ETKİLİ ANLAŞILIR KONUŞMA EĞİTİMİ İÇİN GEREKLİ TEMEL FAKTÖRLER

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ETKİLİ ANLAŞILIR KONUŞMA EĞİTİMİ İÇİN GEREKLİ TEMEL FAKTÖRLER"

Transkript

1 Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı 26, Sayfa , 2008 ETKİLİ ANLAŞILIR KONUŞMA EĞİTİMİ İÇİN GEREKLİ TEMEL FAKTÖRLER Aycan Özçimen S.Ü Eğitim Fakültesi, Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Müzik Eğitimi Ana Bilim Dalı ÖZET Günlük yaşantımızın vazgeçilmez bir ögesi olan konuşma eylemi, zihinsel gelişim ile birlikte kişilik oluşumunu da içeren iletişim aracıdır. Güzel ve etkili konuşma ise tanrı vergisi özel bir yetenek olmamakla beraber sistemli çalışmalar sonucunda kazanılan, kendine has kural ve yöntemleri olan bir beceri ve sanattır. (Özdemir, 2006) Doğru ve etkili konuşmanın gerçekleşebilmesi için kişinin öncelikle doğru duruş, nefes, ses eğitimi konusunda eğitilmesi gerekmektedir. Vücut duruşunun doğru bir biçimde tutulması, gerekli kaslarımızın en verimli şekilde çalışmasını sağlamaktadır. Ses üretim merkezini harekete geçiren güç nefestir. Doğru alınıp kullanılmadığında gırtlak bölgesinde zorlanmalara yol açarak sesin gerilimli tınlamasına sebep olur. İyi bir sesin oluşumu, solunum mekanizmasının doğru ve gereğince kullanılması esasına dayanır. Konuşma sesinin oluşması ve korunması için sadece doğru duruş ve solunum yeterli değildir. Konuşmayı oluşturan en önemli ögelerden biri de sestir. Eğitilmiş, güzel ve etkileyici bir ses konuşmayı destekleyerek etkisini artırır. Duygu ve düşüncelerimizin sözle ifade edilişi esnasında vurgu, tonlama, artikülasyon, diksiyon kurallarının da yerinde, doğru olarak uygulanması konuşmanın etkinliği anlaşılırlığı açısından önemli faktörlerdir. Kişisel becerilerimiz, bilgi birikimimiz ne kadar donanımlı olursa olsun bu donanımı doğru ve etkili bir konuşma ile karşımızdaki kişi ya da kişilere aktaramıyorsak nitelikli bir iletişimden de söz edemeyiz. Anahtar Kelimeler: Nefes Ses Eğitimi, Diksiyon, Konuşma Eğitimi

2 Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı 26, Sayfa , 2008 BASIC FACTORS REQUIRED FOR A CLEAR EFFECTIVE SPEAK TRAINNING Aycan Özçimen Selcuk University, Education Faculty, Departmant of Fine Arts Education ABSTRACT One of the fundamental subjects of our everyday life, the action to speak is a means for communication which, together with the development of mentality, includes the development of personality. As to the effective and good way of speaking which is not a gifted capacity, it is a kind of art and ability that can be gained as a result of systematic study and that involves its own processes and principles. İn order for the effective and accurate speech to come into life, it is demanded that an individual be primarily educated in the fields such as correct stance, breath and voice traning. The fact that body stance is maintained in a correct way enables the necessary muscles to function effectively. Breath is the power that manipulates the centre of producing voice. When not taken and used correctly, the breath causes a tense intonation by leading to difficulties in the area of larynx. During the exact expression of feelings and thoughts; the accurate application of the rules for emphasis, intonation, articulation, diction is an important factor in terms of the efficiency and comprehension of speech. Key Words: Breath Voice Trainning, Diction, Speech Trainning

3 Etkili Anlaşılır Konuşma Eğitimi İçin 157 GİRİŞ Konuşma, sadece bir iletişim aracı olmayıp, kişinin duygu ve düşüncelerini çevresindeki diğer canlılara aktarabileceği etkin bir yol, insan varlığının ön koşulu, kişiliği oluşturan baş etmenlerden birisidir. Beyinin çalışma gücünü artıran konuşma eğitimi ise bireyin zihinsel ve sinirsel donanımını işleyip geliştirirken, çevreye uyma yeteneğini, toplumsal yararlılığını da artıran eğitim öğretim sürecidir. Konuşmayı oluşturan etmenlerin başında ses gelmektedir. (Taşer, 2006) Sesin oluşumu doğrudan soluk alıp vermeye dayanırken, doğru solunum için doğru duruş temel oluşturmaktadır. Doğru Duruş (Postür) Doğru bir beden duruşu, baş ense sırt düzgünlüğü ile doğru orantılıdır. Omurilik dediğimiz; kemik ve kıkırdak dizisine (bedenimizin genel hareketini sağlar) yön veren bunların düzgünlük derecesidir. Doğru bir duruş vücudun dengeli olarak bir çizgi hizasında bulunmasıdır. Etkili bir solunum, sağlıklı şarkı söyleme ve doğru konuşmanın ilk koşulu iyi bir postürdür. Kişinin kendine olan güveninin ve başarısının artmasına da yardımcı olan doğru duruş; yukarıdan aşağıya doğru uzanan, başın üstünden başlayarak, kulak deliğinden omuzun ortasına, kalçadaki leğen kemiği ve dizin yanından ayak kubbesine inen bir çizgiden geçer. (Ömür, 2001, s. 55) Başın boyun üzerindeki pozisyonu çok önemlidir. Açıklayacak olursak; başın herhangi yanlış bir hareketiyle bacaklar ve gövdedeki kaslarda değişiklikler zorlanmalara yol açacak, vücudun denge kısımları yerçekimine karşı direnmek için aşırı enerji harcayacaktır. Bu enerjiyi ekonomik kullanmak için yapılması gereken şey, baş ve omurga dik, düzgün tutulurken, omuz ve kolların aşağıya doğru sarkıtılıp gevşek bir şekilde durmasını sağlamaktır. Günümüzün stresli yaşam koşullarında pek çok kişi; yürürken, otururken, araba kullanırken, bilgisayar başındayken, gergin, özensiz, kambur duruş pozisyonu almaktadır. Çocukluk çağında başlayan bu gibi yanlış duruş pozisyonları, olgunluk yaşına erişildiğinde zihni ve fiziki gerilim yaratmaktadır. Ayrıca bu yanlış kazanımlar göğüs kafesinin genişleme kapasitesini de etkileyerek solunumun zorlaşmasına yol açabilmektedir. Alexander Tekniği Tekniğe kendi ismini veren F. Matthias Alexander, ( ) Tasmanya da doğdu. (Vural, 2007)

4 158 A. Özçimen Özel duruş problemleri, soluma güçlükleri ve konuşma bozuklukları olan kişilerde etkin olan Alexander Tekniği, diğer tıp terapilerinde olduğu gibi birinin diğerine uygulattığı, bir tedavi olmaktan çok, bir uzmanın denetlediği ve cesaretlendirdiği kendi kendini eğitme sürecidir. Bu teknikte; vücuda, (sonradan kazanılmış hareketlerden kurtararak) kendi temel, doğal duruş ve hareket biçimlerinin yeniden kazandırılması yönünde çalışma egzersiz yaptırılmaktadır. Solunum Doğru Nefes Solunum, nefes alma ve verme olmak üzere iki aşamadan oluşmaktadır. Soluk alma, akciğerlere havanın çekilmesi, soluk verme ise çekilen havanın dışarıya boşaltılmasıdır. Yani, solunumun ana işlevi; organizmanın yaşamını sürdürebilmesi için gerekli havayı (oksijenli) akciğerlere çekme ve verilen havayla birlikte karbondioksiti dışarıya atmaktır. Solunumun ikinci işlevi ise konuşma eylemine olan etkisidir. İsteğe bağlı ve refleks olarak yaptığımız solunumun görevi, vücuttaki hiçbir göreve benzemez. İki farklı grup olan kas ve sinirlere hakimiyeti sağlayabilen solunum, ancak doğru alınması halinde irade dışı çalışan ve acil krizler üreten sinir sistemine hakimiyet sağlayabilir. (Vural, 2007) Doğru nefes alıp verme, başta stres olmak üzere pek çok hastalığa çare olarak gösterilmektedir. (Kalp, tansiyon, kanser, şişmanlık vb.) Yavaş ve derin nefes almakla vücutta olumlu değişmeler hemen başlamaktadır. Kalp atışları yavaşlayıp düzenlenirken tansiyon düşmekte, kaslar gerginlikten kurtulup gevşerken, kişi sakinleşmektedir. Bebeklerin nefes alma ve verme biçimine dikkat edildiği zaman görülen şey, karın üst yüzeylerinin nefesle birlikte yükselip, alçaldığıdır. Bunun nedeni yavaş ve derin nefes almalarından kaynaklanmaktadır. Ancak, zamanla gelişen insan nefesi yüzeye yayılarak, göğüsten nefes alıp vermeye başlar. Ses üretim merkezini harekete geçiren, nefes gücü iken, üretim merkezi de gırtlak (larenks) tır. Doğru alınmayan nefes bu merkezi zorlayarak yıpratır ve üretim kalitesini de düşürür. Gereğinden fazla alınan nefes ise mekanizmayı rahatsız ederek göğsü sıkıştırır. Bu durumda ses zorlanarak çabuk yorulur ve gerilimli tınlar.

