşümü içine alan bir çerçevede devleti sivil toplum içine katarak devleti sınırlandırmış, bireysel mülkiyet öncelikli ve belirli sivil hakları kapsayan bir mentaliteyi ortaya koymuştur (Başkaya, ty. : sy.; Karlson, 2002: 76; Ebenstein, 2001: 225). Thomas Pain ( ), Locke dan ilham alarak sivil toplumda bireysel özgürlük ve doğal toplumculuğu ele almıştır. En olumlu gerekliliğin devlet değil, sivil toplum olduğunu savunmuştur (Karlson, 2002: 76). Jean Jack Rousseau ( ), doğa, sivil toplum ve politik toplum üçlemesi içinde, genel bir irade kapsamında, bireysel iradenin yok olacağı dolayısıyla siyasal toplum (devlet) ve sivil toplumun ortaya çıkacağını vurgulamıştır (Abay, t.y.: ; Başkaya, ty. : sy.) Çatışmacı teori, devleti ve sivil toplumu ayrımlaştıran düşünce yapısını ortaya çıkarmıştır. Bu bağlamda, kimi düşünürler devleti sivil topluma egemen kılarken, kimileri de tam zıttı bir düşünsel yönelim çerçevesinde konuya yaklaşmışlardır. G. W. F. Hegel ( ), bireyselciliğin hakim olduğu liberal bir görüşü ortaya koymuştur. Hegel, toplumu aile, sivil toplum ve devlet şeklinde üç ana boyutta ayrımlaştırdı. Ona göre sivil toplum (Bürgliche Gesellschaft), devletten bağımsız diğer bir deyişle piyasa toplumuna has ekonomik ilişkilerin bulunduğu, bu ekonomik ilişkilerde çeşitli toplumsal çıkar gruplarının (bu gruplar özel ya da birbirleriyle bağlantılı olabilir) yer aldığı ve bir hukuk düzeni içinde yaşayan bir yapıyı ortaya koymaktadır. Piyasa koşullarında ya da pazarda sosyo-ekonomik gereklilikler belirli rekabet ve çatışmayı beraberinde getirmektedir. Hegel e göre devlet ya da siyasal toplum (siyasal devlet), sözü edilen rekabetçi ve çatışmacı sivil toplum ortamındaki adaleti, eşitliği, evrensel değerleri, geneli kapsayan kamu menfaatlerini korumak ve geliştirmekle yükümlüdür. Hegel mentalitisinde, devlet özel alanı ve sivil toplumu bir çerçeve içinde kuşatır. Ona göre sivil toplum, aile ile devlet arasında yer alan bir farklılaşmanın aşamasını (a stage of difference) ifade eder. Hegel e göre bir bireyin özgürlüğü ise, onun sadece ekonomik özgürlüğü değil, aynı zamanda kurumsal yaşam ve yasa bilinci aracılığıyla daha fazla üniversal

31 11 özgürlük beklentisinin yanı sıra etik bir yapıyı kapsar (Şaylan, 1995: sy.; Azaklı, 1996: 52-57; Tosun, 2001: 38, Karlson, 2002: 77; Peddle, 2002: sy.). Karl Marx ( ), Hegel in görüşüne geniş bir şekilde adapte olmuştur. Ancak, Marx a göre devlet ve sivil toplum tamamen ayrıdır. Diğer bir deyişle, ona göre devlet sivil toplumu kuşatan yarı Tanrısal bir yapı değildir, toplumu düzenleme ve toplumdaki çatışmaları uzlaştırma işlevi üstlenmez. Aksine, devleti sivil toplumun bir aracı olarak ortaya koymaktadır. Marx a göre toplum üretim araçları ve üretim ilişkileri ni kapsayan alt yapı ve kültür, din, dil, devlet, örf, adet gibi unsurları kapsayan üst yapıdan oluşmaktadır ve maddi yaşam çerçevesinde olan alt yapı üst yapıyı belirler. Diğer bir ifadeyle, insanların maddi yaşamları bilinçlerini belirlemektedir. Ona göre, gerek önceki toplumlarda gerekse feodalizm sisteminin içinden çıkan çağdaş brujuva cemiyetinde olsun çatışmaların tamamı sınıf çatışması şeklinde ortaya çıkıştır. Marx a göre, onun döneminde bu çatışmalar daha da karmaşık ve güçlü hale gelerek, toplumda birbirine karşı duran iki sınıfı Burujuvazi ve Proleterya ortaya çıkarmıştır. O, burujuvazinin bütün hürriyetleri vicdansız ve bencil ticaret hürriyeti ile değiştiren yaklaşımını, brujuvaziye karşı olan diğer sınıflar içinde yer alan ve gerçek bir devrimci sınıf ve zincirinden başka kaybedecek bir şeyi kalmadığında (zenginin daha zenginleştiği ya da fakirin daha fakirleştiği bir ortamı kast ederek) eyleme geçecek olan proleterya sınıfı ile ortadan kaldırmayı ve yeni bir oluşumu meydana getirme görüşünü savunmaktadır. Diğer bir deyişle, Marx görüşünü, -çağdaş devlete göre eleştirisel olan- sivil toplum ve devlet arasındaki gergin durumun gelecekte sınıf toplumunun sivil toplumda kayboluşu ve her nasılsa politik alanda birleşmesi olarak ortaya koymaktadır. (Savran, 1987: sy.; Karlson, 2002: 77; Arslantürk ve Amman, 2001: 91-95, Bozkurt, 2004: 36-38). Antonio Gramsci ( ), İtalya da hapis yaşamı çerçevesindeki hayatında, düşüncelerini hem Hegel, hem de Marx dan etkilemiş bir boyutta ortaya koymuştur. O, Hegel gibi devleti sivil toplumu kapsayıcı şekilde ifade etmiştir. Ancak, Hegel gibi devleti total çıkarları savunan bir baki kurumdan farklı olarak üretim, kültürel ve siyasal hegemonyayı elinde bulunduran bir grubun çıkarını savunur şeklinde ifade etmiştir. Devlet hegemonyayı korumak için sert davranabilirken, sivil toplum hegemonyanın ikna boyutu içinde yer almaktadır. Ayrıca Gramsci, sivil toplumu da sadece ekonomik bir çıkar alanı değil, Hegel gibi

32 12 hukuksal ve etik öğeleri içeren bir alan olarak ifade etmiştir. Ona göre, sivil toplum devletin kapladığı politik toplumu içine alıp onu kendi yönünde dönüştüreceği ve bunun da entelektüeller vasıtasıyla yapılacağını varsaymaktadır (Çaha, 2000: ; Doğan, 2002: ; Belge, t.y.: sy., Arslan, 2001: 56-57). Yukarıda klasik ve modern boyutta ortaya konulan devlet ve sivil toplum ilişkisinin çağdaş anlamda yapısal çerçevesini oluşturan yaklaşımın, tüm düşünürlerin fikirlerinden etkilenmekle birlikte, temelde Hegel in yapmış olduğu aile, sivil toplum ve devlet ayrıştırmasından itibaren başladığı söylenebilir. Bu bağlamda Marx, Hegel in boyutuna sınıfsallığı, Gramsci ise, yoğun sivil toplum düşüncesini eklemlemiştir. Diğer taraftan, gerek toplumsal sözleşme kapsamında, gerekse çatışmacı teori kapsamında yer alan düşünürler, sivil toplumu ortaya koyarken devletin konumunu esas almışlardır. Diğer bir ifadeyle, kimi düşünürler devleti mutlak hakim (transandantal, aşkın, tek hakim, kimseye hesap vermeyen), kimileri yarı mutlak hakim ve kimileri de sivil toplumun güçlenmesi bağlamında ve devlet açısından da devletin konumunu çağdaş realite anlamında yükselten bir enstriman (rasyonel bir mentalitede; liberal boyutlu, demokratik, çeşitliliğe açık, çoğulcu, özerkliğe önem veren, insan haklarına saygılı) olarak algılamışlardır. Bu bağlamda, ikinci görüş çağdaş yaklaşıma daha yakın gözükmektedir Güncel ve Postmodern Boyutta Yaklaşım ve Sivil Toplum Kuruluşları İnsanlık tarihi makro bir bakış açısıyla incelendiğinde birbirine dönüşerek öne çıkan ve dönüşmeye devam etmekte olan üç safha belirlenebilir. Alvin Toffler, bu safhaları, birbirini iten ve birbiri içine geçen özelliğe sahip bir nitelikte olan dalga lar şeklinde nitelendirmiştir. Birinci dalga içinde, insanlığın bilinen on bin yıllık tarihi ve bu süreçteki ağırlıklı olarak toprak ve tarıma yönelik yaşantıyı, ikinci dalga toplumu ve iş süreçlerini tümüyle değiştiren ve sanayi devrimi ile başlayan, bir taraftan önceki binlerce yıllık sürece göre olağan üstü gelişmelerin yaşandığı bir taraftan zenginle-fakir arasındaki uçurumun gittikçe arttığı son üç yüzyılı ve üçüncü dalga ise, bir yandan teknolojinin çok hızlı geliştiği ve bilginin (bilgi toplumunun) öne çıktığı, iletişimin son derece arttığı, ulusal devletin rolünün dönüştüğü ve

