USING AREAS OF CLOSE-RANGE PHOTOGRAMMETRY

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "USING AREAS OF CLOSE-RANGE PHOTOGRAMMETRY"

Transkript

1 Niğde Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt 4 Sayı 1, (2000), YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANIM ALANLARI H.Murat YILMAZ 1, Hakan KARABÖRK 2, Murat YAKAR 2 1 N.Ü. Aksaray Mühendislik Fakültesi, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü, AKSARAY 2 S.Ü.Müh.-Mim. Fakültesi, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü, KONYA ÖZET Plançete fotogrametrisi ile başlayan fotogrametri bilimi, bilimsel ve teknolojik gelişmelere paralel olarak analog,analitik fotogrametri ve digital fotogrametri ile gelişme sürecini devam ettirmektedir. Fotogrametri bu süreç içerisinde bir çok alanda uygulanma imkanı bulmuştur. Bu yazıda, yersel fotogrametrinin yogun olarak kullanıldığı yerler kısaca özetlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Yersel Fotogrametri USING AREAS OF CLOSE-RANGE PHOTOGRAMMETRY ABSTRACT Initially, the science of photogrammetry started as anologue and analytical photogrammetry,in parallel to the technological and scientific development, the progress in photogrammetry science is improved as to digital photogrammety. During its development, the photogrammetry science has been applied to many fields. In this paper, the areas, in which the close-range photogrammetry is commonly applied to, are summarized in some detail. Key Words: Close-range Photogrammetry 1.GİRİŞ Fotogrametrinin ilk uygulamaları Yersel Fotogrametri alanında olmuştur. Fotoğrafın bulunuşundan kısa bir süre sonra 1858 yılında Alman Meydenbauer, fotoğrafın nesnel içeriğini ölçme tekniği ile bütünleştirerek, yıkılan bir kilisenin eldeki mevcut resimlere göre onarımını gerçekleştirmiştir. Aynı zamanda fotogrametrinin de ilk kurucularından sayılan Meydenbauer kültür yapıtlarının belgeleneceği bir merkezi örgüte duyulan ihtiyacı daha o zamanlar görmüş ve büyük çabalarla 1883 yılında Berlin de ilk ulusal fotogrametrik dökümantasyon merkezini (Prusya Resim Örgütü) kurmuştur [2],[6]. Yersel fotogrametri, alım uzaklığının ( kamera ile ölçülecek nesne arasındaki uzaklık ) yakın alan içinde sınırlandığı bir yöntemdir. Söz konusu alanın kabaca mikroskop gözlemlerinde olduğu gibi mikrometre mertebesinden yaklaşık 300 m ye kadar uzandığı kabul edilir. Bilgisayar teknolojisine bağlı olarak alet üretimindeki gelişmeler, yersel fotogrametrinin özellikle endüstride ve uygulamalı mühendislik gibi alanlardaki uygulama imkanlarını arttırmaktadır.

2 Yersel Fotogrametrinin Kullanım Alanları Yersel fotogrametride resimler ya çift resim ya da tek resim alım kameraları ile çekilir. Çoğu kez 25 m ye kadar olan uzaklıkta, stereometrik kameralarla çift fotograf alımı yapılır. Bu uzaklıktan sonra tek resim alımı için tek resim alım kameraları veya geçmişte olduğu gibi fototeodolitler kullanılır. 25 m ye kadar olan çekim uzaklıklarında uygulanan fotogrametriye Yakın Resim Fotogrametrisi adı verilir. Özellikle mimarlık, tıp, arkoloji ve endüstri fotogrametrisinde, yersel fotogrametrik alımlar için özel olarak imal edilen kameralar ( metrik kameralar ) yerine ucuz, basit ve piyasada bol bulunan metrik olmayan kameraların kullanımı için yoğun çalışmalar yapılmaktadır. Metrik olmayan kameraların resim çekiminde kullanılması durumunda, iç yöneltme elemanları ( kamera ve objektife ilişkin değerleri ) bilinememektedir. Digital fotogrametri; kesin sonuçlar elde ederek, plan ve haritaların CAD yazılım sistemine aktarılması ve bu bilgilerin fotografik ve veri tabanları şeklinde bilgisayar ortamında kullanmak amacıyla yapılan çalışmaların bütünüdür [1]. Digital fotogrametrik dokümanlar mimari, şehir planlama, mühendislik, sigortacılık ve gözlemleme konularında teknik ve kesin sonuçlar elde edilmesi açısından uzmanlaşmıştır. Bu durum digital fotogrametrinin GIS ile birlikte kullanılmasına öncülük etmiş, bitmiş olan çalışmaların modelleme ve tematik konuların yorumlanmasında tabaka (katman) sisteminin oluşmasına imkan da sağlamıştır [7]. 2.YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANIM ALANLARI Yersel fotogrametri oldukça geniş kullanım alanlarına sahiptir. Bu çalışmada yersel fotogrametrinin en çok kullanıldığı alanlar verilmiştir. Yersel fotogrametrinin kullanım alanları, mimarlık, arkoloji, trafik kazaları, deformasyon ölçmeleri, tıp, veterinerlik, endüstri, orman endüstrisi, otomobil endüstrisi vs. olarak sayılabilir. Digital sistemlerde şu anda erişilen noktada, yersel fotogrametrinin uygulama alanları kişinin hayal gücüne dayanmaktadır. 2.1 Mimarlıkta Fotogrametrinin Uygulanması Artan nüfus ve sanayileşmenin doğurduğu hızlı bir kentleşme sonucu eski yerleşim bölgelerinde özen gösterilmeden yeni imar planlarına göre, hatta çoğu kez hiçbir plan ve programa bağlı kalınmadan yeni inşaat yapılması, kitle turizmine neden olan tarihi eserler ve sitlerin civarın yerleşim bölgeleri durumuna getirilmesi sonucu bu bölgeler eski karakterlerini tamamen yitirmektedir [7], [10]. Bu bakımdan Mimarlık ve Arkeoloji Fotogrametrisi ön plana çıkar. Bu itibarla yerden ve havadan üç boyut oluşturacak şekilde resimleri çekilir, röleve planları yapılır. Düşey ve yatay resimlerden ortofoto, ortofotoplan ve kesitler elde edilir. Böylece tarihi eserlerin korunması ve restore edilmesi çalışmalarında kolaylık sağlanmış olur. Alınan fotografların değerlendirilmesi grafik veya sayısal olarak yapılabilir. Bu sayede bilinen ölçme metotları ile elde edilecek detayla kıyaslanmayacak sayıda çok bilgi bulunabilir. Tarihi yapılarda bulunan karmaşık şekil ve motiflerin ölçekli çizimleri klasik metotlarla çoğu kez yapılamazken, fotografik metotlar bu şekilleri gerçek konumlarında ve bütün ayrıntıları ile istenen ölçekte vermektedir [12]. Yersel fotogrametrinin mimari röleve çalışmalarında en yogun olarak kullanıldığı yer, tarihi yerlere ait cephelerin restorasyon ve belgeleme amaçlı planlarının çıkarılmasıdır (Şekil.1) [3]. Mimari eserlerin ölçülmesi, onların mimarlık tarihi açısından incelenmesinde önemlidir. Genellikle kural olarak planlarda, yapıya ait görünüşler, kesitler, profiller ve bazı durumlarda yapının belirli koordinatları istenir. Mimarlık fotogrametrisinde degerlendirme bugün için genellikle çizgisel olarak yapılmaktadır. Büyük zaman almasına rağmen istenirse ayrıntılı bir degerlendirme yapılabilmektedir. Çizgisel degerlendirmenin fazla zaman alması ve ayrıntıların istenildiği gibi gösterilememesi, rödresman tekniğinde ise derinlik farklarının getirdiği sınırlamalar, hava fotogrametrisinde olduğu gibi yersel fotogrametride de ortofotonun kullanılması fikrini doğurmuştur. Ortofotonun çizgisel değerlendirmeye göre maliyette % 50, zaman açısından % 400 daha tasarruflu olduğu belirtilmektedir [12]. 19