5 Etkili Anlaşılır Konuşma Eğitimi İçin 159 Nefes Çeşitleri Göğüs Nefesi (Clavicular Nefes) Omuz nefesi de denilen göğüs nefesinde omuzlar kalkarken, göğsün üst bölümü genişlemektedir. Karın içeri doğru girerken, diyafram aşağı ineceği yerde biraz daha yükselir. Boyun kasları da olumsuz etkilenerek vücutta gerginlik yaratır. Bu durumda diyafram aşağıya inemediği için, akciğerlerin alt uçlarına kadar yeterince hava girmesi engellenir. Diyaframın kullanılmaması nedeniyle genişleyecek yer bulamayan akciğerler, genişlemek isteyen hava keseciklerinin yer arayışıyla birlikte yukarı doğru hareketlenmektedir. Bu durum akciğerlerimizin üst bölümünü aktif tutarken, alt bölümünün tamamen pasif kalmasına neden olmaktadır. Kaburga Nefesi (Costal Nefes) Göğüs nefesinde olduğu gibi, ciğerlerin alt bölümü fonksiyonunu gerçekleştiremez. Karın içeri girerken, diyafram aşağı inemez, kaburgalar her yöne genişler. Bu nefeste göğüs ve boyun kaslarının gerilimi yorgunluğa neden olur. (Vural, 2007, s.36) Omuzlar yukarı doğru kalkma eğilimi gösterirken bu arada gırtlak yükselir ve ses olumsuz yönde etkilenir. Karın Nefesi (Abdominal Nefes) Göğsün üst bölümünü sıkıştırmayan bu nefes alımı esnasında, karın dışarıya doğru genişlerken, kaburgaların alt tarafı yanlara doğru açılır. Bu durum göğüs kafesinin genişlemesine de olanak sağlar. Nefes alırken dışa doğru genişleyen karın, nefes verirken eski halini alır. Karın ve Kaburga Nefesi (Costo Abdominal Nefes) Asıl görevin diyaframda olduğu ve bütün nefes kaslarının katılımıyla gerçekleşen nefes çeşitidir. Bu nefes alma yöntemiyle, nefes verme sırasında basınç ve hava akım ayarı en ince şekilde yapılabilmektedir. (Ömür, 2004) Akciğerleri tam kapasite çalıştırabilmek için diyaframa dayalı nefes tekniğini kullanmalı ve göğüs üst bölgesinin yukarı hareketi engellenmelidir. Akciğerler kendi yapısı içerisinde kas dokusu bulundurmazlar. Ancak kendilerini çevreleyen kasların hareketiyle kasılıp, genişleme imkanı bulurlar. Nefes alınmasını sağlayan kaslar; diyafram, kaburga ve karın kaslarıdır. Yanlış nefes alınmasının en önemli nedeni bu kasların görevini yerine getirememesidir.

6 160 A. Özçimen Nefes alma işleminin %75 ini kontrol eden diyafram kası; göğüs ve karın bölgesini birbirinden ayıran, nefes alıp verme işlemini düzenleyen, düz yassı ve geniş görünümlü en önemli kastır. Birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü bel omurlarına bağlıdır. (Kartal, 2007) Tüm memelilerin karakteristik özelliği olan diyafram sadece kuşlarda bulunmaz. Doğru nefes alarak; - Cümle vurguları ve tonlamalar yerinde yapılabilir. - Şarkı söyleme ve konuşma esnasında cümle akışı kesilmez, süreklilik kazanır. - Ses gücünü artırılıp işitilebilirlik sağlanır. - Ses kısılma problemi olmadan, yorulmadan uzun bir süre konuşulabilir ya da şarkı söylenilebilir. Uzakdoğu da İnsanı tanımak için nefesini dinle derler. Sakin ve olgun insanlar ağır ve dengeli; sinirli insanlar sık ve yüzeysel; huzursuz ve endişeli insanlar sık ve yüzeysel, kesik kesik; hırslı insanlar dengesiz ve düzensiz nefes alırlar. (Maviş, 2006, s.144) Uzun süreli konuşma ve şarkı söylemek için nefesi en doğru biçimiyle, kalbe baskı yapmadan almak gerekir. Akciğerlerin tümüne alınan nefes, sol akciğere daha yakın olan kalbe baskı yapmakta ve bunun sonucunda nefeste zorlanma hissedilmektedir. Akciğerlerin en uç kısımlarına ve özellikle diyafram destekli alınan nefes, kullanım kolaylığı ve rahatlığı açısından en uygun, en doğru nefes alma biçimidir. Şarkı söyleme ve konuşma nefesi; kısa, çabuk, hışırtısız ve yeterli miktarda alma, ekonomik olarak uzun sürede yavaş yavaş verme esasına dayanmalıdır. Uzun süre konuşma ve şarkı söyleme gerektiren meslek gruplarında sesin kullanımı, korunması ve sağlığı için sadece doğru duruş ve doğru nefes alıp verme yeterli değildir. Etkili, anlaşılır, inandırıcı bir konuşma için iyi eğitilmiş sese ihtiyaç vardır. Bunun yanında vurgu tonlama diksiyon vb. kurallarının da doğru uygulanabilmesi esastır. İyi bir ses üretiminin temelinde zihin ve vücut rahatlığı, gevşeme yatar. Ancak varolan gerginlikten kurtulmanın anlamı kontrolsüz bir gevşeme olarak algılanmamalıdır. Tam tersi olarak hem zihin hem de kaslar aktif ve uyanık olmalı, her an harekete hazır bulunmalıdır.

7 Etkili Anlaşılır Konuşma Eğitimi İçin 161 Aslında zihin ve kasların yersiz çaba göstermeksizin etkili bir şekilde hareket edebilecek yetenekte eğitilmeleri sorunun özünü oluşturmaktadır. (Manchester, 1907, s.167) Doğru Ses Ses; kaburga karın diyafram kaslarının denetimi ve desteği ile, gırtlaktaki ses tellerinin, (vocal cords) akciğerlerden gelen havayı titreştirerek ses dalgalarına dönüştürmesi, bu ses dalgalarının; göğüs, gırtlak, ağız, geniz ve yüzdeki (frontal ve nazal) sinüs boşluklarında tınlaması ile oluşmaktadır. Başka bir deyişle; kasıklardan, dudakların ucuna kadar olan bölgedeki hemen hemen tüm organların birbirlerini destekleyerek uyum içinde çalışmaları sesi oluşturmaktadır. (Yurdakul, 2000) Etkili, anlaşılır, gür ve derinliği olan, dinleyeni etkisi altına alabilecek bir ses için üç faktörün bir arada düşünülmesi, aralarında bir bağ oluşturması gerekmektedir. 1- Jeneratör (Hareket Verici Güç Kaynağı) İnsan sesinin oluşumunda ilk titreşim akciğerlere alınan hava sayesindedir. 2- Vibratör (Titreştirici) Gırtlağın (larenks) içinde bulunan ses telleri (vocal cords), oluşan ilk titreşimi ses dalgalarına dönüştürür. 3- Rezonatör (Tınlatıcı) İnsan sesinin gürlüğüne, rengine dilin tüm inceliklerini ve ifade gücünü kazandıran, oluşan ses dalgalarının kalite standartlarını yükselten görevi üstlenmektedir. Bu görevi üstlenen organlar; soluk borusu, akciğerler, göğüs kafesi, yutak, sert yumuşak damak, burun ve ağız boşluğu, paranazal sinüsler, yüz kasları kısaca içinde hava bulunan her vücut boşluğudur. Bu tınlatıcıların birbiriyle uyumlu çalışmaması halinde; sadece gırtlak bölgesi kullanılıyorsa rahatsız edici parazitli bir ses duyulur. Sadece ağız boşluğu kullanılıyorsa, zayıf güçsüz bir ses duyulur. Bunun nedeni dudakların hareketsizliği ve konuşan kişinin ağzını yeterince açmamasıdır. Bu durumda ses rahatça dışarı çıkamamaktadır. Sadece burun bölgesini kullananlarda ise nazal ses denilen tonsuz, uğultulu, kulağa hiç de hoş gelmeyen bir ses oluşur. Bu sorunun nedenlerinden biri de

8 162 A. Özçimen yumuşak damağın yeterince çalışamamasıdır. (Gürzap, 1999) Yumuşak damak burun yolunu kapatarak, seslerin burun yoluyla çıkmasını engellemektedir. Konuşulan Sözcüklerin Doğru Çıkarılması Artikülasyon (Boğumlama) Gırtlakta (larenks) oluşan ilk sesin rezonatör organlarda güç kazanmasından sonra ağız boşluğunda (oral kavite) şekillendirilerek konuşma haline gelmesi artikülasyonu oluşturur. Kısa bir deyişle artikülasyon heceleri birleştirme ve konuşmadır. Aynı zamanda solunum ve ses vermede de yardımcı bir etkendir. Konuşma sesi; dudaklar, dişler, dil ve ağız boşluğu (boşluğun tavanı, tabanı, duvarları) gibi artikülatör organlar tarafından gerçekleştirilir. Bu organlarlar birlikte hareket eden çene, larenks (gırtlak), farenks (yutak) duvarları da artikülasyona yardımcı organlardır. Konuşma sesleri, sessiz ve sesli fonemler olarak iki grupta oluşurlar. Ağız boşluğu rezonansı ile oluşan sesli fonemlerdir. Larenks tarafından üretilen ses, ağız boşluğunun aldığı her biçim için ayrı bir sesli fonem oluşturmaktadır. Larenksten çıkan sesin artikülatör organlar arasında gürültülü şekilde sürtünmesi ile de sessiz fonemler oluşmaktadır. (Çevik, 1997) Doğru ve düzgün konuşma bu fonemlerin doğru boğumlanmasına bağlıdır. Konuşmanın anlaşılırlığı, netliği doğru boğumlamayla oluşurken, yanlış ve yetersiz boğumlamayla da konuşmadaki anlam değişiklikleri ortaya çıkmaktadır. Boğumlamanın (artikülasyon) en doğru biçimi; sözcükleri yutmadan, mırıltı haline dönüştürmeden, açık ve net bir şekilde çıkarmaktır. Topluluk karşısında konuşan bir kişinin, söylediği sözcüklerin anlaşılması için bağırması gerekmez. Bunun için sadece sözcüklerin doğru boğumlandırılması yeterli olacaktır. Ses şiddeti yetersiz olan pek çok kişi, doğru boğumlamaları nedeniyle sözcükleri rahatlıkla karşısındaki kişi ya da kişilere aktarabilmektedir. Doğru Tonlama (Entonasyon) Konuşurken çıkarılan seslerin titreşim sayısının az ya da çok oluşu tonlamayı oluşturur. Titreşim sayısının çokluğu sesi tizleştirirken, bu sayının azalması da sesi pesleştirir. Bazı dil bilimcilerin ton ve vurguyu birlikte ele alıp incelemelerine rağmen aralarında farklılıklar olduğu görülür. Sözcükler arasında anlam ayırımı sağlamalarına karşın vurgu ve tonlama ayrılık gösterirler. Kişinin ruhsal durumu ile de ilgili olan tonlama; anlatıma coşkunluk, kızgınlık, yumuşaklık, sertlik, kesinlik gibi ince ayrıntılar katarken, anlatılmak istenilen

