TÜRKİYE AB GÜMRÜK BİRLİĞİ VE BİR HATIRLATMA: 1838 OSMANLI İNGİLİZ TİCARET ANLAŞMASI VE SONUÇLARI.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRKİYE AB GÜMRÜK BİRLİĞİ VE BİR HATIRLATMA: 1838 OSMANLI İNGİLİZ TİCARET ANLAŞMASI VE SONUÇLARI."

Transkript

1 TÜRKİYE AB GÜMRÜK BİRLİĞİ VE BİR HATIRLATMA: 1838 OSMANLI İNGİLİZ TİCARET ANLAŞMASI VE SONUÇLARI. GENEL: Mütareke nin acı günlerinde, bir çok yurtsever kişinin, ülkenin parçalanmasının önlenmesi ve toprak bütünlüğünün korunması için buldukları yegane yol, İngiliz ya da Amerikan mandası (himayeciliği) idi. Böylelikle, ülkenin ekonomisine, iç ve dış siyasetine, savunmasına yabancı bir ülke egemen olacaktı. Ama toprak bütünlüğü korunabilecekti. Ancak Atatürk, Tanzimat tipi böyle bir bağımsızlık anlayışına karşı çıktı. Milli Misak ın 6 ncı maddesinde Tam bağımsızlık anlayışını açıkladı:(1) Her devlet gibi bizim de gelişmemizi sağlarken, tam bir bağımsızlığa ve özgürlüğe sahip olmamız, yaşamımızın ve var olmamızın hareket noktasıdır. Bu nedenle, politika, adalet, maliye alanlarıyla öteki alanlarda gelişmemize engel kayıtlara karşıyız. Kurtuluş Savaşı bu amaçla yapıldı. Lozan da arazi kavgası yapılmadı. Tam bağımsızlık, özellikle de ekonomik bağımsızlık savaşı verildi. Yeni Cumhuriyet in dış politikası da bu tam bağımsızlık anlayışına göre düzenlendi. Başta Rusya ve Yunanistan olmak üzere tüm ülkelerle güvenli dostluk ilişkiler kuruldu. Ne İngiltere ne de Rusya ile bağlayıcı bir ittifak yapılmadı. Atatürk, bloklar dışı, tarafsız barış politikası izledi. Bu bağımsız ve tarafsız barış politikası, bağımsız kalkınma olanağı getirdi. Atatürk ün Tam bağımsızlık ancak mali bağımsızlık ile gerçekleşebilir. Bir devletin maliyesi bağımsızlıktan yoksun olursa, o devletin yaşantısını sağlayan bütün bölümlerinde bağımsızlık felce uğramış demektir. Mali bağımsızlığın korunması için ilk şart bütçenin ekonomik bünye ile denk ve bünyeye uygun olmalıdır. Bu nedenle devletin bünyesini yaşatmak için, başka kaynaklara başvurmadan memleketin kendi gelir kaynaklarıyla yönetimi sağlayacak çare ve tedbirleri bulmak, gerekli ve mümkündür (2) görüşleri 1938 e dek ödünsüz biçimde uygulandı. Devletçiliği öne çıkarırken, özel girişimciliğe yer veren, milli çıkarlara uyum gösteren,yabancı sermayeyi denetleyerek kabul eden ve adına Karma ekonomi denilen uygulama ile, Türkiye büyük bir atılım ve gelişme sağladı. Ne var ki mevsimsiz ve gereksiz İngiliz Fransız Türk Üçlü İttifakı ile Türkiye 1939 da önce askeri blok politikasına yöneldi. Bu politika, güvenlik getirmediği gibi, Türkiye yi eşit olmayan ekonomik ilişkiler sistemi ne sürükledi. Bu doğrultuda 1959 yılına gelindiğinde zamanın hükümeti, Tanzimat Batıcılığı anlayışı içinde ve Aman sonra yalnız kalırız korkusuyla ve Her ne koşulda olursa olsun girmek düşüncesiyle Ortak Pazar a katılmak için başvurdu. Türkiye, Lozan ı imzalamasından 40 yıl sonra 1963 de, Ankara Antlaşmasını imzaladı. Lozan da gümrük bağımsızlığı için en sert mücadele verilmişti. Ankara Antlaşması ile gümrüklerden ve dış ticaret korumalarından vazgeçildi. Lozan da 1838 Ticaret Antlaşması nın Türkiye yi sömürgeleştirdiği ileri sürülerek, kapitülasyonların kaldırılması yolunda kıyasıya savaş yapılırken, 1963 anlaşması ile, 1838 Ticaret Antlaşmasına egemen olan ekonomik liberalizm öğretisi kabul edildi. (3) Türkiye 1963 Antlaşması ndan sonra, bir an önce, Batı ailesi ile tam bütünleşmek için Kasım 1970 de Katma Protokol ü imzaladı. Ancak Türkiye eşit koşullar altında Avrupa sanayi ürünleri ile rekabet edebilecek bir sanayi yapısına sahip değildi. Avrupa rekabetine açılmak Türk sanayi yapısının yok olması demekti. Nitekim 1995 e gelindiğinde AB malları Türkiye pazarında, diğer ülke mallarına karşı, belirgin bir biçimde imtiyaz üstünlüğüne sahip hale gelmişti. Ulusal sanayi büyük darbe almıştı. Ancak karar yetkisine sahip politikacılar, kimi üst düzey bürokratlar, büyük sermaye örgütleri ve bu kesimin sözcülüğünü yapan akademisyenler, Gümrük Birliği nin yararları üzerinde çok konuştular ve kamuoyunu tam anlamıyla uyuttular.(4) Bu koşullarda Avrupalılar, çekinerek, Gümrük Birliği Protokolü nü Türkiye nin önüne koydular. Zira Protokol son derece olumsuz koşullar taşıyordu. Türkiye protokolü Avrupalıları bile şaşırtan bir istekle ve hiç tartışmadan imzaladı.(5) Gümrük Birliği Protokolü ile Türkiye ekonomik, siyasal ve hükümranlık haklarını, üye olmadığı bir dış güce devretmeyi kabul ediyor ve kendisini Avrupa nın bir yarı sömürgesi haline getiriyordu. 1

2 İşte bugün içinde bulunulan durum karşısında, Osmanlı Devleti nin 16 Ağustos 1838 tarihinde İngiltere ile imzaladığı ticaret antlaşmasını (Balta Limanı Ticaret Antlaşması) bir daha hatırlamakta yarar olduğu kıymetlendirilmektedir BALTA LİMANI TİCARET ANTLAŞMASI. Osmanlı İmparatorluğu nun Doğu ve Batı arasında köprü durumunda olan coğrafi mevkii, sahip olduğu hammadde kaynakları ve geniş pazar olanağı, Türkiye yi yalnız ekonomik planda değil, politik ve askeri planda da Avrupa nın baş hedefi yapmaktaydı. II nci Mahmut un kapitalist gelişme yolunu açacak reformlara giriştiği dönemde dahi Türkiye, Avrupa devletlerinin ağır baskıları altındaydı:(6) Yeniçeriliğin kaldırılmasından hemen sonra İngiliz, Fransız ve Rus donanması Navarin de Türk donanmasını yok ediyor (1827), Balkanlar dan inen Rus ordusu E- dirne yi alıyor ve İstanbul a doğru ilerliyor (1829), Mısırlı Mehmet Ali Paşa, Kütahya yı ele geçiriyordu. Bunun üzerine Sultan II nci Mahmut Rus ordusunun ve donanmasının yardımını istiyordu de imzalanan Hünkar İskelesi Anlaşması ile devlet Rus himayesine giriyordu. Kendi çıkarları açısından telaşlanan İngiltere, Mehmet Ali Paşa ve Rusya tehlikelerine karşı Sultan ı destekliyor ve bu hizmetlerine karşılık, İmparatorluğu açık Pazar yapan İngiliz Ticaret Antlaşmasını elde ediyordu. Tam ismi, Osmanlı Hükümeti Tarafından Büyük Britanya ya Bahşedilmiş Kapitülasyonlara Ek Olarak ve İki Ülke Arsındaki Ticaret ve Gemi Seferleri İle İlgili Olarak Kapitülasyonlarda Mevcut Bulunan Bazı Kayıt ve Şartları Düzenleyen ve Değiştiren Sözleşme olan ve İngiliz Dışişleri Bakanı Palmerston un Capo d Opera (Şaheser) diye selamladığı antlaşma, Osmanlı İmparatorluğu nu serbest ticarete en iyi biçimde açmaktadır. Nitekim1849 da Palmerston, Ticarette Osmanlı devleti, bütün öteki devletlerden çok serbest müsaadelerde bulunmaktadır. diye bizi övecektir. (7) Gerçi daha önce de yabancılar, kapitülasyonlardan yararlanmaktaydılar. Avrupalılar vergi ödemezlerdi. Bununla birlikte Osmanlı İmparatorluğu serbest ticarete önemli kayıtlar getirmişti. İç ticaret Osmanlı tabasına aitti. Yabancı tüccar iç ticarete girip yerlilerle rekabet edemezdi. Bir çok malın alım-satımı, bir ruhsat bedeli karşılığında belli kişilerin tekeline verilmişti. Üretici malını ruhsat sahibi bu kişilere satmak zorundaydı. Yed-i Vahit (tekel) denilen bu usul, yalnız hububat vb. gibi iç ürünlere değil, ithal mallarına da uygulanmaktaydı. Örneğin kahve ithal edenler, mallarını tekel sahibine satmakla yükümlüydüler. Mısır da Mehmet Ali Paşa, bu yed-i vahit usulünü dış ticareti devletleştirmek yolunda kullanmış, bu sayede elde ettiği gelirden, güçlü bir ordu ve sanayi kurma yolunda geniş ölçüde yararlanmıştı. Bu tekel durumu İngiliz tüccarlarını rahatsız ediyordu. Bundan başka iç ticaretten geniş ve çeşitli vergiler alınmaktaydı. Emtianın bir şehirden ötekine nakli, ruhsat tezkeresi gerektirmekteydi. Bu uygulamaların amacı, yüksek gümrük duvarlarıyla ileri kapitalist ülkelerden Osmanlı iç pazarını korumaktı. Oysa 1838 Antlaşması ile, dışa karşı korunma tedbirleri kaldırılmış, ülke Avrupa nın açık pazarı yapılmıştır. Anlaşmanın belli başlı hükümleri aşağıda özetlenmektedir: Anlaşma Osmanlı İmparatorluğu nun bütününde uygulanacaktır. (Mısır ın kapitalist gelişmesinde stratejik rol oynayan dış ticaret tekeli bu anlaşmaya dayanılarak yıkılmıştır.) Anlaşma hükümlerinden öteki bütün devletler de yararlanabileceklerdir. (8) Gerek iç, gerek dış ticaret amacıyla, İngiliz tüccarları, ortakları ve adamları memleketin her tarafında her çeşit emtiayı bilaistisna alıp satabileceklerdir. Yed-i vahit usulü tamamen terk olunacaktır. Emtia alımı ve nakli için tezkere istenmeyecektir. Tezkere isteyen vezirler ve memurlar, devletçe şiddetle takip olunacaklar ve İngiliz tüccarların bu yüzden uğrayacakları zararları devlet tarafından tazmin edilecektir. 2