3 H.Murat YILMAZ, Hakan KARABÖRK, Murat YAKAR Şekil 1. Mimari Röleve Çalışması 20

4 2.2 Deformasyon Ölçmelerinde Fotogrametrinin Uygulanması Yersel Fotogrametrinin Kullanım Alanları Deformasyon ölçmeleri, yeryüzündeki noktaların herhangibir nedenle yer değiştirmelerinin belirlenmesi için yapılan ölçmelere denir. Noktaların yer değiştirmesi iki ana yönde incelenir [12]. a)yatay düzlemdeki yer değiştirme ( kayma ) b)düşey düzlemdeki yer değiştirme ( çökme ) Deformasyon ölçmeleri sayesinde, yer değiştiren noktaların hareketlerinin yönü ve büyüklüğü belirlenir ve buna göre gerekli analiz yapılır. Hareket tehlikeli ise, durdurulması yoluna gidilir veya hareketin meydana getireceği zararın en az olması için gerekli çalışmalar yapılır. Bundan başka belirli bir kuvvetin etkisi altında kalan ve değişiklik gösteren cisimlerin hareketleri de deformasyon ölçmeleri ile belirlenebilir [13]. Yapı konstrüksiyon deneyleri bu çeşit çalışmalardandır. Belli yükler altındaki kirişin işaretlenmiş noktalardaki deformasyonlar hesaplanarak sonuçlar Yapı Mühendisliği açısından incelenebilir ( Şekil 2 ). Şekil 2. Yapı Konstrüksiyon Deneyinde Deformasyon Deformasyonların fotogrametrik yöntemlerle belirlenmesi söz konusu ise hava fotogrametrisinden daha çok yersel fotogrametri daha uygun bir yöntemdir.. Dolgu barajlarda yapılacak deformasyon testlerinde yersel fotogrametri daha iyi sonuçlar veren bir yöntemdir. Barajdaki deformasyon ölçmelerinde fotogrametri kullanılacağı zaman en büyük sorunlardan birisi resimlerin çekileceği istasyon noktalarının seçimidir. Çünkü istasyon noktasının hem sağlam zemine oturması zorunluluğu, hem de mümkün olduğu kadar baraj duvarına yakın olması isteği çözümü zorlaştırır. Değerlendirmenin sayısal olarak yapılacağı durumlarda kullanılan aletlerin kapasite problemi yok ise dönüklük açılarının büyük yada küçük oluşu önem arzetmemektedir. Ancak dönüklük açılarının hassas ölçülmesi gereklidir. Çekim planının hazırlanmasında göz önüne alınan en önemli husus, ölçülecek olan noktaların minimum sayıda modele sığdırılmasıdır [12]. 2.3 Arkeolojide Fotogrametrinin Uygulanması Bir insan topluluğunu millet yapan değerlerin başında o toplumun kültürü gelir. Kültürün önemli bir bölümünü o milletin geçmişte yapmış olduğu eserler oluşturur. Geçmişten zamanımıza kadar kalan eserler milletin bireylerini ortak bir düşünceye hareket etmeye yöneltir. Çağımızda gittikçe yaygınlaşan haberleşme araçları, turizm hareketleri ve milletlerin bir araya gelerek kurdukları topluluklar sonucunda bir ülkenin toprağında bulunan tarihsel kalıntılar, yapılar ve diğer bir çok eserler, ülkelerin ortaklaşa heyecan duyduğu unsurlar olmuştur. Ortaya çıkarılan tarihsel kalıntılar, insanlığın gelişim tarihini gösteren vesikalar olarak toplumların malı olmuş olup, daha sonraki nesillere sağlıklı bir şekilde kalabilmeleri için bakım ve korunmaya ihtiyaçları vardır. Bu itibarla yerden ve havadan üç boyut oluşturacak şekilde resimler çekilir, röleve planları yapılır. Düşey ve yatay resimlerden, ortofoto, ortofoto plan ve kesitleri elde edilir. Ayrıca analitik veya digital değerlendirme aletleri ile de çizim imkanı vardır. Bu çalışmalar anıtsal sitler ve tarihi merkezler için geçerlidir [4], [5]. 21

5 H.Murat YILMAZ, Hakan KARABÖRK, Murat YAKAR Şekil 3. Baraj Deformasyonunun Belirlenmesi Yersel fotogrametrinin arkeolojide kullanılmasında yapılacak olan çalışmaları iki grupta toplamak mümkündür. Bunların birincisi kazısı yapılarak ortaya çıkarılmış yapının planın çıkarılması, ikincisi ise arkeolojik ve jeolojik tortul tabakaları ihtiva eden profillerin ölçülmesidir [5]. Bu çalışmaya örnek olmak üzere Selçuk Üniversitesi Fotogrametri Anabilim Dalı tarafından Moğolistan Orhun Anıtlarının Fotogrametrik röleve planları bu yöntemle çıkarılmıştır. Şekil 4 de örnek bir çizim görülmektedir. 22

6 Yersel Fotogrametrinin Kullanım Alanları Şekil 4. Arkeolojik Profil Kazısı yapılarak ortaya çıkarılmış bir yapının detaylı bir şekilde planın bilinen ölçme yöntemleriyle yapılması büyük emek ve zaman gerektirir. Ayrıca bu gibi kazıların bir çoğu ıssız bölgelerdir ve çalışmalar çok zor şartlar altında gerçekleştirilir. Bu nedenle ölçme işlerine ayrılacak zamanın mümkün olduğu kadar kısa olması arzu edilen bir durumdur [12]. Şekil 5. Arkeolojik Kazı Alanının Tespiti 2.4 Madencilikte Fotogrametrinin Uygulaması Fotogrametrik yöntemler, günümüzde bir çok ülkede madencilikte, yerüstü ölçmelerinde 1 : 500 veya daha büyük ölçekli topografik harita ve planların yapımı, plan ve kesitlerin çıkarılması, üretim miktarlarının belirlenmesi, peryodik işletme kontrol ölçmelerinin yapılması, kayma ve göçüklerin izlenmesinde başarı ile uygulanmaktadır [11]. 23

7 H.Murat YILMAZ, Hakan KARABÖRK, Murat YAKAR Çekilen resimler yardımıyla belirlenen doğrultularda enine kesitler fotogrametrik olarak ölçülür. Hesaplamalarda temel düşünce bir prizmanın hacminin hesaplanmasıdır. Ancak meydana gelen şekil tam bir prizma değildir. Tabanı kare veya dikdörtgen olan bir şeklin köşe noktalarında iki periyotta yapılan ölçülerden elde edilen kazı yükseklikleri ve taban alanları yardımıyla hacimleri hesaplanır. Bu yöntemin avantajlarını maddeler halinde şöyle verebiliriz. a) Kısa süreli fotogrametrik alım ve jeodezik ölçmeler dışında kalan tüm ölçmeler arazi yerine resimler üzerinde yapıldığından çalışmaların büyük bir kısmı büroya aktarılmakta böylece arazi çalışmaları için harcanan zaman büyük ölçüde azalmaktadır. b) Çökük heyelan gibi yanına varılamayan yada varılması tehlikeli olan bölgelerin ölçülmesine imkan verir. c) Fotogrametrik bir resmin kalıcı ve belgesel yapısı doğabilecek anlaşmazlıkları çözümlemede tek özel kriterdir. Gerektiğinde ve istendiğinde yapılan ölçüler tekrarlanabilir ve kontrol edilebilir. d) Resimler jeolojik, hidrolojik ve planlama tekniği yönünden diğer çalışmalarda da kullanılabilir. e) Sayısız fotogrametrik uygulama sonuçları ile jeodezik yöntemler doğruluk yönünden karşılaştırılırsa hacim olarak % 1 kütle farkı vardır. Bu farkın da tesadüfi hatalardan kaynaklandığı tesbit edilmiştir. f) Yine uygulama sonuçlarına göre fotogrametrik yöntem % 50 zaman, % 20 maliyet yönünden tasarruf sağlanmaktadır. Açık kömür işletmelerinde topografik haritaların hazırlanması, profil ve kesitlerin çıkarılması, kömür ve dekopajların belirlenmesi, kayma ve göçüklerin izlenmesi gibi ölçme çalışmalarında objektif ve ekonomik bir yöntem olan fotogrametrik yöntem uygulanmalıdır. 2.5 Trafik Kazalarında Fotogrametri Trafik kazalarında yapılan ölçme işinin amacı, trafik kazası ile ilgili kararı verecek olan ilgiliye, kaza mahalli hakkında bilgi vermektir. Bunun için ilk yapılan iş, kaza mahallinin ölçekli krokisidir. Bu krokide kaza yapan araçların ve yolun durumu çizilir ve üzerinde ölçülen değerler yazılır [12]. Trafik kazası olduğu zaman yolun kısmen veya tamamen trafiğe kapatılması gerekir. Bu da yolun, trafik akışına bağlı olarak az veya çok tıkanmasına neden olur. Bu nedenle trafik kazasıyla ilgili krokiyi hazırlayacak ekibin kısa sürede olay yerine gitmesi ve ölçüyü mümkün olduğu kadar kısa sürede yapması istenir. Bu ise bir organizasyon problemidir. Fakat ölçü işinin zaman alması kaçınılmaz bir durumdur. Çünkü gerekli bilgilerin tümünün kaydedilmesi gerekir. İşin aceleye getirilmesi ileride tamiri zor problemlere neden olur. Çünkü keşif işi bitip, yol temizlenip trafiğe açıldıktan sonra fark edilen bir eksikliği tamamlamak mümkün olmaz [12]. Trafik kazalarında kullanılması ile; a) Bir doküman bolluğu ortaya çıkar. Çünkü bir fotoğrafın kapsadığı bilgileri, krokide bulmak mümkün değildir. Ayrıca bir stereoskop ile kaza mahallini üç boyutlu incelemek mümkündür. b) Çekilen fotoğraflardan yararlanılarak kaza yerinin bir planı çıkarılır. c) Klasik olarak yapılan ölçmelerde yapılması mümkün olan okuma, yazma ve yanlış anlama hatalarını düzeltmek imkansız iken ölçmelerin fotografik metodla yapılması halinde bu hataların kontrolü ve düzeltilmesi mümkündür. d) Klasik yöntemden daha hassas ve güvenilirdir. Ayrıca ölçümü mümkün olmayan detayların ölçülmesi klasik yönteme göre daha hızlı ve ekonomiktir. e) Arazide harcanan zaman klasik yöntemden daha kısadır. f) Ölçü sırasında ölçü kamerası kaza mahalli dışında kurulduğu için her türlü tehlikeden uzak çalışma imkanı vardır. g) Çekim sırasında kaza mahallinin aydınlatılması ve elektronik flaş kullanılması ile havanın fotogrametrik çekim çalışmasını fazla etkilemez. 24

