Diyabetik Nefropati Tedavisi SON GELİŞMELER. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Diyabetik Nefropati Tedavisi SON GELİŞMELER. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi"

Transkript

1 Diyabetik Nefropati Tedavisi SON GELİŞMELER Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi

2 Diyabetik Nefropati Tedavisi BUGÜN NEREDEYİZ?

3 Böbrek Hasarını Önleme Çabaları Kanıtlanmış Tedaviler Strateji Kanıt Yorum Sıkı kan basıncı kontrolü MDRD, ABCD, AASK, AIPRD Hedef kan basıncı: 140/85* ACE i Lewis, APRI, REIN, AASK Hedef proteinüri < 500mg/gün ARB RENAAL, IDNT ACEi intolereansı durumunda ilk seçenek Diyette protein kısıtlaması MDRD, Kasiske Kan şekeri kontrolü DCCT (Tip 1 DM) UKPDS (Tip2 DM) Erken başlangıç önemli Normalleşme derecesi önemli Retardation of Kidney Failure Applying Principles to Practice DCH Harris, GK Rangan (Değiştirlerek alındı) Ann Acad Med Singapore 2005;34:16-23 *2013 ESH/ESC

4 Böbrek Hasarını Önleme Çabaları Faydalı Olabilecek Tedaviler Strateji Kanıt Yorum DHKKB kullanmaktan kaçınmak ABCD, AASK, IDNT DHKKB proteinüriyi hafifletmiyor Tuz kısıtlaması ACEi ve ARB antihipertansif /antiproteinürik etkilerini artırır Aldosteron antagonisti Sato Özellikle tip 2 DM hastalarında etkili Lipid kontrolü Fried Özellikle HMG CoA inhibitörleri Sigaranın bırakılması Orth Retardation of Kidney Failure Applying Principles to Practice DCH Harris, GK Rangan Ann Acad Med Singapore 2005;34:16-23

5 Diyabetik Nefropati Tedavisi YENİ ARAYIŞLAR

6 Diyabetik Nefropati Tedavisi Son Gelişmeler RAAS inhibisyonu Aliskiren, ACE + ARB Antioksidan tedavi Bardoksolon metil AGE inhibisyonu Aminoguanidin, Pyridorin ETA reseptör inhibisyonu Atrasentan TGF- β inhibisyonu Pirfenidon Vitamin D reseptör aktivasyonu Parakalsitol

7 O t o i m m ü n i t e DİYABET H İ P E R G L İ S E M İ Oksidatif stres AGE RAAS Lökosit infiltrasyonu Steatoz Fibrozis faktörleri Proinflamuatuar sitokinler Ateroskleroz Vasküler permeabilite Podosit hasarı Endotel hasarı ECM birikimi GBM kalınlaşması Mezengiyal genişleme Mikroalbüminüri Tübülointerstisyel fibrozis Glomerüloskleroz Arteriol hyalinizasyonu B Ö B R E K Y E T M E Z L İ Ğ İ Makroalbüminüri GFR

8 Diyabetik Nefropati Tedavisi RAAS İnhibisyonu

9 Diyabetik Nefropati Tedavisi Renin İnhibisyonu

10 ACE-i ve ARB kullanımı plazma renin ALİSKİREN etkinliğinde Anjiotensinojen artışa neden olur! Renin PRA PRA Ang I Non-ACE yolaklar ACE Ang II AT 1 Reseptörü ACEİ ARB Biyolojik etkiler Müller DN & Luft FC. 2006

11 Aliskiren Tip 2 Diyabetik Nefropatide Proteinüriyi Azaltıyor.. 15 hastalık prospektif Hastalar Tip 2 diyabetik ve albüminürik Aliskirenin antiproteinürik etkisi ne zaman başlar, ne kadar sürer?

12 Aliskiren Tip 2 Diyabetik Nefropatide Proteinüriyi Azaltıyor.. Aliskirenin antiproteinürik etkisi 2-4 günde başlıyor ilaç kesildikten sonra 7 gün boyunca korunuyor!

13 (Renin + A II) İnhibisyonu AVOID

14 AVOID Aliskiren in the Evaluation of Proteinuria in Diabetes Diyabetik Nefropatisi Olan 599 Hasta Randomizasyon Aliskiren 150 mg Aliskiren 300 mg Plasebo + Plasebo + Losartan 100 mg ve optimal antihipertansif tedavi Açık etiketli haftalar 0 Parving et al: N Engl J Med 358: , 2008 Çift-kör (çalışma sonu) Hafta

15 AVOID Aliskiren in the Evaluation of Proteinuria in Diabetes Kan Basınçları Albüminüri P<0.001 Aliskiren antihipertansif etkisinden bağımsız olarak proteinüriyi azaltıyor! Parving et al: N Engl J Med 358: , 2008

16 ALTITUDE Randomize çift kör plasebo kontrollü Hasta sayısı 8561 Grup 1: ACEi veya ARB + Aliskiren Grup 2: ACEi veya ARB + Plasebo SORU: Aliskiren kardiyovasküler ve renal riski azaltabilir mi?

17 ACEi / ARB + Aliskiren ALTITUDE RAS blokajına aliskiren ilavesi faydasız! Belki zararlı! Erken sonlandırıldı!

18 Diyabetik Nefropati Tedavisi ACEi + ARB

19 ACEi + ARB VA NEPHRON-D November 14, 2013

20 VA NEPHRON-D araştırma arka planı DM+Proteinüri = İlerleyici böbrek hastalığı riski ACEi ARB ACEi + ARB Proteinüride azalma sağlar GFR azalma hızını kırar Proteinüride azalma sağlar GFR azalma hızını kırar Proteinüride daha çok azalma sağlar Proteinüri ne kadar azalırsa GFR azalma hızı o kadar az olur!

21 ACEi + ARB Klinik sonuçları olumlu etkiler mi? Aşikar proteinürik diyabetiklerde Kombinasyon tedavisi kardiyovasküler ACEİ + ARB ve renal kombinasyonu fayda sağlamıyor! hiperkalemi kardiyovasküler ve akut böbrek ve renal yetmezliği fayda riskini sağlar artırıyor! mı? VA NEPHRON-D

22 VA NEPHRON-D NEJM November 14, 2013 I. Losartan + Plasebo II. Losartan + Lizinopril

23 VA NEPHRON-D NEJM November 14, 2013 Çalışma erken sonlandırıldı: Kombine tedavi kolunda yüksek ciddi advers olaylar: Akut böbrek hasarı Hiperkalemi

24 Diyabetik Nefropati Tedavisi Antioksidan Tedavi Bardoksolon Metil

25 KBH Progresyonu ve Oksidatif Stres Nrf2 nuclear 1 factor (erythroid-derived 2) related factor 2 aktivitesinde bozulma Oksidatif stres, inflamasyon!

26 Bardoksolon Metil Sentetik tripenoid Nrf2 yolağının bilinen en güçlü uyaranı Akut böbrek hasarı hayvan modellerinde olumlu etkili!

