Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi GENEL JEOLOJİ MAGMATİK ÇÖKELLER VE METAMORFİKLER

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi GENEL JEOLOJİ MAGMATİK ÇÖKELLER VE METAMORFİKLER"

Transkript

1 Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi GENEL JEOLOJİ MAGMATİK ÇÖKELLER VE METAMORFİKLER

2 Kayaçların anlamı Sedimenter Kayaçlar Yeryüzünün eski durumunun (ortamsal ve yaşamsal) kayıtlarını gösterir Kıta kabuğunun bozulup bozulmadığını anlatır. Magmatik Kayaçlar Kabuksal bozulmayı gösterir Kabuk ve mantodaki alışılmadık ısıyı açıklar. Metamorfik Kayaçlar Kabuksal bozulmayı gösterir Kabuğun yükselmesini ve erozyon tarihini anlatır Orojenik (dağ oluşum) olaylarını anlatır

3 Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi

4 ÇÖKEL KAYAÇLAR Sediment ya da Tortul kayaçlar da denir. Tabakalı, genellikle fosilli olup kendine özgü dokuya sahiptir. KAYAÇLAR (Mineral topluluklarından oluşur) MAGMATİK KAYAÇLAR Genellikle tabakasız, fosilsizsiz olup kendine özgü dokulara sahiptir. Soğuma ve katılaşmasına göre; derinlik (plütonik), yüzey (volkanik) ve da mar (porfirik) olmak üzere 3 e ayrılır. METAMORF KAYAÇLAR Başkalaşarak yapraklanma,klivaj gibi düzlemler ve yeni mineraller gelişebilir. Genellikle fosil içermez. Kendine özgü dokuları vardır. Yapraklanmadan önce (mineral taneleri rasgele dizilmiş) Yapraklanmadan sonra (mine raller paralel dizilmiş) Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi

5 Doğada Bulunan Kayaçların Yüzdeleri HACIMSAL ALANSAL Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi

6 Magmatik kayaçların yeryüzündeki dağılımı Yeşil : Manto konveksiyonu üzerinde Rift ve akma Bazaltları Mavi: Geçmişteki ya da günümüzdeki dalma kuşakları üzerindeki kayaçlar. Kırmızı : Sıcak noktalar ve dalma kuşaklarının üzerinde oluşan kayaçlar

7 magmanın özelliği Erimiş kayacın genel özelliği Magmatikler kayaçların yer içindeki magmanın katılaşmasından oluşur. Derinlerde soğuyarak kristalleşen kayaçlar (sokulum) intrüzif ya da plütonik adı verilen derinlik kayaçlarından oluşur Bazı kayaçlar yüzeydeki lavların soğumasından oluşur ve bunlara volkanik ya da yüzey kayacı adı verilir Bazı kayaçlarda çatlak gibi süreksizlik yüzeylerinde Kristalleşerek damar kayaçlarını oluşturur

8 Mağmatik kayaçları oluşturan jeolojik ortamlar Rift bölgelerinde Magmatik kayaçlar oluşur Dalma bölgelerinin üzerinde Magmatik kayaçlar oluşur

9 Okyanus ortası sırt bazaltları Levha ortası sıcak nokta üzerinde okyanus ortası ada bazaltları Dalma-Batma kuşağı Bazalt ve andezitleri 3_24 Continental mid-plate Kıta içi rift basalt Rift bazaltları Sığ Manto kaynağı Sıcak nokta haznesi Derin manto kaynağı Dalma-batma kuşağı Derin manto kaynakları bu şekilde Yer almamıştır Sığ manto kaynağı sığ manto kaynağı

10 Gabro Derinlik (Plütonik) Kayaçları Diyorit Ağır ağır soğuduklarından taneli dokuya sahiptir Granit

11 Figure 4.2B Faneritik (kaba taneli) doku Kaba taneli doku (=texture) yavaş soğuma iri, gözle görülebilir kristaller

12 Faneritik (kaba Taneli) doku Kaba taneli doku yavaş soğuma iri, gözle görülebilir kristaller

13 Bazalt YÜZEY (volkanik) KAYAÇLARI Hızlı soğurlar, camsı ya da gözenekli olurlar Volkan bombası Mikro dokusu

14 Obsidyen Pumis Riyolitik tüf Skorya YÜZEY KAYAÇLARI - VOLKANİKLER Tüf ve mineralleri Volkanik Breş

15

16 Horst ve Graben Oluşumu (İZLANDA) ATLANTİK OKYANUSU

17 Pilov Lavları

18 Andezit

19 Kül ve pumis tabakaları

20 Afanitik (İnce taneli) doku Hızlı soğuma Mikroskopik kristaller Gaz kabarcıklarının deliklerini içerebilir

21 Mineraller farklı sıcaklıklarda oluşur İri kristaller (fenokristaller) küçük kristallerden oluşan bir ara madde içinde gömülmüş durumdadır. Porfirik doku

22 Bu kayacın dokusu nedir?

23 Camsı Doku Çok hızlı soğuyan lav Son kayaç Obsidyen olarak adlanır

24 Gözenekli (Vesiküler) Doku Genelde Afanitik kayaçlarda yaygın Vesiküller magmadaki gaz kabarcıklarının gerilerinde bıraktığı boşluklardır Genellikle soğuma sırasında gazların kapandığı tabakanın en üst kısmında yer alır.

25 Piroklastik Doku Şiddetli volkanik püskürmelerle oluştuğundan taneli kaba görünüşlüdür. Sık sık çökel (sedimenter) kayaçlarla karıştırılır.

26 Pegmatitik Doku Son derece kaba tanelidir. Pegmatitler granitik magmasının son kristalleşme evresinde oluşur. Su ve uçucu (volatile) maddeler bakımdan zengin magmadır. Bileşimi aynı granit gibidir Ortoklas (feldispat) Kuvars

27 Damar Kayaçları Pegmatit damarı

28 Magmatİk Kayaçların Bileşimi Granit Faneritik dokulu Kuvars % 25 fazla, feldspat yaklaşık % 65 ya da daha fazla Çok bol sık sık dağ oluşumuyla ilgilidir. Granit terimi geniş bir mineral grubu oluşturur.

29 Granitin yüzey kayacı eşdeğeridir Cam parçaları ve boşluklar içerebilir. Afanitik dokulu Granitten hacim olarak daha az bulunur. Riyolit

30 Obsidyen Diğer Granitik Kayaçlar Koyu renkli Camsı dokulu Pumis Volcanik Camsı dokulu Çok gözenekli görünümlüdür

31 Andezit Andezit porfir yakından

32 Diyorit

33 Bazaltik Kayaçlar Bazalt Volkanik kökenli Afanitik dokulu Başlıca piroksen ve Ca ca zengin plajioklaz feldispattan oluşur En yaygın volkanik kayaçtır

34 Bazaltik Kayaçlar Gabro Bazaltların plütonik karşılığıdır. Faneritik dokulu piroksen ve (Ca) ca zengin plajioklastan oluşur Okyanus kabuğunun önemli bir bölümünü oluşturur.

35 Çökel kayaçlar Binlerce yıldır, hatta milyonlarca yıldan beri yeryüzünden küçük parçalar rüzgarın ve suyun etkisiyle aşınmasına neden olur. Aşınan bu küçük parçalar göllerde, okyanuslarda, birikmek için akarsular tarafından taşınır. Aşınan her tabaka birikmiş diğer tabakanın üzerine birikir. Bu tabakalar zaman içinde zaman içinde sıkışır. Alttaki tabakalar yavaş yavaş kayaca dönüşür. geri

36 Sedimenter İşlemler 1. ayrışma ve erozyon 2) ve 3) Çökeller taşınır ve birikir 4 Gömülme ve taşlaşma

37 Fosiller Sedimenter Kayaçlardaki Ortamsal İp Uçları Tuzlu su - Mercanlar, Ekinodermler Tatlı Su - Böcekler, Sürüngenler Karasal - Yapraklar, Karasal hayvanlar Renk ve Kimya Kırmızı tabakalar Daha çok karasal Siyah şeyil oksijence fakir, daha çok derin deniz Evaporitler Kurak iklimler

38 ÇÖKEL KAYAÇLAR VE GENEL ÖZELLİKLERİ - Bileşenler, tane boyu, tane şekli, tane dizilimi - Sıkışma (kompaksiyon), çimentolanma - Küresellik, yuvarlaklık - Boylanma, derecelenme - Fasiyes ve Ortamları - Türleri - Kırıntılı (Klastik) Çökel Kayaçlar - Organik Çökel Kayaçlar - Kimyasal Çökel Kayaçları

39 Çökel tipleri Kırıntılı mineralve ve kayaç parçaları Kimyasal sudan çökelen Tuz = halit (NaCl) kristalleri Biokimyasal organizma kabukları kalsitten (CaCO 3 ) yapılmıştır

40 C Çimentolanma Kompaksiyon + Çimentolanma = Taşlaşma kuvars feldispat gömülme Gözenek boşluğu A Birikme sonrası Çimento B Kompaksiyon

41 Diyajenez : Çökelden kayaca Çökel biriktiğinde hemen kayaç oluşmaz. Başlangıçta sadece konsolide olmamış çökeldir. Gömüldükten sonra çökel kompaksiyona uğrar yani sıkışır. Kompaksiyon kayacın içindeki suyun atılmasıdır ve ilk kez bir kayacın taşlaşmasından yani çökelden sediment kayaca geçişten söz edilebilir : Kompaksiyon tek başına taneleri bir araya getirmeye yetmez : taneler çimentolandıktan sonra taşlaşmadan söz edilir. Çimento nedir ve nereden geliyor?