8 Yersel Fotogrametrinin Kullanım Alanları Şekil 6. Trafik Kazasında Fotogrametrinin Kullanılması 2.6 Tıpta ve Veterinerlikte Fotogrametrinin Uygulaması Yersel fotogrametrinin tıp alanındaki ve röntgenolojideki uygulaması olan biofotogrametri geniş uygulama alanı bulmuştur. Biofotogrametrinin gelişimi Göttingen Üniversitesinde Prof. Dr. Leydolph un başarısı ile olmuştur. Hayvan yetiştiriciliğinde et üretiminde kullanılacak hayvanların belirlenmesi önemli bir problemdir. Yersel fotogrametri ile et üretimi için en uygun olan hayvanlar daha rahat ve kolay seçilebilmektedir. Fotogrametri, canlı hayvanların vücudunun morfolojik ve fotogrametrik ölçme işlerinde uygun biçimde kullanılmaktadır [8]. Fotogrametrinin kullanılması ile hayvanlardaki doğum öncesi ve doğum sonrası gelişmenin incelenmesi yardımıyla sadece lineer vücut ölçülerinin değerleri, ayrıca vücut şekillerinin ve oranlarının değişmesi de belirlenebilmektedir. Röntgen stereofotogrametri ile beynin herhangi bir bölgesinde bulunan yabancı cisimler belirlenebilmektedir. Örneğin bir hastanın kafasında bulunan saçma taneleri bu yöntemle görülmektedir. Ayrıca diş cerrahisinde fotogrametrinin kullanılması ile ameliyat öncesi ve sonrası çekilen stereo resimler yardımıyla çene bölgesine ait hacim hesaplamaları da yapılabilmektedir [9]. 2.7 Endüstride Fotogrametrinin Uygulanması Endüstride yeni tasarımı yapılan bir otomobil gövdesi çoğu kez bir model kullanılarak gerçek ölçeğinde yapılır. Daha sonra değişik büyüklük ve biçimdeki gövde bileşenleri yerlerine yerleştirilerek bunlar üzerinde ölçmeler yapılır. Bu ölçme işi için bazı fabrikalarda uygulanan yöntem, orijinal parçayı mekanik üç boyutlu ölçme sistemi ile ölçmek ve farklı parçalara ait bu ölçmeleri tasarım çizimlerine dönüştürmektedir [10]. Otomobil gövdesi ve değişik parçalarının ölçülmesinde fotogrametri tekniği de kullanılmaktadır. Örneğin Fransa da Renault otomobil fabrikasında 1974 ten beri üretilen tüm otomobil gövdeleri ve bileşenlerine ait örnek model üretimleri arşivleme amacı ile fotogrametri tekniği kullanılarak sayısallaştırılmış durumdadır. Bu amaç doğrultusunda yeni tasarlanmış bir otomobilin üretimine karar verildiğinde, sayısal otomobil gövde modeli tasarım bürosu tarafından fotogrametrik olarak hazırlanmıştır. 1 / 1 ölçeğinde bir araç modeli için komple sayısal tanım, eğriler ve dörtgenler üzerindeki 8000 e yakın noktanın kaydedilmesi sonucu gerçekleştirilmektedir [9]. Fotogrametrik yöntemle elde edilen bu komple sayısal tanım yardımı ile büyük bir çizim doğrudan ve otomatik olarak ortaya çıkarılabilmektedir. Bu sayısal tanımın elde edilebilmesi için önce otomobil gövdesinin farklı bileşenlerine ait makine takım modelleri elde edilmekte, daha sonra da fotogrametrinin gerektirdiği koşullar yerine getirilerek bu takım modellerinin stereo resimleri çekilmektedir. Bilğisayar destekli analitik değerlendirme ünitelerinde, bu resim çiftlerinin hızlı bir şekilde ölçülmesinden sonra sayısal tanım veya sayısal gövde modeli elde edilmektedir. İstenildiği taktirde grafik çıkış ünitesi ile bu sayısal tanım, çizgisel çıktı olarak elde edilebilmektedir. 25

9 H.Murat YILMAZ, Hakan KARABÖRK, Murat YAKAR Ayrıca bu alanda başka bir uygulama olarak, araç yüzeyinde işaretlenmiş belirli kesitler boyunca istenilen ölçekte profillerin çizimi de yapılabilmektedir. Bu, çizim aletleri ile doğrudan yapılabileceği gibi analitik sistemlerde sayısal olarak depolanmış bilgilerin çıktısı olarak da elde edilebilmektedir. İstenildiği taktirde bu çizgisel değerlendirme ile tüm otomobilin veya istenen kısmının eş yükselti eğrileri de aynı yöntemle elde edilmektedir. Otomobilin dış gövde tasarımının dışında, değişik parçalarının örneğin motor gövde bloklarının bilgisayar destekli tasarımları da fotogrametri yardımı ile yapılmaktadır. Fotogrametrinin özelliği de dokunmasız ölçme ve değerlendirme yöntemi olmasıdır. Bu özelliğinden yararlanılarak ölçülmesi gereken fakat yanına varılmasında güçlük çekilen veya dokunulmaması gereken parçaların ( kontrol panelleri, koltuklar ve diğer yumuşak kısımların ) kaydedilmesi ve değerlendirilmesi mümkün olmaktadır. Fotogrametri yardımı ile otomobil koltuklarının, gerek sürücü gerekse yolcuların otomobilde rahat seyahat edebilmeleri amacı ile sürücü konumundaki insan vücudu üzerinde çok sayıda ( yaklaşık civarında ) noktanın üç boyutlu ölçmesi fotogrametrik resimler üzerinde yapılarak elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirilmekte ve koltukların biçimi buna göre tasarımlanabilmektedir [10]. Şekil 7. Endüstride Fotogrametrinin Değişik Amaçlı Kullanımı 2.8 Kriminolojide Fotogrametrinin Uygulanması Cinayet mahallinde çekilen resimler yardımı ile çok rahatlıkla ölçü krokisi çıkarılabilir. Olay yerinin çekilen resimleri, olayı yorulamada kolaylık sağlayacağı gibi bu resimler yardımı ile ölçü krokisindeki herhangi bir yanlışlık düzeltilebilir ve eksik bilgi tamamlanabilmektedir [10]. 26

10 Yersel Fotogrametrinin Kullanım Alanları Şekil 8 (a) Şekil 8 (b) Şekil 8(a) (b). Kriminolojide Fotogrametrik Yöntemin Kullanımı 27