3 İngiliz tüccarı, ortakları ve adamları, iç ticarette en imtiyazlı yerli tüccardan daha fazla vergi ödemeyeceklerdir. İngiliz tüccarı memleketten mal götürürken, Osmanlıların ödedikleri vergilerin yerini tutmak üzere yüzde 9 resim ve yüzde 3 ihraç vergisi ödeyecek, dışardan getirdiği mal için ise yüzde 3 gümrük resmine tabi olacaktır. İthalatta yalnız yüzde 3 ithal resmi ödenecektir. Ayrıca yüzde 2 oranında ek vergi alınacaktır. Bunun dışında ithal malları, memleketin her tarafına vergisiz gidecek, bir yerden öbür yere tekrar tekrar götürülüp getirilse dahi vergi ödenmeyecektir. (Buna göre bir Osmanlı tüccarı içerdeki bir yerden öbür yere götürüp satacağı emtia için yüzde 12 vergi öderken, yabancı tüccar, ortakları ve adamları yüzde 5 vergi vereceklerdir. ) İngiliz tüccarları, adamları ve ortakları yalnız İngiliz mallarını değil, dış ülkelerden gelmiş her türlü emtiayı ülkenin her yerinde serbestçe alıp satabilecektir. Yabancı emtia Boğazlar dan serbestçe geçecek, Osmanlı limanlarında bir gemiden ötekine aktarma edilebilecek, transit geçiş serbest olacak, bu muamelelerden ayrıca hiçbir resim alınmayacaktır. Görüldüğü gibi 1838 Anlaşması gerçekten Capo d Opera dır. Türkiye artık 1929 yılına kadar, gümrük özgürlüğüne sahip olamayacaktır TİCARET ANTLAŞMASININ SONUÇLARI: Antlaşması nın hemen arkasından, kurulan bu açık pazar düzeninin gerekli duyduğu idari, mali vb. reformların yapılabilmesi için, İngiltere nin empoze etmesiyle, 1839 da Tanzimat Fermanı ilan edildi. Açık Pazar şartlarında,can ve mal güvenliğinin sağlanması, idarede ve vergi sisteminde reformlara girişilmesi, toprak sisteminin ıslahı gibi hususları kapsayan bu reformlar, esas bakımından, Batı kapitalizminin çıkarlarına hizmet etmekten ve Türkiye yi sömürgeleştirmekten başka bir sonuç vermemiştir. 2. Antlaşmanın imzalanmasıyla birlikte, dış ticaret, özellikle de İngiltere ile olan dış ticaret hızla, Osmanlı Devleti aleyhine açık vermeye başladı yılında milyon İngiliz Lirası olan İthalat, 1853 yılında, 4.3 milyar İngiliz Lirasına çıktı. 10 seneden biraz fazla bir sürede ithalatta 10 misline yakın bir artış meydana gelmişti. İthalattaki bu artış yerli sanayii yıktı de Tırnova da müslin tezgahı varken, 1841 de bunların ancak200 ü kalmıştı.1835 de Selanik te 28 ipek dokuma tezgahı vardı. 5 yıl sonra kalan tezgah sayısı 18 idi. İngiliz pamuklularının, yünlülerinin, ipeklilerinin ülkeye girişiyle, yerli üretim düştü larda, Bursa da 25 bin okka ipek işleyen bin kadar tezgah varken, 1847 de ancak 4 bin okka ipek işleyebilen 75 tezgah kalmıştı.(9) 1868 de, Islah-ı Sanayi Komisyonu hazırladığı mazbatasında, yıl içinde, İstanbul da, Üsküdar daki kumaşçı tezgahlarının den 25 e, kemhacı tezgahlarının 350 den 4 e, çatma yastıkçıları tezgahlarının 60 dan 8 e indiğini belirtiyordu.(10) İngiltere den yapılan bıçak ithalatı, 1820 den 1850 ye kadar geçen otuz yılda, yedi katına çıktı ve bıçakçılık çöktü. Deri sanayi de benzer şekilde ortadan kalktı. Yine 1820 lerde Anadolu da tam kapasite ile işletilen 82 maden ocağı varken, 1850 lerde işletmeye açık 14 ocak kalmıştı.(11) Antlaşmadan önce, Türkiye, İngiltere de kullanılan ham ipeğin yarısını sağlıyordu. Ancak Çin limanlarının açılması ve İngiltere nin Mısır ı işgal etmesi ile birlikte, Osmanlı Devleti, ham ipek ihracatında 4 ncü sıraya düştü de, İngiltere nin koyun yünü ithal ettiği ülkeler arasında Türkiye 16 ncı sıradadır. Türkiye nin İngiltere ye sattığı ihraç malları arasında ise, moher, tiftik ve deve tüyü artık yoktur. Türk kuru üzümü 1825 de İngiltere nin yaptığı ithalatta birinci sırayı 3

4 tutarken,1855 de onuncu sıraya düşmüştü.(12) Görüldüğü gibi, Osmanlı İmparatorluğu nun dış ticareti, kendi yerli sanayini, tarım ve hayvancılığını yıkıp atmıştı. 3. İhracatın dış ticaret açığını dengeleyememesi, giderek mali bir açmazı getirdi. II nci Mahmut döneminde yapılan sürekli devalüasyonlarla, bir düka altını 1823 de kuruş i- ken, 1838 de 35 kuruşa çıktı. Mali bunalım 1840 da iyice derinleşince, Osmanlı Hazinesi aynı yıl çıkardığı tahvilleri Londra daki bir bankaya satarak, ilk dış borçlanmayı gerçekleştirdi.(13) Avrupa artık Osmanlı İmparatorluğu na sadece mal satmakla yetinmemeye, sermaye yatırımı (borç vererek) ile de Osmanlı maliyesini denetim altına almaya başladı. Kırım Savaşı ile birlikte yabancı sermaye ülkeye akacak, devamında, yirmi yıl gibi kısa bir sürenin sonunda devlet iflas edecekti. 4. Osmanlı Eyaleti olan Mısır da, Ticaret Antlaşması nın kurbanı oldu. Vali Mehmet Ali Paşa, dış ticareti devletleştirmiş ve buradan elde ettiği gelirle ve devlet eliyle, 1816 dan başlayarak hızlı bir sanayileşmeye girişmişti, Fabrika binalarını devlet inşa etmekte, bütün yatırımları yapmakta ve fabrikaların imalatını yine devlet satmaktaydı. Bu iş yerlerinde 70 bin işçi çalışıyordu. İngiliz donanmasının tehditi altında 1838 Ticaret Antlaşmasını kabul eden Mısır da, 1878 yılına gelindiğinde, sanayide çalışan işçi sayısı 70 binden 35 bine düşmüştü. Çöküşün sebebi, Avrupa ya yüzde bir gümrük vergisiyle pamuk ihracı, dışarıdan ise yüzde sekiz vergiyle kumaş ithaliydi. Bu nedenle pamuk üretimi gerileyince, köylülerin çoğu topraklarını kaybettiler yılına gelindiğinde, tarımdaki faal nüfusun yüzde 36.6 sı topraksız tarım işçisiydi.(14) 5. Yabancılar devletin iç işlerinde onay makamı haline geldiler. Osmanlı devlet adamları, iktidara geçmek için elçiliklere sığınmayı tek çıkar yol olarak gördüler. Yabancı müdahalesi sonucu, Abdülmecit, 22 yıl süren saltanatı süresince 22 defa sadrazam değiştirmek zorunda kaldı.(15) 6. Devlet kademeleri yabancı uzmanlarla doldu de kurulan Ziraat ve Ticaret Meclisi nin müsteşarı bir İngiliz idi. Ekonominin durumunun düzeltilmesi ve yönetilmesi ile görevli Meclis-i Maliye de üç yabancı delege oy sahibiydi.(16) 7. Ordunun ıslahı düşüncesiyle, donanma İngiliz Amirali Limpus a, Jandarma Fransız Generali Bauman a, Ordu ise Alman yönetimine teslim edildi. Islah Heyeti ile gelen ve uzun yıllar kalan General von Der Goltz (Golç Paşa), Alman Feldmareşali Walderze ye gönderdiği mektupta, ülkesinin yardım maskesi altında gizlenen asıl niyetini açıklamaktaydı: Öte yandan bu askerler (300 bin kişilik Redif kuvveti) üzerinde doğrudan doğruya nüfuzumu kullanarak, Osmanlı ordusunun idaresini, evvelkinden ziyade ve artık elimizden bir daha hiç alınmayacak biçimde ele geçirebileceğiz. (17) 8. Tanzimat Batıcılığı, Batı nın yaşayış tarzını da memlekete soktu. Abdülmecit döneminde lüks ve israf görülmemiş şekilde arttı. Padişah saraylar yaptırmakta, inşa ettirdiği köşkleri ve yalıları nazırlarına ihsan etmekteydi larda İstanbul a 11.5 milyar kuruş değerinde mal gelmekteydi. Ancak İstanbul dan yapılan ihracat 274 milyon kuruştan ibarettir.(18) 9. Bu oluşum, halk kitlelerinin günümüze kadar ulaşan tepkilerine yol açtı. İthal kültürü ve bunun ekonomik fonksiyonunu sevmeyen halk, Batı tarzı yaşamı ve yaşayanları gavurlukla niteledi. Halk ancak öteki dünyada kavuşmayı hayal edebileceği bir mutluluğun tek ümit kaynağı olarak şuursuzca dinine sarıldı da kaldırılan iltizam usulüne, 1841 de tekrar dönüldü. Mültezimler, mahsulü daha ucuza almak için, mahsulü tarladan almayı geciktirince, köylü büyük kayıplara uğradı. Toprak 4

