TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ"

Transkript

1 Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu16-18 Ekim 2002 Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ Halil ERKAYA R.Gürsel HOŞBAŞ V.Engin GÜLAL YTÜ İnşaat Fakültesi Jeodezi ve Foto. Müh. Bölümü Ölçme Tekniği Anabilim Dalõ İSTANBUL Özet : Zengin tarihsel bir dokuya sahip olan ülkemizde bu topraklarda yaşayan atalarõmõz tarafõndan bõrakõlmõş çok sayõda eser bulunmaktadõr. Roma Doğu Roma (Bizans) ve son olarak da Osmanlõ İmparatorluğuna uzun yõllar başkentlik yapan İstanbul da başta saraylar ve camiler olmak üzere çok sayõda tarihi eser bulunmaktadõr. Geçmişten günümüze kadar gelen ve ayakta kalan tarihi eserlerin gelecek nesillere taşõnabilmesi için bu eserlerin bakõmlarõ ve onarõmlarõ kapsamõnda deformasyon ölçmeleri önem kazanmaktadõr. İstanbul Boğazõnõn Avrupa yakasõnda bulunan ve Osmanlõ Sultanlarõnõn İstanbul daki üçüncü büyük sarayõ olan Dolmabahçe Sarayõ Cumhuriyetimizin kurucusu M. Kemal Atatürk ün İstanbul a her gelişinde kaldõğõ Dil ve Tarih Kurultaylarõ ndan Onuncu Yõl Nutku na kadar Cumhuriyet için önemli pek çok karar ve eylemin gerçekleştirildiği tarihi bir mekan olmuştur. Dolmabahçe Sarayõ meşe kazõklar ve ağaç hasõrlar üstünde m 2 lik bir temel üzerine yapõlmõştõr. Dolmabahçe Sarayõ Bahçesinde ve Swiss Hotel çevresinde tesis edilen jeodezik kontrol ağõna dayalõ olarak Dolmabahçe Sarayõ nõn bina dõş yüzeyinde iki sõra halinde tesis edilen obje noktalarõ gözlenerek yapõdaki deformasyonlar üç boyutlu olarak araştõrõlmõştõr. Ayrõca jeodezik kontrol ağõnda yapõlan hassas nivelman ölçümleriyle de düşey yönde kaymalarõn olup olmadõğõ araştõrõlmõştõr. Bu çalõşmadaki uygulamalar Yõldõz Teknik Üniversitesi Araştõrma Fonunca desteklenen bir proje kapsamõnda yapõlan faaliyetler ile Kaynakçada belirtilen ve 1998 yõllarõndaki Lisans Bitirme Tezleri verilerinin tümden değerlendirilmesine dayanmaktadõr. 1. GİRİŞ Tarihi yapõlar atalarõmõz tarafõndan yapõlmõş ve bizlere kadar ulaşabilmiş çoğuna maddi değer biçilemeyen çok kõymetli eserlerdir. Tarihsel zengin bir dokuya sahip olan Ülkemizde tarihi eserlerin korunmasõ gerektiği hepimizce bilinen bir gerçektir. Geçmişten günümüze kadar gelmiş ve ayakta kalmõş ata yadigarõ bu yapõlarõn gelecek nesillere taşõnmasõ herkesin arzu ettiği bir olgudur. Bu nedenle tarihi yapõlarõn bakõmlarõ ve onarõmlarõ önem kazanmaktadõr. Yapõlardaki bozulmalar ve aşõnmalar kõsa sürede ortaya çõkmadõğõ için bu yapõlarõn uzun süre gözlenmesi olasõ değişimlerinin araştõrõlmasõ gerekir. Deformasyon ölçmeleri ya gerçek sorunun belirlenmesi ya da bir tehlikenin ortaya çõkarõlmasõ amacõyla yapõlõr [Erkaya 1987]. Binalarõn Yapõmõ kullanõlan malzeme malzemede zamanla oluşabilecek değişiklikler zemin durumu dõşarõdan binaya gelebilecek etkiler ve binanõn bulunduğu yerin birtakõm özellikleri yapõlardaki ölçümün şeklini ve ölçüm yöntemini etkilemektedir [Erdoğan 1998]. Yapõlardaki deformasyon ölçmeleriyle yatay ve düşey yöndeki kaymalar ile şekil değişimlerinin oluşup oluşmadõğõ belirlenebilir. Deformasyon ölçmelerinin değerlendirilmesi sonucu deformasyona uğradõğõ belirlenen yapõlarõn iyileştirilmesi için ilgili disiplinlerle işbirliğine gidilerek gerekli çalõşmalarõn 255

2 Tarihi Yapõlarda Deformasyon Ölçmeleri yapõlmasõna öncülük edilir. Tarihi yapõlarõn korunmasõnõn amacõ bu yapõlarõn gelecek nesillere ulaştõrõlmasõnõn yanõ sõra yerli ve yabancõ ziyaretçilere açõlmasõ ile bir yandan ülke turizmine diğer yandan da ülke kalkõnmasõna ekonomik katkõ sağlayacaktõr. Tarihi yapõlardaki deformasyon ölçmelerinin gerekçesini şöyle özetleyebiliriz: Yapõlarõn düzgün geometrik şekillerini koruyup korumadõklarõ belirlenebilir. Yapõlarda kayma çökme eğilme bükülme vb hareketlerin olup olmadõğõ belirlenebilir. Hareket gözlenen yapõlarda hareketin cinsi ve büyüklüğü ile ilgili parametreler belirlenebilir. Onarõmdan geçen yapõlarõn olmasõ gereken geometrik biçimlerine kavuşup kavuşmadõklarõ belirlenebilir. Yapõlarda gerekli onarõmlarõn yapõlmasõ ile bu tarihi eserlerin gelecek nesillere ulaşmasõna katkõ sağlanmõş olur. Doğal ve yapay felaketlerden yapõlarõn etkilenme durumlarõ tespit edilebilir. 2. TARİHİ YAPILARDA ÇALIŞMA KOŞULLARI Deformasyon ölçmeleri söz konusu objenin şekline bağlõ olarak gerek kullanõlan aletlerde gerekse ölçme yöntemlerinde ve ölçme planlarõnda farklõlõklar gösterir. Tarihi yapõlarda ise diğer yapõlardan farklõ olarak bu eserler koruma altõnda olmasõ nedeniyle ölçmeler için gerekli tesislerin yapõmõnda işaretlemelerde ve çalõşma koşullarõnda çalõşmalarõ güçleştirici bir takõm etkenler ortaya çõkar. Bu kõsõtlayõcõ etkenler tesislerin yapõmõnda ve ölçme planõnda belirleyici olurlar. Bu faktörleri şöyle sõralayabiliriz: Tarihi eserler koruma altõnda olduklarõ için yetkili birimlerin izni ve onayõ olmadan tek çivi dahi çakõlamaz. Verilen izinler de tarihi yapõlarõn hem görünümlerini hem de dayanõklõlõğõnõ etkilemeyecek şekilde oluyor. Örneğin bir tarihi yapõnõn ya da sarayõn içine pilye tesisi hemen hemen olanaksõzdõr. Halbuki deformasyon ölçmelerindeki sabit noktalarõn ve ölçme noktalarõnõn tesislerinin pilye şeklinde olmasõ genelde kabul görmüş bir uygulamadõr. Aynõ şekilde uzaktan bakõldõğõ zaman hemen göze batacak obje noktalarõnõn tesisine de izin verilmez. Bir başka önemli sorun da ölçmelerin yapõlacağõ zamandõr yani çalõşma saatleridir. Önemli ve büyük tarihi yapõlarda her zaman ölçme yapmak mümkün değildir. Ölçmeler genellikle iş günlerinde ve çalõşma saatleri içinde yapõlõr. Tatil günleri ve günlük çalõşma saatleri dõşõnda çalõşmak çok güçtür. Halbuki bazõ ölçmelerin akşamüstü ya da sabahtan yapõlmasõ ölçmelerin duyarlõğõ ve güvenilirliği açõsõndan önemlidir. Bu tür yapõlardaki çalõşmalarõn genelde üniversiteler tarafõndan yapõldõğõ düşünülürse tarihi yapõlarda çalõşõlabilecek saatlerde kendi kurumlarõndaki asli görevleri nedeniyle bu çalõşmalara yeterince zaman ayõrma güçlüğü ortaya çõkmaktadõr. Belirtilen saatler dõşõnda çalõşmanõn can güvenliği açõsõndan da bir takõm riskleri bulunmaktadõr. Güvenlik görevlilerince korunan tarihi yapõlarda izin verilen saatler dõşõnda çalõşõlmasõ durumunda nöbet tutan görevlilerin uyarõlarõyla karşõlaşõlõr ve çalõşmaya izin verilmeyebilir. Aksi davranõşlarda güvenlik görevlilerinin ateş açma riski bile bulunmaktadõr. Ülkemizdeki tarihi eser kaçakçõlõğõnõn ulaştõğõ boyutlar dikkate alõnõrsa bu faktörün hiç de yabana atõlõr bir tarafõ olmadõğõ kolayca anlaşõlacaktõr. 256