33 13 demokrasinin sürekli geliştiği, üretici ve tüketici arasındaki bağlantının arttığı, bir yandan da yine zenginle-fakir arasındaki uçurumun artmaya devam ettiği ama fırsatları da içinde bulunduran yaşanmakta olan safhadır (Toffler, 1981: ). Yukarıda sözü edilen sürecin son üç yüz küsur yılı içinde yaşanan önemli olaylar arasında Fransız İhtilali (1789), Sanayi Devrimi özellikle de onun başlangıcı olan buhar motorunun keşfi (1712), elektriğin aktif kullanımı (1831), dünyanın ilk programlanabilir bilgisayarı ENİAC ın (Electronic Numerical Integrator and Calculator, ) yaratılması, iki büyük dünya savaşı, Sovyetler Birliğinin dağılması ve Berlin Duvarı nın yıkılışıyla dünyanın tek kutuplu hale gelmesi, bilgisayar ve iletişim teknolojilerinde 1980 lerden buyana önceki dönemlere göre görülmemiş biçimde yaşanan çok hızlı ilerleme bunların getirisi olan ekonomik ve ticari, devlet (hükümet) ya da politik, toplumsal, sosyal, bireysel, kültürel, terör, teknolojik ve iletişim, e-devlet, e-ticaret, e-eğitim gibi süreçlerde yaşanan küreselleşme yönelimli değişim göze çarpmaktadır (Koray, 1998: 5; Barutçugil, 2002: 20-21; Beito vd., 2005: 1-4, Oktay vd., t.y.: s.y.). Tarih ya da zaman yukarıda sözü edilen süreçle birlikte daha konsantire yaşanır hale gelirken sivil toplum, devlet ve bireye yönelik dönüşümler de bu süreçte artan bir ivmelenme yaşamaktadır. Ortaya konulan sürekli dönüşüm süreci içinde, sivil toplum bağlamında önemli değişimler 1960 yılların sonlarından itibaren çağdaş anlamda daha belirgin bir yapıya kovuşmaya başlamıştır (Çaha, 2000; 74). Mary Kaldor (2003: 8) sivil toplumun çağdaş kullanımında aktivist (etkinci), neo-liberal ve post modern sivil toplumu üç farklı versyonunu ortaya koymaktadır. i. Aktivist (Etkinci) sivil toplum versyonu: 1970 ve 1980 lerde Latin Amerika ve Doğu Avrupa da ortaya çıkan aktivist (etkinci) versyonudur. Bu terim ve Doğu Avrupa daki totaliter komünist rejim ve Latin Amerika da otoriter devlet ve askeri diktatörlük bağlamında özerk kamu alanı yaratmak için bir topluluk olmaksızın eş zamanlı olarak ortaya çıkmıştır. Latin Amerika da entelektüeller hem Gramsci nin fikirleri ve hem de liberal teoloji fikirlerinden etkilenmiştir (Howell ve Perace, 2001: s.y.; Levis, 2001: s.y., alıntılayan Kaldor, 2003: 8). Doğu Avrupa da rejime karşı Parague sıçrayışı başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Devletle uğraşma yerine, devlet ve toplum

İ Ç İ N D E K İ L E R

İ Ç İ N D E K İ L E R İ Ç İ N D E K İ L E R ÖN SÖZ.V İÇİNDEKİLER....IX I. YURTTAŞLIK A. YURTTAŞLIĞI YENİDEN GÜNDEME GETİREN GELİŞMELER 3 B. ANTİK YUNAN-KENT DEVLETİ YURTTAŞLIK İDEALİ..12 C. MODERN YURTTAŞLIK İDEALİ..15 1. Yurttaşlık

Detaylı

Dr. A. Tarık GÜMÜŞ Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Anabilim Dalı. Sosyal Devlet Anlayışının Gelişimi ve Dönüşümü

Dr. A. Tarık GÜMÜŞ Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Anabilim Dalı. Sosyal Devlet Anlayışının Gelişimi ve Dönüşümü Dr. A. Tarık GÜMÜŞ Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Anabilim Dalı Sosyal Devlet Anlayışının Gelişimi ve Dönüşümü İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii İÇİNDEKİLER...xi KISALTMALAR... xvii GİRİŞ...1 Birinci

Detaylı

Dr. Serdar GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU

Dr. Serdar GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU Dr. Serdar GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR... XVII TABLOLAR LİSTESİ... XIX ŞEKİLLER LİSTESİ...XXIII GİRİŞ...1 Birinci Bölüm

Detaylı

Doç. Dr. Ahmet M. GÜNEŞ Yalova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi ÇEVRE HUKUKU

Doç. Dr. Ahmet M. GÜNEŞ Yalova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi ÇEVRE HUKUKU Doç. Dr. Ahmet M. GÜNEŞ Yalova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi ÇEVRE HUKUKU İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR...XXI Birinci Bölüm Çevre Hukukunun Temelleri I. Genel Olarak...1

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii Şekiller Listesi... xi Tablolar Listesi... xii BİRİNCİ BÖLÜM AĞIRLAMA ENDÜSTRİSİNE GENEL BAKIŞ

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii Şekiller Listesi... xi Tablolar Listesi... xii BİRİNCİ BÖLÜM AĞIRLAMA ENDÜSTRİSİNE GENEL BAKIŞ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii Şekiller Listesi... xi Tablolar Listesi... xii BİRİNCİ BÖLÜM AĞIRLAMA ENDÜSTRİSİNE GENEL BAKIŞ 1.1. Ağırlama Endüstrisine Giriş... 1 1.1.1. Ağırlama Endüstrisi ve Turizm Endüstrisi

Detaylı

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları PA 101 Kamu Yönetimine Giriş (3,0,0,3,5) Kamu yönetimine ilişkin kavramsal altyapı, yönetim alanında geliştirilmiş teori ve uygulamaların analiz edilmesi, yönetim biliminin

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ...

İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ... İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ ÖZET ABSTRACT... iii... v... vii TABLO LİSTESİ... xiii ŞEKİL LİSTESİ... xv 1. Bölüm: GİRİŞ... 1 2. Bölüm: 21. YÜZYILDA EĞİTİM SİSTEMİNİN BAZI ÖZELLİKLERİ VE OKUL GELİŞTİRMEYE ETKİLERİ...

