ADLİ AMAÇLI KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMADAKİ ETMENLERDEN BİRİ OLARAK PROSODY (BÜRÜN) ÖĞELERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ADLİ AMAÇLI KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMADAKİ ETMENLERDEN BİRİ OLARAK PROSODY (BÜRÜN) ÖĞELERİ"

Transkript

1 ANKARA ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ADLİ AMAÇLI KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMADAKİ ETMENLERDEN BİRİ OLARAK PROSODY (BÜRÜN ÖĞELERİ Ekrem MALKOÇ DİSİPLİNLERARASI ADLİ TIP ANABİLİM DALI FİZİK İNCELEMELER VE KRİMİNALİSTİK YÜKSEK LİSANS TEZİ DANIŞMAN Prof. Dr. İclal ERGENÇ TEZ NO: ANKARA

2 ii Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Fizik İncelemeler ve Kriminalistik Programı çerçevesinde yürütülmüş olan bu çalışma, aşağıdaki jüri tarafından Yüksek Lisans Tezi olarak kabul edilmiştir. Tez Savunma Tarihi: 23/10/2001 Prof.Dr. İclâl ERGENÇ A.Ü. Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Jüri Başkanı Prof.Dr.Tülin SÖYLEMEZOĞLU A.Ü. Adli Tıp Enstitüsü Prof.Dr. Hamit HANCI A.Ü. Tıp Fakültesi Doç.Dr. Hatice KÖKTEN ODTÜ Fen Edebiyat Fakültesi Yrd.Doç. Leyla UZUN A.Ü. Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi

3 iii ÖNSÖZ Son yıllarda adli amaçlı konuşma ve konuşmacı tanıma alanında gelişen teknoloji ile paralel bir gelişme yaşanmış ve mevcut yöntemler geliştirilerek kimya, balistik, biyoloji gibi diğer adli bilim alanlarında rastlanana nazaran yüksek olan hata oranı en aza indirgenmeye çalışılmıştır. Söz konusu teknolojik gelişmelerin adli amaçlı konuşma ve konuşmacı tanıma yöntemlerine olan etkisi ve bu etkiler neticesinde doğal olarak gelişen dinamik değişim Jandarma Kriminal Daire Başkanlığı Ses Analiz Laboratuvarınca yakından takip edilmekte ve süratle uygulamaya konmaktadır. Bu süratli gelişimin getirdiği etkilerden biri olan, mevcut yöntem ve uygulamaların yeniden gözden geçirilmesi esnasında tespit edilen bir eksikliğin, hızla gelişen teknoloji paralelinde giderilmesi amacı ile mevcut yöntemle entegrasyon sonucunda yeni bir alternatif yöntemin geliştirilerek ortaya konması bu tezin esasını teşkil etmektedir. Adli amaçlı konuşma ve konuşmacı tanıma alanında daha önce yapılmamış bir çalışmayı ele alan ve varılan bulgulardan yola çıkarak alternatif bir yöntem öne süren bu tezin hazırlanmasına olan sonsuz katkı ve desteğinden dolayı tez danışmanım Prof. Dr. İclal ERGENÇ e; Fizik İncelemeler ve Kriminalistik Yüksek Lisans programının açılmasına öncülük eden ve Jandarma Teşkilatı mensubu personelin bu programa katılmalarını teşvik ederek destek veren Prof.Dr. Tülin SÖYLEMEZOĞLU na; yüksek lisans dersleri ve tez çalışmalarım esnasında, başta zaman ayırma olmak üzere her konuda, örnek bir şekilde bana destek olan J.Mu.Bnb. Levent GÜNER e; çalışmalarım esnasında onlara ayırdığım zamanda meydana gelen kısıtlamalar karşısında sergiledikleri tahammülkar davranışları ve maddi-manevi katkılarından dolayı annem HicranTEMİZ e, eşim Ece Temiz MALKOÇ a ve kızım Ege MALKOÇ a ve son olarak kendilerinden habersiz ses kaydı alıp da sonradan arayıp bu çalışmaya katkıda bulunmalarını rica ettiğimde hiç tereddütsüz kabul eden bütün arkadaşlarıma teşekkür ederim. Ekrem MALKOÇ Ankara, Eylül 2001

4 iv İÇİNDEKİLER Kabul ve Onay Önsöz İçindekiler Kısaltmalar Şekiller ii iii iv vi vii ÖNSÖZ iii 1. G İ R İ Ş T e z i n A ma c ı G ö r ev s el S e sb i l i m S e sb i l i m ve G ö r ev s el S e sb i l i m A r as ı n d ak i İ l i şk i G ö r ev s el S e sb i l i m i l e İl gili Ta n ı ml a r S e s b i r i m : P a r ça l ı Se s b i ri ml er P a r ça l a r üs t ü s e sbi ri ml e r Süre Kavşak Durak Ton Vurgu Ezgi G ö r ev s el S e sb i l i m Y apı s ı A yı r ı cı Ö z ell i k l e r T ü r k i y e Tü r k çe si n i n Ö z el l i k l e ri Ü n l ü l e ri n Ç okl u ğ u Ü n l ü U yu ml ar ı E g e me nl i ği G ö r e v sel S e sbi l i m B ak ı m ı nd an Ü nlüler Ö n s e s t e Ünsüz Y ığ ıl ı ş m a s ın ı n B ul un m a y ı ş ı Ü n s ü z B en z e şm el eri ni n Y a p ıy ı E tkil e me si G ö r e v sel S e sbi l i m A ç ı s ı nd a n Ü n s üzl eri n D ur u mu V u rg u A ç ı s ı ndan Ö z elli kler A d l i A m a çlı K onu ş m ac ı T anı m a A d l i D i l b i l i m A d l i S e sbil i m J a nd ar ma Kri mi n al D ai re B a ş ka nl ı ğında Uyg ul a na n M e v c u t Y ö n t em 30

5 Tezin Önemi G E RE Ç V E Y ÖN T E M B UL GU L A R T A RT I Ş MA S O N U Ç 77 ÖZET 82 SUMMARY 83 KAYNAKLAR 84

6 6 KISALTMALAR DÖK Doğrusal Öngörümlü Kodlama (Linear Predictive Coding. En kuvvetli konuşma analiz tekniklerinden ve düşük bit hızında iyi kalitede konuşma kodlamak için kullanılan en faydalı yöntemlerden biridir. Konuşma parametrelerine yönelik yüksek oranda doğruluğa sahip tahminlerde bulunmakta olup sayısal hesaplamalarda etkin sonuçlar vermektedir.

7 7 ŞEKİLLER Süre Kavşak Durak Ton Vurgu Ezgi... 11

8 1 1. G İ R İ Ş T e z i n A ma c ı A d l i am a çl ı k o n u ş ma v e k on u ş ma c ı t a n ı mad a, k o n u ş ma s e s l e ri ne e tk i e d e n d e ği ş ti ri c i f a k t ör l e ri n f a zla o l ma s ı n e d e ni i l e s o m u t s o n u çl ar a v ar ı l a m a ma k ta d ır. B u d a a n al i zd e ci ha z a d a y al ı y ö n te mi n ya n ı nd a b ür ü n öğ el eri n e d ay al ı i şi t s el y ö n te m e d e a ğ ırl ı k v er i l me si ni g er e k ti r m ek t edir. K o n u ş ma c ıl ar d a n k ay n ak l a n an f a rkl ar i l e k o n u ş ma c ıl ar ar a s ı f a rk l a r ın d ü zg ü n b i r ş ek i l d e o r ta ya k o n ar ak ay ı r t e d i l me l e ri se s a nali zi ni n d ah a s ağl ı kl ı b i r ş e kil d e ya p ıl ab i l me si ni s ağ l a m ak t ad ı r. A d l i am a çl ı k o n u şm a ve k on u ş m a c ı t a n ı ma d a u y g ul a n a n v e u z ma n k ul ağ ı n a d a ya l ı ol a n i şi t s el a na l i zde i n ce l e m e v e m u ka ye s el eri n te m elini vu rg u, t o nl am a, ez gi g i b i b ür ü n öğ el eri t e şk i l e t mek t edi r. K o n u şm a c ıl ar ı n b i r ey se l ka ra k te ri s ti k l e ri ni üz e ri nde t a ş ı ya n v e k o n u ş ma c ıd a n k ay n akl a na n f ar kl ar ı n, k o n u ş ma c ıl ar a r a s ın d a ki f ar kl ard a n a y ır t edil m e si nd e ön e ml i r ol oy n ay a n b ü rün ö ğel er i n i n, d i l b i l i mi n b i r a l t d al ı ol an g ör e v sel s e s b i l i md ek i ye rleri v e ö n e ml e ri nin a ç ı kl a n ma s ı e t ra f ın d a y o ğ un l a ş a n an l a t ı m, b u ça l ış m a nı n k u ra m s al al t ya p ı s ı n ı t e ş kil e t me k te d i r. B u a l ty ap ı d an y ol a ç ı ka ra k b ür ü n ö ğ el eri ni n a d l i a m aç l ı konuşm a c ı t a n ı m ad aki y eri t a n ı ml a n m ı ş ve u yg ul an m ak t a ol an m e v c u t y ö n t e mi n y ol a ç t ı ğ ı b ü r ün ö ğ eleri ka yb ı n ı n g i d e ril m e si i çi n al t er n a ti f b i r y ö n t e m or t ay a konul m a s ı a m a çl an mı ş t ı r. Ç a l ı ş ma n e ti c e si nde ö n e ril en a l te r na ti f y ön t e mi n u y g ul a m ay a ge çi ril m es i i l e b i rl i k t e b ü r ün ö ğ eleri ka yb ı n ı n

9 2 e n a za i nd i rg e ne re k, adli b i l i ml erin t e m el p r en si pl er i nd e n o l u p s u ç or t a m v e k o ş ul l ar ı n ı n m üm k ü n ol a n en y ak ı n h ali i l e y e nid en ol u ş t ur ul m a s ı a nlamına g el en y e nid en y a p ıl a nd ır m a pr en si b i p ar al eli nd e ad l i a ma ç l ı k on u ş ma ve k o n u ş ma c ı t a n ı mad a ku l l an ı l an i şi t s el an ali z al t y ö n t e mi ni n g eli ş ti ril me s i h ed efl e nm i ş ti r G ö r ev s el S e sb i l i m G ö r e v sel s e sbi l i mi n t an ı m ı n ı d a ha i yi a nlayabil m ek i ç i n b i r d al ı o l d uğ u d i l b i l i mi n t a n ım v e k a p sa m ı n a b ak m ak g er e km ek t edi r. D i l b i l i m g en el o l ar a k d i l ol ay ı n ı el e al a n, ö z el ol ar ak d a d i l i n ç e şi tl i g er ç ek l e ş m eleri s a y ıl a n d oğ al d i l l e ri n h e m b elli b i r e v re d e ki i şl ey i ş d ü z en l e ri ni, he m d e ç e ş i tl i e vr el er a ra s ı nd aki d eği şi ml eri i n ce l e ye n b i r i n sa n b i l i mi d i r. Ç ok d eğ i ş i k s ı n ıf l a nd ır m al ar a k o n u o l m a kla b i rli k te d i l b i l i m ge n el o l a ra k 3 d al a a yr ıl m ak t ad ı r. B u nl ar b u te zi n a s ıl k on u s u nu ol u ş t ur a n g ö re v s el s e sbil i m b a ş t a o l m ak ü ze re s ö zl ü kbili m, ve t ü m ceb i l i md i r. D i l b i l i mi n g en el i n c eleme k o n u su n u o l u ş t ur a n d i l b i rbi ri ne b ağ ı ml ı d i z gel er d e n m eyd a na g el en b i r d i zg eler d i zi si d i r. B u d i z gel er s e s d i zg e si, b ü rün d i z ge si ( p rosod y, s ö z d i zi mi d i zg e si, b i çi m d i zg e si v e a nl a m d i zg e si ol ar ak s ı r al a na b i l i r. B i zi m i l gi al a n ım ı z a g i r en b u d i zg el erd e n se s v e b ür ü n d i z gel er i d i r. D i l b i l i m d a l l a r ı nd an b i ri o l a ra k g ör e v se l s e sbi l i m, se s o l gu l a r ı n ı d i l d i zg e si nd eki i şl e vl e ri, b i l d i ri ş i m d e ki ay ı r ı c ı, b eli rgi n ni t elik l e ri a ç ı s ı nd a n i n c eler. İ l k k e z P ra g D i l b i l i m Ç e v r e si n d e b i l i m sel b i r te m el e o t ur t ul a n g ör e v se l s e sbili m ö r n ek d i l b i l i m d al ı k i m l i ği ni k az a n ar ak d i ğ er d i l b i l i m

10 3 d all ar ı n ı n h er y ö nd e n y eni l e nm e si n e v e tü m i n sa n b i l i ml eri nd e y ö n te m s el b i r a t ı l ım g er ç ek l e ş me s i n e e t ki n k a t k ıl a rd a b u l un m u ş t ur ( Va rd ar, a. G ör ev s el se sb i l i m k e ndi i ç i nd e f ar kl ı al an l a ra a yr ı l m a k tad ı r. B u nl ard a n ü z e rinde en ç ok ar a ş t ır m a y ap ı l a n l a r ı v e ta r t ı ş ıl an l a r ı ş u n l a rd ır : G e n el g ör ev s el s e sbil i m : B ü tü n d i l l eri n göre v s el s e s b i l i m d i z ge l e riy l e b u nl a r ın i şl e yi ş ya s al ar ı n ı i n c eler. A yr ı m s al görev s el s es b i l i m: İk i y a d a d a ha ç o k d i l i n g ö re v s el se s b i l i m d i z gel er i n i e l e al ı r, ayr ı l ık v e b e nz er l i kl e ri ni sa p t ar. A r t s ür em l i g ö re v s el s e sbil i m: G ö r e v sel s e sbi l i m d i z gel er i n i n e v ri mi ni, b i r d i l d u rum u n d a n ö b ü r ün e ge çi ş t e o r t ay a ç ı ka n d e ği şi ml e ri b el i rl er. E ş s ür e ml i g ör e v sel s e sb i l i m: B i r d i l i n b elli b i r e v r es i n d e ye r al an g ör e v se l se sb i l i m d i z ge si ni i n c el er. Ü r e ti ci g ö re v s el s e sb i l i m: D ağ ıl ı m c ı l ığ a b i r te p ki o l ar ak s o n ra d a n ge l i şm i şt i r v e s e sb i l i mi d i l b i l gi si n e ka t m a ç a b alarından ka y na kl a nm ak t ad ı r. (Vard ar, b S e sb i l i m ve G ö r ev s el S e sb i l i m A r as ı n d ak i İl i şk i S e s b i l i m ö zel l i kl e k o n u ş ma esn a s ı nd a k ul l a n ıl a n v e k o n u ş ma o r ga nl ar ı t a ra f ın d an ü r e ti l e n s es l e ri i n ce l e m ek t edi r. B u se sl er k on u ş m a se s l e ri ol ar ak a d l a nd ır ıl m ak t ad ı r. Se s b i l i m; aku s t i k s e sbi l i m, i şi t s el s e s b i l i m v e f i zy ol o j i k s e s b i l i m al t d all ar ı n a ay r ıl m ak t ad ır. A k u s ti k s e sbil i m, k o nu ş m a s e sl e ri ni n ha v a y ol u i l e k o n u ş ma c ıd a n d i nl ey i ci y e i l e ti l m e si ni i n c el edi ği nden, h a va

