Tacikistan Ülke Bülteni Ağustos 2011

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Tacikistan Ülke Bülteni Ağustos 2011"

Transkript

1 Tacikistan Ülke Bülteni Ağustos 2011 GENEL BĠLGĠLER Resmi Adı : Tacikistan Yönetim Biçimi : Cumhuriyet BaĢkenti : DuĢanbe BaĢlıca Kentleri : DuĢanbe, Murgob, Khorugh, Tursunzade, Khojand Ġdari Yapı : 2 vilayet, 1 otonom bölge CumhurbaĢkanı : Ġmamali Rahmon BaĢbakan : Okil Okilov Nüfusu : 7,5 milyon Yüzölçümü : 143,100 km² Resmi Dili : Tacikçe Etnik Yapısı : Tacik (% 64,9), Özbek (% 25,0), Rus (% 3,5) KomĢuları : Çin, Afganistan, Özbekistan, Kırgızistan Para Birimi : Somoni; 1 USD = 4,7532 SOM (Ağustos 2011) 1

2 A. GENEL EKONOMĠK DURUM Yıl GSYİH (Milyon $) TACĠKĠSTAN EKONOMĠSĠ TEMEL EKONOMĠK GÖSTERGELER Kişi Başına Gelir ($) Reel Büyüme Oranı (%) Enflasyon Oranı (%) İhracat (Milyon $) İthalat (Milyon $) ,3 32, ,2 38, ,1 12, ,2 16, ,6 7, , ,5 7, , ,8 13, , , , Kaynak: Economist Intelligence Unit (EIU) Kaynak: EIU Tacikistan, eski Sovyet Cumhuriyetleri arasında kiģi baģına GSYĠH sı en düģük olan ülkedir. Ülkenin ekonomisi tarıma ve maden kaynaklarına dayalıdır. Ancak her ne kadar Tacikistan ın toprakları tarıma elveriģli ve su kaynakları da diğer Orta Asya ülkelerine göre oldukça bol olsa da, bu sektör, halkın refah seviyesini yükseltmek konusunda yeterli olamamaktadır. SSCB zamanında Tacik topraklarının Moskova 2

3 tarafından pamuk üretimi için kullanılmıģ olması nedeniyle yüksek ölçüde pamuk ihracatına bağımlı bir ekonomi oluģmuģtur. GSMH NĠN SEKTÖREL DAĞILIMI DOĞAL KAYNAKLAR BAġLICA SANAYĠ DALLARI BAġLICA TARIMSAL ÜRETĠM Tarım %19,2, Sanayi %22,6, Hizmetler %58,1 Aliminyum, Çinko, KurĢun Kimyasallar, Çimento, Sebze Yağı, Makineler, Buzdolabı ve Buzluklar Pamuk, Hububat, Meyve, Sebze, KüçükbaĢ hayvancılık SSCB nin dağılmasından sonra Tacikistan ın ticareti büyük zarar görmüģ ve merkezden gelen kaynak akıģı ve sübvansiyonlar da durmuģtur. Planlı ekonomiden pazar ekonomisine geçiģ yasal, kurumsal ve sosyal engeller nedeniyle oldukça yavaģ bir Ģekilde ilerleyebilmiģ, daha sonra iç savaģ ve doğal afetler nedeniyle bu süreç durma noktasına gelmiģtir. Siyasi istikrarsızlık nedeniyle uluslararası çevrelerin yardımları, krediler ve yabancı yatırım da Tacikistan a oldukça geç girmiģtir yılında bağımsızlığın ilanı ile baģlayan ve 1997 yılında sağlanan ateģkes ile sona eren iç savaģ nedeniyle Tacikistan ın ekonomisi büyük hasar görmüģtür. Altyapı zarar görmüģ, binlerce insanın yerlerinden olması nedeniyle pamuk üretimi azalmıģ ve Rus kökenli Tacik vatandaģlarının ülkeden kaçmaları nedeniyle önemli bir kalifiye iģgücü kaybı meydana gelmiģtir yılında GSYĠH da %16 oranında yaģanan düģüģ, 1994 yılında %24, 1995 te %12 ve 1996 da %17 oranında gerileme göstermiģti yılından baģlayarak ekonomik büyüme pozitif artıģ sergileyerek, sırası ile: %1,7, %5,3 ve %3,7 büyüme oranı yakalamıģtı yılından baģlayarak bu büyüme daha da arttı: %8,3, %10,2, %9,1, %10,2 ve %10,6. Tacikistan, halen makroekonomik istikrarı sağlamak ve özel sektörün geliģtirilmesi için gerekli altyapıyı oluģturmak için çalıģmakta ve bu çalıģmalarının sonuçlarını da almaktadır. Son 5-6 yıllık dönem içerisinde istikrar yönünde büyük adımlar atılmıģtır. Pazar ekonomisine geçiģ, özelleģtirme, anayasal reformlar konularında geliģmeler sağlanmakta ve yatırım ortamı iyileģtirilmektedir yılında alüminyum ve pamuğun üretiminde azalma yaģandığına rağmen, Tacikistan ekonomisi genel olarak istikrarlı bir Ģekilde büyümeye devam etmiģtir. Özel sektörün geliģimi için ve yabancı yatırımcılar için daha uygun iklim yaratması için ekonomik ve yapısal reformların uygulama süreci devam etmektedir yılına kadar Tacikistan Ulusal Kalkınma ve Yoksulluğu Azaltma Stratejilerin uygulanması ülkede önemli ölçüde yoksulluk düzeyini azaltmaya ve nüfusun yaģam kalitesini yükseltmeye imkan vermiģtir. Yoksulluk düzeyi 2003 yılında %65 iken, 2008 yılında % 53 düzeyine inmiģtir yılında toparlanma devam etmiģtir. Ekonomist (EĠU) verilerine göre, Tacikistan da küresel ekonomik krizin etkisinden dolayı 2009 yılında yavaģlayan ekonomik büyüme 2010 da iyileģme göstererek %5,4 oranında gerçekleģmiģtir. Uluslararası Para Fonu IMF'den Tacikistan'da yoksulluğun azaltılması ve ülkenin karģı karģıya olduğu ekonomik sıkıntıların giderilmesi amacıyla bu ülkeye 116 milyon dolar 3 yıllık kredi programını onayladı. Program çerçevesinde Tacikistan esnek 3

4 döviz kuru politikası uygulayarak, dıģ borcun artmaması için, sosyal harcamalar için yedek bütçe bulunduracak ve Merkez Bankası yönetiminde, kamu kuruluģlarında ve tarım sektöründe yapısal reformlar uygulayacak. B. SON DÖNEMDE TEMEL EKONOMĠK GÖSTERGELERDE DEĞĠġĠM 1. Büyüme 1991 yılında bağımsızlığın ilanı ile baģlayan ve 1997 yılında sağlanan ateģkes ile sona eren iç savaģ nedeniyle Tacikistan ın ekonomisi büyük hasar görmüģtür yılında GSYĠH da %16 oranında yaģanan düģüģ, 1994 yılında %24, 1995 te %12 ve 1996 da %17 oranında gerileme göstermiģti yılından baģlayarak ekonomik büyüme pozitif artıģ sergileyerek, sırası ile: %1,7, %5,3 ve %3,7 büyüme oranı yakalamıģtı yılından baģlayarak bu büyüme daha da arttı: %8,3, %10,2, %9,1, %10,2 ve %10,6. Bu büyüme sürecinin temel taģı, alüminyum sektörü olmuģtur yılları arasında pamuk fiyatlarında yaģanan düģüģ Tacikistan da ekonomik büyümenin yavaģlamasına sebep olmuģ ve büyüme oranı %7 seviyesine inmiģtir yılında biraz yükselen büyüme oranı (%7,8), yurt dıģından finanse edilen inģaat ve hizmet sektörlerinde talep artıģından kaynaklanmıģtır yılında ise tekrar gerileyen büyüme oranı (%5,8), o yılında yaģanan olumsuz hava koģullarından ve hava mualefetinden kaynaklanan enerji talebinin karģılanmamasından dolayı meydana gelmiģtir. Bunun yanında petrol fiyatlarındaki artıģ, enerji ithalatçısı olan Tacikistan ekonomisi için de olumsuz etken olmuģtur. Kalkınma strateji kapsamında diğer sektörler yanında enerji sektörü de geliģtirilmesi amaçlanmaktadır. Gerekli reformların gerçekleģtirilmesi durumunda, büyük bir potansiyele sahip olan bu sektör de ekonomik büyümeye de katkıda bulunacaktır. 2. Döviz Kuru Tarihleri Arasında Tacik Para Birimi Somoni ABD Doları Karşılığında Değeri (NBT) Tacikistan 1991 yılında bağımsızlığını kazandıktan sonra, Ruble'yi kullanmaya devam etti. Ancak 30 Ekim 2000'de Ruble'yi bırakma kararı alındı ve Somoni'ye geçildi.1 Somoni 100 Diram a eģittir. 4

5 Tacikistan ın ihracatındaki artıģ ve ülkeye diğer döviz giriģleri nedeniyle Somoni, 2008 yılına kadar dolar karģısında reel olarak değerini istikrarlı Ģekilde koruyabildi, ancak 2009 yılı baģlarından itibaren hızlı bir Ģekilde değerini kaybetmeye baģlamıģtır. Rusya dan kaynaklı ekonomik daralma, Rusya da çalıģan Tacik iģçilerin ekonomik sıkıntıların baģlaması ile ülkeye döviz girdisi (iģçi dövizleri) de azalmıģ olmuģtur yılında her ay otalama 220 milyon dolar gelir oluģturan bu gönderiler, GSMH nın %40 oranını oluģturmaktadır. Bunun yanında Alüminyum üreticisi ve ihracatçısı olan Devlet Ģirketi TALKO nun da üretimi azaltması döviz rezervleri üzerinde olumsuz etki yaratmıģtır. 3. Enflasyon Kaynak: EIU 2001 yılında Tacikistan da enflasyon oranı % 38,6 iken 2002 yılında % 12,2 seviyesine inmiģ olsa da, 2003 yılında tekrar artmaya baģlamıģ ve %16,3 oranına yükselmiģti. Bunun en büyük sebebi yetersiz para politikaları ile birlikte özellikle gıda sektöründe yaģanan fiyat artıģlarıdır. Örnek verilecek olursa, 2003 yılında un fiyatları % 40 oranında artmıģtır yıllarında otalama %7.5 seviyesine inen enflasyon oranı, 2006 yılından sonra yeniden artıģ gösterdi yılında ortalama %20 seviyelerinde gerçekleģen enflasyon oranı uluslararası piyasalarında enerji ve gıda fiyatlarındaki artıģı yansıdı. Bunun yanında 2007 yılında Tacikistan hükümeti ile uygulanan para politikası da enflasyon üzerinde etki yarattı dönem içerisinde enflasyon oranı %10,6 seviyesinde gerçekleģti ve enflasyon oranların yükselmesinde dünya gıda fiyatlarının artması büyük rol onadı yılında oranın %10 seviyesinde gerçekleģen enflasyonun, 2011 yılında ise % seviyelerinde kalması beklenmektedir. 5

