SERBEST BÖLGELERİN KALKINMAYA ETKİLERİ : MERSİN SERBEST BÖLGESİ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SERBEST BÖLGELERİN KALKINMAYA ETKİLERİ : MERSİN SERBEST BÖLGESİ"

Transkript

1 SERBEST BÖLGELERİN KALKINMAYA ETKİLERİ : MERSİN SERBEST BÖLGESİ Sevgi TÜZÜN RAD * Yavuz Selim GÜLMEZ ** Kübra KOCAOĞLAN *** Öz Günümüzde serbest bölgelerin, gelişmekte olan ülkelerde yerel ekonomiler üzerinde olumlu etkileri olup; uluslararası ticaret ve yatırım olanaklarından daha etkin yararlanılması ve ilave istihdam alanları oluşturulması açısından son derece önemlidir. Ülkemizde temel olarak ihracata dayalı yatırım ve üretimi teşvik etmek amacıyla 19 serbest bölge kurulmuştur. Mersin Serbest Bölgesi, gerçekleştirilen ticaret hacmi, bölgede faaliyette bulunan firma sayısı ve çalışan sayısı bakımından ilk sıralarda yer almaktadır. Mersin Serbest Bölgesi toplam ticaret hacmi bakımından Ülkemiz serbest bölgeleri içerisinde 2. sırada olup; 16,0 pay almaktadır. Mersin Serbest Bölgesi nde yerli firmalar öne çıkmaktadır. Mersin Serbest Bölgesi, Türkiye de serbest bölgelerin yarattığı istihdamda 15,0 ile 2. sırada yer almaktadır. Bu çalışmada; Mersin İli ni Serbest Bölgelerin başarılı olmasını etkileyen göstergeler açısından ortaya koymak ve Mersin Serbest Bölgesi nin, bölge ve Türkiye ekonomisindeki önemini saptamak amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Serbest bölgeler, dış ticaret, kalkınma, Mersin, Türkiye IMPACT OF FREE ZONES ON DEVELOPMENT: CASE OF MERSİN FREE ZONE Abstract Free zones have a positive impact on national economies of developing countries, facilitating international trade and investments and creating new employment opportunities. Basically to promote export-oriented investments and production 19 free zone have been established in Turkey. In terms of trade volume, number of companies and employment Mersin free zone is among leading free zones in Turkey. Composed of mostly local companies, Mersin free zone ranks second in Turkey in terms of trade volume and creating employment with a share of 16.0 and 15.0 respectively. In this context factors contributing to success of Mersin free zone along with its impact on regional and national economy were assessed in this study. Keywords: Free zone, foreign trade, development, Mersin, Turkey GİRİŞ Gelişmekte olan ülkelerin hızlı büyüme ihtiyacına karşılık ulusal tasarrufları sınırlıdır. Ulusal tasarrufların düşük seviyede olması dış tasarrufların önemini arttırmaktadır. Türkiye de dış tasarruflar, 1980 sonrası yıllarda özel yabancı sermaye yatırımları ile sağlanmaya çalışılmıştır. Yabancı sermayeyi ülkeye çekebilen politik, ekonomik, sosyal faktörler/göstergeler vardır. Bu faktörlerden biri de Serbest Bölgelerdir. Nitekim doğrudan yabancı yatırımı teşvik etmek için Serbest Bölgeler, hükümetler tarafından kullanılan bir politika aracı olmuştur (Engman ve diğerleri, 2007).Dünya Ticaret Örgütü de, uluslararası ticareti geliştirmek için dış ticareti * Doç.Dr., MEÜ. Erdemli Uygulamalı Teknoloji ve İşletmecilik Yüksekokulu ** MEÜ. Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Bilgi Yönetimi Anabilim Dalı *** MEÜ. Erdemli Uygulamalı Teknoloji ve İşletmecilik Yüksekokulu İşletme Bilgi Yönetimi Bölümü 288

2 kolaylaştırıcı uygulama ve yöntemlerinden olan serbest bölgelere yer vermektedir (Bakan ve Gökmen, 2014). Gelişmekte olan ülkelerin endüstriyel kalkınmasında ve ihracatının artmasında serbest bölgelerin katkısının yüksek olduğu fikrinin benimsenmesinden sonra dünyada serbest bölge sayısı hızla artmaya başlamıştır. Başta ABD, Meksika, Brezilya, Arjantin, Almanya, İngiltere, İspanya, Bulgaristan, Macaristan, Romanya, Hindistan, Çin, Güney Kore, Endonezya, Mısır, İran, Ürdün ve Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 100'den fazla ülkede 850'den fazla serbest bölge faaliyet göstermektedir. Son yıllarda serbest bölgeler Afrika ülkelerinde de kurulmasına rağmen, en çok Asya ve Güney Amerika ülkelerinde görülmektedir (İTO, 2010). Günümüzde, serbest bölgeler gelişmiş ülkelerde etkin ticari merkezler olarak çok önemli lojistik işlevler üstlenirken; gelişmekte olan ülkeler açısından ise, uluslararası ticaret ve yatırım olanaklarından daha etkin yararlanmak ve ilave istihdam alanları oluşturmak için yeni fırsatların yaratıldığı bir araç olarak ön plana çıkmaktadırlar (Düzenli, 2006). Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma öncelikleri, sürdürülebilir bir ekonomik büyüme ortamının yaratılması, dünya pazarlarında rekabet gücünün artırılması, daha iyi istihdam fırsatlarının yaratılması, teknolojik kapasitenin geliştirilmesi gibi hususları içermektedir. Öztürk ve diğerleri, (2009) yaptıkları çalışmalarında; 1970 li yıllarda Serbest Bölgelerin özellikle Güney Kore ve Tayvan gibi ülkelerde ulusal kalkınma politikalarının tamamlayıcı bir aracı olmalarına ek olarak bölgesel kalkınma politikalarında da etkili bir araç olduğunu; Rondinelli (1990) ise serbest bölgelerin yerli sanayilerde iş bulmakta güçlük çeken insanları istihdam edeceği, yerli üretim merkezlerinin ve tarımdaki verimlilikleri yüksek olmayan bölgelerin kaynaklarını kullanacağı ve çarpan etkisi yaratarak ulusal kalkınmaya olduğu kadar bölgesel kalkınmaya da yardım eden etkiler yayacağını belirtmiştir. Birçok gelişmekte olan ülkede, serbest bölgeler bir ülkenin ihracatı için büyük pazarlar yaratmakta, yerel sanayilerle ileri ve geri bağlantılar kurmakta ve böylece çarpan etkisi yaratarak yerel ekonomiler üzerinde olumlu etkiler ortaya çıkarmaktadır (Ahrens ve Meyer-Baudeck, 1995). Öztürk ve diğerleri, (2009) na göre; Güney Kore deki Masan ve Iri, Filipinler deki Bataan ve Malezya daki serbest bölgelerin yanı sıra, Çin'deki Özel Ekonomik Bölgeler (Special Economic Zone), bir çok ülkede serbest bölgelerin bölgesel kalkınmayı olumlu yönde etkilediğini göstermiştir. Öyle ki, serbest bölgelerin kurulduğu yıllarda çoğu küçük bir kasaba olan ve geleneksel olarak tarıma dayalı bir ekonomisi olan geri kalmış bölgeler (örneğin; Malezya daki Penang Bölgesi), serbest bölgelerin kurulması ve başarılı olmalarından sonra hızlı bir büyüme, büyük ölçüde sanayileşme ve ülkenin gelişmiş bölgeleri arasına girme başarısını göstermiştir. Bazı ülkelerde ise bu bölgeler, ülkenin sanayi ve teknoloji merkezleri olmuşlardır (Ahrens ve Meyer-Baudeck, 1995). Türkiye de ihracat için yatırım ve üretimi artırmak, yabancı sermaye ve teknoloji girişini hızlandırmak, ekonominin girdi ihtiyacını ucuz ve düzenli bir biçimde sağlamak, dış finansman ve ticaret olanaklarından daha fazla yararlanmak için, 1985 yılında 3218 Sayılı Serbest Bölgeler Kanunu nun yürürlüğe girmesi ile serbest bölgeler kurulmaya başlamıştır. Ülkemizde temel olarak ihracata dayalı yatırım ve üretimi teşvik etmek amacıyla 19 serbest bölge kurulmuştur. Akdeniz kıyısında; Mersin, Antalya ve Adana-Yumurtalık Serbest Bölgeleri, Ege Bölgesinde; Ege (İzmir), Denizli ve İzmir Serbest Bölgeleri, Marmara 289

3 Bölgesinde; İstanbul Atatürk Havalimanı, İstanbul Endüstri ve Ticaret, İstanbul Trakya, Avrupa, Kocaeli, Tübitak-Mam Teknoloji ve Bursa Serbest Bölgeleri, Karadeniz kıyısında; Trabzon, Rize ve Samsun Serbest Bölgeleri, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde; Mardin ve Gaziantep Serbest Bölgeleri, İç Anadolu Bölgesinde; Kayseri Serbest Bölgesi faaliyete geçmiştir (Ekonomi Bakanlığı, 2015) yılında faaliyete geçen Mersin Serbest Bölgesi, gerek bölgede faaliyette bulunan firma sayısı ve gerekse gerçekleştirilen ticaret hacmi bakımından faaliyette bulunan bölgeler arasında ilk sıralarda yer almaktadır. Bu bağlamda çalışmanın amacı: - Serbest Bölge tanımını kuramsal olarak açıklamak, - Türkiye deki serbest bölgelerin ve Mersin Serbest Bölgesi nin bölge ve Türkiye ekonomisindeki önemini ortaya koymaktır. TÜRKİYE SERBEST BÖLGELERİ ve MERSİN SERBEST BÖLGESİ Serbest Bölgeler: Tanımı Serbest Bölgeler; ülkenin siyasi sınırları içinde olmakla beraber, ülkede geçerli ticari, mali ve iktisadi alanlara ilişkin hukuki ve idari düzenlemelerin uygulanmadığı veya kısmen uygulandığı, mevzuata göre birçok açıdan bir nevi yabancı ülke statüsüne sahip, sınai ve ticari faaliyetler için daha geniş teşviklerin tanındığı ve fiziki olarak ülkenin diğer kısımlarından ayrılan yerlerdir (ITO, 2010). Bu bölgelerdeki firmalara sağlanan gümrük ayrıcalıklarının yanı sıra, çeşitli vergi muafiyetleri tanınmakta, dünya standartlarında iletişim ve haberleşme gibi altyapı olanakları sunulmakta ve ihracata yönelik üretim çeşitli şekillerde sübvanse edilmektedir (Deniz Haber Ajansı, 2014). Tahmaz (2011), serbest bölgeleri; bir işletmenin çeşitli ithalat ve ihracat sınırlamalarına tabi olmadan, dünya pazarlarında etkin rekabete girebilmesine olanak sağlayan endüstriyel park ve transit yükleme merkezi olarak tanımlamıştır. Serbest bölgelerin kurulmasının temel amaçları yatırımı ve üretimi artırmak, yabancı sermaye yatırımlarını ve teknoloji girişini sağlayarak dış ticareti artırmak, dış finansman ve ticaret olanaklarından daha fazla yararlanmak, gelişmiş üretim ve yönetim tekniklerinin yurt dışından ülkeye getirilerek teknoloji transferi sağlamak ve yeni istihdam olanakları yaratmak suretiyle ekonomik standartları yükseltmektir (Paksoy ve Güllü, 2011; Tümenbatur, 2012). Tablo 1. Kim Kazanır ya da Kaybeder? Yerli Tüketiciler Ev sahibi ülke tüketicileri ithal ürünlere daha az para öderler Serbest bölgedeki Ev sahibi ülkedeki üreticiler üreticiler daha düşük maliyetle üretim ve yabancı ülkeye daha fazla ihracat yapabilirler Serbest bölge dışındaki üreticiler Serbest bölgeden ev sahibi ülkeye yapılan ithalatla rekabet etmek zorunda kalırlar Yabancı Ev sahibi ülkeden ithal edilen ürünlere daha az para öderler Ev sahibi ülkeye ve yabancı ülkeye daha fazla ürün satabilirler Hissedilir etki beklenmez Hükümet Vergi geliri kaybına uğrar Hissedilir etki beklenmez 290