3 Erkaya Hoşbaş Gülal Tarihi yapõlardaki çalõşma koşullarõnõn deformasyon ölçmelerine etkisini kõsaca şöyle özetleyebiliriz: Tarihi eserlerin olduğu yerlerde sabit nokta ölçme noktasõ ve obje noktalarõnõn tesislerinde önemli kõsõtlamalar ortaya çõkmaktadõr. Genellikle mesai saatleri içinde çalõşmaya izin verildiği için ölçmeler için en uygun zamanlar seçilemediği gibi çalõşma saatleri de önemli ölçüde azalmaktadõr. Güvenlik önlemleri nedeniyle yapõlan uyarõlarõn dikkate alõnmasõ ve güvenlik görevlilerini tereddüde düşürecek davranõşlardan kaçõnõlmasõ gerekir. Kamuoyu ve basõnda yanlõş anlaşõlma korkusu nedeniyle tarihi yapõlardaki deformasyon ölçmelerinden mümkün olduğunca uzak durulmaya çalõşõldõğõ gözlenmektedir. Tarihi yapõda iyice belirgin hasarlar ortaya çõkmadõkça yetkililerin ölçmelerin yapõlmasõna yanlõş anlaşõlma gerekçesi yüzünden pek sõcak bakmadõklarõ gözleniyor. Örneğin ölçmeler neden yapõlõyor? Tarihi yapõda bir şey mi var? Yapõ yõkõlõyor mu? Gibi soru ve yorumlardan yöneticilerin çekingen davrandõğõnõ söyleyebiliriz. Tarihi yapõlarõn ekonomik getirisi az ya da hiç olmadõğõndan deformasyon ölçmeleri için mali kaynak temininde önemli güçlükler bulunmaktadõr. Tarihi yapõlarõn çoğunun sahibi durumunda görünen Vakõflar Genel Müdürlüğü nce bu yapõlardaki deformasyon ölçmeleri için yeterli kaynak aktarõlmadõğõnõ söyleyebiliriz. Tarihi yapõlarõn bakõm ve onarõmõ için yeterli maddi kaynak ayõrmayan ya da ayõramayan Vakõflar Genel Müdürlüğü tarihi yapõlara ilgi gösteren duyarlõ kurum ve kuruluşlarla protokoller yaparak bu yapõlarõn bazõlarõnõ ayakta tutmaya çalõşmaktadõr. 3. DOLMABAHÇE SARAYI NDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ İstanbul Ülkemizin sosyo-ekonomik ve kültürel etkinlikler merkezi olma özelliği yanõnda zengin tarihsel dokusuyla bir turizm kentidir. Bu doku içinde Dolmabahçe Sarayõ önemli bir konuma sahiptir. Yapõnõn dolgu zemine inşa edilmiş olmasõ ve yanõ başõnda gökyüzüne doğru uzanan yüksek yapõlarõn Saray üzerindeki olasõ etkilerinin araştõrõlmasõnõ gündeme getirmiştir. Ülkemizde deformasyon ölçmeleri konusunda yapõlan çalõşmalarõn çoğunluğu baraj köprü ve yerkabuğu hareketlerinin belirlenmesine yöneliktir. Bu çalõşma Yõldõz Teknik Üniversitesi Araştõrma Fonunca desteklenen 93-A no.lu proje kapsamõnda yapõlan faaliyetler ile Kaynakçada belirtilen ve 1998 yõllarõndaki Lisans Bitirme Tezleri verilerinin tümden değerlendirilmesine dayanmaktadõr. 3.1 Dolmabahçe Sarayõnõn Tarihçesi Dolmabahçe Sarayõ nõn bulunduğu alan bundan 400 yõl öncesine kadar Boğaziçi nin büyük bir koyudur. Osmanlõ Kaptan paşalarõnõn gemilerini demirledikleri geleneksel denizcilik törenlerinin yapõldõğõ bu koy zamanla bataklõk haline gelir ve 17. yüzyõldan itibaren doldurularak padişahlarõn dinlenme ve eğlenceleri için düzenlenen bir hasbahçe ye dönüştürülür. Bu bahçede çeşitli dönemlerde yapõlan köşkler ve kasõrlar 257

4 Tarihi Yapõlarda Deformasyon Ölçmeleri topluluğu uzun süre Beşiktaş Sahil Sarayõ adõyla anõlõr. Beşiktaş Sahil Sarayõ Sultan Abdülmecit döneminde ( ) kullanõşsõz olduğu gerekçesiyle 1843 yõlõndan itibaren bölüm bölüm yõktõrõlõr. Aynõ yõllarda Dolmabahçe Sarayõ nõn m 2 lik bir alanõ kaplayan temelleri meşe kazõklar ve ağaç hasõrlar üstünde yükselmeye başlar. Önce boylarõ sağlam zemine ulaşacak uzunlukta meşe kazõklar çakõlmõş bunun üzerine yatay olarak 1.00 m m kalõnlõğõnda ve çok sağlam horasan harçlõ bir döşek yapõlmõştõr. Bu döşeğin içinde üç sõra halinde meşe hatõllardan oluşan bir õzgara vardõr. Yapõlar bu malzeme ile elde edilen taban üzerine inşa edilmiştir.yapõmõ 1856 da bitirilen saray m 2 yi aşan bir alan üstüne kurulmuş ve ana binasõ dõşõnda on altõ ayrõ bölümden oluşmuştur. (http://www.tbmm.gov.tr/saraylar/dbahce1.htm). Osmanlõ sultanlarõnõn İstanbul'daki üçüncü büyük sarayõ olan Dolmabahçe Sarayõ dönemin kültürel yapõsõnõ sosyal ve sanatsal etkilenmeleri eğilimleri saray örgütündeki değişimleri önemli ölçüde yansõtan mimarî bir bütündür. Burada Topkapõ Sarayõ'nda olduğu gibi zaman ve gereksinimlere bağlõ olarak gelişen bir yapõlar topluluğu yerine yeni bir anlayõşla önceden saptanan bir yapõ tasarõm programõ gerçekleştirilmiştir. Yüksek duvarlarla çevrili bir ana yapõ ile sarayõn tüm yönetim ve yaşam gereksinimlerini karşõlayan ek yapõlardan oluşan kendi kendine yeterli bu yapõlar topluluğunda ağõrlõk denize paralel olarak gelişen ana saray yapõsõndadõr. Ana bina yeni bir anlayõşla tek çatõ altõnda birleştirilen Mabeyn-i Hümâyûn Muayede Salonu Harem-i Hümâyûn adlarõnõ alan üç ana bölümden oluşur. Muayede Salonu'nun galeri katõ da dikkate alõnõrsa sarayõn her bölümünün bodrum dahil üç katlõ olduğu görülür. Tek çatõ altõnda toplanan ve m 2 lik bir alana kurulan bu büyük yapõ 285 oda 43 salon 6 balkon ve 6 hamamdan oluşmuştur. Aşağõda sarayõn bir resmi görülmektedir (http://www.millisaraylar.gov.tr/dolmabahce.htm) (Resim 1). Resim 1: Dolmabahçe Sarayõ nõn Boğaz dan görünümü Dolmabahçe Sarayõ'nõn yarõ kârgir olarak inşa edilen yapõlarõ genel olarak ahşap çatõlarla örtülmüştür. Çatõ kaplama malzemesi kurşundur. Buna karşõlõk sarayõn bazõ noktalarõnda ilginç örtü teknikleri ve malzemeler kullanõldõğõnõ da görüyoruz. Sarayõn 258

5 Erkaya Hoşbaş Gülal beden duvarlarõ taştan yapõlmõştõr. İç duvarlarõ tuğla döşemeler ise ahşaptõr. Çağõn farklõ kaynaklarõnda üslubu ile ilgili oldukça değişik yorumlara neden olan saray seçmeci (eklektik) bir anlayõşõn ürünüdür. Sonuç olarak da bütün üsluplar birleştirilmiş ve Osmanlõ ustalarõnca yorumlanmõştõr. Dolmabahçe Sarayõ geçmişin olduğu kadar geleceğin de bir göstergesi Padişahlõktan Cumhuriyet yönetimine geçmiş bir ulusun malõ anlamõnõ taşõyordu. Bu nedenle M. Kemal Atatürk İstanbul a her gelişinde Dolmabahçe Sarayõ nda kalmõş kendisinin de dile getirdiği gibi burada ulusun bir temsilcisi ve konuğu olarak bulunmuş. Dil ve Tarih Kurultaylarõ ndan Onuncu Yõl Nutku na kadar Cumhuriyet için önemli pek çok karar ve eylemi bu sarayda gerçekleşmiştir (http://www.millisaraylar.gov.tr/dolmabahce.htm). 3.2 Dolmabahçe Sarayõ Jeodezik Kontrol Ağõ Jeodezik Kontrol Ağõnõn Tesisi Sarayõn güney tarafõnda İstanbul Boğazõ kuzey tarafõnda ise çok katlõ Swiss Hotel bulunmaktadõr. Sarayda oluşacak olasõ deformasyonlarõn çevre ile bağlantõlõ olup olmadõğõnõ araştõrmak amacõyla Swiss Hotel etrafõnda zeminde 6 tane Saray bahçesinde 12 adet olmak üzere toplam 18 adet referans (ölçme) noktasõndan oluşan bir jeodezik ağ tesis edilmiştir (Şekil 1). Jeodezik ağõn noktalarõ nivelman noktasõ olarak da kullanõlabilecek şekilde özel olarak yaptõrõlan metal malzemelerle işaretlenerek tesis edilmiştir Şekil 1: Jeodezik Kontrol Ağõ 259