27 Bardoksolon Metil BEAM Çalışması Randomize, plasebo kontrollü deneme Tip 2 diyabeti olan GFR ml/dk Hasta sayısı: 227 Takip süresi 52 hafta

28

29 Bardoksolon Metil BEAM Çalışması GFR değerinde anlamlı artış! egfr artışı 4 hafta içinde görülüyor, ilaç kesilince 4 hafta içinde bazal değere geriliyor! egfr değişimi 6-10 ml/dk/1.73m 2 Olası mekanizma: Glomerül içi basınç artışı! Doza bağlı yan etkiler: kramp ve bulantı

30 Bardoksolon Metil BEACON Çalışması Tip 2 diyabetik hastalar / egfr ml/dk Erken sonlandırıldı!

31 Bardoksolon BEACON November 14, 2013

32 Bardoksolon BEACON Randomize, çift kör, plasebo kontrollü Bardoksolon 20 mg oral ve plasebo Hastalar: Tip 2 diyabetik, evre 4 KBH

33 Bardoksolon BEACON Bardoksolon grubunda egfr de artış! Albüminüride artış!

34 Bardoksolon BEACON Bardoksolon SDBY riskini azaltmadı! Kardiyovasküler ölümleri azaltmadı!

35 Diyabetik Nefropati Tedavisi AGE İnhibisyonu

36 İleri Glikozillenme Son Ürünleri (AGE) Kronik hiperglisemi Glikozillenme AGE birikimi Diyabetik komplikasyonlar

37 AGE ler ve Diyabetik Komplikasyonlar Singh R ve ark, Diabetologia 2001, 44:

38 AGE yi Hedef Alan Olası İlaçlar Singh R ve ark, Diabetologia 2001, 44:

39 AGE İnhibisyonu Aminoguanidin Ekstrasellüler matriks proteini fibronektin ekspresyonu CTGF bağımlı!

40 Pyridorin Çift-kör, randomize plasebo kontrollü deneme Proteinürisi olan diyabetik hastalar (n: 317) Gruplar: Pyridorin 2X300 mg Plasebo Takip süresi: 52 hafta

41 AGE İnhibisyonu Pyridorin 12 aylık takip sonunda proteinüri ve egfr de anlamlı değişiklik yok!

42 Diyabetik Nefropati Tedavisi Endotelin İnhibisyonu

43 Endotelin Sistemi Diyabetik hayvan ve insanlarda Endotelin-1 düzeyleri yüksek! Endotelin A reseptör aktivitesi yüksek! Glomerüler ET A R aktivasyonu podosit ve mezangiyal disfonksiyon GLOMERULOSKLEROZ

44 Avosentan ET A R ve ET B R Antagonisti ASCEND Albüminüride anlamlı azalma sağlıyor Erken sonlandırıldı! Sıvı retansiyonu

45 Atrasentan Selektif ET A R Antagonisti Çift-kör, randomize, plasebo kontrollü Hastalar tip 2 diyabetik, albüminürik (n:89), RAS blokeri kullanmakta olan

46 Atrasentan Selektif ET A R Antagonisti RAS blokajına ilave atrasentan proteinüride anlamlı azalma sağladı Plaseboyla benzer yan etkiler görüldü (sıvı retansiyonu dahil!)

47 Diyabetik Nefropati Tedavisi TGF-β İnhibisyonu

48 Diyabetik Nefropati Patogenezde TGF-β TGF - β Hiperglisemi Tip IV Kollagen Sentezi Erken evrelerde glomerül hipertrofisi Kronik fazda mezangiyal matriks birikimi

49 TGF-β Salınımını Uyaran Faktörler Erken evreler Hiperglisemi Protein kinaz C İleri evreler Glikozile proteinler TGF-β oto-indüksiyonu Spontan Diyabetik Ratlarda: Kısa süreli hiperglisemi (3-7 gün) TGF-β ekspresyonunu artırmaktadır!

50 Diyabetik Nefropati Klinik çalışmalarda TGF-β Diyabetik hastaların böbreklerinde TGF-β miktarı yüksek Glomerüler TGF-β ekspresyonu glisemik kontrol derecesiyle yakın ilişkili

51 ACE inhibitörü + TGF-ß antikoru diyabetik nefropati ilerleyişini durdurur!

52 Pirfenidon TGF β inhibitörü TGF-β inhibitörü Antifibrotik Anti-TNF etkinliğe sahip Antiinflamatuar Diyabetik modellerde Renal fibrozisi önlüyor! Kardiyak fibrozisi önlüyor!

53 Pirfenidon Çift-kör, randomize, plasebo kontrollü çalışma 77 diyabetik nefropati hastası (albüminürik ve GFR ml/dk) Grup 1: Plasebo Grup 2: Pirfenidon 1200 mg Grup 3: Pirfenidon 2400 mg

54 Pirfenidon Sharma ve ark JASN 2011 Sadece 1200 mg/gün pirfenidon böbreği koruyor!

55 Diyabetik Nefropati Tedavisi Vitamin D

56 Diyabetik Nefropati Gelişimi Vitamin D nin Rolü Vit D eksikliği Hiperglisemiyle birlikte intrarenal RAS aktivitesini artırabilir! TGF-beta üretimini artırabilir! Aktif Vit D metabolitleri RAS aktivasyonunu önler Fibrozise ilerleyen kaskadı inhibe eder!

57 Vitamin D Eksikliği = Diyabetik Nefropatiye Eğilim Diyabetik VDR Knock Out Fareler Üzerinde Araştırma

58 D vitamini Endojen RAS Blokajı Deneysel KBH nda parakalsitol anjiyotensinojen, renin, VEGF mrna düzeylerini düşürüyor.

59 Paracalcitolün Albüminüri Üzerine Etkisi VITAL Çift kör, plasebo kontrollü, çok merkezli çalışma Tarama Fazı Tedavi Fazı İzlem dönemi Parikalsitol 2 μg/gün + eşlikeden tedavi Parikalsitol 1 μg/gün + eşlikeden tedavi 3 hafta Bazal Plasebo + eşlikeden tedavi 24 hafta N = hafta 30 gün 60 gün Lancet 2010

60 % Geometrik Ortalama Değişim Ortalama 24-h Albümin Atılım Hızı Plasebo Parikalsitol 1 mg Parikalsitol 2 mg P = vs. plasebo De Zeeuw et al. TLancet 2010.