4 Kaynak: Taşdan, K. ve İlkdoğan, U. (2014). Tarım Ürünleri Dış Ticaretinde Bir Fırsat Alanı: Serbest Bölgeler. XI. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi, 3-5 Eylül. Samsun. Kurulduğu ülkenin ekonomik ve coğrafi yapısı, ülkenin serbest bölgeden beklentileri ve serbest bölgeyi düzenleyen hukuki yapının farklılığı çeşitli serbest bölge uygulamalarını ortaya çıkarmaktadır. Serbest bölge türlerin birbirinden kesin çizgilerle ayırmak mümkün olmamakla birlikte faaliyetin türü (serbest bölgelerin faaliyetleri sadece ticari olabildiği gibi, ticari ve endüstriyel bir nitelik taşıyabilir) ve dış ticaretin yönü (bölgenin faaliyetlerinin ithalata mı yoksa ihracata mı yönelik olduğu) esasına dayanır. Gelişmiş ülkelerde iç piyasaya (ithalata) yönelik serbest bölge sayısı fazlayken, gelişmekte olan ülkelerde daha çok ihracata yönelik serbest bölgeler faaliyet göstermektedir. Bazı serbest bölgeler ise hem ithalata hem de ihracata yönelik olarak faaliyette bulunmaktadır (Fettahlıoğlu ve Dereli, 2012). Bu bağlamda; gelişmekte olan ülkelerdeki serbest bölgeler genellikle Serbest Üretim Bölgeleri (Free Production Zone) veya İhraç İşlem Bölgesi (Export Processing Zone) olarak tanımlanmaktadır. Gelişmiş ülkelerdeki serbest bölgelerde ticaret ön plana çıktığından bu bölgeler Serbest Ticaret Bölgesi (Free Trade Zone) veya Dış Ticaret Bölgesi (Foreign Trade Zone) olarak adlandırılmaktadır. Türkiye deki Serbest Bölgeler Türkiye de serbest bölgelerin kurulmasıyla ilgili gelişmeler 24 Ocak 1980 Kararları'nın uygulanmasıyla başlamıştır. Ekonomide dışa açılma ve liberalleşmenin, yabancı sermaye yatırımları için teşvik edici politikaların, daha güvenli bir iş ortamının ve daha az bürokrasinin hedeflendiği bu dönemde, 15 Haziran 1985 tarihinde "3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu" yürürlüğe girmiştir (İTO, 2010). Türkiye deki serbest bölge uygulamaları ise hem ticaret hem de üretim amacıyla oluşturulduğundan Serbest Bölge (Free Zone) olarak adlandırılmaktadır (Öztürk ve diğerleri, 2009). Tablo 2. Türkiye Serbest Bölgeler Sıra Serbest Bölgeler Faaliyete Arazi Altyapıyı Başlama Durumu Yapan Tarihi Alan (m 2 ) İşletici Firma 1 Mersin 1987 Kamu Devlet MESBAŞ A.Ş. 2 Antalya 1987 Kamu Devlet ASBAŞ A.Ş. 3 Ege 1990 Kamu Özel ESBAŞ A.Ş. 4 İstanbul AHL 1990 Kamu Devlet İSBİ A.Ş. 5 Trabzon 1992 Kamu-TDİ Özel TRANSBAŞ A.Ş. 6 İstanbul Endüstri 1995 Özel Özel DESBAŞ A.Ş. ve Ticaret 7 Mardin 1995 Özel Özel MASBAŞ A.Ş. 8 *Doğu Anadolu 1995 Kamu Kamu DASBAŞ A.Ş. 9 **İMKB Uluslararası Menkul Kıymetler 10 İzmir-Menemen Deri 1997 İMKB İMKB - İMKB Başkanlığı 1998 Özel Özel İDESBAŞ A.Ş. 291

5 11 Samsun 1998 Kamu Özel SASBAŞ A.Ş. 12 Rize 1998 Kira-Çaykur Özel RİSBAŞ A.Ş. 13 İstanbul-Trakya 1998 Özel Özel İSBAŞ A.Ş. 14 Kayseri 1998 Özel Özel KAYSER A.Ş. 15 Avrupa 1999 Özel Özel ASB A.Ş. 16 Gaziantep 1999 Özel Özel GASBAŞ A.Ş. 17 Adana-Yumurtalık 1999 Kamu Özel TAYSEB A.Ş. 18 Bursa 2001 Özel Özel BUSEB A.Ş. 19 Denizli 2001 Özel Özel DENSER A.Ş. 20 Kocaeli 2001 Kamu Özel KOSBAŞ A.Ş. 21 TUBİTAK-MAM Araştırma Merkezi Kaynak: Uzay, N. ve Tıraş, H. (2009). *Doğu Anadolu Tarihinde kapatılmıştır. **İMKB Tarihinde kapatılmıştır Kamu Kamu TEKNOKEN T A.Ş. Serbest bölgelerde uygulanan gümrük muafiyeti ve serbest bölgeden elde edilen her türlü gelire sağlanan vergi muafiyeti, serbest bölge kurulması için taleplerin artmasına neden olmuştur (Güllülü ve diğerleri., 2001). Türkiye de, 21 adet serbest bölge hizmete girmiştir. Ancak, Doğu Anadolu ve İMKB Serbest Bölgeleri kapatılmış ve Ülkemizdeki serbest bölge sayısı 19 a düşmüştür (Tablo 2). Ülkemizdeki serbest bölgeler, faaliyet konuları ve fonksiyonları bakımından karma bir yapı göstermektedirler. Genel olarak faaliyet konuları; üretim, alım-satım, depo işletmeciliği, işyeri kiralama, montaj demontaj, bakım-onarım, bankacılık, sigortacılık, kıyı bankacılığı, finansal kiralama, yükleme, boşaltma ve endüstriyel faaliyetlerdir. Serbest bölgelerin faaliyet ruhsatlarının konularına göre dağılımında alım-satım faaliyeti yapan firmaların öne çıktığı görülmektedir (Tablo 3). Antalya ve Mersin Serbest Bölgelerinde ticari faaliyetler ana ağırlığı teşkil ederken, Ege Serbest Bölgesi nde yüksek teknolojiye dayalı üretim faaliyetlerine yer verilmiştir. Diğer taraftan, İstanbul-Trakya Serbest Bölgesi tekstil ve konfeksiyon imalatı ağırlıklı olmak üzere her türlü malın alım-satım faaliyetlerine olanak tanırken, İstanbul Atatürk Havalimanı Serbest Bölgesi tekstil ve konfeksiyon, elektronik ve optik alım-satım ve depolanması alanında faaliyet göstermektedir. İzmir-Deri Serbest Bölgesi ise, deri ve deriye yönelik her türlü imalat, depolama ve alım-satım faaliyetleri için kurulmuş bir özel sektör serbest bölgesidir. Adana-Yumurtalık Serbest Bölgesi, ağır sanayi yatırımlarına yönelik olarak kurulmuştur. Fonksiyonları bakımından serbest liman niteliğinde olan Trabzon Serbest Bölgesi de, Bağımsız Devletler Topluluğu üyesi olan ülkeler ile Avrupa ülkeleri arasında, transit mal taşımacılığında bir üs olarak faaliyet gösterme özelliğini taşımaktadır (URL-1). Buna göre; Ekonomi Bakanlığı (2015) Ekonomik Görünüm adlı raporunda; serbest bölgelerde sektörel yoğunlaşma alanlarını aşağıdaki gibi belirtmektedir: Serbest Bölgeler İstanbul AHL Antalya Kocaeli Avrupa Mersin Sektörel Yoğunlaşma Hizmetler ve yazılım Yat inşası, medikal aletler Gemi inşası Hazır giyim Hazır giyim 292

6 Bursa İzmir TÜBİTAK-MAM Adana-Yumurtalık Otomotiv alt endüstrileri Deri Ar-Ge faaliyetleri Gemi tamir ve bakımı Tablo 3. Serbest Bölge Faaliyet Ruhsatlarının Konularına Göre Dağılımı Breakdown of Free Zone Operation Licences FAALİYET KONULARI USER'S ACTIVITIES YERLİ LOCAL YABANCI FOREIGN TOPLAM TOTAL Üretim Production , , ,7 Alım-satım Purchasing-Selling , , ,4 Diğer Other , , ,9 Toplam Total , , ,0 Kaynak: T.C. Ekonomi Bakanlığı, (2014). Serbest bölgelerde verilen ruhsat sayısı dir. Bu ruhsatların 48,4 ü alım-satım faaliyet konusuna verilirken; 30,7 si üretim konusunda verilmiştir (Tablo 3). Tablo 4. Serbest Bölgeler Ticaret Hacminin, Ülkelere Göre Dağılımı (1.000 ABD $) Breakdown of The Trade Volume by Countries (US $ 1.000) Ülkeler OECD ve AB Ülkeleri OECD and EU COUNTRIES Bölgelere giriş INFLOW TO ZONES Bölgelerden çıkış OUTFLOW FROM ZONES TOPLAM TOTAL , , ,8 a)ab (28) Ülkeleri EU (28) COUNTRIES b)diğer OECD Ülkeleri OTHER OECD COUNTRIES ,7 8, ,6 5, ,8 7,0 Diğer Avrupa Ülkeleri OTHER EUROPEAN COUNTRIES , , ,1 Bağımsız Devletler Topluluğu , , ,4 Kuzey Afrika ve Ortadoğu NORTH AFRICA & MIDDLE EAST , , ,1 293

