Proje Koordinatörleri Özge Özden ve Hasan Sarpten

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Proje Koordinatörleri Özge Özden ve Hasan Sarpten"

Transkript

1 KARPAZ YARIMADASINDAKİ HABİTATLARIN NATURA 2000 AĞINA GÖRE SINIFLANDIRILMASI Altın Kumsal, Karpaz PROJE RAPORU ARALIK 2007

2 Bu çalışma; Karpaz bölgesindeki Milli Parkın içerisinde bulunan doğal yaşam alanlarının sınıflandırılarak haritalandırılması, Milli Park Çalışma Veri Tabanı oluşturulması, sürdürülebilir kalkınma anlayışı içerisinde bölgenin çevre planının geliştirilmesi, koruma-kullanma detaylarının net olarak ortaya çıkarılabilmesi için gerekli altyapının oluşturulması çalışmalarını içeren önergeye (1659/2007) ekli sunulan Karpaz Yarımadasındaki Habitatların Natura 2000 Ağına Göre Sınıflandırılması projesinin yürütülmesi için ihale Tüzüğünün 3(2) maddesi uyarınca Biyologlar Derneği nden hizmet alımı yapılmasına yönelik olarak KKTC Bakanlar Kurulu nun tarihinde almış olduğu numaralı kararı doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. Biyologlar Derneği 1

3 KARPAZ YARIMADASINDAKİ HABİTATLARIN NATURA 2000 AĞINA GÖRE SINIFLANDIRILMASI Proje Başlığı: Projeyi öneren kuruluş: Proje Koordinatörleri: Proje süresi: Karpaz Yarımadasındaki Habitatların natura 2000 ağına göre Sınıflandırılması (Habitat Classification of Karpaz Peninsula according to natura 2000 network) Biyologlar Derneği Hüseyin İrfan Sokak, Yaman Dükkanları No:2 Yenişehir, Lefkoşa Tel Fax: GSM: e - mail: Özge Özden ve Hasan Sarpten 12 hafta Proje başlangıç tarihi: 30 Ağustos 2007 Proje Bitiş Tarihi: 30 Kasım 2007 Bütçe: 18,080 YTL Uzmanlar ve araştırıcılar: İsim Kurum Projedeki Görevi Doç. Dr. Bayram Ege Üniversitesi Fauna Göçmen Dr. Salih Gücel Yakın Doğu Üniversitesi Flora, haritalama Dr. Burak Ali Çiçek Doğu Akdeniz Üniversitesi Proje önerisinin hazırlanması, fauna ve haritalama Hasan Sarpten Biyologlar Derneği Raporlama Wayne Fuller Lefke Avrupa Fauna, haritalama Üniversitesi Özge Özden Lefke Avrupa Fauna, raporlama Üniversitesi Martin Marancos ODTÜ, Kalkanlı Fauna 2 Biyolog Biyologlar derneği Haritalama ve raporlama Doğa koruma uzmanı Çevre Koruma Dairesi Natura 2000 e göre uygunluk çalışmları Doğa koruma uzmanı Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Natura 2000 e göre alan çalışmaları ve kontrol Biyologlar Derneği 2

4 ÖNSÖZ Kıbrıs yaklaşık iki milyon yıl önce adalar zincirinden oluşmakta idi. Beşparmak dağları Trodos dağlarından sığ bir deniz ile ayrılmakta idi. Zaman içerisinde arazilerin yükselmesi sonucu Kıbrıs şimdiki halini aldı. Karpaz yarımadası ise, birbirinden ilginç doğal yapısıyla karşımıza çıkan Kuzey Kıbrıs ın omurgası niteliğindeki Beşparmak Dağları nın eşsiz güzelliğiyle herkesi büyüleyen kuzey-doğu uzantısıdır. Bu bölge kumullar, tepeler, vadiler ve diğer doğal güzellikleri yanında, zengin biyolojik çeşitliliği açısından da Kıbrıs ın başka hiçbir bölgesiyle kıyas kaldıramayacağı gibi, dünyanın pek çok doğal mirasıyla da boy ölçüşebilecek niteliktedir. Bunların yanında, Karpaz Milli Parkının korunarak geliştirilmesi, bölge ve ülke insanına ekonomik, sosyal, kültürel, doğal v.b konularda katkı koyabilmesi için yürünmesi gereken çok yol, atılması gereken çok adım, yapılması gereken çok iş vardır. İşte bu noktadan hareketle yapılan bu çalışmanın, tüm bunlara gerek ülke çapında, gerekse uluslararası düzeyde önemli bir temel oluşturmasını temenni etmekteyiz. Proje Koordinatörleri Özge Özden ve Hasan Sarpten Biyologlar Derneği 3

5 İÇİNDEKİLER BÖLÜM-I: KARPAZ YARIMADASI NIN AB HABİTAT DİREKTİFİ (92/43/EEC) NE GÖRE SINIFLANDIRILMASI GİRİŞ AB Habitat Direktifi hakkında kısa bilgi Karpaz Yarımadası nın biyolojik çeşitlilik açısından önemi MATERYAL VE METOD SONUÇ Karpaz Yarımadası nda bulunan önemli habitatlar Önemli kumul alanları Önemli Posodonia alanları Akdeniz Foku nun Karpaz Yarımadası ndaki yaşam alanları Deniz kaplumbağalarının kullandıkları önemli yumurtalama alanları ÖNERİLER REFERANSLAR BÖLÜM-II: AB YABANİ KUŞLAR DİREKTİFİ NİN (79/409/EEC) KARPAZ YARIMADASI NA ADAPTASYONU GİRİŞ AB Yabani Kuşlar Direktifi hakkında kısa bilgi Önemli kuş alanlarının AB kriterlerine göre belirlenmesi Karpaz Yarımadası nın ornitolojik önemi MATERYAL VE METOD SONUÇ ÖNERİLER REFERANSLAR Biyologlar Derneği 4

6 BÖLÜM-I KARPAZ YARIMADASI NIN AB HABİTAT DİREKTİFİ (92/43/EEC) NE GÖRE SINIFLANDIRILMASI Biyologlar Derneği 5

7 1. GİRİŞ 1.1. AB Habitat Direktifi hakkında kısa bilgi: Avrupa Birliği Üye Devletleri 1992 yılında, doğal hayvan ve bitki yaşam ortamlarının korunabilmesi için yabani fauna ve flora habitatlarının korunmasına ilişkin bir direktif hazırlamışlardır. Söz konusu direktif Habitatlar Direktifi (Habitats Directive 92/43/EEC) olarak bilinmektedir. Habitat Direktifi nde, topluluğun ortak ilgi alanı olan doğal habitatların ve türlerin elverişli bir koruma statüsünde, iyileştirilmesini veya muhafazasını güvence altına almak için, belirli bir zaman çizelgesine uygun olarak tutarlı bir Avrupa ekolojik ağının yaratılması amacıyla özel koruma alanlarının belirlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Habitat Direktifi kapsamında, AB Üye Devletlerinin yasal çerçevede dikkate alınması ve uyması gereken hususlar aşağıdaki başlıklar altında özetlenebilir: 1. AB ne üye ülke topraklarında hayvan ve bitki doğal yaşam ortamlarının, ve yabani fauna ile floranın korunması yoluyla biyolojik çeşitliliğin sağlanmasına katkıda bulunmak 2. Doğal yaşam alanlarının ve yabani fauna ve flora türlerinin elverişli koruma statüsünde muhafazası ve iyileştirilmesi yönünde yükümlülüklerini yerine getirmek 3. Natura 2000 başlığı altında özel koruma bölgelerinden oluşan uygun bir Avrupa ekolojik ağının kurulması 4. Ek I de belirtilen habitat tiplerini ve Ek II de belirtilen canlı türlerinin yaşam alanlarını barındıran alanlar Natura 2000 alanı olarak bildirilmesi ve bu alanların korunmasının sağlanması AB Habitat Direktifi nde beliritlen Doğal Habitat kavramı, bütünüyle doğal veya yarı doğal olan coğrafi, abiyotik ve biyotik özellikleri ile ayırt edilen kara veya su alanları anlamına gelmektedir. Bu çerçevede doğal yayılma alanlarında yok olma tehlikesine maruz kalan türler, küçük bir doğal yayılma alanı olan türler ve parantezde belirtilen beş biyolojik coğrafi bölgenin tipik özelliklerinin çarpıcı örneklerini gösterenler (Alpin, Atlantik, Kıtasal, Makaronesyan ve Akdeniz) Karpaz Yarımadası nın biyolojik çeşitlilik açısından önemi: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti nde doğal yapısı bozulmamış olan ender bölgelerden biri olan Karpaz Yarımadası büyüleyici kumsallarıyla birçok Avrupa ülkesinin dikkatini çekmektedir. Her yıl pek çok turist bölgeye ziyarette bulunarak bu eşsiz manzaraların tadına doyamamaktadır. Milli Biyologlar Derneği 6

8 servetimiz olan Karpaz Yarımadası bünyesinde pek çok farklı kuş, sürüngen, memeli, böcek, deniz canlısı ve bitki türünü barındırmaktadır. Karpaz Yarımadası nda bulunan en çok dikkat çeken ve biyolojik çeşitlilik açısından önemli olan bitki türleri şunlardır: Pancratium maritimum (Kum Zambağı), Orchis punctulata (Benli Orkis), Bosea cypria (Kıbrıs Boseası), Astragalus cyprius (Kıbrıs Geveni), Cyclamen persicum (Acem Siklameni), Scutellaria sibthorpii (Kıbrıs Kaside Otu), Juniperus phoenicea (Finike Ardıcı), Sarcopoterium spinosum ( Mazı) and Thymus capitatus (Tülümbe). Ayrıca Mentha aquatica (Su Nanesi) isimli bitkinin Kuzey Kıbrıs ta yalnızca Ronnas dere yatağında yaşayabildiği VINEY (1994) tarafından belirtilmiştir. Ayni şekilde ender rastlanılan diğer bir bitki türü olan Nigella ciliaris de Ronnas dere yatağında bulunmaktadır. Ronnas sahilinde yaşama alanı bulan diğer bir bitki türü ise Rosmarinus officinalis (Lazmarin) dir.ayios Philon kumsalının bulunduğu bölgede ise Hypecoum procumbens (Budala Çiçeği), Anchusa humulis (Sığırdili) ve Maresia nana isimli bitkiler bulunmaktadır (GÜNDÜZ, 2001). Karpaz Yarımadası nda bulunan en çok dikkat çeken ve biyolojik çeşitlilik açısından önemli olan kelebek türleri şunlardır: Karpaz Yarımadası nda tespit edilmiş olan 19 farklı kelebek türü vardır. Tespit edilen kelebek türlerinden ikisi Kıbrıs endemiğidirler (Maniola cypricola ve Glaucopsyche paphos). Ayrıca Kıbrıs adasında ender rastlanılan Charaxes jasius, Gegenes pumulio ve Leptotes pirithous isimli kelebek türlerinin de Karpaz Yarımadası nda bulunduğu belirtilmiştir (ÖZDEN, 2006). Karpaz Yarımadası nda bulunan en önemli sürüngenler şunlardır: Ege Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim üyesi Doç. Dr. Bayram Göçmen, Karpaz Bölgesi nde yaşam alanı bulan birçok sürüngen türü olduğunu belirterek, en önemlilerini şöyle sıralamıştır: Eumeces schneideri schneideri, Acanthodactylus schreiberi schreiberi, Dolichophis jugularis cypriacus, Telescopus fallax cyprianus, Macrovipera lebetina lebetina, Laudakia stellio cypriaca, Ophisops elegans schlueteri. Ayrıca Karpaz Yarımadası eşsiz güzellikteki kumsallarıyla dünyada nesli tükenmekte olan diğer sürüngenlerden deniz kaplumbağalarının da yumurtlamak için tercih ettikleri bir bölgedir. FULLER et al. ( ) Karpaz Bölgesi nde son beş yılın ortalama Chelonia mydas yuva sayısını 173 ve Caretta caretta yuva sayısı 35 olarak bildirmişlerdir. Biyologlar Derneği 7

9 Karpaz Yarımadası nı çevreleyen deniz sularında yaşayan en önemli deniz memelisi: Monachus monachus (Akdeniz Foku) tur. IUCN tarafından dünyada nesli tehlike altında olan deniz memelisi olarak ilan edilmiş olan Akdeniz Foku nun Karpaz Yarımadası etrafında tespit edildiği GÜCÜ et al. (2007) tarafından belirtilmiştir. Ayrıca Glamorgan Üniversitesi (Galler) den gelen bir grup araştırmacı tarafından Akdeniz Foku na yaşam ortamı olabilecek kıyısal mağara araştırma projesi gerçekleştirilmiş ve bölgede bazı mağaralar tespit edilmiştir (HAIGH, 2004). 2. MATERYAL VE METOD Bu çalışma kapsamında, öncelikle projede çalışan araştırmacıların daha önce bireysel olarak kendilerinin Karpaz Yarımadası nda yapmış oldukları araştırma sonuçları ve yayınlarına bakılarak Karpaz Bölgesi nin önemli fauna ve flora listesi oluşturuldu. Söz konusu listede yer alan ve aynı zamanda AB Habitat Direktifi nde adı geçen bitki ve hayvan türleri belirlendi. AB Habitat Direktifi açısından önem arz eden bitki ve hayvan türlerinin bulunduğu habitatlara (yaşam alanlarına) Ekim-Kasım aylarında arazi çıkışları yapılarak bu habitatların GPS koordinatları alındı. Sörveyler sırasında elde edilen kesinleştirilmiş GPS koordinatları harita üzerine kayıt edildi. Literatür taramaları ve arazi çalışmaları boyunca tespit edilen önemli habitat alanları 92/43/EEC Habitat Direktifi EK I e göre karşılaştırılarak Natura 2000 alanı ilan edilebilecek bölgeler belirlendi. 3. SONUÇ 3.1. Karpaz Yarımadası nda bulunan önemli habitatlar: Proje kapsamında yapılan literatür ve arazi çalışmaları sonucunda, AB Habitat Direktifi (92/43/EEC) EK I e göre bölgede tespit edilen önemli habitatlar belirlenmiş olup, Tablo 1 de belirtilmiştir. Biyologlar Derneği 8

