İNGİLİZ KONSOLOSLUK RAPORLARINA GÖRE 1841 YILINDA SAMSUN VE ÇEVRESİNDE TİCARET

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İNGİLİZ KONSOLOSLUK RAPORLARINA GÖRE 1841 YILINDA SAMSUN VE ÇEVRESİNDE TİCARET"

Transkript

1 İNGİLİZ KONSOLOSLUK RAPORLARINA GÖRE 1841 YILINDA SAMSUN VE ÇEVRESİNDE TİCARET K. Tuncer ÇAĞLAYAN * İngiltere nin Osmanlı Devleti ile imzaladığı 1838 Ticaret Sözleşmesinden 1 sonra İngiliz diplomatik temsilciliğinin ilgi alanı içine ticaretin giderek artan tonda yerleştiğini görüyoruz. Osmanlı Devleti nin önemli bölgesel merkezlerinde konsoloslukların açılması bu ilginin bir göstergesidir. Samsun şehri de bu yüzyılda önemli bir liman kenti olarak İngiltere nin ilgi alanında bulunan ve bu münasebetle Trabzon daki Konsolosluğuna bağlı olarak Konsolos Vekilliği açılmaya layık görülen bölgesel bir merkezdir 2. Günümüzde de Orta Karadeniz ve iç Anadolu nun kuzey kısımlarının ticaretini etkileme gücüne sahip olan Samsun un Tanzimat Fermanını takip eden yıllardaki ticari yapısını görmek için Konsolos Vekili R. W. Stevens ın raporları bu bildiride bize yol gösterici olacaktır. Stevens ın Samsun un 1841 yılı ticaretini inceleyen geniş bir raporu ve bu rapora ek olarak hazırlanmış diğer raporları, Samsun ve çevresi ile ilgili olarak kayda değer bilgiler içermektedir 3. Konsolos Vekilinin raporunda Samsun limanına giren ve çıkan gemiler, gemilerin tonajı, taşıdıkları malın İngiliz sterlini üzerinden değeri ve personel sayısı ile ilgili verdiği istatistikleri incelediğimizde şu tablo ile karşılaşıyoruz. * Doç. Dr., Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü 1 Bu sözleşme kısmen Osmanlı-İngiliz ticaretini geliştirmeyi hedefliyordu. Antlaşma ile Osmanlı İmparatorluğu nda İngiliz tüccarlarına ayrıcalıklar ve bağışıklıklar teyit ediliyor, İngiltere vatandaşlarının imparatorluğun herhangi bir yerinde serbestçe ticaret yapmasına izin veriliyor ve Osmanlı ithalatının üzerindeki gümrük vergisi ad valorem % 9 ile sınırlandırılıyordu. Daha fazla bilgi için bakınız M. S. Anderson, Doğu Sorunu Uluslar arası İlişkiler Üzerine Bir İnceleme, Çev: İdil Eser, Yapı Kredi Yayını, 2001, s Osmanlı klasik dönemi Samsun un sosyo-ekonomik durumu için bakınız Mehmet Öz, XV-XVI Yüzyıllarda Canik Sancağı, Türk Tarih Kurumu, FO 336/1/E 1831 British Consulate in Samsun , Report on the Trade of Samsun, 31 Aralık

2 Tablo 1. Samsun Limanında Toplam Ticaret Hacmi 1 Temmuz 31 Aralık Gelen Gemiler Giden Gemiler Tabiiyeti Gemi Sayısı Tonaj Personel Sayısı Malın Değeri Gemi Sayısı Tonaj Personel Sayısı Malın Değeri Türk Avusturya Rus İskandinav Toplam Bu tabloya göre Türk bayrağı taşıyan gemiler önde gelmektedir. Dikkat çekici bir husus limana uğrayan Avusturya gemilerinin sayısıdır. Yine bu tablo, Samsun ve çevresinde ve Karadeniz in genelinde Avusturya tüccarının yoğun bir ilgisinin olduğunu göstermektedir. İngiliz temsilci tablonun ortaya koyduğu veriyi değerlendirirken limana uğrayan gemiler arasında hiçbir İngiliz gemisinin bulunmamasından şikâyetçidir. Bir ara İngiliz Peninsular & Oriental Şirketinin çalışma hattını Karadeniz e genişletme ve bu hat üzerinde büyük ve güçlü gemilerini devreye sokma kararı memnuniyet uyandırmış, ancak daha sonra kararın iptali aynı derecede hayal kırıklığı yaratmıştır. Kararın uygulanması durumunda İngiltere ve Türkiye nin bu bölgesi arasında kurulacak doğrudan ticaret diğer yabancı şirketlerin tasfiyesini beraberinde getirecekti. Konsolos Vekili bu kararın tekrar alınması ve uygulanması ümidini taşımakta ve şu ifadeyi kullanmaktadır: Bu bölgelere buharlı gemi taşımacılığını getiren İngilizlerin bir gün gelip yabancıların tek taraflı (rakipsiz) olarak faydalandıkları buharlı gemi taşımacılığı ticaretine bizim bayrağımızın ortak olması duamdır 5. Avusturya gemilerinin sayısının fazla olmasının temel sebebi olarak Danube Steam Navigation [Tuna Buharlı Gemi Taşımacılığı] şirketinin İstanbul-Trabzon arası seferlerinde Samsun u ara liman ya da istasyon olarak değerlendirmesi gösterilmektedir. Avusturya buharlılarının en büyüğü 160 beygir gücünde olup 1841 Nisanında Amasra yakınlarında kaza yapmıştır. Rapora göre, İstanbul a götürülen geminin halen tamiri devam etmekteydi ve hâlihazırda biri 140, diğeri 120 beygir gücünde iki Avusturya gemisi İstanbul-Samsun-Trabzon arasında düzenli sefer yapmaktaydı. Ayrıca 150 beygir gücünde İngiliz yapımı olan bir Türk gemisi bir İngiliz kaptanın yönetiminde düzenli olarak limanlar arasında seferlerini gerçekleştirmekteydi 6. 4 FO 336/1/E Aralık 1841, ek 1. 5 FO 336/1/E FO 336/1/E

3 Stevens a göre mevcut gemilerin yıllık olarak artışı devam eden Trabzon ticaretinin taşımacılığını ve Samsun da artan iş yükünü yeterli şekilde karşılaması imkânsızdı. Ticari mallardan başka yıl boyunca yolcu taşınmıştı. Yolcuların ü askeri birlikler olup yolcu taşımacılığının ticaretteki oranı % 24 ve getirisi sterlin olmuştu 7. Raporunda konsolos, Samsun limanında son altı ayda gerçekleştirilen ithalat ihracatı gösteren listeler eklemiştir. Canik bölgesinin ticarî kapasitesini göstermesi açısından son derece zengin olan bu listelerden, ithal ve ihraç edilen ürünler, üretim miktarları ve gidiş ve geliş yerleri hakkında geniş bilgi edinmek mümkündür. Tablo 2. Samsun dan buharlıların 1841 yılı tamamı ve diğer gemiler tarafından 1 Temmuz 31 Aralık 1841 tarihleri arasında ithal edilen ürünlerin listesi 8 Mallar Miktar Notlar Mamul Sandık Kahve Çuval Şeker Fıçı 64 Sabun Kasa 167 Petrol Varil 104 Zeytinyağı Varil 34 Çelik Kasa 5 Tırpan Kasa 35 Pipebowl [Seramik Kasa 37 pipo] İran tütünü Balya 10 Kuru meyve Kasa 208 Twist (kırsal) Balya 60 Bakır Fıçı 10 Rumeli kumaşı (bezi) Balya 614 Defolu kumaş Balya 30 Mamul ürünler genellikle İngiliz imalidir. Küçük Asya da şehir ve kasabaların çoğunda eski zamanlardan gelen, kahvehanelerin dövülmüş kahveyi Jamiz (temiz) adı verilen bir müesseseden alma alışkanlığı hala devam etmektedir. 600 çuval kahve Hükümetin talimatıyla civar kasabalardaki kahve satıcı kurumların ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ithal edilmiştir. Tırpanlar Rumeli de imal edilmektedir. Rumeli kumaşı aba adı verilen ve ülkenin genelinde fakir kesimin giydiği kumaştır. Fakat özellikle 7 FO 336/1/E FO 336/1/E 1831, ek

4 Keten kumaş Balya 10 Cam Sandık 51 Hükümet erzakı Sandık 150 Diğer Paket 749 Toplam Paket İngiliz demiri (kental ) (ton) 81 Rus demiri (kental)4.160 (ton) 231 Tuz Kilo Mısır Kilo Buğday Kilo Doğu Karadeniz (Lazistan) bölgesi halkının tercih ettiği bir kumaştır. Defolu ve döküntü kumaşlar, İstanbul daki terzilerin artık kumaşları olup uzun yolculuğa çıkacak olan göçmenlerin giysi ihtiyaçlarını üreten imalathaneler tarafından kullanılmaktadır. Hükümet depolarında iç Anadolu daki askerler için askeri kıyafetler depolanmıştır. Diğerleri arasında yer alanların tek tek adını ve miktarını tam olarak tespit edemedim. Demir genellikle baharda ithal ediliyor ancak miktarı çok düşük. Mısır Tuna bölgesinden ve buğday ise Rusya dan gelmektedir. Bu liste Türk gemilerin taşıdığı ürünleri içermemektedir. Gelen malların ne kadarının Samsun için, ne kadarının ise iç kesimler için getirildiği tam olarak tespit edilememiştir. Ancak konsolosun yaptığı araştırmadan gelen paketlerden 1550 sinin Samsun ve çevresi, geri kalan 6100 ünün ise iç Anadolu ya sevk için limana getirildiği anlaşılmaktadır 9. Konsolos Stevens İngiltere den bölgeye ne kadar mal satılabileceğini tespit etmek üzere beraberinde demir, pamuk ve diğer ticari emtiadan anlayan İngiliz üreticiler getirmiştir. Samsun tüccarı ihtiyaçlarını buharlı gemilerle düzenli olarak İstanbul dan karşıladığı için kendisine ilk başta pek ilgi gösterilmemiştir. Fakat Erzurum da vuku bulan veba salgını yüzünden Hükümet karantina ilanına karar verip Samsun limanını da karantinaya dahil edince İstanbul dan mal sevkıyatı sekteye uğramıştır. Mal arzındaki daralma sonucu Stevens kendi mallarına yönelik bir ilginin gerçekleştiğini fakat depolarındaki malın da talebi karşılamaya yetmeyeceğini ifade etmektedir. Karantinanın kalkması durumunda mahalli tüccarın, mal ihtiyaçlarını doğrudan İstanbul dan tedarik etmeye devam edip etmeyeceği kesinlik 9 FO 336/1/E