11 4 h a re k e tl e ri v e ti tr e şi mi ni n öl ç ül m es i ve a n ali z edi l m e si i l e i l gil e n me k ted i r. İ şi t se l se sb i l i m k o n u ş ma s e sl eri ni n d uy u l m a ol ay ı n ı i n c el edi ği nden d ol a y ı f a rkl ı k o n u ş ma s e s l e ri ni n na s ıl a l g ı l a nd ı ğ ı v e t a n ı nd ı ğ ı k o nu l a r ı i l e i l gil e n me k ted i r. Fizyol oj i k se s b i l i m i se k on u ş m a o rg a nl ar ı t a r af ı nd an k o n u ş ma s e sl eri ni n o l u şt u r ul m a s ın ı, d ol ay ı s ı yl a b i r k o n u ş ma c ı n ı n k o n u şm a or g an l a r ı v a s ı ta s ı yla k o nu ş m a e s n a s ı nda k ul l a nd ı ğ ı s es l e ri n a sı l o l u şt u rd uğ u v e b u s e s l e ri n ne ş ek i l d e s ın ıf l a nd ı r ıl a b i l e ce ği v e t a n ı ml a n abil e ce ği k on ul a r ın ı i nce l e m ek t edi r ( B a yn h a m, s. : 1. K o n u ş m a se sl er i n i n i ns a n an a t o mi si v e f i z y ol oj i si ni n b i r ü rünü ol m al ar ı n ed en i yl e d ü ny a d i l l eri a ra s ı nd a b e nz er l i kl e r b ul u n ma s ı ş a ş ır t ı c ı d eğ i l d i r. B a z ı d ur u ml ar d a g ö re v s el se s b i l i m ci l er i n d ü ny a üz eri nd eki s e s s i s t e ml eri nd e b a z ı e vr e n se l n o k tal a r o r ta y a k o y ma l a r ı g er ek mi ş ti r. Ö r n eği n b ü t ü n d i l l e re ai t se s e n v a n te rleri nd e / a / ü n l üs ü n ü n b ul un d u ğ u g ö rülmek t edi r. /i / ve / u / g i b i d i ğ er ü n l ül e r b i r ç ok d i l d e ol d u k ça y a yg ı n ol m akl a b i rl i k t e e v r en s el ni t eli k te d e ğildi r. B u n un y a n ı nda F ra n s ız c a da s o k ak a nl a m ın a g el e n r ue /r ü / k eli m e si nde ye r al d ığ ı ş e kli i l e /ü / ü nl üs ü d ü ny a d i l l erindeki d ağ ıl ı m ı i tb ar ı yl a ç o k d a ha s ı n ırl ı k ul l a n ı m a s ah i p ti r. B a z ı se sl eri n ned e n d i ğe rl eri nd e n d a h a s ı k k ul l a n ıl d ı ğ ın ı a nl a ma k i çi n s e sbil i m a l an ı n a v e b u a l a n al t ı nd a ye r al an v e k o n u ş ma s e sl er i n i n s ö yl e ni şi ni v e ol u şu m u n u i nc el eye n f i zy ol o j i k s e sbil i m e b ak m ak g er ek m ek t edir. B az ı s e s l e ri n ol u ş um u nd a d i ğe rl eri ni n ki ne g ö re d ah a a z k as ga y re ti g er ek m ek t e v e b u s e s l e r d i l l eri n ç o ğu nd a y ay g ın o l a r ak b ul u nm a k ta, d ah a f a zl a ka s g ay re ti g er e k ti r e n s es l er i se y ay g ı n ol a r a k

12 5 b ul u n ma m ak t ad ı r. A yr ı c a b u nl ar ın e d i ni mi d a ha a z k a s g a yr e ti ge re k ti r e n s es l e re g ör e d a ha g e ç ol m ak t ad ı r. D i ğ er b i r y a nd an, ü re ti l m i ş ol a n se sl eri n f i zi k sel ö ze l l i kleri ni i n ce l e ye n ak u s ti k s es b i l i m e b ak ıl d ığ ı nd a b i r s e si n b i r d i l d e b a şk a b i r s es kad ar ya yg ı n b ul un ma y ı ş ı n ı n n edeni b u se si n d i ğe r s e sl e rd en a k u s ti k o l ar ak d a h a a z ay ı r t edil eb i l i r o l u ş un d a n ka y na kl an ab i l me k ted i r. G ö r e v sel s e sbil i m, t a n ı m ın d a n d a a n l a ş ıl a ca ğ ı üz er e, s e s si s t e ml eri ni, d i ğ er b i r d e yi şl e k o n u ş ma s e sl eri ni n d i l i çi nd e n as ı l ya p ıl a nd ığ ı n ı v e i ş l ed i ğ i n i i n ce l e m ek t edi r. B a z ı k o n u ş ma s e sl e ri b i r d i l d e f ar kl ı anl a md aki kel i m el eri ay ı r t e t m ed e k ul l l an ı l a b i l i rk en d i ğ e r se sl e r ku l l an ı l a m am a k tad ı r. S e s b i l i m a ç ı s ı nd an y ap ı l a n b i r i nc e l e m e b i z e b i r d i l d ek i s e s l e ri n n a s ıl ol u ş t ur ul d u ğu n u, b u s es l e ri n a k us t i k ö z el l i k l e ri ni n ne l e r ol d u ğu n u a nlatır. G ö re v s el s e sbi l i me d ay al ı b i r i n c eleme i s e b u s e sl er i n a n l am t a ş ı m ad a na s ı l k ul l a n ıl d ığ ı n ı an l a t ı r. S e s b i l i ml e i l gili a ç ık l a m al ar se s l e ri n b ağ ı l s ı kl ı kl ar ı na d ay a nd ır ı l a b i l me kl e b i r l i k t e, k o n u şm a se sl eri ni n i n ce l e n me s i nd e s ad e ce s e sbil i m e d a ya nd ı r ıl ar ak ç ö z ü ml e ne m ey e ce k b i r ç o k k o nu v a rd ı r. K on u ş ma s e sl e ri a n l a m ta ş ı m ak i çi n k ul l a n ıl d ığ ı nd a n d ol ay ı, b a ze n k o n u ş ma c ıl ar d a i ç t e n ve ya ak ı l d an g el e n, se sl er i n f i zik s el ö z el l i k l e ri ne hi ç b e n ze m ey en re si ml er ol u ş ma k tad ı r. B u d a k o n u ş ma s e sl eri ni n, f i zi k sel ö z el l i k l e ri ni n y a n ı nda p s i k ol o j i k b i r y a n ı d a ol d uğ u a nl am ı n a ge l me k ted i r. B i r d i l ü z eri nd e y a p ıl a n s e sbi l i m s el b i r i nc el e med e m e v c u t se sl er i n or t a ya k o n m as ı g er e km ek t edi r. Ör n eği n T ü rk çe ü z eri n e y a p ıl an b i r se sbil i m s el i n c el em e ni n b i r b öl ü m ü y um u ş ak / g / s e si n i n m e v c u t o l d uğ u n u, / w /

13 6 s e s i n i n b u l u n m ad ığ ı n ı b el i r ti rke n, İ ng i l i zc e ü ze ri ne y a p ıl a n b i r se s b i l i m se l i n ce l e m eni n b i r b öl üm ü d e / w / s e s i n i n me v c u t o l d uğ u n u, yu m u ş ak /g / s es i n i n b ul u n ma d ığ ı n ı b eli r te c ek ti r. Se sb i l i m ci l er, k on u ş ma n ı n s ü r ekl i v ey a y ar ı - sü re kli b i r se s a k ı ş ı ol ma s ı n a ra ğ me n k o n u ş ma c ıl ar ı n b u s ü re kli k on u ş m a si ny ali ni a yr ı k b i ri ml er e b öl d ü ğü n ü b eli r tm ek t edir l e r. Ç a y kel i m e si ni n a k u s ti k ol u ş um u n a ş eki l 1. 1 d ek i s p ek t r ogr a m ü ze ri nd e b ak ı l d ığ ı nd a / ç / se si i l e / a / se si a r a s ın d a v e /a / s e si i l e / y / s e si a ra s ı nd a b i r d ur ak s a ma g ö zl e ml en m ey e ce k ti r. A yr ı c a b i r s e s te n d i ğ er s e se ge ç i ş t e a k us t i k ö z elli klerd e k e sk i n d e ği şi ml er d e görül me yec e k ti r. B u nların y eri n e s e s l e ri n b i r b i r i n e gi rdi ği, b i r se s te n d i ğ eri n e d ö nü ş ü ml er y a ra t t ı ğ ı g ö rülecek ti r. B u t ür d ön ü ş ü ml erd e n ö t ür ü b i r s e s i n h er z a ma n i çi n n er ed e b a şl ay ı p n er ede b i t ti ği ni n ç e r çe v e si ni çi z m ek m ü mk ü n d e ğil d i r. B u n u nla b e ra b e r y u ka r ıd aki ö r ne kl e i l gili o l ar ak T ü rk çe k o n u şa n h erk e s ç a y k eli me s i ni n 3 ay r ık s es t e n m eyd a n a g eld i ği k o n u s un d a h e mfi kir o l a c ak t ı r (H y ma n, Şekil 1.1 Çay kelimesine ait spektrogram.

14 7 S e s b i l i m, b eli rli b i r d i l d eki f o nk s i y o n v e r ol l er i n e b ak m ak s ı z ı n k on u ş m a se s l e ri i l e i l g i l e n m es i n edeni i l e d a ha ge n el b i r d i si pli n ol ma eğ i l i mi nd edi r. B u n ed en l e, g ö re v s el s e sbi l i me v e d i l b i l i m i n d i ğ er k o nu l a r ı na g i r m ediğ i n d e n, g e nel l i k l e o t on o m b i r d i si pli n ol d uğ u i d d i a e d i l m ek t edi r. A n c ak ge ne l se sb i l i md e b i l e, g ör e vs el s e s b i l i m v e d i ğ er d i l b i l i m sel a nl ay ı ş l a rdan b a h s edil m ed en t a r t ı ş ıl m as ı i m k an s ı z ol an b i r ç o k d ü ş ü n ce v e g ör ü ş b ul u n ma k ta d ır. G ör e v se l s e sbi l i m i s e, g e nel ol a ra k b elir l i b i r d i l d e ki se sl er e ai t m od e l l e m eler i l e i l gili o l m a s ı ndan d ol a y ı d ah a ö ze l ol ma e ğili mi ndedir v e h er z am a n i çi n s e s b i l i m e a t ıf t a b ul u nm a ge r eksini mi nd edir. G ör e vs el s e s b i l i m, s e s m o d el l e ri ve s i s t em l eri ni n v e s e sl e i l gili k u ra l l a r ı n e vr en s el y ö nl eri i l e i l gil e ndi ği z am a nl ard a, a y r ın t ı l a r d i l d en d i l e f ar kl ıl ı kll ar g ö s t er s e d e, se sl e rin k ul l a n ı m ı n ı ve o rg a ni za s y on u n u ortaya k o ya n p re n si pl eri n ç o ğ u b üt ü n d i l l er e hi t ap e t ti ği nd en d ol a y ı d ah a ge ni ş b i r b o y u ta s ah i p o l a b i l me k te d i r. B e nz e r ol ar ak s es b i l i m d e, i n ce l e m el eri ni sad e c e b el i rli b i r d i l i n se sl er i i l e s ı n ı rl a nd ır d ığ ı nd a d a ha ö z el o l a b i l m ek t edi r. An c ak b öy l e b i r d ur u md a, b i rbi rl eri i l e i l i şk i l er i n i v e b i rli k t e b ul un m a ş e kil l e ri ni i n ce l e m ek si zi n b i r d i l e a i t se sl er i i n cel e me k z or o l a ca ğ ı ndan d o l a y ı, g ö re v s el ses b i l i m i l e y ak ı n i l i ş ki k u r ul ma s ı ka ç ı n ıl m az d ır. S e s b i l i m ve g ör e vs el s es b i l i m ar a s ın d aki i l i şki i l e i l gili o l ar ak s e sb i l i mi n g ör e v sel s e sb i l i m i çi n t an ı ml a y ıc ı v e s ı n ı f l a nd ır ı c ı ç a t ıy ı s ağ l ad ı ğ ı sö y l e n ebil i r. D i ğ er b i r d eyi ş l e, g ö re v s el s es b i l i m k o n uş ma s e s l e ri ni n b i rli k te n e ş e kil d e f o nk s i y o n g ö s te rdi ği ni v e n a s ıl k ul l a n ıl d ı ğ ın ı i n ce l e rk e n se sb i l i m o nl ar ı t an ım l ar v e s ı n ıf l a nd ır ı r.

15 8 S e s b i l i m k on u ş ma s e sl eri ni n ne o l d u ğu yl a, y a ni o nl ar ı n y a p ı s ıyl a; g ör e v se l se s b i l i m i s e on l ar ı n n e y a p t ıkl ar ı yl a, y a ni f on k si y o nl ar ı yl a i l gil e nm ek t edi r. S e sbil i m v e g ör e vs el s e s b i l i m ar a s ın d a ki ay ı r ım b i r ç o k i n c el em e alanınd a m e v c u t ol a n ş eki l ve f o nk si y on a r a s ın d a ki ay ı r ı m ın a y n ı s ıd ır. K ı s a c a ö ze t l e m ek ge re kir s e se sb i l i m ve g ör e v se l s e s b i l i m ar a s ı nd aki i l i ş ki ç ok y ak ı nd ı r; ç ü nk ü s e sbi ri m o l ar ak b i l i n en s oy u t g ö re v s el se s b i l i m b i ri ml eri, s e s b i ri m s el d e ği şk el er ( all o p h on e ol ar ak b i l i ne n s om u t s e s b i l i m s el ş ekil l e r v a s ı ta s ı yla o r t a ya ç ı k m ak t ad ır l a r. K o n u ş m a se sl er i n i n g ör e v sel s es b i l i m a ç ı s ı nd an e s as f o n ksiy o nl ar ı an l a md ak i f a rk l a r ı i ş a r e t e t me k ti r v e b u nu b i rbi rl eri nd e n se sb i l i m sel a nl am d a f ar kl ı ol m ak s ur e ti i l e g er ç ek l e ş ti rir l e r (Baynham, s.: 2, G ö r ev s el S e sb i l i m i l e İl gili Ta n ı ml a r S e sb i r i m: D i l d eki a nl a m ay ı r ıc ı, en k ü ç ük ö ğ ey e s e sbir i m a d ı v e ril m ek t edi r. S es b i r i m, y a p ı sal g ö re v s el s e sbil i m i n b i r p a r ça s ı ol ma kl a b i rl i k t e s oy u t b i r k a vr a md ı r v e e vr en s ell i k n i t eliğ i ta ş ı m am ak t a, h er d i l i n ken d i n e ö z gü s e s b i r i m l e ri b ul u n ma k ta d ır.