7 Diğer Ülkeler OTHER COUNTRIES , , ,5 Türkiye , , ,1 TOPLAM , , , 0 Kaynak: T.C. Ekonomi Bakanlığı, (2014). Tablo 4 de görüldüğü gibi; günümüzde serbest bölgelere giriş çıkışta toplam ticaret hacmi (1 000 ABD $) dır. Serbest Bölgelere giriş (42,9) ve çıkışta (35,5) ilk sırayı OECD ve AB ülkeleri almaktadır. Toplam ticaret hacminin 31,8'i AB ülkeleri, 9,1 i Kuzey Afrika-Ortadoğu, 5,4 ü Bağımsız Devletler Topluluğu ve 33,1 i ise Türkiye'ye aittir. Tablo 5. Yönü İtibariyle Toplam Ticaret Hacmindeki Değişmeler (1.000 ABD $) Directional Changes in Total Trade Volume (US $ 1.000) Yurt İçinden Serbest Bölgelere From Domestic Market To Zones 12,4 11,8 12,9 12,4 12,2 Serbest Bölgelerden Yurt Dışına From Zones To Third Countries 23,5 30,6 30,7 33,1 35,5 Yurt Dışından Serbest Bölgelere From Third Countries To Zones 35,6 32,0 31,5 32,2 31,4 Serbest Bölgelerden Yurt İçine From Zones To Domestic Market 28,5 25,6 24,9 22,3 20,9 TOPLAM / TOTAL 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 Kaynak: T.C. Ekonomi Bakanlığı, (2014). Tablo 5 de görüldüğü gibi; yılları arasında yönü itibariyle sadece serbest bölgelerden yurt dışına ticaret hacmi artmış; 2010 yılında 23,5 olan serbest bölgelerden yurt dışına ticaret hacmi, 2014 yılında 35,5 olarak gerçekleşmiştir. Diğer bir deyişle, genel olarak serbest bölgeler, ihracatı artırmıştır. Tablo 6. Serbest Bölgeler İtibariyle Yıllık Ticaret Hacimleri (1.000 ABD$) Annual Trade Volume of Free Zones (US $ 1.000) BÖLGELER ZONES Değer ($) Değer ($) Değer ($) İstanbul Endüstri ve Ticaret Istanbul Industry & Trade , , ,8 Ege Aegean , , ,0 İstanbul Atatürk Havalimanı Istanbul Atatürk Airport , , ,8 Mersin Mersin , , ,0 İstanbul Trakya Istanbul Thrace , , ,3 Bursa , , ,6 294

8 Bursa Avrupa Europe Antalya Antalya Kocaeli Kocaeli Kayseri Kayseri İzmir Izmir Samsun Samsun Adana-Yumurtalık Adana-Yumurtalık Gaziantep Gaziantep TÜBİTAK-MAM Tek. TUBITAK-MAM TECH. Trabzon Trabzon Denizli Denizli Rize Rize Mardin* Mardin TOPLAM TOTAL , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,0 Kaynak: T.C. Ekonomi Bakanlığı, *Mardin Serbest Bölgesinde kayda değer bir ticaret hacmi bulunmamaktadır. Serbest bölgelerimizin ticaret hacimleri incelendiğinde; 2014 yılında Ege Serbest Bölgesi 19,1 ile ilk sırada yer alırken; Mersin Serbest Bölgesi 16,0 ile 2. sırada ve İstanbul Endüstri ve Ticaret Serbest Bölgesi 14,8 ile 3. sırada yer almaktadır. Samsun, Gaziantep, Trabzon, Denizli ve Rize Serbest Bölgelerinin ise ticaret hacimleri yok denecek kadar azdır (Tablo 6). Serbest Bölgelerde faaliyet gösteren, en önemli sektör, sanayi sektörüdür. Toplam faaliyet konuları içerisinde sanayi yaklaşık 93 lük bir paya sahiptir ve sanayi ürünleri, sektör içerisinde en yüksek payı almaktadır (85). Tarım sektörü 7 pay almakta olup; bitkisel ürünler, tarım sektörü içinde en yüksek paya sahiptir. Bunu 5,7 ile işlenmiş tarım ürünleri izlemektedir. Madencilik ve Taşocakçılığı sektörünün ise toplam ticaret hacmi içerisinde payı çok düşük olup; yok denecek kadar azdır (Tablo 7). 295

9 Tablo 7. Serbest Bölgeler Ticaret Hacminin Sektörlere Göre Dağılımı (1.000 ABD $) Breakdown of The Trade Volume by Sectors (US $ 1.000) SEKTÖRLER TOPLAM TOTAL (2013) TOPLAM TOTAL (2014) I. TARIM AGRICULTURE , ,9 A. BİTKİSEL ÜRÜNLER VEGETABLE PRODUCTS B. HAYVANSAL ÜRÜNLER LIVESTOCK PRODUCTS , , , ,2 C. SU ÜRÜNLERİ FISHERY PRODUCTS , ,02 D. ORMAN ÜRÜNLERİ FORESTRY PRODUCTS , ,2 II. MADENCİLİK ve TAŞOCAKÇILIĞI , ,3 MINING & QUARRYING III. SANAYİ INDUSTRY , ,8 A. İŞLENMİŞ TARIM ÜRÜNLERİ PROCESSED AGRICULTURAL PRODUCTS B. İŞLENMİŞ PETROL ÜRÜNLERİ PROCESSED PETROLEUM PRODUCTS C. SANAYİ ÜRÜNLERİ INDUSTRIAL PRODUCTS , , , , , ,2 TOPLAM / TOTAL , ,00 Kaynak: T.C. Ekonomi Bakanlığı, (2014). Serbest bölgelerin, istihdam yaratmada ülke ekonomisine önemli katkıları bulunmaktadır. Serbest bölgelerde doğrudan ve dolaylı olarak istihdam yaratılmaktadır. Ege Serbest Bölgesi Türkiye de serbest bölgelerin yarattığı istihdamda 27,7 ile en büyük paya sahiptir. Bunu yaklaşık 15,0 ile Mersin ve Bursa Serbest Bölgeleri izlemektedir (Tablo 8). Tablo 8. Serbest Bölgelerde İstihdam Employment Structure of Free Zones Bölgeler İşçi Büro Personeli Diğer Toplam Zones Worker Office Staff Other Total Ege ,7 Bursa ,1 296

10 Mersin ,2 Antalya ,3 İstanbul Endüstri ve ,1 Ticaret Kocaeli ,2 TÜBİTAK-MAM Tek ,3 Avrupa ,4 Kayseri ,8 İzmir ,5 İstanbul Trakya ,3 İstanbul Atatürk ,0 Havalimanı Adana-Yumurtalık ,1 Samsun ,7 Gaziantep ,3 Trabzon ,08 Denizli ,05 Mardin Rize TOPLAM ,0 Kaynak: T.C. Ekonomi Bakanlığı, (2014). Mersin Serbest Bölgesi Mersin İli nüfusu kişidir. Mersin, km² yüzölçümü ile Türkiye yüzölçümünün 2 sine denk gelmektedir. Mersin, Türkiye nin birçok alanında en gelişmiş illerinden birisidir. Bu gelişmenin sebepleri toprakların verimli olması, sanayi bakımından ileri durumda bulunması, doğal ve yer altı kaynakları bakımından zengin olması, Mersin limanının ve Mersin petrol rafinerisinin olmasıdır. Mersin, denizyolu taşımacılığı bakımından çok önemli bir merkezdir. Bölgenin ticari gelişiminin en önemli unsurlarından olan Mersin limanı Avrupa, ABD ve Ortadoğu arasında önemli bir transfer merkezidir. Mersin ili maden bakımından zengin sayılmaktadır. Krom, bakır, demir, kuvarsit, alüminyum, barit ve dolamit çıkarılmaktadır. Bir kısmı Mersin limanından dış ülkelere ihraç edilmektedir (TÜİK, 2013). Bu bağlamda; Mersin, Türkiye nin lokomotif kentleri arasındadır. Serbest bölgelerin başarıları, pek çok ülkede, bu bölgelerin çekebildikleri yabancı sermayenin büyüklüğü ile ölçülmektedir. Türkiye de ise, bir serbest bölgenin ne denli başarılı olduğu, çekebildiği yabancı sermaye büyüklüğü yanında, serbest bölgedeki istihdam, ihracat ve katma değer gibi başka ölçütlere de bakılarak değerlendirilmek durumundadır. Bir serbest bölgenin başarılı olabilmesinin ön şartı; bu bölgenin, yatırım yapan müteşebbislerle dolmasına, giderek ev sahibi ülke ile ilişkilerinin artmasına ve daha sonra da buradan ayrılmak istememelerine bağlıdır (Atik, 1998). Ağaç ve diğerleri, (2015) yaptıklarında çalışmalarında; serbest bölgelerin başarısını etkileyen en önemli ölçütün yer seçimi olduğunu belirterek; serbest bölgeler kurulurken göz önüne alınması gereken ölçütleri Tablo 9 da ortaya koymuşlardır. 297

11 Tablo 9. Serbest Bölgelerin Başarısını Etkileyen Göstergeler Göstergeler Açıklama Kaynak Birim Taşımacılık Türü Sayısı Ülkelere Yakınlık Enerji Altyapısı İşsizlik Oranı Devlet Teşviki Nitelikli Eleman Sayısı Dış Ticaret İlin sahip olduğu toplam taşımacılık türü (kara-demirdeniz-hava hattı) sayısı İlin komşu (sınırı) olduğu ülke sayısı İlin sahip olduğu toplam kurulu enerji gücü miktarı İlin işsizlik oranı İlin teşvik seviyesi İldeki ön lisans ve üstü mezun sayısı İlin toplam dış ticareti Ahrens ve Meyer-Baudeck (1995); Kusago ve Tzannatos (1998); Madani (1999); Öztürk (2002); Kinunda-Rutashobya (2003); Engman vd. (2007) Rondinelli (1987); Öztürk (2002) Kusago ve Tzannatos (1998); Madani (1999); KinundaRutashobya (2003); Engman vd. (2007) Rondinelli (1987); Mclntyre vd. (1996); Kusago ve Tzannatos (1998); Engman vd. (2007) Ahrens ve Meyer-Baudeck (1995); Kusago ve Tzannatos (1998); Madani (1999); Öztürk (2002); Kinunda-Rutashobya (2003); Engman vd. (2007); Ahrens ve Meyer-Baudeck (1995); Kusago ve Tzannatos (1998); Öztürk (2002); Milberg ve Amengual (2008) Warr (1989); Kusago ve Tzannatos (1998); Engman vd. (2007); Sawkut vd. (2009) Adet Adet MW Derece Taşıt Sayısı İlde kayıtlı kamyon Resmi kayıtlar Adet Göç Hızı İlin net göç oranı Rondinelli (1987) Kaynak: Ağaç ve diğerleri, Buna göre; Tablo 9 da verilen göstergeler açısından Mersin İli nin durumu incelendiğinde (Tablo 10); Taşımacılık Türü Sayısı - Türkiye de yurt içi yük taşımaları ağırlıklı olarak karayolu; yurt dışı yük taşımaları ise denizyolu ile yapılmaktadır. Yurt içi yük taşımalarında karayolu 87,5, demiryolu 4,4, denizyolu 7,3 ve boru hattı ile yük taşıma ise 7,0 oranlarında pay almaktadır. Yurt dışı yük taşımalarının ise 94,9 u denizyolu, 1,0 ı demiryolu, 5,1 i de boru hattı taşımacılığı ile yapılmaktadır (TOBB, 2012). Türkiye, üç tarafı denizlerle çevrili olması ve sahip olduğu boğazlar sebebiyle, denizyolu taşımacılığında önemli bir rekabet avantajına sahiptir. Doğu Akdeniz in önemli limanlarından birine sahip olan Mersin, demiryolu ve karayolu bağlantıları ile Orta Doğu ticareti için ideal bir transit limanıdır. Geniş bir hinterlanda sahip olan Mersin Limanı, kara ve demiryolları aracılığıyla iç kesimlerle bağlantılıdır (URL -4). Kişi 298