10 Tablo 1. AB Habitat Direktifi EK I e göre Karpaz Yarımadası nda bulunan önemli habitatlar ve bunların AB Direktifi ndeki habitat numaraları Habitat Numarası Habitat Adı İngilizce Habitat Adı 1120 * Posidonia yatakları * Posidonia beds 1240 Akdeniz kıyı alanında endemik Limonium türlerinden oluşan Vegetated sea cliffs of Mediterranean coasts with endemic Limonium spp. kayalık alanı 1420 Akdeniz ve termo-atlantik tuzcul çalıkları Mediterranean and thermo-atlantic halophilous scrubs 1430 Tuzcul azotcul çalılıklar Halo-nitrophilous scrubs 1510 * Akdeniz tuz stepleri *Mediterranean salt steppes 2120 Kıyı boyunca Ammophila arenaria bulunan, değişen kumul Shifting dunes along the shoreline with Ammophila arenaria alanları 2220 Euphorbia terracina lı kıyı Dunes with Euphorbia terracina kumulları 2250 * Juniperus spp. kıyı kumulları * Coastal dunes with Juniperus spp Cisto Lavenduletalia kurakcıl çalılıkları olan kumullar Cisto Lavenduletalia dune sclerophyllous scrubs 2310 Calluna ve Genista lı kuru kumlu fundalıklar Dry sand heaths with Calluna and Genista 5210 Juniperus spp lu odunsu matorallar Aroborescent mattoral with Juniperus spp * Zyziphus lu odunsu matorallar * Arborescent mattoral with Zyziphus 5320 Kayalıklara yakın Euophorbia alçak formasyonları Low formations of Euphorbia close to cliffs 5410 Batı Akdeniz de kayalık alanlar üzerindeki pirganalar West Mediterranean clifftop phryganas (Astrogalo Plantaginetum subulatae) 5420 Sarcopoterium spinosum Sarcopoterium spinosum phryganas pirganaları 9320 Olea ve Cerotonia ormanlıkları Olea and Ceratonia forests (*) işareti, öncelikli bitki ve hayvan yaşam alanlarını göstermektedir. Biyologlar Derneği 9

11 Tablo 1 de belirtilmiş olan AB Habitat Direktifi kapsamında koruma altına alınması gereken, projede önerilen Natura 2000 bölgeleri GPS koordinatlarına göre haritalandırılmıştır. Harita 1 de belirtilen bölgelerin tamamı Natura 2000 bölgesi olarak tanımlanması gerekmektedir. Harita 1. Karpaz Yarımadası nda bulunan AB Habitat Direktifi EK I e göre önemli habitatlar Biyologlar Derneği 10

12 1: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420), Dry sand heaths with Calluna and Genista (2310). 2: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420). 3: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420), Dry sand heaths with Calluna and Genista (2310), Cisto-Lavenduletalia dune sclerophyllous scrubs (2260), Coastal dunes with Juniperus spp. (2250). 4: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420). 5: Sarcopoterium spinosum phryganas (5420), Dry sand heaths with Calluna and Genista (2310). 6: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420). 7: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420). 8: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210). 9: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420), Dry sand heaths with Calluna and Genista (2310), Coastal dunes with Juniperus spp. (2250), Shifting dunes along the shoreline with Ammophila arenaria (2120), Low formations of Euphorbia close to cliffs (5320), Vegetated sea cliffs of Mediterranean coasts with endemic Limonium spp. (1240), Halonitrophilous scrubs (1430). 10: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Vegetated sea cliffs of Mediterranean coasts with endemic Limonium spp. (1240). 11: Coastal dunes with Juniperus spp. (2250), Shifting dunes along the shoreline with Ammophila arenaria (2120), Low formations of Euphorbia close to cliffs (5320), Halo-nitrophilous scrubs (1430). 12: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210). 13: Sarcopoterium spinosum phryganas (5420). 14: Olea and Ceratonia forests (9320). 15: Dunes with Euphorbia terracina (2220). 16: Olea and Ceratonia forests (9320). 17: Arboroscent mattoral with Juniperus (5210), Sarcopoterium spinosum phryganas (5420), Dry sand heaths with Calluna and Genista (2310). Mavi çizgi: Mavi çizginin kuzeye bakan iç kasmının tamamı Natura 2000 alanıdır. Yeşil Çizgi: Yeşil çizgilerin denize bakan iç kısımları kıyı alanları ve kumul alanlarıdır, tamamı Natura 2000 alanıdır. Biyologlar Derneği 11

13 3.2. Önemli kumul alanları: Karpaz Yarımadası nda bulunup ve ayni zamanda AB Habitat Direktifi EK I de belirtilmiş olan 2120, 2220, 2250, 2260, 2310 habitat no lu alanları içermekte olan en önemli kumul alanları Harita 2 ve Harita 3 te gösterilmiştir. Kumul alanlarının belirlenmesinde ÇİÇEK (2006) dan da yararlanılmıştır. Harita 2. AB Habitat Direktifi ne göre koruma altına alınması gereken Golden Beach kumulu Kırmızı Çizgi: Kırmızı çizginin denize bakan kısmı kaplumbağaların yuva yaptıkları plajdır. Yeşil Çizgi: Kumul alanlarıdır. Mavi Çizgi: Yapılaşmaya açık olmayan (kapalı) kıyı bölgesidir. Biyologlar Derneği 12

14 Harita 3. AB Habitat Direktifi ne göre koruma altına alınması gereken Ronnas ve Ayios Philon kumulu Kırmızı Çizgi: Kırmızı çizginin denize bakan kısmı kaplumbağaların yuva yaptıkları plajdır. Yeşil Çizgi: Kumul alanlarıdır. Mavi Çizgi: Yapılaşmaya açık olmayan (kapalı) kıyı bölgesidir. Biyologlar Derneği 13

15 3.3. Önemli Posodonia alanları: Karpaz Yarımadası nda bulunan önemli Posidonia alanları Harita 4 te belirtilmiştir. Önemli Posidonia alanları ÇİÇEK (2006) ya göre belirlenmiştir. Harita 4. AB Habitat Direktifi ne göre Dipkarpaz Yarımadası nda koruma altına alınması gereken önemli Posidonia alanları : Posidonia olan alanları göstermektedir. Ancak işeretlenmemiş diğer kıyı alanlarında da Posidonia olabilir. Bu konudaki araştırmalar halen devem etmektedir. Biyologlar Derneği 14

16 3.4. Akdeniz Foku nun Karpaz Yarımadası ndaki yaşam alanları: IUCN tarafından nesli tükenmekte olan deniz memelisi olarak ilan edilen Monachus monachus un, Karpaz Bölgesi kıyılarında, ODTÜ öğretim üyesi Doç. Dr. Ali Gücü ve araştırma ekibi tarafından tespit edilen, yaşama ve/veya ziyaret alanları Harita 5 te belirtilmiştir. Harita üzerinde belirtilen bu söz konusu kıyı alanlarının bir an önce yasa çerçevesinde korunmaya alınması gerekmektedir. Harita 5. Akdeniz Foku yaşam alanları haritası : Akdeniz fokunun kullanabileceği deniz kıyısındaki uygun mağara alanları *: Akdeniz fokunun kullandığı (kesinleşen) deniz kıyısındaki mağara alanları Biyologlar Derneği 15

17 3.5. Deniz kaplumbağalarının kullandıkları önemli yumurtalama alanları: Karpaz Bölgesi nde her yıl gelen Caretta caretta ve Chelonia mydas deniz kaplumbağalarının, bölgede yumurtlamak için kullandıkları en önemli kumsallar Harita 6 ve Harita 7 de beliritilmiştir. Ronnas ve Ayios Philon kumsallarının, tüm Akdeniz bölgesinde yeşil kaplumbağaları için en önemli 3. yumurtlama alanı oldukları bilinmektedir (KASPAREK et al., 2001). Harita 6. Karpaz Yarımadası ndaki deniz kaplumbağalarının önemli yumurtlama alanları Biyologlar Derneği 16

18 Harita 7. K9, K10 ve K11 kumsallarını gösteren detay haritası Biyologlar Derneği 17

19 4. ÖNERİLER 1. Avrupa Birliği Habitat Direktifi normlarına uygun olarak hazırlamış olduğumuz bu rapor ve içerisindeki haritalar dikkate alınarak, söz konusu raporda yer alan, Harita 1, 2, 3, 4, 5, 6 ve 7 de belirtilen önemli habitat alanlarının tümü, yeni çıkarılacak olan Karpaz Milli Parkı Yasası çerçevesinde mutlak koruma alanı olarak bir an önce koruma altına alınmalıdır. 2. Harita 1 de belirtilen mavi çizginin kuzey üst kısmını kapsayan tüm bölge, yeni yapılaşmaya kapalı alan olmalıdır. Bu bölge içerisinde sadece mevcut eski binaların restorasyonuna izin verilebilir. 3. Harita 1 de beliritlen mavi çizginin kuzey üst kısmını kapsayan tarım alanları, olduğu şekilde korunmalıdır. Söz konusu tarım alanlarının genişletilmesine izin verilmemelidir. 4. Harita 1 de belirtilen mavi çizginin kuzey üst kısmını kapsayan tüm bölgede avlanma yasaklanmalıdır. 5. Harita 2 de beliritlen Golden Beach, Harita 3 te belirtilen Ronnas ve Ayios Philon kumulu, Harita 7 de belirtilen kumularda, yeşil çizgi ile deniz arasındaki bölgede geceleyin piknik yapmak ve plaja giriş yasaklanlanmalıdır. Ayrıca bu alanlara gece veya gündüz, tüm motorlu araçların girmesi de yasaklanmalıdır. 6. Golden Beach, Ayios Philon ve Ronnas kumul alanlarında, insanların kolaylıkla yürüyebilmesi için yürüme yolları (patikalar) yapılacaksa, ip ve ahşap materyaller kullanılmalıdır. Patikaların genişliği 60 cm den fazla olmamalıdır. Böylece kumul alanlarının ve oradaki bitkilerin korunması sağlanacaktır. 7. Her ne kadar Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti devleti AB yasaları uygulama anlamında AB ye tam üye durumunda olmasa da, devletimizin AB normlarına uygun olarak çevre koruma yasalarını geliştirmekte olduğu ve Karpaz Yarımadası nın Natura 2000 alanı kapsamında değerlendirilmesi gerektiği Avrupa Birliği komisyonuna bildirilmeli ve mutlak koruma prensipleri doğrultusunda korunması için gerekli tedbirlerin alınacağı taahüt edilmelidir. Biyologlar Derneği 18

20 8. Karpaz Yarımadası ndaki önemli habitat alanlarının iyi bir şekilde yönetiminin ve korunmasının sağlanması için Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı nın yıllık bütçesinde bölgeye ayrı bir fon ayrılmalıdır. Sağlanacak olan fon kapsamında daha detaylı bir proje çalışmasına yer verilmelidir. 9. Yeni nesillere ve bölge halkına doğa koruma sevgisini ve biyoçeşitliliğin önemini aşılayabilmek amacıyla, Karpaz Bölgesi ndeki doğal güzellikleri tanıtıcı bir merkez kurulmalıdır. Merkez kurulurken, bina yapımında kullanılacak malzemelerin doğal (geriye dönüşümlü) olmasına dikkat edilmelidir. Mümkünse eski bir yapı restore edilerek, merkez amaçlı kullanılmalıdır. 10. Önemli habitat alanları dışında kalan küçük bölgelerde, yalnızca küçük ölçekli turistik yatırım önerilmektedir. Yapılacak olan küçük turistik köy evi şeklindeki tesisler max 25 yatak kapasitesi olarak planlanmalı, Arch House örneğindeki gibi bölgenin doğal dokusuna uygun olmalıdır. 11. Kuzey Kıbrıs ta uluslararası anlamda öneme sahip Karpaz Yarımadası nın, bu çalışma sonuçlarının da ortaya koyduğu gerçekler ışığında tanıtılması sağlanarak Uluslararası Karpaz Milli Parkı yaratılmalıdır. Biyologlar Derneği 19