11 H.Murat YILMAZ, Hakan KARABÖRK, Murat YAKAR 3. SONUÇLAR Fotogrametrik görüntülerin ve yayılan elektromanyetik enerji biçimlerinin kayıt, ölçme ve yorumlama işlemleri sonucu fiziki cisimler ve çevre hakkında güvenilir bilgileri ortaya koyan, akustik enerji şekilleri ile manyetik olayların analizini de yapan bir bilim dalı olan fotogrametri, teknolojideki gelişmeleri ve komşu disiplinlere ait verileri de kullanarak günümüzde mimarlık, arkeoloji, madencilik, tıp, veterinerlik, endüstri gibi bir çok alanda daha az zamanda daha hassas sonuçlar verebilen, ekonomik bir uygulama yöntemi olmuştur. Bilim ve teknolojideki gelişmelere paralel olarak mevcut uygulama alanlarındaki etkinliğini arttıracağı gibi daha bir çok alanda da uygulama imkanı bulacaktır. KAYNAKLAR 1. A multi-image digital photogrammetry tool for tree stem geometry and quality assessment. 2. ALKIŞ, A.,(1988) Yakın Resim Fotogrametrisi ve Türkiye de Uygulama Olanakları Harita Dergisi,Temmuz 1988, Ankara 3. Documenta Arctectural Photogrammetry, (http:// 4. D.C. Land And G.E. Murphy ( 5. Emerging Technology Digital Photogrammetry ( photogram1.html) 6. GÜRBÜZ, H., (1984), Fotogrametriye Giriş S.Ü. Mühendislik Mimarlık Fakültesi, Yayın No Industrial Close- Range Photogrammetry : A Dormant Technology Erupts (file : ///A1/k1.htm) 8. Instrumants for Police Photogrammetry and Forensic Science (Wild Heerbrugg) 9. Instrumentarium for die Nahbereichs-Photogrammetrie (Wild Heerbrugg) 10. Photomodeler Handbook (Software) (1995), Fotogrametrik Değerlendirme Programı, Photomodeler Eos System Inc. Kanada. 11. TANSUĞ, B. ve Ark., (1988) Açık Kömür İşletmelerinde Fotogrametri, Harita Dergisi, Temmuz 1988, Ankara. 12. TÜDEŞ,T.(1996) Yersel Fotogrametri KTÜ Mühendislik Mimarlık Yayınları, Fakülte Yayın No:34, Trabzon. 13. TOZ, G.(1985) Yersel Fotogrametride Analog, Analog-Analitik ve Analitik DeğerlendirmeYöntemlerinin Yapı Konstrüksiyon Deneylerinde Uygulanma Olanakları Doktora Tezi, İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. 14. YILDIZ,F.,ÇORUMLUOĞLU,Ö.,YILMAZ,H.M.,YAKAR,M. And KARABORK,H.,(1999) A Study Of Photogrammetric Investigation For The Ayaia Eleni Church (SilleKonya) Third Turkish-German Joint Geodetic Days, 1-4 June 1999, İstanbul. 28

HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI

HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11 15 Mayıs 2009, Ankara HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI M. Yakar

Detaylı

Fotogrametride işlem adımları

Fotogrametride işlem adımları Fotogrametride işlem adımları Uçuş planının hazırlanması Arazide yer kontrol noktalarının tesisi Resim çekimi Değerlendirme Analitik değerlendirme Dijital değerlendirme Değerlendirme Analog değerlendirme

Detaylı

ÖLÇME BİLGİSİ. PDF created with FinePrint pdffactory trial version http://www.fineprint.com. Tanım

ÖLÇME BİLGİSİ. PDF created with FinePrint pdffactory trial version http://www.fineprint.com. Tanım ÖLÇME BİLGİSİ Dersin Amacı Öğretim Üyeleri Ders Programı Sınav Sistemi Ders Devam YRD. DOÇ. DR. HAKAN BÜYÜKCANGAZ ÖĞR.GÖR.DR. ERKAN YASLIOĞLU Ders Programı 1. Ölçme Bilgisi tanım, kapsamı, tarihçesi. 2.

Detaylı

LIDAR VE YERSEL LAZER TARAYICI SİSTEMLERİ. Yersel Lazer Tarayıcı Hakkında Genel Bilgi

LIDAR VE YERSEL LAZER TARAYICI SİSTEMLERİ. Yersel Lazer Tarayıcı Hakkında Genel Bilgi LIDAR VE YERSEL LAZER TARAYICI SİSTEMLERİ LIDAR (Light Detection and Ranging) bir hava taşıtı ya da yersel tarayıcılar tarafından elde edilir. Bazı uygulamalarda sayısal kamera görüntüleri ile birlikte

Detaylı

FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI

FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI Fotg.D.Bşk.lığı, yurt içi ve yurt dışı harita üretimi için uydu görüntüsü ve hava fotoğraflarından fotogrametrik yöntemlerle topoğrafya ve insan yapısı detayları

Detaylı

İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava

İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava Kameralarının Sağlayacağı Faydalar.7 Pramit Oluşturma.10 Kolon

Detaylı

TOPOĞRAFYA. Ölçme Bilgisinin Konusu

TOPOĞRAFYA. Ölçme Bilgisinin Konusu TOPOĞRAFYA Topoğrafya, bir arazi yüzeyinin tabii veya suni ayrıntılarının meydana getirdiği şekil. Bu şeklin kâğıt üzerinde harita ve tablo şeklinde gösterilmesiyle ilgili ölçme, hesap ve çizim işlerinin

Detaylı

Fotogrametriye Giriş

Fotogrametriye Giriş ye Giriş 2013-2014, BAHAR YY Fevzi Karslı (Doç. Dr.) Harita Mühendisliği Bölümü 23 Mart 2014 Pazar Ders Planı ve İçeriği 1. Hafta Giriş, dersin kapsamı, kavramlar, kaynaklar. 2. Hafta nin tanımı ve uygulama

Detaylı

Fotogrametriye Giriş

Fotogrametriye Giriş Fotogrametriye Giriş 2014-2015, Bahar YY Fevzi Karslı (Doç. Dr.) Harita Mühendisliği Bölümü Mühendislik Fakültesi KTÜ 7 Mart 2015 Cumartesi Ders Planı ve İçeriği 1. Hafta Giriş, dersin kapsamı, kavramlar,

Detaylı

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ KONYA ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ 1 NECMETTİN E İ ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 11 Fakülte 4 Enstitü 2 Yüksekokul 1 Konservatuar 50 yıllık İlahiyat ve Eğitim Fakültesi 30 yıllık Tıp Fakültesi ile yeni bir

Detaylı

KOORDİNATLANDÎRILMIŞ FOTOGRAMETRİK MODELDEN HACİM HESABI

KOORDİNATLANDÎRILMIŞ FOTOGRAMETRİK MODELDEN HACİM HESABI KOORDİNATLANDÎRILMIŞ FOTOGRAMETRİK MODELDEN HACİM HESABI Dr. Yıhnoz ERKANLI Batı Almanya 1. Genel Yöntem Koordinatlandırılmış fotograrnetrik model kavramı arazi şeklînfn koordinatlarla belirlenmesinde

Detaylı

TOPOĞRAFYA Kesitlerin Çıkarılması, Alan Hesapları, Hacim Hesapları

TOPOĞRAFYA Kesitlerin Çıkarılması, Alan Hesapları, Hacim Hesapları TOPOĞRAFYA Kesitlerin Çıkarılması, Alan Hesapları, Hacim Hesapları Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır.

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır. Kartografya Dairesi Başkanlığı Faaliyetleri 1. Fotogrametri Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan, yurt içi 1/25.000 ölçekli ve yurt dışı 1/50.000 ölçekli sayısal verilerin, kartografik düzenlemeleri

Detaylı

Ormancılıkta Uzaktan Algılama. 4.Hafta (02-06 Mart 2015)

Ormancılıkta Uzaktan Algılama. 4.Hafta (02-06 Mart 2015) Ormancılıkta Uzaktan Algılama 4.Hafta (02-06 Mart 2015) Hava fotoğrafı; yeryüzü özelliklerinin kuşbakışı görüntüsüdür. Hava fotoğrafları, yersel fotoğraf çekim tekniğinde olduğu gibi ait oldukları objeleri

Detaylı

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA FOTOYORUMLAMA VE UZAKTAN ALGILAMA (Photointerpretation and Remote Sensing) 1 Ders İçeriği Hava fotoğrafının tanımı Fotogrametrinin geometrik ilkeleri Fotogrametride fotoğrafik temel ilkeler Stereoskopik

Detaylı

Ölçme Bilgisi. Dr. Hasan ÖZ. SDÜ Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü www.hasanoz.com.tr

Ölçme Bilgisi. Dr. Hasan ÖZ. SDÜ Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü www.hasanoz.com.tr Ölçme Bilgisi Dr. Hasan ÖZ SDÜ Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü www.hasanoz.com.tr 1 Ölçme Bilgisi; yeryüzünün küçük ya da büyük parçalarının şekil ve büyüklüklerinin ölçülmesi ve elde

Detaylı

TAŞINMAZ KÜLTÜR VARLIKLARININ VE SİT ALANLARININ KORUNMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ İÇİN GEREKLİ PROJELER VE PLANLAR NELERDİR?