12 Doğu Anadolu Bölgesi, Güneydoğu Anadolu Bölgesi ve iç Anadolu Bölgesi de ithalat ve ihracat faaliyetlerini gerçekleştirmek için Mersin Limanını kullanmaktadır. Ayrıca Ortadoğu ülkeleri ve Orta Asya Türk Cumhuriyetleri ne, ABD ve AB ülkelerine ithalat-ihracat ve bu ülkelere transit yük taşımacılığı yapılmaktadır. Denizyolu ile gelen transit yükler demir yolu ile Orta Doğu ülkeleri ve Orta Asya Türk Cumhuriyetlerine taşınmaktadır. Mersin de havaalanı bulunmamaktadır. Havayolu ulaşımı İl merkezine 69 km. uzaklıktaki Adana havaalanından yapılmaktadır (MTSO, 2015). Ülkelere Yakınlık - Mersin, Türkiye nin Doğu Akdeniz sahilinde coğrafi bakımdan en iyi konumda olan illerindendir. Rusya, Türk Cumhuriyetleri, Orta Doğu ülkeleri, Akdeniz ve Kuzey Afrika pazarlarına yakınlığı sebebiyle Mersin İli son derece önemlidir. Mersin Serbest Bölgesi de; bir merkez teşkil edecek şekilde kurulmuştur (Atik, 1998). Tablo 10. Serbest Bölgelerin Başarısını Etkileyen Göstergeler İle Mersin Göstergeler Açıklama Veri Birim Taşımacılık Türü Sayısı Ülkelere Yakınlık Enerji Altyapısı Mersin in sahip olduğu taşımacılık türü sayısı Mersin in komşu (Akdeniz) olduğu ülke sayısı Mersin in sahip olduğu toplam kurulu enerji gücü miktarı Karayolu, denizyolu ve havayolu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Suriye, Lübnan, İsrail, Mısır Adet Adet 977 MW İşsizlik Oranı Mersin in işsizlik oranı 12.4 Devlet Teşviki Mersin in teşvik seviyesi Bölge 3 kapsamında yararlanılmaktadır Derece Nitelikli Eleman Mersin de ön lisans ve üstü Sayısı mezun sayısı Kişi Dış Ticaret Hacmi Mersin in dış ticaret hacmi ABD $ Taşıt Sayısı Mersin de kayıtlı kamyon sayısı Adet Göç Hızı Mersin in net göç oranı 0,44 Enerji Altyapısı Türkiye de bulunan santrallerin kurulu gücü MW dır. Mersin ilinde santrallerin kurulu gücü 977 MW dır ve İl tüketimini karşılama oranı 79 dur. Türkiye de bulunan santrallerin kurulu gücünün 1,4 ü Mersin dedir (URL 5). Türkiye kişi başına elektrik tüketimi 2577 KWh tir. Mersin de ise kişi başına elektrik tüketimi 2115 KWh olup; Türkiye ortalamasının altındadır. Devlet Teşviki Türkiye de yatırım teşvik sistemi dört ayrı rejimden oluşmaktadır. Bunlar; Genel Yatırım Teşvik Uygulamaları, Bölgesel yatırım Teşvik Uygulamaları, Büyük Ölçekli Yatırım Teşvik Uygulamaları ve Stratejik Yatırım Teşvik Uygulamalarıdır. Yerli ve yabancı 299

13 yatırımcılar bu teşviklerden eşit oranda yararlanabilmektedir. Yatırımın Bölgesel Yatırım Teşvik Uygulamaları kapsamında Mersin İli Bölge 3 de yer almaktadır. Yatırımın Mersin de gerçekleşmesi halinde KDV İstisnası, Gümrük Vergisi Muafiyeti, Vergi İndirimi (60), Sosyal Sigortalar Prim Desteği (işveren payı-destek üst sınırı 20), Faiz Oranı Desteği (yerli krediler için 3 puan, dövize endeksli krediler için 1 puan) sağlanmaktadır (URL 6). İşsizlik Oranı - Türkiye işsizlik oranı 9,7 ve Mersin in işsizlik oranı 12,4 dir. Mersin bu işsizlik oranı ile Türkiye ortalamasının üstündedir ve en yüksek işsizlik oranına sahip 10. il konumundadır. Mersin İli nde işgücüne katılma oranı 50,7 ve istihdam oranı 44,4 tür. Mersin İli istihdam oranı 44,4 ile 57. sıradadır. Türkiye de işgücüne katılım oranı 50,8 ve istihdam oranı 45,9 dur (TÜİK, 2013). Nitelikli Eleman Sayısı - Türkiye ilkokul net okullaşma oranı 99,57, ortaokul net okullaşma oranı 94,52 ve ortaöğretim (Lise) net okullaşma oranı 76,65 dir. Mersin de ilkokul net okullaşma oranı 99,47, ortaokul net okullaşma oranı94,75 ve ortaöğretim (Lise) net okullaşma oranı 77,42 dir (TÜİK, 2013). Mersin de okullaşma oranı, eğitimöğretimin üst derecelerinde Türkiye ortalamasının üstüne çıkmaktadır. 2012/'13 öğretim döneminde Türkiye genelinde yükseköğretim kurumlarında önlisans ve lisans düzeyinde mezun sayısı ve Mersin ilinde önlisans ve lisans düzeyinde mezunların sayısı (1,57) 8 982'dir. Mersin de yüksekokul ve fakülte mezunlarının oranı (15 yaş üstü grubun nüfusa oranı) 11,6 dır (TÜİK, 2013). Dış Ticaret Hacmi - Türkiye; Avrupa, Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Orta Asya ya açılan bir kapı özelliği taşımaktadır. Türkiye nin ticaret hacmi milyon ABD $ olup; ihracatı milyon $ ve ithalatı milyon $ dır. Mersin in toplam ticaret hacmi ise $ dır. Bunun 43,0 ü ithalat ve 56,0 sı ihracattır (TÜİK 2014). Mersin, Türkiye toplam ticaret hacminin yaklaşık 5,9 unu oluşturmaktadır. Taşıt Sayısı - Türkiye de motorlu kara taşıt sayısı dir. Mersin de motorlu kara taşıt sayısı olup; 2,8 pay ile 8.sıradadır (MTSO, 2014). Göç Hızı - Mersin nüfus büyüklüğü bakımından 10. sıradadır. Mersin İli nin aldığı göç , verdiği göç kişidir. Net göç 755 olup; net göç hızı 0,44 tür. Mersin, net göç alan iller sıralamasında 24. sırada yer almaktadır (MTSO, 2014). Tablo 11. Mersin Serbest Bölge İşletici A.Ş. nin (MESBAŞ) Faaliyet Konuları Alım Satım Ticareti yapılan malların alım-satımı, depolanması, etiketlenmesi, ambalajlanması ve sergilenmesi Üretilen malın yanı sıra, bu malın üretiminde kullanılan ham madde ve ara Üretim maddelerin alım-satımı, depolanması, markalanması, ambalajlanması, etiketlenmesi ve sergilenmesi Depolama Kullanıcı veya kullanıcı olmayan diğer kişi veya kuruluşların mallarının depolanması İşyeri Kiralama Kullanıcılara hazır işyerlerinin kiraya verilmesi Bankacılık Sigortacılık Kullanıcı veya kullanıcı olmayan diğer kişi veya kuruluşlara bankacılık ve sigortacılık hizmetleri sunulması Montaj Ticareti yapılan malların montaj veya demontajlarının yapılması 300

14 Demontaj Bakım Ticareti yapılan malların bakım onarımlarının yapılması Onarım Makine Parkı Makine Parkı Kaynak: MESBAŞ web sitesindeki verilerden uyarlanmıştır. ( 14/11/2015) Ülkemizde ilk serbest bölge 1985 yılında Mersin de kurulmuş ancak, 1987 yılında faaliyete başlamıştır. Mersin Serbest Bölgesi nin toplam brüt alanı m 2, net parsel alanı m 2 ve kiraya verilen toplam alan m 2 dir (MTSO, 2014). Serbest Bölge tarih sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile MESBAŞ (Mersin serbest Bölge İşletici A.Ş.) tarafından işletilmektedir. Sermayesinin 24'ü kamu sektörüne, 76'sı özel sektöre aittir (URL-3). Mersin Serbest Bölgesi nde kişi istihdam edilmekte olup; Türkiye Serbest Bölgeleri içinde istihdam edilen kişi sayısı bakımından 15,2 payla 2.sırada yer almaktadır (MTSO, 2014). Ülkemizdeki serbest bölgeler, faaliyet konuları ve fonksiyonları bakımından karma bir yapı göstermekte olup; Mersin Serbest Bölgesi nde esas faaliyet konusunu, ticari faaliyetler oluşturmaktadır. Mersin Serbest Bölge sinde faaliyette bulunan firmaların, faaliyet ruhsatlarının konularına göre dağılımına bakıldığında; alım satım alanında iş yapan firmaların (45) birinci sırada yer aldığı görülmektedir. Bunu üretim yapan firmalar (26) izlemektedir (Tablo 12). Türkiye serbest bölgelerinde alınan ruhsatlar içinde Mersin Serbest Bölgesi nin payı 21,7 dir. Tablo 12. Mersin Serbest Bölgesi Faaliyet Ruhsatlarının Konularına Göre Dağılımı (2014) Yerli ve Faaliyet Yerli Yabancı Genel Yabancı Ortak konuları Toplam Kiracı Yatırımcı Kiracı Yatırımcı Kiracı Yatırımcı Alım 45, Satım Üretim ,0 Kiralama ,0 Depolama ,2 Bankacılık Sigortacılı k ,2 Montaj 0, Demontaj İşletici ,2 Diğer ,9 Toplam ,0 Kaynak: Mersin Ticaret ve Sanayi Odası Ekonomik Rapor, (2014). Mersin Serbest Bölgesi nde 438 firma bulunmaktadır. Bu firmaların 75,8 i yerli firmalar, 15,1 i yabancı firmalar ve 9,1 i yerli-yabancı ortaklığı olan firmalardır (MTSO, 2014). Mersin Serbest Bölgesi, yabancı firmalardan çok yerli firmaların ilgisini çekmektedir. Bu durum şu şekilde açıklanabilir: Yerli firmalar, serbest bölgede gümrük ayrıcalıklarının yanı 301