6 Tarihi Yapõlarda Deformasyon Ölçmeleri Ayrõca Sarayõn bina dõş duvar yüzeyi üzerinde aynõ düşey doğrultuda olmak üzere iki sõra halinde 40 obje noktasõ tesis edilmiştir. Obje noktalarõ ortasõna kõrmõzõ renkte küçük bir dairenin yerleştirildiği folye yansõtõcõlar duvara yapõştõrõlarak tesis edilmiş ve İlk ölçümler 1995 yõlõnda Zeiss in hedef üzerine kõrmõzõ lazer õşõnõ düşüren total station aleti ile Atay Mühendislik in katkõlarõyla yapõlmõştõr. Bir yõl sonra duvara yapõştõrõlan folye yansõtõcõlardan bazõlarõnõn yerinde olmadõğõ görülmüş ve obje noktalarõ yeniden tesis edilmiştir. Dolayõsõyla 1995 yõlõnda yapõlan ilk ölçümler değerlendirme dõşõnda tutulmuştur. Bu kez folye yansõtõcõlar önce 7cm*7cm boyutlarõndaki ortasõ delik pirinç levhalar üzerine yapõştõrõlmõştõr. Bu levhalar bina duvarõ üzerine matkapla açõlan yuvalarõna yerleştirilen dübel üzerine yõldõz vida ile tespit edilerek işaretlenmiştir. Bu yõldõz vidalarõn başlarõ kõrmõzõ ile boyanarak rahat ve kolayca görülmeleri sağlanmõş ve vida başõndaki yõldõz işaretinin merkezi obje noktasõ olarak alõnarak gözlemler bu noktaya yapõlmõştõr. Bu şekilde işaretlenen noktalar ölçmeler süresince kaybolmamõş ve hasar görmemiştir. İki sõra halinde bina duvarõna işaretlenen obje noktalarõnõn alt sõrasõ yerden uzanõlabilecek bir yüksekliğe ikinci sõra ise üst katta pencere seviyesinde tesis edilmiştir Jeodezik Kontrol Ağõnõn Ölçülmesi Saray Bahçesindeki 12 referans noktasõnõn konumlarõ açõ ve kenar ölçmeleriyle poligon geçkisi biçiminde belirlenmiş Swiss Hotel etrafõndaki 6 noktanõn ise yalnõzca yükseklik farklarõ ölçülmüştür. Oluşturulan jeodezik kontrol ağõnõn referans noktalarõ arasõndaki yükseklik farklarõ hassas nivelman yöntemiyle gidiş-dönüş olarak ölçülmüştür. Her ölçme döneminde ölçmelerinden önce hassas nivelmanda kullanõlan nivonun (pentax) düzeci ve gözlem ekseninin yataylõğõ kontrol edilmiştir. Ölçmelerde çift bölümlü iki mira kullanõlmõştõr. Kullanõlan miralarõn payandalarõ olmadõğõ için önce çift jalonla desteklenmiş daha sonralarõ cam silmede kullanõlan iç içe geçmeli alüminyum çubuklardan mira payandalarõ yaptõrõlmõştõr. Alüminyum çubuklarõn hafif 3 metrelik invar miralarõn ağõr olmasõ nedeniyle miralarõn düşeyliğinin stabil olmasõ için payandalarõn elle tutulmasõ gerekmiştir. Gidiş-dönüş ölçmeleri aynõ yol üzerinde yapõlmõş ve ara noktalarda mira altlõklarõ (pabuçlarõ) kullanõlmõştõr. Swiss Hotel çevresindeki 23 numaralõ ağ noktasõ 1998 yõlõnda yapõlan ölçmeler öncesinde kaybolduğu için 1998 de yapõlan son ölçme döneminde bu noktanõn iki yanõnda bulunan 22 ve 24 noktalarõ arasõndaki yükseklik farkõ ölçülmüştür. Kenarlar Geodimeter 540 aleti ile karşõlõklõ olarak açõlar ise Wild T2 teodoliti ile ikişer silsile olarak ölçülmüştür. Referans noktalarõndan obje noktalarõna olan uzunluklar ve yatay doğrultular ile düşey açõlar her ölçme döneminde ölçülmüştür. 4. DEFORMASYON ÖLÇÜLERİNİN ANALİZİ Jeodezik ölçülerin analizinde Karlsruhe Yaklaşõmõ olarak adlandõrõlan analiz yöntemi kullanõlmõştõr. Yöntemin işlem akõşõ kõsaca aşağõdaki şekilde özetlenebilir: Önce her ölçme döneminde yapõlan ölçüler ayrõ olarak serbest ağ yöntemi ile dengelenerek kurulan modele aykõrõ olan ölçüler belirlenir. 260

7 Erkaya Hoşbaş Gülal Uyuşumsuz ölçülerin belirlenmesinin ardõndan her ölçme dönemi için düzeltmelerin kareleri toplamõ ve soncul karesel ortalama hata değeri belirlenir. [ Pvv] Ω 2 Ω i i = i mo = (1) fi Ardõşõk iki ölçme dönemi arasõnda hareketsiz olduğu öngörülen referans noktalarõ araştõrõlõr. Bu aşamada referans noktalarõ için bir çift obje noktalarõ için iki çift koordinat bilinmeyeni öngörülerek iki ölçme dönemi birlikte dengelenir. Böylece referans noktalarõnõn yer değiştirmediği varsayõmõ dengeleme modeli içinde kapalõ bir şekilde öngörülmüş olur. ΩH = f H = n [ Pvv] 1 + n R f T = * h Ω H 2 u + d F R = Ω hf1 α H Ω h = f H f F T Ω = ( Ω f = (f 1 + Ω2 ise referans noktalarõnda anlamlõ bir yer değiştirme olmadõğõ yargõsõna varõlõr. Aksi durumda her defasõnda bir nokta referans noktalarõ arasõndan çõkarõlarak kararlõ nokta sayõsõ kadar dengeleme yapõlõr. Referans noktalarõ arasõndan çõkarõlmasõ durumunda en küçük Ω H değerini veren noktanõn yer değiştirdiği kararõ verilir. Global test sonucu olumlu olana kadar başka anlamlõ yer değiştiren nokta olup olmadõğõ araştõrõlõr. İki ölçme döneminin birlikte dengelenmesi aşamasõ sonucunda her obje noktasõ için fark vektörleri hesaplanarak bu farklarõn anlamlõ bir noktasal yer değiştirme olup olmadõğõ belirlenir. d = xo2 xo1 Qd = Qo1o1 + Qo2o2 Qo1o2 Qo2o1 T + d Q d d (3) Tdi = F2f H 1 α F Tdi 2 Ω / f ise obje noktasõnõn iki ölçme dönemi arasõnda yer değiştirmediği aksi halde noktada anlamlõ bir yer değiştirme yani deformasyon olduğu sonucuna varõlõr [Heck B. 1983] [Hoşbaş R.G. 1992]. 5. DOLMABAHÇE SARAYI NDA UYGULAMA 5.1 Yatay Kontrol Ağõnda Deformasyon Analizi Yatay deformasyon ölçmeleri 5 ölçme dönemini kapsamaktadõr. Bu ölçme dönemlerine ilişkin uyuşumsuz ölçüleri ve doğruluk ölçütlerini belirlemek üzere her dönem ayrõ olarak dolaylõ ölçüler yöntemine göre dengelenmiştir. Dengeleme öncesi birim ağõrlõklõ ölçünün standart sapmasõ σ 0 = ±10 cc olarak öngörülmüştür. Kenar ölçüleri için öncül standart sapma ise ölçmede kullanõlan EUÖ aletinin ölçü doğruluğu olarak verilen σ S =±(3+2*Sppm)mm bağõntõsõ ile hesaplanmõştõr. Her ölçme dönemine ait ölçü sayõlarõ ve dengeleme sonrasõ elde edilen soncul ortalama hata değerleri Tablo-1 de verilmiştir. 1 + f 2 ) ) (2) 261

8 Tarihi Yapõlarda Deformasyon Ölçmeleri Tablo-1. Yatay konum ağõ dengeleme hesabõ verileri Ölçme Dönemi Nokta Sayõsõ Referans obje Doğrultu Sayõsõ Kenar Sayõsõ [ Pvv ] ±m 0 cc Nisan Mayõs Mart Mayõs Mayõs Deformasyon analizinde önce aynõ yõl içindeki ardõşõk dönemler arasõnda ardõndan ardõşõk yõllar için inceleme yapõlmõştõr (Tablo-2). Tablo-2. Yatay kontrol ağõ deformasyon analizi sonuçlarõ ( HRN : hareketli referans noktasõ HON : hareketli obje noktasõ ) Ölçme Dönemleri [ Pvv ] R T F HRN var mõ? HON sayõsõ Nis 96 May YOK 9 nokta Mar 97 May YOK 1 nokta May 96 May YOK YOK May 97 May VAR (9108) Düzensiz Yukarõdaki tablo incelendiğinde 1996 yõlõ içinde referans noktalarõnda anlamlõ bir yatay hareket gözlenmediği ancak Boğaz tarafõndaki 9 obje noktasõnda ( 14 numaralõ noktada 2.3 mm 33 numaralõ noktada 6.5 mm arasõnda ) bir yatay hareket gözlenmektedir. Yatay hareket 1997 yõlõ içinde ise referans noktalarõnda yine bir hareket gözlenmezken yalnõz 1 obje noktasõnda ( 1 numaralõ noktada 2.7 mm ) yatay hareket gözlenmektedir arasõnda ise kontrol ağõnda herhangi bir yatay hareket belirlenememiştir yõllarõ arasõnda ardõşõk olarak 9 10 ve 8 numaralõ referans noktalarõnda yatay hareket belirlenmiş obje noktalarõnda ise tamamen düzensiz bir davranõş gözlenmiştir. Bu nedenle 1998 yõlõ yatay kontrol ağõ ölçülerinin değerlendirme dõşõ tutulmasõ uygun görülmüştür. 5.2 Düşey Kontrol Ağõnda Deformasyon Analizi Düşey kontrol ağõndaki hassas nivelman ölçüleri Mayõs 1996 Mayõs 1997 ve Mayõs 1998 olmak üzere üç ölçme döneminde yapõlmõştõr Önce her ölçme dönemine ilişkin uyuşumsuz ölçü ve duyarlõk ölçütlerini belirlemek üzere serbest ağ dengelemesi yapõlmõştõr Nivelman yolu uzunluklarõnõn kõsa olmasõ nedeni ile ölçü ağõrlõklarõnõ belirlemek için S 0 = 100m alõnmõştõr. Ölçme dönemlerine ilişkin dengeleme sonuçlarõ Tablo-3 de verilmiştir. 262