21 5. REFERANSLAR Council Directive, Consolidated Text, Produced by the Consleg System of the office for Official Publications of the European Communities, Council of Directive, 92/43/EEC, on the conservation of natural habitats and of wild fauna and flora, 57 pp. Çiçek, B.A., KKTC Kıyısal Alanı Biyolojik Çeşitliliği nin Araştırılması, Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, Ankara, 353 s. Fuller, W.J., Broderick, A.C., Glen F., Godley, B.J. (2002) Marine Turtle Conservation Project Northern Cyprus Annual Report. 15 pp. Fuller, W.J., Broderick, A.C., Godley, B.J. (2003) Marine Turtle Conservation Project Northern Cyprus Annual Report. 15 pp. Fuller, W.J., Broderick, A.C., Godley, B.J. (2004) Marine Turtle Conservation Project Northern Cyprus Annual Report. 15 pp. Fuller, W.J., Broderick, A.C., Godley, B.J., Walker J. (2005) Marine Turtle Conservation Project Northern Cyprus Annual Report. 15 pp. Fuller, W.J., Bicknell A., Broderick, A.C., Godley, B.J. (2006) Marine Turtle Conservation Project Northern Cyprus Annual Report. 15 pp. Gücel, S. et al., Halophytic and Psammophytic Plant Diversity of North Cyprus, submitted to the Pakistan Journal of Botany. Gücü, A. C., et al., Investigaitons on Monk Seal Colony in Turkish Republic of Northern Cyprus and their relationship with Anatolian Colony, Final Report submitted to the Scientific and Technological Research Council of Turkey (TUBİTAK), Ankara, Project no: TBAG- 106T166, 51 pp. Gündüz, Ş., Ecologically Important Areas. UNDP Project Report, 180 pp. Biyologlar Derneği 20

22 Haigh, M. A., TRNC Mediterranean Monk Seal Project viability phase, Coastal Habitat Survey of the Karpaz October 22nd to 25th, In Association with the Sea Turtle Conservation Project, 14 pp. Kasparek M, Godley BJ, Broderick AC, Nesting of the Green Turtle, Chelonia mydas, in the Mediterranean: a review of status and conservation needs. Zoology in the Middle East. 24, Özden, Ö., Butterfly Diversity of the Karpaz Peninsula, UNDP, Partnership for the Future, Baseline study on the Environmental Conditions of the Karpaz Peninsula in the northern part of Cyprus, Doğa Koruma Merkezi, Ankara, Turkey, 285 pp. Viney, D. E., An Illustrated Flora of North Cyprus. Published by Koeltz Scientific Books, Koenigstein, Germany. Biyologlar Derneği 21

23 BÖLÜM-I AB YABANİ KUŞLAR DİREKTİFİ NİN (79/409/EEC) KARPAZ YARIMADASI NA ADAPTASYONU Biyologlar Derneği 22

24 1. GİRİŞ 1.1. AB Yabani Kuşlar Direktifi hakkında kısa bilgi: Avrupa Birliği (AB) 1979 yılında Yabani Kuşlar Direktifi (79/409/EEC) ni çıkarmıştır. Söz konusu bu yasa 1979 yılında dokuz AB üyesi ülke tarafından kabul edilmiştir. Mayıs 2004 tarihinden itibaren AB Yabani Kuşlar Direktifi tüm 25 AB ülkesinde uygulamaya alınmıştır. 1 Mayıs 2004 tarihinden itibaren Kıbrıs (Güney Kıbrıs) da direktifi uygulamakla yükümlü sayılmıştır. AB Yabani Kuşlar Direktifi Madde 1 e göre (79/409/EEC Article 1) AB üyesi her ülke, kendi ülkelerinde bulunan kuş türlerini korumak, bulundukları ortamda normal yaşantılarını sürdürmelerine yardımcı olmakla yükümlüdürler. Bu kapsamda söz konusu kuş türlerinin yumurtalarını ve yaşama alanlarını da korumaları gerekmektedir. Ayrıca AB Yabani Kuşlar Direktifi Madde 3 e göre (79/409/EEC Article 3) her üye ülke, ülke sınırları içerisinde bulunan tüm kuş türlerini ve habitatlarını korumak, yönetimini sağlamak veya yeterli biyolojik çeşitliliği tekrar oluşturmak için gerekli ölçüm ve gözlemleri yapmakla yükümlüdür. Yabani Kuşlar Direktifi Madde 3 e göre kuşların yaşama alanlarının korunması ve bakımının sağlanması için aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınmalıdır: Özel Koruma Alanlarının belirlenmesi (SPA) Özel Koruma Alanı içerisindeki ve etrafındaki kuş yaşama alanlarının (habitatların) ekolojik isteklerine göre bakımının sağlanması Daha önce zarar görmüş biyotopların (küçük yaşama alanı) tekrar oluşturulmasının sağlanması Yeni biyotopların oluşturulması AB Yabani Kuşlar Direktifi Madde 4 te belirtildiği üzere Ek 1 (79/409/EEC - Article 4 Annex 1) deki listede yer alan kuş türlerinin ve habitatların korunması gerekmektedir Önemli kuş alanlarının AB kriterlerine göre belirlenmesi: Önemli Kuş Alanları (ÖKA) Dünya Kuşları Koruma Örgütü (Birdlife International) nün belirlediği standart kriterlere göre tespit edilmektedir. Bu alanlar kuş türlerinin korunmasında Biyologlar Derneği 23

25 uluslararası öneme sahip olan bölgeleri içermektedir. Önemli Kuş Alanları aynı zamanda dünyada biyoçeşitliliğin korunmasında önem taşırlar ve çok büyük bir biyoçeşitlilik ağını oluştururlar. Önemli Kuş Alanları nın belirlenmesinde kullanılan uluslararası kriterler Avruğa Birliği Yabani Kuşlar Direktifi nde adı geçen Özel Koruma Alanları (SPAs) nın oluşturulmasında kullanılmaktadır. Bu söz konusu uluslararası kriterler C Kriter Kategorileri olarak adlandırılmaktadır. Bu bağlamda 15 AB üye ülkesinde şimdiye kadar 2264 tane Önemli Kuş Alanı belirlenmiştir. Önemli Kuş Alanları nın belirlenmesinde kullanılan kriterler ve anlamları şunlardır: C1: Species of global conservation concern Dünyada nesli tükenmekte olan ve korunması gereken türler C2: Concentrations of species threated at the EU level AB de nesli tükenmekte olan türlerin Yabani Kuşlar Direktifi Ek 1 de belirtilen kuş türlerinin sürekli olarak bulunduğu yerler C3: Migratory non-threatened species AB sınırları içerisinde nesli tehlike altında olmayan, göç eden kuşlar C4: Large congregations Büyük topluluk halinde olan kuşların bulundukları yerler C5: Large congregations bottleneck sites Darboğaz olarak isimlendirilen bölgeler, söz konusu bu bölgelerden en az 5000 leylek geçmesi veya 3000 turna geçmesi gerekmektedir. C6: Species threatened EU level AB Kuş Direktifi Ek 1 de belirtilen nesli tehlike altında olan kuş türlerinin bulunduğu tüm bölgeler C7: other ornithological criteria Daha önce Özel Koruma Alanı ilan edilmiş olan bir bölgenin, ornitolojik olarak değerlendirilmesi 1.3. Karpaz Yarımadası nın ornitolojik önemi: Karpaz Yarımadası yaklaşık olarak 9730 ha alanı kapsamaktadır. Büyük bir kısmı alçak Juniperus phoenica ormanı, maki bitki örtüsü, garig, pirgana habitatı ve bazı doğal Pinus brutia ile Biyologlar Derneği 24

26 kaplıdır. Pinus brutia ile kaplı olan alanlarda çalı formunda bitkiler bulunmaktadır. AB Yabani Kuşlar Direktifi Ek 1 de belirtilen kuş listesinde yer alan kuş türlerinden 71 tanesinin Karpaz Bölgesi nde tespit edildiği bilinmektedir (Iezekiel et al., 2004). AB Yabani Kuşlar Direktifi nde korunması gereken kuşlar listesinde yer alan Ada Martısı (Larus audouinii) Kıbrıs ta yalnızca Kleides adalarında yuva yapabilmektedir. Ayrıca Tepeli Karabatak (Phalacrocorax aristotelis desmarestii) için de Kleides adaları oldukça önemli bir bölgedir. Ayrıca Karpaz Yarımadası, AB Kuş Direktifi nde yer alan Kıbrıs Kuyrukkakanı (Oenanthe cypria) ve Kıbrıs Ötleğeni (Sylvia melanothorax) isimli endemik kuş türlerimiz için de çok önemli bir yaşam alanı konumundadır. Karpaz Yarımadası, AB Yabani Kuşlar Direktifi nde belirtilen Özel Koruma Alanları (SPAs) kriterleri içerisinde C5 kriterine uyan çok önemli bir kuş geçiş (göç) noktasıdır. Ayrıca Dünya Kuşları Koruma Örgütü (BirdLife International) Mart 2004 te yayınlamış olduğu raporunda Karpaz Yarımadasının uluslararası kriterlere göre Özel Koruma Alanı olması gerektiğini bildirmiştir. 2. MATERYAL VE METOD Bu çalışma kapsamında, öncelikle Karpaz Yarımadası nda daha önce gözlemlenmiş olan kuş türleriyle ilgili olarak literatür taraması yapılmış ve önemli kuş listeleri çıkarılmıştır. Bu bağlamda Council Directive 79/409/EEC (1979), KUŞKOR 1998, 1999, 2000 ve 2001 yıllık raporlarından yararlanılmıştır. Ekim Kasım 2007 ayları boyunca, bölgede toplam 4 kez arazi çıkışı gerçeklerştirilerek kuş gözlemleri ve sayımları yapılmıştır. Yapılan bu çalışmalara 2 uzman katılmıştır. Çalışmalar boyunca kuşların teşhisinde Flint and Stewart (1992) ve Mullarney, Svenson, Zetterström and Grant (1999) dan yararlanılmıştır. Kuş gözlemleri yapılırken, Karpaz Yarımadası ndaki önemli kuş habitatları belirlenmeye çalışılmıştır. Hem literatürler, hem de yapılan gözlemlere dayanarak önemli kuş alanları belirlenmiş, bu alanların GPS koordinatları alınmış ve haritaları oluşturulmuştur. 3. SONUÇ Natura 2000 projesi kapsamında Ekim Kasım 2007 de yapılan kuş gözlemleri sonucunda 18 tür saptanmıştır. Bu rakam, Kıbrıs adası için verilen 378 kuş türünün 1/21 sini kapsamaktadır. Ancak Biyologlar Derneği 25

27 bu çalışmanın, yalnızca 2 aylık bir süre zarfında ve 4 arazi çıkışı yapılarak gerçekleştirildiği gözden kaçırılmamalıdır. Ayrıca KUŞKOR raporlarına bakıldığı zaman, bölgede AB Kuşlar Yabani Kuşlar Direktifi' ne göre önemli olan daha pek çok kuş türü olduğu görülmektedir. Bu yıl Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı nın finanse ettiği Natura 2000 projesi kapsamında yapılan kuş gözlemleri sonucunda AB Yabani Kuşlar Direktifi nden yararlanılarak, Karpaz Yarımadası nda korunması gereken kuş türleri listesi çıkarılmıştır (Tablo 1). Tablo yılı Ekim- Kasım aylarında Karpaz Yarımadası nda proje araştırmacıları tarafından gözlemlenmiş olan, AB Yabani Kuşlar Direktifi EK I e göre yasal olarak korunması gereken kuş türleri listesi Bilimsel İsmi Türkçe İsmi İngilizce İsmi Plegadis falcinellus Çeltikçi Glossy Ibis Alcedo atthis Yalıçapkını Kingfisher Lanius minor Kara Alınlı Örümcekkuşu Lesser Grey Shrike Circus pygargus Çayır Delicesi Montagu s Harrier Falco peregrinus Gökdoğan Peregrine Falcon Lanius collurio Kızıl Sırtlı Örümcekkuşu Red-backed Shrike Coracias garrulus Gökkuzgun Roller Phalacrocorax aristotelis Tepeli Karabatak Shag desmarestii Calandrella brachydactyla Bozkır Toygarı Short-toed Lark Lanius nubicus Maskeli Örümcekkuşu Masked Shrike Larus audounii Ada Martısı Audouin s Gull Sylvia melanothorax Kıbrıs Ötleğeni Cyprus Warbler Oenanthe cypriaca Kıbrıs Kuyrukkakanı Cyprus Wheatear Circus macrourus Bozkır Delicesi Pallid Harrier Burhinus oedicnemus Kocagöz Stone Curlew Milvus migrans Kara Çaylak Black Kite Caprimulgus europaeus Çobanaldatan Night Jar Hieraaetus pennatus Küçük Kartal Booted Eagle Ayrıca bölgenin profesyonel anlamda Avrupa Birliği kriterlerine uyarak, sağlam bir altyapıya dayandırılarak korunmasının sağlanabilmesi için, daha önceki yıllarda başka uzmanlarca yapılan kuş gözlem raporlarından da faydalanılarak belirli yıllara ait önemli kuş listeleri de hazırlanmıştır (Tablo 2, 3, 4, 5). Biyologlar Derneği 26