9 Etkili Anlaşılır Konuşma Eğitimi İçin 163 duygunun içeriği de tonlamayı doğrudan etkilemektedir. Aynı cümlede yapılan farklı tonlamalar anlamı değiştirmektedir. Bir anlamda tonlama; değişik ses renkleri kullanarak konuşmaya beste değeri katmaktadır. Yapılan yanlış tonlamalar cümlenin doğal yürüyüşünü (ezgisini) bozarken, anlatım inceliğini de engeller. Bu nedenle konuşma amacına ulaşamaz. Tonlamada görülen yanlışlıkların nedeni genellikle, kötü alışkanlıklar, konuşmadaki özensizlik ve bilgisizlikten kaynaklanmaktadır. Tonlama özellikle, emir, soru ve ünlem cümlelerinde kendini belirgin olarak göstermektedir. (Emir) Durmak zamanı geçti, çalışmak zamanıdır (Tevfik Fikret) (Soru) Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki feda (M. Akif Ersoy) (Ünlem) Ne mutlu Türk üm diyene (M. Kemal Atatürk) (Vural, 2007) Doğru Vurgu Kullanılan kelimelerde bazı hecelerin, cümlede ise bazı kelime veya kelime gruplarının diğerlerine göre daha baskılı söylenmesine vurgu denir. Farklı vurgulamalar yoluyla aynı sözcük ya da cümleye farklı anlamlar kazandırılabilir. Konuşmanın doğal akıcılığını bozmamak için konuşmada geçen kelime, kelime grubu ve hecelere vurgu yapılır. Vurgulu hece diğer hecelere oranla daha uzun soluklu olup, yüksek sesle söylenir. Vurguyu oluşturan üç temel özellik çok önemlidir. 1- Sesin şiddeti 2- Sesin yüksekliği 3- Sesin süresi Vurgu sayesinde söz, bir beste değeri kazanırken, konuşma ise ayrı bir anlam kazanır. Ayrıca doğru yerde yapılan vurgu, sesi canlandırırken, sözdeki ezgiyi de anlamlandırır. Doğru vurgulamadan yoksun bir konuşma tek düzedir ve monotonluktan kurtulamadığı için dinleyeni etkileyemediği gibi konuşmanın anlamı da yeterince belirlenemez. Türkiye Türkçesi nde vurgu genelde son hecede bulunmakla beraber ilk, orta veya son hecede de bulunabilir. Söz diziminin zengin olması nedeni ile Türkçe de vurguların, Almanca, Fransızca, İtalyanca, Farsça gibi belli başlı

10 164 A. Özçimen dünya dilleriyle karşılaştırıldığında daha hafif olduğu görülür. Söz diziminin zenginliği vurgu gücünü azalttığından konuşma ezgisi daha yumuşaktır. Türkçe yumuşak vurgulu, hafif dalgalı bir dildir. Türkçe nin vurguları bu sebeple çok dikkat ister. (Ergin, 1976, s.104) Diksiyon Fransızca dan Türkçe ye aynen söylendiği gibi alınan diksiyon terimi Latince de (dictio) ve (distus) sözcüklerinden oluşmuştur. Seslerin, sözlerin, vurguların, anlam ve heyecan duraklarının hakkını vererek söyleme biçimi, bir söylevin konuşulma tarzı, bir şiirin okunuş biçimi diksiyon tanımının içeriğini oluşturmaktadır. (Töreyin, 1998) Diksiyon için diğer bir tanım ise; söz söylerken duygu ve düşüncelerin doğru üslubuna uygun olarak anlatmak için sesin uyumunu, söylenişini, sözcük hecelerinin uzunluğu, kısalığı ve vurguları bakımından doğruluğu, jesti, mimiği, takınılacak tavırları yerinde ve güzel kullanma sanatıdır. (Şenbay, 1982, s.77) Konuşma gereksinimi olan her birey için diksiyon eğitimi çok yararlı ve gereklidir. Konuşmanın içeriği ne kadar zengin olursa olsun söz, karşıya açık ve doğru aktarılmazsa gerekli estetik etkiyi yaratamaz. Tonlama, vurgu ve entonasyon konuşmayı daha anlamlı hale getirebilen, diksiyonun çalışma alanıdır. Güzel ve etkili konuşmada, Türkçe nin fonetiği en doğru şekilde öğrenilmeli, seslerin doğru çıkarılmasına önem verilmelidir. Kullanılan sözcüklerde kelime gruplarında duraklara, vurgulara ve ulamalara da dikkat edilerek, doğru kullanılmalıdır. Diksiyon önemli ölçüde fonetiğe dayanmaktadır. Fonetik (Ses Bilgisi) Konuşulan dilin sesleri ve diğer dil bilimleriyle olan bağlantılarını inceleyen bir bilim dalıdır. Diksiyon ise daha geniş bir kapsamda yer alarak, ses organlarının doğru sesi elde edebilecek şekilde eğitilebilmesini, güzel ve etkili söyleyişin tüm özelliklerini öğreterek bu konuda beceri elde edilmesini sağlar. Fonetik ve diksiyon; duygu ve düşünceleri yerli yerinde ifade edebilmek, Türkçe yi en doğru şekliyle kullanabilmek, sesi doğru ve güçlü kullanabilmek, yönlendirilmek istenilen amaç doğrultusunda sözleri daha etkili bir şekilde karşıya ulaştırabilmek için baş vurulması gerekli iki önemli faktördür.

11 Etkili Anlaşılır Konuşma Eğitimi İçin 165 Diksiyonda başarılı olmanın yolu; güzel, temiz, açık, berrak anlatım ve düzgün söyleyişten geçmektedir. Söyleyiş; Türkçe de kullanılan seslerin asıl oluşma yerlerinde, çıkış noktalarında doğru ve sağlam bir biçimde üretilmesidir. (Akbayır, 2007) SONUÇ VE ÖNERİLER Kültürel, eğitsel, siyasal kısaca tüm yaşam ve iş çevresinde konuşmanın ne kadar önemli bir iletişim etkileşim aracı olduğunu görülmektedir. Ancak, bireylerin kişilik oluşumu ve zihinsel gelişimine de katkısı olan konuşma, bir öğretim eğitim sürecini de gerekli kılmaktadır. Konuşma eğitimi alışkanlıklar ve gelenekler doğrultusunda aile içinde başlamaktadır. Toplumu oluşturan bireylerin kişilik nitelikleri ve zihinsel becerilerinin geliştirilmesi doğrultusunda, konuşma eğitiminin çocukluk döneminden itibaren verilmesi gerekmektedir. İleri yaşlarda bu eğitimin verilmesi daha zordur ve daha fazla çaba gerektirir. Konuşmanın içeriği, türü ne olursa olsun, güzel ve etkili konuşma yapabilmek için öncelikle konuşmayı oluşturan organlar ve fonksiyonları hakkında bilgi sahibi olunmalıdır. Konuşmayı oluşturan ögeler, ancak doğru ve yerinde kullanıldığı zaman istenilen etkiyi bırakmaktadır. Güzel etkili anlaşılır konuşmada ses ögesi temel koşuldur. Kişinin ses niteliklerini ve yeteneklerini tanıması, alıştırmalar yoluyla geliştirmesi sesini olumlu yönde destekleyecektir. Konuşma sesinin biçimlenmesinde etkili olan vurgu, tonlama, artikülasyon, diksiyon konuları tek tek ele alınmalı, sistemli uygulamalarla geliştirilmelidir. Konuşma becerilerinin geliştirilmesinde kitle işletişim araçlarına da büyük sorumluluklar düşmektedir. Radyo ve TV. Kanallarının artışıyla birlikte, güzel konuşma becerisi olan nitelikli personel ihtiyacı da artmıştır.. Ancak varolan kurslarla bu ihtiyacın karşılanması mümkün değildir. (yeterli bilgiye sahip teknik eleman, uygun ortam vs. nedeniyle) Konuşma eğitiminin ilköğretimden başlayarak zorunlu bir ders olarak programlarda yer alması gerekmektedir. Ya da varolan programlar amacına uygun şekilde uygulanmalıdır. Sesini yıllarca olumsuz koşullarda kullanmak zorunda kalan her meslek grubu elemanının konuşma eğitiminin öneminden yola çıkarak, bu eğitim öğretim sürecini geçirmesi gerekmektedir. Özellikle öğretmen yetiştiren kurumlarda ses ve konuşma eğitimi dersleri programa alınmalı, uzman eğiticiler tarafından yürütülmelidir.