5 kazanmamıştır. Samsun daki tüketim tek başına ciddi boyutta değildir. Bununla birlikte, ticarî malların Samsun da depolanması çevre vilayetlerdeki tüccarları Samsun a çekebilirdi. Fakat Stevens a göre bunun gerçekleşmesi için sabra, ümide ve ısrarlı bir çalışmaya ve aynı zamanda İngiltere den Samsun a doğrudan ithalat için gerekli idarî ve hukukî temelin hazırlanmasına ihtiyaç vardı. Tablo 3. Samsun Limanından 1841 yılı tamamında Avusturya Buharlılarının ve 1 Temmuz Aralık 1841 tarihleri arasında diğer gemilerin gerçekleştirdiği ihraç malları 10 Mallar Miktar Üretim Yeri Notlar Tütün Balya Canik Sülük-Salyangoz Tüb [kutu] Samsun (975) Kayseri (805) İpek Balya 190 Canik ve Amasya Keten Balya 4 Canik Meyve Sepet 20 Canik Öküz boynuzu Çuval 12 Canik Kendir Balya 780 Canik Pirinç Çuval 370 Canik Fasulye Çuval 515 Canik İçiriş Çuval 543 Malatya Kitre (Geven) Çuval 817 Malatya Galls [Mazı] Çuval 552 Malatya Mamul Balya 839 Balmumu Çuval 191 Canik, Amasya Çorum Mahlep Çuval 559 Tokat Keçi yünü Balya 94 Sivas Koyun yünü Balya 176 Sivas Sığır derisi Balya 844 Kayseri Kendir sadece Babıâli tarafından tasarruf edilir, dolayısıyla kendiri İstanbul a savaş gemileri nakleder. Takriben paketten oluşan büyük miktarda Bafra tütünü de İstanbul a gönderildi. İçiriş Türkiye de ayakkabıcılar tarafından kullanılan bir nevi toz haline getirilmiş bir köktür. Mamul ürünler ülkenin hemen her bölgesinden gelir. Mahlep küçük bir bitki tohumu olup Mısır a gönderilmekte ve orada ekmeğe katılmaktadır. Pastırma bir tür baharatlı ettir. Çıra Odesa ya 10 FO 336/1/E 1831, ek

6 Pastırma Balya Kayseri Keçi derisi Balya 90 Kayseri Üvez Çuval Kayseri, Tokat, Çorum Anason tohumu Çuval 26 Kayseri Ham bakır Paket Tokat Kabuklu meyve Çuval 160 Kayseri Mantar Balya 125 Litharge [Kurşun monoksit] Sandık 19 Keban Twist (Kırsal) Balya 14 Tekrar ihraç edildi Kalem kamışı Balya 8 İran Alum [Şap] Çuval 24 Karahisar Kök boyası Çuval 54 Tokat Rumeli bezi Balya 81 Tekrar ihraç Bagaj [Bavul] Paket 398 Diğer Paket 232 Toplam Paket Keten tohumu Kilo Canik Buğday Kilo Tekrar ihraç Pease [Bezelye] Kilo 100 Amasya Amerikan mısırı Kilo Tekrar ihraç Tuz Kilo Tekrar ihraç Valonea [Palamut] Kental 2130 Yozgat Bakır Kental Tokat ta rafine Kurşun Kental 500 Keban Çıra Kental 8 Canik gönderilmekte olup orada yüksek fiyatla satılmaktadır. Bakır, kurşun ve kereste Babıâli nin tekelindedir. Bu ürünler askerî gemilerle İstanbul a nakledilir ki bu listede yer almamaktadır. 288

7 Samsun da Rus demiri ciddi bir orana sahip olduğundan İngiliz demirinin miktarı önemsizdir. İngiliz demirine rağbet edilmemesinde, Türkiye nin diğer bölgelerinde görülen ön yargının etkisi Samsun da az olmasına rağmen, talebin düşük olması raporda doğrudan ithalin eksikliğine bağlanmıştır. Rus idaresi Trabzon da yaptığı gibi Samsun da da stoklama yapmış, talebe cevap verecek arzı önceden hazırlamıştır. Ancak Rus demirinin satışını yapan İstanbullu bir Ermeni olan temsilcisi, yüksek limitler ile sınırlandırıldığından istediği oranda bol miktarda satış yapamamaktan şikâyetçidir. Ton başına 18 sterlinden aşağı satamazken diğerleri tonunu 13 sterlinden satmaktaydı 11. İthal edilen ürünler arasında bölgenin ihraç etmesi gereken bir ürün olan mısırın bulunmasını Stevens şu şekilde açıklamıştır: yıllarında ürün yeterince bol mahsul vermemiş, dolayısıyla pazarda darlık oluşmuş, ortaya çıkan açık ithalat ile kapatılmaya çalışılmıştır. Fakat son hasat üreticinin yüzünü güldürmüş ve üründeki darlık kısmen sona ermiştir. Kısmen değerlendirmesini geçen yılın kıtlığından kaynaklanan fiyatların yükselmesinin halka ağır bir bedel ödetmesi ve halen hububatın normal fiyat seviyesine inmemiş olmasından dolayı yaptığını ifade etmiştir 12. Stevens ihraç ürünleri arasında Kayseri menşeli malların Samsun daki yoğunluğuna dikkat çekmiştir. Bu yoğunluk 1841 de aynı derecede gerçekleşmemiştir. Kayseri tüccarı bir yıl önce gerek buharlıların kapasitelerinin yetersizliği gerekse askeri birliklere gemilerde yer ayırma zorunluluğunun bir sonucu olarak mallarının Samsun da veya ellerinde kalmasından dolayı büyük zarara uğramıştır. Bu yıl ise Nizip te dağıtımı yapılacak olan redif kuvvetlerinin Samsun dan gönderileceğini bilen Kayseri tüccarı geçen yılın benzer zararını yaşamamak için daha uzun ve zahmetli ama sonucundan emin oldukları karayolunu tercih ettikleri anlaşılıyor. Konsolos Vekili bütün Kayseri ticari malının Samsun limanından ihracının, büyük tonajlı gemilerin limanlar arasında düzenli sefer yapmaları durumunda mümkün olabileceğini ifade etmiştir 13. Raporda Samsun da tarım ile ilgili olarak da önemli tespitler yer almaktadır. Nehirlerin sonbaharda taşması yüzünden Samsun un ovalarında çeltik ve keten tohumu üretimi ciddi zarara maruz kalmıştır. Ancak Rusya da da benzer şekilde mahsulün yetersiz kalmasının etkisiyle İstanbul da keten tohumu fiyatı yükselmiş, dolayısıyla üretici ve tüccarın zararı telafi edilmiştir. Samsun ovalarında yetişen keten tohumunun kalitesi iyi olmakla beraber üretim ve toplama aşamasında yeterince dikkatli olunmaması beraberinde kirlenme ve tohumun diğer unsurlarla karışması sonucu 11 FO 336/1/E FO 336/1/E FO 336/1/E

8 verdiğinden Avrupa pazarında satılabilmesi için mutlaka temizlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır 14. Canik bölgesinde üretilen kendir ve kereste için Osmanlı idaresinin bir sınırlama getirdiği ve bu ürünlerin tek alıcısının devlet olduğu raporda görülüyor. İngiliz temsilci bu uygulamadan son derece rahatsızdır. Hatta ülkesi ile Osmanlı Devleti nin imzaladığı Ticaret Sözleşmesinin bazı ek maddelerinin Babıâli tarafından yanlış tercüme edilmiş olabileceğini ileri sürerek bu uygulamanın yürürlükten kaldırılması için girişimlerde bulunulmasını teklif etmektedir. Kendir ve kereste ihracının önündeki engellerin kaldırılması İngiliz tüccarı için gerçek bir kazanç olacaktır 15. Listeden görüleceği üzere Samsun un en önemli ihraç ürünü tütündür. Tütünle ilgili olarak ayrı bir ek rapor tanzim eden Stevens tütünü çeşitli açılardan ele almıştır. Vergilendirilme yönünden tütünün iki türlü vergiye tabii olduğunu söyler: Birincisi yaş gümrük (fresh custom) denilen, tütünün toplanmasından önceki yeşil haldeyken alınan vergi, ikincisi ise kuru gümrük (dry custom) denilen tütün pazara getirildiğinde alınan vergidir. Vergi oranları Trabzon Valisi tarafından belirlenmektedir in yaş gümrüğü için Vali İstanbul a lira (1.250 sterlin) ödemiştir. Bu vergiyi aşağıdaki şekilde üç kısımda düzenlemiştir: 1. Samsun un doğusunda Batman Suyu (çayı) ile batısında Kürtün Irmağı arasındaki üretim için kuruş = 450 sterlin. 2. Batman çayının doğusundan Çarşamba ya kadar olan için kuruş = sterlin. 3. Kürtün ırmağının batısından Bafra ya kadar olan bölge için kuruş sterlin. Toplam da kuruş = sterlin olarak vergilendirilmiştir 16. Stevens ın hesaplamasına göre toplanan verginin kuruşu Valiye kazanç olarak kalmıştır. Paşaya vergiyi toplayanlar, birinci bölgenin , ikinci bölgenin ve üçüncü bölgenin kuruş ödeme yapacaklarını hesaplayarak işe koyulurlar. Toplamda kuruş olarak hesap edilen verginin kuruşun fazlası olan kuruş, vergiyi toplayanlarca kâr olarak tasarruf edilir. Ancak bu kâr payı her zaman garanti değildir. Mahsulün kötü sezon dolayısıyla zarar görme riskini üstlenmişlerdir. Vergi şu şekilde tahsil edilir: Tütünün toplanmasına altı hafta kala tarlalar ölçülür, her bir 70 feet ürün için üretici 112 para öder. Kullanılan ölçümdeki anlaşmazlıkları gidermek için sonunda Samsun Kadısının mührünü taşıyan bir kordon [ip] kullanılır. 14 FO 336/1/E FO 336/1/E FO 336/1/E 1831, ek no