9 Erkaya Hoşbaş Gülal Tablo-3. Düşey konum ağõ dengeleme hesabõ verileri Ölçme Dönemi Nokta Sayõsõ Referans obje Ölçü Sayõsõ [ Pvv ] ±m 0 mm Nisan Mayõs Mart Mayõs Mayõs Nisan 1996 ve Mart 1997 ölçme dönemlerinde uyuşumsuz ölçü bulunmamasõna karşõn 1.5 mm büyüklüğünde ortalama hata değerine karşõlõk diğer dönemlerde 0.5 mm ortalama hata değerine ulaşõlmõş olmasõ nedeniyle bu iki dönem deformasyon analizinde değerlendirme dõşõ tutulmuştur. Düşey kontrol ağõnda Boğaz kõyõsõndan uzakta olmasõ gözönüne alõnarak Swiss Hotel in arka tarafõnda bulunan 21 ve 22 numaralõ nivelman noktalarõ referans noktasõ olarak alõnmõştõr. Ölçme dönemleri arasõnda düşey kontrol noktalarõnda yer değiştirme olup olmadõğõnõ belirlemek üzere 4.Bölüm de anlatõldõğõ gibi öncelikle referans noktalarõnõn sabitliği test edilerek diğer nivelman noktalarõnda hareket olup olmadõğõ irdelenmiştir (Tablo-4.). Tablo-4. Düşey kontrol ağõ deformasyon analizi sonuçlarõ ( HRN : hareketli referans noktasõ HON : hareketli obje noktasõ ) Ölçme Dönemleri [ Pvv ] R T F HRN var mõ? HON No. May 96 May YOK May 97 May YOK YOK Ölçme dönemleri arasõnda 21 ve 22 numaralõ referans noktalarõnda anlamlõ bir düşey hareket olmadõğõ görülmektedir. Mayõs 1996 ve Mayõs 1997 aralõğõnda ve 25 numaralõ noktalarda düşey hareket görülmektedir. Obje noktalarõnda en küçük boyutlu düşey hareket 25 numaralõ noktada 1.7mm olarak belirlenmiştir. Diğer karşõlaştõrma döneminde ise bu büyüklükten daha küçük farklarõn deformasyon yok olarak tanõmlanmasõ bu büyüklüğün altõnda bir hareket var ise de bizi ulaşõlan ölçü doğruluğu içinde bu hareketlerin belirlenemediği sonucunu ulaştõrmaktadõr. 6. SONUÇLAR Öncelikle tarihi yapõlarda kontrol ölçülerinin yapõlmasõ gereğinin ilgili kamu kuruluşlarõnca benimsenmesi mutlaka sağlanmalõdõr. Bu işi üstlenecek kurum ve kuruluşlar sorumluluk bilinci içinde davranmalõdõr. Yazõlõ ve görsel basõn aracõlõğõ ile kamuoyuna yönelik dikkat çekici ve yanõltõcõ açõklamalarda bulunarak ilgili kurumlar tedirgin edilmemelidir. Çevresel çalõşma ortamõnõn getirdiği güçlükler nedeni ile ağ tasarõmõnda kõsõtlamalar söz konusu olmaktadõr. 263

10 Tarihi Yapõlarda Deformasyon Ölçmeleri Tarihi yapõlarda referans noktalarõnõn diğer mühendislik uygulamalarõnda olduğu gibi pilye olarak tesis edilmesi tarihi dokunun korunmasõ yönünden mümkün olmamaktadõr. Aynõ nedenlerle obje noktalarõnõn tesisinde de güçlüklerle karşõlaşõlmaktadõr. Referans noktalarõ için zeminde bronz çivi obje noktalarõnda ise folye ya da plastik yansõtõcõlõ hedef işaretlerinin kullanõlmasõ kaçõnõlmaz çözüm olmaktadõr. Gerek kontrol ağõnõn tasarõmõnda gerekse nokta tesisinde ortaya çõkan güçlükler nedeni ile ölçü doğruluğu diğer mühendislik yapõlarõndaki uygulamalarda ulaşõlan doğruluğa ulaşamamaktadõr. Yukarõda bahsedilen bütün güçlüklere karşõn Dolmabahçe sarayõnda yapõlan bu çalõşmada doğrultu ölçü doğruluğu için ±10 cc yatay nokta konum doğruluğunda ise ± (2 3) mm değerlerine ulaşõlmõştõr. Nivelman ağõnda ise 100m lik nivelman yolu için ± 0.5 mm düşey nokta konum doğruluğu içinde ± ( ) mm değerleri elde edilmiştir. Dolmabahçe Sarayõ nda yatay ve düşey kontrol ağõnda yapõlan ölçülerin değerlendirilmesi sonucunda; yatay kontrol ağõnda dönemi arasõnda düşey kontrol ağõnda ise dönemler arasõnda ulaşõlan ölçü doğruluğu içinde anlamlõ bir hareket belirlenememiştir. 7. KAYNAKLAR Demirkaya M.K. vd. Hassas Nivelman Yöntemiyle Deformasyon Ölçmeleri YTÜ Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü Lisans Bitirme Tezi İstanbul Erdoğan H. Yapõ çevresinde Deformasyon ölçmeleri ve Bir Model Üzerinde Uygulanmasõ YTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Teziİstanbul Erkaya H. Mühendislik Yapõlarõndaki Deformasyonlarõn Jeodezik Yöntemlerle Saptanmasõ ve Bir Model Üzerinde Uygulanmasõ Doktora Tezi YTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü İstanbul Heck B. Das Verfahren des Analysis von Geodaetisches Institut der Universitaet Karlsruhe Schriftenreihe Wiss. Studiengang Vermessungswesen HSBW Heft 9 München Hoşbaş. R. G. Baraj Deformasyonlarõnõn Belirlenmesinde Jeodezik Yaklaşõmlarõn İrdelenmesi ve Bir Öneri Doktora Tezi YTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü İstanbul Işõk M.E. vd. Hassas Nivelman Yöntemiyle Deformasyon Ölçmeleri YTÜ Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü Lisans Bitirme Tezi İstanbul Kuzu A. vd. Yapõlardaki Deformasyonlarõn Jeodezik Yöntemlerle Saptanmasõ ve Bir Model Üzerinde Uygulanmasõ-Dolmabahçe Sarayõ nõn Konum Deformasyonu Ölçmeleri YTÜ Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü Lisans Bitirme Tezi İstanbul Şen K. vd. Yapõlardaki Deformasyonlarõn Jeodezik Yöntemlerle Saptanmasõ ve Bir Model Üzerinde Uygulanmasõ-Dolmabahçe Sarayõ nõn Konum Deformasyonu Ölçmeleri YTÜ Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü Lisans Bitirme Tezi İstanbul Tan B. vd. Hassas Nivelman Yöntemiyle Deformasyon Ölçmeleri YTÜ Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü Lisans Bitirme Tezi İstanbul

11 Erkaya Hoşbaş Gülal Uysal A. vd. Yapõlardaki Deformasyonlarõn Jeodezik Yöntemlerle Saptanmasõ ve Bir Model Üzerinde Uygulanmasõ-Dolmabahçe Sarayõ nõn Konum Deformasyonu Ölçmeleri YTÜ Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü Lisans Bitirme Tezi İstanbul

İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ

İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ R. Gürsel HOŞBAŞ 1, Nihat ERSOY

Detaylı

GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ

GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ YÖNTEM İbrahim KALAYCI, Ayhan

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI. Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI. Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT ÖZET KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT Kuzey Kõbrõs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Ulusal Gravite Datumu nun belirlenmesi

Detaylı

DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK

DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK Dursun Z. ŞEKER

Detaylı

TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU

TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU Özgün

Detaylı

POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ

POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ Serkan ÖĞÜT Alarko-Carrier San. ve Tic. A.Ş. KISA ÖZET Genel olarak pompalar, sõvõlara hidrolik enerji kazandõrarak bir yerden bir yere naklini sağlamak ve akõşkanlarõn enerji

Detaylı

ICS 91.040.10 TÜRK STANDARDI TS 6793/Nisan 1989 91.040.30 İÇİNDEKİLER

ICS 91.040.10 TÜRK STANDARDI TS 6793/Nisan 1989 91.040.30 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU, TARİF, KAPSAM... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TARİF... 1 0.2.1 - Teçhizat... 1 0. - KAPSAM... 1 1 - GENEL KURALLAR... 1 2 - YÜK DEĞERLERİ... 1 - DÜZGÜN YAYILI YÜKLERİN AZALTILMASI... 2

Detaylı

PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI

PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE

Detaylı

ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ

ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ Ercan ÖZGAN *, Tuncay KAP* Özet - Karayollarõnda, esnek üst yapõ tabakalarõndan olan binder ve aşõnma tabakalarõ trafik etkisi

Detaylı

KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ)

KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ) KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ) Turgut ÖZDEMİR 1, Ayşe TURABİ 2, Füsun ÜÇER 3, Ayhan ARIK 4 SUMMARY The present transportation infrastructures couldn t enough

Detaylı

TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK

TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK Zaide DURAN,

Detaylı

Teminatlandõrma ve Kar/Zarar Hesaplama

Teminatlandõrma ve Kar/Zarar Hesaplama Giriş Borsada kullanõlan elektronik alõm satõm sisteminde (VOBİS) tüm emirler hesap bazõnda girilmekte, dolayõsõyla işlemler hesap bazõnda gerçekleşmektedir. Buna paralel olarak teminatlandõrma da hesap

Detaylı

35 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz.