12 166 A. Özçimen KAYNAKLAR Akbayır, S. (2007). Dil ve Diksiyon, Yazılı ve Sözlü Anlatım Bozuklukları. Ankara: Akçağ Basım Yayım Pazarlama A.Ş. s.267 Çevik, S. (1997) Koro Eğitimi ve Yönetim Teknikleri. Ankara: Doruk Yayımcılık Ergin, M. (1976). Türk Dili Dersleri I. İstanbul: Doğan Kardeş Matbaacılık Sanayi A.Ş. s.104 Gürzap, C. (2004). Konuşan İnsan. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, Şefik Matbaası. s.91 Gürzap, C. (2006). Söz Söyleme ve Diksiyon. İstanbul: Remzi Kitabevi, s.40 Kartal, M. (2007). Nefes Teknikleri, Nefesin Sihirli Gücü. İstanbul: Sistem Yayıncılık, s.18, 41 Manchester, Arthur L. (1990) Ses Üretiminin Temelleri Üzerine Oniki Ders. İstanbul: Folklara Doğru Dergisi, Dans Müzik Kültür Araştırmaları Boğaziçi Üniversitesi Matbaası, s.167 Maviş, A. (2006). Söz Söyleme ve İnsanları Etkileme Sanatı. İstanbul: Hayat Yayınları: 163, Bilge Matbaacılık, s.144 Ömür, M. (2004). Sesin Peşinde. İstanbul: Pan Yayıncılık s.42, 55 Özdemir, E. (2006). Güzel ve Etkili Konuşma Sanatı. İstanbul: Remzi Kitapevi A.Ş. Şenbay, N. (1982). Gençler İçin Söz ve Diksiyon Sanatı Elkitabı. İstanbul Binbirdirek Matbaacılık Sanayi A.Ş. s.77 Taşer, S. (2006). Konuşma Eğitimi. İstanbul: Papirüs Yayınları, Ayhan Matbaası, s.164 Töreyin, M. (1998). Türkiye Türkçesi Dil Bilgisi Yapısının Şan Eğitimi Amaç, İlke ve Teknikleri Açısından İncelenmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Ankara: G.Ü Fen Bilimleri Enstitüsü. s.56 Vural, B. (2007). Uygulama ve Örneklerle Doğru ve Güzel Konuşma Fonetik Diksiyon Artikülasyon. İstanbul: Hayat Yayınları: 155 s.31, 60, 69 Yurdakul, M. (2000). Ses Eğitimi, Güzel Şarkı Sözleme ve Sesi Geliştirmede Kesin Başarının Yolları. Ankara: Lir Sanat Prodüksiyon Eğitim Reklam ve Tic. A.Ş.

ADI SOYADI : OKUL NO : SINIFI : 4/ NOTU : FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI

ADI SOYADI : OKUL NO : SINIFI : 4/ NOTU : FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI 1. Aşağıdaki iskeletin temel bölümlerinin isimlerini yazınız. İskeletin temel bölümlerinin görevlerini belirtiniz. ( 10 puan) Bölümleri

Detaylı

VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM

VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTE 1 VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM DESTEK VE HAREKET SİSTEMİ - 1 Ad :... Soyad :... Vücudumuzu ayakta tutan, hareket etmemizi sağlayan ve bazı önemli organları koruyan sert yapıya iskelet denir. İskelet

Detaylı

DERS BİLGİLERİ ETKİLİ VE GÜZEL KONUŞMA TBY305 3 1 + 0 1 3. Öğretim Görevlisi Handan BOYALI

DERS BİLGİLERİ ETKİLİ VE GÜZEL KONUŞMA TBY305 3 1 + 0 1 3. Öğretim Görevlisi Handan BOYALI DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS ETKİLİ VE GÜZEL KONUŞMA TBY305 3 1 + 0 1 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Türkçe Dersin Seviyesi Önlisans Dersin Türü Zorunlu Dersin Koordinatörü Öğretim

Detaylı

Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır.

Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır. Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır. Burun boşluğu iki delikle dışarı açılır. Diğer taraftan

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı TEMEL OYUNCULUK KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı TEMEL OYUNCULUK KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı KURS PROGRAMI ANKARA 2010 KURS PROGRAMI KURUMUN ADI : KURUMUN ADRESİ : KURUCUNUN ADI : PROGRAMIN DAYANAĞI : 1739 sayılı Millî Eğitim Temel

Detaylı

FEN VE TEKNOLOJİ. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları 4. SINIF. Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir?

FEN VE TEKNOLOJİ. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları 4. SINIF. Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir? 4. SINIF 1. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir? 3. Soru 2: Uzunlukları ve şekilleri farklı kemiklerin bir araya gelmesi ile

Detaylı

TÜRKÇE MODÜLÜ BİREYSEL EĞİTİM PLANI (TÜRKÇE DERSİ) (1.ÜNİTE) GÜZEL ÜLKEM TÜRKİYE

TÜRKÇE MODÜLÜ BİREYSEL EĞİTİM PLANI (TÜRKÇE DERSİ) (1.ÜNİTE) GÜZEL ÜLKEM TÜRKİYE (1.ÜNİTE) GÜZEL ÜLKEM TÜRKİYE KISA DÖNEMLİ MATERYAL YÖNTEM- i doğru kullanır. 1 2 3 4 Söylenen sözcüğü tekrar eder. Gösterilen ve söylenen nesnenin adını söyler. Gösterilen nesnenin adını söyler. Resmi

Detaylı

1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM. Fen ve Teknoloji-4.sınıf

1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM. Fen ve Teknoloji-4.sınıf 1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM Fen ve Teknoloji-4.sınıf A. DESTEK VE HAREKET SİSTEMİ İSKELET Kemiklerden oluşan ve eklemlerle bağlanan, vücudumuzun dik durmasını ve hareket etmesini sağlayan yapıya

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SESLENDİRME VE DUBLAJ KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SESLENDİRME VE DUBLAJ KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SESLENDİRME VE DUBLAJ KURS PROGRAMI ANKARA 2010 1 KURUMUN ADI : KURUMUN ADRESİ : KURUCUSUNUN ADI : PROGRAMIN ADI PROGRAMIN DAYANAĞI PROGRAMIN

Detaylı

DİL VE KONUŞMA GÜÇLÜĞÜ OLAN BİREYLER İÇİN PERFORMANS BELİRLEME FORMU

DİL VE KONUŞMA GÜÇLÜĞÜ OLAN BİREYLER İÇİN PERFORMANS BELİRLEME FORMU T.C Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü DİL VE KONUŞMA GÜÇLÜĞÜ OLAN BİREYLER İÇİN PERFORMANS BELİRLEME FORMU 2009 PROGRAMDA YER ALAN MODÜLLER VE SÜRELERİ

Detaylı

İNSAN VÜCUDU Hücre: İnsan vücudunun en küçük yapı taşına hücre denir. Hücrenin beslenmesinde hücre zarı yardımcı olur. İnsan Yapısı: Hücreler birleşerek dokuları,dokular birleşerek organları, organlar

Detaylı

EKSERSİZ PROGRAMLARI

EKSERSİZ PROGRAMLARI EKSERSİZ PROGRAMLARI Satranç sporcuları için sırt, bel, omuz, göğüs, ense ve boyun kaslarının geliştirilmesi önemlidir. Bunun için değişik kas guruplarını güçlendirmek amacıyla iki ayrı eksersiz programı

Detaylı

Dil Gelişimi. temel dil gelişimi imi bilgileri

Dil Gelişimi. temel dil gelişimi imi bilgileri Dil Gelişimi Yaş gruplarına göre g temel dil gelişimi imi bilgileri Çocuklarda Dil ve İletişim im Doğumdan umdan itibaren çocukların çevresiyle iletişim im kurma çabaları hem sözel s hem de sözel olmayan

Detaylı

DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER

DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER A) BİYOLOJİK ETMENLER KALITIM İÇ SALGI BEZLERİ B) ÇEVRE A) BİYOLOJİK ETMENLER 1. KALITIM Anne ve babadan genler yoluyla bebeğe geçen özelliklerdir.