5 giderek mültezim ve ortağı tefecilerin eline geçmeye başladı.bunun sonucunda, toprak düzeninin temeli olan tımar sistemi çöktü. 11. Kırım Savaşı nın çıkmasıyla birlikte, İngiltere ve Fransa, Osmanlı İmparatorluğu nun yanında savaşa katılarak, Osmanlı ülkesinin fiilen hamisi durumuna geldiler. Savaşın bahanesi olan Kutsal Yerler Meselesi ni çözümleyecek reformların yapılmasını dayattılar ve reformların uygulanmasında Avrupalı devletlerin kefil gösterilmesini istediler. Bu dayatma ve istekler doğrultusunda, Osmanlı İmparatorluğu nda kurulacak olan sömürü düzeninin üzerine oturacağı Islahat Fermanı 18 Şubat 1856 da yayımlandı. Ferman ın üçte ikisi azınlıkların imtiyazlarına, geri kalan kısmı da, Osmanlı İmparatorluğu ndaki yabancıların imtiyazlarına ayrılmıştı. Ferman metni, Paris Barış Konferansı için toplanmış olan ülkelere gönderildi. Ferman metni, yarattığı olumlu etki nedeniyle imzalanan Paris Barış Antlaşması na dahil edildi. Antlaşmanın 10 ncu maddesi, Osmanlı İmparatorluğu nun Avrupa Devletler Topluluğu na kabul edildiğini belirtiyordu. Ticaret antlaşmasının imzalanmasından 17 yıl sonra Avrupalı olmuştuk. Artık sıra, Avrupalı devletlerin istedikleri reformların arka arkaya yapılmasındaydı. Ancak yapılan reformlar, İngiliz ve Fransızların 1860 da Lübnan ı işgal etmelerine, Avusturya nın 1875 de Bosna-Hersek i ilhak etmesine, Avrupalı devletlerin baskısı ile, Girit in 1887 de ö- zerklik kazanmasına, 93 Harbi nde Rusların Yeşilköy önlerine gelene kadar Avrupalıların kıllarını bile kıpırdatmamalarına mani olamadı. 12. Osmanlı Devleti, gerek ticaret antlaşması sonrasında, gerekse Kırım Harbi nedeniyle hızla dış ticaret açığı vermeye, açık oranında da borçlanmaya başladı. Aradaki fark başka bir kaynak bulunamadığından, borçla kapatılmaya başlandı. Avrupalı borç vermeye hazırdı. Devlet, Kırım Savaşı sürerken ilk borcunu İngiltere den aldı. (1854) Ancak giderek artan dış ticaret ve bütçe açıkları nedeniyle, Devlet arasındaki yirmi yılda 15 kez dış borç aldı milyon Osmanlı lirası borçlandı Ancak ele geçen milyon Osmanlı lirasıydı. Alınan borçların yatırımlarda kullanılmaması, borçların ana para ve ağır faiz geri ödemeleri, Osmanlı Devleti ni içinden çıkamayacağı bir dış borç batağına sürükledi. Alınan ilk borçtan 20 yıl sonra devlet iflas etti. Bunun sonucunda, 1881 yılında, 7 ülkeden oluşan Düyun-u Umumiye İdaresi kuruldu. Ödenemeyen borçlara karşılık ülkenin tüm gelirleri ve doğal kaynaklarına el konuldu. Lozan da bu borçları üstlendik. Son Osmanlı borcunu 1954 de ödedik. Borç sarmalından tam 100 yıl sonra kurtulabilmiştik de çıkarılan Arazi Nizamnamesi ile, miri (devlet) toprağın özel mülkiyete girmesi kolaylaştı. Timar sistemi daha önceden ortadan kalkmış olduğundan,bu topraklar tasarruf sahibine tapu ile bağlanmakta, özel mülkiyet hakkı kanuni teminata bağlanmaktaydı tarihli bir diğer fermanla da, devlet toprakları özel çiftlik olarak satılmaya başlandı. Çıkarılan bu kanunlarla, derebeyliği perçinlendi yılına gelindiğinde, nüfusun yüzde 5 ini bulan derebeyi ve ağanın elinde, ekilebilir toprağın yüzde 65 i bulunuyordu. Üretim hızş,la düştü. Köylü topraksız kalmıştı. Buğday ve pirinç gibi ürünler dışarıdan alınıp şehirlerin ihtiyaçları karşılanmaya çalışıldı. Ancak yoksul Anadolu da kıtlıktan dolayı binlerce kişi öldü. Kıtlık 1874 de Bütün Ankara, Kırşehir, Yozgat, Çankırı ve Sivas ı sardı. Ankara dan gelen ve Basiret Gazetesi nde yayımlanan bir telgrafta, Burada günde nüfus dökülüp gidiyor. Açlıktan nisvan ve sübyanın (kadınların ve küçük çocukların) feryatları tahammül edilmez vaziyettedir denilmekteydi. Kırşehir den gönderilen ve 15 Mayıs ta yayımlanan bir mektupta aynı kıtlıktan söz edilmektedir. 24 Mayıs ta gelen bir haberde ise, Köylünün ölmüş hayvanat laşesi, ağaç kabuğu ve ayrık tabir edilen ot kökü yediği anlatılmaktadır.(19) 14. Yabancılara toprak mülkiyeti hakkı tanıyan, Tebaa-i Ecnebiyenin Emlake Mutasarrıf Olmaları Hakkında Kanun, 18 Haziran 1867 de çıkarıldı. Arkasından, Avrupalı devletlerin baskısı ile 9 Haziran 1868 de ek bir protokol ve 1869 Arazi Nizamnamesi ile, yabancı uyruklulara ek imtiyazlar sağlandı. Yabancılar yerli aracıları kullanarak geniş arazilere sahip oldular. Köylü ırgatlaştı. Bunun yanında denizaşırı ülkelerden düşük maliyetli buğday Avrupa ya 5