35 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz. 3. MALİYET YÖNETİMİ 35 3.1 GİRİŞ Bu bölüm, tüm proje evrelerinde tümleşik ve kapsamlõ bir maliyet yönetim sistemi yardõmõ ile, proje maliyetlerinin yönetilmesi, kontrol edilmesi ve izlenmesi hususunda

Detaylı

POLİGON NOKTALARININ GPS İLE ÖLÇÜLMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

POLİGON NOKTALARININ GPS İLE ÖLÇÜLMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER POLİGON NOKTALARININ GPS İLE ÖLÇÜLMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME Metin SOYCAN,

Detaylı

BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI

BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI I Gİ R İŞ Bilgi, geleneksel faktörlerin yanõ sõra üretimin en temel girdisi haline gelmiştir. Dünya ekonomisindeki küreselleşme ile bilgi ve iletişim teknolojilerindeki

Detaylı

YAPAY SİNİR AĞLARI VE BİRLEŞTİRİLMİŞ SİNİRSEL BULANIK SİSTEMLER İLE ŞEHİRLERARASI YÜK TAŞIMASI TÜR SEÇİMİNİN MODELLENMESİ

YAPAY SİNİR AĞLARI VE BİRLEŞTİRİLMİŞ SİNİRSEL BULANIK SİSTEMLER İLE ŞEHİRLERARASI YÜK TAŞIMASI TÜR SEÇİMİNİN MODELLENMESİ YAPAY SİNİR AĞLARI VE BİRLEŞTİRİLMİŞ SİNİRSEL BULANIK SİSTEMLER İLE ŞEHİRLERARASI YÜK TAŞIMASI TÜR SEÇİMİNİN MODELLENMESİ Ahmet TORTUM 1, Nadir YAYLA 2, Mahir GÖKDAĞ 3 SUMMARY In this study, the mode choices

Detaylı

İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI

İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI Y.Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞU Araş.Gör. Bayram UZUN Karadeniz Teknik Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü 61080 - Trabzon 1. GİRİŞ Kentin

Detaylı

Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri

Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri Özet Bulgular 09 Ekim 2002 TS/BAS/02-83 TÜSİAD tarafõndan hazõrlanan Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri

Detaylı

MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl

MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü Ölçme Tekniği Anabilim Dalı MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl D U L K Kredi 2 0 2 3 ECTS 2 0 2 3 UYGULAMA-1 ELEKTRONİK ALETLERİN KALİBRASYONU

Detaylı

UDK 693.2:691.41 TÜRK STANDARDI TS 2515/Nisan 1985 İÇİNDEKİLER

UDK 693.2:691.41 TÜRK STANDARDI TS 2515/Nisan 1985 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU, TANIM, KAPSAM, AMAÇ VE UYGULAMA ALANI... 1 0.1 - KONU... 1 0. 2 - TANIMLAR... 1 0.2.1 - Kerpiç Bloklar... 1 0.2.2 - Kerpiç Yapõ... 1 0.2.3 - Toprak Dam... 1 0.3 - KAPSAM... 1 0.4

Detaylı

Kurum :Ceza İnfaz kurum ve tutukevlerini, İdare :Ceza İnfaz kurum ve tutukevleri müdürlüklerini, ifade eder. Esaslar

Kurum :Ceza İnfaz kurum ve tutukevlerini, İdare :Ceza İnfaz kurum ve tutukevleri müdürlüklerini, ifade eder. Esaslar CEZA İNFAZ KURUMLARI VE TUTUKEVLERİNDE HÜKÜMLÜ VE TUTUKLULARIN DIŞARIDAKİ YAKINLARIYLA TELEFONLA GÖRÜŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK Amaç ve Kapsam Madde - Bu Yönetmelik, ceza infaz kurumlarõ ve tutukevlerinde

Detaylı

KENTİÇİ OTOBÜS TAŞIMACILIĞINDA BİR MODEL ÖNERİSİ, SİMÜLASYON TEKNİĞİ İLE PERFORMANS DEĞERLEMESİ

KENTİÇİ OTOBÜS TAŞIMACILIĞINDA BİR MODEL ÖNERİSİ, SİMÜLASYON TEKNİĞİ İLE PERFORMANS DEĞERLEMESİ KENTİÇİ OTOBÜS TAŞIMACILIĞINDA BİR MODEL ÖNERİSİ, SİMÜLASYON TEKNİĞİ İLE PERFORMANS DEĞERLEMESİ Erdal Yõlmaz 1 SUMMARY One of the essential problems of a city is the problem of transportation and one basic

Detaylı

Türk Akreditasyon Kurumu. Doküman No.: P509 Revizyon No: 01. Kontrol Onay. İmza. İsim

Türk Akreditasyon Kurumu. Doküman No.: P509 Revizyon No: 01. Kontrol Onay. İmza. İsim Doküman Adõ: GÜVENLİK SÜREÇLERİ Doküman No.: P509 Revizyon No: 01 5 01 Bilgi İşlem Personelin Bilgilerin Gizliliği konusundaki taahhütlerine ilişkin paragraf eklendi. Sayfa No Rev. Revizyon Nedeni Yürürlük

Detaylı

ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN İRDELENMESİ

ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN İRDELENMESİ (1997) - YOMRALIOĞLU, T. / UZUN, B., Özelleştirme Mevzuatõnõn Taşõnmaz Mülkiyeti Açõsõndan İrdelenmesi, İşletme ve Finans Dergisi, Sayõ:120,Ankara ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN

Detaylı

POMPALARDA ENERJİ TASARRUFU

POMPALARDA ENERJİ TASARRUFU POMPALARDA ENERJİ TASARRUFU Serkan ÖĞÜT Alarko-Carrier San. ve Tic. A.Ş. KISA ÖZET Enerji tasarrufunun temelde üç önemli faydasõ bulunmaktadõr.en kõsa vadede şahõs veya firmalar için görünen faydasõ maliyetlerin

Detaylı

TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ

TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ ARDA HAKAN ÖZGÜL TÜNEL KALIP TEKNOLOJİSİ İLE ÜRETİLEN TOPLU KONUTTA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ Konut tiplerindeki (değişik yapõ tipleri) biçimsel çeşitlilik kullanõcõ

Detaylı

BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ

BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ SÜKRÜKTÜR BAKIMINDAN İKİ YAPININ İNCELENMESİ HAZIRLAYAN ARDA HAKAN ÖZGÜL 1 BÖLÜM 1 1.1. SİSTEM Sistem, konuşma dilimizde değişik anlamlarda kullanõlmaktadõr. Fakat

Detaylı

Daha yeşil bir gelecek için suyun

Daha yeşil bir gelecek için suyun Daha yeşil bir gelecek için suyun dönüşümü Yağmur sularõ, sel sularõ, arõndõrõlmõş sularõn tamamõ, istenildiği şekilde arõtõldõğõ durumda, sulama, meracõlõk, sebze ve meyvecilik, endüstriyel üretim alanõ

Detaylı

Tebliğ. Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20)

Tebliğ. Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20) Tebliğ Sermaye Piyasasõ Kurulu ndan: Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20) Madde 1 4/3/1996 tarihli ve 22570 sayõlõ Resmi Gazete de

Detaylı

İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU

İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU Doç. Dr. Mustafa S. KAÇALİN Kõrgõzistan Türkiye Manas Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türkoloji Bölümü İlgi tamlamasõ, iyelik tamlamasõ, ad tamlamasõ gibi

Detaylı

KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI

KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI KPSS-2007/4 TERCİH KILAVUZU T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi Ankara KPSS-2007/4 TERCİH KILAVUZU T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI 1. GENEL BİLGİLER, TEMEL İLKE

Detaylı

STANDART CONSTRUCTION MANAGEMENT SERVICES AND PRACTICE 3 rd Edition İNŞAAT (PROJE) YÖNETİMİNİN HİZMET VE UYGULAMA STANDARDI.

STANDART CONSTRUCTION MANAGEMENT SERVICES AND PRACTICE 3 rd Edition İNŞAAT (PROJE) YÖNETİMİNİN HİZMET VE UYGULAMA STANDARDI. CONSTRUCTION MANAGEMENT ASSOCIATION OF AMERICA STANDART CONSTRUCTION MANAGEMENT SERVICES AND PRACTICE 3 rd Edition İNŞAAT (PROJE) YÖNETİMİNİN HİZMET VE UYGULAMA STANDARDI (İkinci Baskõ) İNŞAAT MÜHENDİSLERİ

Detaylı

DİKKAT! BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90'DIR.