15 sıra, çeşitli vergi muafiyetlerinden yararlanmaktadır. Ayrıca serbest bölgelerde, yüksek standartlarda iletişim ve haberleşme gibi altyapı olanaklarının olması ve ihracata yönelik üretimin çeşitli şekillerde sübvanse edilmesi yerli firmaları öne çıkarmaktadır. Mersin Serbest Bölgesi bin $ ticaret hacmi ile Ülkemiz serbest bölgeleri içerisinde toplam ticaret hacmi içerisinde 2. sıra olup; 16,0 pay almaktadır. Mersin Serbest Bölgesi toplam ticaret hacminin 18 ini Avrupa ülkeleri, 11 ini Amerika ülkeleri, 23 ünü Asya ülkeleri 3 ünü Afrika ülkeleri ve 39 unu Türkiye oluşturmaktadır (MTSO, 2014). Mersin Serbest Bölgesi nin toplam ticaret hacminin 39 unun Türkiye ye olması, Mersin Serbest Bölgesi nin esas itibariyle ithalatın yüksek olduğunu göstermektedir. Diğer bir deyişle, Mersin Serbest Bölgesi nde daha çok ithalat yapılmaktadır. Mersin Serbest Bölgesi nde toplam ticaret hacminin sektörel dağılımında en yüksek payı, sanayi sektörü (69,1) almaktadır. Tarım sektörünün toplam ticaret hacmindeki payı ise; 30,2 dir. Türkiye Serbest Bölgelerinin ticaret hacminin sektörel dağılımında, Mersin Serbest Bölgesi nde tarım sektörü 69,0 pay ile öne çıkmaktadır. Madencilik ve taşocakçılığı sektörü 31 ve sanayi sektörü 12 pay almaktadır (Tablo 13). Tablo 13. Mersin Serbest Bölgesi Ticaret Hacminin Sektörel Dağılımı ABD $ Sektörler Türkiye Serbest Bölgeleri Mersin Serbest Bölgesi Mersin Serbest Bölgesi nin Payı 1. Tarım Bitkisel Ürünler Hayvansal ürünler ,6 0,001 Su Ürünleri Orman Ürünleri ,5 2. Madencilik-Taşocakçılığı Sanayi İşlenmiş Tarım Ürünleri İşlenmiş Petrol Ürünleri Sanayi Ürünleri Toplam Kaynak: MTSO, Aylık Göstergeler, Mersin Ticaret ve Sanayi Odası. SONUÇ Mersin sahip olduğu coğrafi konum ile büyük avantaja sahiptir. Gerek AB ülkeleri gerekse Ortadoğu pazarlarına ulaşmak oldukça kolaydır. Doğu Akdeniz in önemli limanlarından birine sahip olan Mersin, demiryolu ve karayolu bağlantıları ile Orta Doğu ticareti için ideal bir transit limanıdır. Mersin Serbest Bölgesinde ticari faaliyetler öne çıkmaktadır. Türkiye de serbest bölgeler içinde Mersin Serbest Bölgesi ticaret hacmi, firma sayısı ve firmaların aldığı ruhsat sayısı, istihdamdaki payı ile ilk sıralarda yer almaktadır. Mersin bu önemli avantajını yeterince değerlendirememektedir. 302

16 Mersin Serbest Bölgesi, sahip olduğu coğrafi konum, Mersin Limanı, işgücü potansiyeli, nitelikli insan kaynakları, aldığı devlet teşviki ile daha fazla yabancı sermayeyi çekebilmeli, yeni yatırımları, üretim faaliyetlerini ve ihracatı artırmalıdır. Dahası katma değeri yüksek ürünler üretebilmek için teknoloji transferi yapmalıdır. Kaynaklar Ağaç, G., Baki, B., Peker, İ., Ar, İ. M., Çok Kriterli Karar Verme Tekniklerini Kullanarak Serbest Bölge Yer Seçimi: Doğu Anadolu Bölgesi Örneği, Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt:30, Sayı:1, Yıl:2015, ss Ahrens, J., ve Meyer-Baudeck, A Special Economic Zones: Shortcut or Raoundaboutway Towards Capitalism, Inter-Economics, March/April 1995, Atik, A.H., Serbest Bölge ve Türkiye de Serbest Bölgeler, Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş., Araştırma Müdürlüğü GA/98-1-1, Ankara. Bakan, S. ve Gökmen, S., Serbest Bölgeler ve Dış Ticaret İlişkisi: Gaziantep Serbest Bölgesi Örneği, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi (Electronic Journal of Social Sciences), Güz, Cilt:13, Sayı:51, s Deniz Haber Ajansı, Serbest Bölgeler Yasası Değişiyor, Ölçekler Büyüyor, 19 Kasım Düzenli, C Doğrudan yabancı Yatırımların Gelişmekte Olan Ülke Ekonomilerine Etkileri: Serbest Bölgeler Açısından Bir Analiz, Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisat Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Ekonomi Bakanlığı, Ekonomik Görünüm, Ekim ;jsessionid=UiejBtBUmNUzlnS8P3Z7DYLbHm4sXuHabiQTFPB9Q9CgX39z h78b! Engman, M., Onodera, O., Pinali, E Export Processing Zones: Past and Future Role in Trade and Development, OECD Trade Policy Working Papers, Vol:53, OECD Publishing. Fettahlıoğlu, S., ve Dereli, S. F Türkiye de Serbest Bölgeler ve Kuruluş Yeri Alternatifi Olarak Kahramanmaraş İlinin Potansiyeli, II. Bölgesel Sorunlar ve Türkiye 303

17 Sempozyumu, Ekim. Sütçü İmam Üniversitesi İİBF, Kahramanmaraş, ss Güllülü, U., Emsen, Ö. S., ve Öztürk, L Serbest bölgeler: Doğu Anadolu Serbest Bölgesi üzerine bir değerlendirme. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 15(3-4), İTO, Türkiye de Serbest Bölgeler, Dış Ticaret Dünyası/3, EE/21 Nisan, İstanbul Ticaret Odası. MTSO, Mersin Ekonomik rapor 2014, Mersin Ticaret ve Sanayi Odası, Yayın No: Öztürk, L., Değer, M.K., Değer, S Kentsel Ekonomik Büyümede Serbest Bölgeler: Politik veya Ekonomik Tercih mi?, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 23, Ocak, Sayı: 1, ss Paksoy, S. ve Güllü, M Serbest Bölgeler Üzerine Bir Araştırma: Gaziantep Örneği. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Vol:10, Issue:35, ss Rondinelli, D.A Policies for Balanced Urban Development in Asia : Concepts and Reality, Regional Development Dialogue, 11(1), Spring 1990, Tahmaz, E Dünyadaki serbest Bölgelere Rakip Geliyor, Gündem, METSAN GROUP, 5 Aralık 2011, Taşdan, K. ve İlkdoğan, U Tarım Ürünleri Dış Ticaretinde Bir Fırsat Alanı: Serbest Bölgeler, XI. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi, 3-5 Eylül, Samsun. TOBB, Türkiye Ulaştırma ve Lojistik Meclisi Sektör Raporu 2011, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Ankara. TÜİK, Seçilmiş Göstergelerle Mersin Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK, İstatistiklerle Türkiye, Türkiye İstatistik Kurumu. 304

18 Tümenbatur, A Serbest Bölgeler ve Türkiye Ekonomisine Katkıları Üzerine Bir Değerlendirme, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21 (3), Uzay, N. ve Tıraş, H. (2009). Serbest Bölgelerin Ekonomik Etkileri: Kayseri Serbest Bölgesi İçin Bir Uygulama, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26 (1), İnternet Kaynakları URL-1. URL-2. Serbest Bölgeler Ticaret Hacminin Sektörlere Göre Dağılımı, C4B1rC4B1m/Serbest20BC3B6lgeler/03.C4B0statistikler/SektC 3B6rel20Ticaret20Hacmi.pdf URL-3. Mersin Serbest Bölge İşletici A.Ş. Ticaret Hacmi ve İstatistikler, Erişim Tarihi: , URL-4. Denizyolu, Ulaştırma Bakanlığı. Rapor/ _171220_204_1_64.pdf URL-5. Şehirlerin Elektrik Santrali Kurulu Güçleri ile Üretim ve Tüketim Bilgileri. Erişim Tarihi: URL-6. Türkiye deki Yatırım Teşvik Sistemi, T.C. Başbakanlık Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı, 305

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA)

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ Metin TATLI Şubat 2015 SUNUM PLANI I. SERBEST BÖLGENİN TANIMI VE AMACI II. ANTALYA SERBEST BÖLGE III. SERBEST BÖLGELERİMİZİN SUNDUĞU AVANTAJLAR

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ. Hasan YÜKSEK Eylül 2012

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ. Hasan YÜKSEK Eylül 2012 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ Hasan YÜKSEK Eylül 2012 SUNUM PLANI I. SERBEST BÖLGENİN TANIMI VE AMACI II. ANTALYA SERBEST BÖLGE III. SERBEST BÖLGELERİMİZİN SUNDUĞU AVANTAJLAR

Detaylı

SERBEST BÖLGELERE SAĞLANAN AVANTAJLAR

SERBEST BÖLGELERE SAĞLANAN AVANTAJLAR SERBEST BÖLGELERE SAĞLANAN AVANTAJLAR Serbest Bölgenin Tanımı Genel olarak serbest bölgeler; ülkede geçerli ticari, mali ve iktisadi alanlara ilişkin hukuki ve idari düzenlemelerin uygulanmadığı veya kısmen

Detaylı

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ Ahmet GÜNEŞ Dış Ticaret Uzmanı BURSA 21/05/2015 1 SUNUM PLANI 1. Yeni Teşvik Sisteminin Hazırlık Süreci

Detaylı

Türkiye nin dış ticaret ve yatırım bağlantıları: Güçlü yönler

Türkiye nin dış ticaret ve yatırım bağlantıları: Güçlü yönler tepav türkiye ekonomi politikaları araştırma vakfı Türkiye nin dış ticaret ve yatırım bağlantıları: Güçlü yönler Prof. Dr. Serdar TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. 15 Kasım 2012 İSTANBUL. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. 15 Kasım 2012 İSTANBUL. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI 15 Kasım 2012 İSTANBUL Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü 1. HAZIRLIK SÜRECİ YENİ TEŞVİK SİSTEMİNİN HEDEFLERİ Ø

Detaylı

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ T.C. Ekonomi Bakanlığı TEŞVİK UYGULAMA VE YABANCI SERMAYE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ Dr. Mehmet Yurdal ŞAHİN Genel Müdür Yardımcısı 11 Şubat 2016, ANKARA Sunum Planı 1. Yatırım Teşvik Sistemi

Detaylı

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ M. Özger BOZOĞLU Dış Ticaret Uzmanı Ahmet GÜNEŞ Dış Ticaret Uzmanı İSTANBUL 10/12/2014 1 SUNUM PLANI 1.