28 Tablo Yılında Karpaz Yarımadası nda KUŞKOR tarafından gözlemlenmiş olan ve AB Kuş Direktifi EK I e göre yasal olarak korunması gereken kuş türleri listesi Bilimsel İsmi Türkçe İsmi İngilizce İsmi Phalacrocorax aristotelis Tepeli Karabatak Shag desmarestii Ardea purpurea Erguvani Balıkçıl Purple Heron Pernis apivorus Arı Şahini Honey Buzzard Circus macrourus Bozkır Delicesi Pallid Harrier Circus pygargus Çayır Delicesi Montagu s Harrier Falco naumani Küçük Kerkenez Lesser Kestrel Falco vespertinus Aladoğan Red-footed Falcon Falco peregrinus Gökdoğan Peregrine Falcon Burhinus oedicnemus Kocagöz Stone Curlew Larus genei İnce Gagalı Martı Slender billed Gull Larus audounii Ada Martısı Audouin s Gull Sterna nilotica Gülen Sumru Gull-billed Tern Coracias garrulus Gökkuzgun Roller Calandrella brachydactyla Bozkır Toygarı Short-toed Lark Anthus campestris Kır İncirkuşu Tawny Pipit Oenanthe cypriaca Kıbrıs Kuyrukkakanı Cyprus Wheatear Sylvia melanothorax Kıbrıs Ötleğeni Cyprus Warbler Lanius collurio Kızıl Sırtlı Örümcekkuşu Red-backed Shrike Lanius minor Kara Alınlı örümcekkuşu Lesser Grey Shrike Emberiza hortulana Kiraz Kuşu Ortolan Bunting Biyologlar Derneği 27

29 Tablo Yılında Karpaz Yarımadası nda KUŞKOR tarafından gözlemlenmiş olan ve AB Kuş Direktifi EK I e göre yasal olarak korunması gereken kuş türleri listesi Bilimsel İsmi Türkçe İsmi İngilizce İsmi Phalacrocorax aristotelis Tepeli Karabatak Shag desmarestii Ardeola ralloides Alaca Balıkçıl Squacco Heron Ardea purpurea Erguvani Balıkçıl Purple Heron Phoenicopterus ruber Flamingo Greater Flamingo Pernis apivorus Arı Şahini Honey Buzzard Circus aeruginosus Saz Delicesi Marsh Harrier Circus macrourus Bozkır Delicesi Pallid Harrier Circus pygargus Çayır Delicesi Montagu s Harrier Circus cyaneus Gökçe Delice Hen Harrier Falco naumanni Küçük Kerkenez Lesser Kestrel Falco vespertinus Aladoğan Red-footed Falcon Falco peregrinus Gökdoğan Peregrine Falcon Falco eleonorae Ada Doğanı Eleonora s Falcon Grus grus Turna Common Crane Burhinus oedicnemus Kocagöz Stone Curlew Larus audounii Ada Martısı Audouin s Gull Lullula arborea Orman Toygarı Woodlark Oenanthe cypriaca Kıbrıs Kuyrukkakanı Cyprus Wheatear Sylvia melanothorax Kıbrıs Ötleğeni Cyprus Warbler Sylvia rueppelli Kara Boğazlı Ötleğen Ruppelli s Warbler Lanius collurio Kızıl Sırtlı Örümcekkuşu Red-backed Shrike Lanius minor Kara Alınlı örümcekkuşu Lesser-grey Shrike Lanius nubicus Maskeli Örümcekkuşu Masked Shrike Emberiza caesia Kızıl Kiraz Kuşu Cretzchmar s Bunting Biyologlar Derneği 28

30 Tablo Yılında Karpaz Yarımadası nda KUŞKOR tarafından gözlemlenmiş olan ve AB Kuş Direktifi EK I e göre yasal olarak korunması gereken kuş türleri listesi Bilimsel İsmi Türkçe İsmi İngilizce İsmi Phalacrocorax aristotelis Tepeli Karabatak Shag desmarestii Ardeola ralloides Alaca Balıkçıl Squacco Heron Egretta garzetta Küçük Ak Balıkçıl Little Egret Egretta alba Büyük Ak Balıkçıl Great White Egret Ardea purpurea Erguvani Balıkçıl Purple Heron Ciconia nigra Kara Leylek Black Stork Ciconia ciconia Leylek White Stork Plegadis falcinellus Çeltikçi Glossy Ibis Pernis apivorus Arı Şahini Honey Buzzard Milvus migrans Kara Çaylak Black Kite Circus aeruginosus Saz Delicesi Marsh Harrier Circus cyaneus Gökçe Delice Hen Harrier Circus macruorus Bozkır Delicesi Pallid Harrier Circus pygargus Çayır Delicesi Montagu s Harrier Buteo rufinus Kızıl Şahin Long-legged Buzzard Pandion haliaetus Balık Kartalı Osprey Falco naumanni Küçük Kerkenez Lesser Kestrel Falco vespertinus Aladoğan Red-Footed Falcon Falco eleonorae Ada Doğanı Eleonora s Falcon Falco cherrug Ulu Doğan Saker Falcon Grus grus Turna Common Crane Recurvirostra avosetta Kılıçgaga Avocet Burhinus oedicnemus Kocagöz Stone Curlew Charadrius morinellus Dağ Cılbıtı Dotterel Pluvialis apricaria Altın Yağmurcun Golden Plover Larus audouinii Larus audouinii Audouin s Gull Sterna nilotica Gülen Sumru Gull Billed Tern Coracias garrulus Gökkuzgun Roller Calandrella brachydactyla Bozkır Toygarı Short-Toed Lark Sylvia rueppelli Kara Boğazlı Ötleğen Ruppelli s Warbler Ficedula semitorquata Alaca Sinekkapan Semi-collared Flycatcher Ficedula albicollis Halkalı Sinekkapan Collared Flycatcher Lanius minor Kara Alınlı Örümcekuşu Lesser Grey Shrike Lanius nubicus Maskeli Örümcekkuşu Masked Shrike Bucanetes githagineus Küçük Alacemek Trumpeter Finch Emberiza hortulana Kirazkuşu Ortolan Bunting Biyologlar Derneği 29

31 Tablo Yılında Karpaz Yarımadası nda KUŞKOR tarafından gözlemlenmiş olan ve AB Kuş Direktifi EK I e göre yasal olarak korunması gereken kuş türleri listesi Bilimsel İsmi Türkçe İsmi İngilizce İsmi Phalacrocorax aristotelis Tepeli Katabatak Shag desmarestii Pelecanus onocrotalus Ak Pelikan White Pelican Nycticorax nycticorax Gece Balıkçılı Night Heron Egretta garzetta Küçük Ak Balıkçıl Little Egret Ardea purpurea Erguvani Balıkçıl Purple Heron Ciconia ciconia Leylek White Stork Plegadis falcinellus Çeltikçi Glossy Ibis Phoenicopterus ruber Flamingo Greater Flamingo Milvus migrans Kara Çaylak Black Kite Circus aeruginosus Saz Delicesi Marsh Harrier Circus cyaneus Gökçe Delice Hen Harrier Circus pygargus Çayır Delicesi Montagu s Harrier Falco naumanni Küçük Kerkenez Lesser Kestrel Falco vespertinus Aladoğan Red-footed Falcon Burhinus oedicnemus Kocagöz Stone Curlew Charadrius morinellus Dağ Cılıbıtı Dotterel Larus audouinii Ada Martısı Audouin s Gull Alcedo atthis Yalıçapkını Kingfisher Coracias garrulus Gökkuzgun Roller Calandrella brachydactyla Bozkır Toygarı Short-toed Lark Oenanthe cypriaca Kıbrıs Kuyrukkakanı Cyprus Wheatear Sylvia melanothorax Kıbrıs Ötleğeni Cyprus Warbler Sylvia rueppelli Kara Boğazlı Ötleğen Ruppeli s Warbler Ficedulla albicollis Halkalı Sinekkapan Semi-collared Flycatcher Lanius collurio Kızıl Sırtlı Örümcekkuşu Red-backed Shrike Lanius minor Kara Alınlı Örümcekkuşu Lesser Grey Shrike Emberiza caesia Kızıl Kirazkuşu Cretzchmar s Bunting Habitatlarla ilgili çalışmalarda özellikle bu türler dikkate alınmış ve önemli habitat alanları belirlenmiştir. Bu habitat alanlarının GPS koordinatları alınarak, haritaları hazırlanmıştır (Harita 1, Harita 2, Harita 3). Biyologlar Derneği 30

32 Harita 1. Karpaz Yarımadası nda önemli kuş göç alanları (hem göç gözlem noktası, hem de kuşların dinlenme noktası) 1- Ayios Philon, 2- Zafer Burnu, 3- Blue Sea Hotel, 4- Golden Beach, 5- Aphendirka Kilisesi Biyologlar Derneği 31

33 Harita 2. Önemli kuş yaşama alanları (özellikle Kıbrıs Kuyrukkakanı ve Kıbrıs Ötleğeni nin yaşadıkları alanlar). Biyologlar Derneği 32

34 Harita 3. AB Kuş Direktifi nde yer alan Ada Martısı ve Tepeli Karabatak için çok önemli üreme yeri olan Klides adaları Biyologlar Derneği 33

35 4. ÖNERİLER 1. Ülkemizde yürülükte bulunan çevre ve doğa koruma yasaları, ne yazık ki günümüz Avrupa Birliği sürecinde ve küreselleşen dünya koşullarında yetersiz kalmaktadır. Ülkemizin çağdaş çevre ve doğa koruma yasalarına acil gereksinmesi vardır. Bu amaçla Avrupa Birliği Kuşları Koruma Direfktifi normlarına uygun olarak hazırlamış olduğumuz bu rapor dikkate alınarak, Karpaz Yarımadası Kuşlar için Özel Koruma Alanı ilan edilmelidir ve yasal çerçevede koruma altına alınarak, kuş türlerinin ve yaşam alanlarının korunması sağlanmalıdır. 2. Tablo 1, 2, 3, 4 ve 5 te belirtilen kuş türlerinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içinde avlanması yasaklanmalıdır ve bu bağlamda konuyla ilgili devlet birimleri Avcılık Federasyonu ile ortak projeler geliştirerek, oluşturulacak olan yeni yasanın uygulanmasını sağlamalıdırlar. 3. Kuşlar için Özel Koruma Alanları ilan edildikten sonra iyi bir şekilde yönetilebilmesi için Özel Koruma Alanları Bütçesi çıkarılmalıdır. Bütçe kapsamında ilgili devlet kuruluşunda yerli veya yabancı en az bir ornitolog istihdam edilmelidir. Mevcut sivil toplum örgütlerinden de yardım alınarak bölgede en azından belirli dönemlerde yıllık kuş populasyon gözlemleri yapılmalıdır. 4. Yeni nesillere doğa koruma ve kuş sevgisini aşılayabilmek amacıyla Karpaz Bölgesi ne küçük de olsa, Kuzey Kıbrıs taki kuşları tanıtıcı eğitim ve bilgi merkezi kurulmalıdır. Merkez aynı zamanda ülkemize gelen yabancı turistlere de bilgi verecek konumda olmalı, o şekilde tasarlanmalıdır. 5. Karpaz Yarımadası nda Harita 1 de belirtilen önemli kuş göç alanlarının bulunduğu noktalarda kuş gözlem yerleri oluşturulmalıdır. Söz konusu gözlem yerlerinin yapımında özellikle ahşap kullanılmasına özen gösterilerek, doğal yapının bozulmaması sağlanmalıdır (Resim 1). 6. Klides adalarına kayık veya küçük tekne ile ziyaret yapacak yerli veya yabancı kişiler, adaya ziyaret etmeden önce Çevre Koruma Dairesi nden resmi izin almalıdır. 7. Harita 2 de işaretlenmiş olan kırmızı çizginin iç kısmının tamamı ava yasak bölge ilan edilmelidir. Her yıl da bu yasaya uyulmalıdır. Biyologlar Derneği 34

36 Resim 1. İngiltere de yerli ve yabancıların kullanmakta olduğu ahşaptan yapılmış kuş gözlem evi Biyologlar Derneği 35

37 5. REFERANSLAR Altan, T., Artar, M., Atik, M. And Çetinkaya, G., Çukurova Deltası Biyosfer Rezervi Yönetim Planı, Çukurova Üniversitesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü, Adana, 372s. BirdLife Cyprus, Birds of Cyprus, Table of Monthly Sightings and Yearly Occurrences (Checklist ), Nicosia, 16 pp. Council Directive, Consolidated Text produced by the Consleg System of the Office for Official Publications of the European Communities, Consleg: 1979L /05/2004, Council Directive of 2 April 1979 on the conservation of wild birds (79/409/EEC), Brussels, 25 pp. Flint, P., and Steward, P., The Birds of Cyprus, Checklist No. 6 (Second Edition). British Ornitologists Union, UK, 231 pp. Iezekiel, S. et al., Important Bird Areas of European Union Importance in Cyprus, Nicosia, 122 pp. Kuşkor Report, North Cyprus Bird Report, published by North Cyprus Soceity for the Protection of Birds and Nature, printed and published in North Cyprus, 55 pp. Kuşkor Report, North Cyprus Bird Report, published by North Cyprus Soceity for the Protection of Birds and Nature, printed and published in North Cyprus, 61 pp. Kuşkor Report, North Cyprus Bird Report, published by North Cyprus Soceity for the Protection of Birds and Nature, printed and published in North Cyprus, 46 pp. Kuşkor Report, North Cyprus Bird Report, published by North Cyprus Soceity for the Protection of Birds and Nature, printed and published in North Cyprus, 47 pp. Mullarney, K., Svenson, L., Zetterström, D., and Grant, P.J., Collins Bird Guide, The most complete field guide to the Birds of Britain and Europe, 392 pp. Biyologlar Derneği 36

Karpaz ÖÇKB Yönetim Planı. Lefkoşa, Şubat 2010. Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır.