Detaylı

İnsanlar, tarihin her döneminde olduğu gibi bundan sonra da varlıklarını sürdürmek, haberleşmek, paylaşmak, etkilemek, yönlendirmek, mutlu olmak gibi

İnsanlar, tarihin her döneminde olduğu gibi bundan sonra da varlıklarını sürdürmek, haberleşmek, paylaşmak, etkilemek, yönlendirmek, mutlu olmak gibi İLETİŞİMLETİŞİİŞİM İnsanlar, tarihin her döneminde olduğu gibi bundan sonra da varlıklarını sürdürmek, haberleşmek, paylaşmak, etkilemek, yönlendirmek, mutlu olmak gibi amaçlarla iletişim kurmaya devam

Detaylı

Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim( ) Diğer ( )

Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim( ) Diğer ( ) Ders Tanıtım Formu Beden Dili Dersin Adı Öğretim Dili Türkçe Ön Lisans (x) Lisans ( ) Yüksek Lisans() Doktora() Dersin Verildiği Düzey Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim( ) Diğer

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TALİM VE TERBİYE KURULU BAŞKANLIĞI KONUŞMA EĞİTİMİ (DİKSİYON) KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TALİM VE TERBİYE KURULU BAŞKANLIĞI KONUŞMA EĞİTİMİ (DİKSİYON) KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TALİM VE TERBİYE KURULU BAŞKANLIĞI KONUŞMA EĞİTİMİ (DİKSİYON) KURS PROGRAMI ANKAR A, 2012 KURUMUN ADI : Özel Pana Sinema Oyunculuk ve Spikerlik Kursu KURUMUN ADRESİ : Teşvikiye

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SPİKERLİK, SUNUCULUK KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SPİKERLİK, SUNUCULUK KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, KURS PROGRAMI ANKARA 2010 , KURS PROGRAMI KURUMUN ADI : KURUMUN ADRESİ : KURUCUNUN ADI : PROGRAMIN DAYANAĞI : 1739 sayılı Millî Eğitim Temel

Detaylı

Müzik Öğretmeni Yetiştiren Kurumlarda Ses Eğitiminin Önemi ve Bireysel Ses Eğitimi Dersi

Müzik Öğretmeni Yetiştiren Kurumlarda Ses Eğitiminin Önemi ve Bireysel Ses Eğitimi Dersi G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi Cilt 23, Sayı 1 (2003) 79-85 Müzik Öğretmeni Yetiştiren Kurumlarda Ses Eğitiminin Önemi ve Bireysel Ses Eğitimi Dersi The importance of voice education and ındıvıdual

Detaylı

YARATICI ÖĞRENCİ GÜNLERİ Her Öğrenci Yaratıcıdır

YARATICI ÖĞRENCİ GÜNLERİ Her Öğrenci Yaratıcıdır YARATICI ÖĞRENCİ GÜNLERİ Her Öğrenci Yaratıcıdır Öğrencinin ilgi alanları, becerileri ve yetenekleri düşünüldüğü zaman kendi öğrenme yöntemlerine göre akademik ve/veya kültürel alanda başarılı olabilir.

Detaylı

İlkokuma Yazma Öğretimi

İlkokuma Yazma Öğretimi İlkokuma Yazma Öğretimi Günümüzün ve geleceğin öğrencilerinin yetiştirilmesinde, ilk okuma-yazma öğretiminin amacı; sadece okuma ve yazma gibi becerilerin kazandırılması değil, aynı zamanda düşünme, anlama,

Detaylı

Sağlık Bülteni İLK YARDIM BÖLÜM III TEMEL YAŞAM DESTEĞİ

Sağlık Bülteni İLK YARDIM BÖLÜM III TEMEL YAŞAM DESTEĞİ Sağlık Bülteni İLK YARDIM ODTÜ G. V. ÖZEL MERSİN İLKÖĞRETİM OKULU Ocak 2014 SOLUNUM ve KALP DURMASI NEDİR? BÖLÜM III TEMEL YAŞAM DESTEĞİ Solunum durması: Solunum hareketleri durunca, vücuda yaşamak için

Detaylı

6. SINIF TÜRKÇE DERS BİLGİLERİ

6. SINIF TÜRKÇE DERS BİLGİLERİ 6. SINIF TÜRKÇE DERS BİLGİLERİ OKUMA KÜLTÜRÜ (5 EYLÜL - 21 EKİM) - Konuşmacının sözünü kesmeden sabır ve saygıyla dinler. - Başkalarını rahatsız etmeden dinler/izler. - Dinleme/izleme yöntem ve tekniklerini

Detaylı

Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır.

Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır. SOLUNUM SİSTEMLERİ Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır. 1. Dış Solunum Solunum organlarıyla dış ortamdan hava alınması ve verilmesi, yani soluk alıp vermeye

Detaylı

DUYGUSAL ZEKA. Birbirinden tamamen farklı bu iki kavrama tarzı, zihinsel yaşantımızı oluşturmak için etkileşim halindedirler.

DUYGUSAL ZEKA. Birbirinden tamamen farklı bu iki kavrama tarzı, zihinsel yaşantımızı oluşturmak için etkileşim halindedirler. 0212 542 80 29 Uz. Psk. SEMRA EVRİM 0533 552 94 82 DUYGUSAL ZEKA Son yıllarda yapılan pek çok çalışma zeka tanımının genişletilmesi ve klasik olarak kabul edilen IQ yani entelektüel zekanın yanı sıra EQ

Detaylı

TEMEL İLK YARDIM VE ACİL MÜDAHALE

TEMEL İLK YARDIM VE ACİL MÜDAHALE 1 TEMEL İLK YARDIM VE ACİL MÜDAHALE GİRİŞ : Bir yaralı, hasta ya da kazazedeye ilk yardım yapabilmek ya da herhangi bir yardımda bulunabilmek için, öncelikle gerekenlerin doğru yapılabilmesi için, insan

Detaylı

MÜZİK VE GÖSTERİ SANATLARI SES EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

MÜZİK VE GÖSTERİ SANATLARI SES EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü MÜZİK VE GÖSTERİ SANATLARI SES EĞİTİMİ ER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2012 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı karşıya olması

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

FEN BİLİMLERİ UYGULAMALI ÖĞRENME SETİ. Her Haftaya Bir Bölüm ÇEK KOPAR SINIF

FEN BİLİMLERİ UYGULAMALI ÖĞRENME SETİ. Her Haftaya Bir Bölüm ÇEK KOPAR SINIF FEN BİLİMLERİ 4 SINIF UYGULAMALI ÖĞRENME SETİ ÇEK KOPAR Her Haftaya Bir Bölüm Copyright Şifre Yayıncılık ve Eğitim Gereçleri Tic. A.Ş. Bu kitabın her hakkı Şifre Yayıncılık ve Eğitim Gereçleri Tic. AŞ

Detaylı

GAZĠ ÜNĠVERSĠTESĠ GAZĠ EĞĠTĠM FAKÜLTESĠ GÜZEL SANATLAR EĞĠTĠMĠ BÖLÜMÜ MÜZĠK ÖĞRETMENLĠĞĠ LĠSANS PROGRAMI DERS ĠÇERĠKLERĠ

GAZĠ ÜNĠVERSĠTESĠ GAZĠ EĞĠTĠM FAKÜLTESĠ GÜZEL SANATLAR EĞĠTĠMĠ BÖLÜMÜ MÜZĠK ÖĞRETMENLĠĞĠ LĠSANS PROGRAMI DERS ĠÇERĠKLERĠ GAZĠ ÜNĠVERSĠTESĠ GAZĠ EĞĠTĠM FAKÜLTESĠ GÜZEL SANATLAR EĞĠTĠMĠ BÖLÜMÜ MÜZĠK ÖĞRETMENLĠĞĠ LĠSANS PROGRAMI DERS ĠÇERĠKLERĠ 1. SINIF II. YARIYIL MZ102A - Müziksel Ġşitme Okuma Yazma II (2-2-3) Akts Kredisi:

Detaylı

SEYYİT MAHMUT HAYRANİ ANADOLU LİSESİ 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 9. SINIF DİL VE ANLATIM DERSİ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI

SEYYİT MAHMUT HAYRANİ ANADOLU LİSESİ 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 9. SINIF DİL VE ANLATIM DERSİ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI SEYYİT MAHMUT HAYRANİ ANADOLU LİSESİ 015 016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 9. SINIF DİL VE ANLATIM İ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI EYLÜL ÜNİTE I İLETİŞİM, DİL VE KÜLTÜR ÜNİTE 1 İLETİŞİM, DİL VE KÜLTÜR HAFTA 1 Ders

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SİNEMA VE SAHNE SANATLARI OYUNCULUĞU KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SİNEMA VE SAHNE SANATLARI OYUNCULUĞU KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı SİNEMA VE SAHNE SANATLARI OYUNCULUĞU KURS PROGRAMI ANKARA 2010 KURUMUN ADI : KURUMUN ADRESİ : KURUCUNUN ADI : PROGRAMIN ADI PROGRAMIN DAYANAĞI

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 3. BÖLÜM NASIL SPİKER OLUNUR? 3.1. Sınava Hazırlık Aşaması... 87. ä İLK SÖZ İbrahim Şahin / Genel Müdür... xv

İÇİNDEKİLER. 3. BÖLÜM NASIL SPİKER OLUNUR? 3.1. Sınava Hazırlık Aşaması... 87. ä İLK SÖZ İbrahim Şahin / Genel Müdür... xv İÇİNDEKİLER ä İLK SÖZ İbrahim Şahin / Genel Müdür... xv ä Radyo Dairesi Başkanlığı... xıı ä Şebnem Savaşçı / Ankara Radyosu Başspikeri... xıx ä Prof. Dr. Şükrü Halûk Akalın / Türk Dil Kurumu Başkanı...

Detaylı

İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ MÜZİK ÖĞRETMENLİĞİ PROGRAMI 1.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN BİREYSEL SES EĞİTİMİ DERSİNDEKİ BAŞARILARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ MÜZİK ÖĞRETMENLİĞİ PROGRAMI 1.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN BİREYSEL SES EĞİTİMİ DERSİNDEKİ BAŞARILARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER www.muzikegitimcileri.net Ulusal Müzik Eğitimi Sempozyumu Bildirisi, 26-28 Nisan 2006, Pamukkale Ünv. Eğt. Fak. Denizli İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ MÜZİK ÖĞRETMENLİĞİ PROGRAMI 1.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN BİREYSEL SES

Detaylı

Türkçe dili etkinlikleri, öğretmen rehberliğinde yapılan grup etkinliklerindendir. Bu etkinlikler öncelikle çocukların dil gelişimleriyle ilgilidir.