6 akmaya başladı. Fransa, Almanya gibi ülkeler çiftçilerini korumak için gümrük duvarlarını iyice yükseltirken, kapitülasyon rejimi altındaki Osmanlı İmparatorluğu, çiftçisini koruma hakkına sahip olmadığından, ülkede tarım üretimi gelişemedi. Türkiye buğday ithal eden ülke haline geldi.(20) 15. Tütün tekeli, 30 yıl süre ile, Düyun-u Umumiye İdaresi tarafından, Alman ve Avusturya bankalarının kurdukları, kısaca Reji denilen, Müşterekülmenfaa İnhisar-ı Duhan-ı Aliye-i Osmaniye adlı şirkete bırakıldı.tütün, bu şirketin tespit ettiği fiyatla, Reji tarafından alınacak ve satılacaktı. Böylelikle Osmanlı tütün tüccarları ve tütün ekicileri açıkta kaldı. Reji daima alış fiyatını düşük tuttu, satış fiyatını ise sürekli arttırdı yılında tütün alış fiyatı 7.6 kuruş, satış fiyatı 26.1 kuruştu yılına gelindiğinde ise, alış fiyatı 10.3 kuruş iken, satış fiyatı kuruş olmuştu.(21) Bu fark doğal olarak tütün kaçakçılığını körükledi. Düyun-u Umumiye İdaresi nin baskısıyla, Hükümet bir kanun çıkardı. Kanuna göre, Reji özel bir jandarma gücü kurabilecekti. Reji kolcuları ile, kaçakçılar arasında çıkan çatışmalarda, binlerce Anadolu insanı öldürüldü. Abdülhamit idaresi bu reji işine son vermeyi düşündü. Ancak imtiyaz süresi henüz dolmadığından, buna cesaret edemedi yılına gelindiğinde imtiyaz süresi dolmak üzereydi. İktidara gelen İttihat ve Terakki Partisi, Balkan Savaşı nın yenilgisini bir ölçüde telafi etmek için Edirne yi geri almaya kararlıydı Ancak para yoktu. Para reji imtiyazının 15 yıl daha uzatılması şartıyla bulunabildi. Bu jandarmalı reji idaresi ancak Cumhuriyet idaresi altında kaldırılabildi. Yabancı tekel yerine, devlet tekeli kuruldu. 16. Avrupalı devletlere, içişlerimize müdahale yetkisi veren reformların güttüğü amaç, Hıristiyanları imtiyazlı tebaa haline sokmaktı. İmparatorluğun en ücra köşelerinde bile yüzlerce konsolosluk açılarak, bunların durumu güçlendirildi. Konsolosların çoğu Ermeni ve Rum du. Bu nedenle Ermeni ve Rum kolonileri, Anadolu şehirlerine yerleşip güçlendiler. Bulundukları bölgenin ticari faaliyetlerini ele geçirdiler. Ankara da bütün dükkanlar Hıristiyanların elindedir ve bu yüzden, bu Müslüman şehrinde Pazar günü aradığın hiçbir şeyi bulmak mümkün değildir. (22) Ege kıyı şeridindeki verimli topraklar Hıristiyan tebaanın eline geçmeye başladı. Rum köylüleri yavaş yavaş içerilere ilerlerken, Türkler sürekli bir biçimde yerlerini onlara bıraktılar. İzmir çevresi silme Rum doldu. 17. Kurtuluş Savaşı nın sonuna kadar, azınlıklar ülkenin belli başlı gelir kaynaklarını ellerinde tuttular yılında, Osmanlı İmparatorluğu sınırları içinde yatırılmış olan sermayenin yüzde 85 i, İstanbul daki esham ve kambiyo borsasındaki alıcı simsarların yüzde 95 i gayri Müslim di.(23) döneminde Fransızlara ait 19, arasında Amerikalılara ait 435, yılları arasında, Avusturyalılara, Almanlara ve İngilizlere ait yüzlerce yabancı okul açıldı. Bu okullarda, çoğu Ermeni ve Rum olmak üzere 40 binin üzerinde öğrenci okuyordu.(24) Bu örgütlenmenin sonucu, Ermeni ve Rumlar, devlet kademelerinin en üstlerine kadar çıktılar. Bakanlık görevlerinde bulundular. Yetkilerini yabancı ülkelerin hizmetinde kullanarak tam bir ihanet örneği sergilediler. Trablusgarb Savaşı ndan sonra, İtalya ile bir anlaşmaya varılmak üzere çalışıldığı sırada, Hariciye Nazırı Noradongiyan Efendi nin, İtalyanlara, Durumumuz fenadır. Ne isterseniz vermeye mecburuz. Fırsatı kaçırmayın, istediklerinizde ısrar edin. tavsiyesinde bulunması ibret vericidir.(25) 19. Tanzimat ve devamında, yabancıların elinde, Türk Milleti aleyhine bir yönetici zümresi ortaya çıktı. Bu bürokrasinin fonksiyonu, ülkeyi Avrupa sermaye gruplarının çıkarları doğrultusunda yönetmekti. Bu sınıf, en büyük gelişimini II nci Abdülhamit döneminde buldu. Büyük teşebbüslere girmek isteyen yerli sermayeye engel oldu. Anonim şirketlerin kuruluşu bile, Padişah a karşı toplantı yeri olan bir dernek diye gösterilerek yasak edildi. Abdülhamit in uzun süren saltanatı döneminde tek bir yerli şirket kurulamadı.(26) 6

7 yılına gelindiğinde Osmanlı İmparatorluğu, artık emperyalizmin paylaşmak için peşinde koştuğu yarı sömürge bir ülke olmuştu. Almanya nın kapitalist bir devlet olarak yükselmesi ve dünya pazarlarından pay kapmak için gösterdiği yoğun çabalar, Fransa ve İngiltere yi birbirine yaklaştırdı. Osmanlı Devleti Almanya nın yanında girdiği savaştan yenik çıktı ve Sevr Antlaşması ile tarihten silindi. Ekonomik ve siyasal vesayet, ancak Kurtuluş Savaşı ile ortadan kaldırılabilecektir. SONUÇ Antlaşması, ekonomik bağımsızlığın elde edildiği 1929 yılına kadar sürmüş, dış borç tuzağından kurtulmak ise daha uzun zaman (1954) almıştır. Osmanlı İmparatorluğu, Ticaret Antlaşması ve devamındaki uygulamalara (reformlara) rağmen, Avrupa ailesine giremedi. Sanayi, tarımı ve ticareti yok oldu. Çok kısa bir süre içinde iflasa sürüklendi, sürekli toprak kaybetti, parçalandı ve yok oldu. Bugün de, 1838 Ticaret Antlaşması uygulama sonuçlarıyla, Ankara ve Gümrük Birliği Antlaşmaları nın imzalanmasından sonra ortaya çıkan durum arasında önemli benzerliklerin olduğu görülmektedir. AB nin dayatmasıyla hayata geçirilen/geçirilmeye çalışılan uygulamalar, Türkiye yi, geçmişte olduğu gibi yine yıkıma götürmektedir. Türkiye nin, Balta Limanı nı, Tanzimat ve Islahat Fermanları nı çok iyi bilmesi ve geçmişten ders alması gerekiyor. Zira tarih tekerrür etmeye başlamıştır. KAYNAKÇA ve NOTLAR: 1. Milli Kurtuluş Tarihi, Cilt-IV, Doğan AVCIOĞLU, Tekin Yayınevi, 1978, İSTANBUL. 2. ATATÜRK ün 1 Mart 1922 de Meclis i açış konuşmasından. 3. Milli Kurtuluş Tarihi age. 4.Türkiye Üzerine Notlar, Metin AYDOĞAN,Umay Yayınları, Temmuz 2005, İSTANBUL. Tayfun UZUN 5. Avrupalılar, bu denli ağır ve tek yanlı antlaşmayı Türkiye ye bu denli kolay kabul ettirmenin şaşkınlığına uğradılar..şaşkınlıklarını açık ve net olarak belirttiler: Fransa nın Ankara eski Büyükelçisi Eric Routeau: Türkiye büyük ödünler verdiği çok haksız bir antlaşmaya imza attı. Bu antlaşma yeniden düzenlenmezse, Türkiye nin ekonomisi açısından bir felaket olur. Avrupa bir Pazar istiyordu, isrediğini fazlasıyla elde etti. (Türkiye Üzerine Notlar..age.) Avrupa Parlamentosu nun Yunanlı üyesi Yannos Karranidiotis: Gümrük Birliği ekonomi ve ticarette Türkiye nin değil, Avrupa nın yararına işleyecektir. (Türkiye Üzerine Notlar..age.) 6. Türkiye nin Düzeni, Doğan AVCIOĞLU, Tekin Yayınları, 1974, İSTANBUL. 7. Türkiye nin Düzeni age Antlaşması nın bir eşini Fransızlar aynı yılın Kasım ayında Osmanlı Devletine imzalattılar. Fransa yı; - 18 Mayıs 1839 da Löbek, Brem ve Hamburg şehirleri, - 02 Eylül 1839 da Sardunya, - 31 Ocak 1840 da İsveç ve Norveç, - 02 Mart 1840 da İspanya, - 14 Mart 1840 da Flemenk, (Hollanda) - 20 Nisan 1840 da Belçika, - 22 Ekim 1840 da Prusya, - 01 Mayıs 1841 de Danimarka, - 07 Haziran 1841 de Toskana izledi.(türkiye de Geri Kalmışlığın Tarihi, İsmail CEM, Cem Yayınevi, Ocak 1977, İstanbul.) 9. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye, Stefanos YERASİMOS, Gözlem Yayınları, Ocak 1977, İSTANBUL. 7

8 10.Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age. 11. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age. 12. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age. 13. IMF Kıskacında Türkiye, Yalçın DOĞAN, Toplum yayınevi, Haziran 1980, ANKARA 14. Türkiye nin Düzeni age 15. Türkiye de Geri Kalmışlığın Tarihi age. 16. Türkiye de Geri Kalmışlığın Tarihi age. 17. İsmet İNÖNÜ HATIRALARINDA, Birinci Dünya Savaşı nda ordumuza hakim olan Almanlar, eğer savaş kazanılmasaydı, bir daha geri dönmemek üzere gelmişlerdi demektedir.(hatıralar, İsmet İNÖNÜ, Yenigün Yayıncılık, Aralık 1999, Ankara) 18. Türkiye de Geri Kalmışlığın Tarihi age. 19. Türkiye de Geri Kalmışlığın Tarihi age. 20. Türkiye nin Düzeni age 21. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age 22. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age 23. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age 24. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age 25. Türkiye nin Düzeni age 26. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye age 8

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

II. MAHMUT (1808-1839) DÖNEMİ TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ

II. MAHMUT (1808-1839) DÖNEMİ TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ II. MAHMUT (1808-1839) DÖNEMİ TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ Halk arasında gâvur padişah ve püsküllü bela olarak adlandırılan padişah II.

Detaylı

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf...

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... 7 a. Fransız-Rus İttifakı (04 Ocak 1894)... 7 b. İngiliz-Fransız

Detaylı

Musul Sorunu'na Lozan'da bir çözüm bulunamadı. Bu nedenle Irak sınırının belirlenmesi ileri bir tarihe bırakıldı.

Musul Sorunu'na Lozan'da bir çözüm bulunamadı. Bu nedenle Irak sınırının belirlenmesi ileri bir tarihe bırakıldı. MUSUL SORUNU VE ANKARA ANTLAŞMASI Musul, Mondros Ateşkes Anlaşması imzalanmadan önce Osmanlı Devleti'nin elinde idi. Ancak ateşkesin imzalanmasından dört gün sonra Musul İngilizler tarafından işgal edildi.