DİKKAT! BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90'DIR. SYISL ÖLÜM İKKT! U ÖLÜM VPLYĞINIZ TOPLM SORU SYISI 90'IR. İlk 45 Soru Son 45 Soru "Matematiksel İlişkilerden Yararlanma Gücü", "en ilimlerindeki Temel Kavram ve İlkelerle üşünme Gücü" ile ilgilidir. şit

Detaylı

ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI

ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ Ders Koordinatörler: Doç.Dr.Engin GÜLAL Doç.Dr.Atınç PIRTI 2014-2015 Güz Yarıyılı GRUP BİLGİLERİ

Detaylı

Endüstri Bölgeleri Kanununda Değişiklik Yapõlmasõ Hakkõnda Kanun

Endüstri Bölgeleri Kanununda Değişiklik Yapõlmasõ Hakkõnda Kanun Endüstri Bölgeleri Kanununda Değişiklik Yapõlmasõ Hakkõnda Kanun Kanun No. 5195 Kabul Tarihi: 22.6.2004 MADDE 1.- 9.1.2002 tarihli ve 4737 sayõlõ Endüstri Bölgeleri Kanununa 1 inci maddeden sonra gelmek

Detaylı

2. Yõllõk üyelik tutarõ, faturalandõrma tarihinden sonra en geç 14 gün içinde TL olarak İnterBarter a ödenmelidir.

2. Yõllõk üyelik tutarõ, faturalandõrma tarihinden sonra en geç 14 gün içinde TL olarak İnterBarter a ödenmelidir. İnterBarter Anonim Şirketi üyelik koşullarõ 010102-5 1. İnterBarter üyeliği şahsa özel bir karakter taşõr ve herkese açõktõr, hem şirketler, hem de şahõslar üye olabilirler. İnterBarter bir üyelik başvurusunu

Detaylı

UDK 693.1/2 TÜRK STANDARDI TS 2510/Nisan 1977 351.785 İÇİNDEKİLER

UDK 693.1/2 TÜRK STANDARDI TS 2510/Nisan 1977 351.785 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU, TARİF, KAPSAM... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TARİFLER... 1 0.2.1 Kârgir Duvar... 1 0.2.2 - Harç... 1 0.2.3 - Yõğma Kârgir Yapõ... 1 0.2.4 - Yarõm Kârgir Yapõ... 1 0.2.5 - Duvar Taşlan...

Detaylı

Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü

Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Yrd. Doç. Dr. H. Ebru ÇOLAK ecolak@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr/kadro/ecolak DÜŞEY MESAFELERİN YÜKSEKLİKLERİN

Detaylı

HARİTA MÜHENDİSLİĞİNDE YENİ ARAYIŞLAR

HARİTA MÜHENDİSLİĞİNDE YENİ ARAYIŞLAR Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİNDE YENİ ARAYIŞLAR Tahsin YOMRALIOĞLU Karadeniz Teknik

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 2. Cilt... ... Ekler (İlave Yetenekler)... Sonlu Elemanlar Analizi... 358 ...

İÇİNDEKİLER. 2. Cilt... ... Ekler (İlave Yetenekler)... Sonlu Elemanlar Analizi... 358 ... İÇİNDEKİLER 2. Cilt...... İKİNCİ BÖLÜM... Ekler (İlave Yetenekler)... Sonlu Elemanlar Analizi... 358...Döşemeler...... 383...Çizimler...... 390...Metrajlar......... 403...Yük Taşõyan Duvarlar... 408...Kazõklar.....

Detaylı

UDK 624-012.45 TÜRK STANDARDI TS 6164/Aralõk 1988 İÇİNDEKİLER

UDK 624-012.45 TÜRK STANDARDI TS 6164/Aralõk 1988 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU,TARİF,KAPSAM,AMAÇ,UYGULAMA ALANI... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TARİFLER... 1 0.2.1 - Betonarme Avan Projeleri... 1 0.2.2 - Betonarme Tatbikat Projesi... 1 0.3 - KAPSAM... 1 0.4 - AMAÇ...

Detaylı

Bildirge metninin geniş çapta dağõtõmõnõn arzu edilir olduğunu düşünerek,

Bildirge metninin geniş çapta dağõtõmõnõn arzu edilir olduğunu düşünerek, BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ANTLAŞMASI DOĞRULTUSUNDA DEVLETLER ARASINDA DOSTÇA İLİŞKİLER VE İŞBIRLİĞİNE İLİŞKİN ULUSLARARASI HUKUK İLKELERİ KONUSUNDAKİ BİLDİRGE VE EKİ Genel Kurul, Devletler arasõnda dostça ilişkiler

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE'DE GİRİŞİMCİLİK RAPORU TANITIM TOPLANTISI KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE'DE GİRİŞİMCİLİK RAPORU TANITIM TOPLANTISI KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE'DE GİRİŞİMCİLİK RAPORU TANITIM TOPLANTISI KONUŞMASI 27 ŞUBAT BEYLİKDÜZÜ FUAR VE KONGRE MERKEZİ Sayõn konuklar, değerli basõn mensuplarõ, Türk Sanayicileri

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMA KURULUŞLARINDA YABANCI ORTAK ve SERMAYE DURUMU 2007 OCAK - HAZİRAN

İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMA KURULUŞLARINDA YABANCI ORTAK ve SERMAYE DURUMU 2007 OCAK - HAZİRAN İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMA KURULUŞLARINDA YABANCI ve SERMAYE DURUMU 2007 OCAK - HAZİRAN Yabancõ sermaye yatõrõmlarõ için Hazine Müsteşarlõğõ ndan ön izin alma mecburiyetinin 2003 Haziran ayõnda

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü...4-5 Toz...4-5 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü...4-5 Toz...4-5 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI ÖMER SABANCI NIN ADANA SİAD KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI ÖMER SABANCI NIN ADANA SİAD KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI ÖMER SABANCI NIN ADANA SİAD KONUŞMASI 06 Eylül 2004 Adana Adana ilinin değerli yöneticileri, sevgili Adanalõ dostlar, sayõn basõn mensuplarõ Aile köklerimizin bulunduğu kentte,

Detaylı

İSTANBUL METROPOLİTAN ALANININ DEPREM RİSK ANALİZİ ÖZET

İSTANBUL METROPOLİTAN ALANININ DEPREM RİSK ANALİZİ ÖZET İSTANBUL METROPOLİTAN ALANININ DEPREM RİSK ANALİZİ ÖZET DEPREM MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştõrma Enstitüsü İstanbul, Mayõs 2002 İSTANBUL METROPOLİTAN ALANININ

Detaylı

1950 lerde terk etmişlerdir. Bu günkü çözümler insanlarõ, insanlarõn hareketliliği ni hedef almaktadõr.

1950 lerde terk etmişlerdir. Bu günkü çözümler insanlarõ, insanlarõn hareketliliği ni hedef almaktadõr. KARAYOLU TRAFİK DÜZENLEMELERİ İLE YOLAĞI KULLANIMINDA VERİMLİLİĞİN ARTIRILMASI Bugün dünyanõn gelişmiş ülkelerinde dahi trafik ve ulaşõm sorunu tam anlamõyla çözümlenememiştir. Özellikle 1960 lardan sonra

Detaylı

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Kurumsal Yatõrõmcõ Yöneticileri Derneği K u r u l u ş u : 1 9 9 9 www.kyd.org.tr info@kyd.org.tr KYD Aylõk Bülten Ağustos 2003 -----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

DPT Bünyesindeki Kurullar:

DPT Bünyesindeki Kurullar: DPT Bünyesindeki Kurullar: Yüksek Planlama Kurulu ve Para-Kredi ve Koordinasyon Kurulu Mustafa Ateş Nisan 2001 Sayfada yer alan bilgiler Kurullar Sekreteryasõ Uzmanõ Mustafa Ateş in, 1999 yõlõnda Teşkilatça

Detaylı

HARİTA DERGİSİ TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AĞI-1999 ( TUTGA-99A

HARİTA DERGİSİ TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AĞI-1999 ( TUTGA-99A ISSN 13-579 HARİTA DERGİSİ TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AĞI-1999 ( TUTGA-99A ) 42 41 4 39 38 37 36 26 ( 28 ( 3 ( 32 34 36 38 4 42 44 Harita Genel Komutanlõğõ Mayõs 22 Özel Sayõ : 16 ÖNSÖZ Global Konumlama

Detaylı

44 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz.

44 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz. 4. SÜRE YÖNETİMİ 44 4.1 GİRİŞ İnsanlarõ, ekipmanlarõ, araçlarõ ve parayõ projede en etkin biçimde kullanmak için, etkin çalõşan bir süre yönetim sistemine ihtiyaç vardõr. Doğru planlama, programlama ve

Detaylı

İMAR UYGULAMALARININ İPTAL NEDENLERİ VE ÖNERİLER

İMAR UYGULAMALARININ İPTAL NEDENLERİ VE ÖNERİLER Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ İMAR UYGULAMALARININ İPTAL NEDENLERİ VE ÖNERİLER Mustafa ATASOY, Osman DEMİR,

Detaylı

ÇOCUK HAKLARININ KULLANILMASINA İLİŞKİN AVRUPA SÖZLEŞMESİ

ÇOCUK HAKLARININ KULLANILMASINA İLİŞKİN AVRUPA SÖZLEŞMESİ 375 Çocuk Haklarõnõn Kullanõlmasõna İlişkin Avrupa Sözleşmesi ÇOCUK HAKLARININ KULLANILMASINA İLİŞKİN AVRUPA SÖZLEŞMESİ Sözleşme 25 Ocak 1996 tarihinde Strasbourg da imzalanmõş ve 21. maddeye uygun olarak

Detaylı

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda,

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda, Hesap Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede açõklanan

Detaylı

Türkiye deki Yabanc lar için Gazeteler

Türkiye deki Yabanc lar için Gazeteler Yusuf Kanl Kuşkusuz 45 yõllõk tarihiyle ülkemizin günlük ilk İngilizce gazetesi olmasõ nedeniyle genel yayõn yönetmenliğini yapmakta olduğum Turkish Daily News gazetesi hem diğer yabancõ dilde yayõn yapan,