Türkçe dili etkinlikleri, öğretmen rehberliğinde yapılan grup etkinliklerindendir. Bu etkinlikler öncelikle çocukların dil gelişimleriyle ilgilidir. KİTAP VE ÇOCUK Türkçe dili etkinlikleri, öğretmen rehberliğinde yapılan grup etkinliklerindendir. Bu etkinlikler öncelikle çocukların dil gelişimleriyle ilgilidir. Türkçe dil etkinlikleri çocuğun kendi

Detaylı

DENETLEYİCİ VE DÜZENLEYİCİ SİSTEMLER

DENETLEYİCİ VE DÜZENLEYİCİ SİSTEMLER Denetleyici ve Düzenleyici Sistemler Vücudumuzda aynı anda birçok karmaşık olayın birbirleriyle uyumlu bir şekilde gerçekleşmesi denetleyici ve düzenleyici sistemler tarafından sağlanır. Denetleyici ve

Detaylı

Diş hekimlerinde Bel Ağrısından Korunma

Diş hekimlerinde Bel Ağrısından Korunma Diş hekimlerinde Bel Ağrısından Korunma Hastalığın en güzel ilacı, o hastalıktan korunmanın çarelerini öğrenmektir. HİPOKRAT Bu sunumun amacı; bel ağrısından korunmak için doğru oturuş, doğru çalışma ve

Detaylı

BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI

BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI Yrd. Doç.Dr. Vesile ŞENOL Tıbbi Hizmetler ve Teknikler Böl. Bşk Paramedik Program Koordinatörü E.Ü. H.B.S.H.M.Y.O 1 Bilinç Bozukluğu/Bilinç Kaybı Beynin normal

Detaylı

10141 ETKİLİ VE GÜZEL KONUŞMA

10141 ETKİLİ VE GÜZEL KONUŞMA Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı Nurhak Yerleşkesi Hafta II 02 Eki. 2014 Perş. Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU NEFES GELİŞTİRME ALIŞTIRMALARI(1) Derin nefes alınarak ; (a) sesinin yakılan

Detaylı

Solunum ve Kalp Durması Nedir?

Solunum ve Kalp Durması Nedir? TEMEL YAŞAM DESTEĞİ Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum durması: Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun yaşamak için ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunum ile hasta

Detaylı

YAŞLANMA /YAŞLANMA ÇEŞİTLERİ VE TEORİLERİ BEYZA KESKINKARDEŞLER 0341110024

YAŞLANMA /YAŞLANMA ÇEŞİTLERİ VE TEORİLERİ BEYZA KESKINKARDEŞLER 0341110024 YAŞLANMA /YAŞLANMA ÇEŞİTLERİ VE TEORİLERİ BEYZA KESKINKARDEŞLER 0341110024 YAŞLANMA Hücre yapısını ve organelleri oluşturan moleküler yapılarından başlayıp hücre organelleri,hücre,doku,organ ve organ sistemlerine

Detaylı

Kırık-Çıkık Ve Burkulmalarda İlk Yardım

Kırık-Çıkık Ve Burkulmalarda İlk Yardım Kırık-Çıkık Ve Burkulmalarda İlk Yardım Kırık Nedir? Kırık, kemik bütünlüğünün bozulmasıdır. Kırıklar darbe sonucu ya da kendiliğinden oluşabilir. Yaşlılık ile birlikte kendiliğinden kırık oluşma riski

Detaylı

Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum Durması: Kalp Durması: Temel YaĢam Desteği Nedir? ilaçsız 112 112 Hayat Kurtarma Zinciri Nedir?

Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum Durması: Kalp Durması: Temel YaĢam Desteği Nedir? ilaçsız 112 112 Hayat Kurtarma Zinciri Nedir? Temel Yaşam Desteği Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum Durması: Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun, yaşamak için ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunuma başlanmaz

Detaylı

a) Gerinme: Sırtüstü yatar pozisyonda, eller yana açık, bacaklar düz iken bacakları aşağıya, kolları yanlara doğru iyice uzatmaya çalışın.

a) Gerinme: Sırtüstü yatar pozisyonda, eller yana açık, bacaklar düz iken bacakları aşağıya, kolları yanlara doğru iyice uzatmaya çalışın. BEL EGZERSİZLERİ 1) GERME HAREKETLERİ: a) Gerinme: Sırtüstü yatar pozisyonda, eller yana açık, bacaklar düz iken bacakları aşağıya, kolları yanlara doğru iyice uzatmaya çalışın. Aynı pozisyonda, kollan

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi Postür Analizi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Postür nedir? Postür l Vücut kısımlarının pozisyonu veya dizilimidir. l STATİK: Oturma, ayakta durma ve yatma sırasındaki postür l DİNAMİK:

Detaylı

4. SINIF FEN BİLİMLERİ

4. SINIF FEN BİLİMLERİ 4. SINIF FEN BİLİMLERİ Bu kitabın bütün hakları Fatih KÜÇÜKAYDIN a aittir. Yazarın yazılı izni olmaksızın kısmen veya tamamen alıntı yapılamaz ve çoğaltılamaz. Copyright 2015 YAZAR Fatih KÜÇÜKAYDIN Ahmet

Detaylı

Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Güz Yarıyılı

Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Güz Yarıyılı Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Güz Yarıyılı SÖYLEYİŞ VE BOĞUMLANMA KUSURLARI Atlama (Kendisi / Kensi), bir dakika-bi dakka / nasılsınız-nassınız Gevşeklik (Boğumlanma

Detaylı

TEMEL YAŞAM DESTEĞİ Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum durması: Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun yaşamak için ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunum ile hasta

Detaylı

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA Çevresel Sinir Sistemi (ÇSS), Merkezi Sinir Sistemine (MSS) bilgi ileten ve bilgi alan sinir sistemi bölümüdür. Merkezi Sinir Sistemi nden çıkarak tüm vücuda dağılan sinirleri

Detaylı

4. SINIF VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM TÜM KONULARIN ÖZETİ

4. SINIF VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM TÜM KONULARIN ÖZETİ İSKELET VE KAS İLİŞKİSİ Kaslar iskeletle birlikte hem hareket etmemizi sağlar hem de bedenimize destek olur. İskeletin dikliği ve bedenin şekil alması kaslar sayesinde olur. Kaslar bazı organları oluşturur

Detaylı

9. Sigarayı bırakma zamanı

9. Sigarayı bırakma zamanı 9. Sigarayı bırakma zamanı 1 9. Sigarayı bırakma zamanı Dünyada 8 saniyede 1 can alan, yılda 4 milyon kişinin ölümüne neden olan, dünyada her 10 erişkinden birinin ölüm nedeni sayılan sigarayı bırakmak

Detaylı

Psikolog Seda BİLGEN IŞIK İÇİNDEKİLER: 1. TIRNAK YEME 2. ÇOCUKLARDA BİLGİSAYAR KULLANIMI 3. SINAV KAYGISI 4. KAYNAKÇA

Psikolog Seda BİLGEN IŞIK İÇİNDEKİLER: 1. TIRNAK YEME 2. ÇOCUKLARDA BİLGİSAYAR KULLANIMI 3. SINAV KAYGISI 4. KAYNAKÇA Psikolog Seda BİLGEN IŞIK İÇİNDEKİLER: 1. TIRNAK YEME 2. ÇOCUKLARDA BİLGİSAYAR KULLANIMI 3. SINAV KAYGISI 4. KAYNAKÇA 1. TIRNAK YEME Tırnak yeme, her yaşta ve her iki cinste de görülebilen, zaman içinde

Detaylı

YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR?

YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR? YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR? Vücudun, büyümesi yenilenmesi çalışması için gerekli olan enerji ve besin öğelerinin yeterli miktarda alınmasıdır. Ş. İKİBUDAK BİYOLOJİ ÖĞRETMENİ SAĞLIKLI BİR Y AŞAMIN

Detaylı

GÜLEN ANDAK, AHMET GÜVENÇ SANAT AKADEMİSİ TÜRKİYE CUMHURİYETİ MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ONAYI İLE KURULMIŞ OLUP, DENETİMİNDE FAALİYET GÖSTERMEKTEDİR.

GÜLEN ANDAK, AHMET GÜVENÇ SANAT AKADEMİSİ TÜRKİYE CUMHURİYETİ MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ONAYI İLE KURULMIŞ OLUP, DENETİMİNDE FAALİYET GÖSTERMEKTEDİR. 3 GÜLEN ANDAK, AHMET GÜVENÇ SANAT AKADEMİSİ TÜRKİYE CUMHURİYETİ MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ONAYI İLE KURULMIŞ OLUP, DENETİMİNDE FAALİYET GÖSTERMEKTEDİR. Misyon Okulumuz, Kurucumuz Dansın Duayenlerinden Gülen

Detaylı

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ TÜRKÇE DERSİ EĞİTİM PLANI

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ TÜRKÇE DERSİ EĞİTİM PLANI BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ TÜRKÇE DERSİ EĞİTİM PLANI Bireyselleştirilmiş Eğitim Planı Hazırlanan Öğrencinin; Adı: Soyadı: Doğum Tarihi: Yaşı: Öğrencinin Ailesine Ait Bilgiler: ADI- SOYADI BABA ANNE MESLEĞİ ADRES

Detaylı

Bebek ve Çocuklarda Boy Ölçümü

Bebek ve Çocuklarda Boy Ölçümü Bebek ve Çocuklarda Boy Ölçümü AMAÇ Bebeğin/ çocuğun boyunun doğru ve uygun teknikle ölçülmesi ve sonucun çocuğun ayına/yaşına göre değerlendirilmesidir. TEMEL İLKELER Bebekte/ çocukta boy ölçümü yapılan