6 C. BAġLICA EKONOMĠK SEKTÖRLER Tacikistan da ekonomi hala büyük ölçüde devletin himayesindedir. En büyük üretim kuruluģları devlet himayesinde bulunmaktadır. Tacikistan ekonomisinde büyük ölçüde pamuk, alüminyum ve hidroelektrik enerjisi üretiminde yoğunlaģmıģ küçük ölçekli sanayiler ağırlıktadır. Bunların yanısıra, ülkede çeģitli tarım ürünlerinin üretimi gerçekleģtirilmektedir. Ülke GSYĠH sinin sektörel dağılımı ise yandaki Ģekilde görülmektedir. BAŞLICA EKONOMİK SEKTÖRLER (2010) Hizmet 19% Ticaret 20% Diğer 10% İnşaat 9% Sanayi 22% Tarım 20% Kaynak: Tacikistan İstatistik Kurumu 1. Sanayi Tacikistan da ağır sanayi ana dalları: madencilik, enerji üretimi, metalürji, makine üretimi, metal iģleme, malzeme üretimi ve kimya sanayidir. Metalürji sektöründe üretimi yapılan baģlıca ürünler: alüminyum, çinko, kurģun, bizmut, antimon, cıva, tungsten, molibden ve altındır. ġurab Ģehrinde kahverengi kömür üretilmektedir. Bunun yanında Tacikistan ın kuzey ve güney bölgelerinde petrol ve doğal gaz üretimi gerçekleģmektedir. Tacikistan ın en büyük sanayi tesisi TALKO dur diğer bir firma olan Tursun-Zade Ģehrinde bulunan TADAZ alüminyum Fabrikası da önemli bir alüminyum üretim tesisidir. Ham alüminyum ve basit alüminyum ürünlerinin üretimi yapılmaktadır. Sovyetler döneminde kurulan bu fabrika 517 ton üretim kapasitesine sahip ve her yıl 300 ton üzerinde üretim gerçekleģtirmektedir. Tacikistan da üretilen enerji miktarının %40 ını tek baģına tüketen bu fabrika, üretilen alüminyumun yüzde 99 u Hollanda ve Türkiye ye yaptığı ihracattan oluģan gelir, toplam Tacikistan ihracat miktarında yarısından fazla pay almaktadır. Üretimde kullanılan tüm hammaddeler Azerbaycan, Ukrayna, Rusya ve Kazakistan dan alınmaktadır. Türk firmaları ile doğrudan satıģ sözleģmeleri bulunmamakta ve Türkiye ye Tacik alüminyumu aracı firmalar üzerinden satılmaktadır. Fakat son zamanlarda bazı firmalarımızın doğrudan alıģ yaptığı gözlemlenmektedir. Rusya nın alüminyum firması RusAl, Tacikistan ın güneyinde yıllık 200 bin ton kapasiteli bir alüminyum fabrikası kuracağını açıklamıģtı. 560 milyon dolarlık bir yatırımla gerçekleģtirilecek olan fabrika, 2010 yılında faaliyete gerçekģeģmiģtir. Kriz ortamına rağmen, Rusya Tacikistan da yatırım projelerine devam etmektedir. Bu projelerinden baģlıca Ģunlardır: Ġnter Rao tarafından Sanktudinsk-1 HES in yapılmasıdır (yaklaģık 600 milyon dolar), Gazprom tarafından yürütülen doğal gaz arama projeleri (yaklaģık 500 milyon dolar), Rus Otelleri firması tarafından bölgede en modern otelin "Hyatt Regency" inģaatı (150 milyon dolar ve ENKA tarafından yapılmıģtır) ve DuĢanbe de inģa edilen ĠĢ Merkezi (45 milyon dolar). Gelecek 6

7 dönemde Ġnter Rao tarafından 3 HES daha kurulması planlanmaktadır. Toplam yatırımların miktarı 1 milyar dolar olarak hesaplanmaktadır. Tacikistan da diğer önemli bir sektör ise madenciliktir. 400 civarında maden yatağında sahip olan ülkede madencilik sektörü, teknoloji ve know-how yetersizliği nedeniyle sahip olduğu potansiyeli yeterince değerlendirememektedir. ĠĢleme kapasitesinin düģük olması nedeniyle bu sektör daha çok ham madde ihracatına yönelmektedir. Ülkedeki zengin kömür yatakları vardır, ancak bunlar da ulaģtırma sorunları nedeniyle iģletilememektedir. Bu yataklara ulaģılması için tünel açılması gerekmektedir. Altın madencilikte önemli yer alan DARVAZ kuruluģudur. Bu kuruluģ Ġngiliz ortaklığındadır. 28 tane bilinen altın yatağında toplam 430 tonluk rezerve sahip olan Tacikistan ın gümüģ rezervleri ise 60 bin ton olarak hesaplanmaktadır. Birçok maden yatağının dağlık bölgelerde bulunması ve bu bölgelerde hava Ģartlarının sert, ulaģım imkânlarının da bir hayli yetersiz olması üretimi olumsuz yönde etkilemektedir. Daha sonra tekstil sektörü ve pamuktan, ipekten ürünler ve halı üretimi gelmektedir. Bunun yanı sıra mühendislik, kimya, inģaat ve gıda sanayi geliģmektedir. 2. Tarım ve Hayvancılık Tacikistan ekonomisinin en büyük sektörlerinden olan tarım, aynı zamanda ekonomik kalkınma içinde ülkenin en avantajlı olduğu alan olarak da gösterilebilir. Üretimi yapılan baģlıca ürün pamuk olup, bu ürünün ekimi Amu Derya ve Sri Derya nehirlerinin suladıkları alanlarda yapılmaktadır. Tacikistan da toplam 280 bin hektarlık bir alanda yılda 600 bin ton pamuk üretimi gerçekleģtirilmekte, ancak bunun sadece yüzde 10 u ülkede iģlenebilmektedir. Ülkede daha çok ince elyaflı pamuk üretimi gerçekleģtirilmektedir. Resmi pamuk toplama mevsimi Ağustos ayında baģlamakta, pamuk ekimi ise Mart ayı sonunda yapılmaktadır. Tacikistan pamuğu, Türkmen pamuğu ile birlikte dünyadaki en kaliteli pamukların baģında gelmektedir. Tacikistan da pamuk ve pamuk ürünlerinin alım ve satımı üzerinde borsa bulunmaktadır. Pamuk üretici Tacik firmaları ile çalıģan ve bu sektörde en büyük yatırımı yapan ve aynı zamanda alıcısı olan Ġsviçreli firma Paul Reinhard ve Credit Suisse First Boston Ġsviçre Bankası Ticaret Departmanıdır. Bunun yanında Rusya, Ġran ve Litvanya ya ihracat yapılmaktadır. Son zamanlarda artan pamuk fiyatları ile Tacik üreticiler son derece karlı birkaç sezon geçirmiģlerdir yılında pamuk üretiminin artması beklenmektedir. BaĢta buğday olmak üzere tahılların ekimi ise sulama imkânlarının daha az olduğu bölgelerde gerçekleģtirilmektedir. Diğer baģlıca ürünler arasında baģta patates, soğan ve domates olmak üzere sebzeler, üzüm ve elma bulunmaktadır. Ġpekböceği yetiģtiriciliği ve hayvancılık da Tacikistan tarım sektörünün önemli alanlarındandır yılında yaklaģık 1,7 milyon büyükbaģ hayvan ve 3,8 milyon küçükbaģ hayvan yetiģtirilmekteydi. Tacikistan da yüzde 80 i özel sektör olmak üzere 100 civarında Ģirket gıda alanında faaliyet göstermektedir. Ayrıca 50 özel bahçe iģletmesi söz konusudur. Bu iģletmeler pamuk yağı, sebze ve meyve konserveleri, sigara, Ģarap, zeytin, çay, kahve, 7

8 yemeklik tuz, alkollü ve alkolsüz içecekler gibi ürünlerin üretimini gerçekleģtirmektedir. Tacikistan da tarımın ağırlığı Sovyet döneminden kalma kollektif çiftliklerde yapılmaktadır. Ancak tarımın mekanizasyonu birçok komģu ülkeye göre daha geliģmiģ olup, yedek parça ve yakıt sıkıntılarının giderilmesine çalıģılmaktadır. Kaynak: Tacikistan İstatistik Kurumu Kaynak: Tacikistan İstatistik Kurumu 8

9 3. Enerji Kaynak: Tacikistan İstatistik Kurumu Tacikistan kendi eģsiz su kaynakları ile dünyanın en büyük hidroenerji potansiyeline sahip ülkeler arasında yer almaktadır. Toplam 4070 MW Kurulu gücü hidrosantral kurma ve yılda 527 milyar KWt/saat elektrik üretme potansiyeline sahip bir ülke olduğu halde, Ģuanda bu enerji potansiyelin yalnızca %5 i kullanılmaktadır. Örneğin ZarafĢan nehri üzerinde 13 adet hidroelektrik santral kurulması mümkünken bugün bir tane dahi yoktur. Aynı Ģekilde Varzob ta üç adet santral mevcut iken üç daha yapımı mümkündür. Ayrıca Tacikistan dağlarında buz kütleleri halinde 60 milyar m3 su bulunmaktadır. Ülkede küçük ve orta büyüklükte çok sayıda hidroelektrik santralin inģası mümkündür. VahĢ nehrinde kurulu gücü 3000 MWt olan ve yılda ortalama 11,2 milyar KWt/saat elektrik üreten Nurekskaya HES ve kurulu gücü 600MWt olan ve her yıl ortalama 2,5 milyar KWt/saat elektrik üreten Baypazinskaya HES, Tacikistan ın en büyük hidrosantralleridir. Bunların yanında VahĢ, Varzob ve Sırdarya nehirlerinde kurulu gücü 25 ten 285 MWt a kadar bir dizi hidrosantral inģa edildi ve baģarı ile kullanılmaktadır. Ancak, Tacikistan ın ve onun sahip olduğu kullanılabilir hidroelektrik kaynakları ile tüm bunlar yetersiz değildir ve bu alanda kendi potansiyelini geliģtirmeye devam edeceği açıktır. Birçok uzmanlara göre Tacikistan enerji sisteminin rehabilitasyonu için beģ ile yedi yıl arasında süre ve 2 milyar dolardan fazla sermaye gerekecektir. ġuanda Tacikistan da Rusya, Çin, Ġran ve diğer ülkelerin enerji sektöründe yatırım projeleri bulunmaktadır. Bu projelerinden baģlıca Ģunlardır: Ġnter Rao tarafından Sanktudinsk-1 HES in yapılmasıdır (yaklaģık 600 milyon dolar), Gazprom tarafından yürütülen doğal gaz arama projeleri (yaklaģık 500 milyon dolar), ayrıca gelecek dönemde Ġnter Rao tarafından 3 HES daha kurulması planlanmaktadır. Tacikistan Enerji Bakanlığı tarafından, küçük hidroelektrik santrallerin inģaatı için geliģtiren ulusal program, 2010 yılına kadar 13 tesis kurmayı, yılları 9