Detaylı

SERBEST BÖLGENİN TANIMI

SERBEST BÖLGENİN TANIMI SERBEST BÖLGELER SERBEST BÖLGENİN TANIMI Genel olarak serbest bölgeler; ülkede geçerli ticari, mali ve iktisadi alanlara ilişkin hukuki ve idari düzenlemelerin uygulanmadığı veya kısmen uygulandığı, sınai

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI 20 ŞUBAT 2014 ANKARA SUNUM PLANI 1.Teşvik Sistemi 2.Atık Geri Kazanım veya Bertaraf Tesisi Yatırımları 3.Alt Bölge Destekleri 2 SUNUM PLANI 1.Teşvik

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI ŞUBAT 2015

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI ŞUBAT 2015 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI ŞUBAT 2015 İZMİR YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİNİN HEDEFLERİ 1. Mevzuat ve Hedefler Tasarrufların katma değeri yüksek yatırımlara yönlendirilmesi, Üretim ve

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. YENİ TEŞVİK SİSTEMİ UYGULAMALAR 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 4 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ VE ATIK YÖNETİMİ DESTEKLERİ

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ VE ATIK YÖNETİMİ DESTEKLERİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ VE ATIK YÖNETİMİ DESTEKLERİ Ahmet GÜNEŞ Dış Ticaret Uzmanı ANKARA 21/10/2015 1 SUNUM PLANI 1. Teşvik Sisteminin

Detaylı

Lojistik. Lojistik Sektörü

Lojistik. Lojistik Sektörü Lojistik Sektörü Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 014 1 Ulaştırma ve depolama faaliyetlerinin entegre lojistik hizmeti olarak organize edilmesi ihtiyacı, imalat sanayi

Detaylı

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI 3 Temmuz 2014 YATIRIM TEŞVİK MEVZUATI 15 Haziran 2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar (19 Haziran 2012 tarih

Detaylı

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir Temel Ekonomik Göstergeler İzmir 2015 İzmir... İzmir çok yönlü üretim olanakları, zengin doğal kaynakları ve nitelikli yaşam kalitesini bir arada sunabilmesiyle hem Türkiye hem de dünya ölçeğinde öne çıkan

Detaylı

TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ 2014 YILI 4 AYLIK DEĞERLENDİRMESİ ve 2014 BEKLENTİLERİ. Barbaros Demirci PLASFED - Genel Sekreter

TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ 2014 YILI 4 AYLIK DEĞERLENDİRMESİ ve 2014 BEKLENTİLERİ. Barbaros Demirci PLASFED - Genel Sekreter TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ 2014 YILI 4 AYLIK DEĞERLENDİRMESİ ve 2014 BEKLENTİLERİ Barbaros Demirci PLASFED - Genel Sekreter 2013 yılı, dünya ekonomisi için finansal krizin etkilerinin para politikaları açısından

Detaylı

İZMİR DE GİRİŞİMCİLİK EKOSİSTEMİNİ GELİŞTİRME TOPLANTILARI : FİNANSMAN KAYNAKLARINA ERİŞİM. 26 Şubat 2015 - İZMİR

İZMİR DE GİRİŞİMCİLİK EKOSİSTEMİNİ GELİŞTİRME TOPLANTILARI : FİNANSMAN KAYNAKLARINA ERİŞİM. 26 Şubat 2015 - İZMİR İZMİR DE GİRİŞİMCİLİK EKOSİSTEMİNİ GELİŞTİRME TOPLANTILARI : FİNANSMAN KAYNAKLARINA ERİŞİM 26 Şubat 2015 - İZMİR Sunum Planı 2 DÖVİZ KAZANDIRICI HİZMET TİCARETİNİN DESTEKLENMESİ 3 DÜNYA HİZMET İHRACATI

Detaylı

YATIRIM TEŞVİKLERİNDEN İZMİR YETERİNCE PAY ALAMIYOR

YATIRIM TEŞVİKLERİNDEN İZMİR YETERİNCE PAY ALAMIYOR YATIRIM TEŞVİKLERİNDEN İZMİR YETERİNCE PAY ALAMIYOR Övgü PINAR 2012 yılından bu yana yürürlükte olan yatırım teşvik sistemi, ülkemizin stratejik sektörleri için önem arz eden ara mallara olan ithalat bağımlılığını

Detaylı

Türkiye Serbest Bölgelerinin Kalkınmaya Etkisi

Türkiye Serbest Bölgelerinin Kalkınmaya Etkisi Türkiye Serbest Bölgelerinin Kalkınmaya Etkisi Gizem Türkgenci* Hiç şüphesiz, ihracatın sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması ekonomik kalkınma sürecinin hızlandırılmasına somut bir katkıda bulunacaktır.

Detaylı

LOJİSTİK SEKTÖRÜ BÜYÜME ORANLARI

LOJİSTİK SEKTÖRÜ BÜYÜME ORANLARI RAPOR: TÜRKİYE NİN LOJİSTİK GÖRÜNÜMÜ Giriş: Malumları olduğu üzere, bir ülkenin kalkınması için üretimin olması ve bu üretimin hedefe ulaşması bir zorunluluktur. Lojistik, ilk olarak coğrafyanın bir ürünüdür,

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - ŞUBAT 2010 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)...2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

SERBEST BÖLGELER VE EKONOMİK İŞLEVLERİ YÖNÜYLE DEĞERLENDİRİLMESİ

SERBEST BÖLGELER VE EKONOMİK İŞLEVLERİ YÖNÜYLE DEĞERLENDİRİLMESİ Serbest Bölgeler ve Ekonomik İşlevleri Yönüyle Değerlendirilmesi U.U. International Journal of Social Inquiry / U.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Cilt / Volume 7 Sayı / Issue 2 ss./pp. 53-70 SERBEST

Detaylı

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir Temel Ekonomik Göstergeler İzmir 2016 İzmir... İzmir çok yönlü üretim olanakları, zengin doğal kaynakları ve nitelikli yaşam kalitesini bir arada sunabilmesiyle hem Türkiye hem de dünya ölçeğinde öne çıkan

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

1. BİLİŞİM. 1.1. Dünya da Bilişim Altyapısı

1. BİLİŞİM. 1.1. Dünya da Bilişim Altyapısı 1. BİLİŞİM 1. Bilişim teknolojilerinin ülke kalkınmasında hızlandırıcı rolünden daha çok yararlanılması, bilgiye dayalı ekonomiye dönüşümler rekabet gücünün kazanılması, eğitim yoluyla insan gücü yaratılması

Detaylı

Mayıs Konya Dış Ticaret Verileri

Mayıs Konya Dış Ticaret Verileri Mayıs 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-İhracatta Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Mayıs 2014 Mayıs Değişim 2013 Ocak - Mayıs 2014 Ocak - Mayıs Değişim İHRACAT İTHALAT 1000 $

Detaylı

Haziran 2014. Konya Dış Ticaret Verileri

Haziran 2014. Konya Dış Ticaret Verileri Haziran 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Haziran 2014 Haziran Değişim 2013 2014 Değişim İHRACAT Konya 103.812 112.271 8,15 649.933

Detaylı

BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (BAKA)

BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (BAKA) BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGELERDE SAĞLANAN TEġVĠKLER Hasan YÜKSEK Mayıs 2011 SUNUM PLANI I. SERBEST BÖLGENĠN TANIMI VE AMACI II. SERBEST BÖLGELER III. ANTALYA SERBEST BÖLGE IV. SERBEST

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları UYGULAMALAR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 4 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $)

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $) 4.2. HİZMETLER 1. Hizmetler sektörünün ekonomideki ağırlığı bir refah kriteri olarak değerlendirilmektedir (1). (2) tarafından bildirildiği üzere, sanayileşmeyle birlikte, ulaştırma hizmetleri ve belirli

Detaylı

GENEL EKONOMİK DEĞERLENDİRME

GENEL EKONOMİK DEĞERLENDİRME İZSİAD/ GENEL EKONOMİK DEĞERLENDİRME Ender YORGANCILAR EBSO Yönetim Kurulu Başkanı TOBB Yönetim Kurulu Üyesi İMALAT SANAYİSİ ÜRETİMİ EN BÜYÜK İLK 15 ÜLKE Türkiye nin %9,2 gibi çok yüksek bir oranda büyüdüğü

Detaylı

ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ MART

ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ MART LÜBNAN ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ MART 2016 TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: LÜBNAN Yüzölçümü: 10,400 km² Yönetim Biçimi: Parlamenter Cumhuriyet Cumhurbaşkanı: General Mişel Avn (Ekim 2016) Başbakan:

Detaylı

Mart 2014. Konya Dış Ticaret Verileri

Mart 2014. Konya Dış Ticaret Verileri Mart 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-İhracatta Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2012 Mart 2013 Mart 2013 Ocak - Mart 2014 Ocak - Mart İHRACAT 1000 $ Konya 120.741 133.742 10,8 319.568

Detaylı

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ Ekim 2015 TEŞVİK UYGULAMA VE YABANCI SERMAYE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İÇİNDEKİLER Sayfa no Tablolar Listesi ii 1) Uluslararası Doğrudan Yatırım

Detaylı

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ Mart 2016 TEŞVİK UYGULAMA VE YABANCI SERMAYE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İÇİNDEKİLER Sayfa no Tablolar Listesi ii 1) Uluslararası Doğrudan Yatırım

Detaylı

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ a. Sektörün Dünya Ekonomisi ve AB Ülkelerindeki Durumu Dünya mobilya üretimi 2010 yılında yaklaşık 376 milyar dolar olurken, 200 milyar dolar olan bölümü üretim

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri Yeni Teşvik Sistemi 4. Bölge Teşvikleri Ekim 2013 İçerik Yeni Teşvik Sistemi Amaçları Yeni Teşvik Sistemi Uygulamaları Genel Teşvikler Bölgesel Teşvikler Büyük Ölçekli Ya>rımlar Stratejik Ya>rımlar 4.