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE SİAD PLATFORMU 7. SİAD ZİRVESİ AÇILIŞ KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE SİAD PLATFORMU 7. SİAD ZİRVESİ AÇILIŞ KONUŞMASI TÜRK SANAYİCİLERİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE SİAD PLATFORMU 7. SİAD ZİRVESİ AÇILIŞ KONUŞMASI 19 Aralõk 2003 İzmir Sayõn Bakan, sayõn milletvekilleri,

Detaylı

Nitelikli Elektronik Sertifikanõn İptal Edilmesi EİK m.9 f.1 e göre,

Nitelikli Elektronik Sertifikanõn İptal Edilmesi EİK m.9 f.1 e göre, 15 Ocak 2004 tarihinde T.B.M.M. tarafõndan kabul edilerek yasalaşan ve 23 Ocak 2004 tarihli ve 25355 sayõlõ Resmi Gazete de yayõnlanan 5070 sayõlõ Elektronik İmza Kanunu ( Kanun veya EİK ) -25. maddesinde

Detaylı

Hazine Müsteşarlõğõndan:

Hazine Müsteşarlõğõndan: Hazine Müsteşarlõğõndan: Emeklilik Şirketlerindeki Birikimli Hayat Sigortalarõndan Bireysel Emeklilik Sistemine Aktarõmlara İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2004/2) Amaç ve Kapsam Madde 1 Bu Tebliğin amacõ, 7.4.2001

Detaylı

hp akıllı eklenti modülü gelir. Bu dosyada, aşağõdaki konular hakkõnda en güncel bilgiler bulunmaktadõr:

hp akıllı eklenti modülü gelir. Bu dosyada, aşağõdaki konular hakkõnda en güncel bilgiler bulunmaktadõr: hp akıllı eklenti modülü yayım notları Bu dosya Kullanõm Kõlavuzu'nun 3. baskõsõna ektir. Yerleşik yazõlõmõn 2.1 sürümüne karşõlõk gelir. Bu dosyada, aşağõdaki konular hakkõnda en güncel bilgiler bulunmaktadõr:

Detaylı

1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn yönetime katõlõmõ, serbest seçimler, partiler)

1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn yönetime katõlõmõ, serbest seçimler, partiler) Walter Bajohr 1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Düşünce özgürlüğü, basõn-yayõn özgürlüğü - Hukuk devleti (İnsan haklarõ, bağõmsõz yargõ) - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn

Detaylı

Zeminlerde Statik ve Dinamik Yükler Altõnda Taşõma Gücü Anlayõşõ ve Hesabõ

Zeminlerde Statik ve Dinamik Yükler Altõnda Taşõma Gücü Anlayõşõ ve Hesabõ Zeminlerde Statik ve Dinamik Yükler Altõnda Taşõma Gücü Anlayõşõ ve Hesabõ Prof. Dr. S. Feyza ÇİNİCİOĞLU İstanbul Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü 1. Giriş Bir yapõ sistemi genel olarak iki kõsõmda

Detaylı

81221- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. porselenden 81229- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. diğer.

81221- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. porselenden 81229- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. diğer. I. ÜRÜN TANIMI VE ÇEŞİTLERİ Sõhhi Tesisat ürünleri genellikle banyo ve mutfaklarda kullanõlan ve hijyenik yönüyle öne çõkan küvvet, lavabo, klozet, rezervuar, musluk gibi sürekli suyla temas halindeki

Detaylı

ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH

ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH ÜÇÜNCÜ ULUSLARARASI MATEMATİK VE FEN ÇALIŞMASINDA TÜRK ÖĞRENCİLERİN BAŞARI DÜZEYLERİNİ ETKİLEYEN ETMENLER Prof.Dr. Giray Berberoğlu Araş.Gör.

Detaylı

GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN ORTA ÖLÇEKLİ CBS ÇALIŞMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ

GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN ORTA ÖLÇEKLİ CBS ÇALIŞMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN

Detaylı

Girdilerin en efektif şekilde kullanõlmasõ ve süreçlerin performansõnõn yükseltgenmesi,

Girdilerin en efektif şekilde kullanõlmasõ ve süreçlerin performansõnõn yükseltgenmesi, GENEL TANIM Hepimizin bildiği üzere Endüstri Mühendisliği, insan, makine, malzeme ve benzeri elemanlardan oluşan üretim ve hizmet sektöründeki bu bütünleşik sistemlerin incelenmesi, planlamasõ, örgütlenmesi,

Detaylı

Türk Akreditasyon Kurumu. LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: P704 Revizyon No: 03. Hazõrlayan Kontrol Onay

Türk Akreditasyon Kurumu. LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: P704 Revizyon No: 03. Hazõrlayan Kontrol Onay Doküman Adõ: YETERLİLİK DENEYLERİ VE LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: Revizyon No: 03 5.2,5.3 03 5.2 ve 5.3 maddeleri değiştirildi 3, 4 02 5.2. Karşõlaştõrma Ölçümleri

Detaylı

TOPOĞRAFYA Kesitlerin Çıkarılması, Alan Hesapları, Hacim Hesapları

TOPOĞRAFYA Kesitlerin Çıkarılması, Alan Hesapları, Hacim Hesapları TOPOĞRAFYA Kesitlerin Çıkarılması, Alan Hesapları, Hacim Hesapları Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TANIMLAYICILARI İÇİN ÖNERİLER

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TANIMLAYICILARI İÇİN ÖNERİLER Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ COĞRFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TNIMLYICILRI İÇİN ÖNERİLER Hande

Detaylı

İSTANBUL BOĞAZI NDAKİ KÖPRÜLERİN ETKİLERİ

İSTANBUL BOĞAZI NDAKİ KÖPRÜLERİN ETKİLERİ İSTANBUL BOĞAZI NDAKİ KÖPRÜLERİN ETKİLERİ ÜZERİNE İsmail ŞAHİN 1 ve Demet ERSOY 2 SUMMARY (On the Effects of Bridges Crossing the Bosporus Strait in İstanbul) The Bosporus strait in İstanbul is a natural

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN 34. GENEL KURUL AÇILIŞ KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN 34. GENEL KURUL AÇILIŞ KONUŞMASI TÜRK SANAYİCİLERİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN 34. GENEL KURUL AÇILIŞ KONUŞMASI 22 Ocak 2004 SABANCI CENTER Sayõn Başkan, değerli üyeler, değerli basõn mensuplarõ

Detaylı

SEKTÖREL KURUMSALLAŞMA ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

SEKTÖREL KURUMSALLAŞMA ÜZERİNE DÜŞÜNCELER Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ SEKTÖREL KURUMSALLAŞMA ÜZERİNE DÜŞÜNCELER Doğan UÇAR 1, Necla ULUĞTEKİN 1,

Detaylı

EKİNCİLER YATIRIM MENKUL DEĞERLER ANONİM ŞİRKETİ B TİPİ DEĞİŞKEN FONU

EKİNCİLER YATIRIM MENKUL DEĞERLER ANONİM ŞİRKETİ B TİPİ DEĞİŞKEN FONU EKİNCİLER YATIRIM MENKUL DEĞERLER ANONİM ŞİRKETİ 01 OCAK 2006 30 HAZİRAN 2006 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT BAĞIMSIZ SINIRLI DENETİM RAPORU Ekinciler Yatõrõm Menkul Değerler Anonim Şirketi B Tipi Değişken Fonu

Detaylı

OTOMATİK OTOPARKLAR VE TÜRKİYE DEKİ OTOPARK PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ İÇİN UYGULAMA POTANSİYELİ

OTOMATİK OTOPARKLAR VE TÜRKİYE DEKİ OTOPARK PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ İÇİN UYGULAMA POTANSİYELİ OTOMATİK OTOPARKLAR VE TÜRKİYE DEKİ OTOPARK PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ İÇİN UYGULAMA POTANSİYELİ Mustafa Sinan YARDIM 1, Müştak AĞRİKLİ 2 SUMMARY The aim of this study is to set up a discussion about the application

Detaylı

1994 yõlõnda yaşanan derin bir ekonomik krizin en önemli nedenlerinden

1994 yõlõnda yaşanan derin bir ekonomik krizin en önemli nedenlerinden ÖNSÖZ 1994 yõlõnda yaşanan derin bir ekonomik krizin en önemli nedenlerinden birisi kamu açõklarõ ve bu açõklarõn finansman gereksiniminin yeterince derinleşememiş olan mali sektör içindeki payõnõn oldukça

Detaylı

ÇOCUK HAKLARINA DAİR SÖZLEŞME YE EK ÇOCUKLARIN SİLAHLI ÇATIŞMALARA DAHİL OLMALARI KONUSUNDAKİ SEÇMELİ PROTOKOL

ÇOCUK HAKLARINA DAİR SÖZLEŞME YE EK ÇOCUKLARIN SİLAHLI ÇATIŞMALARA DAHİL OLMALARI KONUSUNDAKİ SEÇMELİ PROTOKOL 171 ÇOCUK HAKLARINA DAİR SÖZLEŞME YE EK ÇOCUKLARIN SİLAHLI ÇATIŞMALARA DAHİL OLMALARI KONUSUNDAKİ SEÇMELİ PROTOKOL Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 25 Mayõs 2000 tarih ve A/RES/54/263 sayõlõ Kararõyla