TAŞINMAZ KÜLTÜR VARLIKLARININ VE SİT ALANLARININ KORUNMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ İÇİN GEREKLİ PROJELER VE PLANLAR NELERDİR? TAŞINMAZ KÜLTÜR VARLIKLARININ VE SİT ALANLARININ KORUNMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ İÇİN GEREKLİ PROJELER VE PLANLAR NELERDİR? Taşınmaz kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi için iki değişik

Detaylı

Öğretim Üyesi. Topoğrafya İnşaat Mühendisliği

Öğretim Üyesi. Topoğrafya İnşaat Mühendisliği Öğretim Üyesi Mehmet Zeki COŞKUN Y. Doç. Dr. İnşaat Fak., Jeodezi ve Fotogrametri Müh. Ölçme Tekniği Anabilim Dalı (212) 285-6573 coskunmeh@itu.edu.tr http://atlas.cc.itu.edu.tr/~coskun Adres Öğrenci görüşme

Detaylı

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI 0010070001 Ölçme Bilgisi-1 3+1+0 3,5 6 0010070002 Harita Mühendisliğine Giriş 2+0+0 2 3 0010070003 Matematik-1 4+0+0 4 7 0010070004 Fizik-1 4+0+0 4 6 0010070005 Türk Dili-1 2+0+0 2 2 0010070006 Atatürk

Detaylı

Dijital (Sayısal) Fotogrametri

Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital fotogrametri, cisimlere ait iki boyutlu görüntü ortamından üç boyutlu bilgi sağlayan, sayısal resim veya görüntü ile çalışan fotogrametri bilimidir. Girdi olarak

Detaylı

YERSEL FOTOGRAMETRİ. Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI SUNULARI

YERSEL FOTOGRAMETRİ. Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI SUNULARI YERSEL FOTOGRAMETRİ Giriş, Tanım ve Kavramlar Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI SUNULARI JDF346/466 YERSEL FOTOGRAMETRİ DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF329 FOTOGRAMETRİ I DERSi NOTLARI

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF329 FOTOGRAMETRİ I DERSi NOTLARI FOTOGRAMETRİ I GEOMETRİK ve MATEMATİK TEMELLER Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF329 FOTOGRAMETRİ I DERSi NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

SİLİFKE MERSİN BÖLGESINDE ROMA DÖNEMİ ESERLERİNİN 3 BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI VE ANİMASYONU

SİLİFKE MERSİN BÖLGESINDE ROMA DÖNEMİ ESERLERİNİN 3 BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI VE ANİMASYONU TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11 15 Mayıs 2009, Ankara SİLİFKE MERSİN BÖLGESINDE ROMA DÖNEMİ ESERLERİNİN 3 BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI VE ANİMASYONU

Detaylı

GPS/INS Destekli Havai Nirengi

GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS (IMU) destekli hava nirengide izdüşüm merkezi koordinatları (WGS84) ve dönüklükler direk ölçülür. İzdüşüm merkezi koordinatları kinematik GPS ile ölçülür. GPS ile

Detaylı

YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ

YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ Naci YASTIKLI a, Hüseyin BAYRAKTAR b a Yıldız Teknik Üniversitesi,

Detaylı

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME BİLGİSİ II Poligon İstikşafı ve Yerüstü Tesisleri, Poligon Ölçüsü ve Türleri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF120 ÖLÇME BİLGİSİ II DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz

Detaylı

SULTANHANI KERVANSARAYI FOTOGRAMETRİK RÖLÖVE ALIMI VE ÜÇ BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI

SULTANHANI KERVANSARAYI FOTOGRAMETRİK RÖLÖVE ALIMI VE ÜÇ BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 13. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 18 22 Nisan 2011, Ankara SULTANHANI KERVANSARAYI FOTOGRAMETRİK RÖLÖVE ALIMI VE ÜÇ BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun.

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun. Doç.Dr.Mehmet MISIR-2013 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun. Son yıllarda teknolojinin gelişmesi ile birlikte; geniş alanlarda, kısa zaman aralıklarında

Detaylı

Dijital Fotogrametri ve 3B Modelleme

Dijital Fotogrametri ve 3B Modelleme Dijital Fotogrametri ve 3B Modelleme Ders Notları, 2013 Doç. Dr. Fevzi Karslı Harita Mühendisliği Bölümü Mühendislik Fakültesi KTÜ 07 Ekim 2013 Pazartesi 1 Ders Planı ve İçeriği Dijital Fotog. ve 3B Mod.

Detaylı

Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü

Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Yrd. Doç. Dr. H. Ebru ÇOLAK ecolak@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr/kadro/ecolak DÜŞEY MESAFELERİN YÜKSEKLİKLERİN

Detaylı

Ölçme Bilgisi DERS 7-8. Yatay Kontrol Noktaları Ve Yükseklik ölçmeleri. Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) T. FİKRET HORZUM( AÜ )

Ölçme Bilgisi DERS 7-8. Yatay Kontrol Noktaları Ve Yükseklik ölçmeleri. Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) T. FİKRET HORZUM( AÜ ) Ölçme Bilgisi DERS 7-8 Yatay Kontrol Noktaları Ve Yükseklik ölçmeleri Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) T. FİKRET HORZUM( AÜ ) Bir alanın üzerindeki detaylarla birlikte harita veya planının yapılabilmesi için

Detaylı

KALINLIK VE DERİNLİK HESAPLAMALARI

KALINLIK VE DERİNLİK HESAPLAMALARI KALINLIK VE DERİNLİK HESAPLAMALARI Herhangi bir düzlem üzerinde doğrultuya dik olmayan düşey bir düzlem üzerinde ölçülen açıdır Görünür eğim açısı her zaman gerçek eğim açısından küçüktür Görünür eğim

Detaylı

HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ

HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Temel Haritacılık Kavramları_Ders#4 Yrd.Doç.Dr. H.Ebru ÇOLAK KTÜ. Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TEMEL HARİTA BİLGİLERİ Çevre Düzeni Planı: Ülke ve

Detaylı

HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri

HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri AutoCAD ile iletişim Çizimlerde Boyut Kavramı 0/09 2. Hafta

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM AUTOCAD DERSİ. 1. HAFTA 27.09.2012 Öğr. Gör. Serkan ÖREN

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM AUTOCAD DERSİ. 1. HAFTA 27.09.2012 Öğr. Gör. Serkan ÖREN BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM AUTOCAD DERSİ 1. HAFTA 1 AutoCAD, tüm dünyada başta mühendisler ve mimarlar tarafından kullanılan, dünyaca tanınan yazılım firması Autodesktarafından hazırlanan, bilgisayar

Detaylı

TOPOĞRAFYA Temel Ödevler / Poligonasyon

TOPOĞRAFYA Temel Ödevler / Poligonasyon TOPOĞRAFYA Temel Ödevler / Poligonasyon Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

Research On Using a Mobile Terrestrial Photogrammetric Mapping System For The Determination Of Object Volumes

Research On Using a Mobile Terrestrial Photogrammetric Mapping System For The Determination Of Object Volumes Harita Teknolojileri Elektronik Dergisi Cilt: 4, No: 3, 2012 (1-6) Electronic Journal of Map Technologies Vol: 4, No: 3, 2012 (1-6) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.com e-issn:1309-3983

Detaylı

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir.