16 P a r ç alı S e sb i ri ml e r D ü ş ey ka r ş ı tl ık i ç i n d e b u l u n m ak t a o l u p ün l ü l e ri, ü ns ü zl eri v e k a ya n ü nl ül eri i ç er en s e sb i ri ml er d i r ( E rg en ç, S. : B u s e sbi ri ml er adli a ma çl ı k o n u ş ma c ı t an ı m ad a h a l i ha z ır d a k ul l a n ıl ma m ak t ad ır P a r ç ala r ü stü s e sb i r i ml e r S ö z z i nc i ri nd e ye r al an h i ç b i r p a r ç a ni t elik l i ö ğe ye i ndi rg e ne m ey e n v e g ö s t er e n d ü z l e mi nd e g er ç ek l e ş en b ü rünsel ö ze l l i k l i ö ğel er i b eli r tm e k te d i r. A d l i a ma çl ı k o n u ş ma c ı t a n ım a n ı n i şi t s el a n ali z a d ı v er i l e n b öl ü m ü nde k ul l a n ıl a n ve u z ma n t ar af ı nd a n ya p ıl a n k ul ağ a d ay al ı i n ce l e m en i n e sa s ı n ı te ş kil ed e n b u s e sbi ri mler sü re, t o n, k a v ş ak, d u ra k, v ur gu v e ez gi o l u p t an ı ml ar ı a ş ağ ıd a b eli r ti l e n şe kild e ya p ıl m ak t ad ır : S ü r e Ü n l ü l e ri n ç ık ar ı l ı ş ın d a k ar ş ı m ı za ç ı ka n s ü re k a vr a m ı o n l ar ı n uz u n ya d a k ı s a sö yl e ni şl e ri yl e il gilid i r K a v şak S ı n ı r si n yal l e ri ni n b i r b öl ü m ü ol u p T ü rk ç e d e an l a m ay ı r ı c ı ö z el l i k t aş ı d ığ ı nd a n, p ar ç alarüs t ü s e sbi ri m s ay ı l m a k tad ı r. K a v ş a ğ ın ü n s üz l e b i t en b i r s ö z c ükl e ü nl üyl e b a şl ay a n b i r

17 1 0 s ö z c ü ğü n ar a s ı nd a, ü nl ün ü n b a ş ı nd a b ul u n ma s ı g er e km ek t edi r D u rak B i r t ü m ce i çi nd e b ul u n an a n l am b i rli kl eri, v e ril e ce k k ı sa d ur a klar i l e a yr ı l ır. D u ra k, b i r b i l d i rinin a m ac ı n ı b eli r t med e e n e t kili ar a çl ard a n b i r i d i r. A n c ak, s ol uk al ma k i çi n ya p ıl a n d ur a klamal arl a, konuşmacın ı n b i l d i ri si ni i l e ti rk en t a m a me n ke ndi si nd e n ka y n akl a na n ( s ı k ıl ga nl ı k, s ö z c ü k b ul a m a ma, y anl ı ş s öy l e me v b. d ur a klamal ar b u k a p sa m a g i r m em ek t edi r. D u ra kl ar, d i l i mi zd e g er eğ i g i b i k ul l a n ıl m ad ı ğ ın d a y an l ı ş an l a m al ar a n ed en o l ac a k öl ç üd e ö n e ml i ve a nl a m a y ır ı c ı ö z elli k ta ş ım a k t ad ır T o n B i r s e sl em d e ki f r ek a n s y ük s ekl i ği ya d a d ü ş ükl ü ğü ya ni b i r s e s l e mi n ti z y a d a pe s s öy l e n me si d i y e ta n ı ml an m ak t ad ı r. S ö z c ü ğü n v u rg ul u s es l e mi ni n al ç alan y a d a y ü k sel e n b i r s es t o n u yl a s öyl e n me si a nl am d e ği şi kli kl eri n e y ol a ç t ığ ı nd a n d ol a y ı pa r çal a rüstü s e sbi ri ml er ar a s ı nd a y e r al ma k ta d ır. B a z ı d i l l e rd e s ö z cü kl eri n a nl a m ın ı a y ı r m ak i çi n k u l l a n ıl a n t o n, T ü rk ç ede e zgi b i ri mi ne b a ğl ıd ı r v e g e nel l i k l e t ek s ö z c ü k te n ol uş a n b i l d i ri l e rde a nl a m a y ır ı c ı o l a ra k k ul l a n ıl m ak t ad ı r.

18 V u rg u B i r s ö z c ük t e b ul un a n b i r s e sl e m i n d i ğe rleri ne o ra nl a d ah a s o l uk l u, d ah a b a s k ıl ı ç ı ka r ıl m as ı a n l am ı n a ge l e n v ur g u, T ü rk çe d e s ö z c ük v ur gu s u v e t ümc e i çe ri si nd e k a s ta g ör e d eği ş e n t ü m ce v u rg u s u ol a ra k i kiy e a yr ıl ı r. B a z ı d i l l er d e s ö z c ü k vu rg u s u nu n ye ri h er za m a n ay n ıd ı r. T ür k çe, İ t al ya n c a, R u s ç a, İ sp a ny ol c a gib i d i l l e rd e v ur g u d eğ i ş ke n o l d u ğu nd a n ay ı r ıc ı b i r i şl e v y ük l e ni r E zg i B i r k o nu ş m a zi n ci r i n d e ki s e sl em, b i ç i m b i r i m ve s ö zc ü kleri k a p sa ya n t o n d eği ş i m l e ri ni n t ü m ü e zgi o l a ra k a d l a nd ır ıl m ak t ad ı r. T üm c e i l e sö z c e yi i l g i l e nd i r en b u b ü rünsel öğ e, k o nu ş m a c ın ı n r uh sa l d u rumunu d a or t ay a k o yd uğ u i çi n ke si n k u ral l a ra b ağ l a n m a s ı ol d uk ça z ord u r. H e me n h er d i l d e b i t en e zg i, sü re n e zgi v e s or u e zgi si o l m ak ü ze re ü ç ç e şi t ez gi v ard ı r (E rg e n ç, S. : G ö r ev s el S e sb i l i m Y apı s ı S e s b i l i mi n b i l d i ri şi md e k ul l a n ıl m a s ı n ı n aç ı kl a nm a s ı i l e i l gil i ol ar ak d i l i n b i r ey l e r a r a s ı nd a ne ş ek i l d e k ul l a n ıl d ığ ı n ı n i n cel e n me si f a yd al ı o l a ca k t ır. B a si t çe i f a d e e tm ek ge re kir s e d i l, b i l d i ri şi md e d ü ş ün c ed en s e se d ön ü ş ü m i şl e vi ni ü s tl e n m ek t edir. K a r ş ıl ı kl ı i ki k o n u şm a c ı n ı n b i r i ni n b ey ni nd e ol u şa n v e d i nl ey i ci k o n um u nd aki ki şi y e a k t ar m ak i s t ediğ i b i r

19 1 2 d ü ş ün c e o n u n s es y o l u nd a ( a k ci ğe rl eri, s es t e l l eri, d i l i, ç e n e si ve d ud ak l a r ı h a re ke tl e n melere y ol a ç a c ak ve b u d a h a v a y ol u i l e i l e ti l e n b i r s e s d a l g a s ı y a ra t a ca k t ır. D i n l e yi ci ni n ku l a ğ ı na ul aş a n b u se s d al ga s ı k o n uş m a c ı n ın b ey ni nd e ol u ş a n d ü şü n c en i n v e y a b i r b e n ze ri ni n d i nl ey i ci ni n d e b ey ni nd e ol u şm a s ı na y ol a ç a ca k t ır. K o n u ş m a c ı t a ra f ın d a n i cr a e d i l en f aa l i y e tl erd e b eyi n, k a sl ar ı n si ni rl er ce u y ar ıl m a s ın d a n m e yd a na g el en h ar e ke t a n l a m ı n a g elen m o t or ak ti vi t ey i k ul l a n ır. D i ğ er b i r d ey i ş l e, k o n u ş ma c ı n ı n b ey ni o n u n se s yol u ka sl ar ı n ı h ar ek e te g e çi re n si nir s el a t e şl e mel er i o l u şt u r ur. S e s y ol u d a b u ş e kil d e ha re ke t e g e çi ri l d i k te n s o n ra b i zi m k on u ş m a ol a ra k d uy d uğ u mu z ak u s ti k m od e l l e ri ya ra t ı r v e y a ya r. D i n l e yi ci ni n k ul ağ ı n a u l a ş a n b u a ku s t i k d al ga ş eki l l eri i ç k ul ak t a si nir s el a t eş l e m e m od elleri n e d ö n ü şt ü r ül ür v e b u m o d ell er b e yn e i l e ti l i r. D ü ş ü nc e yi o l u ş t ur a n s i n i r s el a t e şl e m e mo d e l l e ri ni se s y o l u n u h ar ek e t e ge çi re n mo d ell er e d ö n ü ş t ür me k ( k o nu ş m ac ı n ı n ya p t ık l a r ı i çi n, v e b u n un y an ı nd a i ç k ul ak t a r af ı nd an o l u ş tu r ul a n a t e şl e m e m o d ell er i n i d ü şü n c eyi o l u ş t ur an m o d e l l er e d ö n ü ş tü r me k ( d i n l e yi ci ni n ya p t ı kları i çi n b ey ni n b i r y ö n te mi ol m a s ı ge re k me k t edir. Ş ek i l 1. 2 de b u ra ya k ad ar a nlatılanl ar b i r ş e m a çizil er ek ö z e tl e n mi ş ti r. D i l, b ur ad a d e vr e ye gi r me k te d i r; b e y ni n, d üş ü n c eler i l e b i r ya nd a h ar ek e t ( m o t or m o d el l e ri, d i ğ er y a nda i şi t se l m o d ell er a ra s ı nd a k ur all ar a d ay al ı b i r ş e kild e ç e vi r i ya p m a y ö n t e mi d i r. D i ğ er b i r d e yi şl e d i l ş e kil 1. 2 deki d ai re l e ri n i çi nd e ye r al m ak t ad ır. D ü ş ün c ed e n m o t o r h a re ke t l e re gi d i ş i şl e mi k on u ş ma ü r e ti mi, i şi t s el m o d ell erd e n d ü ş ün c ey e

20 1 3 g i d i ş i şl em i i s e k o n uş ma al g ıl am a ol ar ak a d l a nd ır ıl m ak t ad ı r. Düşünce Motor Hareketler Ses Yolu Kulak İşitsel Modeller Düşünce Konuşmacının Beyni Dinleyicinin Beyni Konuşmacı Dinleyici Dış Dünya Şekil 1.2: Düşüncenin ses dalgalarına ve tekrar düşünceye dönüştürülmesi (Jackendoff, D i l b i l i m t e ori si ni n te m el a nl a y ış l ar ı nd a n b i r i b u ç e vi ri v e d ö n ü ş t ür me l e ri n b e yi n ta ra f ın d an t ek b i r h a ml ed e y a p ıl m ad ığ ı y ön ü nd edi r. A k si ne, d ö n ü ş t ü rme i şl e mi nd e i ki ö n e ml i ar a s af ha i şi n i çi n e gir m ek t edi r: s e sbi l i ms el y ap ı ( v ey a s e s ya p ı s ı v e s ö zd i z i m s el ya p ı ( v ey a c ü ml e ya p ı s ı. B u i ki ya p ı ş ekil 1. 2 deki d ai re i çl eri n e y er l e ş ti rild i ği nd e d a ha d e t ay l ı ol an ş ek i l 1. 3 d ek i ol uş u m el d e edi l i r. S e s b i l i mi n i çi nde y er a l a n b ür ü n ö ğ e l e ri ni n b u t e zi n e s a s i l g i k o n u s u ol m a s ı ne d e ni i l e y u ka r ıd a a nl at ı l a n v e d i l i o l u ş t ur a n i ki y a p ıd an se s b i l i m s el ya p ı el e al ı n a ca k, s ö z d i zi ms el y ap ıd a n b a h sed i l me ye ce k ti r. S e s b i l i m s el ya p ı n e i ş i ts el m o d el l e n e d e m o t or m od el l e b ağ l a n t ıl ı d ır. D i l h a k ın d a e d i ndiği mi z i l k s e zg i l e r d en b i r t a n e si d i l i n ke l i mel er d e n o l u ş t uğ u, k e l i mel er i n d üz g ü n b i r ş e kil d e he c el er e v e m ü s t akil k o n u ş ma se sl er i n e b öl ü n ebil d i ğ i d i r. A sl ı nd a b u d üze n k on u ş m ada f i zik s el o l ar ak me yd a na g el e n ol a yların ç o k b a si t e i nd i r ge n mi ş

21 1 4 ş e kli d i r. B i zi m k o nu ş m a ol a ra k d uyd uğ u m u z ak u s ti k o l u ş um d a b u şe kild e d ü ze nl i b öl ü ml e nm el er y ok t u r. Konuşmacının beyni (konuşma üretimi Düşünce Sözdizimsel Sesbilimsel Motor yapı yapı hareketleri Dinleyicinin beyni (konuşma algılama İşitsel Sözdizimsel Sesbilimsel Düşünce modeller yapı yapı Şekil 1.3: Düşüncenin ses dalgalarına ve tekrar düşünceye dönüştürülmesi işleminde dilin yeri (Jackendoff, K o n u ş m a n ın ol u ş u mu e sn a sı n d a s e s y ol u p o z i s y o nlarınd a me yd an a ge l e n y u m u ş ak g eç i ş l e rd en d ol a y ı s e s y ol u t ar af ı nd a n ü re t i l e n a k u st i k si ny ald e d e b i r s e s t e n d i ğ e rine ge çi ş t e k e ski n s ı n ı rl ar ı n b ul u n ma d ığ ı, y u m u şa k b i r g e çi ş s ö z k o nu s ud u r. D o l a y ı s ıyl a d i nleyi ci ni n d ü ze nli b i r ş e kild e b öl ü ml e n mi ş k o n u ş ma se sl er i ol a ra k a l g ı l ad ı ğ ı si n y al g er ç ek t e hi ç d e ö y l e d eği l d i r. S e s y ol u ş e kli nd e m ey d a n a gel e n s ür e kli d e ği şi md e n d o l a y ı d al g a ş e kli d e s ü re kli d e ği şi me u ğr a ma k ta d ır. K o n u ş m ay ı b i ç i m l e ndi r me k i ç i n b ey ni n k o n u ş ma se sl er i d i z ge si ni ve b u nl ar ı n k o mb i n a sy o nl ar ı n ı k eli m el er ve c ü m l e l e r ha l i nde k od l a m a s ı ge rek m ek t edi r. B u k o n u şm a s e s l e ri k o d l a m a s ı na g ör e v sel s e s b i l i m s el y a p ı ad ı v e ril m ek t edi r. B u y ap ı h e m s e s yol u t ali ma t l a r ın d a n he m d e i şi t se l m od ell er d e n ayr ı b i r t ür zi hi n se l o rg a ni za s y on i ç er m ek t edir.