61 Diyabetik Nefropati Tedavisi Yeni İlaçlar ACEi / ARB + Aliskiren Bardoksolon Aminoguanidin, Pyridorin? Atrasentan Pirfenidon Vit D RA

62 Teşekkürler!

Diyabetik Nefropati Tedavisinde Gelecek 10 Yıl

Diyabetik Nefropati Tedavisinde Gelecek 10 Yıl Diyabetik Nefropati Tedavisinde Gelecek 10 Yıl Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD Diyabet ve SDBY 24 SAAT İÇİNDE 4110 DM görülme sıklığı % 6-7! Diyabet tanısı konacak! 614

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Diyabetik Nefropati Tanı ve Tedavide Güncelleme. Dr. Gültekin Süleymanlar Dr. Alper Sönmez

Diyabetik Nefropati Tanı ve Tedavide Güncelleme. Dr. Gültekin Süleymanlar Dr. Alper Sönmez Diyabetik Nefropati Tanı ve Tedavide Güncelleme Dr. Gültekin Süleymanlar Dr. Alper Sönmez Diyabetik Nefropati Tanısında Güncelleme Dr. Alper Sönmez GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim

Detaylı

Birinci Basamakta Böbrek Hasarının Değerlendirilmesi Proteinüri; Kimde, Nasıl Bakılmalı, Nasıl Değerlendirilmeli?

Birinci Basamakta Böbrek Hasarının Değerlendirilmesi Proteinüri; Kimde, Nasıl Bakılmalı, Nasıl Değerlendirilmeli? Birinci Basamakta Böbrek Hasarının Değerlendirilmesi Proteinüri; Kimde, Nasıl Bakılmalı, Nasıl Değerlendirilmeli? Dr. İhsan ERGÜN Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Gerçek bir pozitiflik söz konusu mudur?

Detaylı

Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıklarında Aldosteron Antagonistlerinin Kullanımı

Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıklarında Aldosteron Antagonistlerinin Kullanımı Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıklarında Aldosteron Antagonistlerinin Kullanımı Prof. Dr. Gültekin Süleymanlar Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Renin-Anjiyotensin Sistemi Anjiyotensinojen

Detaylı

JNC 8 göre Hipertansif Hastanın Tedavide Kan Basıncı Hedefi Ne Olmalı

JNC 8 göre Hipertansif Hastanın Tedavide Kan Basıncı Hedefi Ne Olmalı JNC 8 göre Hipertansif Hastanın Tedavide Kan Basıncı Hedefi Ne Olmalı Prof. Dr. Bülent ALTUN Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Dünyada Hipertansiyon

Detaylı

RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi

RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi Dr. Halil Yazıcı İstanbul Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Renal arter stenozu Anatomik bir tanı Asemptomatik Renovasküler hipertansiyon

Detaylı

Diyabetik Böbrek Hastalığı Güncelleme. Dr. Kenan Keven, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji B.D. İbni Sina Hastanesi,

Diyabetik Böbrek Hastalığı Güncelleme. Dr. Kenan Keven, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji B.D. İbni Sina Hastanesi, Diyabetik Böbrek Hastalığı Güncelleme Dr. Kenan Keven, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji B.D. İbni Sina Hastanesi, Öğrenim Amaçları Diyabet ve Böbrek Hastalığı Tanım ve Önemi NKF KDOQI Klinik

Detaylı

Birinci Basamakta Böbrek Fonksiyon Bozukluğu Olan Hastanın Değerlendirilmesi ve Sevk. Dr. İhsan ERGÜN Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi

Birinci Basamakta Böbrek Fonksiyon Bozukluğu Olan Hastanın Değerlendirilmesi ve Sevk. Dr. İhsan ERGÜN Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Birinci Basamakta Böbrek Fonksiyon Bozukluğu Olan Hastanın Değerlendirilmesi ve Sevk Dr. İhsan ERGÜN Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Akut Böbrek Yetmezliği -Tanım Glomerüler filtrasyon hızının saatler-günler

Detaylı

FOSFOR DENGESİ ve HİPERFOSFATEMİNİN KLİNİK SONUÇLARI

FOSFOR DENGESİ ve HİPERFOSFATEMİNİN KLİNİK SONUÇLARI FOSFOR DENGESİ ve HİPERFOSFATEMİNİN KLİNİK SONUÇLARI Dr. Dilek TORUN Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 13-17 Kasım 2013 30. Ulusal Nefroloji Hipertansiyon Diyaliz ve Transplantasyon

Detaylı

KRONİK BÖBREK HASARINDA PROGRESYON ENGELLENEBİLİR Mİ? Dr. Gülizar Şahin Haydarpaşa Numune Eğitim Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği 05.12.

KRONİK BÖBREK HASARINDA PROGRESYON ENGELLENEBİLİR Mİ? Dr. Gülizar Şahin Haydarpaşa Numune Eğitim Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği 05.12. KRONİK BÖBREK HASARINDA PROGRESYON ENGELLENEBİLİR Mİ? Dr. Gülizar Şahin Haydarpaşa Numune Eğitim Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği 05.12.2015 KBY Progresyonunu Önleme Kanıtlar Kanıt Kalitesi İYİ KB

Detaylı

Hipertansiyon ve Diyabet

Hipertansiyon ve Diyabet Hipertansiyon ve Diyabet Optimal Vasküler Koruma (Kardiyak ve Renal Koruma) Dr. Celalettin Usalan Gaziantep Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı Yüzyılın n iki epidemisi; Hipertansiyon ve Diyabet Hipertansiyon

Detaylı

Albuminüri: Renal ve Kardiyovasküler Risk Belirteci. Dr. Kenan Keven Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Albuminüri: Renal ve Kardiyovasküler Risk Belirteci. Dr. Kenan Keven Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Albuminüri: Renal ve Kardiyovasküler Risk Belirteci Dr. Kenan Keven Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Kronik Böbrek Hastalığı Tanım GFR de azalma olsun veya olmasın, böbrekte 3 aydan

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

Hipertansiyonda Kombinasyon Tedavisi. Prof. Dr. Bülent ALTUN Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Ünitesi

Hipertansiyonda Kombinasyon Tedavisi. Prof. Dr. Bülent ALTUN Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Ünitesi Hipertansiyonda Kombinasyon Tedavisi Prof. Dr. Bülent ALTUN Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Ünitesi Hipertansiyonda Kombinasyon Tedavisi Hipertansif olsaydınız

Detaylı

Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyetin Kronik Böbrek Hastalığının ProgresyonunaEtkisi Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Kronik Böbrek Hastalığında Diyet Tedavisinin Amaçları İyi bir beslenme durumunun

Detaylı

Normoalbuminürik diyabetik nefropati. Prof.Dr.Murat YILMAZ Özel Çorlu REYAP hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Normoalbuminürik diyabetik nefropati. Prof.Dr.Murat YILMAZ Özel Çorlu REYAP hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Normoalbuminürik diyabetik nefropati Prof.Dr.Murat YILMAZ Özel Çorlu REYAP hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları DİYABETİK NEFROPATİ Diyabetik nefropati, çoğunlukla intraglomerüler arteriollerin

Detaylı

VİTAMİN D VE DİYABET. Prof.Dr. Dilek Gogas Yavuz Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma BD

VİTAMİN D VE DİYABET. Prof.Dr. Dilek Gogas Yavuz Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma BD VİTAMİN D VE DİYABET Prof.Dr. Dilek Gogas Yavuz Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma BD Nedenler VİTAMİN D EKSİKLİĞİ Sonuçlar Şizafreni- depresyon İlaçlar Steroid Rifampin Güneş