42 Wentworth Tane Boyu sınıflaması (Size Scale) Kocataş (Boulder) Blok (Cobble) > 256 mm mm Konglomera (Conglomerate) Çakıl (Pebble) 2-64 mm Kum (Sand) 1/16-2 mm Kumtaşı (Sandstone) Silt 1/256-1/16 mm Silttaşı (Siltstone) Kil (Clay) < 1/256 mm Şeyil (Shale)

43 Enerji ve Birikme Ortamı Dağlar akarsu Ova Çakıl Kum Silt ve Kil

44 Boylanma Çökelme zamanındaki koşuların tekdüze olduğunu gösterir 1) İyi boylanmış, köşeli 2) Kötü boylanmış, yuvarlak Yuvarlaklık suyun türbülansını ve taşınma mesafesini gösterir

45 Yuvarlak ve Küreselleşmiş Çakıllar

46 Yuvarlak Ve Yassılaşmış Çakıllar

47 Boylanma kötü orta iyi Bir kumtaşında İyi boylanmış ve iyi yuvarlaklaşmış kuvars taneleri

48

49 Derecelenme

50 Kaba taneli Çökeller Breşlerdeki tüm taneler köşelidir. Konglomeralar bazen köşeli, genellikle de yuvarlak tanelerden oluşur..

51 konglomeralar

52 Vadi buzulu ve Buzul çökelleri

53 Brian J. Skinner Tillit (Buzul Çökeli)

54 Kumtaşları çeşitlidir Kuvars arenit =kuvars kumtaşı : hemen hemen hepsi kuvars; çok olgun kumtaşı Arkoz : kuvars, feldispat, mika, kayaç parçaları, genellikle köşeli, kötü boylanmış tanelerden oluşuyor. Granitik kayaçların aşınması sonucu oluşan olgun olmayan çökeldir. Grovak ya da litik kumtaşı : kuvars, feldspat ve kayaç parçalarından oluşmaktadır. Tüm taneler köşeli, ara madde (matriks) kilden oluşur. Volkanikçe zengin bölgelerden aşınan olgun olmayan çökel

55 Kumtaşlarının Ortamsal Yorumu Kuvars arenit =Kuvars kumtaşı Birikme ortamında uzun zamanda Tektonik olarak duraylı bir durum Sığ su ortamı

56 Kumtaşlarının Ortamsal Yorumu Arkoz Birikme ortamında kısa zaman Hızlı aşınma Kurak iklim Tektonik olarak aktif

57 ARKOZ

58 Kumtaşlarının Ortamsal Yorumu Grovak Tektonik olarak aktif kaynak ve havza Hızlı aşınma Kıta yamacından kayan kütleler Türbid akıntısı Denizaltı kanyonu metamorfik Grovak Magma

59 Kumtaşlarının Ortamsal Yorumu Litik kumtaşı Deltaik kıyı ovaları Kıyı önü denizel ortamlar bataklık

60 Şeyil oluşumu Islak Çamur Yeni sediment ağırlığı Yarılma yüzeyleri Su Kaybı Sıkışmış sediment Çimentolandıktan Su Kaybı sonraki şeyil

61 Şeyil Şeyil kilden meydana gelen çökel bir kayaçtır.

62 Kimyasal Ve Biyojenik Sedimenter Kayaçlar Kireçtaşı (genellikle biyojenik, ama evaporitik yoldan da oluşabilir) Evaporitler (tuz) Çört (silis birikimleri) Bandlı Demir Oluşumları genelde, bu kayaçlar suların Ca 2+, Na +, Cl -, vd. gibi eriyebilir iyonlarından oluşur

63 Kireçtaşı Kireçtaşı esas olarak kimyasal/biyokimyasal çökel kayaçtır. Kireçtaşı biyoklastik te olabilir. Kireçtaşı kalsitten yapılmıştır. Omurgasız kalsitli hayvan kabuklarının fazla olmasından dolayı kireçtaşı çok yaygındır. Biyo-klastik kireçtaşı : Kıyıya yakın yüksek enerjili ortamda kırık hayvan kabuklarından oluşan bir kayaçtır. Sözgelimi istanbul daki mactralı kireçtaşı gibi Kristalin kireçtaşı : Ya resif çatılı ya da derin deniz ortamını yansıtır. inorganik kireçtaşı : Evaporitik işlemlerle mağara ve sıcak su kaynaklarında birikir (traverten, tüf)

64 Fosilli Kireçtaşı (Biyoklastik= Organik Kökenli çökel kayası)

65 Ooidlerin kökeni Ooidler laminalı kalsiyum karbonattan oluşan küçük iç içe geçmiş kürelerden oluşur. Ooidler sıcak, sığ ve çalkantılı denizlerde oluşmaktadır. Sözgelimi, Sedir adası (Gökova körfezi) ooidleri

66 Pizolit ve Konkresyon GEOL 325 Lecture 14: Carbonate Depositional Systems Kendall Photo

67 ince taneli ve katmanlı kireçtaşı İnce taneli kireçtaşı keza göllerde de oluşabilir. Lisan Formasyonu, Ölü Deniz

68 Marn/Tebeşir (Ooze organizmaların Birikimi) Sığ ya da derin deniz tanınmış örnek : Dover in Beyaz falezleri

69 Tüf Tüf, yüzey sularının karışık olduğu yerde kalsitten oluşur. Sütun, masif yumrular vb şekillerde oluşur. Mono Lake, CA Bu resim ise su şelalesi, mağara ve sıcak su kaynağı gibi yerlerde birikmiş kalsitli oluşum olan traverten e benzemektedir.

70 Sarkıt (stalaktit)-dikit (stalakmit)

71 Evaporitler Kalsit, halit (tuz) ve Jips kurak iklimlerde kuruyan göllerden direk çökelen çok yaygın çökel kayaçlardır. Beyaz olan halit (tuz) dur. Kırmızı ise aşk tuzu denilen bakteridir. Owens Valley, CA

72 Çört bazı mikroorganizmalar gizli silis kabukludur. Bunlar derin okyanus tabanında biriktiğinde taşlaşır ve mikro kristalli kuvars kayası oluşur. Buna çört adı verilir. Diatoma ve radyolarya

73 Bandlı demir oluşumu Negaunee demir oluşumu (Ishpeming, Michigan) İçinde bol silis ve % 15 den fazla demir içeren ince laminalı kimyasal çökel. Demir oksitler hem hematit ve hem de magnetit içerir. Deniz içerisinde oluşan bu tür tabakaların yaşı genellikle 2 milyar yıldan fazladır. Endüstri için önemli demir yataklarını oluşturur.

74 Kömür ve Petrol Kömürler biyokimyasal ve organik çökel kayaçların olgunlaşmamış petrol ürünleridir. Kömür organikçe zengin (karbon) özellikle bitkilerden oluşan maddelerin diyajenezi sırasında oluşur. Diyajenezin devamında petrol oluşur. Gömülme sırasında ortaya çıkan enerjiye bağlı olarak kömür tipleri arasında : turba (peat) az miktarda karbon, yumuşak kömür linyit oluşturur. Diyajenez derecesi yükseldiğinde ise antrasit oluşur. Orta Appalaş (ABD) dağlarında çok yaygındır.