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir. FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI Fotogrametri eski Yunancadaki Photos+Grama+Metron (Işık+Çizim+Ölçme) kelimelerinden Eski Yunancadan bati dillerine giren Fotogrametri sözcüğü 3 kök sözcükten oluşur. Photos(ışık)

Detaylı

ÖLÇME BİLGİSİ. Ders Programı ÖLÇME BİLGİSİ ÖLÇME BİLGİSİ. Tanım. ÖLÇME BİLGİSİ Tanım. Tanım

ÖLÇME BİLGİSİ. Ders Programı ÖLÇME BİLGİSİ ÖLÇME BİLGİSİ. Tanım. ÖLÇME BİLGİSİ Tanım. Tanım ÖLÇME BİLGİSİ Dersin Amacı Öğretim Üyeleri Ders Programı Sınav Sistemi Ders Devam DOÇ. DR. HAKAN BÜYÜKCANGAZ Bahar 2012 Ders Programı 1. Ölçme Bilgisi tanım, kapsamı, tarihçesi 2. Ölçme Bilgisinde kullanılan

Detaylı

02.04.2012. Düşey mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi

02.04.2012. Düşey mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi Düşey mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi Noktalar arasındaki düşey mesafelerin ölçülmesine yükseklik ölçmesi ya da nivelman denir. Yükseklik: Ölçülmek istenen nokta ile sıfır yüzeyi olarak kabul edilen

Detaylı

İNŞAAT TEKNOLOJİSİ ÖNLİSANS EĞİTİMİNDE HARİTACILIĞIN YERİ. Orhan KURT 1

İNŞAAT TEKNOLOJİSİ ÖNLİSANS EĞİTİMİNDE HARİTACILIĞIN YERİ. Orhan KURT 1 İNŞAAT TEKNOLOJİSİ ÖNLİSANS EĞİTİMİNDE HARİTACILIĞIN YERİ Orhan KURT 1 1 Kocaeli Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Harita Mühendisliği Bölümü, Kocaeli, orhnkrt@gmail.com Özet Bir inşaat teknikeri haritacılık

Detaylı

Ölçme Bilgisi DERS 9-10. Hacim Hesapları. Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) T. FİKRET HORZUM( AÜ )

Ölçme Bilgisi DERS 9-10. Hacim Hesapları. Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) T. FİKRET HORZUM( AÜ ) Ölçme Bilgisi DERS 9-10 Hacim Hesapları Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) T. FİKRET HORZUM( AÜ ) Büyük inşaatlarda, yol ve kanal çalışmalarında kazılacak toprak miktarının hesaplanması, maden işletmelerinde

Detaylı

2 Hata Hesabı. Hata Nedir? Mutlak Hata. Bağıl Hata

2 Hata Hesabı. Hata Nedir? Mutlak Hata. Bağıl Hata Hata Hesabı Hata Nedir? Herhangi bir fiziksel büyüklüğün ölçülen değeri ile gerçek değeri arasındaki farka hata denir. Ölçülen bir fiziksel büyüklüğün sayısal değeri, yapılan deneysel hatalardan dolayı

Detaylı

ANTİK TİYATROLARIN FOTOGRAMETRİK RÖLÖVE PLANLARININ UÇURTMA FOTOĞRAFLARI İLE ÇIKARILMASI VE KNİDOS ANTİK TİYATRO ÖRNEĞİ

ANTİK TİYATROLARIN FOTOGRAMETRİK RÖLÖVE PLANLARININ UÇURTMA FOTOĞRAFLARI İLE ÇIKARILMASI VE KNİDOS ANTİK TİYATRO ÖRNEĞİ TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11 15 Mayıs 2009, Ankara ANTİK TİYATROLARIN FOTOGRAMETRİK RÖLÖVE PLANLARININ UÇURTMA FOTOĞRAFLARI İLE ÇIKARILMASI

Detaylı

TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ

TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ FOTOGRAMETRİDE ALGILAMA SİSTEMLERİ, ÖZELLİKLERİ ve SAĞLADIKLARI VERİ BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF345 TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

5 İki Boyutlu Algılayıcılar

5 İki Boyutlu Algılayıcılar 65 5 İki Boyutlu Algılayıcılar 5.1 CCD Satır Kameralar Ölçülecek büyüklük, örneğin bir telin çapı, objeye uygun bir projeksiyon ile CCD satırının ışığa duyarlı elemanı üzerine düşürülerek ölçüm yapılır.

Detaylı

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu FOTOGRAMETRİ I Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ JDF329 Fotogrametri I Ders Notu 2015-2016 Öğretim Yılı Güz Dönemi İçerik Tanımlar

Detaylı

Dijital (Sayısal) Fotogrametri

Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital fotogrametri, cisimlere ait iki boyutlu görüntü ortamından üç boyutlu bilgi sağlayan, sayısal resim veya görüntü ile çalışan fotogrametri bilimidir. Girdi olarak

Detaylı

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA FOTOYORUMLAMA VE UZAKTAN ALGILAMA (Photointerpretation and Remote Sensing) 1 Ders İçeriği Hava fotoğraflarının değerlendirilmesi Fotomozaik, fotoplan, ortofoto Ormancılıkta hava fotoğrafları 2 Hava fotoğraflarının

Detaylı

Görünüş çıkarmak için, cisimlerin özelliğine göre belirli kurallar uygulanır.

Görünüş çıkarmak için, cisimlerin özelliğine göre belirli kurallar uygulanır. Görünüş Çıkarma Görünüş çıkarma? Parçanın bitmiş halini gösteren eşlenik dik iz düşüm kurallarına göre belirli yerlerde, konumlarda ve yeterli sayıda çizilmiş iz düşümlere GÖRÜNÜŞ denir. Görünüş çıkarmak

Detaylı

HARİTA TEKNİKERİ TANIM

HARİTA TEKNİKERİ TANIM TANIM Arazi parçalarının biçim, konum, engebe vb. yönlerden durumunu belirleyerek haritalarının yapılmasında harita mühendislerinin gözetim ve denetimi altında görev yapan kişidir. A- GÖREVLER KULLANILAN

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI FOTOGRAMETRİ II FOTOGRAMETRİK DEĞERLENDİRME - TEK RESİM DEĞERLENDİRMESİ BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

T.C. ŞIRNAK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. YAZ STAJI Yaz Staj Defteri. Hazırlayan :.. ŞIRNAK

T.C. ŞIRNAK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. YAZ STAJI Yaz Staj Defteri. Hazırlayan :.. ŞIRNAK T.C. ŞIRNAK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ YAZ STAJI Yaz Staj Defteri Hazırlayan :.. ŞIRNAK T.C. ŞIRNAK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ Yaz

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR

ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR Geçki: Karayolu, demiryolu gibi ulaştıma yapılarının, yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgisinin harita ya da arazideki izdüşümüdür. Topografik

Detaylı

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları FLI MAP Çeşitli helikopterlere monte edilebilen Fli Map in geliştirdiği taşınabilir lazer altimetre sistemi pazardaki hızlı, detaylı ve doğru veri toplama ihtiyaçlarını gidermek için geliştirilmiştir.

Detaylı

AKSARAY ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LİSANS 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM PLANI

AKSARAY ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LİSANS 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM PLANI Ek:1 AKSARAY ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LİSANS 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM PLANI HARİTA MÜH. BÖLÜM DERS PROGRAMI BİRİNCİ YIL BİRİNCİ YARI YIL ADI T P K AKTS HRT101 Matematik

Detaylı

ÇELİK YAPILARDA DIŞ CEPHE GİYDİRMEYE YÖNELİK RÖLÖVE ÇALIŞMALARI SURVEY STUDIES FOR OUTSIDE FACING ON STEEL CONSTRUCTIONS

ÇELİK YAPILARDA DIŞ CEPHE GİYDİRMEYE YÖNELİK RÖLÖVE ÇALIŞMALARI SURVEY STUDIES FOR OUTSIDE FACING ON STEEL CONSTRUCTIONS ÇELİK YAPILARDA DIŞ CEPHE GİYDİRMEYE YÖNELİK RÖLÖVE ÇALIŞMALARI S. DEMİR 1, H. ERKAYA 2, R. G. HOŞBAŞ 2 1 İmge Harita İnşaat Turizm Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. İstanbul, info@imgeharita.com 2 Yıldız Teknik

Detaylı

Mikrometrelerle ölçüm yaparken 250 gramdan fazla kuvvet uygulanmamalıdır. Fazla uygulanıp uygulanmadığı cırcırla anlaşılır.

Mikrometrelerle ölçüm yaparken 250 gramdan fazla kuvvet uygulanmamalıdır. Fazla uygulanıp uygulanmadığı cırcırla anlaşılır. Mikrometreler Kumpaslara nazaran daha hassas olan ve okuma kolaylığı sağlayan ölçü aletleridir. Genellikle silindirik parçaların çaplarının ve ya düz parçaların kalınlıklarının ölçülmesinde kullanılır.