Detaylı

ANTİHİPERTANSİF İLACIMI NE ZAMAN ALMALIYIM? AKŞAM. Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi

ANTİHİPERTANSİF İLACIMI NE ZAMAN ALMALIYIM? AKŞAM. Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi ANTİHİPERTANSİF İLACIMI NE ZAMAN ALMALIYIM? AKŞAM Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Hipertansiyon İnmelerin ¾ ü Myokard İnfarktüslerinin ½ ü Son dönem

Detaylı

Nefropatili Olgularda RAS Blokajı

Nefropatili Olgularda RAS Blokajı 27. Ulusal Nefroloji, Hipertansiyon, Diyalizve Transplantasyon Kongresi TND Hipertansiyon Kursu TSN Hypertension Course Nefropatili Olgularda RAS Blokajı 23 Eylül 2010 16.25 16.50 Dr. İ. Cem Sungur Estimated

Detaylı

24 Ekim 2014/Antalya 1

24 Ekim 2014/Antalya 1 Kronik Böbrek Hastalığının Kontrolü ve Yönetimi Doç. Dr. Öznur USTA YEŞİLBALKAN Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği o.u.yesilbalkan@ege.edu.tr 24 Ekim 2014/Antalya 1 SUNUM

Detaylı

JNC 8; HiPERTANSİF HASTANIN AKILCI YÖNETİMİ

JNC 8; HiPERTANSİF HASTANIN AKILCI YÖNETİMİ JNC 8; HiPERTANSİF HASTANIN AKILCI YÖNETİMİ Hangi antihipertansifler kullanılmalı? Dr. Celalettin USALAN JNC-8 HT KILAVUZU JNC-7; 2003.. And then we wait and wait JNC kılavuzları JNC7 Non-sistematik analiz

Detaylı

Kronik Böbrek Yetersizliğinde selektif VDR aktivatörlerinin Klinik Sonuçlara etkileri

Kronik Böbrek Yetersizliğinde selektif VDR aktivatörlerinin Klinik Sonuçlara etkileri Kronik Böbrek Yetersizliğinde selektif VDR aktivatörlerinin Klinik Sonuçlara etkileri Prof. Dr. Alaattin Yıldız İstanbul Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları ABD, Nefroloji BD Sunum Akışı KBYde VDR aktivasyonu

Detaylı

BCC DE GÜNCEL Prof. Dr. Kamer GÜNDÜZ

BCC DE GÜNCEL Prof. Dr. Kamer GÜNDÜZ BCC DE GÜNCEL Prof. Dr. Kamer GÜNDÜZ Celal Bayar Üniversitesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Anabilim Dalı-MANİSA Bazal Hücreli Kanser (BCC) 1827 - Arthur Jacob En sık rastlanan deri kanseri (%70-80) Açık

Detaylı

Obezite ile İlişkili Kronik Böbrek Hastalığının Epidemiyolojisi ve Patogenezi. Dr. Turgay Arınsoy

Obezite ile İlişkili Kronik Böbrek Hastalığının Epidemiyolojisi ve Patogenezi. Dr. Turgay Arınsoy Obezite ile İlişkili Kronik Böbrek Hastalığının Epidemiyolojisi ve Patogenezi Dr. Turgay Arınsoy Obezite Bir Dirhem Et Bin Ayıp örter (Türk Atasözü) Konuşma Planı Obezite Tanımı ve Sınıflandırılması Obezite

Detaylı

Diabetik Nefropati Tedavisindeki Yenilikler

Diabetik Nefropati Tedavisindeki Yenilikler Diabetik Nefropati Tedavisindeki Yenilikler Prof. Dr. Gültekin Süleymanlar Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD, Antalya 49. Ulusal Diyabet Kongresi 17-21 Nisan 2013 Belek, Antalya Dünyada Diyabet

Detaylı

ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği

ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği Asemptomatik Hiperürisemi Tanım: Serum ürik asit düzeyinin kristal depolanma hastalığı bulguları

Detaylı

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir HD e yeni başlayan hastaların 1/3 de neden diyabetik nefropati Yeni başlayan

Detaylı

Kombinasyon tedavisi. Prof.Dr.Çetin Erol AÜTF Kardiyoloji ABD

Kombinasyon tedavisi. Prof.Dr.Çetin Erol AÜTF Kardiyoloji ABD Kombinasyon tedavisi Prof.Dr.Çetin Erol AÜTF Kardiyoloji ABD Kan basıncı (KB) kontrolünde güncel yaklaşım: Daha iyi etki mekanizması Tedavide KB kontrolünün ötesi fayda Daha iyi tedavi uyumu (motive hasta,

Detaylı

Ortalama SKB de 2 mmhg azalma

Ortalama SKB de 2 mmhg azalma Optimal Vasküler Koruma HĐPERTANSĐYON Renin Anjiotensin Aldosteron Sistemi Dr. Celalettin Usalan Gaziantep Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı Antihipertansif tedavide amaç Etkin KB kontrolü (Hedef KB na

Detaylı

Diyabetik Nefropati. Prof Dr. Mücahit Özyazar

Diyabetik Nefropati. Prof Dr. Mücahit Özyazar Diyabetik Nefropati Prof Dr. Mücahit Özyazar 1 Diyabetik nefropati dersinin ana hatları Diyabetik nefropatinin tanımı Diyabetin nefropatide Anatomopatolojik özellikler Diyabetik nefropatinin evreleri diyabetik

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ Sami Uzun 1, Serhat Karadag 1, Meltem Gursu 1, Metin Yegen 2, İdris Kurtulus 3, Zeki Aydin 4, Ahmet

Detaylı

IgA NEFROPATİSİ. Dr. Sedat Üstündağ. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı, Edirne

IgA NEFROPATİSİ. Dr. Sedat Üstündağ. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı, Edirne IgA NEFROPATİSİ Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı, Edirne IgAN Semin Immunopathol 2012 DOI10.1007/s00281-012-0306-z , Normal IgA1 Metabolizması Mukozal lenf dokusu

Detaylı

MENOPOZ VE ANTİHİPERTANSİF TEDAVİ

MENOPOZ VE ANTİHİPERTANSİF TEDAVİ MENOPOZ VE ANTİHİPERTANSİF TEDAVİ Dr. Mürvet YILMAZ BAKIRKÖY DR. SADİ KONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADINLARDA HT Yaşlanma ile birlikte kan basıncında artış görülür. Erişkin kadınların %25 Postmenopozal

Detaylı

Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı

Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı DM TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR DM TEDAVİSİ VE KARDİYOVASKÜLER HASTALIKLAR Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Slide 1 Sunum planı DM ve kardiyovasküler hastalık-riskleri

Detaylı

NIDDM ve Hipertansiyon. Prof. Dr. H. Hüsrev Hatemi

NIDDM ve Hipertansiyon. Prof. Dr. H. Hüsrev Hatemi NIDDM ve Hipertansiyon Prof. Dr. H. Hüsrev Hatemi Diabet ve Hipertansiyon Diabetik hastalarda, büyük damar hastalıkları ve ateroskleroz, anlamlı olarak fazla görülür. Diabetiklerde, diabetik olmayanlara

Detaylı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Bir ARB Olarak Olmesartan Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı PatenT (Prevalence, awareness, treatment and control of hypertension

Detaylı

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM NEDİR? Nefrotik sendrom ; proteinüri (günde 3.5gr/gün/1.73 m2), hipoalbüminemi (

Detaylı

Renal Anemi Tedavisi. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi

Renal Anemi Tedavisi. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi Renal Anemi Tedavisi Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi Renal Anemi Tedavisi Sebepler ve Belirtiler Klinik Çalışmalar ve Uygulamaya Etkisi Kılavuzlara Göre Renal Anemi Tedavisi World Health Organization.