75 Turba (Peat) kömürü

76 KIRINTILI ÇÖKEL KAYAÇLAR Tane boylarına göre sınıflanması Konglomerate Breş Kumtaşı Şeyil

77 Kimyasal ve biyokimyasal çökel kayaçlar Traverten Kireçtaşı Kalsit bileşimli Kokina Tebeşir

78 Kimyasal Çökel Kayaçlar EVAPORİT ÇÖRT (silis) JİPS ÇAKMAKTAŞI KAYA TUZU AGAT

79 Kömür Delta, kıtasal ortamlar karbonlaşmış ağaç Materyal fosilleşmiş ağaç ve yapraklar

80 Sedimenter Fasiyes Ortam içindeki daha küçük bir bölümdür. Fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri bakımından farklılık gösterir kıta kenarı ya da şelfi üzerinde, kum birikebilir. Yüksek enerjili bir kıyı önü ortamında bir yandan kum birikirken aynı zamanda düşük enerjili kıyı ötesi ortamlarda çamur ve karbonat birikebilir

81 Çökel kayaçların çökelme ortamları

82 Çökel kayaçların büyük ölçekli özellikleri 1) Tabakalanma her çökel tabakası çökelin biriktiği ortam türünü gösterir.

83 Büyük ölçekli özellikler Dereceli tabakalanma 2) Dereceli tabakalanma kaba tanelerin altta daha küçük tabakaların ise üstte biriktiği tabakalanmadır

84 ALT Tabaklanma (Stratification) Genellikle çökel kayaçların bir özelliğidir. Orijinal olarak yataydır Daha sonra yer kuvvetleriyle eğikleşir Birikme koşulları değişimler Tabaka kalınlığı genellikle Cm Mikroskobikten 50 metreye kadar değişir. ÜST -Tabakalanma ve - L a m i n a l a n m a T A B A K A

85 Çökel tabakalar

86 Tabaka içi oluşum Dereceli tabakalanma

87 Tabaka içi oluşum Çapraz tabakalanma Cross Bedding

88 Tabaka içi oluşum Cut & Fill structure Oygu ve dolgu yapısı

89 Tabaka içi oluşum Fosil Stramatoliter

90 Güncel Stramatoliter

91 Tabaka içi oluşum Imbrication Çakıl Bindirme yapısı

92 Tabaka içi oluşum V o l k a n i k L a v l a r

93 Tabaka üstü oluşum

94 Tabaka üstü oluşum Ripples marks Dalga ve akıntı izleri

95 Ripıl Mark (dalga izi) Modeli simetrik asimetrik

96 Tabaka üstü Oluşum Yağmur izleri

97 T A B A K A A L T I O L U Ş U M Y ü k k a l ı p l a r ı

98 T A B A K A A L T I O L U Ş U M Y ü k k a l ı p l a r ı

99 T A B A K A Ü S T Ü V E İ Ç İ O L U Ş U M Ç a m u r ç a t l a k l a r ı

100 Metamorfik (Başkalaşım) Kayaçları

101 Metamorfik Kayaçlar Metamorfik kayaçlar kayaç türünün bir başkasına dönüşmesiyle oluşur. Bu kayaçlar başlangıçta sedimenter ya da magmatiktir veyahut ta metamorfiktir. geri Sedimenter ve magmatik kayaçlar nasıl değişir? Kayaçlar tonlarca basınç ve ısı altındadır ve bu onları değiştirmeye yeter. Eğer metamorfik kayaçları yakından incelersek, kayaç içindeki tanelerin nasıl yassılaştığını görürüz.

102 METAMORFİK (BAŞKALAŞIM) KAYAÇLARI Isı + Basınç + Gerilim Metamorfizma Metamorfik kayaçlar

103 Metamorfizma sonucu neler olur? Mineraller yeni minerallere dönüşür Mineraller şekil değişikliği yaratır. Yeni materyaller eklenir (Metasomatizma) Solüsyondaki Mineraller = maden kütleleri Rekristallizasyon

104 Isı ve Basınç Nereden Geliyor? Isı : Potasyum-40, Thoryum ve Uranyum radyoaktif maddelerin bozuşmasıyla oluşur. Basınç : Üsteki kayaçların ağırlığı Hava Basıncı = 14 P.s.i. (1 Atmosfer ya da 100 Kpa) = 10 m su = 3.5 m kayaç Okyanusun en derin yerindeki basınç = 1000 Atmosfer = 100 Mpa = 3.5 km kayaç

105 Sıcaklık derinliğe doğru artar 0 km Sedimenter kayaç Metamorfik kayaç Sediment sokulum kayası 10 km ~200ºC Sedimenter kayaç Metamorfizma Metamorfizma yerin 1- ile 50 km derinliğinde oluşur. 50 km ~800ºC Erime

106 Kıta Kabuğunda Metamorfizma Türleri Ve Yerleri KÖKENLERİNE GÖRE TÜRLERİ - Kataklastik (Dinamo) metamorfizma - Bölgesel Metamorfizma - Kontak Metamorfizma Yüksek sıcaklık Alçak basınç metamorfizması Ada yayı Alçak sıcaklık Yüksek basınç metamorfizması Kıtasal kabuk Yükselen magma Dalan Okyanusal kabuk

107 Metamorfizma Tipleri Kontak Magmatik sokulum çevresi Sığ : 0-6 Km Düşük basınç Yersel Bölgesel Geniş alanlar 5-20 Km, bazı zamanlar 30+ Yüksek basınç Genellikle deformasyonla sonuçlanır.

108 Hidrotermal Metamofizma

109

110 Metamorfik Dokular Kompresyon ve ısı sonucu yeni kristaller gelişir ve dizilir Folyasyonlu (Yapraklanmalı) dokular sleyt - fillit şist gnays

111 Yönlü Basınç Ve Gerilmeler Germe (Gerilme) Makaslama Sıkıştırma

112 Gnays Şist Sleyt Gnays Mermer

113 Derinlere doğru metamorfizmanın değişimi Basınç ve sıcaklığın artmasına bağlı olarak metamorfizma değişir

114 Yapraklanmalı bir gnays mostrası

115 1-slayt; 2-Fillit; 3-Şist; 4-gnays

116 Sleyt

117 mikalı granatlı şist

118

119 kireçtaşı Mermer

120 Kumtaşı kuvarsit

121 7_18 Çatlak Kumtaşı Çatlak Metakuvarsit

122 bazalt Amfibolit

123 Sleyt Fillit Gnays Şist Şeyil

124 Manto Kayaçları Peridotit Eklojit

1 PÜSKÜRÜK ( MAGMATİK = KATILAŞIM ) KAYAÇLAR :

1 PÜSKÜRÜK ( MAGMATİK = KATILAŞIM ) KAYAÇLAR : Kayaçlar Nelerdir Kayaçlar su, gaz ve organik varlıkların dışında yerkabuğunu meydana getiren unsurlardır. Yol yarmaları, maden ocakları ve taş ocakları gibi yerlerle, toprak veya enkaz örtüsünden yoksun

Detaylı

TOPRAK ANA MADDESİ Top T rak Bilgisi Ders Bilgisi i Peyzaj Mimarlığı aj Prof. Dr Prof.. Dr Günay Erpul kar.edu.

TOPRAK ANA MADDESİ Top T rak Bilgisi Ders Bilgisi i Peyzaj Mimarlığı aj Prof. Dr Prof.. Dr Günay Erpul kar.edu. TOPRAK ANA MADDESİ Toprak Bilgisi Dersi 2011 2012 Peyzaj Mimarlığı Prof. Dr. Günay Erpul erpul@ankara.edu.tr Toprak Ana Maddesi Topraklar, arz kabuğunu oluşturan kayalar, mineraller ve organik maddelerin

Detaylı

1.Bölüm: Kayaçlar vetopoğrafya

1.Bölüm: Kayaçlar vetopoğrafya 1.Bölüm: Kayaçlar vetopoğrafya KAYAÇ (TAŞ) :Bir ya da birden fazla. doğal olarak birleşmesiyle oluşan katılardır. PAna kaynakları..' dır, P ana malzemesini oluştururlar, PYer şekillerinin oluşum ve gelişimlerinde

Detaylı

Science/Rocks/Rocks and the Rock Cycle.ppt

Science/Rocks/Rocks and the Rock Cycle.ppt http://www.mryorke.com/agriscience/earth Science/Rocks/Rocks and the Rock Cycle.ppt Granit Riyolit 14. Bu iki kayaç hangi yönüyle benzer? Her ikisi de ergimiş kayadan yapılmıştır. Bunların bileşimi aynıdır.

Detaylı

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR Kayaçların belirli bir yapısı vardır. Bu yapı kayaç oluşurken ve kayaç oluştuktan sonra kazanılmış olabilir. Kayaçların oluşum sırasında ve oluşum koşullarına bağlı olarak kazandıkları

Detaylı

SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I

SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I KAYAÇ ÇEŞİTLERİ VE OLUŞUMLARI soğuma ergime Mağmatik Kayaç Aşınma ve erosyon ergime Sıcaklık ve basınç sediment

Detaylı

JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR

JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR Bir nehir kenarında gezerken çakılların renk ve biçim bakımından birbirlerinden farklı olduğunu görürüz. Bu durum bize, kayaçların farklı ortamlarda oluştuğunu gösterir.