9 Kuru gümrük ise batman 17 başına 6 kuruşa sabitlenmiş olup, tütünü alan tüccardan tahsil edilir. Tüccar ise verdiği vergiyi üreticiden keser de Trabzon Paşası İstanbul a kuruş ödemiştir. Bütün mahsul satılana kadar Paşa vergiyi kendi hesabında tutar. Ne kadar tuttuğu bilinmemekle beraber Samsun u aşağıdaki bölgelere ayırarak İstanbul a göndereceği vergiyi tahsil ettirdiği raporda belirtilmiştir: Çarşamba ve Samsun arası tütün için kuruş = sterlin. Samsun ve Bafra arası tütün için Geri kalan bölgenin tütünü için Toplam kuruş = sterlin kuruş = 500 sterlin kuruş = sterlin. Stevens ın yaptığı hesaba göre Paşanın toplanan vergiden kârı kuruştur. İstanbul a giden tütünden Samsun da vergi alınmaz, çünkü vergilendirilmesi İstanbul da yapılmaktadır. Yine Stevens a göre tütünün miktarı kentali aşarsa Babıâli aldığı verginin bir kısmını Paşaya gönderir, fakat bu miktar hiç aşılmaz. Yukarıdaki hesaptan anlaşılacağı üzere Babıâli tütün üzerinden vergilendirdiği halkın ödediği paranın çok az bir kısmını sadece sterlini ( kuruş) tahsil eder. Bunu sebebini izah etmek Stevens a göre neredeyse imkânsızdır. Eğer tütün üzerinden alınan ve bol miktarda tahsisat olabilecek verginin yarısı tütün vergisini toplayanlara tahsis edilse Sultan ın hazinesinde mevsim başına kuruş gelir artışına sebep olabilecektir. Diğer ülkeler için bu miktarın çok büyük bir para olmadığını söyleyen Stevens Türkiye gibi maliyesi darda olan bir ülke için bunun ciddi bir rakam olduğunu vurgulamıştır 18. Rapora göre 1841 boyunca buharlı gemiler kanalıyla İstanbul dan sterlin değerinde para, mal almak için Samsun a gelmiştir. Samsun dan nakledilen mal, değer olarak sterline tekabül etmişti ki 17 XIX. Yy.da Anadolu da yaygın olan kervan batmanı 6 okka=7,77 kg. XVI. yy.da yöreden yöreye 3-8 kg. arasında değişiyor. Bkz. W. Hinz, İslam da Ölçü Sistemleri, çev. S. Acar, İstanbul 1990, s. 26. Stevens ın hesabına göre 1 batman=7,5 kg. 18 FO 336/1/E 1831, ek no 4. Canik te üretilen tütünün miktarını hesaplamak için aşağıdaki şekilde tahminî bir hesap yapılmıştır: Eğer kuru gümrük kuruş ise İstanbul a gönderilenin dışında satılan: balya, İstanbul a ek 3 de gösterilen sevk edilmiş: balya, Bafra Kuyum dan gönderilen: balya, Listede görülmeyen Ocak-Haziran dönemi: 200 balya, Toplam: balya tütün üretildiğini tahmin etmiştir. 291

10 bunun sterlini tüccarların hesabına, sterlini ise Paşa tarafından Babıâli ye gönderilen paradır 19. Konsolos Vekili 1838 ticaret sözleşmesinin geniş şekilde uygulanmadığından, en azından bölgede halen yürürlüğe fiilen girmediğinden şikâyet etmektedir. Mahallî otoritelerin sözleşmeyi geçersiz kılmak için çok istekli olduklarını vurgulayan Stevens bunu bir örnekle pekiştirir: İstanbul da temsilciliği olan bir İngiliz firması için Amasya dan ipek alan bir Avrupalı, mezkur sözleşme gereğince yürürlükten kaldırılmış olması gereken bir verginin Trabzon Valisi Abdullah Bey tarafından talep edildiğini ancak İstanbul daki merkezine firma durumu bildireceğini söyleyince, Vali geri adım atmıştır. Bunun üzerine Samsun dan müdahale etmesine gerek kalmadığını üstlerine rapor eden Stevens, Vali Abdullah Bey in kendisine karşı tavizkâr bir duruma düşmemek için de son derece dikkatli davrandığını belirmiştir. Hatta kendisinden yaptığı ticaret için, diğer bir deyişle vergisi İstanbul da ödenecek ticari malların sevki için gerekli tezkereye sahip olup olmadığının dahi sorulmadığını ifade etmiştir. Ancak diğerlerine karşı Valinin aynı hassasiyeti göstermediğini bir başka örnekle açıklamaktadır: Bazı Avusturyalı tüccarlar Sinop-Trabzon arasındaki geniş bölgede sülük-salyangoz imtiyazını İstanbul dan 900 sterlin karşılığında satın almışlar. Salyangoz daha çok Samsun civarında bulunduğu için faaliyetlerini Samsun çevresinde yoğunlaştırmışlar. Ancak Vali Abdullah Bey, salyangozun ihracına kendisi işten hisse almadığı müddetçe izin vermeyeceğini söylemiş. Avusturyalılar, Valinin söylediğini yapmaya yetkisi ve imkânları olduğunu çok iyi bildiklerinden teklifini, daha doğrusu tehdidini kabul etmişler ve sülük-salyangoz işinin imtiyazını muhafaza etmek için kendisine imtiyazın belli bir kısmını vermişlerdir. Valiye okka başına 68 kuruş ödenmiştir. Kaba bir tahminle, Avusturyalı tüccarlar Valiye sülük işinden sterlin ( kuruş) kâr payı ödemişlerdi 20. Stevens a göre Samsun da Avrupa kurumlarının (şirket temsilciliklerinin) yokluğu Ticaret Sözleşmesinin çıkaracağı faydayı engellemiştir. Ancak Canik sancağı ve komşu bölgeleri gibi ihraç potansiyeli çok büyük olan bu coğrafyada, kesinlikle kısa ya da orta vadede faydalarının hissedileceğinden emindir. Trabzon vilayetinin (Paşalığının) bütün bölgelerinde yaygın olduğu gibi Samsun halen Tanzimat uygulamasına tâbi değildir 21. Canik sancağında üretilen kendir 22 için de önemli tespitleri olan Stevens, sancakta üretilen miktarın 1841 yılı için yaklaşık kental = 19 FO 336/1/E FO 336/1/E FO 336/1/E Kendir üretimi bölge açısından öteden beri önemli olup özellikle XVI. yüzyıldan itibaren Tersane-i Amire nin ihtiyaçlarını karşılamada önemli bir yeri olmuştur. 292

11 1.100 ton olduğunu ifade etmiştir. Canik te imal edilen tekneler için gerekli kısım ayrıldıktan sonra geri kalan kendir Babıâli tarafından alınmaktadır. Üretilen kendirin kentali vergi olarak alınırken artan ürüne İstanbul dan sabit bir fiyat biçilir ve ürün bu fiyattan satın alınırdı de kental başına 80 kuruş ödenmiştir kentalin vergilendirilmesi ise şu şekilde gerçekleştiğini bildirmektedir: Canik mutasarrıfı Babıâli nin açıkladığı fiyattan kendiri satın alır, sonra halka ekili arazilerin tamamını sorar. Gelen bilgiye göre vergiyi tanzim eder. Kendir vergisi münasebetiyle Canik bölgesindeki erkeklerin mühim bir kısmı askerlikten muaf tutulmuştur. Ağır vergilendirme sebebiyle kâr payı düşük olan kendir üreticileri, üretim sırasında çok dikkatli davranmadıkları için kendirin kalitesi düşüktür. Buranın kendirini mevcut kalitesiyle Avrupa pazarlarına ithal etmenin pek akıl işi olmadığını düşünen Stevens, kendirdeki sınırlamalar kaldırılır ve Avrupa nın talebi buraya ulaşırsa üretici halkın kendirin hem kalitesini hem de miktarını artıracağından ve bölgedeki kendir potansiyelinin somut üretime dönüşeceğinden emindir 24. Konsolos Vekilinin ek raporlarında Zile panayırı, Amasya ve Tokat ın ticari durumu hakkında da ciddi bilgiler söz konusudur. Erzurum Konsolosu Mr. Brant ve Kayseri Konsolosu Suter in talepleri doğrultusunda Kasım ve Aralık aylarında Zile Panayırını ziyaret eden Stevens ın tespitleri oldukça ilginçtir: 1840 panayırının oldukça sönük geçtiği ve hayal kırıklığına sahne olduğu anlaşılıyor. Başarısızlığın temel sebepleri 1841 de söz konusu değildi. Bu sebepler başta Suriye deki savaş (Mehmet Ali Paşa isyanı sonrasındaki gelişmeler), beklenmedik derecede erken gelen sert kış, ve son iki yılın kıtlığı yüzünden bol mahsulü olmayan üreticinin peşin paraya olan acil ihtiyacıdır. Bu sene söz konusu olumsuzluklar olmamasına rağmen ortaya daha kötü bir sonuç çıkmıştır. Panayıra gelen ziyaretçiler ortalamanın çok altında kaldığı gibi panayıra satış için getirilen mallar da 1840 panayırının yarısından azdır. Malın azlığına ve alıcıların normalden iki hafta daha fazla kalmasına rağmen ancak mevcut malların yarısının satılabildiği görülmektedir. Satış yapabilenler de genellikle 4-5 aya kadar vade yapma gücüne sahip Ankara tüccarlarıydı. Bazı durumlarda vadeyi ertesi yılın Ağustosunda yapılacak Yapraklı panayırına kadar uzattıkları olmuştur. Bütün olumsuzluklara rağmen tüccarlar İstanbul dan aldıkları mala ödedikleri fiyattan zarar etmeden satışlarını yapmışlardır 25. Bkz. İdris Bostan, Osmanlı Bahriye Teşkilatı: XVII. Yüzyılda Tersâne-i Âmire, Ankara 1992, s. 137 vd. 23 FO 336/1/E 1831, 28 Şubat 1842, Kendir ve tütün üzerine Stevens ın Kayseri de İngiliz Konsolosu Henry Suter e raporu. 24 FO 336/1/E 1831, 28 Şubat FO 336/1/E 1831, ek 5, , Zile Panayırı üzerine rapor. 293