Detaylı

PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA İNFLAMASYON. Dr.Mahmut İlker Yılmaz. 25 Eylül 2010, Antalya

PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA İNFLAMASYON. Dr.Mahmut İlker Yılmaz. 25 Eylül 2010, Antalya PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA İNFLAMASYON Dr.Mahmut İlker Yılmaz 25 Eylül 2010, Antalya İNFLAMASYON İnflamasyon Kronik inflamasyon İnflamasyon İyi Kötü Çirkin "Her kelimeyi bir şekille anlatan Çincede

Detaylı

Değerli Meslektaşlarım,

Değerli Meslektaşlarım, 50 Yıl 14-15, Sayı: 50, 1 Kasım 2013 1 Ocak 2014 Değerli Meslektaşlarım, Yeni yılınızı en iyi dileklerimle kutluyor, 2014 yılının dünyamıza ve ülkemize huzur ve barış getirmesi dileği ile sağlık, mutluluk

Detaylı

RENAL ANEMİ TEDAVİSİ ESA ve Yeni Ajanlar. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi

RENAL ANEMİ TEDAVİSİ ESA ve Yeni Ajanlar. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi RENAL ANEMİ TEDAVİSİ ESA ve Yeni Ajanlar Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi Renal Anemi Tedavisi Sebepler ve Belirtiler Tedavi Seçenekleri ve ESA lar Klinik Çalışmalar ve Uygulamaya Etkisi Kılavuzlara

Detaylı

Su/Sıvı Tüketmeli? Dr. Rengin ELSÜRER AFŞARŞ

Su/Sıvı Tüketmeli? Dr. Rengin ELSÜRER AFŞARŞ Kronik Böbrek Hastası Ne Kadar Su/Sıvı Tüketmeli? Dr. Rengin ELSÜRER AFŞARŞ Hipertansiyon i Diyabet Nefrotoksinler Kilo kontrolü Su/sıvı tüketimi Clin J Am Soc Nephrol. 6: 2558-2560, 2011. Doktorum bana

Detaylı

HİPERTANSİYONDA HASTA ODAKLI TEDAVİ. Dr. Seyit Mehmet KAYACAN İstanbul Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları Anabilim Dalı

HİPERTANSİYONDA HASTA ODAKLI TEDAVİ. Dr. Seyit Mehmet KAYACAN İstanbul Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları Anabilim Dalı HİPERTANSİYONDA HASTA ODAKLI TEDAVİ Dr. Seyit Mehmet KAYACAN İstanbul Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları Anabilim Dalı Türkiye de Hipertansiyon 40 35 30 31,8 30,3 27,5 28,4 36,1 32,3 25 20 15 2003 2012 10

Detaylı

Farklı deneysel septik şok modellerinde bulgularımız. Prof. Dr. Alper B. İskit Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı

Farklı deneysel septik şok modellerinde bulgularımız. Prof. Dr. Alper B. İskit Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı Farklı deneysel septik şok modellerinde bulgularımız Prof. Dr. Alper B. İskit Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı e-posta: alperi@hacettepe.edu.tr Neden bu konu? Septik şok çalışma

Detaylı

Yeni Antidiyabetikler ve Renal Koruma. Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı

Yeni Antidiyabetikler ve Renal Koruma. Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı Yeni Antidiyabetikler ve Renal Koruma Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı Hemodiyalizde Diabet Prevalansı (1991-2014) TSN Registry Diyabet Kronik böbrek hastalığı Evre 1 Evre 2

Detaylı

Diyabetik Nefropatili Hastada Diyalize Ne Zaman Başlanmalıdır. Dr. Harun Akar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aydın

Diyabetik Nefropatili Hastada Diyalize Ne Zaman Başlanmalıdır. Dr. Harun Akar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aydın Diyabetik Nefropatili Hastada Diyalize Ne Zaman Başlanmalıdır Dr. Harun Akar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aydın Diyabetik nefropatili hastada ne zaman diyalize başlarsak yaşam süresini artırabiliriz?

Detaylı

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ 20.05.2010 Giriş I Renovasküler hipertansiyon (RVH), renal arter(ler) darlığının neden

Detaylı

Dünyada yaklaşık 151 milyon diabetes mellitus (DM) hastası vardır. Bunların

Dünyada yaklaşık 151 milyon diabetes mellitus (DM) hastası vardır. Bunların DERLEME Hacettepe Tıp Dergisi 2004; 35:12-17 Diyabetik nefropati Mevlüt Kurt 1, Ayflegül Atmaca 2, Alper Gürlek 3 1Araştırma Görevlisi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı,

Detaylı

DENEYSEL DİYABETİK NEFROPATİDE İRBESARTAN VE ANTİOKSİDAN TEDAVİLERİN KARŞILAŞTIRILMASI

DENEYSEL DİYABETİK NEFROPATİDE İRBESARTAN VE ANTİOKSİDAN TEDAVİLERİN KARŞILAŞTIRILMASI T.C. TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI Tez Yöneticisi Prof. Dr. Saniye ŞEN DENEYSEL DİYABETİK NEFROPATİDE İRBESARTAN VE ANTİOKSİDAN TEDAVİLERİN KARŞILAŞTIRILMASI (Uzmanlık

Detaylı

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk 62 y., kadın, emekli bankacı İzmir de oturuyor. Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk Öykü: 12 yıldır hipertansif. İlaçlarını düzenli aldığını ve diyete

Detaylı

Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi

Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH İç Hastalıkları Kliniği Diyabet hastası neden yatar? Kontrolsüz diyabet HbA1c: %16 Metformin DPP-4 inhibitörü

Detaylı

Hipertansiyonda Tedavi Algoritması. Dr. Alparslan Ersoy

Hipertansiyonda Tedavi Algoritması. Dr. Alparslan Ersoy Hipertansiyonda Tedavi Algoritması Dr. Alparslan Ersoy Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 6.Uludağ Nöroloji Günleri, 11 Mart 2011 Kan Basıncı kanın damar duvarına yaptığı basınç Komplike