Detaylı

SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I

SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I KAYAÇ ÇEŞİTLERİ VE OLUŞUMLARI soğuma ergime Mağmatik Kayaç Aşınma ve erosyon ergime Sıcaklık ve basınç sediment

Detaylı

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Magmatik (Püskürük) Kayaçlar Ýç püskürük Yer kabuðunu oluþturan kayaçlarýn tümünün kökeni magmatikdir. Magma kökenli kayaçlar dýþ kuvvetlerinin etkisiyle parçalara ayrýlýp, yeryüzünün çukur yerlerinde

Detaylı

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Doðal Sistemler ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR...12 Ölçme ve Deðerlendirme...14 Kazaným Deðerlendirme Testi...16 Ünite Deðerlendirme Testi...18 Doðal Sistemler ÜNÝTE - 2 LEVHA

Detaylı

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI 1. 2. Kalker gibi tortul kayaçların metamorfik kayaçlarına dönüşmesinde etkili olan faktörler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir (5 puan)? A. Soğuma - Buzullaşma B. Ayrışma - Erime C. Sıcaklık - Basınç

Detaylı

SEDİMANTER (TORTUL) KAYAÇLAR

SEDİMANTER (TORTUL) KAYAÇLAR SEDİMANTER (TORTUL) KAYAÇLAR Kayaçların her çeşit şartlar altında fiziksel, kimyasal ve biyolojik ayrışma sonucu bozuşması ve dağılması, daha sonra oldukları yerde veya değişik yollarla taşınarak belirli

Detaylı

TOPRAK ANA MADDESİ KAYAÇLAR. Oluşumlarına göre üç gruba ayrılırlar 1. Tortul Kayaçlar 2.Magmatik Kayaçlar 3.Metamorfik (başkalaşım) Kayaçlar

TOPRAK ANA MADDESİ KAYAÇLAR. Oluşumlarına göre üç gruba ayrılırlar 1. Tortul Kayaçlar 2.Magmatik Kayaçlar 3.Metamorfik (başkalaşım) Kayaçlar TOPRAK ANA MADDESİ KAYAÇLAR Oluşumlarına göre üç gruba ayrılırlar 1. Tortul Kayaçlar 2.Magmatik Kayaçlar 3.Metamorfik (başkalaşım) Kayaçlar 1. Magmatik Kayaçlar Magmanın arz kabuğunun çeşitli derinliklerinde

Detaylı

İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ MAGMATİK KAYAÇLAR TORTUL KAYAÇLAR METAMORFİK KAYAÇLAR. Kayaç nedir?

İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ MAGMATİK KAYAÇLAR TORTUL KAYAÇLAR METAMORFİK KAYAÇLAR. Kayaç nedir? İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ 24.03.2015 MAGMATİK KAYAÇLAR TORTUL KAYAÇLAR METAMORFİK KAYAÇLAR Dr. Dilek OKUYUCU Yerkürenin Yapısı Kayaç nedir? Kayaç, çeşitli minerallerin veya bir tek mineralin;

Detaylı

KAYAÇLARIN DİLİ. Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü

KAYAÇLARIN DİLİ.  Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü KAYAÇLARIN DİLİ http://www.bilgicik.com/wp-content/uploads/2013/12/kaya.jpg Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü Metamorfizma Metamorfizma (başkalaşım) olayı; sıcaklık ve basınç etkisiyle

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ AUZEF

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ AUZEF İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ AUZEF Tüm yayın ve kullanım hakları İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesine aittir. Hiçbir şekilde kopyalanamaz, çoğaltılamaz ya

Detaylı

GİRİŞ. Faylar ve Kıvrımlar. Volkanlar

GİRİŞ. Faylar ve Kıvrımlar. Volkanlar JEOLOJİK YAPILAR GİRİŞ Dünyamızın üzerinde yaşadığımız kesiminden çekirdeğine kadar olan kısmında çeşitli olaylar cereyan etmektedir. İnsan ömrüne oranla son derece yavaş olan bu hareketlerin çoğu gözle

Detaylı

MAGMATİK KAYAÇLAR DERİNLİK (PLUTONİK) KAYAÇLAR

MAGMATİK KAYAÇLAR DERİNLİK (PLUTONİK) KAYAÇLAR DERİNLİK (PLUTONİK) KAYAÇLAR Tam kristalli, taneli ve yalnızca kristallerden oluşmuştur Yalnızca kristallerden oluştuklarından oldukça sağlam ve dayanıklıdırlar Yerkabuğunda değişik şekillerde Kütle halinde

Detaylı

Doç. Dr. Cengiz ÇETİN, BEK166 Taş Malzeme Bilgisi ve Bozulmalar Ders Notu DERS 2 1.1. KAYAÇ TÜR VE TEMEL ÖZELLİKLERİ

Doç. Dr. Cengiz ÇETİN, BEK166 Taş Malzeme Bilgisi ve Bozulmalar Ders Notu DERS 2 1.1. KAYAÇ TÜR VE TEMEL ÖZELLİKLERİ DERS 2 1.1. KAYAÇ TÜR VE TEMEL ÖZELLİKLERİ 1.1. 1. MAGMATİK (VOLKANİK) KAYAÇLAR Magma, çeşitli madde ve minerallerin dünyanın manto, özellikle astenosferde yüksek sıcaklık ve basınç altında ergimesi ve

Detaylı

DERS 6. Yerkabuğunu Oluşturan Maddeler: Mineraller ve Kayaçlar

DERS 6. Yerkabuğunu Oluşturan Maddeler: Mineraller ve Kayaçlar DERS 6 Yerkabuğunu Oluşturan Maddeler: Mineraller ve Kayaçlar Yerkabuğunu Oluşturan Maddeler: Mineraller ve Kayaçlar Mineraller Mineraller doğada bulunan, belirli kimyasal bileşimi ve muntazam atomik düzeni

Detaylı

en.wikipedia.org Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi

en.wikipedia.org Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi METAMORFİZMA VE METAMORFİK KAYAÇLAR I en.wikipedia.org Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi KAYAÇ DÖNGÜSÜ VE METAMORFİK KAYAÇLAR METAMORFİZMA Metamorfizma; Yunanca değişme anlamına gelen meta ve

Detaylı

Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I

Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I Mağmatik Kayaç Dokuları Coarse-grained Fine-grained Porphyritic Glassy Vesicular Pyroclastic GRANİT GRANODİYORİT SİYENİT DİYORİT GABRO

Detaylı

Yapısal Jeoloji: Tektonik

Yapısal Jeoloji: Tektonik KÜLTELERDE YAPI YAPISAL JEOLOJİ VE TEKTONİK Yapısal Jeoloji: Yerkabuğunu oluşturan kayaçlarda meydana gelen her büyüklükteki YAPI, HAREKET ve DEFORMASYONLARI inceleyen, bunları meydana getiren KUVVET ve

Detaylı

Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR KONU ÖZETİ

Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR KONU ÖZETİ Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR KONU ÖZETİ Bu başlık altında, bölümün en can alıcı bilgileri, kazanım sırasına göre en alt başlıklara ayrılarak hap bilgi niteliğinde konu özeti olarak

Detaylı

MAGMATİK KAYAÇLAR. Magmanın Oluşumu

MAGMATİK KAYAÇLAR. Magmanın Oluşumu MAGMATİK KAYAÇLAR Magmanın Oluşumu Taş hamuru veya taş lapası anlamına gelen magma,yer kabuğundaki yükselişleri sırasında meydana gelen olaylarla Magmatik Kayaçlara dönüşür. Magma, ergime sıcaklıkları

Detaylı

8. Ünite Yeryüzünde Yaşam

8. Ünite Yeryüzünde Yaşam 8. Ünite Yeryüzünde Yaşam 381 Yer kabuðu Nelerden Oluþur? Milyarca yýl önce Dünya, ekseni etrafýnda dönen, erimiþ ve gaz hâlinde bulunan maddelerden oluþmuþtu. Zamanla dýþtan içe doðru soðuyarak yer kabuðu

Detaylı

Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü. Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN

Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü. Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN ÇORUM 2017 Tortul ve magmatik kayaçların sıcaklık ve basınç etkisiyle değişmeleri (başkalaşmaları) sonucu oluşan kayaçlara