22 1 5 B u d u ruma g ö re, k o n u şu rk e n b i r i n s a n ı n zi hn i n d e ( b i r d ü ş ün c e i l e b i rlik t e g ö re vs e l se s b i l i m y ap ı s ı b ul u n ma k ta d ır ( B k n z. Şe kil G ö r e v sel s e sbil i m y ap ı s ı b i r s es y ol u f o r ma s y on u d i z gi si b eli rler ve b eyi n b u d i zgi yi s e s y ol u k as l a r ın a n a s ıl h ar ek e t e d e ce kl eri ni s ö yl ey en t a l i m at l a ra d ö nü ş t ür ü r. K o n uş m a nı n d u yu l m a s ı e sn a s ı nd a b ey i n, d uy m a s i n i rl eri nd e n g el en s ü re kli v e b i rbi ri ne g e ç mi ş h al d e b ul u n an b i l giy i b u t ür b i r s e s y ol u k o n u ml ar ı d i zi si n e ç ev i ri r, v e b u d a konuşmacın ı n s e s y ol u f o rmasy o nl ar ı n ı ye ni d e n ol u ş tu r ur ; y a ni d i nl eyi ci k o n u ş ma c ı n ı n zi h ni nde b ul u na n g ör e v se l s es b i l i m y ap ı s ı n ı a l g ı l a r. İşitsel modeller Görevsel sesbilim yapısı Düşünce Ses yolu talimatları Şekil 1.4: Dil bilgi akışında görevsel sesbilim yapısının yeri (Jackendoff, İ n s a nlar k en d i d i l l er i n d e ki k o n uş m a l a r ı b i r b i rl e rine g e ç mi ş v e ke si n ti si z s e sl er b ü tü n ü o l ar ak al g ıl arl a r. K u l ağ ı m ı za g el en k o n u ş ma s e sl eri b u ş eki l d e b i r b ü t ü n o l m al ar ı na r ağ m e n h an gi k eli m eni n n er ed e b a şl ay ı p ne red e b i tt i ği ni, h a t t a k eli me l e ri n h a ngi h ec el erd e n me yd an a g eld i ği ni a nl a ma k hi ç d e z o r d eğ i l d i r. B u n un l a b e ra b e r

23 1 6 b i l med i ği mi z b i r d i l d e k ul a ğ ım ı za ge l e n b i r k o n u ş mad a b a h sed i l e n k o n u ş ma se sl e ri b ü t ü nü n ü b u ş e kild e b öl ü ml e ndi rmek i m k an s ı zd ır. B u d a b i ze ke l i me s ı n ır l a r ın ı a l g ı l a ya b i l m em i z i ç i n o d i l i b i l m e mi z ge re k ti ği ni g ö s te ri r. B i l i nç l i ol ar ak d uyd u ğu m u z k eli m el er f i zik s el a nlamd a h a v ad a a s ıl ı, b e kli y or d eğ i l d i r. A k u s ti k d al g a şe kill eri ni ö l ç er ek o nları b ul a m ay ı z. D a ha z i y ade, d i l i l e ti şi mi ni t e c r üb e e t me şe kli mi z k o n u şm a se s l e ri ni n v e k eli me l e ri n a ç ı k b i r ş ek i l d e b öl ü ml en d i rild i ği zi hi nl er i m i zd e ki g ö re v s el s e sbi l i m ya p ı s ı m o d ell eri n e d ay a n ıy o r g ö r ün m ek t edi r ( J a ck e nd of f, s. : A yı r ı cı Ö z ell i k l e r Y u k ar ı d a, g ör e vs el s e sbili m ya p ıs ı n ı n k on u ş m a s e sl eri ni s e s y ol u f o r ma s y on l a r ı ol ar ak k od l a d ığ ı nd a n b a h sed i l mi ş ti. B u, b e y ni n b u f o r ma s y on l a r ı na s ıl b el i rl edi ği v e b u nl ar ı n b ey i n d e n a s ıl s akl a nd ığ ı s o r us u n u o r t ay a ç ı ka r ma k tad ı r. İ ç g üd ü sel ol ar a k b i l i ri z ki, k on u şm a s e sl e ri b öl ü n me z b i r t e k ti r: ör n eği n /z / se si b a şk a al t b i r b i ri m e b öl ün e me z. B u n un l a b e ra b e r, i l k o l a ra k T rubetz k oy v e J a k ob s o n t a r af ı nd an li v e l u y ıl l ar d a ge l i ş ti r i l e n g ör e v sel s e s b i l i m t e ori si ni n e n b üy ü k b ul uş l ar ı nd a n b i ri k o n u ş ma s e s l e ri ni n b e yi nd e, k o n uş m a se sl er i a y ır ı c ı öz ell i kl er i ad ı v e ril e n d a ha b a si t öz elli kl er h ali nde k od l a nd ı ğ ıd ır. H er b i r k o n u ş ma se s i b i r a y ır ı c ı ö ze l l i k l e r k o m b i na s yonu ol ar ak t an ı m l a n abili r. Ör ne ği n /d / s e si ni n k o d l and ı ğ ı f o r ma s y on d a s e s y o l u ö n e ml i öl ç üd e d a r al m ış, s e s te l l eri g er gi n, ar t d a m ak k al kık, ağ ı zd a n ç ı ka n h a v a b l o k e e d i l mi ş v e e s a s d ar al t ı d i l i n u cu nd a b u l u n ur

24 1 7 d ur u md ad ı r. / t / se si s e s te l l e ri nin g e v şe k ol ma s ı d u r um u h a ri ç /d / s e si i l e ay n ı a y ır ı c ı öz el l i k l e re s a hi p ti r; / n / s e s i n d e /d / s e si nd en f a rkl ı o l ar a k a r td am ağ ı n a şa ğ ıd a o l m as ı nd a n d ol ay ı h a v a b ur u nd an g e ç er; / b / s e si nd e /d / s e s i n d e n f a rkl ı o l a r ak d a ral t ı d ud ak l a rd ad ır. B u v e b e nz er i ş e kil l e rde k o nu ş m a se sl eri a ra s ı ndaki b e n ze rli k v e f ar kl ar a y ı r ıc ı ö z elli kl er an ali zi ku l l an ı l a ra k b eli rl en eb i l me k te v e a y ı r ıc ı ö z elli kl er g ö re v s el se sb i l i m i n s ıkl ı kl a k ul l a n ıl a n ö ğ el eri nd e n b i ri o l m ak t ad ı r (J a ck e nd of f, s. : T ü r k i y e Tü r k çe si n i n Ö z el l i k l e ri T ü rki ye T ür kçesi ni n ö zel l i k l e ri nden b ah s edil d i ğ i n d e b u ö z el l i k l e ri n s es b i l i m, b i ç i m b i l i m, sö z d i zi mi, a nl a mbil i m v e s ö z c ü kbil i m b a k ım ı nd a n el e alınması g er ek m ek t edi r. B u nl ard a n s es b i l i m d ı ş ın d a kil er adl i a ma çl ı k o n u şm a v e k o n u ş ma c ı t an ı m ad a k ul l a n ıl ma d ıkl ar ı i çi n, b u rad a T ür ki ye T ü rk çe s i n i n s adece se sb i l i m b ak ım ı n d a n ö zel l i k l e ri nd e n b a h sed i l e c ek t i r. B i r d i l i n s e s öz ell i kl er i i nc el e ni rk en d i l b i l i m ci l er, s e s l e ri n v e se s b i l e şi ml er i n i n ak u st i k ni t eli kl eri, s ö yl eyi ş, s e s l e ti m ni te l i k l e ri ve se s gel i ş m el e ri, y a ni s e sbi l i m a ç ı s ı nd a n v e s e sl e ri n v e s e s b i l eş i m l eri ni n a nl a ml ı b i r i m l e r o l u ş t ur u p ol u ş t ur ma d ıkl ar ı, an l a m a y ır ı c ı n i tel i kl er i b ul u n up b u l un m ad ığ ı, y an i g ör ev s e l s e sbi l i m a ç ı s ı nd an d eğ er l e ndi rir l e r. T ü rki ye T ür kçesi nd eki s e sl er b u i ki al a n i çi nd e d eğ er l e ndi rild i ği nd e a şa ğ ıd a b el i r t i l e n ö z elli kl er o r t ay a ç ı k m ak t ad ı r.

25 Ü n l ü l e r i n Çok l u ğ u D ü ny a d i l l eri nd e i n sa n se s y ol unu n ç ı k ar abil d i ği t o pl a m ü n l ü s ay ı s ı 1 3 ol m akl a b i r l i k te b a şk a d i l v e ail e g r up l a r ın d a b u s ay ı d e ği ş me k te d i r. Ör n eği n A ra p ça d a 3 t e m el ü nl ü me v c u tk e n, İ ta l y an c a d a 5 ha rfl e g ö s t eri l e n 7 ü n l ü, R u s çad a i s e 6 ün l ü b ul u nm aktadır. G ü n ü m üz T ür ki ye T ür k çe si nd e 8 t e m e l ü nl ü v ard ı r; b u nl ar ı n t üm ü b er ra k a ğ ı z ü nl ül eridi r. A n c ak b u ün l ü l e ri n, k el i m e i ç i n d e b i rli k te b ul u nd ukları ü n s üz l e rl e e tkil e şi m i çi nd e ol a n e ş se sl i kl eri ( h o m op ho n y d e ya ş a ma k ta d ır. Ö r n eği n / a/ ü nl ü sü n ü n, b i ri g er i d e n ç ık ar ı l a n d i l ar d ı ( p o s td or s al, b i ri d e d i l ö n ü b öl g es i n d e ( pr ed o rsal s e s l e ti l e n ol ma k ü ze re i ki tü r ü v ar d ır. Öl ç ün l ü ( s t a nd ar t d i l d e, ö nd e se sl e ti l e n / a /, b a z ı A n ad ol u a ğ ız l a r ın d a l a f, l a z ım, pl a n g i b i kel i m el erd e, C em a l, Ke m al gibi adl ar d a d i l a rd ı /a / s ıy l a s öy l e n me k te d i r. /e / ü nl ü s ün ü n d e a ç ı k v e k a p al ı n i tel i k t eki e ş se sl i kl er i b ul u n ma k ta d ır. B a z ı a ğ ı zl ard a, s öyl e yi ş ö z elli kl eri ni n e t ki si yl e s e vg i, g en çl i k, b e n ci l gi b i k eli me l e rdeki /e / se si a ç ı k ol a r ak s ö yl e nm ek t e, b a z ı ağ ı zl ar d a i se /i / y e yak ı n, k a pa l ı / e / s e si b ul u n ma k ta d ır. B u e ş se sl i kl er g ö rev s e l s es b i l i m aç ı s ı nd a n, a n l a m ay ı ra n yad a d eğ i ş ti r e n b i r er s es b i r i m o l a ra k g ö r ül me m ek t edi r. B u nu nl a b e ra b e r, ge n elli kl e y ab a n c ı k a yn ak l ı k eli m elerd e b ul u na n u zun a ü nl ü s ü b i r s e sbi ri m n i t eliğ i t a ş ıy ar a k ay r ı a nl a ml ard a k el i m el er ol u ş t ur ur: ad e t s a y ı, / a: d e t / g el e ne k, a l e m s i mg e, / a:l em / e vr en, d ü ny a, ka t i l öl d ü rme, / ka : ti l / ö l d ür e n k eli m el eri b u d ur u m a ö rn ek g ö s t eri l e b i l i r. Ö t e y a nd a n, ya z ıd a y er al a n a n c ak s pe k tr og ra m l a rda se s l e ti l me d i ğ i g ör ül en y u m u şa k

26 1 9 / g / s e si ni i ç er e n s ö zc ü klerd e / a / s e s i d e uz a t ıl m ak t ad ı r: a ğ a / a: a /, d a ğ / d a: /, ka ğ ı t / ka:t/ ö r ne kl eri nd e ol d u ğ u g i b i. A nc a k b ur ada d a b i r an l a m f ar k ı, b i r s e sbi ri m s öz k o n u s u d eği l d i r Ü n l ü Uy u ml a rı E g e me n l i ği T ü rk çe d e b üy ük ü nl ü uy u m u ad ı v e ril e n se s ö z elli ği ne g ö re, b i r kel i m e ni n ve y a çe ki ml i b i r e yl e mi n i l k he c e si nde a r t ( k al ı n ü nl ü b ul u n ur s a on u i z l e y en h e ce l e rde d e a r t ü n l ül e ri n ye r al ma s ı g er ek me k tedi r ( o t u rum, k o p ukl u k, s o rd u ra m ad ı m... gi b i. İl k he c e si n d e ö n ( i n c e ü nl ü nü n b ul u nd uğ u k eli m elerd e, s o nr aki h e c el er d e d e ö n ü n l ü l e r b ul u n ma k ta d ır ( e ski ci, g ö zl ük, g ö rülmemi ş... gib i. D i l i mi ze s on r adan gi re n b i r ço k öğ e d e b u k ur al a u yd u r ul ur; Ar a pç a k āli b ke l i mes i k al ı p a d ö n ü ş ürk e n, İ t al ya n c a b rill a n te, p ır l a n t a ; F a rsça hâ s t e, ha s t a b i ç i m l e ri ni al ır l a r. K ü ç ü k ü nl ü u yu m u d i y e a n ıl an d ud ak b en z e şm el eri nd e i s e i l k h e ce si nd e /i /, / e /, / ı /, /a / g i b i d ü z ü nl ül er i i çe re n ö ğ el eri n s on ra ki h e c eleri nd eki ü n l ül e r d e d üz ol ur ( ka l a b a l ık, b ar ı ş m ı şl ar; ge t i r m ek, i l er l ed i l e r... gibi. İ l k h e c e si nde / u /, / ü /, / o /, / ö / gi b i, d ud akl ar y u va rl ak d ur u md a i k e n ç ı k ar ıl a n s e sl eri i ç e re n s ö zc ü kleri n d ah a s o n r aki h e ce l e ri nde y a d ar y uv a rl ak ( ok ul, k u zg u n, k ö p ür m ü ş... gi b i ya d a g e ni ş d ü z ü n l ül er ye r al ır ( ç or ap, k o p ar m ak, g ü ce n me k, gü z el... gi b i. D i l b i l i md e e n a z ça b a y as a s ı d i ye a n ı l a n v e d a h a k ol a y s e s l e ti m e ğili ml e ri ni d e i çi ne al an o l a y ı n r ol o y na d ığ ı b u d ur u m T ürk ç e k on u ş ul ur ke n b eli rli b i r s e s d ü z e ni nin

27 2 0 o l u ş ma s ı n ı sa ğl am ak t a, b i rb i ri n e uy u ml u ün l ü l e ri n ar t ard a g el m e si ni n ya ra t t ı ğ ı u y um l u s es b i l e şi ml eri yl e k ul a ğ a h o ş g el e n, çe ki ci b i r i z l e ni m b ı ra k ma k t ad ır. Ay r ı ca T ü r k ç e k ö k enl i ke l i mel er d e b ug ü n u z un ü n l ül e ri n b u l un m a ma s ı, A r ap ç a ve F ar s ç ad a o l d uğ u gi b i u z u n ve d u yu l a b i l i rliğ i y ü k se k b i r ü nl üy ü, k ı sa v e d u y ul ab i l i r l i ği d ah a d ü ş ük b i r ü n l ün ü n i zl e me m e si ( ya d a t e r si n e b i r s e sl et i m o l ma m a s ı, s e s t e i n i ş ç ı k ı şl ar ı n a rk a a rk ay a g el i ş i n i ö nl em ek t e, d i l e a y r ı b i r uy u m k a za nd ı r ma k ta d ır G ö r ev s el S e sb i l i m B akı m ı n d an Ünl ü l e r Ö n c e ki b öl ü ml erd e b a h s edil d i ği üz e re, g ör e vs el se s b i l i m, d i l i n se s y ö n ün ü el e al ar ak a nl a m ay ı r ı c ı ö ze l l i k l e ri b el i rl er v e b u nl ar d a s e sbi ri ml e ri o l u ş t ur u r. Ay n ı k ur ul u ş t a ol up d a t e k b i r se s i n d e ği şm e si yle f a rk l ı an l am l a r me ydana g e ti re n i ki b i çi mb i ri m y a d a k eli m ey e e n k ü ç ük çi f tl e r a d ı v er i l i r. Ö r n eği n T ür k çed e ka r v e k or k el i m e çi f ti nd e ü nl ül e ri n d ü z v e y u va rl ak ol u şu yl a f a rkl ı a nl a ml ar ı d i l e g e ti r e n, d ol a y ıs ı yl a s e sbi ri m o l a n /a / v e / o / ü nl ül er i n d e ki a nl a m a y ı r ıc ı ö zel l i k d ü zl ük- y u v arl akl ı k t ır. Ü n s üz l e rd en b i r ö r n ek v e re c ek o l ur s ak, ç ı k ı ş y erl eri v e b i çi ml er i ay n ı o l a n / c / v e / ç / s e sl eri ni b i r b i ri nd e n a y ır a n öz ell i k ö t ü m l ül ük t ür ( s o n ori t y; ç a m keli m es i n d e ki öt ü m s üz / ç / v e c a m d a ki ö t ü ml ü /c / b u şek i l d e i ki f ar kl ı an l a m ı n o l u ş ma s ı n ı s ağl ar. T ü rki ye T ü rk ç e si ndeki ü nl ül e r g ö re v s el se s b i l i m a ç ı s ı nd a n el e al ı n ac a k ol ur s a ş u a y ır ı c ı öz ell i kl er b eli rl en eb i l i r :