Detaylı

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ 1. Osmanlı İmparatorluğu nun Gerileme Devrindeki olaylar ve bu olayların sonuçları göz önüne alındığında, aşağıdaki ilişkilerden hangisi bu devir için geçerli

Detaylı

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com MİLLİ MÜCADELE TRENİ TRABLUSGARP SAVAŞI Tarih: 1911 Savaşan Devletler: Osmanlı Devleti İtalya Mustafa Kemal in katıldığı ilk savaş Trablusgarp Savaşı dır. Trablusgarp Savaşı, Mustafa Kemal in ilk askeri

Detaylı

C D E C B A C B B D C A A E B D D B E B A A C B E E B A D B

C D E C B A C B B D C A A E B D D B E B A A C B E E B A D B 1- XIX. ve XX. yüzyılın başlarında. Osmanlı. Devleti her alanda çöküntü içinde olmasına karşılık, varlığını ve bağımsızlığını uzun süre korumuştur. Bu durumun en önemli nedeni, aşağıdakilerden hangisidir?

Detaylı

ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILÂP TARİHİ DERSİ I.DÖNEM MÜFREDAT PROGRAMI

ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILÂP TARİHİ DERSİ I.DÖNEM MÜFREDAT PROGRAMI HAFTALAR KONULAR 1. Hafta TÜRK DEVRİMİNE KAVRAMSAL YAKLAŞIM A-) Devlet (Toprak, İnsan Egemenlik) B-) Monarşi C-) Oligarşi D-) Cumhuriyet E-) Demokrasi F-) İhtilal G-) Devrim H-) Islahat 2. Hafta DEĞİŞEN

Detaylı

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Antlaşması, Türk Kurtuluş Savaşı nı sona erdiren antlaşmadır. Bu antlaşma ile Misak-ı Milli büyük ölçüde gerçekleşmiştir. Şekil 1. Kasım 1922 de Lozan Konferansı

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİ (TÜRKİYE) EKONOMİSİNİN TARİHSEL TEMELLERİ

1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİ (TÜRKİYE) EKONOMİSİNİN TARİHSEL TEMELLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİ (TÜRKİYE) EKONOMİSİNİN TARİHSEL TEMELLERİ 13 1.1.Türkiye Ekonomisine Tarihsel Bakış Açısı ve Nedenleri 14 1.2.Tarım Devriminden Sanayi Devrimine

Detaylı

İktisat Tarihi I. 5/6 Ocak 2017

İktisat Tarihi I. 5/6 Ocak 2017 İktisat Tarihi I 5/6 Ocak 2017 I. Dünya Savaşı öncesinde merkezi devletin yıllık vergi gelirleri, imparatorluk ölçeğindeki toplam üretim ve gelirin % 11 ini aşıyordu İlk dış borçlar 1840 lı yıllarda Galata

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA)

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) Osmanlı devletinde ülke sorunlarının görüşülüp karara bağlandığı bugünkü bakanlar kuruluna benzeyen kurumu: divan-ı hümayun Bugünkü şehir olarak

Detaylı

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ Atatürk İlkeleri ve İnkilâp Tarihi 1 1.Ders

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ Atatürk İlkeleri ve İnkilâp Tarihi 1 1.Ders UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ Atatürk İlkeleri ve İnkilâp Tarihi 1 1.Ders XIX. YÜZYIL ISLAHATLARI VE SEBEPLERİ 1-İmparatorluğu çöküntüden kurtarmak 2-Avrupa Devletlerinin, Osmanlı nın içişlerine karışmalarını

Detaylı

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiyenin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V GİRİŞ 1 A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 BİRİNCİ BÖLÜM: AVRUPA SİYASAL TARİHİ 1 2 I.

Detaylı

Çevreleşme: Dünya ekonomi hiyerarşisi içinde, merkez çevre ilişkileri ve hiyerarşi içine eklemlenme süreci

Çevreleşme: Dünya ekonomi hiyerarşisi içinde, merkez çevre ilişkileri ve hiyerarşi içine eklemlenme süreci DERS 1: OSMANLI İMPARATORLUĞUNDAN KALAN MİRAS Zaman ve Mekân Boyutu Dün, Bugün, Yarın 1820-1913: Dış ticarete ve yabancı sermayeye açılan geleneksel tarım ağırlıklı yapı, 1913-1950: İki Dünya Savaşı ve

Detaylı

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4.

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. Ülkelerin Büyüme Oranı 5. Ülkelerin Kişi Başına Gayri Safi Yurtiçi

Detaylı

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı.

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı. TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ HAFTA 2 Roma Antlaşması Avrupa Ekonomik Topluluğu AET nin kurulması I. AŞAMA AET de Gümrük Birliğine ulaşma İngiltere, Danimarka, İrlanda nın AET ye İspanya ve Portekiz in AET ye

Detaylı

TERCİH ETTİĞİN OKOL GELECEĞİNDİR MEVLÜT ÇELİK 8.SINIF KAVRAM HARİTASI. Mevlüt Çelik. T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük

TERCİH ETTİĞİN OKOL GELECEĞİNDİR MEVLÜT ÇELİK 8.SINIF KAVRAM HARİTASI. Mevlüt Çelik. T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük YURDUMUZUN İŞGALİNE TEPKİLER YA İSTİKLÂL YA ÖLÜM TERCİH ETTİĞİN OKOL GELECEĞİNDİR MEVLÜT ÇELİK 19.yy.sonlarına doğru Osmanlı parçalanma sürecine girmişti. Bu dönemde

Detaylı

ÖRNEK SORU: 1. Buna göre Millî Mücadele nin başlamasında hangi durumlar etkili olmuştur? Yazınız. ...

ÖRNEK SORU: 1. Buna göre Millî Mücadele nin başlamasında hangi durumlar etkili olmuştur? Yazınız. ... ÖRNEK SORU: 1 1914 yılında başlayan Birinci Dünya Savaşı, Osmanlı Devleti açısından, 30 Ekim 1918 de, yenilgiyi kabul ettiğinin tescili niteliğinde olan Mondros Ateşkes Anlaşması yla sona erdi. Ancak anlaşmanın,

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

BATI CEPHESİ'NDE SAVAŞ

BATI CEPHESİ'NDE SAVAŞ T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK TEOG ÇIKMIŞ SORULAR - 3. ÜNİTE Batı cephesinde Kuvâ-yı Millîye birliklerinin faaliyetlerini ve düzenli ordunun kurulmasını değerlendirir.türk milletinin Kurtuluş Savaşı

Detaylı

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI, (1)

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI, (1) BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI, 1914-1918 (1) Topyekûn Savaş Çağı ve İlk Büyük Küresel Çatışma Mehmet Beşikçi I. Dünya Savaşı nın modern çağın ilk-en büyük felaketi olarak tasviri Savaşa katılan toplam 30 ülkeden

Detaylı

Bu durum, aşağıdakilerden hangisin gösteren bir kanıt olabilir?

Bu durum, aşağıdakilerden hangisin gösteren bir kanıt olabilir? DÜNYA GÜCÜ OSMANLI 1. Anadolu Selçuklu Devleti zamanında ve Osmanlı İmparatorluğu nun Yükselme döneminde Anadolu daki zanaatkarlar lonca denilen zanaat gruplarına ayrılarak yöneticilerini kendileri seçmişlerdir.

Detaylı

KURTULUŞ SAVAŞI ( ) Gülsema Lüyer

KURTULUŞ SAVAŞI ( ) Gülsema Lüyer KURTULUŞ SAVAŞI (1919-1922) Gülsema Lüyer KURTULUŞ SAVAŞI (1919-1922) Mondros Mütarekesi ve Mütareke Sonrası Genel Durum İşgaller ve Kurtuluş Savaşı Hazırlık Evresi T.B.M.M. nin Açılması Düzenli Ordu Hazırlıkları,

Detaylı

Bu durumun, aşağıdaki gelişmelerden hangisine ortam hazırladığı savunulabilir?

Bu durumun, aşağıdaki gelişmelerden hangisine ortam hazırladığı savunulabilir? 1)Birinci İnönü Savaşının kazanılmasından sonra halkın TBMM ye ve düzenli orduya güveni artmıştır. Bu durumun, aşağıdaki gelişmelerden hangisine ortam hazırladığı savunulabilir? A)TBMM seçimlerinin yenilenmesine

Detaylı

EKONOMİK VE PARASAL BİRLİĞE HAZIR MIYIZ?