Karpaz ÖÇKB Yönetim Planı. Lefkoşa, Şubat 2010. Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır. ÇEVRE KORUMA DAİRESİ Karpaz ÖÇKB Yönetim Planı Lefkoşa, Şubat 2010 Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır. İçindekiler İdari Özet... 4 I Genel Bilgi... 5

Detaylı

İZMİT KÖRFEZİ SULAKALANI. Hazırlayan : Bahar Bilgen

İZMİT KÖRFEZİ SULAKALANI. Hazırlayan : Bahar Bilgen İZMİT KÖRFEZİ SULAKALANI Hazırlayan : Bahar Bilgen Genel Tanıtım Alanın Genel Yerleşimi Genel Tanıtım - Cemal Turgay 1972 (Kocaeli fuarı) Kıyı alanı:36.43 ha. Su basar alan: 83.58 ha. Toplam: 120.01 ha.

Detaylı

Yumurtalık Lagünleri Yönetim Planlaması Projesi Kuş Çalışması Akyatan-Tuzla Lagünleri Yönetim Planlaması Projesi Kuş Çalışması 2009

Yumurtalık Lagünleri Yönetim Planlaması Projesi Kuş Çalışması Akyatan-Tuzla Lagünleri Yönetim Planlaması Projesi Kuş Çalışması 2009 Yumurtalık Lagünleri Yönetim Planlaması Projesi Kuş Çalışması 2005 Akyatan-Tuzla Lagünleri Yönetim Planlaması Projesi Kuş Çalışması 2009 Alanların Özellikleri Lagünler, tuzlu bataklıklar, tatlısu bataklıkları,

Detaylı

KARPAZ BÖLGESİ DENİZ KAPLUMBAĞALARI İZLEME VE KORUMA PROJESİ

KARPAZ BÖLGESİ DENİZ KAPLUMBAĞALARI İZLEME VE KORUMA PROJESİ KARPAZ BÖLGESİ DENİZ KAPLUMBAĞALARI İZLEME VE KORUMA PROJESİ PROJE RAPORU 2016 HAZIRLAYAN Salahi Kusetoğulları ÇEVRE KORUMA DAİRESİ İÇİNDİKİLER SAYFA 1.GİRİŞ 3 2.GENEL BİLGİ 4 3. MATERYAL VE METOD 5 4.

Detaylı

Osmaniye Rüzgar Elektrik Santrali (135 MW) Ornitoloji İzleme Çalışması. 2010 Yılı Turna Araştırması

Osmaniye Rüzgar Elektrik Santrali (135 MW) Ornitoloji İzleme Çalışması. 2010 Yılı Turna Araştırması (135 MW) Ornitoloji İzleme Çalışması 2010 Yılı Turna Araştırması Hazırlayan: Kerem Ali Boyla, MSc. Uzman Biyolog, Ornitolog (kuşbilimci) kerem.boyla@gmail.com +90 (212) 2496987 +90 (533) 3775191 Mayıs

Detaylı

Yeşilırmak Deltası Sulak Alanı

Yeşilırmak Deltası Sulak Alanı Kızılırmak Deltası Ramsar Alanı Kızılırmak Deltası YHGS YHGS Yeşilırmak Deltası Sulak Alanı Terme Gölardı Simenlik Gölü YHGS Hoynat Adası Teknik Gezi ve Arazi Uygulaması Ordu; Perşembe Hoynat (Akkuş) Adası

Detaylı

Güney Karpaz Sahilleri ÖÇKB Yönetim Plan

Güney Karpaz Sahilleri ÖÇKB Yönetim Plan ÇEVRE KORUMA DAİRESİ Güney Karpaz Sahilleri ÖÇKB Yönetim Plan Lefkoşa, Şubat 2010 Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır. İçindekiler İdari Özet... Error!

Detaylı

KIŞ ORTASI SU KUŞU SAYIMLARI (KOSKS) RAPORU

KIŞ ORTASI SU KUŞU SAYIMLARI (KOSKS) RAPORU 2005 YILI İZMİR İLİ GEDİZ DELTASI GÜZEL HİSAR DELTASI, ALİAĞA ÇANDARLI KÖRFEZİ, ÇALTIDERE ALİAĞA BAKIRÇAY DELTASI İZMİR KÖRFEZİ ÇAKALBURNU DALYANI ÇEŞME KUTLU AKTAŞ BARAJI, ÇEŞME ALAÇATI KIŞ ORTASI SU

Detaylı

TRA1 FLORA. Erzurum Erzincan Bayburt FAUNA

TRA1 FLORA. Erzurum Erzincan Bayburt FAUNA TRA1 FLORA Erzurum Erzincan Bayburt FAUNA Avrupa dan Asya ya geçiş, saatten saate belli oluyor. Yiten ormanların yerini sık ve bitek çayırlar alıyor. Tepeler yassılaşıyor. Bizim ormanlarımızda bulunmayan

Detaylı

Denizlerimizi ve Kıyılarımızı Koruyalım

Denizlerimizi ve Kıyılarımızı Koruyalım Denizlerimizi ve Kıyılarımızı Koruyalım Denizlerimiz ve kıyılarımız canlı çeşitliliği bakımından çok zengin yerler. Ancak günümüzde bu çeşitlilik azalma tehlikesiyle karşı karşıya. Bunun birçok nedeni

Detaylı

GELEMİŞ, BEYMELEK, AVLAN GÖLÜ, GİRDEV GÖLÜ, ELMALI YAYLASI

GELEMİŞ, BEYMELEK, AVLAN GÖLÜ, GİRDEV GÖLÜ, ELMALI YAYLASI GELEMİŞ, BEYMELEK, AVLAN GÖLÜ, GİRDEV GÖLÜ, ELMALI YAYLASI ve ÇAYAĞZI SULAKALANI KUŞ GÖZLEM ETKİNLİĞİ Cem O.Kıraç 25 Mayıs 2017, Perşembe Yer: Kaş Kültür Merkezi Seminer programına katılan Kaşlı doğa severler

Detaylı

DENİZ KAPLUMBAĞALARI İZLEME VE KORUMA PROJESİ

DENİZ KAPLUMBAĞALARI İZLEME VE KORUMA PROJESİ DENİZ KAPLUMBAĞALARI İZLEME VE KORUMA PROJESİ PROJE RAPORU 2011 HAZIRLAYAN Hasibe Kusetoğulları ÇEVRE KORUMA DAİRESİ TURİZM, ÇEVRE VE KÜLTÜR BAKANLIĞI İÇİNDİKİLER SAYFA 1.GİRİŞ 3 2.GENEL BİLGİ 4 3. MATERYAL

Detaylı

BuNLarI BiLiYOr muyuz?

BuNLarI BiLiYOr muyuz? BuNLarI BiLiYOr muyuz? D B Turmepa Kimdir? eniztemiz Derneği/ TURMEPA, ülkemiz kıyı ve denizlerinin korunmasını ulusal bir öncelik haline getirmek ve gelecek nesillere temiz denizlerin kucakladığı yaşanabilir

Detaylı

DOGA KORUMANIN ÖNEMİ

DOGA KORUMANIN ÖNEMİ DOGA KORUMANIN ÖNEMİ Günümüzde sanayileşme sürecine paralel olarak dünyayı tehdit eden hızlı nüfus artışı, değişik kirlilik türleri, orman yangınları, tarla açmalar, aşırı otlatmalar, sulak alanların kurutulması,

Detaylı

Bu alanlar, Akdeniz deki tekil deniz dağlarını simgelemektedir. Deniz dağları aynı zamanda önerilen bir çok deniz koruma alanı bölgesini içermektedir.

Bu alanlar, Akdeniz deki tekil deniz dağlarını simgelemektedir. Deniz dağları aynı zamanda önerilen bir çok deniz koruma alanı bölgesini içermektedir. 1. Alboran Denizi Alboran Denizi, Akdeniz in sıcak suları ile Atlas Okyanusu nun soğuk sularının buluşma noktasıdır ve bir çok balık, balina ve yunusun göç rotası üzerinde yer alır. Alboran Denizi, deniz

Detaylı

İZMİR URLA, ZEYTİNELİ KÖYÜ, SARPDERE MEVKİİ NDE BULUNAN VİLLALAR HAKKINDA BASIN AÇIKLAMASI

İZMİR URLA, ZEYTİNELİ KÖYÜ, SARPDERE MEVKİİ NDE BULUNAN VİLLALAR HAKKINDA BASIN AÇIKLAMASI BASINA VE KAMUOYUNA 17 Nisan 2014 İZMİR URLA, ZEYTİNELİ KÖYÜ, SARPDERE MEVKİİ NDE BULUNAN VİLLALAR HAKKINDA BASIN AÇIKLAMASI Son zamanlarda tüm Türkiye de ve özellikle yarımadamızda doğal sitlerin derecelerinin

Detaylı

Çevre Eğitimi ve Yönetimi Uzmanı Biyolog- Biyoloji Öğretmeni Nazım Kaşot un Özgeçmişi

Çevre Eğitimi ve Yönetimi Uzmanı Biyolog- Biyoloji Öğretmeni Nazım Kaşot un Özgeçmişi 24.02.2014 Çevre Eğitimi ve Yönetimi Uzmanı Biyolog- Biyoloji Öğretmeni Nazım Kaşot un Özgeçmişi İletişim Adres: Küçükçekmece Sokak No:14 Gönyeli / Lefkoşa /KKTC Tel: 0542 8591499 Ev tel: 0392 2233886

Detaylı

FLORA, FAUNA TÜRLERİ VE YABAN KUŞLARININ KORUNMASI TÜZÜĞÜ

FLORA, FAUNA TÜRLERİ VE YABAN KUŞLARININ KORUNMASI TÜZÜĞÜ FLORA, FAUNA TÜRLERİ VE YABAN KUŞLARININ KORUNMASI TÜZÜĞÜ (13.2.2014 R.G. 33 EK III A.E. 99 Sayılı Tüzük) ÇEVRE YASASI (18/2012 ve 30/2014 Sayılı Yasalar) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu,

Detaylı

Alagadi ÖÇKB Yönetim Planı

Alagadi ÖÇKB Yönetim Planı ÇEVRE KORUMA DAİRESİ Çok Alagadi ÖÇKB Yönetim Planı Lefkoşa, Ekim 2009 Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır. İçindekiler Uygulama Özeti... 3 I Geçmiş...

Detaylı

YEŞİL DENİZ KAPLUMBAĞASININ KORUNMASI İÇİN İŞBİRLİĞİ YAPIYORUZ BROŞÜR TR 2017 AKYATAN2016 NIN YOLCULUĞU

YEŞİL DENİZ KAPLUMBAĞASININ KORUNMASI İÇİN İŞBİRLİĞİ YAPIYORUZ BROŞÜR TR 2017 AKYATAN2016 NIN YOLCULUĞU YEŞİL DENİZ KAPLUMBAĞASININ KORUNMASI İÇİN İŞBİRLİĞİ YAPIYORUZ BROŞÜR TR 2017 AKYATAN2016 NIN AKYATAN2016 NIN GÖÇ ROTASI* Cenk Oruç / WWF-Türkiye Cenk Oruç / WWF-Türkiye *18 Temmuz-11 Kasım 2016 tarihleri

Detaylı

Tatlısu ÖÇKB Yönetim Planı

Tatlısu ÖÇKB Yönetim Planı Kıbrıs ın Kuzeyindeki Potansiyel NATURA 2000 alanlarının yönetimi ve korunması için teknik yardım Tatlısu ÖÇKB Yönetim Planı W. J. Fuller, J. Seffer, V. Sefferova, O. Ozden, O. Dogan, C. Kara Bu proje

Detaylı

Alanın Gelişimi ile İlgili Kriterler

Alanın Gelişimi ile İlgili Kriterler KORUNAN ALANLAR Korunan alanlar incelenip, değerlendirilirken ve ilan edilirken yalnız alanın yeri ile ilgili ve ekolojik kriterler değil, onların yanında tarih, kültürel ya da bilimsel değerleri de dikkate

Detaylı

Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Düzenleyici Etki Analizi Ön Çalışma

Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Düzenleyici Etki Analizi Ön Çalışma Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Düzenleyici Etki Analizi Ön Çalışma Yaban Kuşlarının Korunması Direktifi 2009/147/EC İçerik Kuş Direktifi Ön DEA raporu Rapor sonrası yapılanlar İstişare Süreci

Detaylı

Osmaniye Rüzgar Elektrik Santrali (135 MW) Çevre ve Sosyal Etki Değerlendirmesi Ornitoloji Raporu

Osmaniye Rüzgar Elektrik Santrali (135 MW) Çevre ve Sosyal Etki Değerlendirmesi Ornitoloji Raporu Osmaniye Rüzgar Elektrik Santrali (135 MW) Çevre ve Sosyal Etki Değerlendirmesi Ornitoloji Raporu Hazırlayan: Kerem Ali Boyla, MSc. Uzman Biyolog, Ornitolog (kuşbilimci) kerem.boyla@gmail.com +90 (212)