28 2 1 A ğ ı z a ç ı kl ığ ı ( d a r ünl ü l e r: / ı /, /i /, / u /, / ü /; g en i ş ü n l ül e r: / a /, / e /, / o /, / ö /. D ud a kların d ur u mu ( d üz ü nl ül er: / ı /, /i /, / a /, / e /; y u v arl a k ün l ü l e r: / u /, / ü /, / o /, /ö /. D i l i n d ur u m u ( ö n ü nl ül er: / ı /, / i /, / ü /, / e /, / ö /; ar t ü n l ül e r: / ı /, / a /, / u /, / o /. S e s l e ti m s ür es i ( Ya b a n c ı d i l d e n T ür k çe ye g e ç en k el i m el erd ek i uz u n ün l ü l e r [ adet a : d e t, a l e m a : l e m ] ve s ö yl e yi ş te ç ı k ar ıl m ay a n yu m u ş ak / g / n e d e ni yl e u za ya n ü n l ül e r [ ç ağ r ı - / ç a:r ı /, /a ğr ı a:r ı / ] Ö n s e st e Ün sü z Yı ğ ı l ı ş m a sın ı n Bu l u n m a yı şı Ü n s ü zler b a k ı m ın d a n T ür kçeni n en ö n e m l i ö z elli kleri nd en b i ri, k eli me b a ş ı nd a b i rd e n ço k ü ns ü z ü n hi ç b i r za m a n b i r a r ay a ge l m e me si d i r. B u ne d e nl e T ü r k çed e, ö n s e s te s t ra t ej i, p r o gr am, t ra m v ay vb. ya b a n c ı öğ el er d e g ö r ül e n ün s ü z g r up l a ş m aları g ö rülme z. D i l e gire n ya b a n c ı k eli m el erd e b a ze n st a ti o n i s t a sy o n, p ra s o n p ır a s a gibi d eğ i ş i m l e r y er l e şi r. Y ab an c ı d i l b i l e nl er i n v e b a z ı a yd ı nl ar ı n k o l a y ca s ö yl e ye b i l d i kl eri b u k eli m el er ha l k ı n ağ z ı nda ç o ğu nl u kla, b i r ü nl ü t ür e me si yl e / s ıp o r /, / ti r e n /, / ku l ü p /, / k ır al / b i ç i m i n d e s e sl et i l i r. K e l i me s o nl a r ın d a d a ge n ç, dört v b. k eli m el erd e o l d u ğu gi b i, ü n s üz g rupl a ş ma l a r ı / r k /, / r t /, / n ç / gib i s e s l e rle s ı n ı rl ıd ı r; ö r ne ği n /l m/, / s l / gibi s o n s e s y ı ğ ıl ı ş m alarına r a s tl an m az. Pa l m B ea c h gib i ya b a n c ı b i r m e v ki i s mi ni n T ü rkl e rce /pa l ı m b i : ç / b i çi mi nd e s e s l e ti l m e si T ü rk ç en i n b u öz el l i ği nd e n i l eri g el me k te d i r.

29 Ü n sü z Be n z e ş me l e r i n i n Ya p ı y ı E t k i l e m e si T ü rk çe ni n ü n sü zl er b a k ım ı nd a n ön e ml i b i r ö z elli ği, d i l i n y a p ı ( b i çi m k u ruluşunu d a e t kil ey e n ve b i r ek i n d e ği şi k b i ç i m l e ri ni or t ay a ç ı ka r an ü ns ü z b e n z e şm el eri d i r. Ör n eğ i n g ö r ül e n g e ç mi ş za m a n eki [ - d i ] b u b e nz e ş mel er ne d e ni yle 8 f ar kl ı e şbi çi ml i ğ e ( all o m o rp h d önü ş ü r: /d i /, /d ı /, / d u /, / d ü /, / ti /, / t ı /, / t u /, / tü /. Ka ç - gib i, b i r ka p a nm a- s ü r t ü nm e s e si ol a n / ç / ö t ü ms ü z ün s ü z üy l e b i t en b i r k ö ke g e ti ril en b u ek, a n ca k / t ı/ b i çi mi nd e ol ma k ta, k ök a l - y a d a ve r- gibi ö t ü m l ü ü n s ü zl erl e b i ti y or s a /d ı /, / d i / gi b i e kl er e d ö n ü şm e k ted i r. K eli m e y ap ı m ı e s n as ı nd a d a ay n ı ö z el l i k g ör ül ür. Ör ne ği n - ci b i çi mb i ri mi, ö t ü m s üz s e sl e b i te n k ay ı k a ekl e ndi ği nd e ( ka y ı kçı / ç ı / b i çi mi n e g i r m ek t e, y o l u n t ü re vi y ol c u d a ö t ü ml ü / c / se si yl e / c u / y a d ö n üş m ek t edi r G ö r ev s el S e sb i l i m Aç ı sınd an Ü n sü z l e r i n D u ru mu T ü rki ye T ür k çe si nd e, a y ır ı c ı ö z el l i k l e r b a k ım ı nd a n i n ce l e ndi ği nd e ü n sü zl eri n ç ı k ı ş yer l e ri, ç ı k ı ş b i ç i m l e ri v e ö t ü m l ü ö t üm s ü z k ar ş ı tl ı ğ ı n ın, s e s b i ri m l e ri b eli rl ey en a y ı r ıc ı ö z elli kl er ol d u ğ u g ör ül ü r. A n c ak ç ı k ı ş y erl eri a yn ı o l a n ( d i l u c u-di ş ard ı, ç ı k ı ş b i ç i mi b ak ı m ı nd an p a tl a m al ı s e s l e r s ın ı f ın a gir e n / t / ve / d / ün s ü zl er i, se s t ell er i nd e ki t i t re şi m, ö t ü ml ül ük, ö t ü m s üzl ü k a ç ı s ı nd a n b i rbi rl eri nd en a y r ıl d ık l a r ı ndan d ol ay ı b u ay ır ı c ı ö z el l i k, o nl ar ı ayr ı b i r er s e s b i ri m e d ön ü ş t ür m ek t edi r. B u se s l e ri i çe re n ad ı m v e a t ı m, b u g ün k ü T ür ki ye T ü rk çe s i n d e i ki a yr ı s ö z c ük

30 2 3 o l m u ş b ul u nm ak t ad ı r. A t ve ad i çi n d e a yn ı ş ey s ö z k o n u s ud ur. Ay n ı b i çi md e, ç ık ı ş b i çi ml eri b ak ı m ı ndan s ı z ı c ı o l a n, ağ ı z b o şl uğ u nd a ay n ı ye rl erd e n ( d i l u c u-di ş e ti ç ı k ar ı l a n / s / v e / z /, k as v e ka z ö r ne kleri nd e ol d u ğ u g i b i f a rk l ı a nl a md a k eli m el er m ey d a n a g e ti re n i ki f a rkl ı ü n s ü z s es b i r i m d i r V u rg u A çı s ı n d an Ö z ell i k l e r T ü rki ye T ü rk ç e si nde s ö z cü k v urgu s u n u n y eri k o nu s u nd a g e ne l b i r y ar g ı b eli r t me k, v urg u h e r z am a n ş u h e ced edi r d e me k mü m k ün d e ğild i r; s ö zc ü k v ur g u su n u n y er i d eği ş ke nd i r. B i r eyl e ml i ği ( ma s t a r, i n f i ni ti ve el e a l d ı ğ ım ı zd a, ör ne ği n y a z ma k t a v u rg u i ki n ci h e c ededir ( ya z M A K. A nc a k b u n un o l um s uz u nd a ( YA Z m a ma k i l k h e c ey e d ö n er. B un a k ar ş ıl ı k, ayn ı e yl e mi n ç eki mi nd e, b u yr u m ki pi i ki n ci k i ş i si ndeki v u rg u i l k h ec ed ey ke n ( Y A Z ma, ey l e m k ök ü nd en b i r ad o l a n, b i r k u m aş y a d a k i ta p i çi n k ul l an ı l a n y a z MA sö z c ü ğ ün d e v ur g u i k i n ci h e c ey e k ay d ır ıl m ı ş t ır ; v u rg u b ur ad a an l a m ay ır ı c ı b i r s e s b i ri m ol ur. P ek ç o k ö rn e k te ol d u ğ u g i b i, eğ er b u t ür e vi y e ni e kl erl e g eli ş ti rir s ek, y a m a CI, ya z ma c ıl I K, y a z ma c ıl ı kt AN s ö z cü kl eri nd e g örüld ü ğü ü z er e v ur g un u n d a ha s o nr a ki he c el er e k ay d ığ ı d i k ka t çe k me k ted i r. B i r he c e ni n ö te kil er e göre d ah a gü ç l ü s ol ukl a v e se s y ü k se kli ğiyl e ç ı k ar ıl m as ı n a d a ya n a n v ur g u, T ü rki y e T ü rk çe s i nd e e ylem ç ek i m l e ri nde, g e n el o l a ra k ad s o yl u ö ğ el erd e, ö zel adl ar d a, b i l eş i k s ö z c ü klerd e v e y ab a nc ı s ö z c ü klerd e b i r b i r i n d e n f ar kl ı hec e l e rd e g ör ül ür ( A k sa n,

Üç Şiir. Yaşamaya Dair, Ceviz Ağacı, Masalların Masalı

Üç Şiir. Yaşamaya Dair, Ceviz Ağacı, Masalların Masalı Üç Şiir Yaşamaya Dair, Ceviz Ağacı, Masalların Masalı N â z ı m H i k m e t (Se la nik, 14 Ocak 1902 Mos ko va, 3 Ha zi ran 1963) Bah ri ye M e kt eb i n i b it i rd i (1919 ), H am id iy e K r uvaz ör

Detaylı

U MK E K A MP Ç IL IK E Ğ T İ M İ İ 2008

U MK E K A MP Ç IL IK E Ğ T İ M İ İ 2008 U MK E K A MP Ç I L I K E ĞİT İMİ 2008 K A MP Y E R İ S E Ç İMİ V E Ö ZE L L İK L E R İ (Y A Z OP E R A S Y ON L A R I ) U L A Ş I M İÇ İN A R A Ç V E Y A Y A Y A Y OL U N A Y A K I N OL MA L I D I R.

Detaylı

TÜRKÇE KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMAYA YÖNELİK VERİ TABANI ÖRNEKLEMİNİN OLUŞTURULMASI

TÜRKÇE KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMAYA YÖNELİK VERİ TABANI ÖRNEKLEMİNİN OLUŞTURULMASI ANKAR A ÜNİVERS İTE S İ S AĞLIK BİLİM LE Rİ E N S TİTÜSÜ TÜRKÇE KONUŞMA VE KONUŞMACI TANIMAYA YÖNELİK VERİ TABANI ÖRNEKLEMİNİN OLUŞTURULMASI Levent GÜNER Ekim 1999 ANKARA iii Ö N S Ö Z Bu tez çalışmasında

Detaylı

GELECEĞİ DÜŞÜNEN ÇEVREYE SAYGILI % 70. tasarruf. Sokak, Park ve Bahçelerinizi Daha Az Ödeyerek Daha İyi Aydınlatmak Mümkün

GELECEĞİ DÜŞÜNEN ÇEVREYE SAYGILI % 70. tasarruf. Sokak, Park ve Bahçelerinizi Daha Az Ödeyerek Daha İyi Aydınlatmak Mümkün www.urlsolar.com S L D-S K -6 0 W ile 1 5 0 W St an d art S o kak L a m ba sı F iya t K arşılaşt ırm a sı kw h Ü c reti Yıllık Tü ke tim Ü cre ti Y ıllık T ü ketim Fa rkı kw Sa at G ü n A y Stan d art

Detaylı

DENKLEM KURMA PROBLEMLERİ

DENKLEM KURMA PROBLEMLERİ DENKLEM KURM İ SYI KESİR İ Örnek... : H a n g i s a yın ın d ö r t t e b i r i n i n 4 e k s i ğ i n i n 2 k a t ı 5 6 d ır? i r p r o b l e m i ç ö ze r k e n, s o r u d a ye r a l a n v e r i l e r i,

Detaylı

-gi de ra yak- se ve bi lir sin... Öl mek öz gür lü ğü de ya şa mak öz gür lü ğü de önem li dir. Be yoğ lu nda ge zer sin... Şöy le di yor du ken di

-gi de ra yak- se ve bi lir sin... Öl mek öz gür lü ğü de ya şa mak öz gür lü ğü de önem li dir. Be yoğ lu nda ge zer sin... Şöy le di yor du ken di -gi de ra yak- se ve bi lir sin... Öl mek öz gür lü ğü de ya şa mak öz gür lü ğü de önem li dir. Be yoğ lu nda ge zer sin... Şöy le di yor du ken di ne: Sen gü neş li so kak lar da do laşı yor sun, is

Detaylı

Gü ven ce He sa b Mü dü rü

Gü ven ce He sa b Mü dü rü Güvence Hesabı nın dünü, bugünü, yarını A. Ka di r KÜ ÇÜK Gü ven ce He sa b Mü dü rü on za man lar da bi lin me ye, ta nın ma ya S baş la yan Gü ven ce He sa bı as lın da ye - ni bir ku ru luş de ğil.

Detaylı

Sistem-atik Membran Kapak Sipariş Takip ve Üretim Takip Sistemi;

Sistem-atik Membran Kapak Sipariş Takip ve Üretim Takip Sistemi; S i s t e m - a t i k M e m b r a n K a p a k S i p a r i T a k i p v e Ü r e t i m T a k i p S i s t e m i ; T ü r k i y e l d e b i r i l k o l a r a k, t a m a m e n m e m b r a n k a p a k ü r e t

Detaylı

D o sy a i n di rme iş l em i b i t t ik den s on ra zi p do sy an ı z ı c : \ ph p k l as ö rü i çi n e a ç ın. PHP b i rç ok d eğ iş ik yolda n

D o sy a i n di rme iş l em i b i t t ik den s on ra zi p do sy an ı z ı c : \ ph p k l as ö rü i çi n e a ç ın. PHP b i rç ok d eğ iş ik yolda n WINDOWS 2003 SUNUCULARI ÜZERĐNE PHP YÜKLENMESĐ ERDAL YAZICIOĞLU erdal.yazicioglu(at)gmail.com http://barbarossa41.wordpress.com WINDOWS 2003 SUNUCULARI ÜZERĐNE PHP YÜKLENMESĐ Erdal YAZICIOĞLU http://barbarossa41.wordpress.com

Detaylı

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK 13 298 YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE

Detaylı

KÜRESEL AYNALAR. 1. Çukur aynanın odağı F, merkezi M (2F) dir. Aşağıdaki ışınlar çukur aynada yansıdıktan sonra şekillerdeki gibi yol izler.

KÜRESEL AYNALAR. 1. Çukur aynanın odağı F, merkezi M (2F) dir. Aşağıdaki ışınlar çukur aynada yansıdıktan sonra şekillerdeki gibi yol izler. . BÖLÜ ÜRESEL AYNALAR ALŞRALAR ÇÖZÜLER ÜRESEL AYNALAR. Çukur ynnın odğı, merkez () dr. Aşğıdk ışınlr çukur ynd ynsıdıktn sonr şekllerdek b yol zler. / / 7 / / / / / 8 / / / / / 9 / / / / N 0 OPİ . Çukur

Detaylı

STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI

STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI 22 STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI 406 A GRUBU STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI 22 A GRU BU STAJ ARA DÖ NEM DE ER LEN D R ME S AY RIN TI LI SI NAV KO NU LA

Detaylı

29 Ni san 2014 Salı Bİ Rİ NCİ OT URUM

29 Ni san 2014 Salı Bİ Rİ NCİ OT URUM 29 Ni san 2014 Salı Bİ Rİ NCİ OT URUM Açılm a Saati : 1 5. 0 0 BAŞKAN: Başk a n Vek i li Şükra n G ül d al MUMCU KÂTİ P ÜYELER: Fehm i KÜPÇÜ ( Bolu), Mi n e LÖK BEYAZ ( Diyarba k ır ) - -- -- 0 -- -- -

Detaylı

4. - 5. sınıflar için. Öğrenci El Kitabı

4. - 5. sınıflar için. Öğrenci El Kitabı 4. - 5. sınıflar için Öğrenci El Kitabı Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı nın 28.08.2006 tarih ve B.08.0.TTK.0.01.03.03.611/9036 sayılı yazısı ile Denizler Yaşamalı Programı nın*

Detaylı

T B M M Tutanak Hizmetleri BaĢkanlığı

T B M M Tutanak Hizmetleri BaĢkanlığı BirleĢim : 9 Tarih : 27/4/2012 Saat : 19.00 Grup : Tuba GiriĢ : 3 Sayfa :1 27 Nisan 2012 Cuma BĠRĠNCĠ OTURUM Açılma Saati: 09.36 BAġKAN : Cemil ÇĠÇEK KÂTĠP ÜYELER: Muham met Rıza YALÇINKAYA(Bartın), Mustafa

Detaylı

ADAK. " A d akt a b u lu n mayın ; çü n kü ad ak, kad erd en o lan h içb ir şeyi en g ellem ez. A n cak ad ak seb eb iyle cimr id en m al çıkarılır.