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... v BİRİNCİ BÖLÜM TURİZMDE TEMEL KAVRAMLAR

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... v BİRİNCİ BÖLÜM TURİZMDE TEMEL KAVRAMLAR İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... v BİRİNCİ BÖLÜM TURİZMDE TEMEL KAVRAMLAR 1.1. Turizm Sistemi...1 1.2. Turizm ve Bilimler...5 1.2.1. Turizm ve Ekonomi...5 1.2.2. Turizm ve Coğrafya...6 1.2.3. Turizm ve İşletme...6

Detaylı

GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM KAVRAMSAL VE KURAMSAL ÇERÇEVE: İŞLETME KULUÇKASI KAVRAMI 1.1. İŞLETME KULUÇKALARININ TANIMI... 24

GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM KAVRAMSAL VE KURAMSAL ÇERÇEVE: İŞLETME KULUÇKASI KAVRAMI 1.1. İŞLETME KULUÇKALARININ TANIMI... 24 iv İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ VE TEŞEKKÜR... İ ÖZET... İİ ABSTRACT... İİİ İÇİNDEKİLER... İV KISALTMALAR DİZİNİ... X ŞEKİLLER DİZİNİ... Xİ ÇİZELGELER DİZİNİ... Xİİİ GİRİŞ GİRİŞ... 1 ÇALIŞMANIN AMACI... 12 ÇALIŞMANIN

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SİVİL TOPLUM VE İLGİLİ KAVRAMLAR İKİNCİ BÖLÜM SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI (STK) EĞİTİMİ ÜÇÜNCÜ BÖLÜM SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SİVİL TOPLUM VE İLGİLİ KAVRAMLAR İKİNCİ BÖLÜM SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI (STK) EĞİTİMİ ÜÇÜNCÜ BÖLÜM SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SİVİL TOPLUM VE İLGİLİ KAVRAMLAR I. SİVİL TOPLUM (ST)... 1 2.SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI (S T K )...2 3.YÖNETİŞİM ( İYİ YÖNETİŞİM )... 3 4..ŞEFFAFLIK...4 5. HESAP VEREBİLİRLİK...5

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM YÖNETİM İLE İLGİLİ KAVRAMLAR VE YÖNETİM SÜRECİNE BAKIŞ

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM YÖNETİM İLE İLGİLİ KAVRAMLAR VE YÖNETİM SÜRECİNE BAKIŞ İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM YÖNETİM İLE İLGİLİ KAVRAMLAR VE YÖNETİM SÜRECİNE BAKIŞ 1. YÖNETİM İLE İLGİLİ KAVRAMLAR... 2 1.1. Yönetimin Anlamı ve Tanımı... 3 1.2. Yönetici Tanımı... 5 1.2.1. Yöneticinin Nitelikleri...

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... v SUNUŞ... vii İÇİNDEKİLER... ix ŞEKİLLER ve TABLOLAR... xx BİRİNCİ BÖLÜM YÖNETİM KAVRAMI VE YÖNETİM SÜRECİ

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... v SUNUŞ... vii İÇİNDEKİLER... ix ŞEKİLLER ve TABLOLAR... xx BİRİNCİ BÖLÜM YÖNETİM KAVRAMI VE YÖNETİM SÜRECİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... v SUNUŞ... vii İÇİNDEKİLER... ix ŞEKİLLER ve TABLOLAR... xx BİRİNCİ BÖLÜM YÖNETİM KAVRAMI VE YÖNETİM SÜRECİ 1.1. Yönetim Kavramı... 1 1.2. Yönetici... 3 1.3. Yönetsel Düzeyler... 5

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİYE GİRİŞ

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİYE GİRİŞ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİYE GİRİŞ 1. Sosyoloji Nedir... 3 2. Sosyolojinin Tanımı ve Konusu... 6 3. Sosyolojinin Temel Kavramları... 9 4. Sosyolojinin Alt Dalları... 14

Detaylı

ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRUİYETİ

ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRUİYETİ Yrd. Doç. Dr. Taylan BARIN Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRUİYETİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...

Detaylı

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 1.1.216 Diploma Program Adı : SOSYOLOJİ, LİSANS PROGRAMI, (AÇIKÖĞRETİM) Akademik Yıl : 21-216 Yarıyıl

Detaylı

1: İNSAN VE TOPLUM...

1: İNSAN VE TOPLUM... İÇİNDEKİLER Bölüm 1: İNSAN VE TOPLUM... 1 1.1. BİREYİN TOPLUMSAL HAYATI... 1 1.2. KÜLTÜR... 3 1.2.1. Gerçek Kültür ve İdeal Kültür... 5 1.2.2. Yüksek Kültür ve Yaygın Kültür... 5 1.2.3. Alt Kültür ve Karşıt

Detaylı

İçindekiler I. BÖLÜM ÖRGÜTLERDE İNSAN İLİŞKİLERİ

İçindekiler I. BÖLÜM ÖRGÜTLERDE İNSAN İLİŞKİLERİ İçindekiler I. BÖLÜM ÖRGÜTLERDE İNSAN İLİŞKİLERİ A. İNSAN İLİŞKİLERİNDE GELİŞMELER... 1 B. ÖRGÜTLERDE İNSAN İLİŞKİLERİ... 4 1. İnsan İlişkilerinin Amacı... 9 2. İnsan İlişkilerinde Temel İlkeler... 9 3.

Detaylı

Editörler Prof.Dr. Mimar Türkkahraman & Yrd.Doç.Dr.Esra Köten SİYASET SOSYOLOJİSİ

Editörler Prof.Dr. Mimar Türkkahraman & Yrd.Doç.Dr.Esra Köten SİYASET SOSYOLOJİSİ Editörler Prof.Dr. Mimar Türkkahraman & Yrd.Doç.Dr.Esra Köten SİYASET SOSYOLOJİSİ Yazarlar Prof.Dr.Önder Kutlu Doç.Dr. Betül Karagöz Doç.Dr. Fazıl Yozgat Doç.Dr. Mustafa Talas Yrd.Doç.Dr. Bülent Kara Yrd.Doç.Dr.

Detaylı

Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ. Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar

Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ. Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER...v GİRİŞ... 1 Birinci Bölüm Antik Demokrasi I. ANTİK DEMOKRASİNİN

Detaylı

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders)

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Dersin Kodu Dersin Adı T U/L Kredi ECTS EYD-504 Eğitim

Detaylı

ULUSAL VEYA ETNİK, DİNSEL VEYA DİLSEL AZINLIKLARA MENSUP OLAN KİŞİLERİN HAKLARINA DAİR BİLDİRİ

ULUSAL VEYA ETNİK, DİNSEL VEYA DİLSEL AZINLIKLARA MENSUP OLAN KİŞİLERİN HAKLARINA DAİR BİLDİRİ 209 ULUSAL VEYA ETNİK, DİNSEL VEYA DİLSEL AZINLIKLARA MENSUP OLAN KİŞİLERİN HAKLARINA DAİR BİLDİRİ Birleşmiş Milletler Genel Kurulu nun 20 Aralık 1993 tarihli ve 47/135 sayılı Kararıyla ilan edilmiştir.