12 Rapor panayıra ülkenin hemen her bölgesinden katılım olduğunu belirtmiştir. Alıcıların çoğunluğu Tokat, Sivas, Amasya, Çorum, Yozgat ve Merzifon gibi yakın yerlerdendir. Buharlı gemiyle taşımacılığın bölgeye ulaşmasından önce buralardan İstanbul a seyahat etmek büyük bir riskti, soygun ve benzeri olumsuzluklar kaçınılmaz karşılanmaktaydı. Bunun sonucu olarak bölgeden İstanbul a kara yolculuğu son dört yılda terkedilmiştir. Buharlı gemi taşımacılığının Samsun üzerinden artarak etkisini göstermesi ve asayişin artmasına paralel olarak bölgede büyük değişimler ortaya çıkmıştır. İnsanlar artık Samsun üzerinden İstanbul a nakit paralarıyla gemilerle gidiyor, alacaklarını alıyorlar ve tekrar gemiyle dönüyorlardı. Stevens yaptığı bir hesaplamayla bunu örneklendirir: Amasya dan çıkan bir tüccar Samsun a 6 kuruşa, Samsun dan İstanbul a 24 kuruşa gidiyor, bir o kadar da dönüş için harcayarak toplamda 60 kuruşa Amasya-İstanbul arasında gidip gelebiliyordu. İstanbul da günlük 20 kuruş harcadığını ve 10 gün kaldığını düşünürsek toplam harcaması 260 kuruşu veya 4 sterlini geçmeyecektir. Bu masrafa, aldığı malların taşıma ücreti de ilave edilince onun hesabına göre bütün masrafı 5 sterlin civarında olacaktır. Amasyalı tüccar, bizzat kendisinin doğrudan İstanbul dan alacağı 50 sterlinlik malı bir başkası aracılığıyla alması durumunda, ödeyeceği komisyon ve kar payı dikkate alınırsa, en az % 20 civarında ek ödeme yapacaktır ki bu 10 sterline tekabül eder. Halbuki kendisinin malı İstanbul dan doğrudan alması durumunda 5 sterline masrafını karşılayıp diğer 5 sterlini kâr hanesine bırakacağı gibi ihtiyaç duyduğu malı seçme şansına sahip olmakla kalmayacak, aynı zamanda başkent İstanbul u görme zevkini tatmış olacaktı 26. Zile panayırının, buharlı nakliyenin gelişmesi karşısında gerileyeceği raporda vurgulanır. Yakın gelecekte panayırın, büyük baş hayvan pazarına dönüşmesinin ve civar köy ve kazaların küçük dükkânlarına yönelik ticarete hizmet vermesinin kuvvetle muhtemel olduğu not edilmiştir. Kalan az sayıdaki panayır tüccarı ise yakında İstanbul la doğrudan alış-veriş yapmanın hem daha kolay ve daha çok kârlı bir iş olduğunu fark edecekler ve böylece Zile deki ticarete son vereceklerdi. Ticaret, dolayısıyla, Zile den İstanbul a taşınacak, bir kısmı belki Samsun a gelecekti. Eğer Samsun a ciddi manada stok yapılır ve doğrudan ithalat yoluyla İstanbul a göre daha ucuz rakamlar söz konusu olursa Samsun bölgenin ticaret merkezi olmaya adaydı 27. Zile panayırını son 3 yılda takip ettiğini beyan eden Stevens, bu sürede, İstanbul dan panayırda görevlendirilen bir memurun panayırdaki madeni paraları topladığını, 1839 da sterlin toplarken 1840 da 600 sterlin ve 1841 de 200 sterlin değerinde madeni para toplamasını panayırın 26 FO 336/1/E 1831, ek FO 336/1/E 1831, ek

13 ticaret hacminin ve öneminin hızla azalmasına delil olarak göstermiştir. Madeni paraların panayırda toplanma sebebi olarak ise paranın en çok panayır yerlerinde dolaşacağı beklentisinin bunda etkili olduğunu göstermiştir 28. Panayırla ilgili olarak pek çok tüccarla görüştüğünü ifade eden Konsolos Vekili, tüccarın büyük kısmının kendi görüşlerini paylaştığını ve hatta kendi görüşlerinin şekillenmesinde etkisi olduğunu belirtmektedir. Azınlıkta olan bir grup ise panayırın başarısızlığını kıtlığına, mahsulün azlığından halkın elindeki paranın yetersizliğine bağlamıştır. Bunlar, Türkiye de iç istikrarın devamı durumunda ve 2-3 yıl bol mahsul elde edilmesi halinde Zile panayırının eski önemine kavuşacağı kanaatindeydi. Her ne kadar onların temennisine katılmakla beraber Stevens, beklentilerinin gerçekleşmeyeceğini düşünmektedir 29. Amasya nın ticari durumu ile ilgili kaleme alınan rapor da önemli bilgiler içermektedir. Özellikle Amasya da ipek üretimi ve ticaretine dikkat çekilmiştir. Amasya da ciddi miktarda ipek üretimi söz konusudur de tahminen okka ipek üretilmiştir. Son üç yılda üretimde istikrarlı bir artış olmuştur: 1839 da okka üretim olmuş, 1840 ta ve 1841 de okka artış ile üretim okkayı bulmuştur 30. Amasya ipeğinin fiyatı diğer bölgelere göre yüksektir. Geçen sene litrası 25 kuruştan satılan kaliteli ipek bu sene 32 ila 34 kuruştan satılmıştır mahsulünün bol ve Avrupa dan talebin düşük olmasına rağmen ipeğin fiyatının yüksek olmasını şaşırtıcı bulan Stevens, bunun sebebini iki İsviçre şirketi temsilcilerinin sezon başında diğer Avrupalı alıcıları devre dışı bırakmak için üreticilere oldukça yüksek fiyatlar teklif etmesine bağlamaktadır. Sonuç itibarıyla, ipek üreticileri ve tüccar Avrupa da ipeğin değerinin ve fiyatının yüksek olduğu kanaatiyle yüksek fiyatta ısrarcı olmuşlardı. Avrupalılar bu iki şirket aracılığıyla yaklaşık kg. ipek ithal etmişlerdi 31. Amasya da ipek üreticiliğinde yeni bir sistemin yavaş yavaş kullanılmaya başlanıldığı anlaşılmaktadır. Yeni kısa makara sistemi bazı üreticilere zarar verdiyse de esas zararın üretim sürecinden çok, Türk alıcıların eski alışkanlıklarını değiştirmede zorlanmalarından kaynaklandığı vurgulanmaktadır. Üretimdeki yenilik bu yüzden başarısızlığa mahkum gözükmekteydi. Fakat Avrupalı alıcıların yeni sistem ürün talep etmelerinin, yeni sistemin kabul edilip yaygınlaşmasında cesaretlendirici olacağı da ciddi 28 FO 336/1/E 1831, ek FO 336/1/E 1831, ek FO 336/1/E 1831, ek 6, , Amasya ve Tokat üzerine rapor. 31 FO 336/1/E 1831, ek

14 bir ihtimal olarak kabul edilmiştir 32. Bu yöntemle büyük avantaj sağlanmış olacaktı. Bir başka önemli konuda da başarı sağlandığı rapor edilmiştir e kadar ipeği beyazlatmak için kozanın açılması sırasında süt su ile karıştırılarak kullanılmaktaydı. Fakat bu yöntem ipeğin kolayca kenar tutmasını engellediği için Avrupalıların şiddetli eleştirilerine sebep oluyordu. Bu eleştiri Babıâli ye kadar ulaşmış olmalı ki makara sisteminin kullanılmaya başlanılmasından kısa bir süre önce, Sultan bir ferman yayınlamış ve ipek üretiminde sütün kullanılmasını yasaklamış, uymayanlara ağır müeyyideleri yürürlüğe sokmuştu. Beyazlık konusunda fark dikkat çekmeyecek kadar küçük olduğundan, üreticinin yeni yönteme alışması durumunda Amasya da Avrupa nın ipek ihtiyacının çok büyük kısmını karşılayacak üretim potansiyeli vardı 33. Stevens bu noktada, Bursa ipeği ile karşılaştırıldığında kalitesi çok az bir farkla düşük olan Amasya ipeğinin İngiliz pazarı için çok uygun olduğunu belirtmiştir. Ancak Babıâli nin vergilendirmesi çok yüksektir. Üreticinin vergi indirimi taleplerine kulak tıkayan İstanbul %24 vergi almakta, ayrıca mahalli otoritenin aldığı %10 ile birlikte ipek gerçek değeri üzerinden toplamda %34 vergilendirilmektedir 34. Raporun Tokat bölümüne bakıldığında üvez (yellow burry), kökboyası ve bakıra dikkat çekilmektedir. Mevsimin şiddetli fırtınalar ile geçmesi yüzünden üvez üretiminde ciddi kayıpların olduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla, ürün miktar olarak az, kalite olarak ise çok düşüktür. Benzer durum Kayseri üreticileri içinde geçerlidir. Kayserililer, üretim az olduğu için İstanbul ve İzmir de üvez fiyatlarının yükseleceği beklentisine girmişler ancak Avrupa pazarlarında da hareketlilik olmayınca üretim yerlerinde spekülasyon yapanlar ciddi zarara uğramışlardır. Mevsimin iyi gittiği yıllarda bir ağaç ortalama 13 okka üvez verirken bu sene ağaç başına 1 okka ortalama ürün alınmıştır FO 336/1/E 1831, ek FO 336/1/E 1831, ek FO 336/1/E 1831, ek 6. Stevens Amasya da iken Elbistan da Afşar kabilelerinin bir kervanı bastıkları, yaklaşık sterlin değerinde yağma yaptıkları haberi gelmiştir. Sonrasında Gürün zaptiye kumandanı Ali Bey in yağmacıları takip ederek malın 2/3 nü kurtarmış, ve 100 gönüllü toplayarak yağmacıları takibe başlamış. Ancak Ali bey ile aşiret reisi arasında dostluk söz konusu olduğundan herhangi bir cezalandırma yapılmamış, hatta yağmanın bir kısmını ellerinde kalmasına göz yumulmuş. Malların sahibi olan Trabzonlu tüccar ise Halep e ulaşmışlar. Yine raporda dikkat çeken bir bilgi, Babıâli nin Amasya halkını yıllık 30 sterlinlik bir para cezası ödemeye mahkûm etmesiyle ilgilidir ta bölgede karantina çalışmalarında istihdam edilen İtalyan tebaasından bir doktorun halk tarafından öldürülmesi üzerine, Konsolos vekiline göre ilginç bir uygulama olarak halkın tamamı bu cinayetten sorumlu tutulmuş ve doktorun ailesine yıllık söz konusu parayı ödeme zorunluluğu getirilmiştir 35 FO 336/1/E 1831, ek