Detaylı

İŞYERİ EGZERSİZLERİ. Hazırlayan: Uzman Fizyoterapist Meral HAZIR

İŞYERİ EGZERSİZLERİ. Hazırlayan: Uzman Fizyoterapist Meral HAZIR İŞYERİ EGZERSİZLERİ Hazırlayan: Uzman Fizyoterapist Meral HAZIR EGZERSİZLERİ Günümüzde, özellikle endüstriyel toplumlarda aktif olmayan yaşam şekli, ergonomik olmayan çalışma koşulları ve İŞYERİEGZERSİZLERİ

Detaylı

TURHAN DOĞRU NEFES ALMAK:

TURHAN DOĞRU NEFES ALMAK: Mustafa TURHAN A sınıfı İşgüvenliği Uzmanı mturhan.isg@gmail.com DOĞRU NEFES ALMAK: Solunum Koruyucuların Farklı Sektörlerde Kullanımı 1 Doğru Nefes Almak ne demek? Tehditler İmkanlar Solunum koruyucular

Detaylı

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? VÜCUT BAKIMI 1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? A) Anatomi B) Fizyoloji C) Antropometri D) Antropoloji 2. Kemik, diş, kas, organlar, sıvılar ve adipoz dokunun

Detaylı

Kekemelik, konuşmanın akıcılığıyla ilgili bir iletişim bozukluğudur. Ses, hece ve sözcüklerde uzatmalar, tekrarlar veya duraklamalarla

Kekemelik, konuşmanın akıcılığıyla ilgili bir iletişim bozukluğudur. Ses, hece ve sözcüklerde uzatmalar, tekrarlar veya duraklamalarla Kekemelik Nedir? Kekemelik, konuşmanın akıcılığıyla ilgili bir iletişim bozukluğudur. Ses, hece ve sözcüklerde uzatmalar, tekrarlar veya duraklamalarla ortaya çıkan konuşmanın akıcılığının bozulduğu durum

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

UZ. DR. GÖNÜL ERDAL DAĞISTANLI

UZ. DR. GÖNÜL ERDAL DAĞISTANLI GÜRÜLTÜ = HOŞA GİTMEYEN SES GÜRÜLTÜNÜN SÜRESİ ŞİDDETİ ZAMANI TÜRÜ GÜRÜLTÜ FİZYOLOJİK TEPKİLER RUHSAL TEPKİLER FİZYOLOJİK TEPKİLER ANĠ GÜRÜLTÜDE KAS GERĠLMELERĠ BAġ DÖNMESĠ YORGUNLUK ĠġĠTME KAYIPLARI METOBALĠZMA

Detaylı

İNSAN HAYATINI ŞEKİLLENDİRMEK: OKULÖNCESİ EĞİTİM

İNSAN HAYATINI ŞEKİLLENDİRMEK: OKULÖNCESİ EĞİTİM İNSAN HAYATINI ŞEKİLLENDİRMEK: OKULÖNCESİ EĞİTİM Bir bireyin eğitimi, doğumuyla birlikte başlar ve yaşam boyu sürer. Sosyal bilimciler tarafından yapılan pek çok araştırma, öğrenmenin önemli bir kısmının

Detaylı

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ Psikolojik Danışma ve Rehberlik RPD 201 Not II Uz. Gizem ÖNERİ UZUN Eğitimde Rehberlik *Rehberlik, bireyin en verimli bir şekilde gelişmesini ve doyum verici

Detaylı

T.C. MALTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TÜRK DİLİ-1 DERS PROGRAMI 2011-2012 AKADEMİK YILI

T.C. MALTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TÜRK DİLİ-1 DERS PROGRAMI 2011-2012 AKADEMİK YILI T.C. MALTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TÜRK DİLİ-1 DERS PROGRAMI 2011-2012 AKADEMİK YILI Dersin adı: TÜRK DİLİ-1 Dersin kodu: TRD 151 AKTS kredisi: 2 1. yıl 1. yarıyıl Lisans Zorunlu 2s/hafta Teorik:

Detaylı

BİREYSELLEŞMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU

BİREYSELLEŞMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU BİREYSELLEŞMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU ÖĞRENCİNİN ADI-SOYADI: BEP HAZIRLAMA :07.10.2011 BEP Birimi Üyeleri: - ÖĞRENCİNİN ŞU ANKİ PERFORMANS DÜZEYİ:.. öz bakım becerilerini yerine getirir... okuma yazmayı

Detaylı

YAŞAMBOYU SPOR ve ANTRENMAN BİLGİSİ. HAZIRLAYAN Zekeriya BAŞEKEN Beden Eğitimi Öğretmeni 1

YAŞAMBOYU SPOR ve ANTRENMAN BİLGİSİ. HAZIRLAYAN Zekeriya BAŞEKEN Beden Eğitimi Öğretmeni 1 YAŞAMBOYU SPOR ve ANTRENMAN BİLGİSİ HAZIRLAYAN Zekeriya BAŞEKEN Beden Eğitimi Öğretmeni 1 Spor insanoğlunun var oluşundan beri onunla beraber olan, belirli kurallar içeren, rekabet ortamı olan, haz veren

Detaylı

Çalışma alışma Ergonomisi. Temel Ergonomi İlkeleri

Çalışma alışma Ergonomisi. Temel Ergonomi İlkeleri Çalışma alışma Ergonomisi Temel Ergonomi İlkeleri Temel Ergonomi İlkeleri İşçi sağlığı ve güvenliği açısından işyeri koşullarının izlenerek ergonomik prensiplerin uygulanması ve problemlerin çözülmesi

Detaylı

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana Yazar Ad 111 Prof. Dr. Selçuk BÖLÜKBAŞI Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana gelir. Kas-iskelet sistemi vücudun destek

Detaylı

STRES YÖNETİMİ DURUŞLAR VE GEVŞEME YÖNTEMLERİ

STRES YÖNETİMİ DURUŞLAR VE GEVŞEME YÖNTEMLERİ STRES YÖNETİMİ DURUŞLAR VE GEVŞEME YÖNTEMLERİ 1- SHAVASANA CESET DURUŞU : Sırt üstü yere uzanın. Kollarınızı ve bacaklarınızı yana doğru açın ve avuç içlerinizi gökyüzüne çevirin. Tüm bedeni gevşetin ve

Detaylı

VUCUDUMUZ BILMECESINI COZELIM

VUCUDUMUZ BILMECESINI COZELIM 4.SINIF VUCUDUMUZ BILMECESINI COZELIM İSKELET İSKELET Vücuda şekil veren, iç organlara destek sağlayan ve onları koruyan, vücudumuzdaki tüm kemiklerin bir araya gelerek oluşturduğu yapıya iskelet denir.

Detaylı

İŞİTME YETERSİZLİĞİ OLAN BİREYLER İÇİN PERFORMANS BELİRLEME FORMU

İŞİTME YETERSİZLİĞİ OLAN BİREYLER İÇİN PERFORMANS BELİRLEME FORMU T.C Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü İŞİTME YETERSİZLİĞİ OLAN BİREYLER İÇİN PERFORMANS BELİRLEME FORMU 2009 PROGRAMDA YER ALAN MODÜLLER VE SÜRELERİ Modülün

Detaylı

Geleneksel Çin Tıbbı mucizesi Akupunktur/akupressur meridyen ve noktaların tanıtımı. Prof. Dr. Şahin Ahmedov shahmedov@yahoo.com

Geleneksel Çin Tıbbı mucizesi Akupunktur/akupressur meridyen ve noktaların tanıtımı. Prof. Dr. Şahin Ahmedov shahmedov@yahoo.com Geleneksel Çin Tıbbı mucizesi Akupunktur/akupressur meridyen ve noktaların tanıtımı Prof. Dr. Şahin Ahmedov shahmedov@yahoo.com Akupressur, geleneksel Çin tıbbının ayrılmaz parçasıdır 4600 yıl önce Çin

Detaylı

Ek 3. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI OKUL ÖNCESİ EĞİTİM PROGRAMI MAYIS AYI KAZANIM GÖSTERGELERİ : SELAHATTİN MÜZEYYEN KAÇAKER ANAOKULU

Ek 3. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI OKUL ÖNCESİ EĞİTİM PROGRAMI MAYIS AYI KAZANIM GÖSTERGELERİ : SELAHATTİN MÜZEYYEN KAÇAKER ANAOKULU MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI OKUL ÖNCESİ EĞİTİM PROGRAMI MAYIS AYI KAZANIM GÖSTERGELERİ Okul Adı : SELAHATTİN MÜZEYYEN KAÇAKER ANAOKULU Tarih : MAYIS AYI Yaş Grubu (Ay) : 36-66 AY Öğretmen Adı : AYLAR MAYIS

Detaylı

Hayatımızda Minimalizm. Müzik Tasarımında Minimalizm Tıpta Minimalizm Mimari Tasarımda Minimalizm Web Tasarımında Minimalizm

Hayatımızda Minimalizm. Müzik Tasarımında Minimalizm Tıpta Minimalizm Mimari Tasarımda Minimalizm Web Tasarımında Minimalizm Minimalizm Nedir? 1960 ların başında modern sanat ve müzikle başlamış, sadeliği ve nesnelliği ön plana çıkaran bir akımdır. Tasarımda, eklemeyi düşündüğünüz şeyi eklemediğinzde işin işlevselliğinde azalma

Detaylı

Sağlıklı Bilgisayar Kullanımı

Sağlıklı Bilgisayar Kullanımı BİLGİSAYAR NEDİR? Sağlıklı Bilgisayar Kullanımı ŞEYDA BETÜL KÖSE UFUK TAŞDURMAZLI 1 www.bilgisayarnedir.net 2 Sağlıklı Bilgisayar Kullanımı Sağlıklı Bilgisayar Kullanımı Klavye veya fare kullanımı ciddi