10 arasında 23 tesis ve 2025 yılına kadar 25 tesis daha kurmayi amaçlanmaktadır. Genel olarak, 20 yıl içinde kw toplam kapasiteli 61 santral inģa etmeyi planlanmaktadır. Projelerin sadece ilk aģaması, yılları arasında, olan maliyeti 11,2 milyon dolardır. Bu projeleri Ġslam Kalkınma Bankası, Asya Kalkınma Bankası ve Fon ġiketi olan Barki Tojik finanse edecektir. Kaynak: Tacikistan İstatistik Kurumu Ülkede kıģ aylarında enerji sıkıntısı söz konusu iken yaz aylarında enerji fazlası ortaya çıkmaktadır. Bu nedenle yaz aylarında Rusya ve Kazakistan a elektrik enerjisi ihraç edilmektedir. Ayrıca Afganistan a elektrik satılması planlanmaktadır. Uzmanların tahminlerine göre Tacikistan da 113 milyon ton petrol ve 863 milyar metreküp doğal gaz rezervleri bulunmaktadır (IMF 2008). Tacikistan ın güney bölgesinde 12 tane petrol ve gaz yatağı bulundu. 12 milyon varillik ispatlanmıģ petrol rezervine sahip olan Tacikistan da üretim, iç savaģ boyunca yüzde 70 oranında azalmıģtı. SavaĢın etkilerinin yanısıra, genel olarak ekonomik sorunlar ve altyapıda yatırım yetersizliği bu sonucu doğurmuģtur. ġu anda Tacikistan, petrol ihtiyacının tamamına yakının ithalat yoluyla karģılamakta, ihtiyacın yüzde 70 i Özbekistan tarafından temin edilmektedir. IspatlanmıĢ doğalgaz rezervleri 5,6 milyar metreküp seviyesindedir. Ancak petrolde olduğu gibi doğalgazda da üretim yetersiz kalmakta ve iç talep ithalatla karģılanmaktadır. Tacikistan da yıllık ortalama 20 milyondan daha az metreküp doğal gaz üretimi ve 700 milyon metreküp Özbekistan dan doğal gaz ithalatı vardır. D. DIġ TĠCARET Türkiye de dahil olmak üzere 96 ülke ile ticaret yapmakta olan Tacikistan ın 2010 yılında dıģ ticaret hacmi 4 milyar 681 milyon dolar tutarında gerçekleģmiģtir. Bu rakamın içinde ihracat payı 1 milyar 306 milyon dolar ve ithalat miktarı 3 milyar 375 milyon dolardır. Toplam dıģ ticaret miktarında 11 tane BDT ülkelerin payı %45 oranındadır ve diğer ülkeler de % 55 oranında pay almaktadır. BaĢlıca ihracat ürünleri alüminyum, pamuk ve gıda ürünleri oluģturmaktadır. Ġthal ettiği ürünler ise, 10

11 petrol ürünleri, buğday ve undur. Ġhracat ın % 15,6 payı BDT ülkelerine yapılmıģ ve %84,4 payı diğer ülkelere. Ġthalatta ise, %56,8 oranı BDT ülkelerine ait ve %43,2 diğer ülkelere. Pamuk ihracatı toplam ihraç edilen ürünler arasında %7,3 oranını aldı. Tacikistan ın pamuk ihracinı ettiği ülkeler: Rusya % 38,9, Ġran %26,5, Özbekistan %9,6, Letonya %8,8, Bulgaristan %5,6, Türkiye %4,4, Belarus %3,6, Ukrayna %2,1, Çin ve Ġngiltere %0,02. Elektrik ticareti toplam ticaret hacminin içinde %3,1 gibi oran almıģ ve ihracatı 55 milyon dolar civarında gerçekleģmitir. Ġthalatı ise 78,5 milyon dolardır. Tacikistan a elektriği ithal eden baģlıca ülke- Özbekistandır. Doğal gaz ithalatı 453,6 milyon metreküp ve 65,8 milyon dolardır yılıyla kıyasladığımızda, miktarın %17,8 azaldığını, fiyatın ise % 19,2 arttığını görüyoruz. TACĠKĠSTAN'IN ĠTHALAT YAPTIĞI BAġLICA ÜLKELER (2009) Diğer 36% Rusya 32% TACĠKĠSTAN'IN ĠHRACAT YAPTIĞI BAġLICA ÜLKELER (2009) İran 7% Çin 5% Diğer 13% Hollanda 38% İran 4% Çin 11% Rusya 9% Türkiye 4% Özbekistan 4% Kazakistan 9% Türkiye 28% Kaynak: DTM E. YABANCI SERMAYE 2009 yılı baģında, Tacikistan yatırım portföyünde çeģitli ekonomik sektörlere yönelik olan, toplam 1,450 milyar dolar değerinde, 51 tane proje bulunmaktadır. Tacikistan ın Devlet Yatırım Komitesi ve Devlet Emlak Yönetimi, daha fazla yabanci yatırım çekmek için diğer devletlerle 21 tane anlaģma geliģtirildi ve Alt Meclis Parlamentosu tarafından onaylandı yılında doğrudan yabancı yatırımlar miktarı 903 milyon dolardır. Son yıllarda Tacikistan a yapılan yatırımlarında artıģ gözlemlenmektedir. Yatırımların büyük bölümü hidroenerji sektöre yapılmaktadır. Yatırımcılar arasında Rusya birinci sırada gelmektedir. Rusya nın alüminyum firması RusAl, Tacikistan ın güneyinde yıllık 200 bin ton kapasiteli bir alüminyum fabrikası kuracağını açıklamıģtır. 560 milyon dolarlık bir yatırımla gerçekleģtirilecek olan fabrika, 2010 yılında faaliyete geçecektir. Kriz ortamına rağmen, Rusya Tacikistan da yatırım projelerine devam 11

12 etmektedir. Bu projelerinden baģlıca Ģunlardır: Ġnter Rao tarafından Sanktudinsk-1 HES in yapılmasıdır (yaklaģık 600 milyon dolar), Gazprom tarafından yürütülen doğal gaz arama projeleri (yaklaģık 500 milyon dolar), Rus Otelleri firması tarafından bölgede en modern otelin "Hyatt Regency" inģaatı (150 milyon dolar) ve DuĢanbe de inģa edilen ĠĢ Merkezi (45 milyon dolar). Gelecek dönemde Ġnter Rao tarafından 3 HES daha kurulması planlanmaktadır. Çin yatırımcı ülkeler arasında ikinci sırada yer almaktadır. Çin elektrik iletim hatları üzerinde yoğunlaģmaktadır. Yatırımların miktarı 620 milyon dolar miktarında hesaplanmaktadır. Üçüncü sırada yer alan Ġran ise Sanktudinskaya HES-2 inģatı, yol ve tünel yapımı ile ilgilenmektedir. Ġran dan biraz geri kalan Türkiye nin ise Tacikistan da turizm ve hizmet sektörlerin geliģmesine yönelik yatırımları mevcüttür. Tarafından baģkentte dizi otel ve iģ merkezleri inģa edilmektedir. TÜRKĠYE - TACĠKĠSTAN TĠCARĠ VE EKONOMĠK ĠLĠġKĠLERĠ Türkiye nin Tacikistan ile olan ekonomik ve ticari iliģkileri diğer Orta Asya ülkelerine nazaran oldukça kısıtlı bir seviyede kalmıģtır. Bunun en büyük sebebi bu ülkenin yaģamıģ olduğu iç savaģ ve halen oldukça yüksek olan siyasi risktir. Bunun yanısıra ülkenin coğrafi konumu nedeniyle ulaģımın güç ve masraflı olması, bürokratik engeller ve bankacılık sisteminin yetersizliği ticari ve ekonomik iliģkilerin önündeki diğer engellerdir. Son dönemlerde ABD nin küresel terörle mücadele kapsamında Orta Asya bölgesine verdiği önem ve bu bağlamda Tacikistan a verdiği ekonomik destek nedeniyle Tacikistan, yatırım ve ticaret için daha elveriģli koģullar sunmaya baģlamıģtır. Bununla birlikte Rusya nın da ekonomik açıdan Tacikistan a verdiği önem artmaktadır. Türkiye-Tacikistan iliģkilerinde bugün gelinen nokta değerlendirildiğinde, ilerleme olduğu, fakat bu ilerlemenin henüz istenen düzeyde gerçekleģmediği sonucuna varmak mümkündür. A. TÜRKĠYE VE TACĠKĠSTAN ARASINDA ĠMZALANAN EKONOMĠK VE TĠCARĠ NĠTELĠKLĠ ANLAġMALAR Türkiye ile Tacikistan arasında Ticaret ve Ekonomik ĠĢbirliği AnlaĢması, 8 Nisan 1993 tarihinde Ankara da imzalanmıģ ve 3 Temmuz 1994 tarihinde yürürlüğe girmiģtir. Ġki ülke arasında, Uluslararası Karayolu TaĢımacılığı AnlaĢması, 1996 tarihinde imzalanmıģtır. Yatırımların KarĢılıklı TeĢviki ve Korunması AnlaĢması, 6 Mayıs 1996 tarihinde Ankara da imzalanmıģ ve 24 Temmuz 1998 tarihinde yürürlüğe girmiģtir. 6 Mayıs 1996 tarihinde Ankara da imzalanan Çifte Vergilendirmeyi Önleme AnlaĢması, 26 Aralık 2001 tarihinde yürürlüğe girmiģtir. Gümrük Ġdarelerinin KarĢılıklı YardımlaĢmasına ĠliĢkin AnlaĢma, 1998 tarihinde imzalanmıģtır. 12