Detaylı

Şafak EVRAN TOPUZKANAMIŞ. Türk Hukukunda Anayasal Gelişmeler Işığında Vatandaşlık

Şafak EVRAN TOPUZKANAMIŞ. Türk Hukukunda Anayasal Gelişmeler Işığında Vatandaşlık Şafak EVRAN TOPUZKANAMIŞ Türk Hukukunda Anayasal Gelişmeler Işığında Vatandaşlık İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...XV KISALTMALAR...XXIII TABLOLAR LİSTESİ... XXV GİRİŞ...1 Birinci Bölüm Vatandaşlığın

Detaylı

------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ

------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ ------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ İslam Ülkeleri Düşünce Kuruluşları Platformu (İSTTP); TASAM öncülüğünde İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi devletlerin temsilcileri ile dünyanın

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ..i. İÇİNDEKİLER.iii. KISALTMALAR..ix GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM DEMOKRASİ - VESAYET: TEORİK VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ..i. İÇİNDEKİLER.iii. KISALTMALAR..ix GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM DEMOKRASİ - VESAYET: TEORİK VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE iii İÇİNDEKİLER Sayfa ÖNSÖZ..i İÇİNDEKİLER.iii KISALTMALAR..ix GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM DEMOKRASİ - VESAYET: TEORİK VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE 1.1. DEMOKRASİ TEORİSİNİN KAVRAMSAL ÇÖZÜMLENMESİ VE TARİHSEL GELİŞİMİ...9

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM: TASARIM PAZARLAMA ARAŞTIRMASINA GİRİŞ

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM: TASARIM PAZARLAMA ARAŞTIRMASINA GİRİŞ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... v TEŞEKKÜR... vi İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ VE TEŞEKKÜR... vii İÇİNDEKİLER... ix ŞEKİLLER LİSTESİ... xviii TABLOLAR LİSTESİ... xx BİRİNCİ KISIM: TASARIM BİRİNCI BÖLÜM PAZARLAMA ARAŞTIRMASINA

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9 İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 1. BÖLÜM ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9 İNSAN KAYNAKLARI KAVRAMI, ÖNEMİ VE ÖZELLİKLERİ...10 İnsan Kaynakları Kavramı...10 İnsan Kaynaklarının Önemi...12

Detaylı

DAVRANIŞ BİLİMLERİ ÜZERİNE YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ

DAVRANIŞ BİLİMLERİ ÜZERİNE YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ DAVRANIŞ BİLİMLERİ ve İLETİŞİM DAVRANIŞ BİLİMLERİ ÜZERİNE YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ Davranış Bilimleri üzerine Davranış Bilimleri insan davranışını, davranışa etki eden toplumsal, psikolojik, grupsal ve

Detaylı

viii Genel İşletme İlkeler ve İşlevler

viii Genel İşletme İlkeler ve İşlevler viii İçindekiler ix İçindekiler x Birinci Bölüm: İşletmecilik Eğitimi Prof. Dr. Sevgi Ayşe Öztürk Giriş...4 İşletmecilik Eğitiminin Temel Özellikleri...4 İşletmecilik Eğitimi Alanlar İçin Kariyer Seçenekleri...5

Detaylı

YÖNETİCİ YETİŞTİRME VE GELİŞTİRME EĞİTİM PROGRAMI İÇERİĞİ

YÖNETİCİ YETİŞTİRME VE GELİŞTİRME EĞİTİM PROGRAMI İÇERİĞİ YÖNETİCİ YETİŞTİRME VE GELİŞTİRME EĞİTİM PROGRAMI İÇERİĞİ 2017 HEDEF KİTLE: Yöneticilik görevine yeni başlayanlar Yönetim pozisyonunda bulunanlar Şirket içi potansiyel yönetici adayları YÖNETİM DAVRANIŞI

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat İŞL YL 501

DERS BİLGİLERİ. Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat İŞL YL 501 Müfredat I. Yarıyıl Bilimsel Araştırma Yöntemleri Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat İŞL YL 501 Kredi AKTS Güz 3 3 6 Dili Seviyesi Yüksek Lisans Türü Zorunlu Amacı Öğrencilerin bilim ve bilim felsefesi konusunda

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM ÖRGÜTSEL DAVRANIŞA GİRİŞ

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM ÖRGÜTSEL DAVRANIŞA GİRİŞ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... v GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM ÖRGÜTSEL DAVRANIŞA GİRİŞ A- ÖRGÜTSEL DAVRANIŞIN YÖNETİMİ... 3 1. Örgütsel Davranışın Tanımı ve Amacı... 5 2. Örgütsel Davranışın Konusu... 6 3. Örgütsel

Detaylı

SİVİL TOPLUM VE SU. Serap KANTARLI Türkiye Tabiatını Koruma Derneği. skantarli@ttkder.org.tr

SİVİL TOPLUM VE SU. Serap KANTARLI Türkiye Tabiatını Koruma Derneği. skantarli@ttkder.org.tr SİVİL TOPLUM VE SU Serap KANTARLI Türkiye Tabiatını Koruma Derneği skantarli@ttkder.org.tr SİVİL TOPLUM Prof.Dr.Fuat KEYMAN a göre 21.yüzyıla damgasını vuracak en önemli kavramlardan biri "Dostluk, arkadaşlık

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... v BÖLÜM 1 TÜRK EĞİTİM SİSTEMİNİN AMAÇLARI VE TEMEL İLKELERİ. Prof. Dr. Ruhi SARPKAYA

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... v BÖLÜM 1 TÜRK EĞİTİM SİSTEMİNİN AMAÇLARI VE TEMEL İLKELERİ. Prof. Dr. Ruhi SARPKAYA İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii İÇİNDEKİLER... v BÖLÜM 1 TÜRK EĞİTİM SİSTEMİNİN AMAÇLARI VE TEMEL İLKELERİ Prof. Dr. Ruhi SARPKAYA GİRİŞ... 2 EĞİTİM SİSTEMİ... 2 Sistem Nedir?... 2 Sistemin Özellikleri... 3 SİSTEMİ

Detaylı

İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İŞLETME BÖLÜMÜ DERS BİLGİ PAKETİ Dersin Kodu / Adı İŞL 104/ YÖNETİM VE ORGANİZASYON 1. Sınıf Bahar Dönemi

İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İŞLETME BÖLÜMÜ DERS BİLGİ PAKETİ Dersin Kodu / Adı İŞL 104/ YÖNETİM VE ORGANİZASYON 1. Sınıf Bahar Dönemi Sınıfı / Dönemi Dili Düzeyi Türü Kategorisi Kredisi Eğitim Şekli Ön Koşul Dersler Öğretim Üyesi Diğer Öğr. Üyeleri Yardımcılar Ders Saatleri Değerlendirme Ölçütleri Türkçe Lisans Zorunlu İKTİSADİ VE İDARİ

Detaylı

Türkiye de Gazetecilik Mesleği

Türkiye de Gazetecilik Mesleği ÖN SÖZ Gazetecilik, siyasal gelişmelere bağlı olarak özgürlük ve sorumluluklar bakımından mesleki bir sorunla karşı karşıyadır. Türkiye de gazetecilik alanında, hem bu işi yapanlar açısından hem de görev

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Kısım YÖNETİM KAVRAMI VE GELİŞİMİ. 1. Bölüm YÖNETİME GİRİŞ

İÇİNDEKİLER. Birinci Kısım YÖNETİM KAVRAMI VE GELİŞİMİ. 1. Bölüm YÖNETİME GİRİŞ İÇİNDEKİLER Birinci Kısım YÖNETİM KAVRAMI VE GELİŞİMİ 1. Bölüm YÖNETİME GİRİŞ 1.1. Yönetimin Kavramsal İçeriği... 3 1.2. Yönetim İşlevleri... 4 1.3. Yönetim Kademeleri ve Özellikleri... 7 1.4. Yönetsel

Detaylı

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ İLE İLGİLİ GENEL AÇIKLAMALAR...1

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ İLE İLGİLİ GENEL AÇIKLAMALAR...1 İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ İLE İLGİLİ GENEL AÇIKLAMALAR...1 KISIM 1 PERSONEL YÖNETİMİNDEN YETKİNLİĞE DAYALI İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNE GEÇİŞ SÜRECİ VE KAVRAMSAL AÇIKLAMALAR...3 I. İNSAN

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... v İçindekiler... ix Tablolar Listesi... xv Şekiller Listesi... xv BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİ VE TURİZM SOSYOLOJİSİ