Detaylı

BÜROLARIN ERGONOMĐK OLARAK DÜZENLENMESĐ. Büro Đşi

BÜROLARIN ERGONOMĐK OLARAK DÜZENLENMESĐ. Büro Đşi BÜROLARIN ERGONOMĐK OLARAK DÜZENLENMESĐ MAK4091 Ergonomi 1 Büro Đşi Büroda genellikle oturarak çalışılır. Bilindiği gibi vücut ağırlığının % 50 70 ini bağ ve destek dokular ve kaslar oluşturur. Bunların

Detaylı

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Bir vertebra cisminin alttaki üzerinde öne doğru yer değiştirmesidir. Spondilolizis Pars interartikülaristeki lizise verilen isimdir. Spondilolistezis

Detaylı

8. SINIF TÜRKÇE DERS BİLGİLERİ

8. SINIF TÜRKÇE DERS BİLGİLERİ 8. SINIF TÜRKÇE DERS BİLGİLERİ * Koyu renkle yazılmış kazanımlar; ulusal sınavlarda (SBS...gibi) sınav sorusu olarak çıkabilen konulardır; diğer kazanımlarımız temel ana dili becerilerini geliştirmeye

Detaylı

AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI TEKNİKERLİĞİ EĞİTİMİ - IV - İLETİŞİM BECERİLERİ

AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI TEKNİKERLİĞİ EĞİTİMİ - IV - İLETİŞİM BECERİLERİ AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI TEKNİKERLİĞİ EĞİTİMİ - IV - İLETİŞİM BECERİLERİ AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI TEKNİKERLİĞİ EĞİTİMİ - IV - İLETİŞİM BECERİLERİ Eğitim içeriği Ağız ve Diş Sağlığı Teknikerliği Eğitim ve Sınav Komisyonu

Detaylı

...ĠL MĠLLĠ EĞĠTĠM MÜDÜRLÜĞÜNE

...ĠL MĠLLĠ EĞĠTĠM MÜDÜRLÜĞÜNE ...ĠL MĠLLĠ EĞĠTĠM MÜDÜRLÜĞÜNE Ġlk ve orta öğretim yabancı dil dersi öğretim programı gereğince sesletim öğretimi yapılmak zorundadır. Ancak okullarımızda yabancı dil öğretimi yapılırken, sesbilim (fonoloji

Detaylı

GÜNLÜK OLARAK NEDEN YETERLİ MİKTARDA KALSİYUM ALMALIYIZ?

GÜNLÜK OLARAK NEDEN YETERLİ MİKTARDA KALSİYUM ALMALIYIZ? GÜNLÜK OLARAK NEDEN YETERLİ MİKTARDA KALSİYUM ALMALIYIZ? Kalsiyum bir çok kişinin bildiği gibi kemik ve dişlerin yapı, oluşum ve sürdürülmesinde temel bir gereksinimdir. Kemik erimesini azaltmada yardımcı

Detaylı

Sensörler. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL

Sensörler. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL Sensörler Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL Ses Sensörleri (Ultrasonik) Ultrasonik sensörler genellikle robotlarda engellerden kaçmak, navigasyon ve bulunan yerin haritasını çıkarmak amacıyla kullanılmaktadır.bu

Detaylı

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar YARALANMALAR YARA NEDİR? Bir travma sonucu deri yada mukozanın bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar etkilenebilir. Derinin koruma özelliği bozulacağından enfeksiyon

Detaylı

DOĞAL DOĞUMU DESTEKLEYEN POZİSYONLAR VE IKINMA. Hem. Eda ARIN Acıbadem Eskişehir hastanesi Doğumhane Ekip Lideri Ocak 2015

DOĞAL DOĞUMU DESTEKLEYEN POZİSYONLAR VE IKINMA. Hem. Eda ARIN Acıbadem Eskişehir hastanesi Doğumhane Ekip Lideri Ocak 2015 DOĞAL DOĞUMU DESTEKLEYEN POZİSYONLAR VE IKINMA Hem. Eda ARIN Acıbadem Eskişehir hastanesi Doğumhane Ekip Lideri Ocak 2015 Sunu Planı; Doğal Doğumu Destekleyen Pozisyonlar, Ikınma, Doğum Eyleminde Uygulanan

Detaylı

Ý nsanda iletiþimin en önemli araçlarýndan biri olan ses,

Ý nsanda iletiþimin en önemli araçlarýndan biri olan ses, 1 5 Doç. Dr. Orhan YILMAZ Ý nsanda iletiþimin en önemli araçlarýndan biri olan ses, kiþinin duygusal yapýsýný yansýtan bir olaydýr. Yaþ ilerledikçe tüm organlarda görülebilen yaþlanma konuþma organýnda

Detaylı

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Ergonomi ile Verimlilik Paneli Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Uludağ Üniversitesi Endüstri Müh. Böl. 13.05.2010 BURSA ERGONOMİ Çalışan ile teknik sistem arasındaki ilişkiyi inceleyen; bilimsel

Detaylı

Prof. Dr. Mehmet BEYAZOVA

Prof. Dr. Mehmet BEYAZOVA Yazar Ad 125 Prof. Dr. Mehmet BEYAZOVA Beş ergin insandan dördü bel ağrısı yaşamaktadır. İşyerinizde, dışarda veya evde yaptığınız işler, hareketler belinizi ağrıtabilir. Bulaşık yıkama, evi süpürme,

Detaylı

İLK OKUMA YAZMAYA HAZIR BULUNUŞLUK ÇALIŞMALARI

İLK OKUMA YAZMAYA HAZIR BULUNUŞLUK ÇALIŞMALARI İLK OKUMA YAZMAYA HAZIR BULUNUŞLUK ÇALIŞMALARI Sayın Velimiz, Anabilim Anaokulları hazırlık sınıflarında öğrencilerimize okuma- yazma eğitimi verilmektedir. Bu eğitim sırasında yapılacak çalışmalar oyunlar,

Detaylı

Alman Çoban Köpeği (Alman Kurdu) Irk Standartları AlmanKurtlari.com. SempatiVeteriner tarafından yazıldı.

Alman Çoban Köpeği (Alman Kurdu) Irk Standartları AlmanKurtlari.com. SempatiVeteriner tarafından yazıldı. Aşağıda, alman kurdu için ırk standartları maddeler halinde sıralanmıştır. Bu standartlar FCI Ülkeleri ve klüplerince onaylanarak yürürlüğe konulmuştur. İşte Alman Çoban Köpeği ırk standartları : 1. Kafa

Detaylı

UÜ-SK ATATÜRK REHABİLİTASYON UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİNE ÖZGÜ BAŞ DÖNMESİ EGZERSİZLERİ BİLGİLENDİRME FORMU FR-HYE-04-104-14

UÜ-SK ATATÜRK REHABİLİTASYON UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİNE ÖZGÜ BAŞ DÖNMESİ EGZERSİZLERİ BİLGİLENDİRME FORMU FR-HYE-04-104-14 UÜ-SK ATATÜRK REHABİLİTASYON UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİNE ÖZGÜ BAŞ DÖNMESİ EGZERSİZLERİ BİLGİLENDİRME FORMU FR-HYE-04-104-14 Aşağıdaki egzersiz programı baş dönmesi tedavisinde diğer tedavilerinize

Detaylı

OMUZ EGZERSİZLERİ PASİF OMUZ HAREKETLERİ (ROM)

OMUZ EGZERSİZLERİ PASİF OMUZ HAREKETLERİ (ROM) OMUZ EGZERSİZLERİ PASİF OMUZ HAREKETLERİ (ROM) Pasif elevasyon egzersizi (1) Hasta sırtüstü yatar durumda, fizyoterapist hastanın kolunu dirseğinden ve bileğinde destekler. Pasif elevasyon egzersizi (2)

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI Arş.Gör. Duygu GÜR ERDOĞAN Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi dgur@sakarya.edu.tr Arş.Gör. Demet

Detaylı

ÜNİTE PSİKOLOJİ İÇİNDEKİLER HEDEFLER GELİŞİM PSİKOLOJİSİ I

ÜNİTE PSİKOLOJİ İÇİNDEKİLER HEDEFLER GELİŞİM PSİKOLOJİSİ I HEDEFLER İÇİNDEKİLER GELİŞİM PSİKOLOJİSİ I Gelişim Psikolojisinin Alanı Gelişim Psikolojisinin Temel Kavramları Gelişimi Etkileyen Faktörler Gelişimin Temel İlkeleri Fiziksel Gelişim Alanı PSİKOLOJİ Bu

Detaylı

Öğr. Gör. Dr. Aykut Önder Sarıçiftçi* KORODA (TOPLU) SES EĞİTİMİ

Öğr. Gör. Dr. Aykut Önder Sarıçiftçi* KORODA (TOPLU) SES EĞİTİMİ Öğr. Gör. Dr. Aykut Önder Sarıçiftçi* KORODA (TOPLU) SES EĞİTİMİ Giriş Ses, kulağın itilmesiyle beyne uyarıcı sağlayan fiziksel bir olaydır. Sesin var olabilmesi için bu etkiyi yaratan kaynak uyarıcı,

Detaylı

GEBELİKTE FİZİKSEL AKTİVİTE ve EGZERSİZ

GEBELİKTE FİZİKSEL AKTİVİTE ve EGZERSİZ GEBELİKTE FİZİKSEL AKTİVİTE ve EGZERSİZ Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bölümü Fiziksel Aktivite Gebelikte oluşan değişiklikler ile başetmenin en kolay

Detaylı