13 Ġki ülke arasındaki Ticaret, Ekonomi ve Sanayi Alanlarında Uzun Vadeli ĠĢbirliği AnlaĢması, 4 Mart 2002 tarihinde yürürlüğe girmiģtir. Uzun Vadeli Ticari, Ekonomik ve Sinai ĠĢbirliği Programı ve Ġcra Planı, Ankara da 19 Ocak 2006 tarihinde imzalanmıģ ve 3 Kasım 2006 tarihinde yürürlüğe girmiģtir. Ortaklık ve ĠĢbirliği AnlaĢması da 19 Ocak 2006 da imzalanmıģtır. Türkiye-Tacikistan Karma Ekonomik Komisyon (KEK) I. Dönem Toplantısı, Eylül 2000 tarihleri arasında DuĢanbe de gerçekleģtirilmiģ ve toplantı sonunda KEK protokolü imzalanmıģtır. Türkiye Tacikistan Hükümetlerarası Karma Ekonomik Komisyon Toplantıları: I. Dönem KEK toplantısı, , DuĢanbe II. Dönem KEK toplantısı, , Ankara III. Dönem KEK toplantısı, , DuĢanbe IV. Dönem KEK toplantısı, , Ankara V. Dönem KEK toplantısı, , DuĢanbe VI. Dönem KEK toplantısı, , Ankara VII. Dönem KEK toplantısı, , DuĢanbe B. TĠCARET YILLAR ĠTĠBARĠYLE TÜRKĠYE TACĠKĠSTAN DIġ TĠCARETĠ (milyon dolar) Yıllar Ġhracat (X) Ġthalat (M) X/M Hacim Denge , , , , , , , , , Kaynak: DTM / T.C.Ekonomi Bakanlığı Tacikistan ın en çok ihracat yaptığı ülkeler arasında Türkiye dördüncü sırada yer almaktadır. Türkiye ile Tacikistan arasındaki ticaret hacmi, 2008 yılında 324, 2009 yılında 233, 2010 yılında ise 427 milyon dolar olarak gerçekleģmiģtir. Türkiye nin yapmıģ olduğu ithalatın yüzde 83 ünün alüminyum ve alüminyum ürünlerinden oluģtuğunu belirtmek gerekmektedir. Türkiye den ise Tacikistan a alüminyum tozu, halı ve yer kaplamaları, çelik, plastikten borular ve parçaları, temizlik ürünleri, çikolata ve kakao içeren diğer gıda mamulleri ihraç edilmektedir. 13

14 ĠHRACATIMIZDAKĠ BAġLICA ÜRÜNLER ( ) MADDE ĠSMĠ DeğiĢim 65 TEKSTĠL ELYAFI VE MAMULLERĠ ,33% 89 ÇEġĠTLĠ MAMUL EġYA ,96% 55 UÇUCU YAĞLAR,YÜZEY AKTĠF ,03% MADDELER,TEMĠZLĠK PATLARI,BOYALARI 64 KAĞIT-KARTON VE KAĞIT,KARTON ESASLI ,14% MAMULLER 7 KAHVE,ÇAY,BAHARAT,KAKAO VE ,36% HÜLASALARI 58 PLASTĠKTEN MAMULLER ,50% 84 GĠYĠM EġYASI VE AKSESUARLARI ,73% 77 ELEKTRĠKLĠ MAKĠNA VE CĠHAZLAR ,13% 1 ETLER VE HAZIRLANMIġ ET MAMULLERĠ ,06% 69 METALLERDEN NĠHAĠ ÜRÜNLER ,72% ĠLK 10 TOPLAM ,92% ÜLKE TOPLAM ,95% ĠTHALATIMIZDAKĠ BAġLICA ÜRÜNLER ( ) MADDE ĠSMĠ DeğiĢim 68 DEMĠR DIġI METALLER,MAMULLERĠ ,53% 26 TEKSTĠL LĠFLERĠ ,16% 21 DERĠ,KÖSELE,HAM POST ,50% 61 HAZIR DERĠLER,POSTLAR VE MAMULLERĠ ,12% 65 TEKSTĠL ELYAFI VE MAMULLERĠ ,18% 7 KAHVE,ÇAY,BAHARAT,KAKAO VE HÜLASALARI 71 ENERJĠ ÜRETEN MAKĠNA VE CĠHAZLAR BELĠRLĠ SANAYĠ KOLLARINDA KULLANILAN MAKĠNA VE CĠHAZLAR 29 HAYVANSAL VE BĠTKĠSEL HAM MADDELER ,67% 62 KAUÇUK VE MAMULLERĠ ,61% ĠLK 10 TOPLAM ,94% ÜLKE TOPLAM ,47% Kaynak:DTM / T.C.Ekonomi Bakanlığı Kaynak: DTM TÜRKİYE-TACİKİSTAN DIŞ TİCARETİ (Milyon Dolar) İhracat 10,8 28,5 41,5 46,716 71, , , ,3 144,111 İthalat 40,6 56,9 62,7 47,3 118,4 143, , , ,689 14

15 Türkiye nin Tacikistan ile olan ekonomik ve ticari iliģkileri diğer Orta Asya ülkelerine nazaran düģük seviyede seyretmiģtir. Bunun en büyük sebebi bu ülkenin yaģamıģ olduğu iç savaģ ve halen oldukça yüksek olan siyasi riskten dolayıdır. Ayrıca ülkenin coğrafi konumu nedeniyle ulaģımın güç olması ve bürokratik engeller de ekonomik iliģkilerin önündeki diğer engeller olarak karģımıza çıkmaktadır. Türkiye ile Tacikistan arasındaki taģımacılık, üçüncü ülkeler üzerinden yapıldığından transit ülkelerde yaģanan sorunlar ticareti olumsuz etkilemektedir. Tacikistan Hükümeti tarafından açıklanmıģ olan ticaret rakamları ile DĠE tarafından açıklanmıģ olan rakamlar arasında büyük farklılıklar bulunmaktadır. Örneğin, 2002 yılı Türkiye-Tacikistan arasındaki dıģ ticaret hacmi, DĠE tarafından 51,4 milyon dolar olarak açıklanmıģken, Tacikistan ın açıkladığı rakam ise 109 milyon dolardır. Bu farkın sebebi, Tacikistan dan üçüncü ülkeler üzerinden Türkiye ye yapılan ihracatın Tacik makamları tarafından Türkiye ile yapılan ticaret olarak gösterilmesidir. C. YATIRIM ĠLĠġKĠLERĠ Tacikistan a yabancı sermaye giriģi, ülkedeki istikrarsızlık nedeniyle çok düģük seviyelerde kalmıģtır. Buradaki firmalarımız daha çok tekstil, gıda, temizlik malzemeleri ve inģaat ve enerji alanlarında faaliyet göstermektedirler. Bu firmalar tamamen Türk sermayeli olup, Türk-Tacik ortak giriģimi henüz bulunmamaktadır. Tacikistan hükümeti, ekonomik büyümeyi hızlandırmak ve yabancı yatırımları teģvik etmek için çalıģmalar düzenlemektedir. 20 ülke ile imzalanan Yatırımların KarĢılıklı Korunması ve TeĢviki AnlaĢması, 23 ülke ile yapılan Ekonomik ĠĢbirliği AnlaĢması, ülkedeki yabancı sermayeyi arttırmak için yapılan önemli çalıģmalar arasındadır. Tacikistan da,160 yabancı sermayeli Ģirket faaliyet göstermektedir ve bu sayının önümüzdeki yıllarda artması beklenmektedir. ġu anda ülkede, kamuya ait orta ve büyük ölçekli iģletmelerin yüzde sadece 11 inin özelleģmiģ olması Türk Ģirketler için büyük fırsatlar oluģturmaktadır. D. MÜTEAHHĠTLĠK HĠZMETLERĠ Müteahhitlik alanında Türk firmalarının son dönemlerde yeni iģler almaya baģladıkları gözlemlenmektedir. Hâlihazırda Oyak ĠnĢaat, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Tacikistan hükümetlerince finanse edilen ġıkev-zigar Karayolu inģaatı projesini almıģtır. SeyaĢ firması Tacikistan-Çin karayolunu DuĢanbe ye bağlayan yolun inģaatını gerçekleģtirmektedir. Zafer ĠnĢaat ise DuĢanbe deki ABD Büyükelçiliği binasının inģaatını tamamlamıģtır. Türk firmaları, Tacikistan da özellikle yabancı finans kuruluģları tarafından finanse edilen ve uluslararası standartlarda ihale edilen projelere ilgi göstermektedir.türk müteahhitlik firmaları Ģimdiye kadar Tacikistan genelinde yaklaģık 420 milyon dolar değerinde toplam 28 proje üstlenmiģlerdir. 15