Detaylı

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ T.C. BAŞBAKANLIK HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ Aralık 2010 YABANCI SERMAYE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İÇİNDEKİLER Sayfa no Tablolar Listesi ii 1) Uluslararası Doğrudan Yatırım

Detaylı

1.000$ MERSİN SERBEST BÖLGESİ TİCARET HACMİ

1.000$ MERSİN SERBEST BÖLGESİ TİCARET HACMİ DIŞ TİCARET 2006 Ocak ayında, ihracat geçen yıla göre %6,8, ithalat %22 oranında arttı. 2006 yılının Ocak ayında Mersin ili dış ticaret rakamları incelendiğinde, 2005 yılının belirtilen dönemine göre;

Detaylı

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ 2014 OCAK SEKTÖREL YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ Nurel KILIÇ Yurtdışı müteahhitlik hizmetleri sektörü, ekonomiye döviz girdisi, yurt dışında istihdam imkanları, teknoloji transferi ve lojistikten ihracata

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. YENİ TEŞVİK SİSTEMİ UYGULAMALAR 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 5 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

Konya Ekonomik Verileri. Temmuz 2014

Konya Ekonomik Verileri. Temmuz 2014 Konya Ekonomik Verileri Temmuz 2014 Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ Temmuz 13 Temmuz 14 Değişim % Oca.-Tem.13 Oca.-Tem. 14 Değişim % İHRACAT Konya 117.647 115.165-2,11%

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE PROFİLİ

HOLLANDA ÜLKE PROFİLİ HOLLANDA ÜLKE PROFİLİ Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı Sıla Özsümer ARALIK 2016 1. ÖZET BİLGİLER Resmi Adı :Hollanda Krallığı Başkenti :Amsterdam Nüfusu :17 Milyon Yüzölçümü :41,526 km2

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı PERAKENDE. nerden, nereye? Sarp Kalkan. 20 Kasım 2013

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı PERAKENDE. nerden, nereye? Sarp Kalkan. 20 Kasım 2013 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı PERAKENDE nerden, nereye? Sarp Kalkan 20 Kasım 2013 Slayt 3 GSYH ile Perakende ve Toptan Ticarette Reel Büyüme (1998 fiyatlarıyla) 140,000 130,000 15,000

Detaylı

Başvuru Merci: Ekonomi Bakanlığı, Sanayi Odaları, Kalkınma Ajansları, Bakanlıkça görevlendirilecek diğer Odalar

Başvuru Merci: Ekonomi Bakanlığı, Sanayi Odaları, Kalkınma Ajansları, Bakanlıkça görevlendirilecek diğer Odalar Destek Mevzuatı: 2012/3305 sayılı Karar ve 20.06.2012 tarih ve 28329 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan söz konusu Karar ın uygulanmasına ilişkin 2012/1 sayılı Tebliğ ile yürürlüğe girmiştir. Amaç: Tasarrufların

Detaylı

alt pozisyonunda yer alan gri çimento ürünü ise sektörde en çok ihraç edilen üründür.

alt pozisyonunda yer alan gri çimento ürünü ise sektörde en çok ihraç edilen üründür. ÇİMENTO HS No: 2523 Çimentonun ana hammaddeleri; kireçtaşı (kalker), kil ve marn (doğadaki kalker ve kil karışımı kayaca) dır. Ülkemiz söz konusu hammaddeler (özellikle kalker) açısından zengin kaynaklara

Detaylı

Konya Ekonomik Verileri. Ağustos 2014

Konya Ekonomik Verileri. Ağustos 2014 Konya Ekonomik Verileri Ağustos 2014 Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000$ 2013 Ağustos 2014 Ağustos Değişim 2013 2014 Değişim İHRACAT İTHALAT 1000 $ Konya 106.433 106.676

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ (2012) YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ (2012) YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ (2012) YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI 1 YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. Ekonomi Bakanlığı, Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Müdürlüğü tarafından 01 Ocak 2012

Detaylı

B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ HONG KONG RAPOR Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli Coğrafi Konumu : Hong Kong Özel İdare Bölgesi (Çin Halk Cumhuriyeti) : Çin Halk Cumhuriyeti

Detaylı

Ekim Konya Ekonomik Verileri

Ekim Konya Ekonomik Verileri Ekim 2014 Konya Ekonomik Verileri Dış Ekonomik İlişkiler ve Projeler Koordinatörlüğü, Eylül 2014 Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Ekim 2014 Ekim Değişim % 2013

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 2012

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 2012 YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 2012 Önceki Teşvik Sisteminin Değerlendirilmesi Yeni Teşvik Sisteminin Değerlendirilmesi TR32 Düzey 2 Bölgesi Değerlendirmesi Hazırlayan: Emrah ÇELİK Aydın Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü

Detaylı

Eylül Konya Ekonomik Verileri

Eylül Konya Ekonomik Verileri Eylül Konya Ekonomik Verileri Dış Ekonomik İlişkiler ve Projeler Koordinatörlüğü, Eylül Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Eylül Eylül Değişim 2013 Ocak-Eylül Ocak-Eylül

Detaylı

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ

ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM VERİLERİ BÜLTENİ Ağustos 2015 TEŞVİK UYGULAMA VE YABANCI SERMAYE GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İÇİNDEKİLER Sayfa no Tablolar Listesi ii 1) Uluslararası Doğrudan Yatırım

Detaylı

KİMYEVİ MADDELER, PLASTİKLER VE MAMULLERİ

KİMYEVİ MADDELER, PLASTİKLER VE MAMULLERİ KİMYEVİ MADDELER, PLASTİKLER VE MAMULLERİ SEKTÖR RAPORU EYLÜL 2015 TÜRKİYE DE KİMYA VE PLASTİK SEKTÖRÜ Türk kimya endüstrisi, ağırlıklı olarak petrokimya, sabun, deterjan, gübre, ilaç, boya-vernik, sentetik

Detaylı

SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI

SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ Seramik sektörünün en

Detaylı

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 SUNUM AKIŞI Bölge Planı Hazırlık Süreci Paydaş Analizi Atölye Çalışmalarının Gerçekleştirilmesi Mevcut Durum Analizi Yerleşim Yapısı ve Yerleşmeler Arası İlişki Analizi

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Mart 215 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

Organize Sanayi Bölgeleri Rejimi ve Ekonomiye Katkısı: Türkiye Örneği

Organize Sanayi Bölgeleri Rejimi ve Ekonomiye Katkısı: Türkiye Örneği tepav economic policy research foundation of turkey Organize Sanayi Bölgeleri Rejimi ve Ekonomiye Katkısı: Türkiye Örneği Ankara, 23 October 2009 OIZs in Turkey Çerçeve Kısaca TEPAV Türkiye de yeni yükselen

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

2016 ŞUBAT DIŞ TİCARET RAPORU

2016 ŞUBAT DIŞ TİCARET RAPORU 2016 ŞUBAT DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2016 ŞUBAT / TÜRKİYE

Detaylı

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 Nisan 2015 Hikmet DENİZ İçindekiler 1. İhracat... 2 1.1. İhracat Yapılan Ülkeler... 3 1.2. 'ın En Büyük İhracat Partneri: Irak... 5 1.3. İhracat Ürünleri... 6 2. İthalat...

Detaylı

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. B A Ş B A K A N L I K YENİ TEŞVİK K SİSTEMS STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ Genel Teşvik Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki KDV

Detaylı

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Avrupa kıtasından Amerika kıtasına, Orta Doğu Ülkelerinden Afrika ülkelerine kadar geniş yelpazeyi kapsayan 200 ülkeye ihracat gerçekleştiren

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI GAMBİYA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI GAMBİYA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI GAMBİYA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2015 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararasılaştırma ve Dış Ticaret Şefliği Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER

Detaylı

TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ*

TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ* TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ* GENEL BİLGİLER 200 yılında yayınlanan 469 sayılı Kanun ile kurulan Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde; teknolojik bilginin üretilmesi, üretilen bilginin ticarileştirilmesi,

Detaylı

Mayıs 2015. Konya Ekonomik Verileri

Mayıs 2015. Konya Ekonomik Verileri Mayıs 2015 Konya Ekonomik Verileri Dış Ticaret İHRACAT BİLGİLERİ Tablo 1-İhracatta Türkiye Konya Karşılaştırması İHRACAT 1000 $ Mayıs 14 Mayıs 15 Değişim % Ocak-Mayıs 14 Ocak-Mayıs 15 Değişim % Konya 143.645

Detaylı

Kaynak: KGM, Tesisler ve Bakım Dairesi, 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi. Harita 16 - Türkiye 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi

Kaynak: KGM, Tesisler ve Bakım Dairesi, 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi. Harita 16 - Türkiye 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi ULAŞIM Kara taşımacılığı 2023 hedeflerinde büyük merkezler otoyollarla bağlanırken, nüfusu nispeten küçük merkezlerin bu otoyollara bölünmüş yollarla entegre edilmesi hedeflenmektedir. Harita 16 ve Harita

Detaylı

2014 YILI OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ ADANA DIŞ TİCARET RAPORU. HAZIRLAYAN : CENK KADEŞ Meslek Komitesi ve Kararlar Şefi

2014 YILI OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ ADANA DIŞ TİCARET RAPORU. HAZIRLAYAN : CENK KADEŞ Meslek Komitesi ve Kararlar Şefi 2014 YILI OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ ADANA DIŞ TİCARET RAPORU HAZIRLAYAN : CENK KADEŞ Meslek Komitesi ve Kararlar Şefi İhracat: 2014 YILI ADANA DIŞ TİCARET RAPORU Türkiye İstatistik Kurumu 2014 Haziran ayı sonu

Detaylı

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU Berlin Ekonomi Müşavirliği Temmuz 2011 1 İÇİNDEKİLER Yönetici Özeti...3 1. Almanya dan Türkiye ye Doğrudan Yatırım Hareketleri...4 2. Türkiye den

Detaylı

MECLİS TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı

MECLİS TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı MECLİS TOPLANTISI Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı 28 Kasım 2016 YERLİ EKİPMAN ÜRETİMİ PANELİ SANAYİ 4.0 ZİRVESİ AKILLI FABRİKALAR OTURUMU DİJİTAL DÖNÜŞÜM VE ÜNİVERSİTE- SANAYİ İŞBİRLİĞİ OTURUMU

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİNDEKİ SON GELİŞMELER

TÜRKİYE EKONOMİSİNDEKİ SON GELİŞMELER TÜRKİYE EKONOMİSİNDEKİ SON GELİŞMELER 27 EKİM 2017 BÜYÜME VE MİLLİ GELİR Kişi Başına GSYH, cari fiyatlarla 2013 yılında 12.480 dolar, 2014 yılında 12.112 dolar, 2015 yılında 11.019 dolar, 2016 yılında

Detaylı

Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı,

Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2014 0 HUBUBAT ÜRÜNLERİN TANIMI Hububat grubu ürünler dünyada stratejik önemi en yüksek olan ürünler olup ilk çağlardan beri insanlar tarafından kültürü yapılarak

Detaylı

SERBEST BÖLGE İTHALAT VE İHRACAT UYGULAMALARI

SERBEST BÖLGE İTHALAT VE İHRACAT UYGULAMALARI ARAŞTIRMA / İNCELEME ISITMA HAVA KOŞULLANDIRMA HAVALANDIRMA SU ŞARTLANDIRMA SU ARITIMI ENERJİ OTOMATİK KONTROL BİNA OTOMASYON İŞ YÖNETİMİ VE ORGANİZASYON MALİYE / FİNANS MÜHENDİSLİK GELİŞTİRME PAZARLAMA

Detaylı

2012 YILI İTHALAT DEĞERLENDİRMESİ

2012 YILI İTHALAT DEĞERLENDİRMESİ 2012 YILI İTHALAT DEĞERLENDİRMESİ Şubat 2013, İstanbul İthalat Genel Müdürlüğü DIŞ TİCARETİN GELİŞİMİ Yıl İhracat ($) İhracat (%) İthalat ($) İthalat (%) Dış Ticaret Dengesi ($) Dış Ticaret Dengesi (%)