EKONOMİK VE PARASAL BİRLİĞE HAZIR MIYIZ? EKONOMİK VE PARASAL BİRLİĞE HAZIR MIYIZ? Prof..Dr.Coşkun Can Aktan 12 Eylül 1963 tarihinde imzalanan Ankara Anlaşması nın üzerinden neredeyse 32 yıl geçti. Nihayet bu yılın başında Türkiye ile şimdiki

Detaylı

Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli

Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli www.ekrempakdemirli.com 21.05.2014 1923 sonlarında Cumhuriyet Kurulduğunda Savaşlardan yorgun Eğitim-öğrenim seviyesi oldukça düşük bir toplum Savaşlar sonrası ülke harap ve

Detaylı

BİRİNCİ D NYA SAVAŞI

BİRİNCİ D NYA SAVAŞI BİRİNCİ D NYA SAVAŞI KONUYA GİRİŞ BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİNDEKİ GELİŞMELER VE BLOKLAŞMALAR BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI NIN NEDENLERİ / Genel - Başlatan BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI NIN GELİŞİMİ OSMANLI DEVLETİ NİN

Detaylı

İktisat Tarihi I. 8/9 Aralık 2016

İktisat Tarihi I. 8/9 Aralık 2016 İktisat Tarihi I 8/9 Aralık 2016 Kredi, Finans ve Servetler İslam dinindeki faiz yasağının kredi ilişkilerinin gelişmesini önlediği sık sık öne sürülür. Osmanlı kredi ve finans kurumları 17. yüzyılın sonlarına

Detaylı

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI TARİH

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI TARİH YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI TARİH CEVAP 1: (TOPLAM 2 PUAN) Savaş 2450-50=2400 yılının başında sona ermiştir. (İşlem 1 puan) Çünkü miladi takvimde, MÖ tarihleri milat takviminin başlangıcına yaklaştıkça

Detaylı

TESALYA (YUNANİSTAN) SAVAŞI PULLARI (21-4-1898)

TESALYA (YUNANİSTAN) SAVAŞI PULLARI (21-4-1898) TESALYA (YUNANİSTAN) SAVAŞI PULLARI (21-4-1898) 1897 Türk-Yunan Savaşı (TESELYA SAVAŞI) Teselya savaşları nın aslı Girit adası olayları ile başlamıştır, 1894 Haziran'ında Rumlar Halepa Sözleşmesi'nin uygulanmasını

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ MAYIS 2015 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Benin

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4.

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. Ülkelerin Büyüme Oranı 5. Ülkelerin Kişi Başına Gayri Safi Yurtiçi

Detaylı

HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER. AB Liderleri Jean-Claude Juncker in AB Komisyonu Başkanı Olması İçin Uzlaştı

HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER. AB Liderleri Jean-Claude Juncker in AB Komisyonu Başkanı Olması İçin Uzlaştı SİYASİ GELİŞMELER HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER AB Liderleri 27 Haziran da Jean- Claude Juncker i AB Komisyon Başkan adayı olarak belirledi. Schulz yeniden AP Başkanı oldu. AB Liderleri Jean-Claude

Detaylı

KARMA TESTLER 03. A) Yalnız l B) Yalnız II. C) Yalnızlll D) I ve II E) I, II ve III. 2. Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'na girmesine,

KARMA TESTLER 03. A) Yalnız l B) Yalnız II. C) Yalnızlll D) I ve II E) I, II ve III. 2. Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'na girmesine, KARMA TESTLER 03 1. Osmanlı Devleti'nde matbaanın kurulması, I. Sanayi II. Ticaret III.Kültür alanlarından hangileri ile ilgili değişikliğin hız kazanmasını sağlamıştır? A) Yalnızl B) Yalnız II C) Yalnızlll

Detaylı

Haftalık ders sayısı 2, yıllık toplam 74 ders saati Kategoriler Alt kategoriler Ders içerikleri Kazanımlar Dersler arası ilişki IV.

Haftalık ders sayısı 2, yıllık toplam 74 ders saati Kategoriler Alt kategoriler Ders içerikleri Kazanımlar Dersler arası ilişki IV. 339 GENEL LİSE Haftalık ders sayısı 2, yıllık toplam 74 ders saati Kategoriler Alt kategoriler Ders içerikleri Kazanımlar Dersler arası ilişki IV. Yeniçağ 3. Yeniçağda Avrupa 6. Eğitim, kültür, bilim ve

Detaylı

Serbest ticaret satrancı

Serbest ticaret satrancı Serbest ticaret satrancı Türkiye nin sadece AB nin Serbest Ticaret Anlaşması (STA) imzaladığı ülkelerle anlaşma yapabilmesi Türk dış ticaretini olumsuz etkiliyor. AB ile STA yapan bazı ülkeler Türkiye

Detaylı

Tuba ÖZDİNÇ. Örgün Eğitim

Tuba ÖZDİNÇ. Örgün Eğitim ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILÂP TARİHİ-I Dersin Adı Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi-I Dersin Kodu 630909 Dersin Türü Dersin Seviyesi Dersin AKTS Kredisi Haftalık Ders Saati Zorunlu Önlisans 2 AKTS 2 (Kuramsal)

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü

Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü AVRUPA BİRLİĞİNEDİR? Hukuki olarak: Uluslar arası örgüt Fiili olarak: Bir uluslararası örgütten daha fazlası Devlet gibi hareket

Detaylı

IV.HAFTA XX.YÜZYIL BAŞLARINDA OSMANLI İMPARATORLUĞU

IV.HAFTA XX.YÜZYIL BAŞLARINDA OSMANLI İMPARATORLUĞU IV.HAFTA XX.YÜZYIL BAŞLARINDA OSMANLI İMPARATORLUĞU Osmanlı Devleti nin 19. yüzyılda uyguladığı denge siyaseti bekleneni vermemiş; üç kıtada sürekli toprak kaybetmiş ve yeni yeni önem kazanan petrol Osmanlı

Detaylı

YAZILI SINAV SORU ÖRNEKLERİ TARİH

YAZILI SINAV SORU ÖRNEKLERİ TARİH YAZILI SINAV SORU ÖRNEKLERİ TARİH SORU 1: MÖ 2450 yılında başlayan ve 50 yıl süren bir savaş kaç yılında sona ermiştir? İşlemi nasıl yaptığınızı gösteriniz ve gerekçesini belirtiniz. (2 PUAN) SORU 2: Uygurlar

Detaylı

Bilgi Raporu. KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi. Tarih: 24.04.2006

Bilgi Raporu. KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi. Tarih: 24.04.2006 KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi Tarih: 24.04.2006 Bilgi Raporu Sayı : 2006/130/190-2006/135/95 Konu : Osmanlı Dönemi Merkez Bankacılığı Cumhuriyet Dönemi Merkez Bankacılığı ve TCMB nin Kuruluşu

Detaylı

13. Aşağıdakilerden hangisi yeni Türk alfabesinin kabul edilme nedenlerinden biri değildir?

13. Aşağıdakilerden hangisi yeni Türk alfabesinin kabul edilme nedenlerinden biri değildir? 1. Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye Cumhuriyeti'nin diğer devletlerle ekonomik ilişkilerinde kolaylık ve uyum sağlamak için yapılan çalışmalardan A) Türk Tarih Kurumu'nun kurulması B) Tekke ve zaviyelerin

Detaylı

DEVLET TEŞKİLATINA TEORİK YAKLAŞIMLAR PROF. DR. TURGUT GÖKSU VE PROF. DR. HASAN HÜSEYIN ÇEVIK

DEVLET TEŞKİLATINA TEORİK YAKLAŞIMLAR PROF. DR. TURGUT GÖKSU VE PROF. DR. HASAN HÜSEYIN ÇEVIK DEVLET TEŞKİLATINA TEORİK YAKLAŞIMLAR PROF. DR. TURGUT GÖKSU VE PROF. DR. HASAN HÜSEYIN ÇEVIK 2 Takdim Planı Modernleşme Süreci Açısından Devlet Devlet-Toplum İlişkileri Açısından Devlet Teşkilatlanma

Detaylı

Fevzi Karamuc;o TARIH 11 SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR

Fevzi Karamuc;o TARIH 11 SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR Fevzi Karamuc;o TARIH 11 SOSYAL BiLiMLER LiSESi DERS KiTABI SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR Prishtine, 2012 ic;indekiler I ÜNiTE: BÜYÜK COGRAFYA KESiFLERi 3 1. BÜYÜK COGRAFYA KESiFLERi 3 A. COGRAFYA KESiFLERi

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI BENİN CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2015 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Benin

Detaylı

OSMANLI İMPARATORLUĞUNU SARSAN SON SAVAŞLAR HANGİLERİDİR?

OSMANLI İMPARATORLUĞUNU SARSAN SON SAVAŞLAR HANGİLERİDİR? OSMANLI İMPARATORLUĞUNU SARSAN SON SAVAŞLAR HANGİLERİDİR? TRABLUSGARP BUGÜN HANGİ ÜLKEDİR? LİBYA İTALYA HARİTA DA OSMANLI DEVLETİNİ VE İTALYA TOPRAKLARINI GÖSTERİNİZ? Nurdan Gül Kökten İTAL YANIN TRABLUSGARP

Detaylı

Büyüme stratejisini ihracat temeline dayandıran Türkiye, bu kapsamda ihracata değişik yollarla teşvikler sağlamaktadır.

Büyüme stratejisini ihracat temeline dayandıran Türkiye, bu kapsamda ihracata değişik yollarla teşvikler sağlamaktadır. DAHİLDE İŞLEME İZİN BELGESİ VEYA İZNİ OLANLARA BANKA VE SİGORTA MUAMELELERİ VERGİSİ, DAMGA VERGİSİ VE HARÇ İSTİSNASI Gerek gelişmiş ve gerekse gelişmekte olan ülkeler, ihracatlarının arttırılması konusunda

Detaylı

İkinci Dünya Savaşı'nda Türkiye'nin Politikası

İkinci Dünya Savaşı'nda Türkiye'nin Politikası İkinci Dünya Savaşı'nda Türkiye'nin Politikası Genç Türkiye'nin yöneticileri, Osmanlı İmparatorluğu'nun Birinci Dünya Savaşı'na sürüklenerek nasıl ortadan kalktığını, Türk Ulusu'nun nasıl yok olma tehlikesiyle

Detaylı

GAMBİYA ÜLKE RAPORU. Türkiye İşadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu Afrika Koordinatörlüğü http://www.tuskon.org africa@tuskon.