16 Son Dönem Türk Firmalarınca Tacikistan da Üstlenilen Projelere ĠliĢkin Bilgiler Yıl Toplam Üstlenilen Proje Üstlenilen Proje Proje Üstlenen Firma Sayısı Bedeli Sayısı (ABD Doları) 2006 Yılı Yılı Yılı Genel Toplam Kaynak: DTM E. ENERJĠ Türk firmaları, Tacikistan Enerji Bakanlığı ndan enerji iletim hatlarının inģasına yönelik bir proje almıģlardır. Astek ĠnĢaat, DuĢanbe de beģ yıldızlı otel inģaatına baģlayacaktır. Emek ĠnĢaat ise yine DuĢanbe de bir aquapark ve olimpik yüzme havuzu inģaatı gerçekleģtirmektedir. Galaksi ĠnĢaat ise Milletler Evi binasını inģa etmekte ve DuĢanbe Havaalanı VIP salonu modernizasyonunu gerçekleģtirmektedir. Tacikistan, kiģi baģına düģen su oranı sıralamasında dünya üçüncüsüdür. Doğal kaynakları sayesinde, ülkeyi dünyanın en büyük üreticisi yapabilecek yıllık 300 milyar kw/saat ten daha fazla hidroelektrik enerjisi üretme potansiyeli vardır. Ancak, yatırım eksiklikleri yüzünden, yılları arasında yıllık elektrik üretimi sadece 15 bin kw/saat olarak gerçekleģmiģtir. Tacikistan ın elektrik ağı esas olarak dağlarıyla paralel bir Ģekilde ve Sovyetlerin kuzey-güney bağlantısını engellemeye yönelik politikalarıyla uyumlu bir biçimde doğudan batıya doğru uzanmaktadır. Dolayısıyla elektrik, esas olarak takas biçiminde, hem ithal hem de ihraç edilmektedir. Tacikistan Ģu an net ithalatçı konumundadır. Bu alandaki yatırım eksikliği Tacikistan ın enerji sektörünü ciddi anlamda kısıtlamaktadır ve üretim istasyonlarındaki su kesintileri hükümetin elektrik arzını, özellikle kıģ aylarında, belirli oranlarda sunmasına neden olmaktadır. Tacikistan ın hidroelektrik potansiyelinin geliģtirilmesi için yapılan pek çok proje vardır. Bu projelerin bir kısmı da uygulamadadır. Ancak sözkonusu projeler Özbekistan ın tepkisine neden olmaktadır. Zira, Sovyetler Birliği döneminden kalan yürürlükteki anlaģmalara göre Özbekistan ve diğer aģağı akım devletleri temel su ihtiyaçlarını Tacikistan ın sularından neredeyse hiçbir ödeme yapmadan temin etmektedirler. Özbekistan, Tacikistan ın hidroelektrik sektöründeki geliģmelerin Özbekistan ın, özellikle yaz aylarında, tarım sektörünün ihtiyacı olan suyu kısıtlayacağından endiģe etmektedirler ve bu nedenle, su akıģındaki en ufak bir aksamaya karģı enerji ve gaz arzını kısma tehdidi kullanma olasılıkları bulunmaktadır. Gaz ve petrol açısından baģta Özbekistan, Kazakistan ve Türkmenistan olmak üzere dıģ kaynaklara neredeyse tamamıyla bağımlı durumda olan Tacikistan da bu durum enerji politikaları açısından ciddi bir endiģe kaynağı olmaktadır. 16

17 F. ĠKĠLĠ ĠLĠġKĠLERDE KARġILAġILAN BAġLICA SORUNLAR Tacikistan, halen makroekonomik istikrarın sağlanması ve özel sektörün geliģtirilmesi için gerekli altyapıyı oluģturmak için çalıģmakta ve bu çalıģmalarının sonuçlarını da almaktadır. Son 2-3 yıllık dönem içerisinde istikrar yönünde büyük adımlar atılmıģtır. Pazar ekonomisine geçiģ, özelleģtirme, anayasal reformlar konularında geliģmeler sağlanmakta ve yatırım ortamı iyileģtirilmektedir. Ancak yine de gelinmiģ olan noktanın yeterli olduğunu söylemek mümkün değildir. Finansman konusu, Tacikistan da gerçekleģtirilecek olan projeler için önemli bir sıkıntı yaratmaktadır. Ülkenin mali imkanları yetersizdir. Uluslararası finansman kuruluģları ve kalkınma bankaları ise ülkenin borç koģulları nedeniyle büyük projelere finansman sağlama imkanına sahip değildir. IMF nin sınırlaması nedeniyle hükümet, projelere devlet garantisi verememektedir. Türkiye ile Tacikistan arasındaki ticaret son dönemlerde artıģ göstermekteyse de iki ülke arasındaki taģımacılık imkanları yetersiz kalmaktadır. Türkiye ile Tacikistan arasındaki taģımacılık, üçüncü ülkeler üzerinden yapıldığından transit ülkelerde yaģanan sorunlar ticareti olumsuz yönde etkilemektedir. Örneğin, Türk-Tacik ĠĢ Konseyi nin Tacikistan UlaĢtırma Bakanlığı ile yapmıģ olduğu bir görüģmede Özbekistan dan geçiģte vize sıkıntıları yaģandığı bildirilmiģtir. Ayrıca, Tacik araçlarının taģıyacak yük bulamamaları nedeniyle ülkede taģımacılık sektörü geliģememiģtir. Nakliye araçlarının teknik bakımı ve onarımı konusunda iģletmelere ihtiyaç vardır. ġu anda iki ülke arasındaki hava ulaģımı sadece Tacikistan Havayolları nın haftada iki yapılan uçuģlarından ibarettir. UçuĢların sıklaģtırılması ve THY nin de Tacikistan a uçmaya baģlaması faydalı olacaktır. Tacikistan Havayolları, Cumartesi günleri olmak üzere haftada sadece tek gün Türkiye ye uçmakta iken son dönemde bunu ÇarĢamba ve Cumartesi olmak üzere ikiye çıkarmıģtır. Tacik Havayolları ayrıca THY nin Ankara dan kalkması Ģartı ile Tacikistan a sefer düzenlemesine olumlu bakmaktadır. Organik yakıtlar bakımından zengin bir ülke olmayan Tacikistan da enerji konusunda sıkıntılar yaģanmaktadır. Ülkenin bankacılık sistemi, yabancı yatırımcıların ihtiyaçlarını karģılamaktan uzaktır. Bu alanda önemli atılımlar yapılmadığı gibi para transferlerinden alınan yüzde 5 lik komisyon da sıkıntı yaratmaktadır. Ülkede vergi ile ilgili kuruluģlar tarafından iģletmeler sıklıkla denetlenmektedir. Bu rakamın yılda ortalama 7 kez olduğu ifade edilmektedir. Ülkede bir polisin aylık ortalama maaģı 10 dolardır. Resmi rakamlara göre asgari ücretin 18,1 dolar olduğu ülkede, ortalama maaģların ise ilk kez 2011 yılında 100 dolar seviyesine çıktığı bildirilmektedir. 17

18 G. ĠġBĠRLĠĞĠ ĠMKANLARI VE ĠKĠLĠ ĠLĠġKĠLERĠN GELĠġTĠRĠLMESĠNE YÖNELĠK GÖRÜġ VE ÖNERĠLER Tacikistan ın altyapı konusunda büyük eksiklikleri bulunmaktadır. Karayolları ve demiryollarının modernize edilmesi ve yeni hatların açılması sayesinde ülke içinde ulaģım kolaylaģacak ve bu durum ticareti de olumlu yönde etkileyecektir. Tacikistan, otel ve konferans salonu sıkıntısı çekmektedir. Bu alanda Orta Asya da önemli iģlere imza atmıģ olan Türk firmaları daha aktif olabilirler. Özellikle baģkent DuĢanbe de batı standartlarına uygun oteller ve konferans/kongre salonları yapılması gerekmektedir. Topraklarının yüzde 93 ü dağlık arazi olan Tacikistan, kıģ turizmi açısından çok elveriģlidir. Özellikle Pamir Dağları nda inģa edilecek turistik tesislerle turizm geliģtirilebilir. DuĢanbe zengin su kaynaklarına sahip olsa da altyapı yetersizliği nedeniyle nehir suları doğrudan musluklara verilmektedir. Bu nedenle ülkede su arıtma sistemlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Diğer Orta Asya ülkelerinin aksine zengin su kaynakları bulunan Tacikistan da hidroenerji konusunda projeler mevcuttur. Bu projelere Türk firmaları dahil olabilirler. 100 kiģiye sadece 3.6 telefon hattının düģtüğü Tacikistan da telekomünikasyon alanında önemli iģ imkanları mevcuttur. Tacikistan da internet altyapısının geliģtirilmesi de ülkenin ekonomik anlamda küresel entegrasyonuna yardımcı olacaktır. Ayrıca havaalanları için de haberleģme ve navigasyon sistemlerinin geliģtirilmesi gerekmektedir. Tacikistan da özelleģtirme kapsamında satılacak bazı tesisler Türk firmalarının ilgisini çekmektedir. ÖzelleĢtirme sürecinin hızlandırılması ile birlikte Türk firmalarının özellikle tekstil, iplik üretimi gibi sektörlerde yatırım yapabilecekleri düģünülmektedir. Ekonomide en büyük paya sahip olan tarım sektöründe Tacikistan'ın tarım ürünlerinin iģlenmesinde, paketlenmesinde ve ihracatında iģbirliği mümkündür. Burada özellikle pamuk üretimi, et ve süt ürünlerinin iģlenmesi, yeni tarımsal ürünlerin yetiģtirilmesi gibi konularda ortak çalıģmalar desteklenmelidir. Ayrıca tarımsal ürünlerin yarıdan fazlası yeterli saklama ve iģleme tesisleri olmadığı için kaybedildiğinden bu konuda da iģbirliğine gidilebilir. Madencilik sektöründe mevcut yatakların daha iyi değerlendirilmesi için yatırıma ihtiyaç duyulmaktadır. Ülkede halen iģlenmemiģ alüminyum, altın, gümüģ, uranyum, çinko ve tungsten yatakları mevcuttur. Ayrıca Tacikistan da iģletilmeyen kömür yatakları da bulunmaktadır. Türkiye ile Tacikistan arasında ulaģtırma konusunda iģbirliği yapılması, iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik iliģkileri olumlu yönde etkileyecektir. Türkiye ye tanınan 300 ücretsiz geçiģ belgesi hakkının 500 e çıkartılması oldukça faydalı olmuģtur. Bunun yanında ortak taģımacılık Ģirketlerinin kurulması da düģünülmektedir. 18

19 TOBB Plaza Talatpaşa cad. No:3 Kat: Gültepe Levent İstanbul Telefon: (pbx) Faks: Web: Yönetim Kurulu Başkanı: M. Rifat Hisarcıklıoğlu İcra Kurulu Başkanı: Rona Yırcalı Genel Sekreter: Bahri Can Çalıcıoğlu 19

Tacikistan Ülke Bülteni Mart 2012

Tacikistan Ülke Bülteni Mart 2012 Tacikistan Ülke Bülteni Mart 2012 GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tacikistan Yönetim Biçimi : Cumhuriyet Başkenti : Duşanbe Başlıca Kentleri : Duşanbe, Murgob, Khorugh, Tursunzade, Khojand İdari Yapı : 2 vilayet,

Detaylı

LÜBNAN CUMHURĠYETĠ 1

LÜBNAN CUMHURĠYETĠ 1 LÜBNAN CUMHURĠYETĠ 1 1- GENEL BĠLGĠLER TABLOSU (2010) RESMĠ ADI Lübnan Cumhuriyeti BAġKENTĠ Beyrut RESMĠ DĠL Arapça (resmi dil), Fransızca, Ġngilizce, Ermenice BAĞIMSIZLIK TARĠHĠ 22 Kasım 1943 DEVLET BAġKANI