15 Tokat kökboyası üzerine araştırma yapan Stevens, bazı numuneleri uzmanlara göndererek İngiliz pazarına uygun olup olmadığını incelemelerini istemiştir. Kalitenin beklentiler seviyesinde çıkması durumunda İzmir deki kökboyası maliyetinin neredeyse yarı fiyatına Samsun limanından İngiltere ye nakledilebileceğini bildirmiştir. Tokat kökboyasının kentali 20 kuruş nakliye ücreti ile beraber 140 kuruşa elde edilebilecektir. İzmir de ise kökboyasının kentali 250 kuruştur 36. Tokat ta Gustave de Pauling in denetiminde inşa edilen büyük bakır işleme tesisinin Mayıs 1842 ye kadar tamamlanacağı tahmin edilmiştir. Başlangıçta sterlini geçmeyeceği hesaplanmış iken inşaatının tamamlanmasının en az sterline mal olacağı zannedilmektedir. Rafine edilmek üzere 1841 de Tokat a getirilen bakır miktarı batman = 975 tondur 37. Stevens a göre genele bakıldığında iç Anadolu insanı geçen yıla oranla 1841 de Gülhane Hatt-ı Şerifinden daha memnun görünmektedir. Babıâli mahalli idarecilerin suiistimallerini engellemek için kararlı bir tutum sergilemektedir. Bunun örnekleri olarak Tokat ve Amasya muhassıllarının 1841 de sık sık Tanzimat Fermanına uygun davranmadıkları gerekçesiyle değiştirilmeleri verilmiştir. Daha önce İstanbul un atamasıyla belirlenen muhassıllar 1841 de Sivas Defterdarı tarafından aday gösterilerek belirlenmektedir. Sonuç 1841 senesinde Samsun un Sinop tan Trabzon a, Amasya ve Tokat tan Kayseri ve Malatya ya kadar geniş bir bölgenin ticaretiyle ilişkili olduğunu görmekteyiz. Adı geçen sancakların üretim fazlalarının ihracı ve ihtiyaçlarını ithali büyük oranda Samsun limanı üzerinden yapılmaktadır. Bu durum itibarıyla İngiltere nin ilgi alanına giren Samsun yavaş yavaş uluslar arası ticaretin Anadolu ya giriş noktalarından biri olmaya adaydır. On sekizinci yüzyılın sonu ile karşılaştırıldığında çok büyük değişimin söz konusu olduğu görülür. 38 Sadece liman özelliği ile değil, başta tütün olmak üzere kendi üretim maddeleri ile de Avrupa nın tüccar devletlerinin dikkatini çeken Samsun, İngiliz idaresince temsilcilik açılmaya değer görülmüştür. Temsilcinin özellikle ülkesiyle Osmanlı Devleti nin imzaladığı ticaret 36 FO 336/1/E 1831, ek FO 336/1/E 1831, ek Bayram Kodaman, XVIII Yüzyıl Sonunda Samsun Gümrüğü II. Tarih Boyunca Karadeniz Kongresi Bildirileri, Samsun, 1990, s Kodaman ın ifadesiyle Sasun gümrüğüne yabancı bandıralı gemiler mal getirmemektedir. Karadeniz ticaret trafiğini Osmanlı bandıralı gemilerin teşkil ettiği ve bu gemilerin hemen hepsinin Müslümanlara ait olduğunu görüyoruz. 297

16 sözleşmesinin ve Tanzimat Fermanının bölgede uygulamada yetersizliklerine vurgu yapması bu ilginin bir sonucudur. İlerleyen yıllarda Samsun, Avrupa tüccarı için giderek artan seviyede vazgeçemeyeceği bir liman kent olacaktır. Kaynakça Arşiv İngiliz Arşivi (Public Records Office) Dışişleri Bakanlığı Tasnifi PRO: FO, 336 numaralı tasnif. Araştırmalar ANDERSON M. S., Doğu Sorunu Uluslar arası İlişkiler Üzerine Bir İnceleme, Çev: İdil Eser, Yapı Kredi Yayını, BAYRAM Kodaman, XVIII Yüzyıl Sonunda Samsun Gümrüğü II. Tarih Boyunca Karadeniz Kongresi Bildirileri, Samsun, 1990, s BOSTAN, İdris, Osmanlı Bahriye Teşkilatı: XVII. Yüzyılda Tersâne-i Âmire, Ankara HİNZ, W., İslam da Ölçü Sistemleri, çev. S. Acar, İstanbul ÖZ, Mehmet, XV-XVI Yüzyıllarda Canik Sancağı, Türk Tarih Kurumu,

Dünya Mısır Pazarı ve Türkiye

Dünya Mısır Pazarı ve Türkiye Dünya Mısır Pazarı ve Türkiye Günümüzde çok amaçlı bir kullanım alanına sahip olan Mısır, Amerika Kıtası keşfedilene kadar dünya tarafından bilinmemekteydi. Amerika Kıtasının 15. yüzyıl sonlarında keşfedilmesiyle

Detaylı

Fao Gıda Fiyat Endeksi

Fao Gıda Fiyat Endeksi FAO gıda fiyat endeksi, uluslararası gıda emtia fiyatlarına ilişkin değişimleri aylık olarak ölçen bir endekstir. 5 emtia grubuna (et, mandıra, şeker, hububat ve yağ) dâhil toplam 73 gıda maddesi fiyatının,

Detaylı

3 1 0 2 20 BUĞDAY RAPORU

3 1 0 2 20 BUĞDAY RAPORU 0 1 Dünya buğday üretimi, üretim devlerinden biri olan ABD nin yaklaşık 4 milyon tonluk üretim azalmasına rağmen bu sene ekili alanların ve verimin artmasıyla paralel olarak Ağustos ayı verilerine göre

Detaylı

Coğrafya Proje Ödevi. Konu: Hindistan ve Nijerya nın Ekonomik Özellikleri. Kaan Aydın 11/D

Coğrafya Proje Ödevi. Konu: Hindistan ve Nijerya nın Ekonomik Özellikleri. Kaan Aydın 11/D Coğrafya Proje Ödevi Konu: Hindistan ve Nijerya nın Ekonomik Özellikleri Kaan Aydın 11/D---1553 Hindistan ın Genel Özellikleri DEVLETİN ADI: Hindistan Cumhuriyeti BAŞKENTİ: Yeni Delhi YÜZÖLÇÜMÜ: 3.287.590

Detaylı

Kaynak : CIA World Factbook

Kaynak : CIA World Factbook Türk Plastik ve Mamulleri, Ambalaj Sektörü ve Plastik İşleme Makine Üreticileri İçin SIRBİSTAN Pazarının Değerlendirmesi GENEL BİLGİLER : Barbaros Demirci Genel Müdür PAGEV EIU tahminine göre Sırbistan

Detaylı

T.C. TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

T.C. TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HUBUBAT 30.06.2015 2015 yılında buğday üretiminin bir önceki seneye göre %18 oranında artış göstererek 22,5 milyon ton seviyesinde gerçekleşeceği tahmin edilmektedir. 2015 yılında arpa üretiminin bir önceki

Detaylı

AVUSTURYA VE MACARİSTAN DA TAHIL VE UN PAZARI

AVUSTURYA VE MACARİSTAN DA TAHIL VE UN PAZARI AVUSTURYA VE MACARİSTAN DA TAHIL VE UN PAZARI Avusturya da un üretimi sağlayan 180 civarında değirmen olduğu tahmin edilmektedir. Yüzde 80 kapasiteyle çalışan bu değirmenlerin ürettiği un miktarı 500 bin

Detaylı

BUĞDAY PİYASALARI ve TMO

BUĞDAY PİYASALARI ve TMO BUĞDAY PİYASALARI ve TMO 01.04.2016 1 DÜNYA BUĞDAY DENGE TABLOSU Dünya buğday üretimi üç yıl üst üste rekor seviyelerde gerçekleşti, stoklar yükseliyor (Milyon Ton) 800 700 600 500 400 300 200 100 0 699

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

MALATYA TİCARET BORSASINA TABİ MADDELER VE BU MADDELERİN ALIM VEYA SATIM Y Ö N E T M E N L İ Ğ İ

MALATYA TİCARET BORSASINA TABİ MADDELER VE BU MADDELERİN ALIM VEYA SATIM Y Ö N E T M E N L İ Ğ İ MALATYA TİCARET BORSASINA TABİ MADDELER VE BU MADDELERİN ALIM VEYA SATIM Y Ö N E T M E N L İ Ğ İ 08.01.2005 Tarih 25694 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 18.05.2004 Tarihli ve 5174 sayılı Odalar ve Borsalar

Detaylı

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri Etiyopya ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Dil : Amharikçe, Oromo, Tigrinya, Somaliae, İngilizce Başkenti : Addis Ababa Yüzölçümü : 1.127.127 km2 Nüfus : 88,4 Milyon(2013 tahmini Önemli

Detaylı

GAMBİYA ÜLKE RAPORU. Türkiye İşadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu Afrika Koordinatörlüğü http://www.tuskon.org africa@tuskon.