İÇİNDEKİLER. Önsöz... v İçindekiler... ix Tablolar Listesi... xv Şekiller Listesi... xv BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİ VE TURİZM SOSYOLOJİSİ İÇİNDEKİLER Önsöz... v İçindekiler... ix Tablolar Listesi... xv Şekiller Listesi... xv BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİ VE TURİZM SOSYOLOJİSİ SOSYOLOJİNİN TANIMI VE KONUSU... 1 SOSYOLOJİNİN GENEL AMAÇLARI... 3

Detaylı

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ Felsefe Bölümü DERS İÇERİKLERİ

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ Felsefe Bölümü DERS İÇERİKLERİ GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ Felsefe Bölümü DERS İÇERİKLERİ I.SINIF I.YARIYIL FL 101 FELSEFEYE GİRİŞ I Etik, varlık, insan, sanat, bilgi ve değer gibi felsefenin başlıca alanlarının incelenmesi

Detaylı

EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ

EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Bu ders kapsamında Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme Alanında kullanılan nicel ve nitel araştırma

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Tevfik Sönmez KÜÇÜK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARTİ İÇİ DEMOKRASİ

Yrd. Doç. Dr. Tevfik Sönmez KÜÇÜK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARTİ İÇİ DEMOKRASİ Yrd. Doç. Dr. Tevfik Sönmez KÜÇÜK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARTİ İÇİ DEMOKRASİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...XIII KISALTMALAR...XXI TABLOLAR

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM KRİZ İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER

İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM KRİZ İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM KRİZ İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER I. KRİZİN TANIMI... 3 II. KRİZİN NEDENLERİ... 4 A. ÇEVRE FAKTÖRLERİ... 4 1. Doğal Faktörler... 5 2. Ekonomik Faktörler... 5 3. Politik

Detaylı

HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE...

HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE... İÇİNDEKİLER 1. Bölüm: HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE... 1 1.1. HALKLA İLİŞKİLERİN TANIMI... 1 1.1.1. Halkla İlişkilerin Farklı Tanımları... 2 1.1.2. Farklı Tanımlarda Halkla İlişkilerin Ortak Özellikleri

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı.

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO535 Eğitimde Araştırma Yöntemleri

Detaylı

YÖNETİM VE ORGANİZASYON

YÖNETİM VE ORGANİZASYON Dr. Polat TUNÇER YÖNETİM VE ORGANİZASYON Beta Yay n No : 2803 İşletme Ekonomi Dizisi : 552 1. Baskı Aralık 2012 - İSTANBUL ISBN 978-605 - 377-825 - 7 Copyright Bu kitab n bu bas s n n Türkiye deki yay

Detaylı

ÜYE ADAYI BAŞVURU FORMU

ÜYE ADAYI BAŞVURU FORMU Revizyon Tarihi 05.01.2016 Sayfa No 1 / 5 BAŞVURU TARİHİ I- ADAYIN KİMLİK BİLGİLERİ SOYADI ADI T.C.KİMLİK NUMARASI DOĞUM TARİHİ VE YERİ BABA ADI NÜFUSA KAYITLI OLUNAN YER EV ADRESİ EV TELEFONU VE FAKS

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Genel Kamu Hukuku I Law 151 1 2+0 2 2 Ön Koşul Dersleri - Dersin Dili Türkçe Dersin Seviyesi Dersin Türü Dersin Koordinatörü Dersi Verenler Lisans Zorunlu

Detaylı

Proje Çevresi ve Bileşenleri

Proje Çevresi ve Bileşenleri Proje Çevresi ve Bileşenleri 1.3. Proje Çevresi Proje çevresi, proje performans ve başarısını önemli ölçüde etkiler. Proje takımı; sosyoekonomik, coğrafı, siyasi, yasal, teknolojik ve ekolojik gibi kuruluş

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1. BÖLÜM EĞİTİM VE YÖNETİM

İÇİNDEKİLER 1. BÖLÜM EĞİTİM VE YÖNETİM İÇİNDEKİLER 1. BÖLÜM EĞİTİM VE YÖNETİM Eğitimin Önemi ---------------------------------------------------------------------------------------- 1 Yönetim Biliminin Gelişim Süreci ----------------------------------------------------------------

Detaylı

BÖLÜM I Dr.Tufan Aytaç OKUL VİZYONU NEDİR NASIL GELİŞTİRİLİR / 1

BÖLÜM I Dr.Tufan Aytaç OKUL VİZYONU NEDİR NASIL GELİŞTİRİLİR / 1 İÇİNDEKİLER BÖLÜM I Dr.Tufan Aytaç OKUL VİZYONU NEDİR NASIL GELİŞTİRİLİR / 1 Vizyon Nedir? / 2 Okul Vizyonu Nedir? / 5 Okul Vizyonu Nasıl Geliştirilir? / 5 Okulun Vizyon İfadesinin Özellikleri Nelerdir?

Detaylı

TÜRK DÜNYASI KIZIL ELMA ÖDÜLLERİ SUNUŞ

TÜRK DÜNYASI KIZIL ELMA ÖDÜLLERİ SUNUŞ -------------- TÜRK DÜNYASI -------------- KIZIL ELMA ÖDÜLLERİ SUNUŞ Dünya Türk Forumu; TASAM öncülüğünde Türk Devletleri nin temsilcileri ile Dünya nın dört bir yanında yaşayan Türk Diasporaları nın düşünce

Detaylı

128770-CP-1-2006-1-PT-COMENIUS-C21

128770-CP-1-2006-1-PT-COMENIUS-C21 Socrates-Comenius, Eylem 2.1. Projesi Bir Eğitim Projesi olarak Tarihi Olayları Yeniden Canlandırma Eğitimden Eyleme Referans: 128770-CP-1-2006-1-PT-COMENIUS-C21 ÖĞRETMEN EĞİTİMİ PROGRAMI PLAN DURUM Pek

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNE GİRİŞ. Yrd. Doç. Dr. Hakan ATAY

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNE GİRİŞ. Yrd. Doç. Dr. Hakan ATAY vii İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNE GİRİŞ Yrd. Doç. Dr. Hakan ATAY 1.1. İNSAN KAYNAĞI KAVRAMI...2 1.2. İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNİN KAVRAMSAL GELİŞİMİ...5 1.2.1. İnsan Kaynakları

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Şekiller Listesi... xvi Tablolar Listesi... xvii. Birinci Bölüm İŞLETMECİLİKTE TEMEL KAVRAMLAR. Yrd. Doç. Dr.

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Şekiller Listesi... xvi Tablolar Listesi... xvii. Birinci Bölüm İŞLETMECİLİKTE TEMEL KAVRAMLAR. Yrd. Doç. Dr. İÇİNDEKİLER Önsöz... iii Şekiller Listesi... xvi Tablolar Listesi... xvii Birinci Bölüm İŞLETMECİLİKTE TEMEL KAVRAMLAR Yrd. Doç. Dr. Onur KÖPRÜLÜ Giriş... 1 1.1. Güdü, İhtiyaçlar ve Maslow un İhtiyaçlar

Detaylı

TÜRKİYE - POLONYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1

TÜRKİYE - POLONYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 ( TASLAK STRATEJİK VİZYON BELGESİ ) TÜRKİYE - POLONYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 Yeni Dönem Türkiye - Polonya İlişkileri; Fırsatlar ve Riskler ( 2016 ) Türkiye; 75 milyonluk nüfusu, gelişerek büyüyen

Detaylı

İçİ İç ndek ndek ler Birinci Kısım GİRİŞ 1. Dijital Devrim...3 2. Yeni Ekonomi...19 3. Küreselleşme ve Değişim...35