Detaylı

Yeryüzünün en yaşlı kayacı milyar yıl

Yeryüzünün en yaşlı kayacı milyar yıl KAYAÇLAR Tek bir veya birden fazla minerale ait kristal ve/ veya tanelerin bir araya gelerek oluşturdukları katı kütlelere kayaç veya taş adı verilir. Kayaçlar kökenleri ve oluşum koşullarına göre üç gropta

Detaylı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı OKYANUSLARDA OLUŞAN SEDİMANTASYON OLAYI Okyanus ve denizlerin çok dik olan veya şiddetli

Detaylı

METAMORFİK KAYAÇLAR. 8/Metamorphics.html. Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I

METAMORFİK KAYAÇLAR.  8/Metamorphics.html. Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I METAMORFİK KAYAÇLAR http://www.earth.lsa.umich.edu/earth11 8/Metamorphics.html Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I METAMORFİZMA METAMORFİMA ETKENLERİ Ana kayaç bileşimi, Sıcaklık,

Detaylı

INS13204 GENEL JEOFİZİK VE JEOLOJİ

INS13204 GENEL JEOFİZİK VE JEOLOJİ 4/3/2017 1 INS13204 GENEL JEOFİZİK VE JEOLOJİ Yrd.Doç.Dr. Orhan ARKOÇ e-posta : orhan.arkoc@klu.edu.tr Web : http://personel.klu.edu.tr/orhan.arkoc 4/3/2017 2 BÖLÜM 3 KAYAÇLAR VE AYRIŞMA 4/3/2017 3 3.1.

Detaylı

YERKÜRE VE YAPISI. Çekirdek (Ağır Küre) Manto (Ateş Küre (Magma)) Yer Kabuğu (Taş Küre) Hidrosfer (Su Küre) Atmosfer (Hava Küre)

YERKÜRE VE YAPISI. Çekirdek (Ağır Küre) Manto (Ateş Küre (Magma)) Yer Kabuğu (Taş Küre) Hidrosfer (Su Küre) Atmosfer (Hava Küre) YERKÜRE VE YAPISI Dünya iç içe kürelerden meydana gelmiştir. Bu katmanların kalınlıkları, yoğunlukları ve bileşimleri birbirinden çok farklıdır. Yoğunlukları dışarıdan Dünya nın merkezine doğru artar.

Detaylı

PÜSKÜRÜK (MAĞMATİK) KAYAÇLAR

PÜSKÜRÜK (MAĞMATİK) KAYAÇLAR KAYAÇLAR Kayaçlar, yerkabuğunu oluşturan ve içerisinde çeşitli minareller bulunan taş ve kayalardır. Aslında baktığımızda bütün canlılar için çok önemli yeri olan ve incelemeye değer özellikleri bulunan

Detaylı

Magmatik kayaçlar Sedimanter (tortul) kayaçlar Metamorfik (başkalaşım) kayaçları

Magmatik kayaçlar Sedimanter (tortul) kayaçlar Metamorfik (başkalaşım) kayaçları Magmatik kayaçlar Sedimanter (tortul) kayaçlar Metamorfik (başkalaşım) kayaçları Magmanın derinlerde ya da yüzeye yakın kesimlerde soğumasıyla magmatik kayaçlar oluşur. Tektonik hareketler sonucunda

Detaylı

1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir?

1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir? Soru - Yanýt 15 1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir? Yanýt: Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere kayaç denir.

Detaylı

MİNERAL VE KAYAÇLARIN MÜHENDİSLİK ÖZELLİKLERİ

MİNERAL VE KAYAÇLARIN MÜHENDİSLİK ÖZELLİKLERİ MİNERAL VE KAYAÇLARIN MÜHENDİSLİK ÖZELLİKLERİ Yapılar zemin veya kayalardan oluşan bir temel üzerine oturtulur. Kum, çakıl, şilt ve kil gibi malzemeler ve ayrık tortul kayaçlar zemin ortamını, KAYA Diyajeneze

Detaylı

TOPO ĞR AFYAV E KAYAÇLAR

TOPO ĞR AFYAV E KAYAÇLAR BÖLÜM 1 TO A VE K A AFY Y A ĞR Ç PO R LA Doğal yollarla oluşmuş, inorganik, karakteristik bir kristal yapısı ve belli bir kimyasal bileşimi (formülü) olan, sabit veya belli sınırlar içinde değişebilen,

Detaylı

AYRIŞMA (KAYA VE TOPRAK KAVRAMI)

AYRIŞMA (KAYA VE TOPRAK KAVRAMI) AYRIŞMA (KAYA VE TOPRAK KAVRAMI) AYRIŞMA, EROZYON ve TAŞINMA Yer yüzeyindeki kayaçlar su, hava, sıcaklık değişimler ve diğer etkenler tarafından devamlı değişmektedir. Ayrışma Yer yüzeyinde veya Yer yüzeyinin

Detaylı

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR Kayaçların belirli bir yapısı vardır. Bu yapı kayaç oluşurken ve kayaç oluştuktan sonra kazanılmış olabilir. Kayaçların oluşum sırasında ve oluşum koşullarına bağlı olarak kazandıkları

Detaylı

TUFA ve TRAVERTEN-III

TUFA ve TRAVERTEN-III TUFA ve TRAVERTEN-III Dr.Esref ATABEY Jeoloji Yüksek Mühendisi TRAVERTEN LİTOFASİYESLERİ Sıcak su travertenlerindeki çökeller farklı fasiyes tiplerinde olabilmektedir. Her traverten çökelinde tüm fasiyesler

Detaylı

VII. SEDİMANLAR VE SEDİMANTER KAYAÇLAR

VII. SEDİMANLAR VE SEDİMANTER KAYAÇLAR 52 VII. SEDİMANLAR VE SEDİMANTER KAYAÇLAR VII.1. Süreçler Sedimanter kayaçların oluşabilmesi için çökelme süreçleri olarak tanımlanan ve ard arda gelen olayların gelişmesi şart olup bu oylalar: ana kayacın

Detaylı

Doç. Dr. Cengiz ÇETİN, KVK201 Taş Malzeme Bilgisi ve Bozulmaları Ders Notu DERS 3 1. KAYAÇ TÜRLERİ VE TEMEL ÖZELLİKLERİ

Doç. Dr. Cengiz ÇETİN, KVK201 Taş Malzeme Bilgisi ve Bozulmaları Ders Notu DERS 3 1. KAYAÇ TÜRLERİ VE TEMEL ÖZELLİKLERİ 1. KAYAÇ TÜRLERİ VE TEMEL ÖZELLİKLERİ Resim 1. Tabakalanmış tortul kayaçlar, Erzurum-Tortum Gölü: (). 1.2. TORTUL (SEDİMENTAL) KAYAÇLAR Tortul kayaçlar, 1. derste kayaçların oluşumu anlatırken bahsettiğimiz

Detaylı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı JEOLOJİK OSEONOGRAFİ Genelde çok karmaşık bir yapıya sahip olan okyanus ve deniz

Detaylı

Toprak oluşum sürecinde önemli rol oynadıkları belirlenmiş faktörler şu

Toprak oluşum sürecinde önemli rol oynadıkları belirlenmiş faktörler şu TOPRAK OLUŞUMU Toprak oluşum sürecinde önemli rol oynadıkları belirlenmiş faktörler şu şekildedir: 1. İklim (su, sıcaklık, oksijen ve karbondioksit) 2. Ana materyal 3. Bitki ve hayvanlar (organik faktörler)

Detaylı

MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ. Of Teknoloji Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Şubat.2015

MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ. Of Teknoloji Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Şubat.2015 MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ Of Teknoloji Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Şubat.2015 JEOLOJİNİN TANIMI Jeoloji, geniş anlamı ile 1. Yerküresinin güneş sistemi içindeki konumundan, 2. Fiziksel özelliğinden

Detaylı

MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ İÇİN

MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ İÇİN MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ İÇİN JEOLOJİNİN TANIMI, KONUSU, GELİŞİMİ ÖNEMİ Jeoloji, geniş anlamı ile 1. yerküresinin güneş sistemi içindeki konumundan, 2. fiziksel özelliğinden ve

Detaylı

TABAKALI YAPILAR, KIVRIMLAR, FAYLAR. Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü

TABAKALI YAPILAR, KIVRIMLAR, FAYLAR. Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü TABAKALI YAPILAR, KIVRIMLAR, FAYLAR Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü TABAKA ve TABAKALANMA Sedimanter yapıların temel kavramı tabakadır. Bir tabaka, alt ve üst sınırlarıyla diğerlerinden