GAMBİYA ÜLKE RAPORU. Türkiye İşadamları ve Sanayiciler Konfederasyonu Afrika Koordinatörlüğü http://www.tuskon.org africa@tuskon. GAMBİYA ÜLKE RAPORU 1. Nüfus: 1.797.860 (Dünyada 149.) 2. Nüfus artış oranı: % 2,4 (Dünyada 32.) 3. Yaş yapısı: 0-14yaş: % 40 15 64 yaş: % 57 65 yaş ve üstü: % 3 4. Şehirleşme: % 58 5. En büyük şehir:

Detaylı

Mısır alım fiyatı açıklandı

Mısır alım fiyatı açıklandı Mısır alım fiyatı açıklandı Ağustos 28, 2012-1:42:57 Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı Mehdi Eker, Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) mısırın tonunu 595 liraya almaya hazır olduğunu bildirerek, bunun geçen

Detaylı

HUBUBAT BÜLTENİ. 2008/09 dönemi TMO emanet alım fiyatları Tablo:1 de belirtilmektedir. 2008/09 DÖNEMİ TMO EMANET ALIM FİYATLARI

HUBUBAT BÜLTENİ. 2008/09 dönemi TMO emanet alım fiyatları Tablo:1 de belirtilmektedir. 2008/09 DÖNEMİ TMO EMANET ALIM FİYATLARI HUBUBAT BÜLTENİ 1-) TMO HUBUBAT ALIMLARI VE FİYATLARI TMO, 2008/2009 Hububat Alım Döneminde 21 mayıs tarihi itibariyle taahhütname karşılığı alım yapılması konusunda işyerlerine talimat vermiştir. Bu bağlamda

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA)

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ Metin TATLI Şubat 2015 SUNUM PLANI I. SERBEST BÖLGENİN TANIMI VE AMACI II. ANTALYA SERBEST BÖLGE III. SERBEST BÖLGELERİMİZİN SUNDUĞU AVANTAJLAR

Detaylı

DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015. Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer. Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü

DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015. Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer. Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU Temmuz ayı içerisinde Dünya Bankası Türkiye

Detaylı

EKONOMİK GÖRÜNÜM RAPORU

EKONOMİK GÖRÜNÜM RAPORU EKONOMİK GÖRÜNÜM RAPORU Hazırlayan: Erhan DEMİRCAN Uzman Bu Rapor Karacadağ Kalkınma Ajansı tarafından, Türkiye ve TRC2 (Diyarbakır, Şanlıurfa) Bölgesi güncel ekonomik gelişmelerinin bölge aktörlerince

Detaylı

Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş

Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş gezisi ziyareti gerçekleştirmiştir. Kardeş Oda Antlaşması

Detaylı

TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SAYI: 2010/02 FINDIK BÜLTENİ 08.03.2010 1- FINDIK ALIMLARI: A) 2009 dönemi rekolte tahmini ile 2008 yılı üretimi kıyaslandığında, ülkemiz üretiminin % 44, dünya

Detaylı

ÖSYM. Diğer sayfaya geçiniz KPSS / GYGK-CS

ÖSYM. Diğer sayfaya geçiniz KPSS / GYGK-CS 31. 32. Televizyonda hava durumunu aktaran sunucu, Türkiye kıyılarında rüzgârın karayel ve poyrazdan saatte 50-60 kilometre hızla estiğini söylemiştir. Buna göre, haritada numaralanmış rüzgârlardan hangisinin

Detaylı

KURU İNCİR. Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

KURU İNCİR. Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KURU İNCİR Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KURU İNCİR Türkiye de Üretim İncir, ilk kültüre alınan meyvelerden birisi olarak, anavatanı

Detaylı

FAO GIDA FİYAT ENDEKSİ

FAO GIDA FİYAT ENDEKSİ FAO GIDA FİYAT ENDEKSİ FAO gıda fiyat endeksi, uluslararası gıda emtia fiyatlarına ilişkin değişimleri aylık olarak ölçen bir endekstir. 5 emtia grubuna (et, mandıra, şeker, hububat ve yağ) dahil toplam

Detaylı

tepav PETROL FİYATLARINDAKİ DÜŞÜŞÜN ÖTEKİ YÜZÜ Ocak2015 N201501 DEĞERLENDİRMENOTU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı

tepav PETROL FİYATLARINDAKİ DÜŞÜŞÜN ÖTEKİ YÜZÜ Ocak2015 N201501 DEĞERLENDİRMENOTU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı DEĞERLENDİRMENOTU Ocak2015 N201501 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Ayşegül Aytaç 1 Araştırmacı, Ekonomi Çalışmaları PETROL FİYATLARINDAKİ DÜŞÜŞÜN ÖTEKİ YÜZÜ Petrol fiyatları, 2014 yılının

Detaylı

HUBUBAT PİYASALARINA BAKIŞ

HUBUBAT PİYASALARINA BAKIŞ T.C. TOPRAK MAHSULLERİ OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HUBUBAT PİYASALARINA BAKIŞ 1 HAZİRAN 2013 MARDİN 1 TMO NUN GÖREVLERİ Kuruluş: 1938 Hububat piyasalarını düzenlemek, Afyon ve uyuşturucu maddelere konulan devlet

Detaylı

ÖDEMİŞ İLÇESİNDE PATATES ÜRETİMİ, KOŞULLAR ve SORUNLAR

ÖDEMİŞ İLÇESİNDE PATATES ÜRETİMİ, KOŞULLAR ve SORUNLAR ÖDEMİŞ İLÇESİNDE PATATES ÜRETİMİ, KOŞULLAR ve SORUNLAR GİRİŞ Solanaceae familyasına ait olduğu bilinen patatesin Güney Amerika`nın And Dağları nda doğal olarak yetiştiği; 16. yüzyılın ikinci yarısında

Detaylı

ESKİŞEHİR TİCARET ODASI Aylık Ekonomi Bülteni Temmuz 2011

ESKİŞEHİR TİCARET ODASI Aylık Ekonomi Bülteni Temmuz 2011 www.etonet.org.tr 1 İhracat Oranları Eskişehir in ihracat artışı Türkiye ortalamasının altında kalmıştır. 2011 yılı ilk yarısı ihracat rakamları incelendiğinde Eskişehir in geçen yılın aynı dönemine oranla

Detaylı

ENDONEZYA ÜLKE RAPORU 23.03.2016

ENDONEZYA ÜLKE RAPORU 23.03.2016 ENDONEZYA ÜLKE RAPORU 23.03.2016 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Endonezya ya ihracat yapan 45 firma bulunmaktadır. 31.12.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

SERBEST BÖLGELERE SAĞLANAN AVANTAJLAR

SERBEST BÖLGELERE SAĞLANAN AVANTAJLAR SERBEST BÖLGELERE SAĞLANAN AVANTAJLAR Serbest Bölgenin Tanımı Genel olarak serbest bölgeler; ülkede geçerli ticari, mali ve iktisadi alanlara ilişkin hukuki ve idari düzenlemelerin uygulanmadığı veya kısmen

Detaylı

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU Ağustos 2013, Adana Hazırlayanlar Sabahattin Yumuşak; Adana Güçbirliği Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Sinem Özkan Başlamışlı; Çiftçiler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi

Detaylı

İRAN ÇAY RAPORU. 8-12 Ocak 2014. Tahran-Lahican-Tebriz İRAN. Rize Ticaret Borsası 2014

İRAN ÇAY RAPORU. 8-12 Ocak 2014. Tahran-Lahican-Tebriz İRAN. Rize Ticaret Borsası 2014 1 İRAN ÇAY RAPORU 8-12 Ocak 2014 Tahran-Lahican-Tebriz İRAN İRAN ÇAY RAPORU Rize Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Erdoğan ve Meclis Başkanı Resul Okumuş un da aralarında bulunduğu 7 kişilik

Detaylı

S İ R K Ü L E R : 2 0 1 4 / 3

S İ R K Ü L E R : 2 0 1 4 / 3 01.01.2014 S İ R K Ü L E R : 2 0 1 4 / 3 Bazı Mükelleflere Elektronik Ortamda Kayıt Saklama Zorunluluğu Getirildi 29.12.2013 tarihli Resmi Gazete de 431 no.lu VUK Genel Tebliğ yayınlanmıştır link http://goo.gl/3xs2po

Detaylı

Araştırma Notu 15/179

Araştırma Notu 15/179 Araştırma Notu 15/179 27.03.2015 2014 ihracatını AB kurtardı Barış Soybilgen* Yönetici Özeti 2014 yılında Türkiye'nin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 3,8 artarak 152 milyar dolardan 158 milyar dolara

Detaylı

FINDIK VE FINDIK MAMULLERİ SEKTÖRÜ

FINDIK VE FINDIK MAMULLERİ SEKTÖRÜ FINDIK VE FINDIK MAMULLERİ SEKTÖRÜ DÜNYA ÜRETİMİ Dünya Fındık Üretimi Dünya kabuklu fındık üretimine ilişkin veriler incelendiğinde, son 10 yıllık süreçte dünya üretiminin ortalama 875 bin ton civarında

Detaylı

Kuraklıkta Son Durum. Esin ERTEK TSKB Ekonomik Araştırmalar erteke@tskb.com.tr

Kuraklıkta Son Durum. Esin ERTEK TSKB Ekonomik Araştırmalar erteke@tskb.com.tr Esin ERTEK TSKB Ekonomik Araştırmalar erteke@tskb.com.tr Ağustos 2014 2013-2014 kış döneminde ülke genelinde etkisi hissedilen meteorolojik kuraklık, 2014 ün ilk yarısında bölgesel olarak devam etti. Türkiye

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti Resmi Dil : Swahili, İngilizce Başkenti : Resmi başkent Dodoma(1 699 000) (de facto olarak Darüsselam); Dar es Selam; ticari başkent (2.498.000)

Detaylı

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/62 TARİH: 31.12.2013

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/62 TARİH: 31.12.2013 VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/62 TARİH: 31.12.2013 KONU Bir Takım Muhasebe Kayıtlarının Belirli Mükellefler Tarafından Elektronik Ortamda Oluşturulması, Muhafazası Ve İbraz Edilmesi Zorunluluğuna İlişkin Vergi

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (NİSAN 2015)

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (NİSAN 2015) TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (NİSAN 2015) Hane Halkı İşgücü İstatistikleri 2014 te Türkiye de toplam işsizlik %10,1, tarım dışı işsizlik ise %12 olarak gerçekleşti. Genç nüfusta ise işsizlik