İçİ İç ndek ndek ler Birinci Kısım GİRİŞ 1. Dijital Devrim...3 2. Yeni Ekonomi...19 3. Küreselleşme ve Değişim...35 İçindekiler Birinci Kısım GİRİŞ 1. Dijital Devrim...3 Küreselleşme... 4 Fütüristlerin Görüşleri... 7 Bilgi Toplumu... 8 Kağıtsız Fabrikalar... 9 Tek Kişilik Şirketler...10 Küresel Üretici...11 Küresel

Detaylı

1.ÇAĞDAŞ EĞİTİM SİSTEMİNDE ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİ VE REHBERLİK. Abdullah ATLİ

1.ÇAĞDAŞ EĞİTİM SİSTEMİNDE ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİ VE REHBERLİK. Abdullah ATLİ 1.ÇAĞDAŞ EĞİTİM SİSTEMİNDE ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİ VE REHBERLİK Geleneksel eğitim anlayışı bireyi tüm yönleri ile gelişimini sağlama konusunda sorunlar yaşanmasına neden olmuştur. Tüm bu anlayış ve

Detaylı

T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI

T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI ORTAÖĞRETĠM DĠN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BĠLGĠSĠ ÖĞRETĠM PROGRAMLARINDA ÖĞRENCĠ KAZANIMLARININ GERÇEKLEġME DÜZEYLERĠ

Detaylı

I. DÖNEM SEÇMELİ DERSLER Kodu Dersin adı Teorik saat

I. DÖNEM SEÇMELİ DERSLER Kodu Dersin adı Teorik saat SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ SPOR YÖNETİCİLİĞİ ANABİLİM DALI DOKTORA BİLİMSEL HAZIRLIK PROGRAMI ZORUNLU DERSLER adı Teorik Pratik Kredi 1. Dönem SYÖ 501 Spor Tesisleri Planlaması ve İşletmeciliği 3 0 3 SYÖ

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM EĞİTİMDE İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNİN GENEL ÇERÇEVESİ

BİRİNCİ BÖLÜM EĞİTİMDE İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNİN GENEL ÇERÇEVESİ İÇİNDEKİLER Yazar... iii Önsöz... v İçindekiler (Özet)... vi Tablolar... xiii Şekiller... xiv Kısaltmalar... xv BİRİNCİ BÖLÜM EĞİTİMDE İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNİN GENEL ÇERÇEVESİ Eğitimde İnsan Kaynakları

Detaylı

Zorunlu Dersler Dersin Dersin Adı AKTS Teori Uygulama. SBE501 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Seçmeli Dersler. Kodu

Zorunlu Dersler Dersin Dersin Adı AKTS Teori Uygulama. SBE501 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Seçmeli Dersler. Kodu BURSA TEKNİK ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI (İÖ) İşletme Anabilim Dalı Tezsiz Yüksek Lisans Programı, toplam otuz krediden az olmamak kaydıyla

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ ANAYASA HUKUKU HAKKINDA GENEL BİLGİLER BİRİNCİ BÖLÜM DEVLET

İÇİNDEKİLER GİRİŞ ANAYASA HUKUKU HAKKINDA GENEL BİLGİLER BİRİNCİ BÖLÜM DEVLET İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...III GİRİŞ ANAYASA HUKUKU HAKKINDA GENEL BİLGİLER I-ANA YASA HUKUKUNUN KONUŞU VE ÖNEMİ...1 II-ANAYASA HUKUKU VE SİYASİ KURUMLAR...2 III-ANAYASA HUKUKUNUN METODU VE KAYNAKLARI...4 1-

Detaylı

ÇOCUK HAKLARI HAFTA 2

ÇOCUK HAKLARI HAFTA 2 HAFTA 2 Bu haftaki ders önü sorularımız: 1. Size göre hak kavramı nedir? Çocukluğunuzu da göz önünde tutarak sahip olduğunuz/olmadığınız veya kullanabildiğiniz haklarınızı tartışınız. 2 Geçmişte çocuklar

Detaylı

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci;

Öğrenim Kazanımları Bu programı başarı ile tamamlayan öğrenci; Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : YÖNETİMİN TEMEL İLKELERİ Ders No : 0350040013 Teorik : 3 Pratik : 0 Kredi : 3 ECTS : 6 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim Dili

Detaylı

Bölüm 1: Felsefeyle Tanışma

Bölüm 1: Felsefeyle Tanışma İÇİNDEKİLER Bölüm 1: Felsefeyle Tanışma 1. FELSEFE NEDİR?... 2 a. Felsefeyi Tanımlamanın Zorluğu... 3 i. Farklı Çağ ve Kültürlerde Felsefe... 3 ii. Farklı Filozofların Farklı Felsefe Tanımları... 5 b.

Detaylı

1: YÖNETİM-YERİNDEN YÖNETİME İLİŞKİN KAVRAMSAL ÇERÇEVE...1

1: YÖNETİM-YERİNDEN YÖNETİME İLİŞKİN KAVRAMSAL ÇERÇEVE...1 bölüm 1: YÖNETİM-YERİNDEN YÖNETİME İLİŞKİN KAVRAMSAL ÇERÇEVE...1 1. Kavramsal Çerçeve: Yönetim-Yerinden Yönetim...2 1.1. Yönetim Kavramı...2 1.2. Yerinden Yönetim...4 2. Yerel Yönetimlerin Önemi ve Varlık

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... v. 1. Bölüm Toplam Kalite Yönetimi (Total Quality Management)

İÇİNDEKİLER. Önsöz... v. 1. Bölüm Toplam Kalite Yönetimi (Total Quality Management) İÇİNDEKİLER Önsöz... v 1. Bölüm Toplam Kalite Yönetimi (Total Quality Management) 1. Toplam Kalite Yönetiminin Tanımı, Önemi, Gelişimi ve Guruları... 1 2. Turizm Sektörü Açısından Toplam Kalite Yönetimi

Detaylı

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ Danışman Doç. Dr. Tufan BAL YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM EKONOMİSİ ANABİLİM DALI ISPARTA - 2016 2016 [] TEZ

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm Üretim Yönetiminde Temel Kavramlar

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm Üretim Yönetiminde Temel Kavramlar İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm Üretim Yönetiminde Temel Kavramlar 1.1. Giriş... 2 1.2. Üretim Faktörleri ve Üretim... 3 1.3. Üretim ve İşlemler Yönetimi... 6 1.4. Üretim ve İşlemler Yönetiminin Kapsamı... 7

Detaylı

T.C. KİLİS 7 ARALIK ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS DERS KATALOĞU

T.C. KİLİS 7 ARALIK ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS DERS KATALOĞU TARİH ANABİLİM DALI 9103500 Yüksek Lisans Uzmanlık Alanı Zorunlu 6 0 0 6 9103300 Yüksek Lisans Uzmanlık Alanı Zorunlu 6 0 0 6 9103129 Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler Zorunlu 9103500 Yüksek Lisans

Detaylı

Yard. Doç. Dr. Sezgin Seymen ÇEBİ. Uluslararası Antalya Üniversitesi Hukuk Fakültesi. SOSYAL ADALET Tarihsel ve Kuramsal Bir Bakış

Yard. Doç. Dr. Sezgin Seymen ÇEBİ. Uluslararası Antalya Üniversitesi Hukuk Fakültesi. SOSYAL ADALET Tarihsel ve Kuramsal Bir Bakış Yard. Doç. Dr. Sezgin Seymen ÇEBİ Uluslararası Antalya Üniversitesi Hukuk Fakültesi SOSYAL ADALET Tarihsel ve Kuramsal Bir Bakış İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX GİRİŞ...15 Birinci Bölüm Antik

Detaylı

DERS PROFİLİ. Asker-Sivil İlişkileri POLS 436 Bahar Yrd. Doç. Dr. Özlem Kayhan Pusane