Detaylı

KĐMYA EĞĐTĐMĐ DERSĐ PROF. DR. ĐNCĐ MORGĐL

KĐMYA EĞĐTĐMĐ DERSĐ PROF. DR. ĐNCĐ MORGĐL KĐMYA EĞĐTĐMĐ DERSĐ PROF. DR. ĐNCĐ MORGĐL SINIF : 12 DERS SAATĐ: 6 KONU: Kimyasal maddelerin kaynağı olarak jeolojik yapılar,kayalar, ve mineraller Kayaç çeşitleri Mineraller Maden Yatakları Metallerin

Detaylı

ANAKAYALARIN TOPRAK VERME ÖZELLĠKLERĠ ve AĞAÇLANDIRMA AÇISINDAN YORUMLANMASI. AGM Etüt ve Proje ġube Müdürlüğü

ANAKAYALARIN TOPRAK VERME ÖZELLĠKLERĠ ve AĞAÇLANDIRMA AÇISINDAN YORUMLANMASI. AGM Etüt ve Proje ġube Müdürlüğü ANAKAYALARIN TOPRAK VERME ÖZELLĠKLERĠ ve AĞAÇLANDIRMA AÇISINDAN YORUMLANMASI AGM Etüt ve Proje ġube Müdürlüğü Anakayalar oluşum şekline göre 3 gurupta toplanır. 1 Püskürük (Volkanik) Anakayalar 2 Tortul

Detaylı

KAYAÇLAR YER KABUĞUNU OLUŞTURAN KAYAÇLAR

KAYAÇLAR YER KABUĞUNU OLUŞTURAN KAYAÇLAR TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR YER KABUĞUNU OLUŞTURAN KAYAÇLAR - Püskürük (Katılaşım - Volkanik) Kayaçlar. İç Püskürük Kayaçlar. Dış Püskürük Kayaçlar - Tortul Kayaçlar. Fiziksel (Kırıntılı) Tortul Kayaçlar. Kimyasal

Detaylı

TOPO ĞR AFYAV E KAYAÇLAR

TOPO ĞR AFYAV E KAYAÇLAR BÖLÜM 1 Sosyal Bilgiler Akademik Ders Notları Sayfası Paylaşımıdır.. (İbrahim Ulaş Baldemir) TO A VE K A AFY Y A ĞR Ç PO R LA BÖLÜM 1 COĞRAFYA Doğal yollarla oluşmuş, inorganik, karakteristik bir kristal

Detaylı

KARBONATLI KAYAÇLAR İÇERİSİNDEKİ Pb-Zn YATAKLARI

KARBONATLI KAYAÇLAR İÇERİSİNDEKİ Pb-Zn YATAKLARI KARBONATLI KAYAÇLAR İÇERİSİNDEKİ Pb-Zn YATAKLARI Katman (tabaka) uyumlu Pb-Zn yatakları Cevher, çok kalın karbonatlı istifler içerisinde bulunur. Katman, mercek, damar, karstik boşluk dolgusu şekillidir.

Detaylı

TABAKALI SİLİKATLAR (Fillosilikatlar)

TABAKALI SİLİKATLAR (Fillosilikatlar) TABAKALI SİLİKATLAR (Fillosilikatlar) Kaolinit Al 4 Si 4 O 10 (OH) 8 Serpantin Mg 6 Si 4 O 10 (OH) 8 Pirofillit Al 2 Si 4 O 10 (OH) 8 Talk Mg 3 Si 4 O 10 (OH) 8 Muskovit KAl 2 (AlSi 3 O 10 )(OH) 2 Flogopit

Detaylı

BÖLÜM 3 AYRIŞMA (KAYA VE TOPRAK KAVRAMI)

BÖLÜM 3 AYRIŞMA (KAYA VE TOPRAK KAVRAMI) BÖLÜM 3 AYRIŞMA (KAYA VE TOPRAK KAVRAMI) AYRIŞMA, EROZYON ve TAŞINMA Yer yüzeyindeki kayaçlar su, hava, sıcaklık değişimler ve diğer etkenler tarafından devamlı değişmektedir. Ayrışma Yer yüzeyinde veya

Detaylı

FİZİK. Mekanik İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ KAYAÇLARIN MÜHENDİSLİK ÖZELLİKLERİ. Mekanik Nedir? Mekanik Nedir?

FİZİK. Mekanik İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ KAYAÇLARIN MÜHENDİSLİK ÖZELLİKLERİ. Mekanik Nedir? Mekanik Nedir? İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ 14.04.2015 KAYAÇLARIN MÜHENDİSLİK ÖZELLİKLERİ Dr. Dilek OKUYUCU Mekanik Nedir? Mekanik: Kuvvetlerin etkisi altında cisimlerin davranışını inceleyen bilim dalıdır.

Detaylı

DÜNYAMIZIN KATMANLARI FEN BİLİMLERİ

DÜNYAMIZIN KATMANLARI FEN BİLİMLERİ DÜNYAMIZIN KATMANLARI FEN BİLİMLERİ DÜNYAMIZIN KATMANLARI Uzaydan çekilen fotoğraflara baktığımızda Dünya yı mavi bir küreye benzetebiliriz. Bu durum, Dünya yüzeyinin çoğunluğunun su ile kaplı olmasının

Detaylı

Sınavlarınızda daha başarılı olmak için aşağıdaki konulara da dikkatinizi çekmek isterim.

Sınavlarınızda daha başarılı olmak için aşağıdaki konulara da dikkatinizi çekmek isterim. Değerli Öğrenciler, İzleyen sayfalarda 2000 yılından bu yana Eskişehir Osmangazi Üniversitesi nde Genel Jeoloji dersinin sınavlarında sorulan soruları bulacaksınız. Ümit ederim mesleki gelişiminizde sizlere

Detaylı

Çökeller ve Çökel Kayaçlar

Çökeller ve Çökel Kayaçlar BÖLÜM 6 Çökeller ve Çökel Kayaçlar Çökel (sediman) terimi (1) önceden var olan kayaçların mekanik ve kimyasal ayrışmasıyla ortaya çıkan tüm katı parçacıkları, (2) kimyasal ayrışmada çözünen malzemeleri

Detaylı

YER KABUĞUNU OLUŞTURAN MADDELER (MİNERALLER VE KAYAÇLAR)

YER KABUĞUNU OLUŞTURAN MADDELER (MİNERALLER VE KAYAÇLAR) MİNERALLER YER KABUĞUNU OLUŞTURAN MADDELER (MİNERALLER VE KAYAÇLAR) Periyodik cetvelde bulunan 8 element yerkabuğunun yaklaşık olarak % 99'unu oluşturur. Bu 8 element majör elementler olarak adlandırılır.

Detaylı

Özlem ŞAHİN, Faruk MİRZA

Özlem ŞAHİN, Faruk MİRZA YAYIN KURULU Hazırlayanlar Özlem ŞAHİN, Faruk MİRZA YAYINA HAZIRLAYANLAR KURULU Kurumsal Yayınlar Yönetmeni Saime YILDIRIM Kurumsal Yayınlar Birimi Dizgi & Grafik Mustafa Burak SANK & Ezgi Güler & Meltem

Detaylı

ENDÜSTRİYEL HAMMADDELER 7.HAFTA

ENDÜSTRİYEL HAMMADDELER 7.HAFTA ENDÜSTRİYEL HAMMADDELER 7.HAFTA 1 14. POTAS TUZLARI 14.1. Mineralojik, kimyasal ve fiziksel özellikler Potasyum (K) bitkilerin gelişmesi için en önemli elementlerden biridir. Potas kelimesi K2O anlamında

Detaylı

Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü. Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN

Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü. Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN ÇORUM 2017 Daha önce oluşup ta yüzeye çıkan yaşlı kayaçların bozunmaları süreci yeni sedimanter kayaçların oluşum

Detaylı

OTEKOLOJİ TOPRAK FAKTÖRLERİ

OTEKOLOJİ TOPRAK FAKTÖRLERİ OTEKOLOJİ TOPRAK FAKTÖRLERİ - Kayaların ayrışması + organik maddeler - Su ve hava içerir - Bitki ve hayvanlar barındırır - Mineral maddeler TOPRAKLARI OLUŞTURAN ANA MATERYAL TİPLERİ - Toprak tipi-ana materyalin

Detaylı

KAYAÇLAR KAYA DÖNGÜSÜ KAYA TİPLERİNİN DAĞILIMI 03.11.2014 GİRİŞ. Su-Kaya ve Tektonik Döngü. 1. Mağmatik kayalar. 2. Tortul kayalar

