TERMDE MAKAT PREZENTASYONLA DOĞAN BEBEKLERDE, DOĞUM ŞEKLİNİN PERİNATAL SONUÇLARA ETKİSİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TERMDE MAKAT PREZENTASYONLA DOĞAN BEBEKLERDE, DOĞUM ŞEKLİNİN PERİNATAL SONUÇLARA ETKİSİ"

Transkript

1 T.C. Sağlık Bakanlığı İstanbul Bakırköy Kadın Hastalıkları-Doğum Ve Çocuk Hastalıkları Eğitim Hastanesi Klinik Şefi: Doç.Dr.Ahmet Gülkılık TERMDE MAKAT PREZENTASYONLA DOĞAN BEBEKLERDE, DOĞUM ŞEKLİNİN PERİNATAL SONUÇLARA ETKİSİ Dr. İsa Aykut Özdemir (UZMANLIK TEZİ) İSTANBUL 2006

2 İÇİNDEKİLER Sayfa No GİRİŞ...4 GENEL BİLGİLER...5 GEREÇ VE YÖNTEM...43 BULGULAR...46 TARTIŞMA...54 SONUÇ...58 KAYNAKLAR

3 ÖNSÖZ Hastanemiz Başhekimi Dr Hüseyin Aldemir e, Uzmanlık eğitimim sürecinde engin bilgi ve tecrübelerini bana aktaran, sevgi, saygı,hoşgörü ve disiplini öğreten değerli hocam, klinik şefim Doç. Dr. Ahmet GÜLKILIK Aynı duygularla diğer klinik şeflerimiz; Op. Dr. Ali İsmet TEKİRDAĞ, Op. Dr. H. Cemal ARK, ve Op. Dr.Yavuz CEYLAN a teşekkürlerimi sunmayı bir borç bilirim. Eğitimime katkısı olan tüm şef yardımcısı ve uzmanlarımıza, Tezime katkılarından dolayı Op.Dr. Altan Cebeci, Op.Dr.Gökhan Yıldırım ve Op.Dr.Barış Yolcu ya Beraber çalıştığım tüm asistan arkadaşlarıma, Hastanemizde çalışan tüm ebe, hemşire ve diğer sağlık personeline, Beni sevgiyle yetiştirip, her türlü maddi ve manevi desteği esirgemeyen kıymetli aileme, TEŞEKKÜRLER Dr.İsa Aykut Özdemir 3

4 GİRİŞ Modern obstetrik in en önemli amacının kısaca sağlıklı anne ve sağlıklı fetus olduğu kabul edilebilir. Miadında doğum için başvuran her 100 gebenin yaklaşık 4 ünü makat geliş teşkil etmektedir ve en sık rastlanan malprezentasyondur. Makat geliş, baş prezentasyona göre; doğum travması, perinatal asfiksi, yenidoğan ölümü gibi kavramlarla daha yakından ilişkilidir. Makat gelişte tercih edilmesi gereken doğum şekli günümüzde halen tartışma konusu olan bir problem olmaya devam etmektedir.makat gelişi ile başvuran bir gebede, makat gelişe eğilim yaratan fetal ve maternal durumlar (uterin anomali, fetal anomali, çoğul gebelik, prematurite, myoma uteri, plasenta previa gibi) tespit edildikten sonra doğumun vaginal veya abdominal yoldan gerçekleştirileceğine karar vermek doğum hekimi için son derece önem taşımaktadır.sağlıklı bir bebeğin sağlıklı bir anneden komplikasyonsuz doğumu, doğum hekiminin makat gelişte riskli olabilecek faktörleri iyi değerlendirmesine, takip ve yönetimde baş gelişe göre belki de çok daha hassas ve enerjik davranmasına bağlıdır. Bu tezi hazırlamamdaki en önemli sebep; ülkemizde bu konudaki çalışma sayısının yetersiz olmasının yanısıra, halen, önemli bir geçirilmiş sezaryen nedeni olan termde makat prezentasyona yaklaşımda doğum hekimleri arasında görüş birliği olmamasıydı.son yıllarda giderek artan sezaryen oranları, maternal ve fetal açıdan iyileşen perinatal sonuçları da beraberinde getiriyormuydu? Yoksa tecrübeli ellerde vaginal makat doğum, sezaryen kadar güvenle yaptırılabilirmiydi? Bu çalışma, makat doğumlara genel bir bakışın yanında, bu sorulara literatür desteği ile cevap bulmak ve çözüm üretmek, SB İstanbul Bakırköy Kadın Hastalıkları-Doğum ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi nde gerçekleştirilen doğumları bu bilgiler ışığında değerlendirmek, dolayısı ile maternal ve fetal açıdan mortalite ve morbiditeyi en aza indiribilecek doğum yaklaşımında hekime geniş bir bakış açısı ve ipuçları verebilmek amacıyla yapılmıştır. 4

5 GENEL BİLGİLER TANIM : Situs Longitudinaliste, önde gelen kısmı çocuğun kaudal bölgesi teşkil ederse; makat gelişinden bahsedilir. 5-6 ıncı gebelik ayları arasında fetüs amnios mayi içersinde, daha büyük hareket serbestisine sahip olduğundan bu aylarda makat gelişler fazladır. 9 uncu ayın sonunda vakaların % 96 sını başla geliş teşkil eder. Makat gelişlerinin, baş gelişe dönmesi ekseri vakalarda 7. ayda ( fizyolojik spontan versiyon ) nadir olarak daha da sonra olabilir. Kavum uteriye en uygun tarzda uyum sağlamaya çalışan fetus, kendi hareketlerinin yardımı ile bir dönüş yapmakta ve baş alt segmentte tutulduktan sonra, artık bu situs muhafaza edilmektedir. Çocuğun bu fizyolojik dönüşüne engel olan bir çok sebep, makatla gelişlerin etiyolojisinde rol oynamaktadır. En çok görülen saf makat gelişidir. Ayrıca sırt solda olduğuna göre birinci makat gelişi ; sırt sağda olduğuna göre ikinci makat gelişi, çocuk doğarken sırt öne dönerse Dorso anterior, arkaya dönerse Dorso posterior diye adlandırılmaktadır (1). Makat prezentasyonunu, pratik olarak üç kısma ayırabiliriz. (1,2,3,4) a) Saf makat prezentasyonu: Bacaklar tamamen gövde üzerinde fleksiyonda ve ayaklar başa kadar uzanmıştır, bu durum % lik kısmı oluşturur. (1,2,3,4). b) Tam makat prezentasyonu: Fleksiyon habitusundaki bacakların dizden bükülerek, ayakların makat hizasında bulunması halidir. Bu durum % 5-10 luk kısmını oluşturur (1,4). c) Tam olmayan makat prezentasyonu: Tek veya iki ayak veya diz, makat seviyesinin altında prezente olmuştur. Bu durum da % luk kısmı oluşturur (1,2,4). 5

6 İNSİDANS : Makat gelişlerin insidansı, doğum kilosu ile yakın ilişkilidir.tüm doğumların %4 ü makat gelişidir, fakat düşük kilolu (<2500 gr) fetus doğumlarının % 15 i makat gelişidir.tablo 1 de doğum ağırlığına göre makat prezentasyonu insidansı verilmiştir.(2,4,5) Tablo 1: Doğum ağırlığına göre makat prezentasyonu insidansı (2,4,5) Tüm Doğumlar % gram ve üstü % gram altında % gram altında % gram % gram % gram % 10 Düşük doğum ağırlıklı kesim içinde makat prezentasyonun artışı iki şekilde izah edilebilir: Makat prezentasyonuna predispozan faktörlerin çoğu aynı zamanda prematür gebeliklerde de mevcuttur ve genellikle fetuslar haftalarda geçici olarak makat prezentasyonunda bulunur (2,4). Prematür yenidoğan insidansı da % arasında değişmektedir vakalık bir seride 28. haftada % 24.4 olan makat geliş prevalansı 37. haftada % 3.7 ye dek düşmüştür (8). 6

7 ETİYOLOJİ : Makat gelişine eğilim yaratan faktörler, Tablo 2 de listelenmiştir (1,4). Bu kapsamda fetal anomalilerin önemi çok büyüktür. (Tablo (3) (9). Makat gelişlerinin % 1,5 - % 20 sinde, merkezi sinir sistemi malformasyonları bulunur; verteks gelişlerine kıyasla, hidrosefali insidansı, beklenenin on katıdır ve anensefali insidansı de 2-5 kat fazladır. Makat gelişli bebeklerin % 1 i kadarında, belirgin kromozom anomalisi bulunur. 1/200 Down sendromu vardır ve diğer otozomal trizomilerin de insidansı artmıştır. Tablo 2 : Makat doğumuna predispozan faktörler şunlardır (1,4). Fetal Anomaliler *Baş anomalileri Anensefali Hidrosefali *Kromozom anomalileri Otozomal trizomiler Multipl anomaliler Uterus anomalileri Septus Bicornis Unicornis Uterusun aşırı gerginliği Polihidramnios Çoğul gebelik Grand multiparite Pelvik obstrüksiyon Plasenta previa Myoma Diğer pelvis tümörleri Sebebi bilinmeyen (% 50) 7

8 Tablo 3:Term makat prezentasyonlarında konjenital malformasyon insidansı (9) Santral sinir sistemi % 1.7 Hidrosefali % 0.6 Anensefali % 0.4 Trizomi 21 % 0.5 Kardiyovasküler % 0.6 Gastrointestinal % 0.5 Genitoüriner % 0.1 Total % makat doğumu ve makat olmayan doğumları içeren vaka grubunda konjenital anomali insidansları gösterilmiştir. (10) ( Tablo 4) Tablo 1.4 : Konjenital anomali insidansları n= 1016 Makat (%) n= makat olmayan (%) Santral sinir sistemi 0,8 0,2 Hidrosefali 0,5 0,1 Anensefali 0,2 0,0 Üriner sistem 0,8 0,6 Kardiyovasküler 1,0 0,5 Respiratuar ve GİS 1,5 0,4 İskelet 0,9 0,5 Multipl anomaliler 1,1 0,1 Total 6,9 2,4 36 hafta ve üstündeki 5,0 2,1 total gebelikler 8