DERS PROFİLİ. Asker-Sivil İlişkileri POLS 436 Bahar Yrd. Doç. Dr. Özlem Kayhan Pusane DERS PROFİLİ Dersin Adı Kodu Yarıyıl Dönem Kuram+PÇ+Lab (saat/hafta) Kredi AKTS Asker-Sivil İlişkileri POLS 6 Bahar 8 +0+0 6 Ön Koşul Yok Dersin Dili Ders Tipi Dersin Okutmanı Dersin Asistanı Dersin Amaçları

Detaylı

Üçüncü baskıya ön söz Çeviri editörünün ön sözü Teşekkür. 1 Giriş 1

Üçüncü baskıya ön söz Çeviri editörünün ön sözü Teşekkür. 1 Giriş 1 XI İçindekiler Üçüncü baskıya ön söz Çeviri editörünün ön sözü Teşekkür Sayfa vii viii x 1 Giriş 1 Tanımlar: Kültürlerarası psikoloji nedir? 3 Tartışmalı konular 5 Konu 1: İçsel olarak ya da dışsal olarak

Detaylı

BÖLÜM 1 Toplumsal Cinsiyete Duyarlı Bütçeleme: Türkiye de Bütçeleme Süreci

BÖLÜM 1 Toplumsal Cinsiyete Duyarlı Bütçeleme: Türkiye de Bütçeleme Süreci İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 Toplumsal Cinsiyete Duyarlı Bütçeleme: Türkiye de Bütçeleme Süreci Doç. Dr. Serpil Ağcakaya Süleyman Demirel Üniversitesi, İİBF, Maliye Bölümü Giriş...1 1. Toplumsal Cinsiyete Duyarlı

Detaylı

HALKLA İLİŞKİLER (HİT102U)

HALKLA İLİŞKİLER (HİT102U) DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. HALKLA İLİŞKİLER (HİT102U) KISA ÖZET

Detaylı

DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS

DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS 345000000000506 Çokuluslu Şirket Stratejileri Dersin amacı, katılımcılarla çokuluslu şirketlerin küresel YÖNETİM 3+0+3 6 rekabetlerle üstünlük sağlayabilecekleri

Detaylı

12. SINIF MANTIK DERSİ SÖKE ANADOLU LİSESİ 1. ORTAK SINAVI KAZANIM TABLOSU (Sınav Tarihi: 4 Nisan 2017)

12. SINIF MANTIK DERSİ SÖKE ANADOLU LİSESİ 1. ORTAK SINAVI KAZANIM TABLOSU (Sınav Tarihi: 4 Nisan 2017) 12. SINIF MANTIK DERSİ SÖKE ANADOLU LİSESİ 1. ORTAK SINAVI KAZANIM TABLOSU (Sınav Tarihi: 4 Nisan 2017) ÜNİTE: 2-KLASİK MANTIK Kıyas Çeşitleri ÜNİTE:3-MANTIK VE DİL A.MANTIK VE DİL Dilin Farklı Görevleri

Detaylı

İçindekiler. Pazarlama Araştırmalarının Önemi

İçindekiler. Pazarlama Araştırmalarının Önemi İçindekiler Birinci Bölüm Pazarlama Araştırmalarının Önemi 1.1. PAZARLAMA ARAŞTIRMALARININ TANIMI VE ÖNEMİ... 1 1.2. PAZARLAMA ARAŞTIRMASI İŞLEVİNİN İŞLETME ORGANİZASYONU İÇİNDEKİ YERİ... 5 1.3. PAZARLAMA

Detaylı

Okullarda Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlığın Doğuşu 8 Okul Psikolojik Danışmanlığının Genişlemesi 14 Yirmi Birinci Yüzyıl 19

Okullarda Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlığın Doğuşu 8 Okul Psikolojik Danışmanlığının Genişlemesi 14 Yirmi Birinci Yüzyıl 19 İçindekiler 1 Okul Psikolojik Danışmanlığı Mesleği 1 Bir Meslek Olarak Psikolojik Danışmanlık 2 Tarihsel Geçmiş 3 Kimlik 5 Okul Psikolojik Danışmanlığının Gelişimi 6 Okullarda Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlığın

Detaylı

KALİTE KAVRAMI VE KALİTENİN BOYUTLARI

KALİTE KAVRAMI VE KALİTENİN BOYUTLARI KALİTE YÖNETİMİ KALİTE KAVRAMI VE KALİTENİN BOYUTLARI Hizmet veya üründe kalite kavramı için farklı tanımlar kullanılmaktadır. En genel hâliyle ihtiyaçlara uygunluk (Crosby), ürün veya hizmetin değeri

Detaylı

MALİYE ANABİLİM DALI ORTAK DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ. Dersin Adı Kod Yarıyıl T+U AKTS. Dersin Adı Kod Yarıyıl T+U AKTS

MALİYE ANABİLİM DALI ORTAK DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ. Dersin Adı Kod Yarıyıl T+U AKTS. Dersin Adı Kod Yarıyıl T+U AKTS MALİYE ANABİLİM DALI ORTAK DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ 1. Yıl - GÜZ DÖNEMİ Doktora Uzmanlık Alanı MLY898 3 3 + 0 6 Bilimsel araştırmarda ve yayınlama süreçlerinde etik ilkeler. Tez yazım kuralları,

Detaylı

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi

T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi T.C. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ MÜFREDAT FORMU Ders İzlencesi Sayı : Tarih : 11.1.2017 Diploma Program Adı : HUKUK, LİSANS PROGRAMI, (ÖRGÜN ÖĞRETİM) Akademik Yıl : 2016-2017 Ders Adı GENEL KAMU

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Selçuk Üniversitesi, Karaman İİBF, Kamu Yönetimi Bölümü. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi, İİBF, Kamu Yönetimi Bölümü

ÖZGEÇMİŞ. Selçuk Üniversitesi, Karaman İİBF, Kamu Yönetimi Bölümü. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi, İİBF, Kamu Yönetimi Bölümü ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Sefa USTA 2. Doğum Tarihi : 12/03/1981 3. Ünvanı : Yrd.Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu : Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Kamu Yönetimi İnönü Üniversitesi 2003 Y.Lisans Kamu Yönetimi

Detaylı

EĞİTİM BİLİMİNE GİRİŞ. 1.Eğitim Bilimi Nedir? 21

EĞİTİM BİLİMİNE GİRİŞ. 1.Eğitim Bilimi Nedir? 21 İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1: EĞİTİM BİLİMİ-ALAN ÇALIŞMASI İÇİN BİR GİRİŞ 1.Eğitim Bilimi Nedir? 21 BİRSEL AYBEK Yeni "Eğitim Bilimi" 22 Eğitim Biliminin Doğası 23 Geleneksel Disiplinler ve Eğitim Bilimi 25 Dört

Detaylı

Bu yüzden de Akdeniz coğrafyasına günümüz dünya medeniyetinin doğduğu yer de denebilir.