Detaylı

Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki

Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki Ayşe Ağbaş 1, Emine Sönmez 1, Nur Canpolat 1, Özlem Balcı Ekmekçi 2, Lale Sever 1, Salim Çalışkan 1 1. İstanbul Üniversitesi,

Detaylı

Diyaliz Hastalarında Antihipertansif İlaç Seçimi ve Pratik Öneriler

Diyaliz Hastalarında Antihipertansif İlaç Seçimi ve Pratik Öneriler Diyaliz Hastalarında Antihipertansif İlaç Seçimi ve Pratik Öneriler Doç. Dr. Sabahat Alışır Ecder Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı KDIGO önerilerine

Detaylı

STEROİDE DİRENÇLİ NEFROTİK SENDROM OLGULARINDA SİKLOSPORİN TEDAVİSİ: 12 AYLIK TAKİP

STEROİDE DİRENÇLİ NEFROTİK SENDROM OLGULARINDA SİKLOSPORİN TEDAVİSİ: 12 AYLIK TAKİP STEROİDE DİRENÇLİ NEFROTİK SENDROM OLGULARINDA SİKLOSPORİN TEDAVİSİ: 12 AYLIK TAKİP Dr. Murat Şakacı Ankara Eğitim E ve Araştırma rma Hastanesi Nefroloji Kliniği GİRİŞİŞ Steroide dirençli nefrotik sendrom

Detaylı

Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay

Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay Metabolik Sendrom İnsülin direnci (İR) zemininde ortaya çıkan Abdominal obesite Bozulmuş glukoz toleransı (BGT) veya DM HT Dislipidemi Enflamasyon, endotel

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARINDA DİYABET TEDAVİSİ

HEMODİYALİZ HASTALARINDA DİYABET TEDAVİSİ HEMODİYALİZ HASTALARINDA DİYABET TEDAVİSİ Dr. Mürvet YILMAZ Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi KIŞ OKULU-2014 DM, genel popülasyonun % 3-6 20 yaş ve üzeri nüfus: 47.467.350 (%65.4) TURDEP-II

Detaylı

Kronik Hepatit B Tedavisinde Zor Vakaların Yönetimi. Uz. Dr. Eyüp Arslan

Kronik Hepatit B Tedavisinde Zor Vakaların Yönetimi. Uz. Dr. Eyüp Arslan Kronik Hepatit B Tedavisinde Zor Vakaların Yönetimi Uz. Dr. Eyüp Arslan Vaka N.T, 68 Y, Erkek, Batman 10.11.1999 yılında HBs Ag pozitifliği DM ve diyabetik nefropati 15 yıldır DM, oral anti-diyabetik BUN;

Detaylı

Hipertansiyonda Renal Koruma. Dr. Serpil Müge DEĞER

Hipertansiyonda Renal Koruma. Dr. Serpil Müge DEĞER Hipertansiyonda Renal Koruma Dr. Serpil Müge DEĞER 3/10 2012 yılı-> 17.5 milyon ölüm KVH bağlı 2030 -> 23.3 milyon ( tahmin ) Türkiye -> her 5 ölümden 3 ü KVH a bagli!!!! Kardiovaskuler hastalıklar, tüm

Detaylı

ROMATİZMAL HASTALIKLARDA SİTOKİN HEDEFLİ TEDAVİLER

ROMATİZMAL HASTALIKLARDA SİTOKİN HEDEFLİ TEDAVİLER ROMATİZMAL HASTALIKLARDA SİTOKİN HEDEFLİ TEDAVİLER H. Direskeneli Marmara Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı İnflamasyon Doku Yanıtı (McInnes, Nature Clin Prac Rheumatol 2005; 31) RA da Sitokin Ağı (Firestein,

Detaylı

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D.

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. Multipl Myeloma Nedir? Vücuda bakteri veya virusler girdiğinde bazı B-lenfositler plazma hücrelerine

Detaylı

YAŞLILARDA DİYABET Glisemik Hedef

YAŞLILARDA DİYABET Glisemik Hedef YAŞLILARDA DİYABET Glisemik Hedef Doç. Dr. Ayşegül Atmaca Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı 26 Nisan 2014, Antalya 50. Ulusal Diyabet Kongresi Yaş Ortalama İnsan Ömrü Ortalama

Detaylı

YENİ ORAL ANTİKOAGÜLANLAR PROF. DR. TUFAN TÜKEK

YENİ ORAL ANTİKOAGÜLANLAR PROF. DR. TUFAN TÜKEK YENİ ORAL ANTİKOAGÜLANLAR PROF. DR. TUFAN TÜKEK İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ABD Varfarin etkinliğinin kanıtlanmış olmasına rağmen suboptimal ve düşük kullanım oranı nedeniyle yeni oral antikoagülan

Detaylı

Kan Akımı. 5000 ml/dk. Kalp Debisi DOLAŞIM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ VII. Dr. Nevzat KAHVECİ

Kan Akımı. 5000 ml/dk. Kalp Debisi DOLAŞIM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ VII. Dr. Nevzat KAHVECİ MERKEZİ SİNİR SİSTEMİNİN İSKEMİK YANITI DOLAŞIM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ VII Dr. Nevzat KAHVECİ Kan basıncı 60 mmhg nın altına düştüğünde uyarılırlar. En fazla kan basıncı 1520 mmhg ya düştüğünde uyarılır.

Detaylı

Romatoid Artrit Patogenezinde SitokinAğı

Romatoid Artrit Patogenezinde SitokinAğı Romatoid Artrit Patogenezinde SitokinAğı Prof. Dr. Ahmet Gül İ. Ü. İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Romatoloji Bilim Dalı Romatoid Artrit Kronik simetrik poliartrit q Eklemde İnflammasyon

Detaylı

Hipertansiyon Tedavisinde Yeni Klavuzlar, Tedavide Değişenler, Yeni Sorunlar

Hipertansiyon Tedavisinde Yeni Klavuzlar, Tedavide Değişenler, Yeni Sorunlar Hipertansiyon Tedavisinde Yeni Klavuzlar, Tedavide Değişenler, Yeni Sorunlar Dr.Şükrü ULUSOY KTÜ T p Fakültesi Nefroloji BD Niçin güncelleme? Son iki yıl içindeki klavuzu etkileyebilecek çalışmaların

Detaylı

DİYABETİN VİTAMİNLERLE TEDAVİSİ. Dr. Esen Akbay Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları BD

DİYABETİN VİTAMİNLERLE TEDAVİSİ. Dr. Esen Akbay Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları BD DİYABETİN VİTAMİNLERLE TEDAVİSİ Dr. Esen Akbay Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları BD Vitaminler Normal metabolizmanın sürdürülebilmesi için esansiyel yapılar D

Detaylı

Hipertansiyonda Güncel Tedaviler

Hipertansiyonda Güncel Tedaviler Hipertansiyonda Güncel Tedaviler Yağız Üresin Prof. Dr. İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji AbD. İlaç Araştırmaları Birimi Aged under 55 years A Aged over 55 years or black