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

ALMANYA FEDERAL CUMHURİYETİ

ALMANYA FEDERAL CUMHURİYETİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 ALMANYA FEDERAL CUMHURİYETİ 1/8 ALMANYA YA İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL Almanya Federal Cumhuriyeti Berlin Almanca BAĞIMSIZLIK TARİHİ 23

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2014 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Fas Krallığı

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 RUSYA FEDERASYONU

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 RUSYA FEDERASYONU T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 RUSYA FEDERASYONU GENEL BİLGİLER TABLOSU Resmi Adı Rusya Federasyonu Başkenti Moskova Resmi Dil Rusça Bağımsızlık Tarihi 24 Ağustos 1991 Yüzölçümü 17.075.400 km 2 Nüfus 142,8

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HOLLANDA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HOLLANDA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HOLLANDA 1 / 8 HOLLANDA YA İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER GENEL BİLGİLER (2012) RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL Hollanda Krallığı Amsterdam Flemenkçe BAĞIMSIZLIK TARİHİ 30 Ocak 1648 DEVLET

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. İSRAİL E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER 1. HARİTA 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) BAŞKENTİ RESMİ DİL BAĞIMSIZLIK TARİHİ DEVLET BAŞKANI HÜKÜMET BAŞKANI DİN YÜZÖLÇÜMÜ NÜFUS YILLIK

Detaylı

TACİKİSTAN ÜLKE BÜLTENİ

TACİKİSTAN ÜLKE BÜLTENİ TACİKİSTAN ÜLKE BÜLTENİ Temmuz 2006 Resmi adı: Yönetim şekli: Başkent: Diğer şehirler: İdari yapı: Komşuları: Tacikistan Cumhuriyet Duşanbe GENEL BİLGİLER Murgob, Khorugh, Tursunzade, Khujand 3 vilayet,

Detaylı

İTALYA CUMHURİYETİ 1/8

İTALYA CUMHURİYETİ 1/8 İTALYA CUMHURİYETİ 1/8 İTALYA YA İLİŞKİN GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL İtalya Cumhuriyeti Roma İtalyanca BAĞIMSIZLIK TARİHİ 1861 DEVLET BAŞKANI HÜKÜMET BAŞKANI Giorgio Napolitano Enrico Letta

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 DANİMARKA 1/7

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 DANİMARKA 1/7 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 DANİMARKA 1/7 DANİMARKA YA İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL DEVLET BAŞKANI Danimarka Krallığı Kopenhag Danca 2. Margrethe HÜKÜMET BAŞKANI Helle

Detaylı

TEKSTĠL VE KONFEKSĠYON SEKTÖRÜ

TEKSTĠL VE KONFEKSĠYON SEKTÖRÜ T.C. Ekonomi Bakanlığı BiĢkek Ticaret MüĢavirliği Kırgızistan Sektör Raporları Serisi TEKSTĠL VE KONFEKSĠYON SEKTÖRÜ Mayıs 2013 1. TEKSTĠL VE KONFEKSĠYON SEKTÖRÜNÜN KIRGIZĠSTAN EKONOMĠSĠNDEKĠ YERĠ Tekstil

Detaylı

GENEL BİLGİLER. Lizbon. Portekizce (resmi), Mirandezce (resmi, ancak yerel kullanım) DEVLET BAŞKANI Anibal CAVACO SİLVA (9 Mart 2006)

GENEL BİLGİLER. Lizbon. Portekizce (resmi), Mirandezce (resmi, ancak yerel kullanım) DEVLET BAŞKANI Anibal CAVACO SİLVA (9 Mart 2006) T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 201 PORTEKİZ GENEL BİLGİLER RESMİ ADI Portekiz Cumhuriyeti BAŞKENT Lizbon RESMİ DİL Portekizce (resmi), Mirandezce (resmi, ancak yerel kullanım) DEVLET BAŞKANI Anibal CAVACO SİLVA

Detaylı

RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015

RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Rusya Federasyonu na ihracat yapan 623 firma

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 İNGİLTERE 1 / 7

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 İNGİLTERE 1 / 7 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 İNGİLTERE 1 / 7 İNGİLTERE YE İLİŞKİN GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL Birleşik Krallık Londra İngilizce BAĞIMSIZLIK TARİHİ 1707 DEVLET BAŞKANI HÜKÜMET BAŞKANI DİN

Detaylı

11.04.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ

11.04.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ 11.04.2014 CARİ İŞLEMLER DENGESİ ġubat ayı cari iģlemler açığı piyasa beklentisi olan -3,1 Milyar doların hafif üzerinde ve beklentilere yakın -3,19 milyar dolar olarak geldi. Ocak-ġubat cari iģlemler

Detaylı

T.C. BAKÜ BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ

T.C. BAKÜ BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI (KARS, ARDAHAN, IĞDIR, AĞRI) T.C. BAKÜ BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ 14-15 MAYıS 2012 2 1. Azerbaycan Cumhuriyeti SUNUM PLANı Ekonomik ve Sosyal Göstergeler Enerji Kaynakları

Detaylı

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ?

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? Dr. Fatih Macit, Süleyman Şah Üniversitesi Öğretim Üyesi, HASEN Bilim ve Uzmanlar Kurulu Üyesi Giriş Türk Konseyi nin temelleri 3 Ekim 2009 da imzalanan Nahçivan

Detaylı

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9 FRANSA ÜLKE BÜLTENİ Başkent Resmi Dil(ler) Yönetim Biçimi Cumhurbaşkanı Başbakan Paris Fransızca Parlamenter Başkanlık Tipi Cumhuriyet Nicolas Sarkozy François Fillon Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958

Detaylı

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Bulgaristan a ihracat yapan 585 firma bulunmaktadır. 31.12.2013

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ MAKEDONYA ÜLKE RAPORU Şubat-2009 Y.U. I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Makedonya Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi Coğrafi

Detaylı

ÖZBEKİSTAN ÜLKE PROFİLİ

ÖZBEKİSTAN ÜLKE PROFİLİ ÖZBEKİSTAN ÜLKE PROFİLİ Pınar Öksüz Dış Ekonomik İlişkiler Müdürlüğü Nisan 2010 1. GENEL BİLGİLER Ülke adı : Özbekistan Cumhuriyeti Yönetim biçimi : Cumhuriyet Başkent : Taşkent Anayasa Kabulü : 8 Aralık

Detaylı

KKTC NĠN EKONOMĠK YAPISI VE YATIRIM ALANLARI

KKTC NĠN EKONOMĠK YAPISI VE YATIRIM ALANLARI KKTC NĠN EKONOMĠK YAPISI VE YATIRIM ALANLARI MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER ÜLKENİN AVANTAJ VE DEZAVANTAJLARI T.C. KKTC EKONOMİ PROGRAMLARI TEŞVİKLER VE YATIRIM ALANLARI (MĠLYON TL) GSMH CARĠ FĠYATLARLA 8.000

Detaylı

DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ ÜLKE BÜLTENİ NİSAN 2004

DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ ÜLKE BÜLTENİ NİSAN 2004 KOSOVA Ülke Bülteni Kasım 2011 DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ ÜLKE BÜLTENİ NİSAN 2004 GENEL BİLGİ Devlet İsmi Kosova Cumhuriyeti Başkent PriĢtina Coğrafi Konumu Güneydoğu Avrupa Diğer Büyük Şehirler Prizren,

Detaylı

A. AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ

A. AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) RESMİ ADI : Amerika Birleşik Devletleri BAŞKENTİ : Washington D.C. RESMİ DİL : İngilizce BAĞIMSIZLIK TARİHİ :

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 BREZİLYA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 BREZİLYA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 BREZİLYA 1. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) RESMİ ADI : Brezilya Federal Cumhuriyeti BAŞKENTİ : Brasilia RESMİ DİL : Portekizce DİN : Roman Katolik (% 74), Protestan (% 15), diğer

Detaylı

RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015

RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015 RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Ruanda ya ihracat yapan 1 firma bulunmaktadır. (AHENK KOZMETİK İÇ VE DIŞ TİC. A.Ş) 30.06.2015 tarihi

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 VİETNAM SOSYALİST CUMHURİYETİ

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 VİETNAM SOSYALİST CUMHURİYETİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 VİETNAM SOSYALİST CUMHURİYETİ GENEL BİLGİLER RESMİ ADI Vietnam Sosyalist Cumhuriyeti BAŞKENTİ Hanoi RESMİ DİL Vietnamca BAĞIMSIZLIK TARİHİ 2 Eylül 1945 DEVLET BAŞKANI Truong

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVUSTURYA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 B.Ö. AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Avusturya Cumhuriyeti Yönetim Şekli

Detaylı

2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012)

2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. MISIR GENEL BİLGİLERİ 1. HARİTA ve BAYRAK 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) Nüfusu : 85 milyon Yüzölçümü : 1.001.450 km 2 Dil : Arapça Din : Sünni Müslüman %90, Kıpti %9,

Detaylı

Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret

Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret Sinop Ekonomi Verileri-Temmuz, 5 Dış Ticaret Genel Görünüm (Ocak-Temmuz, 5) Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret verileri değerlendirildiğinde,

Detaylı

GENEL BİLGİLER (2011) Katolik %57,8, Müslüman %2,4, Ortodoks DİN

GENEL BİLGİLER (2011) Katolik %57,8, Müslüman %2,4, Ortodoks DİN T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 SLOVENYA GENEL BİLGİLER (2011) RESMİ ADI Slovenya Cumhuriyeti BAŞKENT Ljubljana RESMİ DİL Slovence BAĞIMSIZLIK TARİHİ 25 Haziran 1991 AB ÜYELİK TARİHİ 1 Mayıs 2004 AVRO BÖLGESİNE

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ FRANSA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli Coğrafi Konumu : Fransa Cumhuriyeti

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. KUVEYT E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. KUVEYT E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. KUVEYT E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER 1. HARİTA 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) RESMİ ADI Kuveyt Devleti RESMİ DİL Arapça, İngilizce (2. resmi dil) BAŞKENT Kuveyt BAĞIMSIZLIK

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2015 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Benin

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ MAYIS 2015 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Benin

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 GÜNEY KORE

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 GÜNEY KORE T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 GÜNEY KORE GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENTİ RESMİ DİL Kore Cumhuriyeti Seul Korece BAĞIMSIZLIK 15 Ağustos 1945 (Japonya dan) TARİHİ DEVLET BAŞKANI Geun-hye PARK (25 Şubat 2013

Detaylı

SUDAN ÜLKE RAPORU Ağustos 2013 A.Ç.