9 Bingham ve ark. literatürden topladığı 21 seriden toplam 7219 vakada tüm term makat prezentasyonlarında letal konjenital anomali oranını 1000 doğumda 8.6 olarak bulmuş, tanımlanmış olan konjenital anomali oranı ise 1000 doğumda 0.55 olarak tespit edilmiştir (11). Makat doğumuna predispozan faktörlerden bir diğeri olan uterin anomalilerin tespit edilmesi her ne kadar güç ise de sezaryen doğumlarda daha kesin tanı konulabilmektedir. 330 vakalık bir makat prezentasyonu serisinde 245 sezaryenden 11 inde tespit edilen (% 4,4) uterin anomaliler, prematüre sezaryenlar içinde %10 a dek çıkmaktadır (12). TANI VE AYIRICI TANI Çocuğun canlı olarak doğmasının emniyeti bakımından, makat gelişinde, baş gelişinin aksine, hekimin daima yardımı gerekmektedir. Makatla gelişte doğumu doğal seyrine sevketmeden evvel, makatla gelişe sebep olan muhtelif faktörler hatırlanmalıdır. İri bir çocuk, dar pelvis, plasenta previa, uterus anomalileri, doğumun normal seyrini bozabilir veya imkansızlaştırabilir. Bu nedenle, makat gelişi en geç travayın başında teşhis edilmelidir. Teşhiste 1. Anamnez 2. Dış muayene 3. Vaginal muayene 4. Radyolojik ve Ultrasonografik muayenelerden faydalanılır. 1- Anamneze daima dikkat edilmelidir. Makat gelişlerinde gergin ve hassas olan uterusun alt segmenti ve ligamentum rotundumların çocuğun alt segmenti tarafından itilmesi sonucu, çocuk hareketleri çok defa ağrılı olarak duyulur. 9

10 2- Dış muayene: Fetüs normal büyüklükte uterus ileri derecede gergin ve hassas değilse, makat gelişi, dış muayene ile teşhis edilebilir. Sırt çok defa sağda veya solda öndedir. Fundusta başa ait sert, yuvarlak ballote edilen kısım, buna karşılık pelvis üzerinde yumuşak irili ufaklı, sertlik göstermeyen değişik kıvamda gayri muntazam bir form gösteren makat makat palpe edilir. Makat, pelvis giriminde veya yukarda ise 3-4. Leupold manevrası ile prezente olan kısmın baş olmadığı anlaşılabilir. Diğer önemli olan nokta primiparlarda, önde gelen kısmın travayın başında pelvise girmemiş olmasıdır. Genel olarak başla gelişte, primiparlarda önde gelen kısım travayın başında pelvise girmiştir. Çocuk kalp sesleri, fetal baş angaje olduğunda en iyi umblikus altında duyulurken, burada en iyi umblikusun biraz üzerinde duyulur. 3- Vaginal muayene: Önde gelen kısım, pelvise girmiş ve ona ulaşılabiliyorsa, muayene bulgusu olarak irili-ufaklı, yumuşak kısımlar alınır. Suturalar ve fontaneller alınmaz. Collum tam açık, önde gelen kısım yeterli derecede derinde ise tuber ischiadicalar, koksiks kemiğinin ucu ve sakrum palpe edilebilir. Önde gelen tek ayak ise vaginal muayene ile teşhis basittir. Yalnız ayağı elle karıştırmaktan sakınılmalıdır. Ayakla el arasındaki farklar, topuk kemiği kalkaneus ayağın teşhisi için en önemli kılavuz noktasıdır. Topuk, ayak ile alt bacak arasında sivri bir köşe şeklindedir. Önkol ile el arası düzdür. Ayak parmakları, el parmaklarından kısadır. Ayak parmakları çizgisi doğru, el parmakları çizgisi kavis şeklindedir.elin başparmağına abdüksiyon yaptırılabilir. Ayağınkine ise yaptırılamaz. Anüs ve ağız ayrıcı teşhisinde daima kılavuz nokta, crista sacralistir. Tam makat prezentasyonunda, ayaklar kalçaların yanlarında hissedilebilir. Su kesesi açılmış vakalarda bol mekonyum gelmesi şüphe uyandırmalıdır. 4- Radyoloji ve Ultrasonografi: Arkadan gelen başın pelvisi geçip geçemeyeceği, radyopelvimetri ile ölçülüp, baş-pelvis bir uygunsuzluğunun varlığı teşhis edilmelidir. Makat doğumlarda 10

11 fetüs morbidite ve mortalite artmasının farkına varılmamış bir fetopelvik uygunsuzluktan ileri geldiği belirtilmektedir (13). Scher, makat gelişlerinde ultrasonografik metotla baş-pelvis uygunsuzluğu ile ilgili değerlendirmeler yaptığı 50 vaka üzerindeki çalışmasında baş daha fundusta iken ultrasonografik metodla fetal biparietal çapı ölçerek, postpartum ölçülerle karşilaştırmıştır. Daha evvel anlaşılmamış baş-pelvis uygunsuzluğu, termde makat doğumlarında morbidite ve mortalite oranını artırmaktadır(14). Yazar, bu tehlikelerden ve primiparlardaki gereksiz sezaryenlardan kaçınmak için bu metodun uygulanmasının faydalı olacağını belirtmektedir.radyopelvimetri, pelvisin kritik çapları hakkında bir fikir verirse de, fetal biparietal çap ölçüleri hakkında güvenilir bilgi vermemektedir. MORTALİTE VE MORBİDİTE Prematür yenidoğanlarda 2-3 kat, term yenidoğanlarda ise 3-10 kat baş prezentasyonlara göre mortalite daha yüksek bulunmuştur (12,15,16,17,7,4).Bu fetal mortalite ve morbidite oranlarının çoğu önlenemez sebeplerden ileri gelmektedir.kauppila nın 2227 vakalık serisinde (9), term yenidoğanların %64 ündeki ölüm nedeni malformasyon ve infeksiyona bağlı iken, prematür yenidoğanlarda malformasyon, infeksiyon, maternal hastalık ve doğum öncesi intrauterin ölümlerden %56 kayıp olmuş, doğum metoduna bağlı olmayan fakat prematürelik nedeni ile olan %11 lik kayıp buna ilave edildiğinde sonuç olarak hem term hem de preterm yenidoğanların % 3 ü önlenemez sebeplerden kaybedilmektedir.geriye kalan 1/3, oranındaki önlenebilir mortalitenin etyolojisini ise travma ve asfiksi olarak iki grupta toplamak mümkündür (4).Fetal travmanın en çok rastlanan formu ise makat ekstraksiyonu sırasında olan intrakranial hemorajidir.kafaya olan travma riski term ve preterm yenidoğanlarda, doğum şekline bakmaksızın belirgin olarak artmaktadır.baş prezentasyonunda pelviste bulunan başın saatlerce ve günlerce kalması sonucu biçimlenmesi ve uyumu (molding) olurken, makat prezentasyonunda bu uyum için yeterli zaman yoktur.baş prezentasyonu için maternal pelvik yapıdaki 11

12 minör varyasyonlar, pek önem taşımaz iken, makat prezentasyonunda bu majör risk olabilir.prematüritede ise baş vücudun en geniş kısmını oluşturduğundan fetal vücut, tam dilate olmayan serviksten doğarken başın doğumu böylece sorun olmaktadır.sezaryen doğumu ise sonradan gelen başın travmatik doğumu için her zaman bir garanti değildir.respiratuar Distress Sendromu (RDS) sezeryan ile artabildiği gibi (18), fetal asidoz ile komplike bir doğum riski ayrıca arttırmakta; yani hipoksi ile beraber RDS ayrıca serebral hemoraji insidansının artışına neden olmaktadır (18). Yetersiz bir insizyon ve suboptimal bir uterin relaksasyon kafa travmasına vaginal doğumda olduğu kadar etki yapar, üstelik travma burada hem yenidoğana hem de anneye olmaktadır (4,18,19). Bir diğer çalışmada ise vaginal makat doğum yapan 3000 gram üstündeki yenidoğanların travmaya bağlı olarak postpartum kısa sürede ani ölümlerinin bir kısmına, sebep olarak özellikle suboksipital bölgeye olan basınç sonucu oksipital osteodiastazis oluşması ve böylece serebellum ve beyin sapında oluşan kanamalar gösterilmekte, lateral kafa grafilerinde de bu patoloji tespit edilmektedir (20). Beyin ve spinal korddan sonra makat gelişlerde yine en çok travmaya maruz kalan organlar karaciğer, adrenal bezler ve dalaktır.gastrointestinal ve üriner sistemler ise daha az etkilenmektedir. Erişkinde küçük ve iyi korunmuş organ olan adrenallerin, böbreğe oranı 1/128 iken, yenidoğanda bu oran 1/3 tür. Bu sebeple travmaya daha az duyarlı olan yenidoğanların, ilerideki hayatlarında çeşitli sebeplerle rastlanan idiopatik adrenal kalsifikasyonların etyolojisi araştırıldığında, bunların yaklaşık 3/4 ünün doğumlarının makat prezentasyonu ile olduğu saptanmıştır.abdominal travma genellikle makat ekstraksiyonu sırasında bu organların belirgin konjesyona uğramalarından kaynaklanmaktadır.omuzların doğumu sırasında, kemik pelvis yerine fetal gövdenin tutulması travma olasılığını daha da arttırmaktadır (20). Özellikle hızlandırılmış doğumda, sık görülen kolların yukarıda kalması (nuchal arms) problemi düzeltilirken ve başın kurtarılması sırasında aşırı 12

13 traksiyondan gelişen Brachial Plexus parazileri, spinal kord travmaları da sık rastlanan problemlerdendir (4,21). Başın hiperekstaniyonu ile servikal kordun aşırı gerilmesi ve traksiyonel kuvvetler sonucu, kordda laserasyonlar, epidural hemorajiler ve vertebra dislokasyonları oluşabilmektedir.88 vakalık bir baş hiperekstansiyonu serisinde, abdominal yoldan doğuran 31 vakada, hiçbir ciddi nörolojik defekt olmaz iken geri kalan 57 vaginal doğumun %21 inde hiperekstansiyona bağlı komplet servikal kord travması oluşmuştur (22,23,24).Ballas ve Toaff 90 dereceden fazla hiperekstansiyon olan fetal boyunda eğer vaginal doğum yapılacak ise %70 sıklıkla spinal kord travması oluşabileceğini bildirmiştir (13). Ekstansiyon derecesi başlangıçta az da olsa doğum sırasında baş pelvise girerken artabilir. Bu durumda en iyi yol sezaryendir.tablo 5 te 108 vakalık bir seride (24), baş hiperekstansiyonuna predispozan faktörler kısaca gösterilmiştir.etyolojisi saptanamayan %75 vakada spazm veya ekstansör suboksipital kasların konjenital kısalığı sebep olarak düşünülebilir. dağılımı (24). Tablo 5: Fetal baş hiperekstansiyonunun 108 vakalık bir seride etyolojik Fetal Malformasyonlar 13 Boyun etrafında kord 5 Uterin Malformasyon 5 Fetal boyunda kist 1 Uterin fibroma 1 Kord prolapsusu 1 Etyolojisi tespit edilemeyen 82 Asfiksiye yol açan en önemli sebeplerden biri olan kord kompresyonu ve prolapsusuna, makat prezentasyonunda daha sık rastlanmaktadır.baş gelişlerinde, pek çok seride bu insidans % 0,4 iken (4,10) Kauppila nın ve diğerlerinin verilerinde, termdeki saf makat prezentasyonunda bu oran % 1-2 (3,9), tam makat prezentasyonunda % 6 ve tam olmayan makat 13