Detaylı

Nisan 2015. Konya Ekonomik Verileri

Nisan 2015. Konya Ekonomik Verileri Nisan 2015 Konya Ekonomik Verileri Dış Ticaret İHRACAT BİLGİLERİ Tablo 1-İhracatta Türkiye Konya Karşılaştırması İHRACAT 1000 $ Nisan 14 Nisan 15 Değişim % Ocak-Nisan 14 Ocak-Nisan 15 Değişim % Konya 140.853

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI ANKARA SUNUM PLANI 1. Yeni Teşvik Sisteminin Hazırlık Süreci 2. Yeni Teşvik Sistemi 3. Öncelikli Yatırımlar 4. Kümelenme Yatırımları

Detaylı

K R Ü E R SEL L K R K İ R Z SON O R N A R S A I TÜR Ü K R İ K YE E KO K N O O N M O İSİND N E D İKT K İSAT A P OL O İTİKA K L A AR A I

K R Ü E R SEL L K R K İ R Z SON O R N A R S A I TÜR Ü K R İ K YE E KO K N O O N M O İSİND N E D İKT K İSAT A P OL O İTİKA K L A AR A I KÜRESEL KRİZ SONRASI TÜRKİYE EKONOMİSİNDE İKTİSAT POLİTİKALARI Prof. Dr. Adem ahin TOBB-ETÜ Öğretim Üyesi 14 Mayıs 2010, İSTANBUL KRİZLER 2008 2001 İç Kaynaklı Finansal Derinliği Olan Olumlu Makro Ekonomik

Detaylı

KONUM & STRATEJİK FIRSATLAR. Türkiye; Kıtaların kesişim noktasında, Kayseri; Türkiye nin merkezinde yer almaktadır.

KONUM & STRATEJİK FIRSATLAR. Türkiye; Kıtaların kesişim noktasında, Kayseri; Türkiye nin merkezinde yer almaktadır. KONUM & STRATEJİK FIRSATLAR Türkiye; Kıtaların kesişim noktasında, Kayseri; Türkiye nin merkezinde yer almaktadır. Komşu ülkelere karayolu, demiryolu ve limanlar ile kolay ulaşım. TARİHSEL GELİŞİM M.Ö.

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Şubat 216 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

TAŞOCAKÇILIĞI *BU RAPOR KAYNAKÇADA BELİRTİLEN GÖSTERGELERDEN VE YAYINLARDAN DERLENMİŞTİR.

TAŞOCAKÇILIĞI *BU RAPOR KAYNAKÇADA BELİRTİLEN GÖSTERGELERDEN VE YAYINLARDAN DERLENMİŞTİR. TAŞOCAKÇILIĞI *BU RAPOR KAYNAKÇADA BELİRTİLEN GÖSTERGELERDEN VE YAYINLARDAN DERLENMİŞTİR. 1 İÇİNDEKİLER TAŞOCAKÇILIĞI SEKTÖR RAPORU SEKTÖR 2023 HEDEFLERİ 2 TAŞOCAKÇILIĞI SEKTÖR RAPORU Türkiye, jeolojik

Detaylı

TEŞVİK SİSTEMİ tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 5 farklı uygulamadan oluşmaktadır:

TEŞVİK SİSTEMİ tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 5 farklı uygulamadan oluşmaktadır: TEŞVİK SİSTEMİ UYGULAMALAR 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 5 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

TÜRKİYE NİN İHTİYAÇ DUYDUĞU FUAR 3.ELECTRONIST FUARI

TÜRKİYE NİN İHTİYAÇ DUYDUĞU FUAR 3.ELECTRONIST FUARI TÜRKİYE NİN İHTİYAÇ DUYDUĞU FUAR 3.ELECTRONIST FUARI Sektörlerindeki ürünlerin, en son teknolojik gelişmelerin, dünyadaki trendlerin ve son uygulamaların sergilendiği, 25-28 Eylül 2014 tarihleri arasında

Detaylı

Kaynak : CIA World Factbook

Kaynak : CIA World Factbook Türk Plastik ve Mamulleri, Ambalaj Sektörü ve Plastik İşleme Makine Üreticileri İçin SIRBİSTAN Pazarının Değerlendirmesi GENEL BİLGİLER : Barbaros Demirci Genel Müdür PAGEV EIU tahminine göre Sırbistan

Detaylı

TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ

TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ HS No: 34.01, 34.02, 34.03, 34.04, 34.05, 34.06, 34.07 DÜNYA TEMİZİLİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ Temizlik maddeleri deterjanlar ve sabunlardan oluşmaktadır. Bu sektörün üretmekte olduğu

Detaylı

I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması II. 2012 Değerlendirme III. 2012 İlk Yarı Yıl Faaliyetleri

I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması II. 2012 Değerlendirme III. 2012 İlk Yarı Yıl Faaliyetleri I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması II. 2012 Değerlendirme III. 2012 İlk Yarı Yıl Faaliyetleri I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması 2010 yılında 113,9 milyar dolar olan Türkiye ihracatı, 2011 yılında

Detaylı

2010 TÜRKİYE VE İZMİR ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM GİRİŞLERİ DEĞERLENDİRMESİ

2010 TÜRKİYE VE İZMİR ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM GİRİŞLERİ DEĞERLENDİRMESİ 2010 TÜRKİYE VE İZMİR ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIM GİRİŞLERİ DEĞERLENDİRMESİ Türkiye de son 6 yılda kurulan uluslararası sermayeli şirketlerin* sayısı 2010 yılı Kasım ayı itibariyle 26 bin 40 e ulaşmıştır.

Detaylı

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Bulgaristan a ihracat yapan 585 firma bulunmaktadır. 31.12.2013

Detaylı

ORTA VADELİ PROGRAM ( ) 8 Ekim 2014

ORTA VADELİ PROGRAM ( ) 8 Ekim 2014 ORTA VADELİ PROGRAM (2015-201) 8 Ekim 2014 DÜNYA EKONOMİSİ 2 2005 2006 200 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 T 2015 T Küresel Büyüme (%) Küresel büyüme oranı kriz öncesi seviyelerin altında seyretmektedir.

Detaylı

ASB AVANTAJLAR Bülten 2010

ASB AVANTAJLAR Bülten 2010 ASB AVANTAJLAR Bülten 2010 SERBEST BÖLGE; TÜRKİYE NİN EN KAPSAMLI YATIRIM TEŞVİK MODELİ %100 kurumlar vergisi muafiyeti (üretici firmalar için) 45 seneye kadar ruhsat ve muafiyet süreleri İhracat ağırlıklı

Detaylı

2010 YILI HAZIR GĠYĠM SEKTÖRÜNDE GELĠġMELER VE SEKTÖRÜN 2023 YILI HEDEFLERĠ

2010 YILI HAZIR GĠYĠM SEKTÖRÜNDE GELĠġMELER VE SEKTÖRÜN 2023 YILI HEDEFLERĠ 2010 YILI HAZIR GĠYĠM SEKTÖRÜNDE GELĠġMELER VE SEKTÖRÜN 2023 YILI HEDEFLERĠ Hande UZUNOĞLU Türkiye sanayisinin lokomotifi olarak lanse edilen hazır giyim sektörü üretim ve istihdama katkısıyla önemli bir

Detaylı

Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 28. Toplantısı. Yeni Kararlar

Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 28. Toplantısı. Yeni Kararlar Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 8. Toplantısı Yeni Kararlar İÇİNDEKİLER. Yeni Kararlar.. Üniversitelerin Ar-Ge Stratejilerinin Geliştirilmesine Yönelik Çalışmalar Yapılması [05/0].. Doktora Derecesine

Detaylı

KOSTA RİKA ÜLKE RAPORU

KOSTA RİKA ÜLKE RAPORU KOSTA RİKA ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ 1. ÖZET BİLGİLER Resmi Adı :Kosta Rika Cumhuriyeti Başkenti :San Jose Kuruluş Tarihi :15 Eylül 1821 Nüfusu :4 milyon 814 bin Yüzölçümü :51.100 km2

Detaylı

Serbest Bölgede Faaliyet Gösteren Firmaların Tercih Nedenleri: İstanbul Atatürk Havalimanı Ve İstanbul Trakya Serbest Bölgesi Bağlamında Bir İnceleme

Serbest Bölgede Faaliyet Gösteren Firmaların Tercih Nedenleri: İstanbul Atatürk Havalimanı Ve İstanbul Trakya Serbest Bölgesi Bağlamında Bir İnceleme Serbest Bölgede Faaliyet Gösteren Firmaların Tercih Nedenleri: İstanbul Atatürk Havalimanı Ve İstanbul Trakya Serbest Bölgesi Bağlamında Bir İnceleme Filiz KADI Doç. Dr., Fatih Üniversitesi İİBF, Ekonomi

Detaylı

TEKSTİL SEKTÖRÜ İHRACAT DEĞERLENDİRME RAPORU

TEKSTİL SEKTÖRÜ İHRACAT DEĞERLENDİRME RAPORU TEKSTİL SEKTÖRÜ İHRACAT DEĞERLENDİRME RAPORU OCAK-HAZİRAN 2011 DÖNEMİ AKİB GENEL SEKRETERLİĞİ SANAYİ UYGULAMA ŞUBESİ Hazırlayan: Burcu ŞENEL / Uzman 1 İÇİNDEKİLER I. 2011 OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ TÜRKİYE İHRACATI

Detaylı

TR42 DOĞU MARMARA BÖLGESİ 2010 YILLIK SOSYO-EKONOMİK GÖRÜNÜM RAPORU

TR42 DOĞU MARMARA BÖLGESİ 2010 YILLIK SOSYO-EKONOMİK GÖRÜNÜM RAPORU TR42 DOĞU MARMARA BÖLGESİ 2010 YILLIK SOSYO-EKONOMİK GÖRÜNÜM RAPORU Yayın Tarihi: Mayıs, 2011 MARKA Yayınları Serisi MAYIS 2011 Sayfa 2 TR42 DOĞU MARMARA BÖLGESİ İÇİNDEKİLER RAPORUN AMACI VE KAPSAMI...

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014 EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 214 SOSYAL YAPI EĞİTİM İŞGÜCÜ EKONOMİK DIŞ TİCARET BANKACILIK TURİZM SOSYAL YAPI GÖSTERGELERİ YILLAR VAN TÜRKİYE 199 637.433 56.473.35 2 877.524 67.83.524 21 1.35.418 73.722.988

Detaylı

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ KIBRIS RUM KESİMİ ÜLKE RAPORU Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ I.GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kıbrıs Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Akdeniz deki beş büyük adadan

Detaylı

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI DEĞERLENDİRMESİ

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI DEĞERLENDİRMESİ AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI LENDİRMESİ Hazırlayan: Erman YERMAN / Şef TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ TÜRKİYE VE AKİB LENDİRMESİ yılı Ekim ayından bu

Detaylı