SUDAN ÜLKE RAPORU Ağustos 2013 A.Ç. SUDAN ÜLKE RAPORU Ağustos 2013 A.Ç. 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Sudan bir Ortadoğu ve Kuzey Afrika ülkesi olup kuzeyinde Mısır, doğusunda

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ KAZAKİSTAN ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: 23 Haziran 2005 Ülke No: 79- MD I- GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ Resmi Adı : Kazakistan Cumhuriyeti

Detaylı

Türk Hazır Giyim ve Tekstil Sektörünün 2008 Yılı Rekabet Durumu (II)

Türk Hazır Giyim ve Tekstil Sektörünün 2008 Yılı Rekabet Durumu (II) Türk Hazır Giyim ve Tekstil Sektörünün 2008 Yılı Rekabet Durumu (II) 2- Tekstil ve Hazır Giyim Ticaretinde Kotalar ve Çin in Sektöre Etkisi Hande UZUNOĞLU Dünyada tekstil ve hazır giyim ticaretinde kota

Detaylı

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ KIBRIS RUM KESİMİ ÜLKE RAPORU Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ I.GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kıbrıs Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Akdeniz deki beş büyük adadan

Detaylı

GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER (2009)

GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER (2009) BANGLADEŞ GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER (2009) GSYİH 89,4 milyar $ KİŞİ BAŞINA GSYİH 599 $ GSYİH BÜYÜME HIZI % 5,7 İHRACAT 15 milyar $ İTHALAT 19,7 milyar $ ENFLASYON ORANI 5,1 DIŞ BORÇ 21,8 milyar $ TOPLAM

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ DANİMARKA

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ DANİMARKA İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ DANİMARKA ÜLKE RAPORU E.B. Şubat 2009 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Danimarka Krallığı Yönetim Şekli : Anayasal Monarşi Coğrafi

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HİNDİSTAN

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HİNDİSTAN T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HİNDİSTAN GENEL BİLGİLER RESMİ ADI : Hindistan Cumhuriyeti BAŞKENTİ : Yeni Delhi KONUŞULAN DİLLER : Hintçe, Bengalce, Telugça, Marathice, Tamilce, Urduca, Gujaratça, Malayalamca,

Detaylı

FAS KRALLIĞI. DİN Müslüman %98,7, Hristiyan %1,1, Musevi %0,2 %99,1 Arap-Berber, %0,2 Yahudi, %0,7 Diğer KENTSEL NÜFUS %56,1 ÜYESİ OLDUĞU

FAS KRALLIĞI. DİN Müslüman %98,7, Hristiyan %1,1, Musevi %0,2 %99,1 Arap-Berber, %0,2 Yahudi, %0,7 Diğer KENTSEL NÜFUS %56,1 ÜYESİ OLDUĞU T.C. BAŞBAKANLIK DIŞ TİCARET MÜSTEŞARLIĞI Anlaşmalar Genel Müdürlüğü FAS KRALLIĞI I. FAS ÜLKE PROFİLİ TEMEL BİLGİLER (2003): RESMİ ADI Fas Krallığı BAŞKENTİ Rabat NÜFUSU 30,1 Milyon KONUŞULAN DİL Arapça,

Detaylı

Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi

Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 % T. C. DĠYARBAKIR EKONOMĠSĠNĠN GENEL GÖRÜNÜMÜ 1. Diyarbakır Ġstatistikleri Tablo 1: Yıllara Göre Diyarbakır Nüfusu Yıllar Nüfus Yıllık Nüfus

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

KUVEYT E ĠHRACAT POTANSĠYELĠMĠZ VE PAZAR DEĞERLENDĠRMESĠ. ĠGEME Orta Doğu ve Körfez Dairesi Diğer Körfez Ülke Masası

KUVEYT E ĠHRACAT POTANSĠYELĠMĠZ VE PAZAR DEĞERLENDĠRMESĠ. ĠGEME Orta Doğu ve Körfez Dairesi Diğer Körfez Ülke Masası KUVEYT E ĠHRACAT POTANSĠYELĠMĠZ VE PAZAR DEĞERLENDĠRMESĠ ĠGEME Orta Doğu ve Körfez Dairesi Diğer Körfez Ülke Masası KUVEYT 3,4 milyon nüfusu (1 milyon Kuveytli, Diğerleri göçmen), 115 milyar dolar GSYĠH

Detaylı

GÜNEY KORE EKONOMİK GÖSTERGELER VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER

GÜNEY KORE EKONOMİK GÖSTERGELER VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER GÜNEY KORE EKONOMİK GÖSTERGELER VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ, MART 2014 1. GÜNEY KORE VE TÜRKİYE TEMEL GÖSTERGELER Güney Kore 1970 li yıllarda temelini attığı ihracata

Detaylı

Doç. Dr. MUSTAFA KĠBAROĞLU

Doç. Dr. MUSTAFA KĠBAROĞLU İran ın Nükleer Programı ve Türkiye nin Güvenliğine Etkileri Doç. Dr. MUSTAFA KĠBAROĞLU www.mustafakibaroglu.com Bilkent Üniversitesi Uluslararası ĠliĢkiler Bölümü 15 Ekim 2009 Atılım Üniversitesi Ankara

Detaylı

TACİKİSTAN YATIRIM RAPORU

TACİKİSTAN YATIRIM RAPORU 2015 TACİKİSTAN YATIRIM RAPORU DUŞANBE TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ 0 İÇİNDEKİLER 1.TÜRK FİRMALARI VE TÜRK YATIRIMLARININ DURUMU... 1 2.TACİKİSTAN DAKİ YATIRIMLARI ETKİLEYEN UNSURLAR VE SEKTÖREL YATIRIM FIRSATLARI...

Detaylı

GAMBİYA ÜLKE RAPORU. Türkiye İşadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu Afrika Koordinatörlüğü http://www.tuskon.org africa@tuskon.

GAMBİYA ÜLKE RAPORU. Türkiye İşadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu Afrika Koordinatörlüğü http://www.tuskon.org africa@tuskon. GAMBİYA ÜLKE RAPORU 1. Nüfus: 1.797.860 (Dünyada 149.) 2. Nüfus artış oranı: % 2,4 (Dünyada 32.) 3. Yaş yapısı: 0-14yaş: % 40 15 64 yaş: % 57 65 yaş ve üstü: % 3 4. Şehirleşme: % 58 5. En büyük şehir:

Detaylı

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri Etiyopya ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Dil : Amharikçe, Oromo, Tigrinya, Somaliae, İngilizce Başkenti : Addis Ababa Yüzölçümü : 1.127.127 km2 Nüfus : 88,4 Milyon(2013 tahmini Önemli

Detaylı

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Cezayir e ihracat yapan 234 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

AR&GE BÜLTEN 2010 ġubat EKONOMĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ

AR&GE BÜLTEN 2010 ġubat EKONOMĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ Erdem ALPTEKĠN Türk finans sistemi incelendiğinde en büyük payı bankaların, daha sonra ise sırasıyla menkul kıymet yatırım fonları, sigorta

Detaylı

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ 2014 OCAK SEKTÖREL YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ Nurel KILIÇ Yurtdışı müteahhitlik hizmetleri sektörü, ekonomiye döviz girdisi, yurt dışında istihdam imkanları, teknoloji transferi ve lojistikten ihracata

Detaylı

ETİYOPYA ÜLKE RAPORU 26.05.2015. [Type the document subtitle]

ETİYOPYA ÜLKE RAPORU 26.05.2015. [Type the document subtitle] ETİYOPYA ÜLKE RAPORU 26.05.2015 [Type the document subtitle] YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Etiyopya ya ihracat yapan 23 firma bulunmaktadır. 31.12.2014 tarihi

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Senegal Cumhuriyeti Resmi Dil : Fransızca Başkenti : Dakar Yüzölçümü : 196.161 km 2 Nüfus : 12,9 milyon (2010) Önemli Şehirler : Thies, Mbour, Kaolack GSYİH (2012 ) : 12.804

Detaylı

KIRGIZİSTAN ÜLKE RAPORU 10.04.2015

KIRGIZİSTAN ÜLKE RAPORU 10.04.2015 KIRGIZİSTAN ÜLKE RAPORU 10.04.2015 KIRGIZİSTAN ÜLKE RAPORU 10.04.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Kırgızistan a ihracat yapan 63 firma bulunmaktadır. 31.12.2014

Detaylı

Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik

Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik 2008 KASIM -SEKTÖREL Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik Dünya, 2030 yılında Ģimdi olduğundan yüzde 60 daha fazla enerjiye ihtiyaç duyacaktır. Bu enerji

Detaylı

BELARUS EKONOMİSİ Belarus Cumhuriyeti, gelişmiş sanayisi, hizmet ve tarım sektörleri ile ihracata odaklanmış bir ülkedir. Potasyum gübreleri, yük

BELARUS EKONOMİSİ Belarus Cumhuriyeti, gelişmiş sanayisi, hizmet ve tarım sektörleri ile ihracata odaklanmış bir ülkedir. Potasyum gübreleri, yük BELARUS EKONOMİSİ Belarus Cumhuriyeti, gelişmiş sanayisi, hizmet ve tarım sektörleri ile ihracata odaklanmış bir ülkedir. Potasyum gübreleri, yük araçları, traktör, yol, inşaat ve kamu hizmet araçları

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti Resmi Dil : Swahili, İngilizce Başkenti : Resmi başkent Dodoma(1 699 000) (de facto olarak Darüsselam); Dar es Selam; ticari başkent (2.498.000)

Detaylı

PERU ÜLKE RAPORU 30.06.2015

PERU ÜLKE RAPORU 30.06.2015 PERU ÜLKE RAPORU 30.06.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Peru ya ihracat yapan 26 firma bulunmaktadır. 31.12.2014 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı nın Türkiye'de

Detaylı

FĠLĠSTĠN ÜLKE BÜLTENĠ KASIM 2011

FĠLĠSTĠN ÜLKE BÜLTENĠ KASIM 2011 FĠLĠSTĠN ÜLKE BÜLTENĠ KASIM 2011 Gazze Şeridi Batı Şeria 1 GENEL BİLGİ Resmi adı: Devlet BaĢkanı BaĢbakan Yüzölçümü Nüfusu Ġklim Resmi Dil BaĢlıca ġehirler Para Birimi Zaman Dilimi Filistin Ulusal Yönetimi

Detaylı

Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş

Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş gezisi ziyareti gerçekleştirmiştir. Kardeş Oda Antlaşması