GAMBİYA ÜLKE RAPORU. Türkiye İşadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu Afrika Koordinatörlüğü http://www.tuskon.org africa@tuskon. GAMBİYA ÜLKE RAPORU 1. Nüfus: 1.797.860 (Dünyada 149.) 2. Nüfus artış oranı: % 2,4 (Dünyada 32.) 3. Yaş yapısı: 0-14yaş: % 40 15 64 yaş: % 57 65 yaş ve üstü: % 3 4. Şehirleşme: % 58 5. En büyük şehir:

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

TÜRKİYE NİN DIŞ TİCARET YAPISI. Doç. Dr. İsmet GÖÇER Aydın İktisat Fakültesi Ekonometri Bölümü

TÜRKİYE NİN DIŞ TİCARET YAPISI. Doç. Dr. İsmet GÖÇER Aydın İktisat Fakültesi Ekonometri Bölümü TÜRKİYE NİN DIŞ TİCARET YAPISI Doç. Dr. İsmet GÖÇER Aydın İktisat Fakültesi Ekonometri Bölümü 1 Ülkeler Niçin Dış Ticaret Yapar? Dış Ticaret Politikası Ödemeler Bilançosunun, cari işlemler hesabında ihracat

Detaylı

Birinci Kesime İlişik Ek 1 1 Kasım 1914 tarihinden önceki Osmanlı Kamu Borçları Çizelgesi

Birinci Kesime İlişik Ek 1 1 Kasım 1914 tarihinden önceki Osmanlı Kamu Borçları Çizelgesi OSMANLI DAN KALAN BORÇLARININ ÖDENMESİ Giriş: Osmanlı Devleti ilk dış borcu 1854 de aldı ve 20 yılda borç sarmalına girerek iflas etti. 1881 de Düyun-u Umumiye İdaresi kuruldu. Devlet Avrupa nın mali denetimine

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Ercan KARAKOÇ Yıldız Teknik Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Bölümü

Yrd. Doç. Dr. Ercan KARAKOÇ Yıldız Teknik Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Bölümü Yrd. Doç. Dr. Ercan KARAKOÇ Yıldız Teknik Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Bölümü Önce gelen: V. Murat 30 Mayıs 1876 31 Ağustos 1876 Osmanlı Hanedanı ve Hilafet II. Abdülhamit 31 Ağustos

Detaylı

MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLET TEŞKİLATI

MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLET TEŞKİLATI MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLET TEŞKİLATI II. Mahmut ve Tanzimat dönemlerinde devlet yöneticileri, parçalanmayı önlemek için ortak haklara sahip Osmanlı toplumu oluşturmak için Osmanlıcılık fikrini

Detaylı

T.C İnkılap Tarihi Ve Atatürkçülük

T.C İnkılap Tarihi Ve Atatürkçülük T.C İnkılap Tarihi Ve Atatürkçülük 2015-2016 T.C İnkılap Tarihi Ve Atatürkçülük Arif ÖZBEYLİ Türkiye Büyük Millet Meclisi nin Açılması Meclis-i Mebusan ın dağıtılması üzerine, Parlamento nun Mustafa Kemal

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

İktisat Tarihi I. 15/16 Aralık 2016

İktisat Tarihi I. 15/16 Aralık 2016 İktisat Tarihi I 15/16 Aralık 2016 16. yüzyılda Osmanlı da para kullanımında büyük bir artış gerçekleşmiştir. Madeni sikkelere dayanan para sistemlerinde tağşiş işlemlerinin değişik amaçları olabiliyordu.

Detaylı

İKİNCİ MEŞRUTİYET DÖNEMİ Siyaset, Toplum, Ekonomi. Neslihan Erkan

İKİNCİ MEŞRUTİYET DÖNEMİ Siyaset, Toplum, Ekonomi. Neslihan Erkan İKİNCİ MEŞRUTİYET DÖNEMİ Siyaset, Toplum, Ekonomi Neslihan Erkan Meşrutiyetin İlk Seçimi Seçimin başlıca iki partisi: İttihat veterakki & Ahrar Fırkası İki dereceli seçim İttihat ve Terakki nin seçim zaferi

Detaylı

YGS-LYS ALAN SIRA DERS İÇERİK SINIF

YGS-LYS ALAN SIRA DERS İÇERİK SINIF MART 1. Nüfus LYS-1 Nüfus politikaları *Nüfus politikası nedir, niçin uygulanır *Nüfus politikaları LYS-2 Nüfus ve ekonomi *Nüfusun dağılışını etkileyen faktörler *Yerleşme doku ve tipleri *Yapı tipleri

Detaylı

ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013. Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2

ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013. Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2 ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013 Başkent Pekin Yönetim Şekli Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2 Nüfus 1,35 milyar GSYH 8,2 trilyon $ Kişi Başına Milli Gelir 9.300 $ Resmi

Detaylı

Ege Adaları Lozan da Değil Osmanlı Döneminde Verildi Mustafa Kemal Atatürk ve

Ege Adaları Lozan da Değil Osmanlı Döneminde Verildi Mustafa Kemal Atatürk ve Evrensel Bakış Açısı Gürbüz Evren BD TEMMUZ 2017 Ege Adaları Lozan da Değil Osmanlı Döneminde Verildi Mustafa Kemal Atatürk ve Cumhuriyet in kurucularını karalamak isteyenlerin sömürdükleri konulardan

Detaylı

T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ATATÜRK Ü ETKİLEYEN OLAYLAR VE FİKİRLER

T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ATATÜRK Ü ETKİLEYEN OLAYLAR VE FİKİRLER 1 1789 da gerçekleşen Fransız İhtilali ile hürriyet, eşitlik, adalet, milliyetçilik gibi akımlar yayılmış ve tüm dünyayı etkilemiştir. İmparatorluklar yıkılmış, meşruti yönetimler kurulmaya başlamıştır.

Detaylı

2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI

2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI 2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI Ege Bölgesi Sanayi Odası nın 1982 den beri sürdürmekte olduğu Ege Bölgesi nin 100 Büyük Sanayi Kuruluşu çalışması, bölgemiz sanayiinin içinde bulunduğu duruma,

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2014 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Fas Krallığı

Detaylı

UNI 201 MODERN TÜRKİYE NİN OLUŞUMU I

UNI 201 MODERN TÜRKİYE NİN OLUŞUMU I UNI 201 MODERN TÜRKİYE NİN OLUŞUMU I Prof. Dr. Coşkun ÇAKIR Ders saati: Salı, 09.00 10.30 Perşembe, 09.00 10.30 Ders Asistanı: Mustafa Batman Ofis saati: Salı, 11.00-12.00 Perşembe, 11.00 12.00 Ders Tanımı

Detaylı

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu DÜNYA EKONOMİSİ Teknoloji, nüfus ve fikir hareketlerini içeren itici güce birinci derecede itici güç denir. Global işbirliği ağıgünümüzde küreselleşmişyeni ekonomik yapının belirleyicisidir. ASEAN ekonomik

Detaylı

İHRACAT BEDELLERİNİN YURDA GETİRİLME MECBURİYETİ KALDIRILMIŞTIR

İHRACAT BEDELLERİNİN YURDA GETİRİLME MECBURİYETİ KALDIRILMIŞTIR Denet Sirküler Denet Yayıncılık A.Ş. Tel : 0212 275 96 90/274 77 06 Avni Dilligil Sokak No:6 Faks : 0212-272 62 16/272 33 23 34394 Mecidiyeköy-İSTANBUL E-mail: bdo.denet@bdodenet.com.tr Web : www.bdodenet.com.tr

Detaylı

Fevzi Karamw;o TARIH 10 SHTEPIA BOTUESE

Fevzi Karamw;o TARIH 10 SHTEPIA BOTUESE Fevzi Karamw;o TARIH 10 FEN LisESi DERS KiTABI SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR Prishtine, 2012 i

Detaylı

EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N

EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N 1 EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER 1 3 M A R T 2 0 1 4, P E R Ş E M B E Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N 1948 DEKİ EKONOMİK DURUM 2 TABLO I Ülke ABD Doları Danimarka 689 Fransa 482 İtalya

Detaylı

DenizBank Yatırım Hizmetleri Grubu Özel Bankacılık Araştırma İngiltere, Haziran 2017 Seçim Sunumu

DenizBank Yatırım Hizmetleri Grubu Özel Bankacılık Araştırma İngiltere, Haziran 2017 Seçim Sunumu DenizBank Yatırım Hizmetleri Grubu Özel Bankacılık Araştırma İngiltere, Haziran 2017 Seçim Sunumu Orkun GÖDEK, Grup Araştırma Yönetmeni Banu GÜLTEKİN, Grup Araştırma Uzmanı 31.05.2017 1 DenizBank Yatırım

Detaylı

T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK TESTİ

T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK TESTİ T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK TESTİ DİKKAT! BU BÖLÜMDE YANITLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 0 DİR. ÖNERİLEN YANITLAMA SÜRESİ 40 DAKİKADIR. ) I Vatan ve Hürriyet Cemiyetini kurdu. ) Mondros Ateşkesi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ GELİŞİMİ, KURUMLARI ve İŞLEYİŞİ

AVRUPA BİRLİĞİ GELİŞİMİ, KURUMLARI ve İŞLEYİŞİ AVRUPA BİRLİĞİ GELİŞİMİ, KURUMLARI ve İŞLEYİŞİ İLKER GİRİT 04.11.2015 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ AVRUPA BİRLİĞİ ANABİLİM DALI İÇERİK Birliğin Kuruluşu Birliğin Gelişimi Antlaşmalar

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii GİRİŞ A-İNKILÂP KAVRAMI 1-İnkılâp Türk İnkılâbının Özellikleri Atatürk ün İnkılâp Anlayışı...