14 prezentasyonunda ise % 10 u bulmaktadır. Primiparlarda % 2-5 iken multiparlarda % 4,5 8 arasında değişmektedir. Termdeki saf makat gelişlerde 3 kat, tam makat gelişlerde 12 kat artan kord prolapsusu riski ortalama olarak baş gelişlerine göre 8 kat artmasına rağmen, kord prolapsusuna bağlı perinatal mortaliteyi gözden geçirdiğimizde bu oranlar tersine döner. Yani makat gelişlerde, baş gelişe göre ve tam makat gelişte, saf makat gelişe göre yaklaşık 2/3oranında daha az mortalite olmaktadır. Bunun sebebi baş gelişlerine göre saf makat ve bilhassa tam ve tam olmayan makat gelişte kord kompresyonu oranının daha az olmasındandır (3,4,7) vakalık bir term makat prezentasyonu serisinde 83 kord prolapsusundan (%3,8), travayın geç safhasında saptanan 48 i (% 57,8) başarılı olarak doğurtulmuş 29 vaka sezeryana alınmıştır.geride aybedilen 6 vakanın hepsinde 30 dakikadan uzun bir süreden beri fetal kalp atışı kontrolü yapılamadığından intrapartum kayıp olmuştur (25). Makat prezentasyonunda, asfiksinin bir diğer sebebi olan fetal kalp atımındaki anormallikler ile tespit edilebilen fetal distress de baş gelişlerine göre 4-8 kat daha fazladır.bunların yine büyük kısmının gizli kord kompresyonu veya prolapsusuna bağlı olduğu bildirilmiştir.kesin insidansı saptamak ve sürprizlerden kaçınmak için her makat prezentasyonu ile gelen fetusa monitorizasyona ihtiyaç vardır (4,7,26). Brenner ve ark.incelemesinde fetal kalp hızının 100/dk.nın altına düştüğü fetal distresler, makat prezentasyonunda % 7,8 iken makat olmayanlarda % 2,9 dur.bu farklılık term fetuslarda daha da belirgin hale gelmektedir. Yine Apgar skoru 7 ve altında olanların yüzdesi arasındaki fark terme yaklaştıkça makat prezentasyonu ile olmayanlar arasında belirgin olarak artmaktadır(10). Umblikus görüldüğü andan, başın doğumuna kadar geçen süre 4 dakikadan uzun ise Apgar skorlarında belirgin bir düşüş gözlenmektedir. Bu umblikal kordun parsiyel oklüzyonuna bağlıdır (10,26).Seeds ve Cefalo nun 14

15 verilerine göre Tablo 6 da makat prezentasyonlarında artan riskler yaklaşık olarak bildirilmiştir (6). Tablo 6 : Makat prezentasyonlarında yaklaşık riskler (6). Fetal Risk Yaklaşık İnsidans Prematürite % Major anomaliler % 6 18 Spinal kord travması ve defleksiyon % 21 Baş hiperekstansiyonu % 5 Baş takılması % 8.8 Doğum travması x 13 Kord prolapsusu x 5-20 İntrapartum asfiksi x 3-8 ANTEPARTUM TAKİP VE YÖNETİM Antepartum rutin kontroller sırasında 32.haftadan önce saptanan makat prezentasyonlarının primiparlarda 1/3 ü, multiparlarda 2/3 ü baş prezentasyonuna dönmektedir(4,8).3.trimesterin son safhalarında tespit edilebilen bir makat prezentasyonu ise etyolojik faktörlerin özelliğinden dolayı, 2.düzey ultrasonografi ile değerlendirilmelidir.böylece konjenital anomali varlığında, majör operatif prosedürlerden kaçınılabilir. Fetus travay öncesi pozisyonunu değiştirebileceğinden, fetal ve maternal pelvik ilişkilerin,travay esnasında saptanarak doğum şeklinin tespiti önemlidir. Radyografi ve ultrason burada çok yararlıdır(4,11,28,29,30,31). Makat gelişinin 32.haftadan öteye devam etmesi halinde bazı doğumcular,dış sefalik versiyonla, bu gelişi vertekse dönüştürmeyi önerir. Ranney, dış sefalik versiyon uygulanmış 860 hastaya ilişkin deneyimlerini bildirmiştir(32).üçüncü trimesterde makat gelişi tespit edildiğinde, fetusun verteks gelişine döndürülmesine çalışılmış ve bazı hastalarda, versiyonun 15

16 tekrarlanması gerekmiştir. Ranney, bu girişimle miaddaki makat gelişlerinin insidensini %0,6 ya indirebilmiştir; bu oran, beklenenin yaklaşık 1/6 sıdır ve hiçbir fetal travma veya ölümle karşılaşılmadığı gibi plasental abruptio insidansı da artmamıştır. Kasule ve ark. sonuçları bu kadar iyimser değildir (33).30 uncu gebelik haftasından sonra makat gelişi saptanmış gebeler, prospektif randomizasyonla, dış versiyon grubu (310 hasta) ve kontrol grubu (330 hasta) ayrılmıştır.dış versiyon grubundakilere girişim haftalarda yapılmıştır.ilk işlemin başarısızlığında veya fetusun yeniden makat gelişine dönmesi halinde, prosedür, art arda haftalık doktor ziyaretlerinin en fazla üç keresinde tekrarlanmıştır. 36.gebelik haftasından sonra dış versiyona kalkışılmamıştır. Girişimin hemen ardından saptanan başarı oranı %80 iken fetusların %46 sı spontan olarak makat gelişine dönmüştür.çalışmacılara göre, başarılı ve kalıcı dış versiyon vakalarının hepsinde değilse dahi, çoğu hiçbirşey yapılmasaydı dahi kendiliğinden vertekse dönüşecek vakalardı.bu hipoteze, saptadıkları üç perinatal ölüm vakasını eklediklerinde, çalışmacılar, 36.gebelik haftasından önce, dış sefalik versiyonun tedavide yeri yoktur sonucuna ulaşmıştır. Son trimesterde,makat gelişinin spontan dönüşünü incelemiş olan Westgren ve ark.da bu görüşü paylaşmaktadır (34). 32.gebelik haftasında makat gelişinde oldukları saptanan tüm fetüslerin %57 si spontan olarak vertekse dönerken % 43 ü makat gelişini sürdürmüştür.spontan dönüş olasılığını azaltan faktörler, nulliparite, önceden makat doğum geçirmiş olmak, fetal bacakların uzatılmış durumda tutulmasıdır.westgren ve arkadaşlarının verileri, Tablo 7 de gösterilmiştir. 16

17 Tablo 7: Makat gelişinin spontan olarak verteks gelişine dönüşmesi (34). Gebelik haftası Multipar (%) Nullipar (%) Önceden makat doğumu yapmış hastalarda, versiyona yeltenmenin doğru olup olmadığı, henüz bilinmemektedir,bu kadınlarda, makat gelişine yönelten uterus anomalileri bulunabilir ve bu durumda versiyona yeltenmek tehlikeli olabilir.dış versiyon denenecekse, eylem ve doğum biriminde yapılmalı ve fetal pozisyon ve kalp atımı, real time ultrasonla izlenmelidir. Bu girişimde anestezi kullanılmamalıdır,çünkü ağrı, girişimi durdurmak için bir endikasyondur. Bazıları, intravenöz ritodrin veya MgSO4 ile tokolizi önermektedir ; vakaların çoğunda tokoliz gerekmemektedir. 17

18 Dış sefalik versiyonun kontrendikasyonları şunlardır(1,2). Dış sefalik versiyon kontrendikasyonları (1,2) 1- Doğum eylemi 2- Zarların açılmış olması 3- Eski sectio veya histerotomi 4- Gelen kısmın angaje olması 5- Tahmini ağırlığın 4000 gr veya üstünde olması 6- Gebelikte kanama 7- Çoğul gebelik 8- Preeklampsi eklampsi 9- Rh uyuşmazlığı 10- Eski prematür doğumlar 2005 yılına ait bir meta analizde preterm dış sefalik version;889 gebeden oluşan 3 randomize kontrollü çalışmada değerlendirilmiş;termde sefalik olmayan doğum insidansında, düşük Apgar da, perinatal mortalitede anlamlı fark bulunamamış,(62) Termde dış sefalik versiyon 612 hastadan oluşan 6 randomize kontrollü çalışmada incelenmiş;sefalik olmayan doğumlarda (%60 RR 0,42 ) ve sezeryanda (0,52) anlamlı azalma görülmüş(kanıt düzeyi 1a).Başta perinatal mortalite olmak üzere diğer sonuçlar üzerine etkisinde anlamlı fark görülmemiş.komplikasyonlarını değerlendirmek için yeterli bilgi olmadığı kanısına varılmış(62). Termde makat prezentasyonu azaltmak amacıyla henüz haklarında yeterli sayıda bilimsel çalışma olmasa da, moxibustion ve postüral yönetimhipnoz gibi yöntemler de kullanılmıştır. 18

19 Moxibustion: 5. ayak parmağının dış köşesi yanındaki akupunktur noktalarını(acupoint B67) uyarmak için bitkilerle yakılması işlemidir.bu konuda 2 tane randomize kontrollü çalışma var.1. çalışmada haftada 130 makat prezentasyonlu gebeye uygulanmış.35. haftada %75 baş prezentasyon (kontrol grubu %48), doğumda anlamlı olarak daha fazla baş prezentasyon saptanmış(kanıt düzeyi 1b)(63). 2. çalışmada 114 hastaya moxibustion+akupunktur yapılmış işlemin anlamlı olduğu saptanmış(%53,6 ya karşın %36,7 sefalik prezentasyon)(64) Postüral yönetim ve hipnoz; Sefalik versiyonu sağlamak için yükseltilmiş pelvis ile relaksayonu gerektiren bir işlemdir.buna genellikle diz göğüs pozisyonu veya takoz şeklindeki bir yastıkla ulaşılır.5 randomize kontrollü çalışmada 392 gebeye uygulanmış,postüral yönetimin makat prezentasyon ile üzerine etkisi tayin edilememiş. Yine sezaryen oranı ve Apgar Skorları üzerine farkı bulunamamış (kanıt düzeyi 1a). (62) DOĞUM EYLEMİ VE DOĞUMDA YAKLAŞIM Her ne kadar bazı doğum hekimleri, fetal asfiksi ve travmadan çekinmek için makat prezentasyonunda sezaryeni tercih ederlerse de, sezaryen atravmatik ve asfiktik olmayan doğumu garanti etmez, ayrıca maternal morbidite ve mortaliteyi de arttırır (4). Ancak Krebs ve arkadaşlarının yaptıkları çalışmada, termdeki makat gelişteki fetus için yapılan elektif sezeryanlarla, vaginal doğum ve eylemde sezeryanı karşılaştırmışlar; şiddetli maternal komplikasyonlar açısından elektif sezeryan yapılan grupta düşük risk tespit etmişler.yine aynı çalışmada elektif sezeryan yapılan grubun sonraki gebeliklerinde, yapılan sezeryanın ektopik gebelik, gebelik kaybı, plasental komplikasyonlar, uterin rüptür ve kötü perinatal sonuçlarla ilgili olmadığını bulmuşlar.(75) Son yıllarda sezaryen oranları giderek artmakta, makat prezentasyonu tüm doğumların % 3-4 lük kısmını oluştururken, sezaryenlerin % 15 lik kısmını oluşturmaktadur (4,6). Tüm doğumlardaki sezaryen oranları Kuzey Amerika da 19