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ. Hasan YÜKSEK Eylül 2012

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ. Hasan YÜKSEK Eylül 2012 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) SERBEST BÖLGE TEŞVİKLERİ Hasan YÜKSEK Eylül 2012 SUNUM PLANI I. SERBEST BÖLGENİN TANIMI VE AMACI II. ANTALYA SERBEST BÖLGE III. SERBEST BÖLGELERİMİZİN SUNDUĞU AVANTAJLAR

Detaylı

DENİZ TİCARETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Sayı:Y-001 HABER BÜLTENİ

DENİZ TİCARETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Sayı:Y-001 HABER BÜLTENİ DENİZ TİCARETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Sayı:Y-1 HABER BÜLTENİ 24.2.216 Yük İstatistikleri, 216 Yük elleçlemesi %12,1 arttı Limanlarımızda gerçekleşen toplam yük elleçleme miktarı 216 yılı ayında bir önceki yılın

Detaylı

Sirküler Tarihi : 03.01.2014 Sirküler No : 2014/002

Sirküler Tarihi : 03.01.2014 Sirküler No : 2014/002 Sirküler Tarihi : 03.01.2014 Sirküler No : 2014/002 KAYITLARIN ELEKTRONİK ORTAMDA OLUŞTURULMASI, MUHAFAZASI VE İBRAZ EDİLMESİNE (KAYIT SAKLAMA GEREKSİNİMLERİNE) DAİR USUL VE ESASLAR (431 Sıra No.lu Vergi

Detaylı

ÇÖZÜM. İbrahim ERCAN *

ÇÖZÜM. İbrahim ERCAN * ÖTV KANUNUNA EK I SAYILI LİSTENİN B CETVELİNDEKİ MALLARIN İMALATÇILAR TARAFINDAN KULLANIMINDA VERGİ TUTARININ İNDİRİMLİ UYGULANMASINA İLİŞKİN DÜZENLEMELER İbrahim ERCAN * 1-GİRİŞ Bilindiği üzere, 4760

Detaylı

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/127. Bazı Mükelleflere Belirli Konularda Elektronik Kayıt Tutma Zorunluluğu Getirilmiştir.

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/127. Bazı Mükelleflere Belirli Konularda Elektronik Kayıt Tutma Zorunluluğu Getirilmiştir. DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş. Sun Plaza No:24 34398 Maslak İstanbul, Türkiye Tel: + 90 (212) 366 60 00 Fax: + 90 (212) 366 60 15 www.deloitte.com.tr www.verginet.net VERGİ SİRKÜLERİ

Detaylı

1- DÖNÜLEBİLİR AKREDİTİF (REVOCABLE L/C)

1- DÖNÜLEBİLİR AKREDİTİF (REVOCABLE L/C) AKREDİTİF ÇEŞİTLERİ 1- DÖNÜLEBİLİR AKREDİTİF (REVOCABLE L/C) İthalatçının bankası tarafından hazırlanan KÜŞAT MEKTUBU nda akreditifin dönülebilir ya da dönülemez olduğu belirtilir. Eğer bu konuda akreditif

Detaylı

AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ RAPORU

AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ RAPORU İçindekiler 1.DÜNYA AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ... 2 1.1.DÜNYA TİCARETİ... 2 2.TÜRKİYE AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ... 4 2.1.Üretim... 4 2.1.1.Endüstriyel Odun (Kereste) Üretimi... 4 2.1.2.Ahşap Kaplama

Detaylı

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf...

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... 7 a. Fransız-Rus İttifakı (04 Ocak 1894)... 7 b. İngiliz-Fransız

Detaylı

GIDA ARZI GÜVENLİĞİ VE RİSK YÖNETİMİ

GIDA ARZI GÜVENLİĞİ VE RİSK YÖNETİMİ GIDA ARZI GÜVENLİĞİ VE RİSK YÖNETİMİ Bekir ENGÜRÜLÜ Tarım Reformu Genel Müdürlüğü Tarım Sigortaları ve Doğal Afetler Daire Başkanı Haziran 2016 SUNUM PLANI DÜNYADA TARIMIN GÖRÜNÜMÜ TÜRKİYE TARIMINA BAKIŞ

Detaylı

ŞANLIURFA DIŞ TİCARETİ BİLGİ NOTU

ŞANLIURFA DIŞ TİCARETİ BİLGİ NOTU ŞANLIURFA DIŞ TİCARETİ BİLGİ NOTU Türkiye'nin 2014 yılı ihracatı, önceki yıla göre yüzde 3,8 artışla 157 milyar 642 milyon dolar düzeyinde gerçekleşmiştir. İthalat yüzde 3,8 azalma ile 242 milyar 182 milyon

Detaylı

Eylül Ayı Tekstil Gündemi

Eylül Ayı Tekstil Gündemi 30.09.2016 Türk halı sektörü gelişmeye devam ediyor Türkiye pamuk tüketimi, 2017 yılında son 10 yılın en yüksek rakamına ulaşacak Endonezya tekstil endüstrisi, küresel ihracat liginde ilk 5 e girmeyi hedefliyor

Detaylı

SERBEST BÖLGENİN TANIMI

SERBEST BÖLGENİN TANIMI SERBEST BÖLGELER SERBEST BÖLGENİN TANIMI Genel olarak serbest bölgeler; ülkede geçerli ticari, mali ve iktisadi alanlara ilişkin hukuki ve idari düzenlemelerin uygulanmadığı veya kısmen uygulandığı, sınai

Detaylı

1. Ulaştırma. www.kuzka.gov.tr. TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop

1. Ulaştırma. www.kuzka.gov.tr. TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop 1. Ulaştırma Ulaştırma; sermaye, işgücü, hizmetler ve malların ülke düzeyinde ve uluslararası düzeyde en hızlı biçimde hareket etmesi için büyük önem arz etmektedir. Bu altyapının güçlü olmasının yanı

Detaylı

FINDIK VE FINDIK MAMULLERİ SEKTÖRÜ

FINDIK VE FINDIK MAMULLERİ SEKTÖRÜ FINDIK VE FINDIK MAMULLERİ SEKTÖRÜ DÜNYA ÜRETİMİ Dünya Fındık Üretimi Dünya fındık üretimine ilişkin veriler incelendiğinde, son 15 yıllık süreçte dünya üretimi ortalama 800 bin ton civarında gerçekleştiği

Detaylı

İMALATÇI İHRACATÇILARIN BİTMEYEN ÇİLESİ

İMALATÇI İHRACATÇILARIN BİTMEYEN ÇİLESİ İMALATÇI İHRACATÇILARIN BİTMEYEN ÇİLESİ İHRAÇ MALININ ÜRETİMİNDE KULLANILAN, DİİB KAPSAMINDA KDV ÖDENEREK SATIN ALINAN HAM MADDELER İÇİN ÖDENEN KDV LERİN İADESİ MÜMKÜN DEĞİLDİR DENİLDİ. I GİRİŞ: İmalatçı-İhracatçı

Detaylı

HAMSİ AVCILIĞI ve BAKANLIK UYGULAMALARI. Vahdettin KÜRÜM

HAMSİ AVCILIĞI ve BAKANLIK UYGULAMALARI. Vahdettin KÜRÜM HAMSİ AVCILIĞI ve BAKANLIK UYGULAMALARI Vahdettin KÜRÜM Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü, Ankara. Su Ürünleri Hizmetleri Dairesi Başkanı Giriş Karadeniz de avlanan balıklar

Detaylı

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ 1. Osmanlı İmparatorluğu nun Gerileme Devrindeki olaylar ve bu olayların sonuçları göz önüne alındığında, aşağıdaki ilişkilerden hangisi bu devir için geçerli

Detaylı

DIŞ TİCARET AÇIĞI VE TURİZM

DIŞ TİCARET AÇIĞI VE TURİZM DIŞ TİCARET AÇIĞI VE TURİZM Nesrin Yardımcı SARIÇAY Dış ticaret açığı ve turizm kavramları günlük literatürde en fazla duyduğumuz kavramlardan ikisi. Uzun yıllardan bu yana dış ticarette iki yakamız bir

Detaylı

AYDIN TİCARET BORSASI

AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN COMMODITY EXCHANGE EKİM 2016 TÜRKİYE NİN TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ Ata Mahallesi Denizli Bulv. No:18 09010 AYDIN Tel: +90 256 211 50 00 +90 256 211 61 45 Faks:+90 256 211

Detaylı

Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş

Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş Eskişehir Ticaret Odası Afrika nın parlayan yıldızı Kenya ya 18-24 Ocak 2010 tarihleri arasında incelemelerde bulunmak üzere işadamlarıyla ticari iş gezisi ziyareti gerçekleştirmiştir. Kardeş Oda Antlaşması

Detaylı

2000-2006 yılları arası Tekstil Makineleri Yatırım Durumu

2000-2006 yılları arası Tekstil Makineleri Yatırım Durumu 2000-2006 yılları arası Tekstil Makineleri Yatırım Durumu Entegre bir dünyada tekstilin rekabet gücü 2007 ITMF Yıllık Konferansının genel temasıydı. Global tekstil endüstrisi geçen on yılda özellikle (1)

Detaylı

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ GIDA İŞLEME MAKİNELERİ 1. SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI 8417.20 Ekmek, pasta, bisküvi fırınları (elektriksiz) 8419.31 Tarım ürünleri için kurutucular 8419.89 Pastörize, kondanse etme vb. işler için

Detaylı

(Resmi Gazete ile yayımı: 13/06/2000 Sayı:24078)

(Resmi Gazete ile yayımı: 13/06/2000 Sayı:24078) -2182- TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE RUSYA FEDERASYONU HÜKÜMETİ ARASINDA RUS DOĞAL GAZININ KARADENİZ ALTINDAN TÜRKİYE CUMHURİYETİNE SEVKİYATINA İLİŞKİN 15 ARALIK 1997 TARİHLİ ANLAŞMAYA EK PROTOKOLÜN

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

MOTORLU KARA TAŞITI, RÖMORK VE YARI-RÖMORK İMALATI Hazırlayan Orkun Levent BOYA Kıdemli Uzman