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ... iii GİRİŞ A-İNKILÂP KAVRAMI 1-İnkılâp Türk İnkılâbının Özellikleri Atatürk ün İnkılâp Anlayışı... İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii GİRİŞ... 1 A-İNKILÂP KAVRAMI 1-İnkılâp... 1 2-Türk İnkılâbının Özellikleri... 2 3-Atatürk ün İnkılâp Anlayışı... 2 B-İNKILÂPLA ALAKALI DİĞER KAVRAMLAR 1-İhtilâl... 4 2-Darbe...

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİNDE YAŞANAN GELİŞMELER VE 2011 YILI EKONOMİK BEKLENTİLERİ. Dr.Süleyman Yaşar. 17 Nisan 2011

TÜRKİYE EKONOMİSİNDE YAŞANAN GELİŞMELER VE 2011 YILI EKONOMİK BEKLENTİLERİ. Dr.Süleyman Yaşar. 17 Nisan 2011 TÜRKİYE EKONOMİSİNDE YAŞANAN GELİŞMELER VE 2011 YILI EKONOMİK BEKLENTİLERİ Dr.Süleyman Yaşar 17 Nisan 2011 AMERİKAN MALİ KRİZİNİN Düşük faiz politikası (2002-5) NEDENLERİ Risklerin önemsenmemesi Hesap

Detaylı

SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876

SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876 SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876 BAKİ SARISAKAL SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876 Bosna-Hersek ve Bulgaristan olaylarının devam ettiği sırada Selanik

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI GAMBİYA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI GAMBİYA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI GAMBİYA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2015 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararasılaştırma ve Dış Ticaret Şefliği Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER

Detaylı

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI Hazırlayan Hasan KÖSE 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI TÜRKİYE DE ÜRETİM Tanımı Tekstil makinaları, tekstil sanayinin

Detaylı

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

Orta Asya Türkleriyle ilgili yukarıdaki kavramlardan hangisi varlığı sürekli olmayan toplumsal ve siyasal birimi ifade eder?

Orta Asya Türkleriyle ilgili yukarıdaki kavramlardan hangisi varlığı sürekli olmayan toplumsal ve siyasal birimi ifade eder? KPSS TARİH DENEME SINAVI 1: I- Orhun Anıtları II- Yenisey Yazıtları III- Manas Destanı Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Kırgız Türklerine aittir? A- Yalnız ll B-l ve ll C-ll ve lll D-l ve lll E-Yalnız

Detaylı

SİRKÜLER İstanbul, Sayı: 2016/165 Ref: 4/165

SİRKÜLER İstanbul, Sayı: 2016/165 Ref: 4/165 SİRKÜLER İstanbul, 01.09.2016 Sayı: 2016/165 Ref: 4/165 Konu: 6741 SAYILI TÜRKİYE VARLIK FONU YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ NİN KURULMASI İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN YAYINLANMIŞTIR

Detaylı

AVRUPA TOPLULUKLARININ TARİHSEL GELİŞİMİ

AVRUPA TOPLULUKLARININ TARİHSEL GELİŞİMİ AVRUPA TOPLULUKLARININ TARİHSEL GELİŞİMİ 1. AVRUPA TOPLULUKLARI 1.1. Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu nun kurulması yönündeki ilk girişim, 9 Mayıs 1950 tarihinde Fransız

Detaylı

OSMANLI BELGELERİNDE MİLLÎ MÜCADELE VE MUSTAFA KEMAL ATATÜRK

OSMANLI BELGELERİNDE MİLLÎ MÜCADELE VE MUSTAFA KEMAL ATATÜRK T.C. BAŞBAKANLIK DEVLET ARŞİVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı Yayın Nu: 88 OSMANLI BELGELERİNDE MİLLÎ MÜCADELE VE MUSTAFA KEMAL ATATÜRK A N K A R A 2 0 0 7 1 P r o j e Y ö n e t i c

Detaylı

İÇİNDEKİLER: Birinci bölüm DIŞ TİCARET SİYASETİ

İÇİNDEKİLER: Birinci bölüm DIŞ TİCARET SİYASETİ İÇİNDEKİLER: Birinci bölüm DIŞ TİCARET SİYASETİ 1) Cihan ekonomisinin gelişmesi 1 2) Emperyalizm 11 3) Türkiyenin dış ticareti 14 4) Ticaret ve ödeme bilânçoları 18 5) Dış ticaret kuramları 27 a) Ricardo

Detaylı

ESTONYA ÜLKE RAPORU HAZIRLAYAN: DİLARA SÜLÜN

ESTONYA ÜLKE RAPORU HAZIRLAYAN: DİLARA SÜLÜN ESTONYA ÜLKE RAPORU HAZIRLAYAN: DİLARA SÜLÜN 1) Genel Bilgiler (2008) Resmi Adı : Estonya Cumhuriyeti Yönetim Biçimi : Parlamenter Demokrasi Resmi Dili : Estonya dili Başkenti : Tallin Yüzölçümü : 45.277

Detaylı

DÜNYA TARIM ÜRÜNLERİ TİCARETİ

DÜNYA TARIM ÜRÜNLERİ TİCARETİ DÜNYA TARIM ÜRÜNLERİ TİCARETİ Korumacılık 18.yy sonlarında bağımsızlığını yeni kazanan Amerikan sanayinin İngiliz sanayi karşısında ayakta kalabilmesi için korumacılık zorunlu(hamilton) Alman sanayi de

Detaylı

GEMİ AŞÇILARININ MESLEKÎ EHLİYET DİPLOMALARINA İLİSKİN 69 SAYILI SÖZLEŞME

GEMİ AŞÇILARININ MESLEKÎ EHLİYET DİPLOMALARINA İLİSKİN 69 SAYILI SÖZLEŞME GEMİ AŞÇILARININ MESLEKÎ EHLİYET DİPLOMALARINA İLİSKİN 69 SAYILI SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 6 Haziran 1946 Kanun Tarih ve Sayısı: 15.7.2003 / 4944 Uluslararası Çalışma Bürosu Yönetim Kurulunun daveti üzerine

Detaylı

F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER

F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER 20. yy.da meydana gelen I. ve II. Dünya Savaşlarında milyonlarca insan yaşamını yitirmiş ve telafisi imkânsız büyük maddi zararlar meydana gelmiştir. Bu olumsuz durumun

Detaylı

2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU

2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU 2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 HAZİRAN

Detaylı

Sosyal bilgiler öğretmeninin verdiği bu bilgiye dayanarak Mustafa Kemal Paşa ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Sosyal bilgiler öğretmeninin verdiği bu bilgiye dayanarak Mustafa Kemal Paşa ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir? S-1 Sosyal bilgiler öğretmeni: (ikinci Meşrutiyet in ilanının ardından (Meşrutiyet karşıtı gruplar tarafından çıkarılan 31 Mart Ayaklanması, kurmay başkanlığını Mustafa Kemal in yaptığı Hareket Ordusu

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 11 TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 30.12.2006 tarihli Resmi Gazetede 32 sayılı

Detaylı

Dr. AYŞE YASEMİN AYDOĞMUŞ AİHS E EK 1 NO LU PROTOKOLE GÖRE YABANCILARIN TÜRKİYE DE TAŞINMAZ EDİNMESİ

Dr. AYŞE YASEMİN AYDOĞMUŞ AİHS E EK 1 NO LU PROTOKOLE GÖRE YABANCILARIN TÜRKİYE DE TAŞINMAZ EDİNMESİ Dr. AYŞE YASEMİN AYDOĞMUŞ AİHS E EK 1 NO LU PROTOKOLE GÖRE YABANCILARIN TÜRKİYE DE TAŞINMAZ EDİNMESİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR LİSTESİ...XIX GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM YABANCILARIN

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI MECLİS TOPLANTISI

İZMİR TİCARET ODASI MECLİS TOPLANTISI İZMİR TİCARET ODASI MECLİS TOPLANTISI 25.01.2017 Ekrem DEMİRTAŞ İzmir Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Yeni yılın ilk toplantısını yapıyoruz Yeni yılın ilk saatlerinde İstanbul da bir eğlence mekanına

Detaylı

TÜRK HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ VE PAMUK

TÜRK HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ VE PAMUK Shaping Cotton s Future COTTON USA CONFERENCE TÜRK HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ VE PAMUK CEM NEGRİN TGSD BAŞKANI TÜRK EKONOMİSİ GÖSTERGELER 2012 2013 2014 TAHMİNLERİ EKONOMİK BÜYÜME % 2,1 4,0 4,0 MİLLİ GELİR MİLYAR

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

KANUNLAŞTIRMA KANUNLAŞTIRMA. Kanunlaş'rma: Toplumda mevcut kuralların yazılı haline ge@rilmesidir. Kanunlaş'rma hareketleri:

KANUNLAŞTIRMA KANUNLAŞTIRMA. Kanunlaş'rma: Toplumda mevcut kuralların yazılı haline ge@rilmesidir. Kanunlaş'rma hareketleri: Kanunlaş'rma: Toplumda mevcut kuralların yazılı haline ge@rilmesidir. KanunlaşDrma iki anlamda kullanılır: a) Genel anlamda kanunlaş'rma (Taknin): Kanun halinde kural koyma yani mevcut kuralın yazılı hukuk

Detaylı

A. Sırp İsyanları B. Yunan İsyanları

A. Sırp İsyanları B. Yunan İsyanları A. Sırp İsyanları B. Yunan İsyanları SIRP İSYANLARI Osmanlı İmparatorluğu na 15. yüzyılın ortalarında katılan Sırbistan da, İmparatorluğun diğer yerlerinde olduğu gibi, âdil bir yönetim kurulmuştu. Sırp

Detaylı