20 1980 li yıllarda %20 civarına çıkarken makat prezentasyonundan sezaryen oranı %10 dan %80 lere çıkmıştır (5,35). Birleşik Devletlerdeki sezaryen oranını inceleyen bir çalışmada (36), 1965 den 1979 a dek bu oran %264 artmış, bunu en çok etkileyen faktörler olarak malpraktis korkusu, mükerrer sezaryenler gelişen teknolojiye bağlı olarak artan fetal distress teşhisleri ve doktorların ekonomik beklentileri gibi sebepler gösterilmiştir dan 1987 ye dek bu artış hızı %48 e düşmüş ve yıllık sezaryen oranı da 1987 de %24.4 olmuştur. İlk kez 1939 da Soni nin (11), 1959 da Wright in (25) doğum hekimlerine makat prezentasyonunda elektif sezaryeni telkin etmesinden beri makat prezentasyonlarında sezaryen oranları %15 ile %100 arasında değişiyorken (28,35,37,38) sonraki yıllarda yapılan prospektif ve retrospektif çalışmalarda makat prezentasyonunun vaginal yoldan doğumunun güç ve tehlikeli olduğuna dair inanış, özellikle seçilmiş vakalarda değişmeye başlamıştır. Sonuç olarak 1975 li yıllardan itibaren makat prezentasyonundaki sezaryen oranı % 40 civarında bulunmaktadır (4,5,35). Miadındaki makat gelişli fetusun, vakanın iyi seçilmiş olması koşuluyla vaginal yoldan güvenle doğurtulabileceğine dair prospektif veriler vardır. Collea ve arkadaşları, saf makat gelişli, miadındaki fetuslara bir randomize prospektif çalışmayı tamamlamıştır(39). Çalışmaya katılmış olan 208 hastadan 93 ü sezaryen ile doğurtulacak gruba, randomizasyon yöntemi ile katılmıştır ( bunlardan 5 i sezaryen operasyonundan önce vaginal doğum yapmıştır) 115 kadın doğum eylemi deneyimine, randomizasyon sonucu ayrılmıştır. Bu hastalara, radyografik pelvimetri uygulanmış ve normal pelvis kıstasları çok katı tutulduğundan, 52 sinin pelvislerinin vaginal makat doğum için yetersizliğine karar verilmiştir. Pelvisleri radyolojik yeterlilikte olan hastaların 49 u vaginal doğum yapmıştır. Böylece doğum eylemi grubuna baştan ayrılmış hastaların %43 ü (115 ten 49 u), vaginal yoldan doğurtulabilmiştir. Her iki grupta da perinatal mortalite sıfırdır. Bekleneceği şekilde, ateşli morbidite, kan transfüzyonu gerekliliği, hastanede kalış süresi bakımlarından maternal koşullar, vaginal doğum vakalarında daha iyidir. Çalışmacılar, miadındaki makat 20

21 gelişli fetusların, vakaların özenle seçilmiş olması kaydıyla, güvenle vaginal yoldan doğurtulabileceği sonucuna varmışlardır. Gimovsky ve arkadaşları miadındaki saf olmayan (tam ve tam olmayan) makat gelişli vakalardaki benzer bir randomize prospektif çalışma yürütmüşlerdir(40).anlatılmış olan diğer çalışmadan tek fark sezaryen grubuna ayrılan her hastaya karşılık, iki hasta vaginal doğum grubuna katılmıştır. Burada da, pelvis yeterlilik kriterlerinin katılığına bağımlı olarak başlangıçta doğum eylemine yönlendirilecek grubun % 33 vakası, radyografik pelvimetri sonucunda grup dışına alınmıştır.toplam olarak doğum eylemi grubunun %44 ü vaginal doğum yapmıştır. Vaginal doğum oranı tam makat prezentasyonu için %56, tam olmayan makat prezentasyonu içinse %34 olmuştur.vaginal doğum grubunda, maternal morbidite çok daha iyi olarak saptanmıştır. Kordon kanı analizi, Apgar skorları, doğum travması ve hastanede kalış süresi kriterleriyle değerlendirilen yenidoğanlarda morbiditenin, iki grupta farksız olduğu gözlenmiştir.bu çalışmanın sonucuna göre, dikkatle seçilmiş vakalarda saf olmayan makat gelişli miadındaki fetus için vaginal doğum sezaryene bir alternatif oluşturabilmektedir. De Crespigny ve Pepperell, her türlü makat gelişini kapsayan, miadında doğmuş 480 bebeğe ilişkin bir retrospektif çalışmanın analizi uyarınca, sezaryenle doğanlarda % 0.7 perinatal mortalite saptamışlar, ve kısmi makat doğumuyla (yardımlı makat doğumu) doğurtulmuşlarda hiçbir perinatal mortalite olgusunun bulunmadığını belirtmişlerdir (41).Bu çalışmacılar, vardıkları sonuca göre, miadındaki makat gelişlerinin % 60 ından fazlasının, vaginal yoldan başarıyla doğurtulabileceğini, makat gelişinin, tek başına elektif sezaryen operasyonu için yeterli endikasyon oluşturmadığını bildirmişlerdir. Tablo8 de çeşitli yazarlara göre termdeki vaginal makat doğumu etkileyen risk faktörlerinde varılan sonuçlar özetlenmektedir.bu risklerin elimine edilerek travay denenmesi için uygun vakaların seçilmesi olumlu sonuçlara ulaştıracaktır (42). 21

22 Tablo 8: Çeşitli yazarlara göre term makat doğumunda etkili risk faktörleri Risk Faktörü Yazar Bulgular Tahmini fetal Neilson 3900g üstünde mortalite iki kat olur ağırlık Ravinsky ve ark. Palpasyonla 3600g ultrasonla 4000g geçen olgularda Vaginal doğum tehlikesi artar Maternal pelvis Todd ve Steer Sagittal D.<11 cm ise vaginal doğum tehlikeli Kauppila Radyolojik olarak normal pelvis kolay ve vaginal doğumu garanti etmez (%17 güçlük) Ohlsen ve Jayce Tahmini fetal ağırlık ve pelvis ölçüleri oranlamaları öneri Kafa ekstansiyonu Westgren ve ark. Bütün ekstansiyon derecelerinde sezaryen önerisi Ballas ve ark. Sadece hiperekstansiyonda sezaryen önerisi Yaşlı nullipar Snoek ve Canon Vaginal doğumla artmış mortalite Hall Kohl Mortalitede değişme yok Makat tipi Ravinsky ve ark Saf olmayanda 6 kat artmış kordon prolapsus riski Hall ve Kohl Saf olmayan makatta artmış intrapartum ve neonatal mortalite Termdeki tekiz makat prezentasyonlarında sezaryen oranı % 50 altına indiğinde perinatal mortalite % 0,2 2,5 arasında değişmektedir(6,12,28,35,38). Bununla birlikte yıllarında yapılan 2500 gram üstündeki 309 vakayı içeren bir çalışmada ise sezaryen oranları % 13 ten %45 e çıkarken maternal morbidite % 7 den % 15 e çıkmaktadır (12). 22

DOĞUMDA PARTOGRAM KULLANIMI

DOĞUMDA PARTOGRAM KULLANIMI DOĞUMDA PARTOGRAM KULLANIMI Dr Özlem Gün Eryılmaz Zekai Tahir Burak Eğitim Araştırma Hastanesi Doğum Kliniği Never let the sun set twice on a laboring woman. Steer P; BMJ 1999 PARTOGRAM NEDİR? Doğum eyleminin

Detaylı

MAKAT DOĞUM YÖNETİMİ. Prof Dr M Tamer Mungan Medicana İnternational Ankara tdmungan@gmail.com

MAKAT DOĞUM YÖNETİMİ. Prof Dr M Tamer Mungan Medicana İnternational Ankara tdmungan@gmail.com MAKAT DOĞUM YÖNETİMİ Prof Dr M Tamer Mungan Medicana İnternational Ankara tdmungan@gmail.com Makat Gelişlerde Sorun? Dünya genelinde Makat gelişlerde doğum şekli ne olmalıdır? Ülkemizde; Makat doğum usul

Detaylı

30.12.2014. Doğuma Yardım ve Takip. 10.Sınıf Kadın Sağlığı Hastalıkları ve Bakımı. 13.Hafta ( 08-12 / 12 / 2014 ) DOĞUMA YARDIM VE TAKİP Slayt No: 17

30.12.2014. Doğuma Yardım ve Takip. 10.Sınıf Kadın Sağlığı Hastalıkları ve Bakımı. 13.Hafta ( 08-12 / 12 / 2014 ) DOĞUMA YARDIM VE TAKİP Slayt No: 17 10.Sınıf Kadın Sağlığı Hastalıkları ve Bakımı 13.Hafta ( 08-12 / 12 / 2014 ) DOĞUMA YARDIM VE TAKİP Slayt No: 17 4 Doğum eylemi, doğum ağrılarının başlamasından, fetüsün doğumu ve plasentanın ayrılmasının

Detaylı

KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM

KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM 1. GÜN 08.15-09.00 Pratik Ders Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinin Tanıtılması 09.15-10.00 Teorik Ders Jinekolojik Anamnez M. ÇOLAKOĞLU 10.15-11.00 Teorik Ders Jinekolojik

Detaylı

DOĞUM ÖNCESİ BAKIM. Dr. Ferruh N. Ayoğlu. Halk Sağlığı Anabilim Dalı

DOĞUM ÖNCESİ BAKIM. Dr. Ferruh N. Ayoğlu. Halk Sağlığı Anabilim Dalı DOĞUM ÖNCESİ BAKIM Dr. Ferruh N. Ayoğlu Sevmek güzel şey delikanlım, l sev bakalım. Madem ki kafanın içerisinde ışıklı bir karanlık var, benden izin sana sev sevebildiğin kadar. Yaşanan her 1 dakika da:

Detaylı

Acil Doğum! Hazırmıyız?