Detaylı

Kuzey Doğu Akdeniz Kıyılarında Deniz Koruma Alanı için Bir Öneri

Kuzey Doğu Akdeniz Kıyılarında Deniz Koruma Alanı için Bir Öneri Kuzey Doğu Akdeniz Kıyılarında Deniz Koruma Alanı için Bir Öneri Cemal TURAN 1, Deniz ERGÜDEN 1, Mevlüt GÜRLEK 1, Bektaş SÖNMEZ 2, Servet Ahmet DOĞDU 1, Necdet UYGUR 3, Ufuk SAKALLI 4, Ali UYAN 1, Serpil

Detaylı

Çıralı: Farklı Bir Yaşam Mümkün*

Çıralı: Farklı Bir Yaşam Mümkün* Çıralı: Farklı Bir Yaşam Mümkün* Tarih boyunca pek çok uygarlığa ev sahipliği yapmış, efsanelere konu olmuş Olimpos Çıralı, Antalya nın 70 km batısında yer alan, Kemer ilçesine bağlı Ulupınar Köyü nün

Detaylı

Bulgaristan da Doğa Koruma Veri Tabanı ve Bilgi Sistemi

Bulgaristan da Doğa Koruma Veri Tabanı ve Bilgi Sistemi Bulgaristan da Doğa Koruma Veri Tabanı ve Bilgi Sistemi Ventzislav Vassilev, REC Bulgaristan 30 Ocak - 1 Şubat 2018 Natura 2000 için bilgi sistemi ve veri tabanına neden ihtiyacımız var? Türler ve habitatlar

Detaylı

KARS IN KUŞLARI Kars Biyoçeşitlilik Projesi

KARS IN KUŞLARI Kars Biyoçeşitlilik Projesi KARS IN KUŞLARI Kars Biyoçeşitlilik Projesi Mutlu Yıllar... 2006 Saksağan Pica pica Fotoğraf: Çağan Hakkı Şekercioğlu Ocak-January 2006 Benekli bülbül - Luscinia luscinia bbenekli sinekkapan - Muscicapa

Detaylı

SORUMLU AMATÖR BALIKÇILIĞA GEÇİŞ

SORUMLU AMATÖR BALIKÇILIĞA GEÇİŞ SORUMLU AMATÖR BALIKÇILIĞA GEÇİŞ Türkiye'de Sorumlu Amatör Balıkçılığın Geliştirilmesi Kaş Pilot Projesi kapsamında hazırlanan bu yayın GEF-SGP Küçük Ölçekli Projeler, MedPAN fon destekleri, SAD ayni ve

Detaylı

Biyolojik Çeşitlilik

Biyolojik Çeşitlilik Biyolojik Çeşitlilik Biyolojik çeşitlilik dünyada yaşayan canlıların ve yaşam şekillerinin eşitliliği demektir. Bir bölgede yaşayan canlı türleri, tür cinsindeki farklılıklar ve farklı yaşam biçimleri

Detaylı

TÜRKİYEDE DOĞA KORUMA UYGULAMALARI VE AB SÜRECİNE UYUM ÇALIŞMALARI

TÜRKİYEDE DOĞA KORUMA UYGULAMALARI VE AB SÜRECİNE UYUM ÇALIŞMALARI T.C ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA KORUMA VE MİLLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYEDE DOĞA KORUMA UYGULAMALARI VE AB SÜRECİNE UYUM ÇALIŞMALARI ANKARA 09.11.2010 SUNUM İÇERİĞİ - Türkiye nin Biyolojik Zenginliği

Detaylı

Adaptation to Climate Change and Protection of Biodiversity through Conserving and Sustainable Use of Wetlands in Turkey. Wetlands & Climate Change

Adaptation to Climate Change and Protection of Biodiversity through Conserving and Sustainable Use of Wetlands in Turkey. Wetlands & Climate Change Adaptation to Climate Change and Protection of Biodiversity through Conserving and Sustainable Use of Wetlands in Turkey Wetlands & Climate Change İklim Değişikliğinin Etkisinin Azaltılması ve Biyolojik

Detaylı

Mağaraların ve Mağara Doğasının Korunması İçin İşbirliğinin Geliştirilmesi Projesi EGE MAĞARA ARAŞTIRMA VE KORUMA DERNEĞİ

Mağaraların ve Mağara Doğasının Korunması İçin İşbirliğinin Geliştirilmesi Projesi EGE MAĞARA ARAŞTIRMA VE KORUMA DERNEĞİ Bu hibe programı Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti tarafından finanse edilmektedir. Mağaraların ve Mağara Doğasının Korunması İçin İşbirliğinin Geliştirilmesi Projesi EGE MAĞARA ARAŞTIRMA

Detaylı

İSTİLACI TÜR TEHLİKESİ

İSTİLACI TÜR TEHLİKESİ İSTİLACI TÜR TEHLİKESİ Türkiye çok geniş flora ve faunaya sahiptir. Ülkemiz bu zenginliğin kıymetini bilmemekle beraber istilacı türlere bilerek veya bilmeyerek kapı açmaktadır. 12.01.2011 tarihinde Kuş

Detaylı

KUŞ İSİMLERİ TERMİNOLOJİSİ Latince 1 Latince 2 Türkçe İngilizce Almanca Gavia stellata Kızılgerdanlı Dalgıç Red-throated Diver Sterntaucher Gavia

KUŞ İSİMLERİ TERMİNOLOJİSİ Latince 1 Latince 2 Türkçe İngilizce Almanca Gavia stellata Kızılgerdanlı Dalgıç Red-throated Diver Sterntaucher Gavia KUŞ İSİMLERİ TERMİNOLOJİSİ Latince 1 Latince 2 Türkçe İngilizce Almanca Gavia stellata Kızılgerdanlı Dalgıç Red-throated Diver Sterntaucher Gavia arctica Karagerdanlı Dalgıç Black-throated Diver Prachttaucher

Detaylı

BAFA GÖLÜ TABĠAT PARKININ ORNĠTOFAUNASI NIN VE BÖLGEYĠ ETKĠLEYEN FAKTÖRLERĠN BELĠRLENMESĠ

BAFA GÖLÜ TABĠAT PARKININ ORNĠTOFAUNASI NIN VE BÖLGEYĠ ETKĠLEYEN FAKTÖRLERĠN BELĠRLENMESĠ ADNAN MENDERES ÜNĠVERSĠTESĠ FEN BĠLĠMLERĠ ENSTĠTÜSÜ BĠYOLOJĠ ANABĠLĠM DALI 2012-YL-031 BAFA GÖLÜ TABĠAT PARKININ ORNĠTOFAUNASI NIN VE BÖLGEYĠ ETKĠLEYEN FAKTÖRLERĠN BELĠRLENMESĠ AyĢegül ATALAY Tez DanıĢmanları

Detaylı

KUŞ ARAŞTIRMALARI DERNEĞİ YUMURTALIK LAGÜNLERİ KUŞ ARAŞTIRMASI RAPORU

KUŞ ARAŞTIRMALARI DERNEĞİ YUMURTALIK LAGÜNLERİ KUŞ ARAŞTIRMASI RAPORU KUŞ ARAŞTIRMALARI DERNEĞİ YUMURTALIK LAGÜNLERİ KUŞ ARAŞTIRMASI RAPORU 2009 AMAÇ: Yumurtalık lagünlerinde 2009 Nisan 2010 Şubat dönemi içerisinde üreyen, kışlayan ve göçmen kuşların tespitidir. Yukarıda

Detaylı

TÜRKİYE DE EKOSİSTEM ÇEŞİTLİLİĞİ

TÜRKİYE DE EKOSİSTEM ÇEŞİTLİLİĞİ 2 3 TÜRKİYE DE EKOSİSTEM ÇEŞİTLİLİĞİ Bu üç farklı biyocoğrafik bölgenin kesişme noktası olarak Türkiye; TARIM, ORMAN, DAĞ,, STEP, SULAK ALAN, KIYI VE DENİZ ekosistemlerine ve bu ekosistemlerin farklı formlarına

Detaylı

FOÇA ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ ORNİTOFAUNASININ VE BÖLGEYİ ETKİLEYEN ÇEVRESEL FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ

FOÇA ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ ORNİTOFAUNASININ VE BÖLGEYİ ETKİLEYEN ÇEVRESEL FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ EGE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ (YÜKSEK LİSANS TEZİ) FOÇA ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ ORNİTOFAUNASININ VE BÖLGEYİ ETKİLEYEN ÇEVRESEL FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ Ömer DÖNDÜREN Biyoloji Bölümü Anabilim

Detaylı

GÖKSU DELTASI KIYI YÖNETİMİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ ÖZET

GÖKSU DELTASI KIYI YÖNETİMİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ ÖZET 6. Ulusal Kıyı Mühendisliği Sempozyumu 197 GÖKSU DELTASI KIYI YÖNETİMİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ Sibel MERİÇ Jeoloji Yüksek Mühendisi Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı Ankara,TÜRKİYE sibelozilcan@gmail.com Seçkin

Detaylı

COĞRAFİ YAPISI VE İKLİMİ:

COĞRAFİ YAPISI VE İKLİMİ: TARİHİ : Batı Toroslar ın zirvesinde 1288 yılında kurulan Akseki İlçesi nin tarihi, Roma İmparatorluğu dönemlerine kadar uzanmaktadır. O devirlerde Marla ( Marulya) gibi isimlerle adlandırılan İlçe, 1872

Detaylı

2015 TRAKUS TÜRKİYE TÜR LİSTESİ SIRA NO EURO RİNG NO TÜRKÇE İNGİLİZCE BİLİMSEL İSMİ KATEGORİ STATÜ

2015 TRAKUS TÜRKİYE TÜR LİSTESİ SIRA NO EURO RİNG NO TÜRKÇE İNGİLİZCE BİLİMSEL İSMİ KATEGORİ STATÜ 2015 TRAKUS TÜRKİYE TÜR LİSTESİ SIRA NO EURO RİNG NOTÜRKÇE İNGİLİZCE BİLİMSEL İSMİ KATEGORİ STATÜ 1 3110 ada doğanı Eleonora's Falcon Falco eleonorae A y, g 2 5880 ada martısı Audouin's Gull Larus audouinii

Detaylı

Akdeniz ÖÇKB Yönetim Planı

Akdeniz ÖÇKB Yönetim Planı ÇEVRE KORUMA DAİRESİ Akdeniz ÖÇKB Yönetim Planı Lefkoşa, Aralık 2009 Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır. İçindekiler Uygulama Özeti... - 4 - I Genel

Detaylı

Demre Noel Baba Kuş Cenneti Kuşları Demre Noel Baba Bird Paradise

Demre Noel Baba Kuş Cenneti Kuşları Demre Noel Baba Bird Paradise Alcedo atthis (Yalıçapkını) Demre Noel Baba Kuş Cenneti Kuşları Demre Noel Baba Bird Paradise Fotoğraflar: Ali ERDOĞAN ÖZET Bir ülkenin veya bölgenin biyolojik zenginliği, doğal olarak barınan türlerin

Detaylı

Zonguldak Bölgesi Kuşları

Zonguldak Bölgesi Kuşları Zonguldak Bölgesi Kuşları Prof. Dr. Mustafa SÖZEN Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü Şekil 1. Prof. Dr. Mustafa SÖZEN Zonguldak yüz ölçümü bakımından Türkiye deki

Detaylı

SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ

SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ İçindekiler I. GİRİŞ II. III. ÜNİVERSİTE KONUMU İNŞAAT ÖNCESİ VE SONRASI GÖRÜNTÜLER a. 1998-İnşaat öncesi b. 2013-Kampusun bugünü Sabancı Üniversitesinin

Detaylı

AKDENİZ DE ÖZEL KORUMA ALANLARI (SPA) VE BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİĞE İLİŞKİN PROTOKOLÜN EK 2 SİNDE LİSTELENEN KUŞ TÜRLERİNİN KORUNMASI İÇİN EYLEM PLANI

AKDENİZ DE ÖZEL KORUMA ALANLARI (SPA) VE BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİĞE İLİŞKİN PROTOKOLÜN EK 2 SİNDE LİSTELENEN KUŞ TÜRLERİNİN KORUNMASI İÇİN EYLEM PLANI E.VOLTO AKDENİZ DE ÖZEL KORUMA ALANLARI (SPA) VE BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİĞE İLİŞKİN PROTOKOLÜN EK 2 SİNDE LİSTELENEN KUŞ TÜRLERİNİN KORUNMASI İÇİN EYLEM PLANI Birleşmiş Milletler Çevre Programı Akdeniz Eylem

Detaylı

UZUNDERE VADĠSĠNĠN (ÇORUH VADĠSĠ) KUġ GÖZLEMCĠLĠĞĠ YÖNÜNDEN FIRSATLARI

UZUNDERE VADĠSĠNĠN (ÇORUH VADĠSĠ) KUġ GÖZLEMCĠLĠĞĠ YÖNÜNDEN FIRSATLARI UZUNDERE VADĠSĠNĠN (ÇORUH VADĠSĠ) KUġ GÖZLEMCĠLĠĞĠ YÖNÜNDEN FIRSATLARI Soner BEKĠR 1 Egemen ÇAKIR 2 Musa HAN 3 Yavuz GÜLTEKĠN 4 Tuba ORHAN 5 Faris KARAHAN 6 1 Soner BEKİR, Kuş Gözlem Uzmanı, Tel: 535-217