ADAK.  A d akt a b u lu n mayın ; çü n kü ad ak, kad erd en o lan h içb ir şeyi en g ellem ez. A n cak ad ak seb eb iyle cimr id en m al çıkarılır. ADAK 4042- Eb û H u r eyr e r ad iyallah u an h ' d an : ( A llah R esû lü sallallah u aleyh i ve sellem b u yu rd u : ) " A d akt a b u lu n mayın ; çü n kü ad ak, kad erd en o lan h içb ir şeyi en g

Detaylı

SGK ya Taci ki stan Sağlı k Bakanlı ğı Heyeti nden Zi yaret

SGK ya Taci ki stan Sağlı k Bakanlı ğı Heyeti nden Zi yaret SGK ya Taci ki stan Sağlı k Bakanlı ğı Heyeti nden Zi yaret SOSYAL GÜVENLİ K KURUMU BAŞKANI YADİ GAR GÖKALP İLHAN: -SOSYAL GÜVENLİ K UYGULAMALARI YLA İLGİLİ BİLGİLERİ PAYLAŞMAKTAN VE KENDİ LERİ NE DESTEK

Detaylı

10. SINIF KONU ANLATIMLI. 2. ÜNİTE: ELEKTRİK VE MANYETİZMA 4. Konu MANYETİZMA ETKİNLİK ve TEST ÇÖZÜMLERİ

10. SINIF KONU ANLATIMLI. 2. ÜNİTE: ELEKTRİK VE MANYETİZMA 4. Konu MANYETİZMA ETKİNLİK ve TEST ÇÖZÜMLERİ 10. IIF KOU ALATIMLI 2. ÜİTE: ELEKTRİK VE MAYETİZMA 4. Konu MAYETİZMA ETKİLİK ve TET ÇÖZÜMLERİ 2 Ünite 2 Elektrik ve Manyetizma 2. Ünite 4. Konu (Manyetizma) A nın Çözümleri 3. 1. Man ye tik kuv vet ler,

Detaylı

ÖĞ R ENME HEDEFLER İ

ÖĞ R ENME HEDEFLER İ ÖĞ R ENME HEDEFLER İ S u n u m s o n u n d a k a t ı l ı m c ı la r ı n ; n fe k s iy o n k o n tr o l h e m ş ir e le r in in s o r u m lu lu k a la n la r ı h a k k ı n d a b ilg ile n m e s i, E n fe

Detaylı

Gök ler. Uçak lar la gi di lir an cak ora la ra. İn san gök ler de do la şa bil se. Bir ak şa müs tü, ar ka daş la rıyla. Bel ki ora la ra uçak lar

Gök ler. Uçak lar la gi di lir an cak ora la ra. İn san gök ler de do la şa bil se. Bir ak şa müs tü, ar ka daş la rıyla. Bel ki ora la ra uçak lar Gök ler. Uçak lar la gi di lir an cak ora la ra. İn san gök ler de do la şa bil se. Bir ak şa müs tü, ar ka daş la rıyla. Bel ki ora la ra uçak lar la da gi di le mez. Çün kü uçak lar çok ya kın dan geçi

Detaylı

KKTC deki Türk Vat andaşl arı İçi n Sağlı k Hi z metl eri nde Yeni Döne m

KKTC deki Türk Vat andaşl arı İçi n Sağlı k Hi z metl eri nde Yeni Döne m KKTC deki Türk Vat andaşl arı İçi n Sağlı k Hi z metl eri nde Yeni Döne m BAŞBAKAN YARDI MCI SI BEŞİ R ATALAY: -TÜRKİ YE SON YI LLARDA SAĞLI K ALANI NDA BÜYÜK REF ORMLAR YAPARAK Bİ RÇOK UYGULAMA BAŞLATTI

Detaylı

BAĞIL HAREKET. 4. kuzey. Şekilde görüldüğü gibi, K aracındaki gözlemci L yi doğuya, M yi güneye, N yi güneybatıya doğru gidiyormuş gibi görür.

BAĞIL HAREKET. 4. kuzey. Şekilde görüldüğü gibi, K aracındaki gözlemci L yi doğuya, M yi güneye, N yi güneybatıya doğru gidiyormuş gibi görür. AIŞTIRAAR BÖÜ BAĞI HAREET ÇÖZÜER BAĞI HAREET 1 4 N N =v =0 Şekilde görüldüğü gibi, aracındaki gözlemci yi doğuya, yi e, N yi batıya doğru gidiyormuş gibi görür = = = 0 olur ( aracı duruyor) =v = aracı

Detaylı

S TR E S Y Ö N E T M İ İ

S TR E S Y Ö N E T M İ İ STR E S Y ÖN E TİMİ K ON U B A ŞL IK L A R I Stres N edir? Stresin B elirtileri Stres Ka yn a kla rı Stresin O lum lu E tkileri O lum suz Stres Ö rgütsel Stres K a yn a kla rı K işisel Stres Yön etim i

Detaylı

SIVI BASINCI. 3. K cis mi her iki K. sı vı da da yüzdü ğü ne gö re ci sim le re et ki eden kal dır ma kuv vet le ri eşittir. = F ky 2V.d X.

SIVI BASINCI. 3. K cis mi her iki K. sı vı da da yüzdü ğü ne gö re ci sim le re et ki eden kal dır ma kuv vet le ri eşittir. = F ky 2V.d X. BÖÜ SIVI BSINCI IŞTIRR ÇÖZÜER SIVI BSINCI 4a a a a a a a a a a 4a ka bı nın ta ba nın a ki sı vı ba sın cı, 4ag ka bı nın ta bı nın a ki sı vı ba sın cı, ag ve ba sınç la rı ta raf ta ra fa oran la nır

Detaylı

mer can or ma nı için de do laş mak tay dı. Ka ya la rın ara sın da ki ya rık lar da on la rın yu va la rıy dı. Ha nos de lik ler den bi ri ne bil gi

mer can or ma nı için de do laş mak tay dı. Ka ya la rın ara sın da ki ya rık lar da on la rın yu va la rıy dı. Ha nos de lik ler den bi ri ne bil gi mer can or ma nı için de do laş mak tay dı. Ka ya la rın ara sın da ki ya rık lar da on la rın yu va la rıy dı. Ha nos de lik ler den bi ri ne bil gi al mak için ka fası nı sok tu. Ama içer de ki za rif

Detaylı

AĞUSTOS / 2017 AYI İTİBARİYLE K TÜRÜ YETKİ BELGESİ SÜRESİ BİTECEK FİRMALAR

AĞUSTOS / 2017 AYI İTİBARİYLE K TÜRÜ YETKİ BELGESİ SÜRESİ BİTECEK FİRMALAR AĞUSTOS / 2017 AYI İTİBARİYLE K TÜRÜ YETKİ BELGESİ SÜRESİ BİTECEK FİRMALAR SIR A NO U -N ET NO FİRM A Ü N VANI BELGE TÜ RÜ BELG E G E Ç ER LİLİK TA R İH İ 1 47894 E R H A LLA R D.Ç SA N. T İC.A.Ş K İ 2

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ ÖLÜ ÜRESEL YNLR OEL SORU - Eİ SORULRN ÇÖZÜLERİ 4 a a a d Şe kil de ö rül dü ğü i bi, ve ışık ışın la rı yansı ma lar so nu u ken di üze rin den e ri dö ner CEVP Şekilde örüldüğü ibi, aynalar arasındaki

Detaylı

Isopanel Sandviç Panel

Isopanel Sandviç Panel Isopanel Sandviç Panel G i riģ Ö ze lli kleri Y ü k T a Ģ ıma Ka pasitesi 1 Y ü k T a Ģ ıma Ka pasitesi 2 Ma h y al ar D etaylar G ĠRĠġ A term it Isopanel S andviç P a nel, E t ipi ( D IN standard ı na

Detaylı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ T U T A N A K D E R G İ S İ. 15 inci Birleşim 1 Kasım 2012 Perşembe

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ T U T A N A K D E R G İ S İ. 15 inci Birleşim 1 Kasım 2012 Perşembe TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ T U T A N A K D E R G İ S İ 15 inci Birleşim 1 Kasım 2012 Perşembe (TBMM Tutanak Hizmetleri Başkanlığı tarafından hazırlanan bu Tutanak Dergisi nde yer alan ve kâtip üyeler

Detaylı

VE R M L ÇA LIŞ MA NIN L KE LE R

VE R M L ÇA LIŞ MA NIN L KE LE R Ve rim li ça lış ma nın il ke le ri ni açık la ya bi lir mi si niz? VE R M L ÇA LIŞ MA NIN L KE LE R Bil di ği niz gi bi, Ba şa rı lı Ol mak için dü zen li, prog ram lı, is tek li, is tik râr lı bir şe

Detaylı

6.5 Basit Doğrusal Regresyonda Hipotez Testleri. 6.5.1 İçin Hipotez Testi: 1. Hipotez kurulur. 2. Test istatistiği hesaplanır.

6.5 Basit Doğrusal Regresyonda Hipotez Testleri. 6.5.1 İçin Hipotez Testi: 1. Hipotez kurulur. 2. Test istatistiği hesaplanır. 6.5 Basit Doğrusal Regresyonda Hipotez Testleri 6.5.1 İçin Hipotez Testi: 1. Hipotez kurulur. 2. Test istatistiği hesaplanır. olduğu biliniyor buna göre; hipotezinin doğruluğu altında test istatistiği

Detaylı

DÜZLEM AYNALAR ÇÖZÜMLER . 60 N N 45. N 75 N N I 20 . 30

DÜZLEM AYNALAR ÇÖZÜMLER . 60 N N 45. N 75 N N I 20 . 30 Tİ Tİ 49 3 75 75 4 5 5 80 80 6 35 7 8 0 0 70 70 80 0 0 80 9 0 50 0 50 0 DÜZE AAAR DÜZE AAAR BÖÜ BÖÜ AŞTRAAR AŞTRAAR DÜZE AAAR ÇÖZÜER 5 9 3 3 3 6 0 3 3 3 3 7 3 3 3 4 8 3 3 3 50 Tİ 3 5 9 6 0 3 7 4 8 Tİ 5

Detaylı

GAZ BASINCI. 1. Cıva seviyesine göre ba- sınç eşitliği yazılırsa, + h.d cıva

GAZ BASINCI. 1. Cıva seviyesine göre ba- sınç eşitliği yazılırsa, + h.d cıva . BÖÜ GZ BSINCI IŞTIRR ÇÖZÜER GZ BSINCI 1. Cıva seviyesine göre ba- sınç eşitliği yazılırsa, P +.d cıva.g Düzenek yeterince yüksek bir yere göre götürülünce azalacağından, 4. Y P zalır zalır ve nok ta

Detaylı

ya kın ol ma yı is ter dim. Gü neş le ısı nan top rak üze rinde ki çat lak la rı da ha net gö rür düm o za man. Bel ki de ka rın ca la rı hat ta yağ

ya kın ol ma yı is ter dim. Gü neş le ısı nan top rak üze rinde ki çat lak la rı da ha net gö rür düm o za man. Bel ki de ka rın ca la rı hat ta yağ SAKARKÖY Uzun boy lu bir can lı ol ma yı ben is te me dim. Ben, doğ du ğum da da böy ley dim. Za man la da ha da uzadım üs te lik. Bü yü düm. Ben bü yü dük çe di ğer can lılar kı sal dı lar, kü çül dü

Detaylı

DÜZLEM AYNALAR BÖLÜM 25

DÜZLEM AYNALAR BÖLÜM 25 DÜZE AAAR BÖÜ 5 DE SRU 1 DE SRUAR ÇÖZÜER 4 1 A B C D E F ışık ışını B noktasından geçer ışık ışını E noktasından geçer 5 ESE AAR ışını ve düzlem aynalarında yansıdığında, n = 3 ve n = 1 olur Bu durumda

Detaylı

2011 L 2 4 5 6 7 8 10 12 14 16 20 24 47 48 49 50 Y L Y Y L L I 51 54 55 57 58 60 61 61 62 62 63 63 64 75 L L L Y L L L 76 77 80 81 81 82 83 87 193 300 2 Y Y L 3 4 21 03 2012 L L L L 5 LI Y I I Y L Y L

Detaylı

36. AVRUPA BRİÇ ŞAMPİYONASI WIESBADEN / ALMANYA

36. AVRUPA BRİÇ ŞAMPİYONASI WIESBADEN / ALMANYA 36. AVRUPA BRİÇ ŞAMPİYONASI WIESBADEN / ALMANYA 1983 MİL Lİ TA IM SEÇ ME LE Rİ Al man ya, Wi es ba den 1983 Av ru pa Şam pi yo na sı için mil li ta kım seç me le ri, yi ne ba zı yö ne ti ci le rin is te

Detaylı

YAY DALGALARI. 1. m. 4. y(cm) Şe kil de 25 cm lik kıs mı 2,5 dal ga ya kar şı lık ge lir.

YAY DALGALARI. 1. m. 4. y(cm) Şe kil de 25 cm lik kıs mı 2,5 dal ga ya kar şı lık ge lir. 1. BÖÜM A DAGAARI AIŞTIRMAAR ÇÖZÜMER A DAGAARI 1.. (c) T λ 5c Şe kil de 5 c lik kıs ı,5 dal ga a kar şı lık ge lir. 0 5 (c) Bu du ru da, 5 λ = 5 λ = 10 c Dal ga nın aıla hı zı, 60 V = = = 15 t c/ s Dal

Detaylı

Günlük GüneşlIk. Şarkılar. Ali Çolak

Günlük GüneşlIk. Şarkılar. Ali Çolak Günlük GüneşlIk Şarkılar Ali Çolak Alý Ço lak; 1965 yýlýnda Na zil li de doð du. Ga zi Üni ver si te si Teknik Eði tim Fakülte si nde baþ ladýðý yüksek öðre ni mi ni, Do kuz Eylül Üni ver si te si Bu ca

Detaylı

www.ottobock.com.tr info@ottobock.com.tr

www.ottobock.com.tr info@ottobock.com.tr Bu broşürü size ulaştıran: www.ottobock.com.tr info@ottobock.com.tr Yaşamaya yeniden başlamak İndeks Önsöz...4 İlk Uygulama...5 Gögüs Protezinin Seçimi...6 Slikon Protezler...8 Bakım...9 Lenfödem...10

Detaylı

KÜRESEL AYNALAR BÖLÜM 26

KÜRESEL AYNALAR BÖLÜM 26 ÜRESE AYNAAR BÖÜ 6 ODE SORU DE SORUARN ÇÖZÜER d d noktası çukur aynanın merkezidir ve ışınlarının izlediği yoldan, yargı doğrudur d noktası çukur aynanın odak noktasıdır d olur yargı doğrudur d + d + dir

Detaylı

KÜMELER KÜMELER Kümeler Konu Özeti Konu Testleri (1 6) Kartezyen Çarpım Konu Özeti Konu Testleri (1 6)...