KAYAÇLAR KAYA DÖNGÜSÜ KAYA TİPLERİNİN DAĞILIMI 03.11.2014 GİRİŞ. Su-Kaya ve Tektonik Döngü. 1. Mağmatik kayalar. 2. Tortul kayalar Tekonik Yükselme 03.11.2014 GİRİŞ KAYAÇLAR Yerkabuğunu oluşturan kayalar, çeşitli minerallerin veya tek bir mineralin, kayaç parçacıklarının ya da hem mineral hem de kayaç parçacıklarının birlikte oluşturdukları

Detaylı

2015 YILI SU SONDAJLARI

2015 YILI SU SONDAJLARI T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Jeoteknik Hizmetler ve Yeraltısuları Dairesi Başkanlığı 2015 YILI SU SONDAJLARI BİRİM FİYAT CETVELİ FORMASYON POZ NO: FORMASYONUN YAPISI 10

Detaylı

2. MİKRO İNCELEME ( PETROGRAFİK-POLARİZAN MİKROSKOP İNCELEMESİ)

2. MİKRO İNCELEME ( PETROGRAFİK-POLARİZAN MİKROSKOP İNCELEMESİ) SVS Doğaltaş Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. uhdesinde bulunan Sivas İli, İmranlı İlçesi sınırları dahilindeki 20055289 (ER: 3070586), 20055290 (ER: 3070585), 20065229 (ER: 3107952) ruhsat numaralı II.B

Detaylı

BAŞLICA TOPRAK TİPLERİ

BAŞLICA TOPRAK TİPLERİ BAŞLICA TOPRAK TİPLERİ Topraklar zonal, intrazonal ve azonal topraklar olmak üzere üçe ayrılır. 1. Zonal (Yerli) Topraklar iklim ve bitki örtüsüne bağlı olarak oluşan ve bütün katmanların(horizonların)

Detaylı

GENEL JEOLOJİ. y e r i n d ı ş o l a y l a r ı

GENEL JEOLOJİ. y e r i n d ı ş o l a y l a r ı GENEL JEOLOJİ y e r i n d ı ş o l a y l a r ı D I Ş D İ N A M İ K y e r i n d ı ş o l a y l a r ı - Dış olayların genel değerlendirmesi - İklim - Ayrışma - Deniz ve okyanusların genel özellikleri - Dış

Detaylı

ANAKAYALAR MAĞMATİK (erüptif= püskürük= volkanik) KAYALAR ASİT ERÜPTİF KAYALAR

ANAKAYALAR MAĞMATİK (erüptif= püskürük= volkanik) KAYALAR ASİT ERÜPTİF KAYALAR ANAKAYALAR Ormancılıkta, anakaynak olan toprağı oluşturan anakayanın özel bir önemi bulunmaktadır. Toprakların fiziksel ve kimyasal özellikleri (toprak derinliği, drenaj durumu, su tutma kapasitesi-hava

Detaylı

SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI

SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI 1. Tedrici geçiş nedir? Kaç tiptir? Açıklayınız Bunlar herhangi bir stratigrafi biriminin kendisi veya tabakalarının tedricen bir diğer litoloji biriminin içerisine geçerse

Detaylı

Yerkabuğu Hakkında Bilgi:

Yerkabuğu Hakkında Bilgi: Yerkabuğu Hakkında Bilgi: Dünyamız dıştan içe veya merkeze doğru iç içe geçmiş çeşitli katlardan oluşmuştur. Bu katların özellikleri birbirinden farklıdır.dünyayı veya yerküreyi meydana getiren bu katlara

Detaylı

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI Toprak Bilgisi Dersi Prof. Dr. Günay Erpul erpul@ankara.edu.tr Toprak Oluşumunda Kimyasal Ayrıştırma Etmenleri Ana kayanın kimyasal bileşimini değiştirmek

Detaylı

BBP JEOLOJİ. Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü

BBP JEOLOJİ.  Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü BBP JEOLOJİ http://i44.tinypic.com/9rlwea.jpg Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü I.HAFTA Jeoloji hakkında temel bilgiler, dalları, tarihçe, jeoloji mühendisinin uğraş alanları, jeoloji

Detaylı

Metamorfizma ve Metamorfik Kayaçlar

Metamorfizma ve Metamorfik Kayaçlar Metamorfizma ve Metamorfik Kayaçlar Yerkabuğunun derinliklerinde etkili olan değişik fiziksel ve kimyasal şartların etkisiyle katı halde gelişen mineral değişikliğine metamorfizma denir. Tortul ve magmatik

Detaylı

BÖLÜM YEDİ DEPREM TÜRLERİ

BÖLÜM YEDİ DEPREM TÜRLERİ BÖLÜM YEDİ DEPREM TÜRLERİ 7.1 DEPREM TÜRLERİ Bölüm6 da deprem nedir, nasıl oluşur ve deprem sonucunda oluşan yer içinde hareket eden sismik dalgaların nasıl hareket ettiklerini ve yer içinde nasıl bir

Detaylı

HALOJENLER HALOJENLER

HALOJENLER HALOJENLER HALOJENLER HALOJENLER Bu grup bileşimlerinde flor (F), klor (Cl), brom (Br) ve iyot (I) gibi halojen iyonlarının hakim olmaları ile karakterize olurlar. Doğada 85 çeşit halojenli mineral tespit edilmiştir.

Detaylı

YERKABUĞUNUN BİLEŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ LEVHA TEKTONİĞİ İZOSTASİ

YERKABUĞUNUN BİLEŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ LEVHA TEKTONİĞİ İZOSTASİ YERKABUĞUNUN BİLEŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ LEVHA TEKTONİĞİ İZOSTASİ LİTOSFER VE ASTENOSFER LİTOSFER:Yeryuvarında katı kayaçlardan oluşan kesim Kabuk altında ortalama olarak 70-100 km derinliklere kadar uzanır

Detaylı

Zemin Mekaniğine Giriş

Zemin Mekaniğine Giriş Zemin Mekaniğine Giriş Zeminlerin; Tanımı Oluşumu Zemin Mekaniği ve inşaat Mühendisliğindeki Yeri Genel Özellikleri Zemin; Kayaların farklı (mekanik ve kimyasal) etkenlerle ayrışması ve parçalanması sonucu

Detaylı

5. Aşağıdakilerden hangisi, Dünya nın iç kısmının sıcak. 6. Yer kabuğu mantoyu çevreleyen bir zar gibi olup kıtalar.

5. Aşağıdakilerden hangisi, Dünya nın iç kısmının sıcak. 6. Yer kabuğu mantoyu çevreleyen bir zar gibi olup kıtalar. BÖLÜM 6 Yerin Şekillenmesi (İç Kuvvetler) 1. Dünya nın iç yapısı hakkında en kapsamlı bilgileri... verir. Bu bilgilere göre, Dünya, iç içe bir kaç küreden oluşmuştur. Buna göre, yukarıda noktalı yere aşağıdakilerden

Detaylı

Meta-: Başkalaşmış kayaçta hala ilksel kayaca ait dokuların silinmemiş olduğu durumlarda ilksel kayacın adının önüne öntakı olarak getirilir.

Meta-: Başkalaşmış kayaçta hala ilksel kayaca ait dokuların silinmemiş olduğu durumlarda ilksel kayacın adının önüne öntakı olarak getirilir. METAMORFİZMA Önceden oluşmuş kayaçların ısı ve basınç etkisiyle mineralojik yapılarını ya da dokularını katı ortamda değiştimesi olayıdır. Metamorfik kayaçlar hali hazırda oluşmuş kayalardan türeyen kristalin

Detaylı

Metamorfizma ve. Metamorfik Kayaçlar

Metamorfizma ve. Metamorfik Kayaçlar Metamorfizma ve BÖLÜM 7 Metamorfik Kayaçlar Metamorfik kayaçlar (Yunanca değişme anlamına gelen meta ve biçim anlamına gelen morpho sözcüklerinin birleştirilmesinden gelen) üçüncü ana kayaç grubudur. Genellikle

Detaylı

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprağın Oluşumu Fiziksel Parçalanma Kimyasal Ayrışma Biyolojik Ayrışma Toprağın Doğal Yapısı Katı Kısım Sıvı Kısım ve Gaz Kısım Toprağın Katmanları

Detaylı

Topoğrafik rölyef. Yaşar EREN-2003

Topoğrafik rölyef. Yaşar EREN-2003 Topoğrafik rölyef İzostasi Yeryüzündeki kütlelelerin gravitasyonal dengesidir DAĞ OLUŞUMU Denge kütlelerin yoğunluk farklılığına dayanır. Kabuk mantodan daha az yoğundur Izostasi Airy Modeli Pratt Modeli

Detaylı

DOĞAL SİSTEMLER. 1. BÖLÜM TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR

DOĞAL SİSTEMLER. 1. BÖLÜM TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR DOĞAL SİSTEMLER. 1. BÖLÜM TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR KONULAR: KAYAÇLAR PÜSKÜRÜK KAYAÇLAR NASIL OLUŞUR? TORTUL KAYAÇLAR NASIL OLUŞUR? BAŞKALAŞIM KAYAÇLAR NASIL OLUŞUR? EK NOTLAR VE SORULAR 1. ve 2. BÖLÜM 1

Detaylı

DOĞAL SİSTEMLER 3. ÜN TE

DOĞAL SİSTEMLER 3. ÜN TE 1. DOĞAL SİSTEMLER 3. ÜN TE 11 1. ÜNİTE Doğal Sistemler Mantodan kaynağını alan mağma yeryüzünde katılaşarak dış püskürük kayaçları oluşturur. 1. Topoğrafya ve Kayaçlar KAYAÇLAR YERKABUĞUNUN MALZEMESİ

Detaylı

BÖLÜM BEŞ LEVHA SINIRLARI

BÖLÜM BEŞ LEVHA SINIRLARI BÖLÜM BEŞ LEVHA SINIRLARI 5.1 YERKABUĞU ÜZERİNDEKİ LEVHA SINIRLARI Levha tektoniğine göre dünyayı saran yerkabuğu üzerinde 8 büyük (Avrasya, Afrika, Pasifik, Kuzey Amerika, Güney Amerika, Antartika, Avustralya)

Detaylı

SEDĐMANTER (TORTUL) KAYAÇLAR

SEDĐMANTER (TORTUL) KAYAÇLAR SEDĐMANTER (TORTUL) KAYAÇLAR Kayaçların her çeşit şartlar altında fiziksel, kimyasal ve biyolojik ayrışma sonucu bozuşması ve dağılması, daha sonra oldukları yerde veya değişik yollarla taşınarak belirli

Detaylı

MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Sarkıt Dikit Sütun

MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Sarkıt Dikit Sütun MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Soda tüpleri sarkıt oluşumlarının ilk hallerini gösterirler. İçleri boş ve uzun, genellikle saydam kalsit tüplerinden oluşan soda tüplerinin genişliği, içerisinde bulunan su

Detaylı

KLİVAJ / KAYAÇ DİLİNİMİ (CLEAVAGE)

KLİVAJ / KAYAÇ DİLİNİMİ (CLEAVAGE) KLİVAJ / KAYAÇ DİLİNİMİ (CLEAVAGE) TERMİNOLOJİ Klivaj. Deformasyon geçirmiş tortul veya metamorfik kayaçlardaki mineral veya tanelerin belirli yönlerde sıralanması ile oluşturduğu düzlemsel yapılara klivaj

Detaylı

Temel Kayaçları ESKİŞEHİR-ALPU KÖMÜR HAVZASININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ GİRİŞ ÇALIŞMA ALANININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ

Temel Kayaçları ESKİŞEHİR-ALPU KÖMÜR HAVZASININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ GİRİŞ ÇALIŞMA ALANININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ ESKİŞEHİR-ALPU KÖMÜR HAVZASININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ İlker ŞENGÜLER* GİRİŞ Çalışma alanı Eskişehir grabeni içinde Eskişehir ilinin doğusunda, Sevinç ve Çavlum mahallesi ile Ağapınar köyünün kuzeyinde

Detaylı

METAMORFİK KAYAÇLAR ve Saha özellikleri. Yrd.Doç.Dr.Yaşar EREN. Metamorfik

METAMORFİK KAYAÇLAR ve Saha özellikleri. Yrd.Doç.Dr.Yaşar EREN. Metamorfik Metamorfik kayaçlar Tortul ve magmatik kayaçların sıcaklık ve basınç etkisiyle değişmeleri,-başkalaşmaları sonucu oluşan kayaçlara metamorfik (başkalaşım) kayaçlar denir Genellikle kristallerden oluşmuşlardır

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ. Amaç: Yapı zemininin genel yapısını inceleyerek, zeminler hakkında genel bilgi sahibi olmak.

ZEMİN MEKANİĞİ. Amaç: Yapı zemininin genel yapısını inceleyerek, zeminler hakkında genel bilgi sahibi olmak. ZEMİN MEKANİĞİ Amaç: Yapı zemininin genel yapısını inceleyerek, zeminler hakkında genel bilgi sahibi olmak. Yakın çevrenizdeki yerleşim alanlarında mevcut zemini inceleyerek; Renk, tane yapısı, biçim,

Detaylı

KIRIKLAR VE FAYLAR NORMAL FAYLAR. Yaşar ar EREN-2003

KIRIKLAR VE FAYLAR NORMAL FAYLAR. Yaşar ar EREN-2003 NORMAL FAYLAR Yaşar ar EREN-2003 NORMAL FAYLAR KIRIKLAR VE FAYLAR 50 O den fazla eğimli ve eğim atım bileşenin doğrultu bileşenine göre oldukça büyük olduğu faylardır. Normal faylarda tavan bloku taban

Detaylı

Bu şekillenmede; Mühendislik Jeolojisi Ders Notları Ayrışma -2-

Bu şekillenmede; Mühendislik Jeolojisi Ders Notları Ayrışma -2- Dünyamız 4.5 milyar yıl yaşındadır ve günümüze kadar sürekli DEĞİŞİM DÖNÜŞÜM içinde şekillenmektedir. Bu şekillenmede; dünyanın içindeki ısı enerjisinin etkisi olduğu kadar, güneşten gelen ısı enerjisinin

Detaylı

Yapısal jeoloji. 3. Bölüm: Normal faylar ve genişlemeli tektonik. Güz 2005

Yapısal jeoloji. 3. Bölüm: Normal faylar ve genişlemeli tektonik. Güz 2005 MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 12.113 Yapısal jeoloji 3. Bölüm: Normal faylar ve genişlemeli tektonik Güz 2005 Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak

Detaylı

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ TOPOĞRAFYA, YÜKSELTİ VE RÖLİYEF Yeryüzünü şekillendiren değişik yüksekliklere topoğrafya denir. Topoğrafyayı oluşturan şekillerin deniz seviyesine göre yüksekliklerine

Detaylı

Gezegenimizin bir uydusudur Güneş sistemindeki diğer gezegenlerin uydularıyla karşılaştırıldığı zaman büyük bir uydudur

Gezegenimizin bir uydusudur Güneş sistemindeki diğer gezegenlerin uydularıyla karşılaştırıldığı zaman büyük bir uydudur AY Ay Gezegenimizin bir uydusudur Güneş sistemindeki diğer gezegenlerin uydularıyla karşılaştırıldığı zaman büyük bir uydudur Çapı 3476 km Kütlesi 7.349 x 10 22 kg. Dünyaya ortalama uzaklığı 384,400 km

Detaylı

İçindekiler. TOPOĞRAFYA ve KAYAÇLAR...5 LEVHA HAREKETLERİNİN ETKİLERİ... 11. DOĞADAKİ ÜÇ UNSUR: SU, TOPRAK ve BİTKİ... 17

İçindekiler. TOPOĞRAFYA ve KAYAÇLAR...5 LEVHA HAREKETLERİNİN ETKİLERİ... 11. DOĞADAKİ ÜÇ UNSUR: SU, TOPRAK ve BİTKİ... 17 İçindekiler 1. Ünite TOPOĞRAFYA ve KAYAÇLAR....5 2. Ünite LEVHA HAREKETLERİNİN ETKİLERİ.... 11 3. Ünite DOĞADAKİ ÜÇ UNSUR: SU, TOPRAK ve BİTKİ.... 17 4. Ünite NÜFUSUN GELİŞİMİ, DAĞILIŞI ve NİTELİKLERİ...

Detaylı

YER KABUĞUNU OLUŞTURAN MADDELER (MİNERALLER VE KAYAÇLAR)

YER KABUĞUNU OLUŞTURAN MADDELER (MİNERALLER VE KAYAÇLAR) MİNERALLER YER KABUĞUNU OLUŞTURAN MADDELER (MİNERALLER VE KAYAÇLAR) Periyodik cetvelde bulunan 8 element yerkabuğunun yaklaşık olarak % 99'unu oluşturur. Bu 8 element majör elementler olarak adlandırılır.

Detaylı

VIII. FAYLAR (FAULTS)

VIII. FAYLAR (FAULTS) VIII.1. Tanım ve genel bilgiler VIII. FAYLAR (FAULTS) Kayaçların bir düzlem boyunca gözle görülecek miktarda kayma göstermesi olayına faylanma (faulting), bu olay sonucu meydana gelen yapıya da fay (fault)

Detaylı