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM (TEKNİK RESİM-II) Yrd.Doç.Dr. Muhammed Arslan OMAR

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM (TEKNİK RESİM-II) Yrd.Doç.Dr. Muhammed Arslan OMAR BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM (TEKNİK RESİM-II) Yrd.Doç.Dr. Muhammed Arslan OMAR Bilgisayar Destekli Tasarım Nedir? CAD (Computer Aided Design) Bütün mühendislik alanlarında olduğu gibi makine mühendislerinin

Detaylı

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI TOPOĞRAFİK VERİLERİN HAZIRLANMASI VE SUNUMU Mühendis Yüzbaşı Mustafa CANIBERK 08 Ekim 2013 TAKDİM PLANI TOPO25 Veritabanı Tanıtımı Topoğrafik Verilerin Hazırlanması Topoğrafik

Detaylı

İZMİR HAVAGAZI FABRİKASI 4 NOLU İDARİ BİNASININ YERSEL FOTOGRAMETRİ YÖNTEMİYLE MODELLENMESİ

İZMİR HAVAGAZI FABRİKASI 4 NOLU İDARİ BİNASININ YERSEL FOTOGRAMETRİ YÖNTEMİYLE MODELLENMESİ İZMİR HAVAGAZI FABRİKASI 4 NOLU İDARİ BİNASININ YERSEL FOTOGRAMETRİ YÖNTEMİYLE MODELLENMESİ ÖZET Eren SÖNMEZ 1, Dursun Zafer ŞEKER 1 İstanbul Teknik Üniversitesi, Geomatik Mühendisliği Bölümü, 34469, Maslak,

Detaylı

Dijital Kameralar (Airborne Digital Cameras)

Dijital Kameralar (Airborne Digital Cameras) Dijital Kameralar (Airborne Digital Cameras) Klasik fotogrametrik görüntü alımındaki değişim, dijital kameraların gelişimi ile sağlanmaktadır. Dijital görüntü, analog görüntü ile kıyaslandığında önemli

Detaylı

YAPILARDA HASAR SYON - RESTORASYON PROJE DÜZENLEME ESASLARI. Yapılarda Hasar Tespiti-I Ögr. Grv. Mustafa KAVAL AKÜ.Afyon MYO.Đnşaat Prog.

YAPILARDA HASAR SYON - RESTORASYON PROJE DÜZENLEME ESASLARI. Yapılarda Hasar Tespiti-I Ögr. Grv. Mustafa KAVAL AKÜ.Afyon MYO.Đnşaat Prog. YAPILARDA HASAR TESBĐTĐ-I 3. RÖLEVE RESTĐTÜSYON SYON - RESTORASYON PROJE DÜZENLEME ESASLARI RÖLEVE RESTĐTÜSYON SYON - RESTORASYON PROJE DÜZENLEME D ESASLARI: (Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarının Gruplandırılması,

Detaylı

Bağımsız Model Blok Dengeleme için Model Oluşturma ve Ön Sayısal Bilgi İşlemleri

Bağımsız Model Blok Dengeleme için Model Oluşturma ve Ön Sayısal Bilgi İşlemleri Bağımsız Model Blok Dengeleme için Model Oluşturma ve Ön Sayısal Bilgi İşlemleri Eminnur AYHAN* 1. Giriş Fotogrametrik nirengi çeşitli ölçütlere göre sınıflandırılabilir. Bu ölçütler dengelemede kullanılan

Detaylı

MERSİN LATİN İTALYAN KATOLİK KATEDRAL OKULU ÜÇ BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI VE ANİMASYONU

MERSİN LATİN İTALYAN KATOLİK KATEDRAL OKULU ÜÇ BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI VE ANİMASYONU TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 13. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 18 22 Nisan 2011, Ankara MERSİN LATİN İTALYAN KATOLİK KATEDRAL OKULU ÜÇ BOYUTLU MODELLEME ÇALIŞMASI VE ANİMASYONU

Detaylı

4. FAYLAR ve KIVRIMLAR

4. FAYLAR ve KIVRIMLAR 1 4. FAYLAR ve KIVRIMLAR Yeryuvarında etkili olan tektonik kuvvetler kayaçların şekillerini, hacimlerini ve yerlerini değiştirirler. Bu deformasyon etkileriyle kayaçlar kırılırlar, kıvrılırlar. Kırıklı

Detaylı

TOPOĞRAFYA Yüksekliklerin Ölçülmesi Nivelman Yöntemleri

TOPOĞRAFYA Yüksekliklerin Ölçülmesi Nivelman Yöntemleri TOPOĞRAFYA Yüksekliklerin Ölçülmesi Nivelman Yöntemleri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

DİJİTAL FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİMİ VE TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ

DİJİTAL FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİMİ VE TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DİJİTAL FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİMİ VE TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ Orhan ERCAN,

Detaylı

JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON

JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON Yrd. Doç. Dr. HÜSEYİN KEMALDERE Jeodezik Noktaların Sınıflandırması (BÖHHBÜY-Md:8) Noktaların sınıflandırılması aşağıdaki şekildedir: a) Uzay ve uydu

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Volkan YILDIRIM yvolkan@ktu.edu.tr

Yrd. Doç. Dr. Volkan YILDIRIM yvolkan@ktu.edu.tr Madencilik Ölçmeleri (MDM238) Maden Müh. Böl. Yrd. Doç. Dr. Volkan YILDIRIM yvolkan@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr DERSİN AMACI Öğrencilere jeodezikölçme

Detaylı

TEKNİK RESİM. Ders Notları: Mehmet Çevik Dokuz Eylül Üniversitesi. Çizgiler Yazılar Ölçek

TEKNİK RESİM. Ders Notları: Mehmet Çevik Dokuz Eylül Üniversitesi. Çizgiler Yazılar Ölçek TEKNİK RESİM 2010 Ders Notları: Mehmet Çevik Dokuz Eylül Üniversitesi 2/21 Çizgi Tipleri Kalın Sürekli Çizgi İnce Sürekli Çizgi Kesik Orta Çizgi Noktalıİnce Çizgi Serbest Elle Çizilen Çizgi Çizgi Çizerken

Detaylı

Anabilim dalları ve programlarına yapılan başvuru ve kayıtlar 3 değişkene göre değerlendirilmiştir:

Anabilim dalları ve programlarına yapılan başvuru ve kayıtlar 3 değişkene göre değerlendirilmiştir: Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü eğitim öğretim yılına ait, Fen Bilimleri Enstitüsü ne yapılan başvuru ve kayıt bilgilerini içeren istatistik çalışması tamamlanmıştır. Anabilim dalları

Detaylı

ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ. www.promodsoftware.com.tr promod@promodsoftware.com.tr

ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ. www.promodsoftware.com.tr promod@promodsoftware.com.tr ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ PROKLT ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ ProKLT, üç boyutlu ölçüm gereksinimleri için üretilen bir yazılım-donanım çözümüdür. ProKLT, incelenen cisme dokunmaksızın,

Detaylı

ORTOFOTO ÜRETİMİNDE TAPU VE KADASTRO VİZYONU

ORTOFOTO ÜRETİMİNDE TAPU VE KADASTRO VİZYONU ORTOFOTO ÜRETİMİNDE TAPU VE KADASTRO VİZYONU İbrahim CANKURT 1, Levent ÖZMÜŞ 2, Bilal ERKEK 3, Sedat BAKICI 4 1 Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Harita Dairesi Başkanlığı, Ankara, icankurt@tkgm.gov.tr

Detaylı

ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi

ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi ÖZET Donatılı gazbeton çatı panellerinin çeşitli çatı taşıyıcı sistemlerinde

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgilerinin topoğrafik harita ya da arazi üzerindeki

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ HARİTA TABANLI PLANLAMA VE YÖNETİM Prof.Dr. Vahap TECİM Dokuz Eylül Üniversitesi HARİTADAN DA ÖTE COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ BİLGİ SİSTEMİ Donanım Yazılım Veriler Personel Yeryüzü

Detaylı

mühendislik HARİTA İNŞAAT MİMARLIK

mühendislik HARİTA İNŞAAT MİMARLIK mühendislik HARİTA İNŞAAT MİMARLIK Tarih boyunca insanlığın refahı ve medeniyetin gelişimi sorumluluklarını kendine vazife edinmiş insanlar ve kurumlar var olmuştur. Bu insanlar ve kurumlar varlıklarını

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2 İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2 1.1 Genel... 2 1.2 Pompa İstasyonları Ön Raporlarının Hazırlanmasında Yapılacak Çalışmalar... 2 1.2.1 Jeoteknik Etütler... 2 1.2.2 Harita

Detaylı

Hakan AKÇIN* SUNU Ali ihsan ŞEKERTEKİN

Hakan AKÇIN* SUNU Ali ihsan ŞEKERTEKİN AÇIK İŞLETME MADENCİLİĞİ UYGULAMALARINDA GNSS ÖLÇÜLERİNDEN YÜKSEKLİK FARKLARININ GEOMETRİK NİVELMAN ÖLÇMELERİNDEN YÜKSEKLİK FARKLARI YERİNE KULLANIMI ÜZERİNE DENEYSEL BİR ARAŞTIRMA Hakan AKÇIN* SUNU Ali

Detaylı

(Computer Integrated Manufacturing)

(Computer Integrated Manufacturing) 1 (Computer Integrated Manufacturing) 2 1 Bilgisayarlı Sayısal Kontrol; ekipman mekanizmaların hareketlerinin doğru ve hassas biçimde gerçekleştirilmesinde bilgisayarların kullanılması, programlama ile