KÜMELER KÜMELER Kümeler Konu Özeti Konu Testleri (1 6) Kartezyen Çarpım Konu Özeti Konu Testleri (1 6)... Sayfa No....................................................................9 - Kümeler Konu Özeti.......................................................... 9 Konu estleri ( 6)...........................................................

Detaylı

ጇ勇ND Çጇ勇 K ጇ勇 ጇ勇 sı ጇ勇ጇ勇ጇ勇ıጇ勇ıጇ勇 ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇 ጇ勇ጇ勇ጇ勇sጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇 ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ıጇ勇 sıጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ıጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ı ጇ勇ᗷ吇ጇ勇ğıᗷ吇ጇ勇 ᗷ吇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ᗷ吇ጇ勇ጇ勇ጇ勇ᗷ吇 Isı Yalıtım Malzemelerinin maksimum kullanım sıcaklıkları

Detaylı

İ Ğ ü ö ğ ç İ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ö ç İ ğ ö ç İ İ ç Ç ç ğ ğ ö ç İ ğ ğ ö ç ğ ğ ü ö ç ç ç ç ğ ç ö ç İ ğ ğ ü Ş Ş Ö İ Ü Ü Ö Ö ÜŞ Ş Ö Ğ Ü Ü Ş Ç

İ Ğ ü ö ğ ç İ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ö ç İ ğ ö ç İ İ ç Ç ç ğ ğ ö ç İ ğ ğ ö ç ğ ğ ü ö ç ç ç ç ğ ç ö ç İ ğ ğ ü Ş Ş Ö İ Ü Ü Ö Ö ÜŞ Ş Ö Ğ Ü Ü Ş Ç «Ğ ü İ ç ö ç İ ö ç İ ğ ğ İ İ» ğ İ ğ Ş ö ğ ğ ö ü ü ü İ Ğ ü ö ğ ç İ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ö ç İ ğ ö ç İ İ ç Ç ç ğ ğ ö ç İ ğ ğ ö ç ğ ğ ü ö ç ç ç ç ğ ç ö ç İ ğ ğ ü Ş Ş Ö İ Ü Ü Ö Ö ÜŞ Ş Ö Ğ Ü Ü Ş

Detaylı

De ğer li Müş te ri miz, Al fa Ro meo yu seç ti ği niz için te şek kür ede riz.

De ğer li Müş te ri miz, Al fa Ro meo yu seç ti ği niz için te şek kür ede riz. 01-10 NÜHAL: 01-10 NÜHAL 03.09.2008 12:46 Sayfa 1 De ğer li Müş te ri miz, Al fa Ro meo yu seç ti ği niz için te şek kür ede riz. Alfa 166nız, Al fa Ro meo ya öz gü; gü ven lik, kon for ve sü rüş mem nu

Detaylı

Abdullah Öcalan. Weşanên Serxwebûn 85

Abdullah Öcalan. Weşanên Serxwebûn 85 Abdullah Öcalan Ta rih gü nü müz de giz li ve biz ta ri hin baş lan gı cın da giz li yiz Abdullah Öcalan Ta rih gü nü müz de giz li ve biz ta ri hin baş lan gı cın da giz li yiz Weşanên Serxwebûn 85 Abdul

Detaylı

SERBEST MUHASEBECİLİK, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK MESLEKLERİNE İLİŞKİN HAKSIZ REKABET VE REKLAM YASAĞI YÖNETMELİĞİ

SERBEST MUHASEBECİLİK, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK MESLEKLERİNE İLİŞKİN HAKSIZ REKABET VE REKLAM YASAĞI YÖNETMELİĞİ SERBEST MUHASEBECİLİK, 24 SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK MESLEKLERİNE İLİŞKİN HAKSIZ REKABET VE REKLAM YASAĞI YÖNETMELİĞİ 478 SERBEST MUHASEBECİLİK, SERBEST MUHASEBECİ MALİ

Detaylı

ELEKTROSTATİK. 3. K kü re si ön ce L ye do kun - du rul du ğun da top lam yü kü ya rı çap la rıy la doğ ru oran tı lı ola rak pay la şır lar.

ELEKTROSTATİK. 3. K kü re si ön ce L ye do kun - du rul du ğun da top lam yü kü ya rı çap la rıy la doğ ru oran tı lı ola rak pay la şır lar. . BÖÜ EETROSTATİ AIŞTIRAAR ÇÖÜER EETROSTATİ. 3 olu. 3. kü e si ön ce ye o kun - u ul u ğun a top lam yü kü ya çap la y la oğ u oan t l ola ak pay la ş la. top 3 olu. Bu u um a, 3 6 ve olu. Da ha son a

Detaylı

7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ 1. I. ( 15) ( 1) 5. ( 125) : ( 25) 5 6. (+ 9) = (+ 14)

7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ 1. I. ( 15) ( 1) 5. ( 125) : ( 25) 5 6. (+ 9) = (+ 14) 7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ TEST 1 1. I. (15) (1) II. (1) (6) III. (+8) (1) IV. (10) (1) Yukarıda verilen işlemlerden kaç tanesinin sonucu pozitiftir? A) 4 B) 3 C) 2 D) 1

Detaylı

DENEME 8 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ

DENEME 8 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ DENEME 8 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ. 99 98 9 ( ).( ).( ) ( ).( ).( ) = = = 00 00 ( ).. + bulunur. 5. a b+ = 0 ise b a b + = 0 ve b 0 ol ma lı b dir. a. + 0 ol ma lı a 0 a. A). = ise ( ) = B). = ise ( ) =

Detaylı

1. Amaç 2. Uygulama Alanı 3. Sorumluluk 4. Tanımlar 5. l m 6. Ta r n rmalar an n l n lg l r 7. l 8. ürürlü 9. Tar hç 10. Hazırlama Sür c 11.

1. Amaç 2. Uygulama Alanı 3. Sorumluluk 4. Tanımlar 5. l m 6. Ta r n rmalar an n l n lg l r 7. l 8. ürürlü 9. Tar hç 10. Hazırlama Sür c 11. ç Yö T H z T h : 23.04.2014 1. Amaç 2. Uygulama Alanı 3. Sorumluluk 4. Tanımlar 5. l m 6. Ta r n rmalar an n l n lg l r 7. l 8. ürürlü 9. Tar hç 10. Hazırlama Sür c 11. Ekler 1 1. AMAÇ z ç Do k T c Y..

Detaylı

30 H Zİᗧ勗 ᗧ勗0ᗧ勗ᗧ勗 ᗧ勗 Hᗧ勗 ᗧ勗 ᗧ勗ᗧ勗 ᗧ勗 İ ᗧ勗 İ ᇧ厧 Z ᗧ勗 ᗧ勗ᗧ勗 ᗧ勗 İ ᗧ勗 ᗧ勗Oᗧ勗U, O O İᗧ勗ᗧ勗 O Fİ O ᗧ勗 Vᗧ勗 Fİ O ᗧ勗 İ İᗧ勗 İ ᗧ勗İᗧ勗 O ᗧ勗 ᗧ勗 劇l劇m B nk 劇.Ş. 劇劇n劇 劇m 劇劇劇l劇 n ጇ卷 nb劇l ᗧ勗 ᗧ勗 OC - 30 H Zİᗧ勗 ᗧ勗0ᗧ勗ᗧ勗 ᗧ勗 Hᗧ勗

Detaylı

EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI

EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI İki vektörün basamaklı (kademeli) çarpımı: Büyüklükte A ve B olan iki vektörünü ele alalım Bunların T= A.B cosθ çarpımı, tanımlama gereğince basamaklıdır. Bu vektörlerden

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ ÖLÜ ÜRESEL YNLR OEL SORU - Eİ SORULRN ÇÖZÜLERİ a a a d Şe kil de ö rül dü ğü i bi, ve şk şn la r yans ma lar so nu u ken di üze rin den e ri dö ner CEVP Şekilde örüldüğü ibi, aynalar arasndaki d uzaklğ,

Detaylı

1. ÜNİTE: MODERN ATOM TEORİSİ

1. ÜNİTE: MODERN ATOM TEORİSİ . ÜNİTE: MODERN ATOM TEORİSİ.4. Elektron Dizilimi ve Periyodik Sisteme Yerleşim Atomun Kuantum Modeli oluşturulduktan sonra Bohr, yaptığı çalışmalarda periyodik cetvel ile kuantum teorisi arasında bir

Detaylı

Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin?

Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin? Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin? İletişim Yayınları 2267 Edebiyat Eleştirisi 50 ISBN-13: 978-975-05-1887-4 2016 İletişim Yayıncılık A. Ş. 1. BASKI 2016, İstanbul

Detaylı

KURUMSAL İŞ ÇÖZÜMLERİNDE 19 YILLIK DENEYİM. Tek Elden Teknoloji

KURUMSAL İŞ ÇÖZÜMLERİNDE 19 YILLIK DENEYİM. Tek Elden Teknoloji KURUMSAL İŞ ÇÖZÜMLERİNDE 19 YILLIK DENEYİM Tek Elden Teknoloji SİSBİM HAKKINDA Farklı sektör ve ölçekten firmalara tüm teknolojik alt yapıları ile ilgili kurumsal yazılım ve donanım çözümleri sunan IT

Detaylı

SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MESLEKİ FAALİYETLERİNDE UYACAKLARI ETİK İLKELER HAKKINDA

SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MESLEKİ FAALİYETLERİNDE UYACAKLARI ETİK İLKELER HAKKINDA SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MESLEKİ FAALİYETLERİNDE UYACAKLARI ETİK İLKELER HAKKINDA YÖNETMELİK 23 424 SERBEST MUHASEBECİLER, SERBEST MUHASEBECİ

Detaylı

MÜDÜR YARDIMCILARI HİZMET İÇİ EĞİTİMİ

MÜDÜR YARDIMCILARI HİZMET İÇİ EĞİTİMİ MÜDÜR YARDIMCILARI HİZMET İÇİ EĞİTİMİ 1-2 Kasım 2013 tarihlerinde TED Okulları nda görev yapan müdür yardımcılarına yönelik olarak Antalya da bir hizmet içi eğitim gerçekleştirilmiştir. 25 TED Okulu ndan

Detaylı

2 9 N İ S A N 2 01 4 TBMM TU TANAKLARINI BİLGİLERİNİZE SUNUYO R U M

2 9 N İ S A N 2 01 4 TBMM TU TANAKLARINI BİLGİLERİNİZE SUNUYO R U M 2 9 N İ S A N 2 01 4 TBMM TU TANAKLARINI BİLGİLERİNİZE SUNUYO R U M B a ş k a n - H a lk P a r ti s i G r u b u n u n İç Tü z ü k ü n 1 9 u nc u m a d de s i n e gö re v e r i l m iş b i r ö ne r is i

Detaylı

İŞ, GÜÇ, ENERJİ BÖLÜM 8

İŞ, GÜÇ, ENERJİ BÖLÜM 8 İŞ, GÜÇ, EERJİ BÖÜ 8 ODE SORU DE SORUARI ÇÖZÜER 5 Cise eti eden sür- tüne uvveti, IFI0 ür F α F T W (F ür ) (Fcosα (g Fsinα)) düzle Ya pı lan net iş de ğe ri α, ve ütleye bağ lı dır G düzle 00,5 G0 0 I

Detaylı

Afetler ve İlişkilerimiz

Afetler ve İlişkilerimiz Afetler ve İlişkilerimiz DEPREM KAYIPLARIMIZ VE YAS Sayfa 2 DEPREM, KAYIPLAR VE EŞLER ARASI İLİŞKİLER Sayfa 10 DEPREM, KAYIPLAR VE DOSTLUKLAR Sayfa 14 DEPREM KAYIPLARIMIZ VE YAS Aşa ğı da ki bil gi ve

Detaylı

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ SAYI : BİR 7-11 MAYIS 2009 ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ Ben siyasi hayatım ve ülke sevdamla ilgili olarak tüm Türkiye yi memleketim bilirim ancak Çemişgezek benim doğup, büyüdüğüm yer. Elazığ Valisi Muammer

Detaylı

SAYI KÜMELERİ. Örnek...1 :

SAYI KÜMELERİ. Örnek...1 : SAYILAR SAYI KÜMELERİ RAKAM S yı l r ı i f d e e t m ek i ç i n k u l l n d ı ğ ı m ız 0,,,,,,6,7,8,9 semollerine rkm denir. DOĞAL SAYILAR N={0,,,...,n,...} k üm e s i n e d o ğ l s yı l r k üm e s i d

Detaylı

BU KALEM UN(UFAK)* SEL YAYINCILIK. Enis Batur un yayınevimizdeki kitapları:

BU KALEM UN(UFAK)* SEL YAYINCILIK. Enis Batur un yayınevimizdeki kitapları: BU KALEM UN(UFAK)* Enis Batur un yayınevimizdeki kitapları: 60 mm Dizüstü Meşkler ve İçcep Meşkleri Elma / Örgü Teknikleri Üzerine Bir Roman Denemesi Bu Kalem - Bukalemun Bu Kalem - Melûn Bu Kalem - Un(Ufak)

Detaylı

FAALİYET RAPORU 2014

FAALİYET RAPORU 2014 FAALİYET RAPORU 2014 www.vakifgyo.com.tr ÖZET YÖNETİM KURULU RAPORU Saygıdeğer Hissedarlarımız, Kuruluşundan bu döneme gayrimenkul yatırım ortaklığı sektörünün güvenilir, karlı ve istikrarlı Şirketi

Detaylı

Şekil 1: l k r a ik i k i ş a ik ri i (Klein ve Lajoie,1980)

Şekil 1: l k r a ik i k i ş a ik ri i (Klein ve Lajoie,1980) 1 ELEKTROMANY Elektromanyetik, bir ka ak a a ıla ğiş elektrik ve manyetik ala şi l ri i l ş r ğ l k r ağ ik al alara karşı ri r iği ki l l r k ri il k liği hakkı a bil i i ilir (Ş kil 1) a ağı a a veya

Detaylı

1 3 P G^ ANTALYA B 0 5Y 0 5K 0 5EH 0 2R BELED 0 2YES 0 2 PLAN VE b t 0 4 e k o m 0 2s y o n u r a p o r u

1 3 P G^ ANTALYA B 0 5Y 0 5K 0 5EH 0 2R BELED 0 2YES 0 2 PLAN VE b t 0 4 e k o m 0 2s y o n u r a p o r u 3 P G^ ANTALYA B 0 5Y 0 5K 0 5EH 0 2R BELED 0 2YES 0 2 PLAN VE b t 0 4 e k o m 0 2s y o n u r a p o r u B 0 2R 0 2M MECL 0 2S TOPLANTISININ TAR 0 2H 0 2 VE G 0 5NDEM MADDES 0 2 KONU M ali Hizmetler Dairesi

Detaylı

KAYIP ZAMANIN İZİNDE

KAYIP ZAMANIN İZİNDE KAYIP ZAMANIN İZİNDE Mar cel Pro ust 10 Tem muz 1871 de Au teu il de doğ du. B üt ü n y aş am ın ı e tk il ey ec e k a st ı m k r i zl er in i n i lk in i 1881 de geçirdi. 1890 da Hukuk Fakültesi ne ve

Detaylı

Ya ş a r K e m a l Asıl adı Ke mal Sa dık Gök çe li. Van Gö lü ne yakın Ernis (bugün Ünseli ) köyünden olan ailesinin Birinci Dün ya Sa va şı nda ki

Ya ş a r K e m a l Asıl adı Ke mal Sa dık Gök çe li. Van Gö lü ne yakın Ernis (bugün Ünseli ) köyünden olan ailesinin Birinci Dün ya Sa va şı nda ki Ya ş a r K e m a l Asıl adı Ke mal Sa dık Gök çe li. Van Gö lü ne yakın Ernis (bugün Ünseli ) köyünden olan ailesinin Birinci Dün ya Sa va şı nda ki Rus iş ga li yü zün den uzun bir göç s ür ec i s onu

Detaylı

Değerli Müşterimiz, Bu sayfalarda yer alan ilgili semboller ile belirtilen uyar lar ve aç klamalar, dikkatle okuman z tavsiye ediyoruz:

Değerli Müşterimiz, Bu sayfalarda yer alan ilgili semboller ile belirtilen uyar lar ve aç klamalar, dikkatle okuman z tavsiye ediyoruz: 001-023 TÜRKÇE N HAL:001-023 TÜRKÇE N HAL 08.08.2008 13:30 Sayfa 1 Değerli Müşterimiz, Fiat Stilo yu seçtiğiniz için teşekkür ederiz. Bu kitab, yeni otomobilinizin tüm özelliklerini tan man za ve onu mümkün

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ 3. BÖÜ GAZ BASINCI ODE SORU - 1 DEİ SORUARIN ÇÖZÜERİ 3. ı ı Z ı 1. I II III,, muslukları açıldığında: I düzeneğinde: aptaki yüksekliği arttığından, kabın tabanına yapılan toplam basınç artar. Borudaki

Detaylı

2008 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ ÖN DEĞERLENDİRME NOTU

2008 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ ÖN DEĞERLENDİRME NOTU 2008 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ ÖN DEĞERLENDİRME NOTU I- 2008 Mali Yılı Bütçe Sonuçları: Mali Disiplin Sağlandı mı? Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan 2008 mali yılı geçici bütçe uygulama sonuçlarına

Detaylı

Yeni Sınav Sistemi (TEOGES) Hakkında Bilgilendirme

Yeni Sınav Sistemi (TEOGES) Hakkında Bilgilendirme Yeni Sınav Sistemi (TEOGES) Hakkında Bilgilendirme 8. SINIF Sevgili Ö renciler, SBS nin kald r lmas ile bunun yerine yaz l s navlar n merkezî bir uygulamayla yap lmas n esas alan bir sistem getirilmifltir.