Detaylı

KUZEY KIBRIS TAKİ SULAK ALANLARI TEHDİT EDEN ÇEVRESEL FAKTÖRLER

KUZEY KIBRIS TAKİ SULAK ALANLARI TEHDİT EDEN ÇEVRESEL FAKTÖRLER Su, Çevre ve Tarım Kongresi 20-21 Şubat 2014, AKM,, Lefkoşa KUZEY KIBRIS TAKİ SULAK ALANLARI TEHDİT EDEN ÇEVRESEL FAKTÖRLER Nazım KAŞOT 1 Gökmen DAĞLI 2 Şerife GÜNDÜZ 3 Asuman KUYUCU 4 ÖZET Bu çalışmada

Detaylı

HABİTAT DİREKTİFİ KAPSAMINDAKİ ÇALIŞMALAR

HABİTAT DİREKTİFİ KAPSAMINDAKİ ÇALIŞMALAR T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DOĞA A KORUMA VE MİLLM LLİ PARKLAR GENEL MÜDÜRLM RLÜĞÜ Doğa a Koruma Dairesi Başkanl kanlığı HABİTAT DİREKTİFİ KAPSAMINDAKİ ÇALIŞMALAR Hazırlayan: Serhan ÇAĞIRANKAYA Ziraat

Detaylı

ŞANLIURFA NIN KUŞLARI ENVANTERİ Projesi 2016 Yılı Doğrudan Faaliyet Desteği Programı kapsamında Karacadağ Kalkınma Ajansı tarafından sağlanan mali

ŞANLIURFA NIN KUŞLARI ENVANTERİ Projesi 2016 Yılı Doğrudan Faaliyet Desteği Programı kapsamında Karacadağ Kalkınma Ajansı tarafından sağlanan mali ŞANLIURFA NIN I ENVANTERİ Projesi 2016 Yılı Doğrudan Faaliyet Desteği Programı kapsamında Karacadağ Kalkınma Ajansı tarafından sağlanan mali destek ile yürütülmektedir. Sözleşme No: TRC2 \ 16 \DFD\0008

Detaylı

ÇORUH VADİSİ İSPİR, UZUNDERE, YUSUFELİ KUŞ GÖZLEMİ ARAŞTIRMALARI RAPORU

ÇORUH VADİSİ İSPİR, UZUNDERE, YUSUFELİ KUŞ GÖZLEMİ ARAŞTIRMALARI RAPORU Doğu Anadolu Turizm Geliştirme Projesi ÇORUH VADİSİ İSPİR, UZUNDERE, YUSUFELİ KUŞ GÖZLEMİ ARAŞTIRMALARI RAPORU Hazırlayan: Soner Bekir* Yaban Hayatı Fotoğrafçısı ve Kuş Gözlem Rehberi soner.bekir@birdingturkey.com

Detaylı

Chelonia mydas (L. 1758) ve Caretta caretta (L. 1758)'nýn Kazanlý Kumsalý'ndaki Üreme Baþarýsý

Chelonia mydas (L. 1758) ve Caretta caretta (L. 1758)'nýn Kazanlý Kumsalý'ndaki Üreme Baþarýsý Chelonia mydas (L. 1758) ve Caretta caretta (L. 1758)'nýn Kazanlý Kumsalý'ndaki Üreme Baþarýsý 15, 58, 28-32 2006 Çaðlayan ELMAZ, Mustafa KALAY Mersin Üniversitesi, Su Ürünleri Fakültesi, Yeniþehir Kampusu,

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1 ÖZET 4 GİRİŞ 4 AKDENİZ ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ 6

İÇİNDEKİLER 1 ÖZET 4 GİRİŞ 4 AKDENİZ ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ 6 İçindekiler İÇİNDEKİLER 1 ÖZET 4 GİRİŞ 4 AKDENİZ ÖZEL ÇEVRE KORUMA BÖLGESİ 6 Bilgiler 6 Mevki İsmi 6 Fiziki Konum 6 Resmi Statü 6 Diğer Özellikleri 6 Mülkiyet 6 Yönetim Yükümlülüğü 7 Bölgenin Kısa Tanımı

Detaylı

GEDİ Z DELTASİ ve İ ZMİ R KÖ RFEZİ 2014 YİLİ KİŞ ÖRTASİ SU KUŞU SAYİMİ RAPÖRU. İzmir Kuş Cennetini Koruma ve Geliştirme Birliği

GEDİ Z DELTASİ ve İ ZMİ R KÖ RFEZİ 2014 YİLİ KİŞ ÖRTASİ SU KUŞU SAYİMİ RAPÖRU. İzmir Kuş Cennetini Koruma ve Geliştirme Birliği GEDİ Z DELTASİ ve İ ZMİ R KÖ RFEZİ 2014 YİLİ KİŞ ÖRTASİ SU KUŞU SAYİMİ RAPÖRU İzmir Kuş Cennetini Koruma ve Geliştirme Birliği 01.07.2014 İÇİNDEKİLER GEDİZ DELTASI 2014 YILI KIŞ ORTASI SU KUŞU SAYIMI...

Detaylı

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti. Ülkesel Fizik Planı. Bölüm III. Vizyon, Amaç ve Hedefler (Tasarı)

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti. Ülkesel Fizik Planı. Bölüm III. Vizyon, Amaç ve Hedefler (Tasarı) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Ülkesel Fizik Planı Bölüm III. Vizyon, Amaç ve Hedefler (Tasarı) Şehir Planlama Dairesi İçişleri Bakanlığı Lefkoşa - Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti 2014 İçindekiler 1. Giriş...

Detaylı

Arazi Kullanımı Planlaması Yönünden Karpaz Yarımadası nın Turizm Alanları

Arazi Kullanımı Planlaması Yönünden Karpaz Yarımadası nın Turizm Alanları COĞRAFİ BİLİMLER DERGİSİ CBD 14 (2), 107-134 (2016) Arazi Kullanımı Planlaması Yönünden Karpaz Yarımadası nın Turizm Alanları An assesment of in terms of land use planning in the Karpaz Peninsula tourism

Detaylı

Tatlısu ÖÇKB Yönetim Planı

Tatlısu ÖÇKB Yönetim Planı ÇEVRE KORUMA DAİRESİ Tatlısu ÖÇKB Yönetim Planı Lefkoşa, Şubat 2010 Bu yönetim planı AB Projeleri kapsamında AB tarafından finanse edilerek hazırlanmıştır. İçindekiler İdari Özet... 4 I Genle Bilgi...

Detaylı

RES Projelerinin Değerlendirilmesinde Yer Seçiminin Önemi ve Dikkate Alınacak Ekolojik Parametreler

RES Projelerinin Değerlendirilmesinde Yer Seçiminin Önemi ve Dikkate Alınacak Ekolojik Parametreler RES Projelerinin Değerlendirilmesinde Yer Seçiminin Önemi ve Dikkate Alınacak Ekolojik Parametreler Türkiye Rüzgar Enerjisi Kongresi 5-6 Kasım 2014 İstanbul Akdeniz Üniversitesi Biyoloji Bölüm Başkanı

Detaylı

HATAY KUŞ GÖZLEM RAPORU 1997 2007

HATAY KUŞ GÖZLEM RAPORU 1997 2007 HATAY KUŞ GÖZLEM RAPORU 1997 2007 Ali Atahan Orhan Gül Mehmet Atahan 2008, Antakya Hatay Kuş Gözlem Raporu: 1997-2007 ISBN: 978-9944-62-343-8 2008, Antakya Editörler: Ali Atahan, Orhan Gül, Mehmet Atahan

Detaylı

ODTÜ NÜN KU LARI 1995-2008

ODTÜ NÜN KU LARI 1995-2008 ODTÜ NÜN KU LARI 1995-2008 Editör: Tür sorumlular : Uzmanlar: KapakTasar m : Metin Tasar m : Haritalar: Ay egül Dursun, Birgül Çak r, Emre Öztürk, Güliz Karaarslan, Kas m K rlang ç, Özgül Yahyao lu, Soner

Detaylı

Hedef 1: KAPASİTE GELİŞTİRME

Hedef 1: KAPASİTE GELİŞTİRME Proje, Küresel Çevre Fonu (GEF) mali desteğiyle, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Gıda Tarım ve Hayvancılık

Detaylı

Köyceğiz - Dalyan. İzmir Yalıçapkını ve

Köyceğiz - Dalyan. İzmir Yalıçapkını ve T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI ÖZEL ÇEVRE KORUMA KURUMU BAŞKANLIĞI Köyceğiz - Dalyan Özel Çevre Koruma Bölgesi İzmir Yalıçapkını ve Toplu Halde Üreyen Kuş Türleri Araştırma, İzleme, Koruma Projesi 2010

Detaylı

ÇEVRE YASASI (18/2012 Sayılı Yasa) Madde 42(1),47(3) ve47(13) Altında Yapılan Tüzük

ÇEVRE YASASI (18/2012 Sayılı Yasa) Madde 42(1),47(3) ve47(13) Altında Yapılan Tüzük ÇEVRE YASASI (18/2012 Sayılı Yasa) Madde 42(1),47(3) ve47(13) Altında Yapılan Tüzük Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu, Çevre Yasası nın i maddesinin inci fıkrasının kendisine verdiği yetkiye

Detaylı

GRUP ENDEMİKUS. Doç. Dr. Ali ÇELİK Denizli, KAZ DAĞI GÖKNARI Abies nordmanniana subsp. equi-trojani

GRUP ENDEMİKUS. Doç. Dr. Ali ÇELİK Denizli, KAZ DAĞI GÖKNARI Abies nordmanniana subsp. equi-trojani GRUP ENDEMİKUS KAZ DAĞI GÖKNARI Abies nordmanniana subsp. equi-trojani ÇANAKKALE İLİ ENDEMİK BİTKİ TÜRLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİRLİĞİNİN SAĞLANMASI Doç. Dr. Ali ÇELİK Denizli, 2010 Proje Ekibi Abuzer BERKKAYA

Detaylı

Natura 2000 ve STK lar

Natura 2000 ve STK lar Natura 2000 ve STK lar Kalkınma İnovasyonları Merkezi Esther Koopmanschap Wageningen Üniversitesi ve Araştırma Merkezi (Wageningen UR) Wageningen International ın Kapasite Geliştirme ve Kurumsal Değişim

Detaylı

Amatör Ku bilimcinin. Bu elkitab n n sahibi

Amatör Ku bilimcinin. Bu elkitab n n sahibi Amatör Ku bilimcinin Elkitab Bu elkitab n n sahibi Haz rlayan: Tu ba Can Çizimler: Robin Reckitt Grafk Tasar m: Ay egül Do an Bircan Eylül 2009 Bu elkitab n n haz rlanmas na katk lar ndan dolay Eray Ça

Detaylı

Yaşam Alanı / Habitat

Yaşam Alanı / Habitat Anatidae Somateria mollissima Pufla Common Eider LC 1 Eylül - Mayıs / September - May Kayalık ve Kumlu Deniz Kıyılan Rocky and sandy coasts k /w Familya / Family Latinee Adı / Latine Name Türkçe Adı /

Detaylı

Anadolu nun Biyoçeşitliliğini oluşturan sebepler

Anadolu nun Biyoçeşitliliğini oluşturan sebepler Anadolu nun Biyoçeşitliliğini oluşturan sebepler BYL118 Çevre Biyolojisi-II Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümü lisans dersi Çağatay Tavşanoğlu 2016-2017 Bahar Biyoçeşitlilik - Tür çeşitliliği - Genetik

Detaylı

MS01 ANA MEKANSAL GELİŞME STRATEJİSİ

MS01 ANA MEKANSAL GELİŞME STRATEJİSİ Değişiklik Paketi 18 10 Kasım 2014 Tarihinde Bakanlar Kuruluna Sunulan, 12 Kasım 2014 tarihindeki Bakanlar Kurulu Toplantısında İlk Görüşmesi Yapılan ve 11 Aralık 2014 Tarihinde Planlama Makamına Geri

Detaylı

KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI

KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI KORUNAN ALANLARIN PLANLANMASI V. Hafta Yrd. Doç. Uzay KARAHALİL Uzun Devreli Gelişme Planı-Uludağ MP Uludağ, 6831 sayılı Orman Kanunu nun 25. maddesi gereğince, 20.09.1961 tarih ve 6119-5 sayılı Bakanlık

Detaylı

PEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALI

PEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALI PEYZAJ MİMARLIĞI ANA Doç. Dr. Selma ÇELİKYAY ( Bilim Başkanı ) İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi Mimarlık Fakültesi Mimarlık Ens./Anabilim / Bilim Mimar Sinan Şehir ve Bölge Planlama Kentsel

Detaylı

SİLVİKÜLTÜREL PLANLAMA-2. Prof. Dr. Ali Ömer ÜÇLER

SİLVİKÜLTÜREL PLANLAMA-2. Prof. Dr. Ali Ömer ÜÇLER SİLVİKÜLTÜREL PLANLAMA-2 Prof. Dr. Ali Ömer ÜÇLER Marjinal ekolojik şartlardaki gevşek kapalı bir Ardıç ormanı, ana amacı odun üretimi ise bu orman verimsiz kabul edilmektedir. Ancak işletme amacı