Acil Doğum! Hazırmıyız? Acil Doğum! Hazırmıyız? Yrd.Doç.Dr Doç.Dr.Serkan.Serkan YILMAZ Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı 02-06 Mayıs 2007 Antalya Amaç Acil servis pratiğinde nadir görülen doğum ile ilgili

Detaylı

ÇOĞUL GEBELİK EYLEM PLANI

ÇOĞUL GEBELİK EYLEM PLANI ÇOĞUL GEBELİK EYLEM PLANI Fetüs sayısını belirle İki Fetüs Üç Ve Üzeri Fetüs Prezantasyonu Belirle Amniyon Durumunu Belirle Monoamniyotik Diamniyotik Doğum Eylemi Sırasında Meydana Gelecek Morbiditeden

Detaylı

Gebelik ve Trombositopeni

Gebelik ve Trombositopeni Gebelik ve Trombositopeni Prof.Dr. Sermet Sağol EÜTF Kadın Hast. ve Doğum AD Gebelik ve Trombositopeni Kemik iliğinde megakaryosit hücrelerinde üretilir. Günde 35.000-50.000 /ml üretilir. Yaşam süresi

Detaylı

Postpartum kanama nedenleri, insidansı ve Türkiye mortalitesi

Postpartum kanama nedenleri, insidansı ve Türkiye mortalitesi Postpartum kanama nedenleri, insidansı ve Türkiye mortalitesi Dr. D. Haluk Dervişoğlu Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Birincil doğum sonu kanama gözle saptanan,

Detaylı

Op.Dr. Meryem Hocaoğlu Prof. Dr. Atıl Yüksel Prof. Dr. Cem Batukan 10/11/2013

Op.Dr. Meryem Hocaoğlu Prof. Dr. Atıl Yüksel Prof. Dr. Cem Batukan 10/11/2013 Op.Dr. Meryem Hocaoğlu Prof. Dr. Atıl Yüksel Prof. Dr. Cem Batukan 10/11/2013 İntrauterin adezyonlar (IUA), ilk olarak 1894 de Fritsch tarafından tarif edilmiştir. 1946 da Joseph G. Asherman, yayınladığı

Detaylı

Ektopik Gebelik. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Ektopik Gebelik. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Ektopik Gebelik Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Patofizyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Tanım Fertilize ovumun endometriyal kavite dışında

Detaylı

SEZERYAN SONRASI VAGİNAL DOĞUM. Dr. BELGİN HARZADIN

SEZERYAN SONRASI VAGİNAL DOĞUM. Dr. BELGİN HARZADIN SEZERYAN SONRASI VAGİNAL DOĞUM Dr. BELGİN HARZADIN Neden SSVD Konuşulmaya Başlandı? Tekrarlayan sezaryenler artıkça komplikasyonların artması Sezaryen olan annelerin bir kısmının yaşadıkları fiziksel ve

Detaylı

Olgu EKTOPİK GEBELİK. Soru 1. Tanım. Soru 3. Soru 2. 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce

Olgu EKTOPİK GEBELİK. Soru 1. Tanım. Soru 3. Soru 2. 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce Olgu EKTOPİK GEBELİK Dr. Mutlu Kartal AÜTF Acil Tıp AD Nisan 2010 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce Gebelik olabilir, vajinal spotting kanama

Detaylı

EK-4 KURUM VERİMLİLİK GÖSTERGELERİ

EK-4 KURUM VERİMLİLİK GÖSTERGELERİ EK-4 KURUM VERİMLİLİK GÖSTERGELERİ Özellikle rekabetin artmakta olduğu hastane sektöründe hastaların ihtiyaçlarını miktar, kalite ve hizmet olarak en iyi düzeyde karşılayabilmek, hastanenin gerçek amaçlarına

Detaylı

GEBE MUAYENE YÖNTEMLERİ ve GEBE BAKIMI

GEBE MUAYENE YÖNTEMLERİ ve GEBE BAKIMI 10.Sınıf Kadın Sağlığı Hastalıkları ve 10.Hafta ( 17-21 / 11 / 2014 ) GEBE MUAYENE YÖNTEMLERİ VE GEBE BAKIMI Slayt No: 11 GEBE MUAYENE YÖNTEMLERİ ve GEBE BAKIMI 2 Doğum öncesi bakım şu amaçlara yönelik

Detaylı

DOĞUM İNDÜKSİYONU VE DOĞUMDA MÜDAHALELERE YÖNELİK KANIT TEMELLİ YAKLAŞIMLAR. Prof. Dr. Yaprak ÜSTÜN Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

DOĞUM İNDÜKSİYONU VE DOĞUMDA MÜDAHALELERE YÖNELİK KANIT TEMELLİ YAKLAŞIMLAR. Prof. Dr. Yaprak ÜSTÜN Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı DOĞUM İNDÜKSİYONU VE DOĞUMDA MÜDAHALELERE YÖNELİK KANIT TEMELLİ YAKLAŞIMLAR Prof. Dr. Yaprak ÜSTÜN Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doğum indüksiyonu Destekleme (Augmentasyon) Servikal olgunlaşma Uterin

Detaylı

ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ

ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ ÖZEL BİR HASTANEDE YENİDOĞAN ÜNİTESİNE YATIRILAN İNDİREKT HİPERBİLİRUBİNEMİLİ OLGULARIN RETROSPEKTİF DEĞERLENDİRİLMESİ *Aysun Çakır, *Hanife Köse,*Songül Ovalı Güral, *Acıbadem Kadıköy Hastanesi GİRİŞ

Detaylı

Op Dr Aybala AKIL. Acıbadem Bodrum Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Op Dr Aybala AKIL. Acıbadem Bodrum Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op Dr Aybala AKIL Acıbadem Bodrum Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doğum Gebelik ürünlerinin (fetus ve eklerinin) vücut dışına atılması süreci!!! Doğumda kritik faktörler Doğum yolu (pelvis)

Detaylı

T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU

T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU DOĞUM-TRAVAY İZLEME STAJ DEFTERİ DANIŞMAN ÖĞRENCİNİN ADI SOYADI:... NUMARASI:. NOT: Defterler spiralli veya baskılı formlar birbirinden ayrılmayacak

Detaylı

GEBELİKTE SİFİLİZ. Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği

GEBELİKTE SİFİLİZ. Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği GEBELİKTE SİFİLİZ Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği SİFİLİZ TANIM T.pallidum un neden olduğu sistemik bir hastalıktır Sınıflandırma: Edinilmiş (Genellikle

Detaylı

AÇSAP: Ana Çocuk Sağlığı ğ ğ ve Aile Planlaması Toplam nüfusun yaklaşık %30-40 gibi önemli bir kısmı Doğurgan çağ kadınlar: 15-49 yaş kadınlar

AÇSAP: Ana Çocuk Sağlığı ğ ğ ve Aile Planlaması Toplam nüfusun yaklaşık %30-40 gibi önemli bir kısmı Doğurgan çağ kadınlar: 15-49 yaş kadınlar TIP FAKÜLTESİ HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI ANNE ÖLÜMLERİ Dr. Ferruh N. Ayoğlu AÇSAP: Ana Çocuk Sağlığı ğ ğ ve Aile Planlaması Toplam nüfusun yaklaşık %30-40 gibi önemli bir kısmı Doğurgan çağ kadınlar: 15-49

Detaylı

190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte,

190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte, Dünyada her bir dakikada 380 kadın gebe kalmakta, 190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte, 40 kadın sağlıksız düşük yapmaktadır.

Detaylı

YARDIMCI ÜREME TEKNİKLERİ UYGULAMALARI VE PERİNATAL/NEONATAL ETKİLER

YARDIMCI ÜREME TEKNİKLERİ UYGULAMALARI VE PERİNATAL/NEONATAL ETKİLER YARDIMCI ÜREME TEKNİKLERİ UYGULAMALARI VE PERİNATAL/NEONATAL ETKİLER Nilüfer Güzoğlu, H. Gözde Kanmaz, Dilek Dilli, Nurdan Uras, Ömer Erdeve, Uğur Dilmen İlk tüp bebeğin 1978 de doğumundan bu yana IVF

Detaylı

ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ

ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ Genital Organlar Dış Genital Organlar İç Genital Organlar Kemik Kısımları (Pelvis ) Siklus Oluşumu ve Hormonlar Oval ve Menstrual Siklus Halkası

Detaylı

BİRLEŞİK PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr. Alev Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu

BİRLEŞİK PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr. Alev Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu BİRLEŞİK PRENATAL TARAMA TESTLERİ Dr. Alev Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu Prenatal tarama testleri kavramları Tarama testi: Normal vakalarda anormal sonuçlar, hasta vakalarda normal sonuçlar elde edilebilir.

Detaylı

30.12.2014. Normal Doğum Fizyolojisi. 10.Sınıf Kadın Sağlığı-Hastalıkları ve Bakımı. Normal Doğum Fizyolojisi. Normal Doğum Fizyolojisi

30.12.2014. Normal Doğum Fizyolojisi. 10.Sınıf Kadın Sağlığı-Hastalıkları ve Bakımı. Normal Doğum Fizyolojisi. Normal Doğum Fizyolojisi 10.Sınıf Kadın Sağlığı-Hastalıkları ve Bakımı 12.Hafta ( 01 05 / 12 / 2014 ) NORMAL DOĞUM 1.) 2.) Slayt No:15 Doğum eylemi, son menstrual periyottan 38 40 hafta sonra serviks dilatasyonuna neden olan,

Detaylı

4 Boyutlu ultrasonla normal ve riskli gebeliklerdeki fetal davranışın belirlenmesi DOÇ.DR. ALİN BAŞGÜL YİĞİTER

4 Boyutlu ultrasonla normal ve riskli gebeliklerdeki fetal davranışın belirlenmesi DOÇ.DR. ALİN BAŞGÜL YİĞİTER 4 Boyutlu ultrasonla normal ve riskli gebeliklerdeki fetal davranışın belirlenmesi DOÇ.DR. ALİN BAŞGÜL YİĞİTER NORMAL GEBELİKTE FETAL DAVRANIŞ Fetusun gözlenebilen aksiyonu veya dış uyarana verdiği reaksiyondur.

Detaylı

PERİNATAL HERPES VİRUS İNFEKSİYONLARI. Uzm.Dr.Cengiz Uzun Alman Hastanesi Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları

PERİNATAL HERPES VİRUS İNFEKSİYONLARI. Uzm.Dr.Cengiz Uzun Alman Hastanesi Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları PERİNATAL HERPES VİRUS İNFEKSİYONLARI Uzm.Dr.Cengiz Uzun Alman Hastanesi Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları Perinatal dönemde herpesvirus geçişi. Virus Gebelik sırasında Doğum kanalından Doğum

Detaylı

86. Doğum eylemi süresince fetal başın yaptığı eksternal rotasyon hareketi hangi aşamada gerçekleşir?

86. Doğum eylemi süresince fetal başın yaptığı eksternal rotasyon hareketi hangi aşamada gerçekleşir? 86. Doğum eylemi süresince fetal başın yaptığı eksternal rotasyon hareketi hangi aşamada gerçekleşir? A) Angajman B) Pelvik girimden geçiş C) Orta pelvise giriş D) Pelvik çıkım düzlemine giriş E) Omuz

Detaylı

Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır.

Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır. Bölüm 9 Astım ve Gebelik Astım ve Gebelik Dr. Metin KEREN ve Dr. Ferda Öner ERKEKOL Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır. Erişkinlerde astım görülme

Detaylı

TİG Branş ve MTS (Majör Tanı Sınıfı) Odaklı Çalıştay Dokümanı

TİG Branş ve MTS (Majör Tanı Sınıfı) Odaklı Çalıştay Dokümanı 1. TİG Branş ve MTS (Majör Tanı Sınıfı) Odaklı Çalıştay Dokümanı Kadın Doğum ve Yenidoğan Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Teşhis İlişkili Gruplar ve Sosyal Güvenlik Uygulamaları Daire Başkanlığı 1.TİG

Detaylı

Progesteronun Preterm Doğumları ve Düşüğü Önlemede Yeri Var mıdır? Prof. Dr. Feride Söylemez A.Ü.T.F Kadın Hastalıkları ve Doğum AD

Progesteronun Preterm Doğumları ve Düşüğü Önlemede Yeri Var mıdır? Prof. Dr. Feride Söylemez A.Ü.T.F Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Progesteronun Preterm Doğumları ve Düşüğü Önlemede Yeri Var mıdır? Prof. Dr. Feride Söylemez A.Ü.T.F Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Erken doğum: İlk bir yılda görülen infant ölümlerinin %35 inin nedeni

Detaylı

DOĞUM ŞEKLİNİN YENİDOĞAN ÜZERİNE ETKİLERİ

DOĞUM ŞEKLİNİN YENİDOĞAN ÜZERİNE ETKİLERİ DOĞUM ŞEKLİNİN YENİDOĞAN ÜZERİNE ETKİLERİ Doç. Dr. F. Emre CANPOLAT Zekai Tahir Burak Neonatoloji Kliniği Sunum planı Hangi doğum şekli bebek için daha uygun Doğum şekli hangi sistemlere etki eder Elektif

Detaylı

Doğumda Bebeğe Yardım (Neonatal Resüsitason)

Doğumda Bebeğe Yardım (Neonatal Resüsitason) Doğumda Bebeğe Yardım (Neonatal Resüsitason) Hazır olma yolunda neonatal resüsitasyonun en ilk ve en önemli kısmıdır. Personel: Her doğum yapılan yerde personel yeterince NRP yönünden eğitimli ve hazır

Detaylı

PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ. Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği

PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ. Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği Perinatoloji Yüksek riskli gebelik Maternal ve fetal sağlığı tehdit eden, mortalite ve morbidite olasılığını

Detaylı

DÖNEM VI GRUP F DERS PROGRAMI

DÖNEM VI GRUP F DERS PROGRAMI T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI BAŞKANLIĞI SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM 2013 2014 EĞİTİM VE ÖĞRETİM

Detaylı

Fetal Monitorizasyon. Prof.Dr.Tufan BİLGİN

Fetal Monitorizasyon. Prof.Dr.Tufan BİLGİN Fetal Monitorizasyon Prof.Dr.Tufan BİLGİN 1. Trimester Fetal organogenesis teratojenite İlk 14 gün ya hep ya hiç 14-60 gün teratojenite (Nitröz oksid Spina bifida) Spontan abortus Over cerrahisi (kistektomi/oofoektomi)

Detaylı

TÜRKİYE DE DOĞUM ve DOĞUM SONU HİZMETLERDEN YARARLANMA. Prof. Dr. Ayşe Akın Doç. Dr. Şevkat Bahar Özvarış

TÜRKİYE DE DOĞUM ve DOĞUM SONU HİZMETLERDEN YARARLANMA. Prof. Dr. Ayşe Akın Doç. Dr. Şevkat Bahar Özvarış TÜRKİYE DE DOĞUM ve DOĞUM SONU HİZMETLERDEN YARARLANMA Prof. Dr. Ayşe Akın Doç. Dr. Şevkat Bahar Özvarış I. GİRİŞ Doğumun sağlıklı koşullarda ve bir sağlık personelinin yardımıyla yaptırılmasının ve doğum

Detaylı

1- TIBBİ ÜRÜNÜN ADI 2- KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ. Her bir ampul; 5 I.U. Sentetik Oksitosin hormonu içermektedir.

1- TIBBİ ÜRÜNÜN ADI 2- KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ. Her bir ampul; 5 I.U. Sentetik Oksitosin hormonu içermektedir. 1- TIBBİ ÜRÜNÜN ADI Synpitan Forte 5 I.U./ ml İ.M. / İ.V. Ampul 2- KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ Her bir ampul; 5 I.U. Sentetik Oksitosin hormonu içermektedir. Yardımcı maddeler için, Bkz. 6.1 3 FARMASÖTİK

Detaylı

SAĞLIKLI OBEZLERDE FİZYOTERAPİ VE REFLEKSOLOJİ UYGULAMALARININ ZAYIFLAMAYA ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

SAĞLIKLI OBEZLERDE FİZYOTERAPİ VE REFLEKSOLOJİ UYGULAMALARININ ZAYIFLAMAYA ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ SAĞLIKLI OBEZLERDE FİZYOTERAPİ VE REFLEKSOLOJİ UYGULAMALARININ ZAYIFLAMAYA ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ HAZIRLAYAN:FZT.MELTEM ERASLAN DANIŞMAN:PROF.DR.İSMET MELEK Obezite (şişmanlık),vücutta aşırı ölçüde

Detaylı

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Bir vertebra cisminin alttaki üzerinde öne doğru yer değiştirmesidir. Spondilolizis Pars interartikülaristeki lizise verilen isimdir. Spondilolistezis

Detaylı

4. S I N I F - 2. G R U P 2. D E R S K U R U L U (Nefroloji, Endokrin, Üroloji, Jinekoloji, Obstetrik)

4. S I N I F - 2. G R U P 2. D E R S K U R U L U (Nefroloji, Endokrin, Üroloji, Jinekoloji, Obstetrik) Ü R O G E N İ T A L S İ S T E M H A S T A L I K L A R I - D O Ğ U M B İ L G İ S İ ( 0 2 Ş U B A T 2 0 1 5 1 0 N İ S A N 2 0 1 5 ) Dekan : Prof. Dr. Enr İHTİYAR Dekan Yardımcısı (Eğitimden Sorumlu) : Prof.

Detaylı

GEBELİK VE MEME KANSERİ

GEBELİK VE MEME KANSERİ GEBELİK VE MEME KANSERİ Doç. Dr. Ramazan YILDIZ Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı, 27 Kasım 2014, Ankara Gebelikte Kanser Gebelikte kanser insidansı % 0.07-0.1 arasında Gebelik

Detaylı

ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞININ ÖNEMİ. Sağlık; bireyin beden, ruh ve sosyal açıdan tam bir iyilik durumunda olmasıdır.

ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞININ ÖNEMİ. Sağlık; bireyin beden, ruh ve sosyal açıdan tam bir iyilik durumunda olmasıdır. ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞININ ÖNEMİ Sağlık; bireyin beden, ruh ve sosyal açıdan tam bir iyilik durumunda olmasıdır. Anne-çocuk sağlığı hizmetlerinin amacı; özelde anne ve çocukların, genelde ise toplumun sağlıklı

Detaylı

Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca)

Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca) Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca) Erişkin ve büyük çocuklarla kıyaslandığında, 12 ay altındaki infantlar gerçek anlamda yüksek boğmaca oranlarına ve boğmaca ile ilişkili ölümlerin geniş

Detaylı

Jinekolojide teşhis ve muayene yöntemleri Esra Gür. Öğle tatili. Gebelikte sık karşılaşılan problemler Serkan Güçlü

Jinekolojide teşhis ve muayene yöntemleri Esra Gür. Öğle tatili. Gebelikte sık karşılaşılan problemler Serkan Güçlü 1. Hafta 09:00-10:00 10:00-11:00 11:00-12:00 12:00-13:30 13:30-14:30 14:30-15:30 15:30-16:30 17.11.2014 Staj Tanıtımı Prof Dr Serkan Güçlü Servis doğumhane tanıtımı Genital sistemin embriyoloji ve anatomisi

Detaylı

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir.

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir. TİROİD HORMON SENTEZİ Dishormonogenezis Hasta ötroid? Şiddetli açlıkta, kronik hastalıkta, akut hastalıkta, cerrahi esnasında ve sonrasında T4--- T3 azalır Propiltiourasil, kortikosteroid, amiodaron propnalol

Detaylı

Gestasyonel Diyabet: Anne ve Fetusta Kısa ve Uzun Dönem Sonuçlar

Gestasyonel Diyabet: Anne ve Fetusta Kısa ve Uzun Dönem Sonuçlar Gestasyonel Diyabet: Anne ve Fetusta Kısa ve Uzun Dönem Sonuçlar Prof. Dr. Lemi İbrahimoğlu İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Perinatoloji Bilim Dalı Gestasyonel Diyabetes

Detaylı

NORMAL DOĞUM VE SEZARYEN DOĞUM UYGULANAN OLGULARIN POSTPARTUM KOMPLİKASYONLAR YÖNÜNDEN KARŞILAŞTIRILMASI

NORMAL DOĞUM VE SEZARYEN DOĞUM UYGULANAN OLGULARIN POSTPARTUM KOMPLİKASYONLAR YÖNÜNDEN KARŞILAŞTIRILMASI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İstanbul Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Koordinatör: Prof. Dr. Aytekin OĞUZ NORMAL DOĞUM VE SEZARYEN DOĞUM UYGULANAN OLGULARIN POSTPARTUM KOMPLİKASYONLAR YÖNÜNDEN

Detaylı

NEONATOLOJİDE YENİLİKLER. Doç. Dr. Esra Arun ÖZER Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Kliniği

NEONATOLOJİDE YENİLİKLER. Doç. Dr. Esra Arun ÖZER Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Kliniği NEONATOLOJİDE YENİLİKLER Doç. Dr. Esra Arun ÖZER Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Kliniği Preterm bebeklerde NEK in önlenmesinde probiyotikler Meta-analiz Probiyotiklerin etkileri GIS in

Detaylı

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Pelvis, lokomotor sistemin en fazla yük taşıyan bölümüdür. İçindeki majör damar, sinir ve organ yapıları nedeniyle pelvis travmaları kalıcı sakatlık

Detaylı

4. S I N I F - 1. G R U P 2. D E R S K U R U L U (Nefroloji, Endokrin, Üroloji, Jinekoloji, Obstetrik)

4. S I N I F - 1. G R U P 2. D E R S K U R U L U (Nefroloji, Endokrin, Üroloji, Jinekoloji, Obstetrik) Ü R O G E N İ T A L S İ S T E M H A S T A L I K L A R I - D O Ğ U M B İ L G İ S İ ( 1 0 K A S I M 2 0 1 4 1 6 O C A K 2 0 1 5 ) Dekan : Prof. Dr. Bekir YAŞAR Dekan Yardımcısı (Eğitimden Sorumlu) : Prof.