Detaylı

Ayhan Kaya. Mordem'in Güncesi MORDEMİN GÜNCESİ. WEŞANEN SERxWEbûN 83

Ayhan Kaya. Mordem'in Güncesi MORDEMİN GÜNCESİ. WEŞANEN SERxWEbûN 83 Ayhan Kaya Mordem'in Güncesi Ayhan Kaya MORDEMİN GÜNCESİ WEŞANEN SERxWEbûN 83 Ayhan Kaya Mordem'in Güncesi Weşanên Serxwebûn: 83 Birin ci baskı: Kasım 1996 Kan daha da akacak, çünkü ülkemiz bizim kanımıza

Detaylı

DE NÝZ leri Anmak, YA DEV RÝM YA Ö LÜM Þiarýný Haykýrmaktýr!

DE NÝZ leri Anmak, YA DEV RÝM YA Ö LÜM Þiarýný Haykýrmaktýr! DE NÝZ leri Anmak, YA DEV RÝM YA Ö LÜM Þiarýný Haykýrmaktýr! 6 Ma yýs 1972, üç ko mü nist ön de rin, dev ri me bað lý lý ðýn, halk la rýn kur tu luþ mü ca de le si ne i nan cýn, mark sizm-le ni nizm bay

Detaylı

A)22 B)24 C)zo D)za E)so

A)22 B)24 C)zo D)za E)so üçrırın çıorty 1 1. bir üçgen _...-\ _,.-..\ m() : m() Io1 = 2.. Ia1 = 4.. I + ; = 9.1n 4. 6 üçgeninde [] dı açıortay n1 = 4., IR1 = 6.. l = 12 m 2 x Yukarıdakiverilere göre, = x kaç m dir? )ı )4 )5 )6

Detaylı

KATI BASINCI. 3. Cis min ağır lı ğı G ise, olur. Kap ters çev ril di ğin de ze mi ne ya pı lan ba sınç, Şekil-I de: = P = A = 3P.A

KATI BASINCI. 3. Cis min ağır lı ğı G ise, olur. Kap ters çev ril di ğin de ze mi ne ya pı lan ba sınç, Şekil-I de: = P = A = 3P.A BÖÜ TI BSINCI IŞTIRR ÇÖZÜER TI BSINCI Cis min ğır lı ğı ise, r( r) 40 & 60rr 4rr zemin r r Şekil-I de: I p ters çev ril di ğin de ze mi ne y pı ln b sınç, ı rr 60rr rr 60 N/ m r zemin r + sis + + 4 4 tı

Detaylı

Behçet Necatigil Burhan Uygur

Behçet Necatigil Burhan Uygur İKİ BAŞINA YÜRÜMEK Behçet Necatigil (16 Ni san 1916-13 Ara lık 1979, doğ. ve ölm. İs tan bul) İs tan bul Yük sek Öğ ret men Oku lu nu bi tir di (1940), Kars Li se si nde baş la dı ğı ede bi yat öğ ret

Detaylı

Görsel İşitsel Politikasıyla Avrupa Birliği:

Görsel İşitsel Politikasıyla Avrupa Birliği: Görsel İşitsel Politikasıyla Avrupa Birliği: Televizyon Yayıncılığından Yöndeşen Medyaya Doç. Dr. Ayşen Akkor Gül ii Ya yın No : 2930 letişim Di zi si : 103 1. Bas k - Ağustos 2013 İstanbul ISBN 978-605

Detaylı

LAMBALAR BÖLÜM X 6. X MODEL SORU 1 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER. K anahtarı açık iken: Z ve T lambaları yanar. X ve Y lambaları = 2 dir.

LAMBALAR BÖLÜM X 6. X MODEL SORU 1 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER. K anahtarı açık iken: Z ve T lambaları yanar. X ve Y lambaları = 2 dir. ÖÜ 0 ODE SOU 1 DE SOUN ÇÖÜE anahtarı açık ken: ve lambaları yanar. ve lambaları yanmaz. N 1 = dr. 1. 3 1 4 5 6 al nız lam ba sı nın yan ma sı çn 4 ve 6 no lu anah tar lar ka pa tıl ma lı dır. CE VP. U

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ 6 BÖÜM MERCEER ME SRU - Eİ SRUARN ÇÖZÜMERİ 4 x Z Şekile örülüğü ibi, ışık ışını ine kenarlı mereğe noktasınan eliğinen kırılıktan sonra i Z arasına keser a lın ke nar lı mer e ğin ek se ni ne pa ra lel

Detaylı

ÖDEV ve ÖLÇME AKILLI. Barış TEPECİK

ÖDEV ve ÖLÇME AKILLI. Barış TEPECİK AKILLI ÖDEV ve ÖLÇME. sınıf Barış TEPECİK AFG Matbaa Yayıncılık Kağıt İnş. Ltd. Şti. Buca OSB, BEGOS 2. Bölge 3/20 Sk. No: 17 Buca-İZMİR Tel: 0.232.442 01 01-442 03 03 Faks: 442 06 60 Bu kitabın tüm hakları

Detaylı

İ İ İ Ş Ğ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ğ ğ ö ç İ ç ö ç İ ğ ğ ğ ö ğ ö ç ö ç İ ç ö ç İ ğ ğ ç ç ç ğ ö ö Ü

İ İ İ Ş Ğ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ğ ğ ö ç İ ç ö ç İ ğ ğ ğ ö ğ ö ç ö ç İ ç ö ç İ ğ ğ ç ç ç ğ ö ö Ü İ İ Ğ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ğ ö ö ç İ ğ ö ç ğ ğ ğ ğ ç ö ç İ ğ ğ ö ç İ ç ö ç İ ğ ğ ç ç ç ğ ö ö ö İ İ İ Ş Ğ İ ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ğ ğ ç ö ğ ğ ö ç İ ç ö ç İ ğ ğ ğ ö ğ ö ç ö ç İ ç ö

Detaylı

Medeniyet: Kayıp Cennetin Peşinde

Medeniyet: Kayıp Cennetin Peşinde Medeniyet: Kayıp Cennetin Peşinde Doç.Dr. Bilal SAMBUR a a Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi, ISPARTA Ya zış ma Ad re si/cor res pon den ce: Doç.Dr. Bilal SAMBUR Süleyman Demirel

Detaylı

TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ

TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ Prof. Dr. Canan ÇETİN Marmara Üniversitesi TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ Kalitenin Unsurları Kalitenin Stratejik Yayılımı İnsan Kaynakları ve Kalite Yönetimi İlişkisi Kalite Kontrol Çemberleri Ülkeler ve Toplam

Detaylı

19 ARALIK 2011 PAZARTESİ

19 ARALIK 2011 PAZARTESİ DUYGU UYSAL 0852051 19 ARALIK 2011 PAZARTESİ Bugün sabah 9 dan akşam 10 a kadar dışarıda kalacaktım. Bu yüzden evden çıkmadan çok fazla parfüm sıkmıştım. Evden çıkarken ablam bütün evin benim parfümüm

Detaylı

RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG

RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG ÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARI Doç.. Dr. Ercan ÖZGAN Düzce Üniversitesi YAPILARDA OLU AN R SKLER N NEDENLER GENEL OLARAK 1. Tasar m ve Analiz Hatalar 2. Malzeme Hatalar 3. çilik Hatalar

Detaylı

TORK. τ = 2.6 4.sin30.2 + 2.cos60.4 = 12 4 + 4 = 12 N.m Çubuk ( ) yönde dönme hareketi yapar. τ K. τ = F 1. τ 1. τ 2. τ 3. τ 4. 1. 2.

TORK. τ = 2.6 4.sin30.2 + 2.cos60.4 = 12 4 + 4 = 12 N.m Çubuk ( ) yönde dönme hareketi yapar. τ K. τ = F 1. τ 1. τ 2. τ 3. τ 4. 1. 2. AIŞIRMAAR 8 BÖÜM R ÇÖZÜMER R cos N 4N 0 4sin0 N M 5d d N ve 4N luk kuv vet lein çu bu ğa dik bi le şen le i şekil de ki gi bi olu nok ta sı na gö e top lam tok; τ = 6 4sin0 + cos4 = 4 + 4 = Nm Çubuk yönde

Detaylı

Perihan Mağden Biz kimden kaçıyorduk Anne?

Perihan Mağden Biz kimden kaçıyorduk Anne? ... 1 2... ... 3 Perihan Mağden Biz kimden kaçıyorduk Anne? 4... Can Yayınları: 1632 Türk Edebiyatı: 472 Perihan Mağden, 2007 Can Sanat Yayınları Ltd. Þti., 2007 1. basım: Haziran 2007 Kapak Tasarımı:

Detaylı

Küçük Bir Kız Tanıyorum Altı Yaşında

Küçük Bir Kız Tanıyorum Altı Yaşında Küçük Bir Kız Tanıyorum Altı Yaşında Nezihe Meriç (Gemlik, 28 Şubat 1924 İstanbul, 18 Ağustos 2009) Karayolları mühendisi olan babasının görevi nedeniyle çocukluğu, doğudan batıya Anadolu illerinde geçti.

Detaylı

Cümlede Anlam İlişkileri

Cümlede Anlam İlişkileri Cümlede Anlam İlişkileri Cümlede anlam ilişkileri kpss Türkçe konuları arasında önemli bir yer kaplamaktadır. Cümlede anlam ilişkilerine geçmeden önce cümlenin tanımını yapalım. Cümle, yargı bildiren,

Detaylı

Ğ İ ğ ğ İ ğ ü üğü ü İ ğ İ ö üü ü ö ğ ğ ğ İ İ ö Ş ü ü üğ ö ö ğ ğ ğ ğ ğ ğ ö ç ç ğ ü ü ğ ğ ü ü Ş Ş Çö ü Çö ü ü İ

Ğ İ ğ ğ İ ğ ü üğü ü İ ğ İ ö üü ü ö ğ ğ ğ İ İ ö Ş ü ü üğ ö ö ğ ğ ğ ğ ğ ğ ö ç ç ğ ü ü ğ ğ ü ü Ş Ş Çö ü Çö ü ü İ İ İ İ Ş Ğ ğ Ş İ İ ç ü ç ö ç İ ğ ğ İ İ ö ç İ ü ç ü ğ ğ ğ ç ö ğ ğ ç ü ğ ö ç ç ğ Ş ö ü ü ü ü ğ ö ü ü ü ğ ğ ö ç İ ğ ğ ğ Ş ğ ö ğ Ş ğ ö ç İ ğ ğ ç ü ğ ö ü ü ü İ ö ü ü ö ü Ğ İ ğ ğ İ ğ ü üğü ü İ ğ İ ö üü ü ö ğ

Detaylı

IŞIK VE GÖLGE BÖLÜM 24

IŞIK VE GÖLGE BÖLÜM 24 IŞI VE GÖLGE BÖLÜM 24 MODEL SORU 1 DE SORULARIN ÇÖÜMLER MODEL SORU 2 DE SORULARIN ÇÖÜMLER 1 1 Dünya Ay Günefl 2 2 Bu olay ışı ğın fak lı say am o la a fak lı hız la a yayıl ı ğı nı açık la ya maz Şe kil

Detaylı

Alter Yayıncılık Reklamcılık Organizasyon Tic.Ltd.Şti. Elif Sok. Sütçü Kemal Đş Merkezi No: 7 / 98

Alter Yayıncılık Reklamcılık Organizasyon Tic.Ltd.Şti. Elif Sok. Sütçü Kemal Đş Merkezi No: 7 / 98 SAĞLAMA ADRESĐ: Alter Yayıncılık Reklamcılık Organizasyon Tic.Ltd.Şti. Elif Sok. Sütçü Kemal Đş Merkezi No: 7 / 98 Đskitler-ANKARA Tel: 0312 341 89 96 0532 203 96 57 alter@alteryayincilik.com YAZIŞMA YÖNETĐMĐ

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ 5 BÖÜ RENER 1 2 ODE SORU - 1 DEİ SORUARIN ÇÖÜERİ T aralığı yalnız, T aralığı ise yalnız kaynaktan ışık alabilir aralığı her iki kaynaktan ışık alabileceğinden, + ( + yeşil) = renkte görünür I II O IV III

Detaylı

œ œ œ. œ œ œ œ œ œ œ œ

œ œ œ. œ œ œ œ œ œ œ œ A RI DA I NDAN UÇTUM & b 4 2 & b Ağ rı Da ğı'n Kış la nın ö Dağda hay la danuç tum nü pı r kurdu Ça yır çi me Hep kuşlatım r le o A Yöre: Ağrı ne di düştüko r durdu Ça yır çi Hep küş lar A tım r me o le

Detaylı

ÜN VERS TEYE G R SINAV SORULARI

ÜN VERS TEYE G R SINAV SORULARI ÜN VRS TY G R SINV SORULRI. 000 - ÖSS. 00 - ÖSS m( ) = 90 = cm = cm = cm > H G Yukar daki verilere göre ) ) ) ( ) ( ) ) 9 ) 9 kare, = =, G = G, H, G do rusal;, H, do rusal ise H H ) ) ) ) ). 000 - ÖSS.

Detaylı

3-P C ile h a b e r le şm e y e u y g u n b ir a r a b ir im. (IS A, P C I, U S B g ib i )

3-P C ile h a b e r le şm e y e u y g u n b ir a r a b ir im. (IS A, P C I, U S B g ib i ) M O D E M N E D İR : M o d u la to r -D e m o d u la to r k e lim e le r in in k ıs a ltm a s ı M O D E M. Y a n i v e r ile r i s e s s in y a lle r in e s e s s in y a lle r in i v e r ile r e d ö n

Detaylı

inancım inancım inancım ÜNİTE

inancım inancım inancım ÜNİTE inancım inancım inancım 5. ÜNİTE Meleklere İman 1. Me lek le rin Özel lik le ri 2. Me lek le rin Gö rev le ri 3. Me lek ler den Baş ka Gö rün me yen Var lık lar ÜNİTE 5 M E L E K L E R E İ M A N ÜNİTE

Detaylı