Detaylı

POMPALARDA ÖMÜR BOYU MALİYET VE SİSTEM ETKİNLİĞİ

POMPALARDA ÖMÜR BOYU MALİYET VE SİSTEM ETKİNLİĞİ POMPLRD ÖMÜR OYU MLİYET VE SİSTEM ETKİNLİĞİ ora Nalbantoğlu larko Carrier Sanayi ve Ticaret.Ş. KIS ÖZET u gün kullanmakta olduğumuz enerji kaynaklarõnõ gelecekteki nesillerden ödünç aldõk. Gelecekteki

Detaylı

ICS 91.100.30 TÜRK STANDARDI TS EN 12504-1/Nisan 2002

ICS 91.100.30 TÜRK STANDARDI TS EN 12504-1/Nisan 2002 ÖNSÖZ Bu standard, CEN tarafõndan kabul edilen EN 12504-1 (2000) standardõ esas alõnarak, TSE İnşaat Hazõrlõk Grubu nca hazõrlanmõş ve TSE Teknik Kurulu nun 19 Nisan 2002 tarihli toplantõsõnda Türk Standardõ

Detaylı

7. İŞ GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ

7. İŞ GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ 7. İŞ GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ 74 7.1 GİRİŞ Bu bölüm, iş güvenliği yönetiminin malsahibine sağladõğõ hizmetleri kapsamaktadõr. Proje yöneticisinin iş güvenliği ile ilgili hizmetlere yönelik yükümlülüğü, büyük

Detaylı

ALAN YATIRIM. Migros 1Ç 2006 Sonuçları. 18 Temmuz 2006. Cirodaki Yüksek Artõş Karlõlõğõ Olumlu Etkiliyor

ALAN YATIRIM. Migros 1Ç 2006 Sonuçları. 18 Temmuz 2006. Cirodaki Yüksek Artõş Karlõlõğõ Olumlu Etkiliyor ALAN YATIRIM 18 Temmuz 2006 Migros 1Ç 2006 Sonuçları AL Cirodaki Yüksek Artõş Karlõlõğõ Olumlu Etkiliyor Migros un 1Ç 2006 net satõşlarõ 719 milyon US$ olarak gerçekleşmiş ve şirketin cirosu geçen senenin

Detaylı

İşletme Kõlavuzu. Tiyatro Uygulamalarõ İçin Çift Diskli Fren BMG..T. Baskõ 06/2004 A6.C86 11295384 / TR

İşletme Kõlavuzu. Tiyatro Uygulamalarõ İçin Çift Diskli Fren BMG..T. Baskõ 06/2004 A6.C86 11295384 / TR Redüktörlü Motorlar \ Elektronik Hõz Kontrol Cihazlarõ \ Sürücü Otomasyon \ Servis Tiyatro Uygulamalarõ İçin Çift Diskli Fren BMG..T Baskõ 06/2004 11295384 / TR A6.C86 İşletme Kõlavuzu SEW-EURODRIVE Driving

Detaylı

İMKB de hisse senedi ihraç tarihi etrafõndaki anormal fiyat hareketleri: 1990-1996 dönemini kapsayan deneysel bir araştõrma

İMKB de hisse senedi ihraç tarihi etrafõndaki anormal fiyat hareketleri: 1990-1996 dönemini kapsayan deneysel bir araştõrma İMKB de hisse senedi ihraç tarihi etrafõndaki anormal fiyat hareketleri: 1990-1996 dönemini kapsayan deneysel bir araştõrma GÖKHAN ÖZER Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü İşletme Fakültesi RAHMİ YÜCEL Gebze

Detaylı

(Noise in Pumps) Reşat Gün Taşel Alarko-Carrier

(Noise in Pumps) Reşat Gün Taşel Alarko-Carrier POMPALARDA GÜRÜLTÜ (Noise in Pumps) Reşat Gün Taşel Alarko-Carrier 1973 yõlõnda İstanbul da doğan Reşat Gün Taşel, Özel Saint Michel Fransõz Lisesi nden 1991 yõlõnda mezun oldu. İstanbul Teknik Üniversitesi

Detaylı

Makroskop. Paçalarõ Sõvadõk, Dere Nerede?... Haftalõk Ekonomi ve Strateji Raporu. 31 Temmuz 6 Ağustos 2006

Makroskop. Paçalarõ Sõvadõk, Dere Nerede?... Haftalõk Ekonomi ve Strateji Raporu. 31 Temmuz 6 Ağustos 2006 KURUMSAL BANKACILIK Küresel Piyasalar Araştõrma Makroskop Haftalõk Ekonomi ve Strateji Raporu 31 Temmuz 6 Ağustos 2006 Haluk Bürümcekçi (Yönetici Direktör) Tel: 0212 318 34 49 Email: haluk.burumcekci@fortis.com.tr

Detaylı

YÜZYILIMIZDA KADASTRODA İÇERİK VE KAPSAM

YÜZYILIMIZDA KADASTRODA İÇERİK VE KAPSAM Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ YÜZYILIMIZDA KADASTRODA İÇERİK VE KAPSAM Cemal BIYIK, Kamil KARATAŞ Karadeniz

Detaylı

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME BİLGİSİ II Poligon İstikşafı ve Yerüstü Tesisleri, Poligon Ölçüsü ve Türleri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF120 ÖLÇME BİLGİSİ II DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN YAZILIM GELİŞTİRME

YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN YAZILIM GELİŞTİRME Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN

Detaylı

GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5. A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9

GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5. A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9 1 içindekiler GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5 A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9 B- PERFORMANS PROGRAMI HAZIRLAMA SÜRECİ... 10 1- Program Dönemi Stratejisinin

Detaylı

T A S A R I M A G i R i Ş

T A S A R I M A G i R i Ş T A S A R I M A G i R i Ş Dr. Hasip Yeniova İÇİNDEKİLER 1.1. Giriş 1 1.2. Tasarõmda karşõlaşõlan kõsõtlamalar 1 1.3. Tasarõmõn amaçlarõ 3 1.4. Verilerin toplanmasõ 3 1.5. Tasarõm probleminin alternatif

Detaylı

ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI. Ders Koordinatörü: Prof.Dr.

ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI. Ders Koordinatörü: Prof.Dr. YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ Ders Koordinatörü: Prof.Dr. Engin GÜLAL 2015-2016 Güz Yarıyılı GRUP BİLGİLERİ Grup No Kapasite

Detaylı

Muhteva Analizi Metodu ve Cumhuriyet Tarihi Araştõrmalarõnda

Muhteva Analizi Metodu ve Cumhuriyet Tarihi Araştõrmalarõnda Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 2005 / Cilt: 22 Sayõ: 1 / ss. 27-50 Muhteva Analizi Metodu ve Cumhuriyet Tarihi Araştõrmalarõnda Kullanõmõ Fatma ACUN * Abstract: Content analysis is a

Detaylı

NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ

NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ Doğan

Detaylı

Elektronik Ticaret Bülteni Eylül 2007. Haberler. e-devlet sõralamasõnda Türkiye 9. sõraya yükseldi

Elektronik Ticaret Bülteni Eylül 2007. Haberler. e-devlet sõralamasõnda Türkiye 9. sõraya yükseldi Haberler e-devlet sõralamasõnda Türkiye 9. sõraya yükseldi Brown Üniversitesi tarafõndan gerçekleştirilen ve 198 ülkedeki kamu sitelerinin değerlendirildiği araştõrma raporuna göre Türkiye, bu yõl 27.

Detaylı

YELKEN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç,Kapsam,Dayanak ve Tanõmlar

YELKEN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç,Kapsam,Dayanak ve Tanõmlar YELKEN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç,Kapsam,Dayanak ve Tanõmlar Amaç Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacõ,uluslararasõ Yelken Federasyonu Yelken Yarõş Kurallarõ uyarõnca yurt içinde düzenlenecek yelken

Detaylı

... İHALE KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA

... İHALE KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA GÖTÜRÜ BEDEL TEKLİF MEKTUBU... İHALE KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA [İhaleyi yapan idarenin bulunduğu şehir] Teklif Sahibinin Adõ Soyadõ/Ticaret Unvanõ, Uyruğu : Açõk Tebligat Adresi : Bağlõ Olduğu Vergi Dairesi

Detaylı

YAZICILAR HOLDİNG A.Ş.

YAZICILAR HOLDİNG A.Ş. 31.03.2008 Tarihinde Sona Eren Üç Aylõk Döneme İlişkin Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu Sayfa No: 1 İÇİNDEKİLER 1. Giriş 2. Kurumsal Yapõ 2.1. Ortaklõk Yapõsõ 2.2. Yönetim Kurulu 2.3. İdari Yapõ 2.4. Başlõca

Detaylı

Türkiye nin Yak n Do u D fl ve Güvenlik Politikas

Türkiye nin Yak n Do u D fl ve Güvenlik Politikas Türkiye nin Yak n Do u D fl ve Güvenlik Politikas Dr. Thomas Gutschker Çõkmazda - Orta Doğu daki Türk Dõş Politikasõ ve Güvenlik Politikasõ Bu konuya olan ilgi, Türkiye nin AB üyeliği hakkõndaki tartõşmayla

Detaylı

Ciltli olarak ilgili birime teslim edilecek olan bu çalõşmalarõn genel düzeni aşağõda belirtildiği gibidir.

Ciltli olarak ilgili birime teslim edilecek olan bu çalõşmalarõn genel düzeni aşağõda belirtildiği gibidir. DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ BİTİRME ÖDEVİ, BİTİRME PROJESİ VE TEZ YAZIM KILAVUZU Üniversite Senato sunun 2.2.2001 tarih ve 2001/05 sayõlõ toplantõsõnda kabul edilmiştir I. AMAÇ VE KAPSAM Bu yazõm klavuzunun amacõ

Detaylı