Detaylı

Prof.Dr.Babür Kaleli Pamukkale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. 8.MFTP Kongresi 11-14 Ekim 2012 İstanbul

Prof.Dr.Babür Kaleli Pamukkale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. 8.MFTP Kongresi 11-14 Ekim 2012 İstanbul Prof.Dr.Babür Kaleli Pamukkale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. 8.MFTP Kongresi 11-14 Ekim 2012 İstanbul Tiroid Hastalıkları Gebelerin %2-3 ünde tiroid disfonksiyonu var Gebelik tiroid fonksiyonlarını

Detaylı

EPİLEPSİLİ HASTAYA GEBELİK DÖNEMİNDE OBSTETRİK YAKLAŞIM

EPİLEPSİLİ HASTAYA GEBELİK DÖNEMİNDE OBSTETRİK YAKLAŞIM EPİLEPSİLİ HASTAYA GEBELİK DÖNEMİNDE OBSTETRİK YAKLAŞIM Prof. Dr. Hayri Ermiş İstanbul Tıp Fakültesi, Kadın Hast. Ve Doğum A.B.D. Perinatoloji B.D. Gebeliğin kriz sıklığına etkisi? Gebelerin 1/3 ünde kriz

Detaylı

TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ

TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ Bilindiği üzere, Teşhis İlişkili Gruplar (İngilizce DRG) hastaların klinik ve maliyet verilerinin kullanılarak gruplandırılmasını ve benzer hastalıkların

Detaylı

YENİDOĞAN ÖLÜMLERİ VE PREMATÜRİTE. Doç. Dr. Ahmet Yağmur Baş Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları EAH Yenidoğan Kliniği

YENİDOĞAN ÖLÜMLERİ VE PREMATÜRİTE. Doç. Dr. Ahmet Yağmur Baş Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları EAH Yenidoğan Kliniği YENİDOĞAN ÖLÜMLERİ VE PREMATÜRİTE Doç. Dr. Ahmet Yağmur Baş Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları EAH Yenidoğan Kliniği YENİDOĞAN SAĞLIĞI Yenidoğan dönemi; doğumdan bir aya kadar olan süreyi (ilk 28 gün)

Detaylı

1)SML 2) Ön lisans 3) Lisans 4) Yüksek lisans 5) Doktora 3. Çalışma Yılı:.. yıl

1)SML 2) Ön lisans 3) Lisans 4) Yüksek lisans 5) Doktora 3. Çalışma Yılı:.. yıl Ebelerde Bilgi Beceri Kursu Eğitim Modülü Belirleme Anketi Sayın Güney Genel Sekreterliğine Bağlı Bulunan Hastanelerde Çalışan Ebe Meslektaşlarımız. Ebelik eğitimi almış, ancak daha sonraki yıllarda farklı

Detaylı

DOĞUM EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ

DOĞUM EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ DOĞ RH - 06 01.03.2011 01.09.2012 01 1/19 DOĞUM EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ DOĞ RH - 06 01.03.2011 01.09.2012 01 2/19 DOĞUM EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ GİRİŞ Genel olarak sezaryen; vajinal doğumun güvenle tamamlanmasının

Detaylı

500 GEBEDE RİSK FAKTÖRLERİ NEONATAL MORBİDİTE VE MORTALİTE

500 GEBEDE RİSK FAKTÖRLERİ NEONATAL MORBİDİTE VE MORTALİTE 500 GEBEDE RİSK FAKTÖRLERİ NEONATAL MORBİDİTE VE MORTALİTE Dr. A. AMAÇ - Dr. N. SARPER. Dr. D. TANUGUR ÖZET Ekim 199l'de İstanbul Zeynep Kamil Hastanesine doğum

Detaylı

Genel Bilgiler. Hastalar için önemli hususlar

Genel Bilgiler. Hastalar için önemli hususlar Genel Bilgiler Bölümümüzde uyguladığımız kapsamlı muayene esnasında; genel sağlık durumunuz ile ve varsa sürekli kullandığınız ilaçlarla ilgili bilgi alınır; genel ağız muayeneniz yapılır, tedaviden beklentileriniz

Detaylı

AĞRI İLİNDE SEZARYEN ORANLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ ANALYSIS OF CESAREAN SECTION RATES AT AGRI ARAŞTIRMA MAKALESİ

AĞRI İLİNDE SEZARYEN ORANLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ ANALYSIS OF CESAREAN SECTION RATES AT AGRI ARAŞTIRMA MAKALESİ İzmir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi,2013;17:55-62 ARAŞTIRMA MAKALESİ AĞRI İLİNDE SEZARYEN ORANLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ ANALYSIS OF CESAREAN SECTION RATES AT AGRI Lütfullah ÇAKIR 1, Baki ERDEM

Detaylı

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN Adı Soyadı:..... Protokol Numarası:..... Doğum

Detaylı

Can AKAL, Sinem Ayşe DURU, Barış OLTEN. Danışman: Filiz YANIK ÖZET

Can AKAL, Sinem Ayşe DURU, Barış OLTEN. Danışman: Filiz YANIK ÖZET 50 GRAM GLUKOZ YÜKLEME TESTİ ANORMAL, 100 GRAM ORAL GLUKOZ TESTİ NORMAL OLAN GEBELERİN MATERNAL ÖZELLİKLER VE GEBELİK SONUÇLARI AÇISINDAN NORMAL GEBELER VE GESTASYONEL DİYABETİK HASTALAR İLE KARŞILAŞTIRILMASI

Detaylı

DOWN SENDROMU TARAMA TESTİ (1. TRİMESTER)

DOWN SENDROMU TARAMA TESTİ (1. TRİMESTER) DOWN SENDROMU TARAMA TESTİ (1. TRİMESTER) Diğer adları: İkili tarama testi, İkili test. Kullanım amacı: Fetüste Down sendromu ve trizomi 18 bulunma olasılığının ve bu hastalıklar için ileri inceleme yaptırma

Detaylı

UÜ-SK KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI HİZMET KAPSAMI

UÜ-SK KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI HİZMET KAPSAMI Rev. No : 03 Rev.Tarihi : 28 Şubat 2012 1 / 6 1. : Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ayaktan başvuran ve yatan hastalara tanı ve tedavi hizmetleri sunmaktadır. Bu hizmet haftada 7 gün ve 24 saat

Detaylı

HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİNDE İKİ YILLIK SÜREDE SEZARYEN DOĞUMLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİNDE İKİ YILLIK SÜREDE SEZARYEN DOĞUMLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ T.C. Sağlık Bakanlığı Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Klinik Şefi Prof.Dr.Murat Yayla HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİNDE İKİ YILLIK

Detaylı

Düşükle sonuçlanan gebelik (O00-O08) Hariç: Bir veya birden fazla fetüsün düşüğünden sonra çoğul gebelikte devam eden

Düşükle sonuçlanan gebelik (O00-O08) Hariç: Bir veya birden fazla fetüsün düşüğünden sonra çoğul gebelikte devam eden Düşükle sonuçlanan gebelik (O00-O08) Hariç: Bir veya birden fazla fetüsün düşüğünden sonra çoğul gebelikte devam eden hamilelik (O31.1) O00 Dış gebelik Dahil: rüptüre dış gebelik Birlikte olan herhangi

Detaylı

YENĠDOĞAN DÖNEMĠNDE ANNELERĠN SIK SORDUĞU SORULAR. Başkent Üniversitesi Adana Seyhan Hastanesi Yenidoğan Bilim Dalı Dr.

YENĠDOĞAN DÖNEMĠNDE ANNELERĠN SIK SORDUĞU SORULAR. Başkent Üniversitesi Adana Seyhan Hastanesi Yenidoğan Bilim Dalı Dr. YENĠDOĞAN DÖNEMĠNDE ANNELERĠN SIK SORDUĞU SORULAR Başkent Üniversitesi Adana Seyhan Hastanesi Yenidoğan Bilim Dalı Dr. Hande Gülcan Bebeğimi ne sıklıkta emzireyim? Bebeği doğar doğmaz ilk saatte emzirmeye

Detaylı

TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ PROGRAMI ve UZMANLIK ÖĞRENCİSİ ÇALIŞMA KARNESİ

TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ PROGRAMI ve UZMANLIK ÖĞRENCİSİ ÇALIŞMA KARNESİ T.C. CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ PROGRAMI ve UZMANLIK ÖĞRENCİSİ ÇALIŞMA KARNESİ Tıpta Uzmanlık Öğrencisinin : Adı ve Soyadı:

Detaylı

GEBELİKTE TİROİD FONKSİYONLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

GEBELİKTE TİROİD FONKSİYONLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ GEBELİKTE TİROİD FONKSİYONLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Doç. Dr. Habib BİLEN Atatürk Üniversitesi Tıp fakültesi İç Hastalıkları ABD Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı SUNU PLANI Örnek olgu

Detaylı

Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığına etkileri İstenmeyen gebelikler ve isteyerek düşükler

Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığına etkileri İstenmeyen gebelikler ve isteyerek düşükler Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığına etkileri İstenmeyen gebelikler ve isteyerek düşükler Doç. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10.05.2010 1 Amaç : Tıp Fakültesi Dönem III öğrencileri, aşırı doğurganlık,

Detaylı

ADOLESAN VE PERİMENOPOZDA İNFERTİLİTE TEDAVİSİ YAPILMALI MIDIR? Prof. Dr. Yusuf ÜSTÜN

ADOLESAN VE PERİMENOPOZDA İNFERTİLİTE TEDAVİSİ YAPILMALI MIDIR? Prof. Dr. Yusuf ÜSTÜN ADOLESAN VE PERİMENOPOZDA İNFERTİLİTE TEDAVİSİ YAPILMALI MIDIR? Prof. Dr. Yusuf ÜSTÜN ADOLESAN Çocukluktan erişkinliğe geçiş süreci DSÖ 10-19 yaş arasını kapsar Menarş sonrası ilk 2 yıl anovulatuar siklustan

Detaylı

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader OLGU 1 İkinci çocuğuna hamile 35 yaşında kadın gebeliğinin 6. haftasında beş yaşındaki kız çocuğunun rubella infeksiyonu geçirdiğini öğreniyor. Küçük

Detaylı

TABURCULUK SONRASI REHOSPİTALİZASYON VE NEDENLERİ..Dr. Ömer ERDEVE

TABURCULUK SONRASI REHOSPİTALİZASYON VE NEDENLERİ..Dr. Ömer ERDEVE TABURCULUK SONRASI REHOSPİTALİZASYON VE NEDENLERİ.Dr. Ömer ERDEVE Rehospitalizasyon - TANIM Kim? Ne kadar süre boyunca? Hangi düzey ünite? Maliyet? Mortalite ve morbidite üzerine etkisi? Rehospitalizasyon

Detaylı

PERİOPERATİF ANEMİ. Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD

PERİOPERATİF ANEMİ. Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD PERİOPERATİF ANEMİ Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD 1 SORU? Anemi Neden Önemli? 2 SORU? 3 İnsidans Önemi ANEMİ Tanı Tedavi 4 Anemi Nedir? WHO Hb < 13 g/dl Hb

Detaylı

ERKEN MEMBRAN RÜPTÜRÜNDE YÖNETİM

ERKEN MEMBRAN RÜPTÜRÜNDE YÖNETİM ERKEN MEMBRAN RÜPTÜRÜNDE YÖNETİM Prof. Dr H.Mete TANIR Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Perinatoloji Uzmanı Erken Membran Rüptürü (EMR) Erken membran

Detaylı

Gebelikte diyabet taraması. Prof. Dr. Yalçın Kimya

Gebelikte diyabet taraması. Prof. Dr. Yalçın Kimya Gebelikte diyabet taraması Prof. Dr. Yalçın Kimya Gestasyonel diyabet İlk defa gebelik sırasında saptanan diyabet Diagnosis and classification of diabetes mellitus. Diabetes Care 2010;33(Suppl 1):S62 9.