Detaylı

HARİTA KADASTRO TEKNİKERİ

HARİTA KADASTRO TEKNİKERİ TANIM Kadastral harita, baraj, yol, sulama, elektrik hattı, kentsel ve kırsal alan düzenlemeleri gibi projelerin alt yapısını oluşturan hali hazır ve imarlı haritaların yapımında jeodezi ve fotogrametri

Detaylı

1. HARİTA BİLGİSİ ve TOPOĞRAFİK HARİTALAR

1. HARİTA BİLGİSİ ve TOPOĞRAFİK HARİTALAR 1. HARİTA BİLGİSİ ve TOPOĞRAFİ HARİTALAR Harita nedir? Yeryüzünün veya bir parçasının belli bir rana göre küçültülerek ve belirli işaretler kullanılarak yatay düzlem üzerinde gösterilmesine harita adı

Detaylı

MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl

MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü Ölçme Tekniği Anabilim Dalı MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl D U L K Kredi 2 0 2 3 ECTS 2 0 2 3 UYGULAMA-1 ELEKTRONİK ALETLERİN KALİBRASYONU

Detaylı

Öğr. Gör. Hakan YÜKSEL hakanyuksel@sdu.edu.tr SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ. Akademik Bilişim 2013 1

Öğr. Gör. Hakan YÜKSEL hakanyuksel@sdu.edu.tr SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ. Akademik Bilişim 2013 1 Öğr. Gör. Hakan YÜKSEL hakanyuksel@sdu.edu.tr SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ Akademik Bilişim 2013 1 İçerik Hareket Temelli İşlemler Temassız hareket algılayıcısı: Kinect Kinect Uygulamaları Kinect in getirdikleri

Detaylı

SAHİP ATA KÜLLİYESİ RÖLÖVE ÖRNEĞİ

SAHİP ATA KÜLLİYESİ RÖLÖVE ÖRNEĞİ SAHİP ATA KÜLLİYESİ RÖLÖVE ÖRNEĞİ Murat Yakar 1, Osman Orhan 1*, Ali Ulvi 2, Abdurahman Yasin Yiğit 1, Mehmet Mesut Yüzer 1 1 Selçuk Üniversitesi,Mühendislik Fakültesi, Harita Mühendisliği Bölümü, 42060,

Detaylı

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Şube Müdürü

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Şube Müdürü Sayfa : 1/5 Kurum - KuruluĢ Ġle SözleĢme Yapılması ve YaklaĢık Maliyet Hesabı UçuĢ Planlarının Yapılması UçuĢ Ġzinlerinin Alınması ve UçuĢ Koordinasyonunun Yapılması Görüntü Alım Sistemlerinin Hazırlanması

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgi Sistemi AutoCAD Map İle Gerçekleştirilen Bir Uygulama

Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgi Sistemi AutoCAD Map İle Gerçekleştirilen Bir Uygulama Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgi Sistemi AutoCAD Map İle Gerçekleştirilen Bir Uygulama Arzu Çöltekin Yıldız Teknik Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Yük. Müh. Araştırma Görevlisi 1/5 Özet Günümüzde

Detaylı

3. Alım için sıklaştırma noktaları (tamamlayıcı nokta, ara ve dizi nirengi),

3. Alım için sıklaştırma noktaları (tamamlayıcı nokta, ara ve dizi nirengi), ÖLÇME BİLGİSİ 2 DERS NOTLARI YER KONTROL NOKTALARI Genel Bilgi Bir alanın ve üzerindeki örtülerin harita veya planının yapılabilmesi için yeryüzünde konumu sabit ve koordinat değerleri belli bir takım

Detaylı

1. HARİTA BİLGİSİ ve TOPOĞRAFİK HARİTALAR

1. HARİTA BİLGİSİ ve TOPOĞRAFİK HARİTALAR 1 1. HARİTA BİLGİSİ ve TOPOĞRAFİK HARİTALAR Harita nedir? Yeryüzünün veya bir parçasının belli bir rana göre küçültülerek ve belirli işaretler kullanılarak yatay düzlem üzerinde gösterilmesine harita adı

Detaylı

TARİHİ ÇEŞMELERİN DİGİTAL FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE RÖLÖVELERİNİN HAZIRLANMASI

TARİHİ ÇEŞMELERİN DİGİTAL FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE RÖLÖVELERİNİN HAZIRLANMASI TARİHİ ÇEŞMELERİN DİGİTAL FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE RÖLÖVELERİNİN HAZIRLANMASI C. ERDOĞAN Akropol Bilgisayar ve Mühendislik, cengiz@akropol.com.tr Özet Restorasyon Projeleri, anıta ait ayrıntılı bir rölöveye

Detaylı

Bilgisayarın Kullanım Alanları Nelerdir?

Bilgisayarın Kullanım Alanları Nelerdir? BİLGİSAYAR NEDİR? Bilgisayarın Kullanım Alanları Nelerdir? ŞEYDA BETÜL KÖSE UFUK TAŞDURMAZLI 1 www.bilgisayarnedir.net 2 Bilgisayarın Kullanım Alanları Nelerdir? Bilgisayarın Kullanım Alanları Nelerdir?

Detaylı

İGABİS. İGDAŞ Altyapı Bilgi Sistemi

İGABİS. İGDAŞ Altyapı Bilgi Sistemi İGABİS İGDAŞ Altyapı Bilgi Sistemi İGDAŞ * 12 milyonluk bir Mega Kent te * 1,7 milyonu bulan abonesiyle * İstanbul un %55 ine ulaşan * Hızla büyüyen ve gelişen bir DOĞALGAZ DAĞITIM kuruluşudur. İGDAŞ IN

Detaylı

Harita Üretimi Dijital Fotogrametri

Harita Üretimi Dijital Fotogrametri FOTOGRAMETRİ DERSİ SLAYTLARI 5 Harita Üretimi Dijital Fotogrametri 2008 2009 BAHAR DÖNEMİ Prof. Dr. Fatmagül BATUK YTÜ 1 Harita Üretimi Haritalar 2 1 Proje bir amacı gerçekleştirmeğe yönelik, başlangıcı

Detaylı

ARAZIDE NOKTALARIN ISARETLENMESI- ARAZI ISLERI

ARAZIDE NOKTALARIN ISARETLENMESI- ARAZI ISLERI ARAZIDE NOKTALARIN ISARETLENMESI- ARAZI ISLERI Arazide açi ve uzunluk ölçmelerinin yapilabilmesi için noktalara ve bu noktalarla belirlenen dogrulara gereksinim vardir. Noktalar görünebilir olmali ve arandiklarinda

Detaylı

KATILARIN ATOMİK DÜZENİ KRİSTAL YAPILAR

KATILARIN ATOMİK DÜZENİ KRİSTAL YAPILAR KATILARIN ATOMİK DÜZENİ KRİSTAL YAPILAR KRİSTAL YAPILAR Mühendislik açısından önemli olan katı malzemelerin fiziksel özelikleri; katı malzemeleri meydana getiren atom, iyon veya moleküllerin dizilişine

Detaylı

DİK KOORDİNAT SİSTEMİ VE

DİK KOORDİNAT SİSTEMİ VE Ölçme Bilgisi DERS 6 DİK KOORDİNAT SİSTEMİ VE TEMEL ÖDEVLER Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) M. Zeki COŞKUN ( İTÜ ) TEODOLİT Teodolitler, yatay ve düşey açıları yeteri incelikte ölçmeye yarayan optik aletlerdir.

Detaylı

DÜŞEY MESAFELERİN (YÜKSEKLİKLERİN) ÖLÇÜLMESİ

DÜŞEY MESAFELERİN (YÜKSEKLİKLERİN) ÖLÇÜLMESİ Dr. Hasan ÖZ DÜŞEY MESAFELERİN (YÜKSEKLİKLERİN) ÖLÇÜLMESİ Noktalar arasındaki düşey mesafelerin ölçülmesine yükseklik ölçmesi ya da nivelman denir. Bir noktanın yüksekliği deniz seviyesi ile o nokta arasındaki

Detaylı

AKIŞ ÖLÇÜMLERİ. Harran Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü. Dr.M.Azmi AKTACİR-2010-ŞANLIURFA 1

AKIŞ ÖLÇÜMLERİ. Harran Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü. Dr.M.Azmi AKTACİR-2010-ŞANLIURFA 1 AKIŞ ÖLÇÜMLERİ Dr.M.Azmi AKTACİR-2010-ŞANLIURFA 1 Akış ölçümleri neden gereklidir? Akış hız ve debisinin ölçülmesi bir çok biyolojik, meteorolojik olayların incelenmesi, endüstrinin çeşitli işlemlerinde

Detaylı