Detaylı

Diyabet dışı nefropatilerde hipertansiyon tedavisi. Doç. Dr. Erkan Dervişoğlu Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Diyabet dışı nefropatilerde hipertansiyon tedavisi. Doç. Dr. Erkan Dervişoğlu Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyabet dışı nefropatilerde hipertansiyon tedavisi Doç. Dr. Erkan Dervişoğlu Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyabet dışı nefropati nedenleri Glomerüler hastalıklar (diyabet dışı)

Detaylı

2013 NİSAN TUS DAHİLİYE SORULARI

2013 NİSAN TUS DAHİLİYE SORULARI 2013 NİSAN TUS DAHİLİYE SORULARI Doğru cevap: B Referans: e-tus İpucu Serisi Dahiliye Ders Notları Cilt 2 Sayfa: 10 Doğru cevap: A Referans: e-tus İpucu Serisi Dahiliye Cilt 1 Ders Notları Sayfa: 233

Detaylı

KRONİK BÖBREK HASTASINDA (HBV) TEDAVİ PROTOKOLU NASIL OLMALIDIR?

KRONİK BÖBREK HASTASINDA (HBV) TEDAVİ PROTOKOLU NASIL OLMALIDIR? KRONİK BÖBREK HASTASINDA (HBV) TEDAVİ PROTOKOLU NASIL OLMALIDIR? Dr. Ziya Kuruüzüm DEÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 07.09.2013, UVHS, Güral Sapanca Otel, Sakarya Kronik böbrek hastası

Detaylı

Türkiye Kronik Böbrek Hastalığı Prevalansı Araştırması Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT

Türkiye Kronik Böbrek Hastalığı Prevalansı Araştırması Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT Türkiye Kronik Böbrek Hastalığı Prevalansı Araştırması Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT Prof. Dr. Gültekin Süleymanlar CREDIT Çalışması Koordinatörü Kronik Böbrek Hastalığı Sık görülen, Renal ve

Detaylı

Yaşam kalitesini olumsuz etkileyen, Önlenebilen veya geciktirilebilen bir hastalıktır.

Yaşam kalitesini olumsuz etkileyen, Önlenebilen veya geciktirilebilen bir hastalıktır. Sık görülen, Morbidite ve mortalitesi yüksek olan, Yaşam kalitesini olumsuz etkileyen, Büyük ekonomik yük getiren, Farkındalığı ve erken tanısı düşük olan, Önlenebilen veya geciktirilebilen bir hastalıktır.

Detaylı

SPOT İDRARDA PROTEİN/KREATİNİN VE ALBUMİN/KREATİNİN ORANI İLE 24 SAATLİK İDRARDA TOTAL PROTEİN VE ALBUMİN MİKTARININ KORELASYONU

SPOT İDRARDA PROTEİN/KREATİNİN VE ALBUMİN/KREATİNİN ORANI İLE 24 SAATLİK İDRARDA TOTAL PROTEİN VE ALBUMİN MİKTARININ KORELASYONU SPOT İDRARDA PROTEİN/KREATİNİN VE ALBUMİN/KREATİNİN ORANI İLE 24 SAATLİK İDRARDA TOTAL PROTEİN VE ALBUMİN MİKTARININ KORELASYONU Dr. Esin AŞLAMACI ÜNALDI UZMANLIK TEZİ TEZ DANIŞMANI Prof. Dr. Neslihan

Detaylı

ÖRNEK VAKA İLE HAFİF-ORTA BÖBREK YETMEZLİKLİ DİYABETİK HASTALARDA TEDAVİ ESASLARI

ÖRNEK VAKA İLE HAFİF-ORTA BÖBREK YETMEZLİKLİ DİYABETİK HASTALARDA TEDAVİ ESASLARI ÖRNEK VAKA İLE HAFİF-ORTA BÖBREK YETMEZLİKLİ DİYABETİK HASTALARDA TEDAVİ ESASLARI Dr Feridun KARAKURT Turgut Özal Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve metabolizma kliniği 1 Tip2 Diyabette böbrek

Detaylı

Diyaliz Hastalarında Kan Basıncının Mortalite ile İlişkisi Doç. Dr. Gürsel YILDIZ Yeni Yüzyıl Üniversitesi Tıp Fakültesi

Diyaliz Hastalarında Kan Basıncının Mortalite ile İlişkisi Doç. Dr. Gürsel YILDIZ Yeni Yüzyıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Diyaliz Hastalarında Kan Basıncının Mortalite ile İlişkisi Doç. Dr. Gürsel YILDIZ Yeni Yüzyıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Kış Okulu Magosa, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, 26-29 Mart 2015. 1 Tarihçe

Detaylı

Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi

Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi Taner Baştürk 1, Abdülkadir Ünsal 2 1Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi, 2Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği Serum Kalsidiol

Detaylı

AKILCI İLAÇ KULLANIMI. Dr. İsmail Dursun Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Nefroloji Ünitesi

AKILCI İLAÇ KULLANIMI. Dr. İsmail Dursun Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Nefroloji Ünitesi AKILCI İLAÇ KULLANIMI Dr. İsmail Dursun Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Nefroloji Ünitesi Akılcı İlaç Kullanımı Oturumları Hakkında Kılavuz (14.05.2012) Akılcı İlaç Kullanımı

Detaylı

DİABETİK MAKULA ÖDEMİNDE ANTİ-VEGF LERİN YERİ. Dr. Sema Oruç Dündar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi

DİABETİK MAKULA ÖDEMİNDE ANTİ-VEGF LERİN YERİ. Dr. Sema Oruç Dündar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi DİABETİK MAKULA ÖDEMİNDE ANTİ-VEGF LERİN YERİ Dr. Sema Oruç Dündar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi DMÖ-VEGF Hipoksi/iskemi Hiperglisemi VEGF Campochiaro P, et al Ophthalmology. 2009, 116:2158

Detaylı

Orta Yaşlı Primer Hipertansif Hastalarda Hedef Organ Hasarını Belirleyen Cystatin C değil, Ürik Asittir

Orta Yaşlı Primer Hipertansif Hastalarda Hedef Organ Hasarını Belirleyen Cystatin C değil, Ürik Asittir Orta Yaşlı Primer Hipertansif Hastalarda Hedef Organ Hasarını Belirleyen Cystatin C değil, Ürik Asittir Belda Dursun 1, Betül Altay-Özer 2, Aytül Belgi 3, Çağatay Andıç 4, Aslı Baykal 2, Ali Apaydın 3,

Detaylı

Nesrullah AYŞİN 1, Handan MERT 2, Nihat MERT 2, Kıvanç İRAK 3. Hakkari Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu, HAKKARİ

Nesrullah AYŞİN 1, Handan MERT 2, Nihat MERT 2, Kıvanç İRAK 3. Hakkari Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu, HAKKARİ Nesrullah AYŞİN 1, Handan MERT 2, Nihat MERT 2, Kıvanç İRAK 3 1 Hakkari Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu, HAKKARİ 2 Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Biyokimya Anabilim