Detaylı

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü KORUNAN ALAN İSTATİSTİKLERİ METAVERİLERİ

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü KORUNAN ALAN İSTATİSTİKLERİ METAVERİLERİ KORUNAN ALAN İSTATİSTİKLERİ METAVERİLERİ I. Analitik Çerçeve ve Kapsam, Tanımlamalar ve Sınıflamalar a) Analitik Çerçeve ve Kapsam: Korunan alan istatistikleri; korunan alanlar (milli park, tabiat parkı,

Detaylı

Davultepe 100. Yıl Kumsalı nda (Mersin) Deniz Kaplumbağası Yuvalama Potansiyelinin Belirlenmesi Üzerine Bir Ön Çalışma

Davultepe 100. Yıl Kumsalı nda (Mersin) Deniz Kaplumbağası Yuvalama Potansiyelinin Belirlenmesi Üzerine Bir Ön Çalışma E.Ü. Su Ürünleri Dergisi 2010 E.U. Journal of Fisheries & Aquatic Sciences 2010 Cilt/Volume 27, Sayı/Issue 1: 7-13 Ege University Press ISSN 1300-1590 http://jfas.ege.edu.tr/ Davultepe 100. Yıl Kumsalı

Detaylı

AB ve Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Hibe Programı

AB ve Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Hibe Programı AB ve Türkiye Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Avrupa Birliği Bakanlığı, Katılım Öncesi AB Mali Yardımı kapsamında finanse edilen diyalog sürecini desteklemeye devam etmektedir. Diyaloğu-IV

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

KUŞLAR. İlker Özbahar Kuş Araştırmaları Derneği

KUŞLAR. İlker Özbahar Kuş Araştırmaları Derneği KUŞLAR İlker Özbahar Kuş Araştırmaları Derneği Kuşların genel özellikleri (biyoloji, uçuş, ekolojileri,göçleri ve sistematik) Türkiye'nin kuş türleri Kuş Gözlemciliği nedir? (teknik ve etik kuralları)

Detaylı

Nallıhan ın Kuşları Kataloğu. The Catalogue of Birds of Nallıhan

Nallıhan ın Kuşları Kataloğu. The Catalogue of Birds of Nallıhan Herkes için Erişilebilir Kuş Cenneti Projesi The Project of A Bird Paradise Accesible To Everybody Hazırlayan / Prepared by : Dr. Ayşe İdil Çakıroğlu Grafik tasarım / Graphic design: Güngör Genç Baskı

Detaylı

HARİTA OKUMA BİLGİSİ

HARİTA OKUMA BİLGİSİ HARİTA OKUMA BİLGİSİ 1. Harita üzerinde gösterilen işaretlerden hangisi uluslararası yol numarasıdır? a) O-3 b) E-80 c) D100 d) K2 2. Yeryüzünün tamamının veya bir parçasının kuşbakışı görünümünün matematiksel

Detaylı

Korunan Alanların İlanındaki Genel Kriterler

Korunan Alanların İlanındaki Genel Kriterler Korunan Alanların İlanındaki Genel Kriterler Alanın Yeri ile ilgili Kriterler Alanın yeri ile ilgili kriterleri, koruma alanı ilan edilecek alanın büyüklüğü, yeri (konumu) ve ulaşım durumunun araştırılması

Detaylı

Marmara Kıyıları Hassas Alan Yönetimi

Marmara Kıyıları Hassas Alan Yönetimi Marmara Kıyıları Hassas Alan Yönetimi Huri EYÜBOĞLU Şub. Müd. huri.eyuboglu@csb.gov.tr İSTANBUL SUNUM İÇERİĞİ SINHA PROJESİ Türkiye Kıyılarında Kentsel Atıksu Yönetimi: Sıcak Nokta ve Hassas Alanların

Detaylı

YENIÇAĞA GÖLÜNDE (BOLU) TURNA NIN (GRUS GRUS) ÜREME VE ALAN KULLANIMI AKGÖL DE (YUNAK-KONYA) ÜREYEN KUŞ ÇALIŞMASI. Hazırlayan: Riyat GÜL

YENIÇAĞA GÖLÜNDE (BOLU) TURNA NIN (GRUS GRUS) ÜREME VE ALAN KULLANIMI AKGÖL DE (YUNAK-KONYA) ÜREYEN KUŞ ÇALIŞMASI. Hazırlayan: Riyat GÜL YENIÇAĞA GÖLÜNDE (BOLU) TURNA NIN (GRUS GRUS) ÜREME VE ALAN KULLANIMI VE AKGÖL DE (YUNAK-KONYA) ÜREYEN KUŞ ÇALIŞMASI KUŞ ARAŞTIRMALARI DERNEĞI 2011 Hazırlayan: Riyat GÜL YENIÇAĞA Amaç: Bu çalışmanın amacı

Detaylı

T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Yaban Hayatı Dairesi Başkanlığı

T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Yaban Hayatı Dairesi Başkanlığı T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Yaban Hayatı Dairesi Başkanlığı Türkiye Ulusal Halkalama Programı Raporu 2013 1 KUŞ HALKALAMA Kuşların bireysel olarak tanınmasını,

Detaylı

Derleyip Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Aysel ULUS

Derleyip Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Aysel ULUS Derleyip Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Aysel ULUS BİYOTOP HARİTALAMADA MASRAFLARIN HESAPLANMASI Farklı büyüklükteki çalışma sahaları için yapılacak 3 aşamalı biyotop haritalama çalışmaları için yapılacak masrafların

Detaylı

PROJE ÖN ÇALIŞMALARI. Mogan Gölü Su Kuşları Gözlemi Ocak 2003

PROJE ÖN ÇALIŞMALARI. Mogan Gölü Su Kuşları Gözlemi Ocak 2003 PROJE ÖN ÇALIŞMALARI Mogan Gölü Su Kuşları Gözlemi Ocak 2003 PROJE ÖN ÇALIŞMALARI Bolu-Yeniçağa Gölü Kuş Gözlemi Ekim 2003 S. SEÇİL O. ERENTAY PROJE ÖN ÇALIŞMALARI Soyu Tehdit Altında Olan Kuşlarımız.

Detaylı

10. SINIF KONU ANLATIMI. 46 EKOLOJİ 8 BİYOMLAR Karasal Biyomlar

10. SINIF KONU ANLATIMI. 46 EKOLOJİ 8 BİYOMLAR Karasal Biyomlar 10. SINIF KONU ANLATIMI 46 EKOLOJİ 8 BİYOMLAR Karasal Biyomlar EKOSİSTEM İLE BİYOM ARASINDAKİ İLİŞKİ Canlıların yeryüzünde dağılışını etkileyen abiyotik ve biyotik faktörlere olarak bitki ve hayvan topluluklarını

Detaylı

Önemli Kuş Alanları Eşik Değerleri

Önemli Kuş Alanları Eşik Değerleri Önemli Kuş Alanları Eşik Değerleri Kodu Adı Latince adı 00020 Kızılgerdanlı dalgıç Gavia stellata SPEC 3 W 3950 50 * 00030 Karagerdanlı dalgıç Gavia arctica SPEC 3 W 8900 3750 * 00070 Küçük batağan Tachybaptus

Detaylı

Kızılırmak Vadisinde Kuşları Etkileyen Olumsuz Faktörler

Kızılırmak Vadisinde Kuşları Etkileyen Olumsuz Faktörler Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Suleyman Demirel University Journal of Natural and Applied Science 19(1), 98-102, 2015 Kızılırmak Vadisinde Kuşları Etkileyen Olumsuz Faktörler

Detaylı

Rüzgar Türbinleri ve Kuşlar. Riyat GÜL Doğa Araştırmaları Derneği

Rüzgar Türbinleri ve Kuşlar. Riyat GÜL Doğa Araştırmaları Derneği Rüzgar Türbinleri ve Kuşlar Riyat GÜL Doğa Araştırmaları Derneği Türkiye deki yaban hayatının doğal yaşam ortamlarında soyları tehdit ve tehlike altında olmaksızın varlıklarını sürdürebilmeleri için çalışan

Detaylı

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ne hoş geldiniz...

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ne hoş geldiniz... Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti SAĞLIK BAKANLIĞI TURİSTLER İÇİN KKTC SAĞLIK REHBERİ Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ne hoş geldiniz... Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC), Güneydoğu Avrupa ve Akdeniz'de bulunan

Detaylı

AKDENİZ FOKUNUN Monachus monachus TÜRKİYE DE KORUNMASI ULUSAL EYLEM PLANI

AKDENİZ FOKUNUN Monachus monachus TÜRKİYE DE KORUNMASI ULUSAL EYLEM PLANI Birleşmiş Milletler Çevre Programı AKDENİZ EYLEM PLANI Özel Koruma Alanları için Bölgesel Eylem Merkezi N 32 / RAC/ SPA / 2011 AKDENİZ FOKUNUN Monachus monachus TÜRKİYE DE KORUNMASI ULUSAL EYLEM PLANI

Detaylı

TÜBİTAK Kamu Kurumları Araştırma Projesi MEVCUT VE POTANSİYEL YABAN HAYATI GELİŞTİRME SAHALARI İÇİN YÖNETİM PLAN MODELİ GELİŞTİRME

TÜBİTAK Kamu Kurumları Araştırma Projesi MEVCUT VE POTANSİYEL YABAN HAYATI GELİŞTİRME SAHALARI İÇİN YÖNETİM PLAN MODELİ GELİŞTİRME TÜBİTAK Kamu Kurumları Araştırma Projesi MEVCUT VE POTANSİYEL YABAN HAYATI GELİŞTİRME SAHALARI İÇİN YÖNETİM PLAN MODELİ GELİŞTİRME Müşteri Kamu Kurumu : T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı Yürütücü kuruluş :

Detaylı

BİYOMLAR KARASAL BİYOMLAR SELİN HOCA

BİYOMLAR KARASAL BİYOMLAR SELİN HOCA BİYOMLAR KARASAL BİYOMLAR SELİN HOCA EKOSİSTEM İLE BİYOM ARASINDA İLİŞKİ Canlıların yeryüzünde dağılışını etkileyen abiyotik ve biyotik faktörlere bağlı olarak bitki ve hayvan topluluklarını barındıran

Detaylı

Gediz Deltası. ve Balıkçılık S.S. ŞEMİKLER YALI SU ÜRÜNLERİ KOOP

Gediz Deltası. ve Balıkçılık S.S. ŞEMİKLER YALI SU ÜRÜNLERİ KOOP Gediz Deltası ve Balıkçılık S.S. ŞEMİKLER YALI SU ÜRÜNLERİ KOOP Balıkçı Kendini Balık Gibi Görmeli Derdin ne dedi. Şu karıncanın derdi dedim. Ne kadar cesursun dedi. Ölüm ve ben dostuz dedim. Ne kadar

Detaylı

Eco new farmers. Modül 1- Organik Tarıma Giriş. Bölüm 4- Organik Tarım ve Koruma

Eco new farmers. Modül 1- Organik Tarıma Giriş. Bölüm 4- Organik Tarım ve Koruma Eco new farmers Modül 1- Organik Tarıma Giriş Bölüm 4- Organik Tarım ve Koruma Modul 1- Organik Tarıma Giriş Bölüm 4 Organik Tarım ve Koruma www.econewfarmers.eu 1. Giriş Organik tarım kültür alanlarında

Detaylı

Ýzmir Kuþ Cenneti Sulak Alanýnýn Ekolojik Yapýsý Ve Su Kirliliði Ýzleme Çalýþmasý

Ýzmir Kuþ Cenneti Sulak Alanýnýn Ekolojik Yapýsý Ve Su Kirliliði Ýzleme Çalýþmasý ARAÞTIRMA NOTU Ýzmir Kuþ Cenneti Sulak Alanýnýn Ekolojik Yapýsý Ve Su Kirliliði Ýzleme Çalýþmasý Ekoloji 14, 54, 31-36 2005 Vildan GÜNDOÐDU Ege Üniversitesi, Su Ürünleri Fakültesi, Bornova-ÝZMÝR Elif TORUSDAÐ,

Detaylı

in Acigol Basmakci on the morning of October 3, nature lovers have met at events organized for this special day.

in Acigol Basmakci on the morning of October 3, nature lovers have met at events organized for this special day. ÖZET: Bu yıl 3-4 Ekim de 11 incisini kutladığımız Dünya Kuş Gözlem Gününde, dünyada birçok ülkede olduğu gibi ülkemizde pek çok ilde kuş gözlem etkinlikleri yapıldı. 3 Ekim sabahı Başmakçı, Acıgöl de doğaseverler,

Detaylı

YALOVA KUŞ LİSTESİ X X X X X X X X X

YALOVA KUŞ LİSTESİ X X X X X X X X X YALOVA KUŞ LİSTESİ Türün Adı Ada Doğanı Ada Martısı Ağaç İncirkuşu Ağaç Kamışçını Ağaç Serçesi Ak Çaylak Ak Kumkuşu Ak Mukallit Ak Pelikan Ak Sokumlu Kumkuşu Ak Turna Akbaşlı Çinte Akça Cılıbıt Akdeniz

Detaylı