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU Şubat 2009 B.Ö. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Bulgaristan Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Avrupa

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ ARALIK 2014 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı:

Detaylı

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU Berlin Ekonomi Müşavirliği Temmuz 2011 1 İÇİNDEKİLER Yönetici Özeti...3 1. Almanya dan Türkiye ye Doğrudan Yatırım Hareketleri...4 2. Türkiye den

Detaylı

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org Azerbaycan Enerji GÖRÜNÜMÜ Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi EKİM 214 www.hazar.org 1 HASEN Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi, Geniş Hazar Bölgesi ne yönelik enerji,

Detaylı

MACARİSTAN ÜLKE PROFİLİ

MACARİSTAN ÜLKE PROFİLİ MACARİSTAN ÜLKE PROFİLİ Mayıs 2013 Dış Ekonomik İlişkiler ve Uluslararası Organizasyonlar Müdürlüğü AB ve Uluslararası Organizasyonlar Masası 1. GENEL BİLGİLER Resmi adı : Macaristan Cumhuriyeti Başkenti

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ ALMANYA ÜLKE RAPORU Mayıs 2009 İ.A 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Almanya Federal Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ ÇEK CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU Şubat 2009 Y.U. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Çek Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ ESTONYA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 T.K. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Estonya Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet ve Başkanlık Sistemi

Detaylı

DEMĠR-ÇELĠK BORU SEKTÖRÜ DEĞERLENDĠRME RAPORU OAĠB/AR-GE

DEMĠR-ÇELĠK BORU SEKTÖRÜ DEĞERLENDĠRME RAPORU OAĠB/AR-GE ĠÇĠNDEKĠLER 1. GĠRĠġ... 5 2. SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI... 5 3. DÜNYADA DEMĠR-ÇELĠK BORU SEKTÖRÜ... 6 3.1. Üretim... 6 3.2. DıĢ Ticaret... 7 3.2.1. Ġhracat... 7 3.2.2. Ġthalat... 12 4. TÜRKĠYE

Detaylı

GENEL BİLGİLER GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER. : 832,5 milyar ABD $ (2009, EIU) 1,005 trilyon ABD $ (2010, EIU tahmini) NÜFUS : 48,7 milyon kişi (2009)

GENEL BİLGİLER GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER. : 832,5 milyar ABD $ (2009, EIU) 1,005 trilyon ABD $ (2010, EIU tahmini) NÜFUS : 48,7 milyon kişi (2009) GÜNEY KORE GENEL BİLGİLER RESMİ ADI : Kore Cumhuriyeti BAŞKENTİ : Seul RESMİ DİL : Korece BAĞIMSIZLIK TARİHİ : 15 Ağustos 1945 (Japonya dan) DEVLET BAŞKANI : Lee Myung-bak (25 Şubat 2008 den beri) HÜKÜMET

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: 9 HAZİRAN 2005 Ülke No: 75, MD I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli : Rusya Federasyonu : Federatif

Detaylı

BELÇİKA ÜLKE RAPORU 30.11.2015

BELÇİKA ÜLKE RAPORU 30.11.2015 BELÇİKA ÜLKE RAPORU 30.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Belçika ya ihracat yapan 334 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

DIŞ TİCARET UYGULAMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET UYGULAMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET UYGULAMA SERVİSİ KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU Güncellenme Tarihi: 29.08.2005 Ülke No : 601 I- GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ Resmi Adı : Kuzey

Detaylı

TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ 2015 YILI ŞUBAT AYI İHRACAT PERFORMANSI. Genel ve Sanayi İhracatında Tekstil ve Hammaddeleri Sektörünün Payı

TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ 2015 YILI ŞUBAT AYI İHRACAT PERFORMANSI. Genel ve Sanayi İhracatında Tekstil ve Hammaddeleri Sektörünün Payı Mart 2015 Tekstil ve Hammaddeleri Sektörü 2015 Yılı Şubat Ayı İhracat Bilgi Notu Tekstil, Deri ve Halı Şubesi İTKİB Genel Sekreterliği 03/2015 TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ 2015 YILI ŞUBAT AYI İHRACAT

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Nijerya Federal Cumhuriyeti Resmi Dil : İngilizce Başkenti : Abuja Yüzölçümü : 923.773 km 2 Nüfus : 155,2 milyon (2011) Önemli Şehirler : Lagos, Kano, Ibadan, Port Harcourt,

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İRLANDA ÜLKE RAPORU

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İRLANDA ÜLKE RAPORU İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İRLANDA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 - E.B. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : İrlanda Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi Coğrafi

Detaylı

DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015. Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer. Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü

DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015. Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer. Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU Temmuz ayı içerisinde Dünya Bankası Türkiye

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 IRAK CUMHURİYETİ 1 / 6

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 IRAK CUMHURİYETİ 1 / 6 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 IRAK CUMHURİYETİ 1 / 6 RESMİ ADI BAŞKENTİ RESMİ DİL DEVLET BAŞKANI BAŞBAKAN DİN GENEL BİLGİLER - 2012 : Irak Cumhuriyeti : Bağdat : Arapça, Kürtçe (Kürt Bölgelerinde) : Celal

Detaylı

SUDAN. Yatırım ve İhracat Olanakları. Hazırlayan ve Sunan. Selahattin TÜMER T.C. Hartum Büyükelçiliği Ticaret Müşaviri 12-13 OCAK 2009 ADANA

SUDAN. Yatırım ve İhracat Olanakları. Hazırlayan ve Sunan. Selahattin TÜMER T.C. Hartum Büyükelçiliği Ticaret Müşaviri 12-13 OCAK 2009 ADANA SUDAN Yatırım ve İhracat Olanakları Hazırlayan ve Sunan Selahattin TÜMER T.C. Hartum Büyükelçiliği Ticaret Müşaviri AIFEC 12-13 OCAK 2009 ADANA GENEL BİLGİLER Yüzölçümü: 2,506,000 km2 Nüfusu : 38.2 milyon

Detaylı

MECLİS TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı

MECLİS TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı MECLİS TOPLANTISI Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı 28 Nisan 2014 MALEZYA-TÜRKİYE STA VE VİZE ANLAŞMASI MALEZYA-TÜRKİYE İHRACAT KOMPOZİSYONU TÜRKİYE İHRACATI (2013) % MALEZYA İTHALATI (2013) 1 Motorlu

Detaylı

SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015

SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Sırbistan a ihracat yapan 210 firma bulunmaktadır. 31.12.2014

Detaylı

Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur)

Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur) Sudan ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur) Resmi Dil : Arapça (resmi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ FİNLANDİYA ÜLKE RAPORU Kasım 2009 A.K. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Finlandiya Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi

Detaylı

TÜRK İNŞAAT VE YAPI MALZEMELERİ SEKTÖRÜ

TÜRK İNŞAAT VE YAPI MALZEMELERİ SEKTÖRÜ TÜRK İNŞAAT VE YAPI MALZEMELERİ SEKTÖRÜ İnşaat ve Yapı Malzemeleri Dünya Ticareti 2010 yılında yapı malzemelerinin dünyadaki toplam ithalatı, 2009 yılına göre %14 oranında artarak 648 milyar dolar seviyesine

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ GÜNEY KORE ÜLKE RAPORU Güncellenme Tarihi:04.03.2008 Ülke No:728 / Şaban Oruç -12 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Güney Kore Cumhuriyeti Yönetim

Detaylı

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 Nisan 2015 Hikmet DENİZ İçindekiler 1. İhracat... 2 1.1. İhracat Yapılan Ülkeler... 3 1.2. 'ın En Büyük İhracat Partneri: Irak... 5 1.3. İhracat Ürünleri... 6 2. İthalat...

Detaylı

: 92 milyon. : 1 ABD Doları = 47,8 Filipin Pezosu Toplam Dış Borç : 53 milyar $ İş Gücü

: 92 milyon. : 1 ABD Doları = 47,8 Filipin Pezosu Toplam Dış Borç : 53 milyar $ İş Gücü 1. GENEL BİLGİLER (2009) Resmi Adı : Filipinler Cumhuriyeti Yönetim Biçimi : Cumhuriyet Resmi Dili : Filipin Dili ve İngilizce Başkenti : Manila Yüzölçümü : 300.179 km² Nüfusu : 95 milyon Para Birimi :

Detaylı

YAPI FUARI TURKEYBUILD İSTANBUL FUARI ZİYARET ORGANİZASYONU SONUÇLARI

YAPI FUARI TURKEYBUILD İSTANBUL FUARI ZİYARET ORGANİZASYONU SONUÇLARI YAPI FUARI TURKEYBUILD İSTANBUL FUARI ZİYARET ORGANİZASYONU SONUÇLARI Övgü PINAR-Nurel KILIÇ Yapı fuarları; mal ve hizmet üreten kuruluşlar ile yine bu sektörde çalışan yöneticiler, mimarlar, mühendisler,

Detaylı

Sinop ilinin Ocak-Ağustos dönemi dış ticareti Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan veriler

Sinop ilinin Ocak-Ağustos dönemi dış ticareti Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan veriler Sinop Ekonomi Verileri-Ağustos, 15 Dış Ticaret Genel Görünüm (Ocak-Ağustos, 15) Sinop ilinin Ocak-Ağustos dönemi dış ticareti Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan veriler kapsamında değerlendirildiğinde

Detaylı

AYDIN TİCARET BORSASI

AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN COMMODITY EXCHANGE EYLÜL 213 AYDIN DIŞ TİCARET BÜLTENİ Ata Mahallesi Denizli Bulv. No:18 91 AYDIN Tel: +9 256 211 5 +9 256 211 61 45 Faks:+9 256 211 63 15 www.aydinticaretborsasi.org.tr

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI. KENYA T.C. Nairobi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği

EKONOMİ BAKANLIĞI. KENYA T.C. Nairobi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği EKONOMİ BAKANLIĞI KENYA T.C. Nairobi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği E-mail: nairobi@ekonomi.gov.tr Tel: +254 20 712 47 79 Adres: Turkish Embassy Office Of the Commercial Counsellor 30 Gigiri Road 00620

Detaylı

2015 AĞUSTOS DIŞ TİCARET BÜLTENİ 30 Eylül 2015

2015 AĞUSTOS DIŞ TİCARET BÜLTENİ 30 Eylül 2015 2015 AĞUSTOS DIŞ TİCARET BÜLTENİ 30 Eylül 2015 Ağustos 2015 Dış ticaret istatistiklerine ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 30 Eylül 2015 tarihinde yayımlandı. TÜİK, Gümrük ve

Detaylı