Detaylı

Hipertansiyon Tedavisinde. Prof. Dr. Fehmi Akçiçek. Bornova 35100, İzmir

Hipertansiyon Tedavisinde. Prof. Dr. Fehmi Akçiçek. Bornova 35100, İzmir Hipertansiyon Tedavisinde ACE inhibitörleri ve Diüretikler Prof. Dr. Fehmi Akçiçek Ege Üniversitesi Tıp T p Fakültesi Bornova 35100, İzmir JNC 7 ANTİHİPERTANS PERTANSİF F TEDAVİ ALGORİTMASI Yaşam am tarzı

Detaylı

Adrenal Yetmezlik. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Adrenal Yetmezlik. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Adrenal Yetmezlik Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Adrenal bez Etiyoloji Adrenal yetmezlik Primer adrenal yetmezlik Sekonder adrenal yetmezlik Fizyo-patoloji

Detaylı

Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi. Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD

Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi. Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD KBY PREVALANSI Dünyada SDBY Prevalans ve Prevalans İnsidansı İnsidans USRDS 2009 Önümüzdeki

Detaylı

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bruselloz Brucella cinsi bakteriler tarafından primer olarak otçul

Detaylı

CANLI DONÖR TRANSPLANTASYONDA İLE

CANLI DONÖR TRANSPLANTASYONDA İLE CANLI DONÖR TRANSPLANTASYONDA DONÖR R BÖBREK B BREK HACMİ UZUN DÖNEM D GRAFT FONKSİYONU İLE İLİŞKİLİDİR Hadim Akoğlu lu¹,, Tolga YıldY ldırım¹,, Gonca Eldem², Aysun Aybal¹, Mahmut Altındal ndal¹,, Tuncay

Detaylı

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Prof.Dr. M.Pamir ATAGÜNDÜZ Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı 11 Nisan 2014 Ana Başlıklar

Detaylı

Tarifname DİYABETİK HASTALARDA YARA İYİLEŞMESİNİ HIZLANDIRMAYA YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON

Tarifname DİYABETİK HASTALARDA YARA İYİLEŞMESİNİ HIZLANDIRMAYA YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON 1 Tarifname DİYABETİK HASTALARDA YARA İYİLEŞMESİNİ HIZLANDIRMAYA YÖNELİK Teknik Alan BİR KOMPOZİSYON Buluş, diyabetik hastalarda yara iyileşmesini hızlandırmaya yönelik oluşturulmuş bir kompozisyon ile

Detaylı

Kalp Yetmezlikli Hasta. Serap Erdine

Kalp Yetmezlikli Hasta. Serap Erdine Kalp Yetmezlikli Hasta Serap Erdine Epidemiyoloji (ESC Kılavuzu) Avrupa da 10 milyon hasta Prevalans: % 0.4 -% 2 (erkeklerde daha yüksek) Prevalans yaşla artar (55-64 yaşlarında % 0.9 dan >85 yaş %17.4)

Detaylı

Çocuklarda Hipertansiyon Tedavisi

Çocuklarda Hipertansiyon Tedavisi Çocuklarda Hipertansiyon Tedavisi Dr. Ali Düzova Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Pediatrik Nefroloji ve Romatoloji Ünitesi 27. Ulusal Nefroloji, Hipertansiyon,

Detaylı

Soru 1. Türkiye de 1 günde tüketilen ekmek miktarı kaç adettir? A) 41 milyon B) 61 milyon C) 81 milyon D) 101 milyon E) 121 milyon

Soru 1. Türkiye de 1 günde tüketilen ekmek miktarı kaç adettir? A) 41 milyon B) 61 milyon C) 81 milyon D) 101 milyon E) 121 milyon Birincilik Ödülü İkincilik Ödülü Üçüncülük Ödülü Soru 1 Türkiye de 1 günde tüketilen ekmek miktarı kaç adettir? A) 41 milyon B) 61 milyon C) 81 milyon D) 101 milyon E) 121 milyon EKMEK DANİMARKA FİNLANDİYA

Detaylı

Diyabette böbrek sorunları TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU

Diyabette böbrek sorunları TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TEMD DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU HASTA EĞİTİM KİTAPÇIKLARI SERİSİ 09 Diyabette böbrek sorunları Diyabet

Detaylı

Tip 2 Diyabet te Agresif Tedavi Gerekli mi? EVET. Prof. Dr. Kürşad Ünlühızarcı Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı

Tip 2 Diyabet te Agresif Tedavi Gerekli mi? EVET. Prof. Dr. Kürşad Ünlühızarcı Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Tip 2 Diyabet te Agresif Tedavi Gerekli mi? EVET Prof. Dr. Kürşad Ünlühızarcı Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Günümüzde diyabet tedavisinde neredeyiz? Tedavide başarı durumumuz

Detaylı

Epidermal Büyüme Faktörü Ülkemizdeki İlk Deneyimler

Epidermal Büyüme Faktörü Ülkemizdeki İlk Deneyimler Epidermal Büyüme Faktörü Ülkemizdeki İlk Deneyimler M. Bülent ERTUĞRUL 1, Serhan SAKARYA 1, Çağrı BÜKE 2, Bengisu AY 3, Dilek Senen DEMİREZ 4, M. Özlem SAYLAK-ERSOY 1, Barçın ÖZTÜRK 1, Öner ŞAVK 5 1 Adnan

Detaylı

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp yetmezliği Ventrikülün dolumunu veya kanı pompalamasını önleyen yapısal veya işlevsel herhangi bir kalp bozukluğu nedeniyle oluşan karmaşık

Detaylı

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI Dr. Şahin EYÜPOĞLU Giriş Hiperürisemi, böbrek nakli sonrası yaygın olarak karşılaşılan bir komplikasyondur. Hiperürisemi

Detaylı

KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU?

KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU? KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU? TABİ Kİ HAYIR, HER HASTAYA VERMELİYİZ DR. SABRİ DEMİ RCAN Beta Blokerler Adrenerjik reseptörler katekolaminler tarafından stimüle edilen G-protein

Detaylı

Nefrotik Sendrom. Dr Salim Çalışkan İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

Nefrotik Sendrom. Dr Salim Çalışkan İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Nefrotik Sendrom Dr Salim Çalışkan İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sunu planı Nefrotik Sendromda yeni araştırmalar ne getiriyor? Nefrotik Sendrom tedavi kılavuzu (KDIGO) ve yeni immünosüpressifler

Detaylı

60 yaş üstü böbrek vericilerinde hipertansiyon ve diyabet varlığının önemi. Dr.Ali Çelik Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

60 yaş üstü böbrek vericilerinde hipertansiyon ve diyabet varlığının önemi. Dr.Ali Çelik Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 60 yaş üstü böbrek vericilerinde hipertansiyon ve diyabet varlığının önemi Dr.Ali Çelik Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Canlı vericiden ilk böbrek nakli Dr. Joseph Murray tarafından

Detaylı