Detaylı

AGE SUMMARY PRIMIPAR AGE

AGE SUMMARY PRIMIPAR AGE PRiMİPAR AGE Dr. A. Füsun AKSU('"). Dr. Birtan BORAN ( ) Or. A. Tarık ALTINOK (*) Dr. Umur KUVUMCUOÖLU ('") ÖZET Ocak - Aralık 98 tarihleri arasında Zeynep - Kamil Kadın ve Ço cuk Hastalıkları Hastanesi'nde

Detaylı

Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler. Prof. Dr. Reyhan Çeliker

Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler Prof. Dr. Reyhan Çeliker Antropoloji nedir? Antropoloji İnsanı, biyolojik yapısını, bedensel özelliklerini, kültürel yapısını, sosyal davranışlarını inceleyen bilim

Detaylı

03.06.15 09:30 BİYOKİMYA-MİKROBİYOLOJİ-FARMAKOLOJİ 10:30 HALK SAĞLIĞI 11:30 PATOLOJİ 13:30 İYİ HEKİMLİK UYG. 6 Hafta. Kurul Süresi: 10 saat 10 saat

03.06.15 09:30 BİYOKİMYA-MİKROBİYOLOJİ-FARMAKOLOJİ 10:30 HALK SAĞLIĞI 11:30 PATOLOJİ 13:30 İYİ HEKİMLİK UYG. 6 Hafta. Kurul Süresi: 10 saat 10 saat Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 215 216 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DÖNEM III DERS KURULU 6 TIP TIP 332- ÜREME SİSTEMİ HASTALIKLARI

Detaylı

BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2013-2014 ÖĞRETİM YILI IV. SINIF KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM STAJ PROGRAMI.

BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2013-2014 ÖĞRETİM YILI IV. SINIF KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM STAJ PROGRAMI. BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2013-2014 ÖĞRETİM YILI IV. SINIF KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM STAJ PROGRAMI Grup C (8 Hafta) (02/09/2013-25/10/2013) Dekan Dekan Yardımcıları Eğitim Baş Koordinatörü

Detaylı

Over Kanseri Taraması ve İngiliz Grubu Over Kanseri Tarama Çalışması

Over Kanseri Taraması ve İngiliz Grubu Over Kanseri Tarama Çalışması Over Kanseri Taraması ve İngiliz Grubu Over Kanseri Tarama Çalışması Ovarian cancer screening and mortality in the UK Collaborative Trial of Ovarian Cancer Screening (UKCTOCS): a randomised controlled

Detaylı

DOĞUM VE SEZARYEN EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ

DOĞUM VE SEZARYEN EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ DOĞUM VE SEZARYEN EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ Giriş Genel olarak sezaryen; vajinal doğumun güvenle tamamlanmasının mümkün olmadığı durumlar söz konusu ise veya vajinal doğum ile birlikte maternal ve/veya fetal

Detaylı

DOĞUM VE SEZARYEN EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ

DOĞUM VE SEZARYEN EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ DOĞUM VE SEZARYEN EYLEMİ YÖNETİM REHBERİ Giriş Genel olarak sezaryen; vajinal doğumun güvenle tamamlanmasının mümkün olmadığı durumlar söz konusu ise veya vajinal doğum ile birlikte maternal ve/veya fetal

Detaylı

DO AL DO UM MU? SEZARYEN M?

DO AL DO UM MU? SEZARYEN M? DO AL DO UM MU? SEZARYEN M? *Hem. Ay e MET N, **Hem.Burcu DE RMENC Ac badem Kocaeli Hastanesi *NICU Klinik E itim Hem iresi, **Poliklinik Klinik E itim Hem iresi Haz rlanma Tarihi: Sunu Plan Do al Do um

Detaylı

Doğum ve Sezaryen Eylemi Yönetim Rehberi

Doğum ve Sezaryen Eylemi Yönetim Rehberi Doğum ve Sezaryen Eylemi Yönetim Rehberi T.C. Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü Doğum ve Sezaryen Eylemi Yönetim Rehberi T.C. Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve

Detaylı

EMBRİYOLOJİ VE GENETİK DERSİNE GİRİŞ ARŞ. GÖR. KEVSER İLÇİOĞLU

EMBRİYOLOJİ VE GENETİK DERSİNE GİRİŞ ARŞ. GÖR. KEVSER İLÇİOĞLU EMBRİYOLOJİ VE GENETİK 1 DERSİNE GİRİŞ ARŞ. GÖR. KEVSER İLÇİOĞLU 2/16 EMBRİYOLOJİ NEDİR? Embriyoloji; zigottan, hücreler, dokular, organlar ile tüm vücudun oluşmasına kadar geçen ve doğuma kadar devam

Detaylı

ANNE ÖLÜMLERİ. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kadın ve Üreme Sağlığı Dairesi Başkanlığı

ANNE ÖLÜMLERİ. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kadın ve Üreme Sağlığı Dairesi Başkanlığı ANNE ÖLÜMLERİ Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kadın ve Üreme Sağlığı Dairesi Başkanlığı Tanımlar Gebeliğe bağlı ölüm Anne ölümü Tesadüfi ölüm Geç anne ölümü 2 Gebeliğe Bağlı Ölüm Ölüm sebebine bakılmaksızın

Detaylı

SAĞLIK DÜZEYİ GÖSTERGELERİ

SAĞLIK DÜZEYİ GÖSTERGELERİ SAĞLIK DÜZEYİ GÖSTERGELERİ HIZ:Bir toplum veya grubun belirli bir birimi içinde gözlenen hastalık veya olay sıklığını belirtir.hızın hesap edilmesinde kullanılan pay ve paydadaki sayılar aynı bölgeden

Detaylı

DOĞUM ÖNCESİ BAKIM VE DOĞUMA YARDIM 10

DOĞUM ÖNCESİ BAKIM VE DOĞUMA YARDIM 10 DOĞUM ÖNCESİ BAKIM VE DOĞUMA YARDIM 10 Banu Akadlı Ergöçmen ve Yadigar Coşkun Anne ve çocuk sağlığı açısından önemli bir konu olan doğum öncesi bakım ve doğuma yardıma ilişkin olarak TNSA-2003 den elde

Detaylı

Makat Gelişlerinde Doğum Şeklinin Neonatal Mortalite Üzerine Etkisi

Makat Gelişlerinde Doğum Şeklinin Neonatal Mortalite Üzerine Etkisi Makat Gelişlerinde Doğum Şeklinin Neonatal Mortalite Üzerine Etkisi Hakan ŞEYİSOĞLU, Tolga YALÇINKAYA, C.Tamer EREL, Macit ARVAS İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum

Detaylı

YENİDOĞANLARDA EVDE SAĞLIK UYGULAMALARI

YENİDOĞANLARDA EVDE SAĞLIK UYGULAMALARI YENİDOĞANLARDA EVDE SAĞLIK UYGULAMALARI Doç. Dr. Nurullah OKUMUŞ Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağ. Ve Hast. Eğitim Araştırma Hastanesi Yenidoğan Kliniği ANKARA HASTANEMİZDE EVDE SAĞLIK HİZMETİ Hastanemizde,

Detaylı

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Dr. Ayşegül Örs Zümrütdal Başkent Üniversitesi-Nefroloji Bilim Dalı 20/05/2011-ANTALYA Böbrek kistleri Genetik ya da genetik olmayan nedenlere bağlı olarak, Değişik

Detaylı

Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği

Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği İKİZ GEBELİKLERDE ULTRASONOGRAFİK TEMEL ÖZELLİKLER Prof. Dr. Hayri ERMİŞ İstanbul Tıp Fakültesi, Kadın Hast. Ve Doğum A.B.D. Perinatoloji B.D. MONOZİGOTİK (TEK YUMURTA) %25 İKİZ GEBELİKLER ZİGOSİTE MONOKORYONİK-

Detaylı

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 SUNUM KAPSAMI Niçin KMY yaparız? Hangi yöntemi kullanırız? KMY sonuçlarını nasıl değerlendirmemiz gerekir? Kırık

Detaylı

PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr.Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu

PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr.Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu PRENATAL TARAMA TESTLERİ Dr.Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu Riskler Down sendromu 1/800 Spina bifida 1/1800 Anensefali 1/1800 Trizomi 18 1/3800 Omfalosel 1/6000 Gastroşizis 1/10000 Türkiye de her

Detaylı

ACOG diyor ki! GEBELİK VE OBEZİTE. Özeti Yapan: Dr. Aytül Esmer Çorbacıoğlu. Giriş

ACOG diyor ki! GEBELİK VE OBEZİTE. Özeti Yapan: Dr. Aytül Esmer Çorbacıoğlu. Giriş ACOG diyor ki! GEBELİK VE OBEZİTE Özeti Yapan: Dr. Aytül Esmer Çorbacıoğlu Giriş Kadın hastalıkları ve doğum uzmanları kadın sağlığıyla en fazla uğraşan hekim grubunu oluşturmaktadır ve obezite üreme çağındaki

Detaylı

(İnt. Dr. Doğukan Danışman)

(İnt. Dr. Doğukan Danışman) (İnt. Dr. Doğukan Danışman) *Amaç: Sigara ve pankreas kanseri arasında doz-yanıt ilişkisini değerlendirmek ve geçici değişkenlerin etkilerini incelemektir. *Yöntem: * 6507 pankreas olgusu ve 12 890 kontrol

Detaylı

Gebelik ve Enfeksiyonlar. Prof.Dr. Levent GÖRENEK

Gebelik ve Enfeksiyonlar. Prof.Dr. Levent GÖRENEK Gebelik ve Enfeksiyonlar Prof.Dr. Levent GÖRENEK Olgulara Yaklaşım 2 1. TORCH grubu enfeksiyon etkenleri nelerdir? Toxoplasmosis Other (Sifiliz, Varicella zoster ) Rubella Cytomegalovirus Herpes simplex

Detaylı

Sağlık Bakımıyla İlişkili İnfeksiyonların Epidemiyolojisinde Temel Tanımlar

Sağlık Bakımıyla İlişkili İnfeksiyonların Epidemiyolojisinde Temel Tanımlar Sağlık Bakımıyla İlişkili İnfeksiyonların Epidemiyolojisinde Temel Tanımlar Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikr. AD. Epidemiyoloji Nedir? Sağlıkla ilgili

Detaylı