Bu yüzden de Akdeniz coğrafyasına günümüz dünya medeniyetinin doğduğu yer de denebilir. Sevgili Meslektaşlarım, Kıymetli Katılımcılar, Bayanlar ve Baylar, Akdeniz bölgesi coğrafyası tarih boyunca insanlığın sosyal, ekonomik ve kültürel gelişimine en çok katkı sağlayan coğrafyalardan biri

Detaylı

Su Ürünleri Kooperatiflerinin. Kooperatifçilik İlkeleri Açısından Analizi

Su Ürünleri Kooperatiflerinin. Kooperatifçilik İlkeleri Açısından Analizi Su Ürünleri Kooperatiflerinin Kooperatifçilik İlkeleri Açısından Analizi Vahdet ÜNAL 1 Huriye GÖNCÜOĞLU 1 * Bülent MİRAN 2 11 Ege Üniversitesi, Su Ürünleri Fakültesi, Avlama ve İşleme Teknolojisi Bölümü,

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM YENİLİK / YENİLİKÇİLİK: KAVRAMSAL VE KURAMSAL ÇERÇEVE

İÇİNDEKİLER GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM YENİLİK / YENİLİKÇİLİK: KAVRAMSAL VE KURAMSAL ÇERÇEVE iv İÇİNDEKİLER ÖZET... ii ABSTRACT... iii İÇİNDEKİLER... iv ŞEKİLLER DİZİNİ... ix ÇİZELGELER DİZİNİ... x KISALTMALAR DİZİNİ... xii GİRİŞ GİRİŞ... 1 Çalışmanın Amacı... 6 Çalışmanın Önemi... 6 Çalışmanın

Detaylı

İÇİNDEKİLER. SUNUŞ... iii. EDİTÖRDEN... v

İÇİNDEKİLER. SUNUŞ... iii. EDİTÖRDEN... v İÇİNDEKİLER SUNUŞ... iii EDİTÖRDEN... v İŞYERİNDE MANEVİYAT Murat Yolsal GİRİŞ... 1 1. MANEVİYAT KAVRAMI... 2 1.1. Maneviyatın Boyutları... 5 1.2. Maneviyat ve Din Kavramları Karşılaştırması... 6 2. İŞYERİNDE

Detaylı

İktisat Anabilim Dalı- Tezsiz Yüksek Lisans (Uzaktan Eğitim) Programı Ders İçerikleri

İktisat Anabilim Dalı- Tezsiz Yüksek Lisans (Uzaktan Eğitim) Programı Ders İçerikleri İktisat Anabilim Dalı- Tezsiz Yüksek Lisans (Uzaktan Eğitim) Programı Ders İçerikleri 1. Yıl - Güz 1. Yarıyıl Ders Planı Mikroekonomik Analiz I IKT751 1 3 + 0 8 Piyasa, Bütçe, Tercihler, Fayda, Tercih,

Detaylı

İçindekiler. 1 Başarılı Okullar İçin Denetim/1. 2 Norm: Geleneksel Okullar Neden Böyle? / Devingen Okullar / 33. Kısım 1 Giriş.

İçindekiler. 1 Başarılı Okullar İçin Denetim/1. 2 Norm: Geleneksel Okullar Neden Böyle? / Devingen Okullar / 33. Kısım 1 Giriş. İçindekiler Kısım 1 Giriş 1 Başarılı Okullar İçin Denetim/1 Denetim (SuperVision): Yeni Bir Paradigma İçin Yeni Bir İsim / 7 Başarı İçin Bir Metafor Olarak Denetimsel Yapıştırıcı / 8 Denetimden Kim Sorumludur?

Detaylı

GİRİŞ BÖLÜM I DEĞİŞİM İLE İLGİLİ KAVRAMLARIN TANIMLARI VE DEĞİŞİM TÜRLERİ Değişim Türleri... 22

GİRİŞ BÖLÜM I DEĞİŞİM İLE İLGİLİ KAVRAMLARIN TANIMLARI VE DEĞİŞİM TÜRLERİ Değişim Türleri... 22 İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 1 BÖLÜM I DEĞİŞİM İLE İLGİLİ KAVRAMLARIN TANIMLARI VE DEĞİŞİM TÜRLERİ... 11 Değişim Türleri... 22 BÖLÜM II ÖRGÜTSEL DEĞİŞİMİN TEMELLERİ... 23 Örgütsel Değişim Süreci ve Doğası... 23

Detaylı

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK POLİTİKASI. Sürdürülebilirlik vizyonumuz

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK POLİTİKASI. Sürdürülebilirlik vizyonumuz SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK POLİTİKASI Sürdürülebilirlik vizyonumuz 150 yıllık bir süreçte inşa ettiğimiz rakipsiz deneyim ve bilgi birikimimizi; ekonomiye, çevreye, topluma katkı sağlamak üzere kullanmak, paydaşlarımız

Detaylı

1. BÖLÜM KAVRAM, TARİHÇE VE KAVRAMLAR ARASI İLİŞKİLER BAĞLAMINDA KENDİ KADERİNİ TAYİN

1. BÖLÜM KAVRAM, TARİHÇE VE KAVRAMLAR ARASI İLİŞKİLER BAĞLAMINDA KENDİ KADERİNİ TAYİN İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...V İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR...XV GİRİŞ...1 1. BÖLÜM KAVRAM, TARİHÇE VE KAVRAMLAR ARASI İLİŞKİLER BAĞLAMINDA KENDİ KADERİNİ TAYİN I. KENDİ KADERİNİ TAYİNİN ANLAMI...5 A. Terim Sorunu...8

Detaylı

2015 YILI KURUMSALLAŞMA KOMITE RAPORLARI FAALİYET RAPORU

2015 YILI KURUMSALLAŞMA KOMITE RAPORLARI FAALİYET RAPORU KURUMSALLAŞMA KOMITESI KOMITE RAPORLARI GÖREVİ Başkan Başkan Yrd. Sekreter ADI SOYADI HIDIR ÖZDEN GÖZDE OKYAY TURUNÇ GÖZDE ERTAŞ HACER MELTEM AKDOĞAN AKSAÇ NEŞE YILMAZ HÜSEYİN DOĞAN ÇİĞDEM ASLANCAN MURAT

Detaylı

4 -Ortak normlar paylasan ve ortak amaçlar doğrultusunda birbirleriyle iletişim içinde büyüyen bireyler topluluğu? Cevap: Grup

4 -Ortak normlar paylasan ve ortak amaçlar doğrultusunda birbirleriyle iletişim içinde büyüyen bireyler topluluğu? Cevap: Grup 1- Çalışma ilişkilerinin ve endüstriyel demokrasinin başlangıcı kabul edilen tarih? Cevap: 1879 Fransız ihtilalı 2- Amerika da başlayan işçi işveren ilişkilerinde devletin müdahalesi zorunlu kılan ve kısa

Detaylı

ÜNİTE:1. Anayasa Kavramı, Anayasacılık Akımı ve Anayasa Çeşitleri ÜNİTE:2. Türkiye de Anayasa Gelişmelerine Genel Bakış ÜNİTE:3

ÜNİTE:1. Anayasa Kavramı, Anayasacılık Akımı ve Anayasa Çeşitleri ÜNİTE:2. Türkiye de Anayasa Gelişmelerine Genel Bakış ÜNİTE:3 ÜNİTE:1 Anayasa Kavramı, Anayasacılık Akımı ve Anayasa Çeşitleri ÜNİTE:2 Türkiye de Anayasa Gelişmelerine Genel Bakış ÜNİTE:3 Millî Güvenlik Konseyi Rejimi, 1982 Anayasası nın Yapılışı ve Başlıca Özellikleri

Detaylı

T.C. HİTİT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI

T.C. HİTİT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI T.C. HİTİT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI ÇORUM İLİNDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ İŞLETMELERDE STRATEJİK YÖNETİMİN YERİ, ÖNEMİ VE GELİŞTİRİLMESİ; BİR İŞLETME ÖRNEĞİ Ahmet ÖLÇER

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Serap YÜKRÜK GİRİŞ. Geleneksel Türk Müziği

Yrd.Doç.Dr. Serap YÜKRÜK GİRİŞ. Geleneksel Türk Müziği GELENEKSEL TÜRK MÜZİĞİYLE AMATÖR OLARAK İLGİLENEN BİREYLERİN ORTAÖĞRETİM DERS SÜREÇLERİNDE YER ALAN GELENEKSEL ÖĞRETİ VE UYGULAMALARI DEĞERLENDİRME DURUMLARI Yrd.Doç.Dr. Serap YÜKRÜK GİRİŞ Sanat eğitiminin

Detaylı