MOTORLU KARA TAŞITI, RÖMORK VE YARI-RÖMORK İMALATI Hazırlayan Orkun Levent BOYA Kıdemli Uzman MOTORLU KARA TAŞITI, RÖMORK VE YARI-RÖMORK İMALATI Hazırlayan Orkun Levent BOYA Kıdemli Uzman 638 1. SEKTÖRÜN TANIMI Motorlu kara taşıtı, römork ve yarı-römork sektör ürünleri imalatı ISIC Revize 3 sınıflandırmasına

Detaylı

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI Hazırlayan Hasan KÖSE 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI TÜRKİYE DE ÜRETİM Tanımı Tekstil makinaları, tekstil sanayinin

Detaylı

TÜRKİYE. PLASTİK AMBALAJ SEKTÖRÜ 2010 YILI DEĞERLENDİRMESİ ve 2011 YILI BEKLENTİLERİ. Barbaros Demirci Genel Müdür

TÜRKİYE. PLASTİK AMBALAJ SEKTÖRÜ 2010 YILI DEĞERLENDİRMESİ ve 2011 YILI BEKLENTİLERİ. Barbaros Demirci Genel Müdür TÜRKİYE PLASTİK AMBALAJ SEKTÖRÜ 21 YILI DEĞERLENDİRMESİ ve 211 YILI BEKLENTİLERİ Barbaros Demirci Genel Müdür Firma Sayısı : Plastik ambalaj sektöründe 1152 firma mevcut olup, firmaların % 86 sı 1 şehirde

Detaylı

KONYA DIŞ TİCARET BÜLTENİ

KONYA DIŞ TİCARET BÜLTENİ HABER BÜLTENİ 3.12.212 Sayı 1 Konya Ticaret Odası (KTO) tarafından Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) nden alınan verilere dayalı olarak Konya nın dış ticaretinin durumu

Detaylı

BELÇİKA ÜLKE RAPORU 30.11.2015

BELÇİKA ÜLKE RAPORU 30.11.2015 BELÇİKA ÜLKE RAPORU 30.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Belçika ya ihracat yapan 334 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

AYLIK EMTİA BÜLTENİ İKTİSADİ ARAŞTIRMALAR BÖLÜMÜ

AYLIK EMTİA BÜLTENİ İKTİSADİ ARAŞTIRMALAR BÖLÜMÜ AYLIK EMTİA BÜLTENİ İKTİSADİ ARAŞTIRMALAR BÖLÜMÜ MAYIS 2012 AHMET AŞARKAYA Küresel risk algılaması Nisan ayında belirgin bir artış kaydetti. Bu gelişmede, borç krizine ilişkin endişelerin İspanya ve İtalya

Detaylı

TARAMA BÖLÜM 11 TARIM VE KIRSAL KALKINMA GÜNDEM MADDESİ

TARAMA BÖLÜM 11 TARIM VE KIRSAL KALKINMA GÜNDEM MADDESİ ÇELTİK 23-26 Ocak 2006 Türkiye Cumhuriyeti 1 İÇİNDEKİLER I. ÇELTİK ÜRETİM İSTATİSTİKLERİ II. ÇELTİK TÜKETİM İSTATİSTİKLERİ III. ÇELTİK DIŞ TİCARETİ IV. ÇELTİK PİYASA AKTÖRLERİ V. AB MEVZUATIYLA MUKAYESE

Detaylı

Dış Ticaret Verileri Bülteni

Dış Ticaret Verileri Bülteni (Milyar $) 216 Haziran - 216 TÜİK dış ticaret verilerine göre ihracat 216 yılı Haziran ayında, 215 yılının aynı ayına göre %8,1 artarak 12 milyar 916 milyon dolar, ithalat %7 artarak 19 milyar 475 milyon

Detaylı

BİLGİ NOTU (Gümrük Genel Komisyonu (IGCC) Başkanı ile Gerçekleştirilen Görüşme)

BİLGİ NOTU (Gümrük Genel Komisyonu (IGCC) Başkanı ile Gerçekleştirilen Görüşme) Bağdat Ticaret Müşavirliği 11/03/2016 BİLGİ NOTU (Gümrük Genel Komisyonu (IGCC) Başkanı ile Gerçekleştirilen Görüşme) Malumları olduğu üzere, Gümrük Mevzuatının Merkezi Irak ta uygulanmasından Maliye Bakanlığı

Detaylı

KATMA DEĞER VERGİSİNDE ÖZEL MATRAH ŞEKİLLERİ TÜZÜĞÜ

KATMA DEĞER VERGİSİNDE ÖZEL MATRAH ŞEKİLLERİ TÜZÜĞÜ KATMA DEĞER VERGİSİNDE ÖZEL MATRAH ŞEKİLLERİ TÜZÜĞÜ [(16.9.1996 - R.G. 105 - EK III - A.E. 914 Sayılı Tüzüğün), (25.1.2006 - R.G. 16 - EK III - A.E. 42) Sayılı Tüzükle Birleştirilmiş Şekli] KATMA DEĞER

Detaylı

ARAŞTIRMA PETROL FIYATLARINDAKI

ARAŞTIRMA PETROL FIYATLARINDAKI PETROL FIYATLARINDAKI ARAŞTIRMA DÜŞÜŞÜN ÖTEKI PETROL FIYATLARINDAKI DÜŞÜŞÜN UZUN VADEDE ÖNE ÇIKAN OLUMSUZ ETKILERI, IHRACAT, ITHALAT VE TURIZM GELIRLERININ DÜŞMESI ILE DOĞRUDAN SERMAYE GIRIŞLERININ AZALMASI

Detaylı

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u)

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u) 1.1. Ticaret Türkiye ye paralel olarak TR82 Bölgesi nde de hizmetler sektörünün ekonomideki payının artmasıyla öne çıkan alanlardan biri de ticarettir. 2010 TÜİK Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistiklerine

Detaylı

BİLGİ NOTU FAO FOOD OUTLOOK KÜRESEL GIDA PİYASALARI RAPORU ÖN PLANA ÇIKAN UNSURLAR

BİLGİ NOTU FAO FOOD OUTLOOK KÜRESEL GIDA PİYASALARI RAPORU ÖN PLANA ÇIKAN UNSURLAR BİLGİ NOTU FAO FOOD OUTLOOK KÜRESEL GIDA PİYASALARI RAPORU ÖN PLANA ÇIKAN UNSURLAR Bakliyatın, Sürdürülebilir Kalkınma için 2030 Gündeminde önemli bir role sahip olabileceği belirtilmiştir. 2016 Uluslararası

Detaylı

5 milyon kişi online ticarete 31 milyar lira harcıyor

5 milyon kişi online ticarete 31 milyar lira harcıyor Tarih: 06.10.2013 Sayı: 2013/16 Türkiye de e-ticaret Raporu na göre online alışveriş beş yılda 3 e katlandı 5 milyon kişi online ticarete 31 milyar lira harcıyor İSMMMO nun Türkiye de e-ticaret adlı raporuna

Detaylı

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ a. Sektörün Dünya Ekonomisi ve AB Ülkelerindeki Durumu Dünya mobilya üretimi 2010 yılında yaklaşık 376 milyar dolar olurken, 200 milyar dolar olan bölümü üretim

Detaylı

MOZAMBİK ÜLKE RAPORU Kasım 2013 A.Ç.

MOZAMBİK ÜLKE RAPORU  Kasım 2013 A.Ç. MOZAMBİK ÜLKE RAPORU Kasım 2013 A.Ç. I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli Coğrafi Konumu : Mozambik Cumhuriyeti : Başkanlık rejimi : Afrika nın güneydoğu sahili ülkelerinden Mozambik in güneyinde

Detaylı

Tekstil-Hazır Giyim Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 2014

Tekstil-Hazır Giyim Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 2014 Tekstil-Hazır Giyim Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 2014 Sektöre Bakış Tekstil ve hazır giyim sektörleri, GSYH içinde sırasıyla %4 ve %3 paya sahiptir. Her iki sektör

Detaylı

GIDA FİYATLARI ENDEKSİ MAYIS 2014

GIDA FİYATLARI ENDEKSİ MAYIS 2014 GIDA FİYATLARI ENDEKSİ MAYIS 2014 FAO gıda fiyat endeksi, uluslararası gıda emtia fiyatlarına ilişkin değişimleri aylık olarak ölçen bir endekstir. 5 emtia grubuna (et, mandıra, şeker, hububat ve yağ)

Detaylı

RAKAMLARLA DÜNYA, TÜRKİYE VE İZMİR KRUVAZİYER TURİZMİ

RAKAMLARLA DÜNYA, TÜRKİYE VE İZMİR KRUVAZİYER TURİZMİ DÜNYA KRUVAZİYER PAZARI NEREYE GİDİYOR? Hazırlayan: Mine Güneş / İzmir Ticaret Odası Kruvaziyer Sorumlusu Uzman RAKAMLARLA DÜNYA, VE İZMİR KRUVAZİYER TURİZMİ Kruvaziyer destinasyonlar içerisinde, Büyüme

Detaylı

ENDÜSTRİYEL METALLER (SPOT ve VADELİ İŞLEMLER)

ENDÜSTRİYEL METALLER (SPOT ve VADELİ İŞLEMLER) EMTİA BÜLTENİ KASIM 2013 GERÇEKLEŞMELER POZİSYONLAR GETİRİ (%) KAHVE ALIŞ: 102,2 +5,57. ORTALAMA GETİRİ: % 5,57 Emtia piyasalarında geride bıraktığımız Kasım ayında beklentilerimize uyumlu bir piyasa atmosferi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ YUNANİSTAN ÜLKE RAPORU Ocak 2009 T.K. 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Yunanistan Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi Coğrafi Konumu

Detaylı

SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015

SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Sırbistan a ihracat yapan 210 firma bulunmaktadır. 31.12.2014

Detaylı

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA III.BÖLÜM Bu bölümde ağırlıklı olarak Kızılırmak deltasının batı kenarından başlayıp Adapazarı ve Bilecik'in doğusuna kadar uzanan ve Kastamonu yu içine alan Batı Karadeniz Bölümü, Kastamonu ili, Araç

Detaylı

Chapter 9. Ticaret Politikasının Araçları (devam. 2. Kısım) Slides prepared by Thomas Bishop

Chapter 9. Ticaret Politikasının Araçları (devam. 2. Kısım) Slides prepared by Thomas Bishop Chapter 9 Ticaret Politikasının Araçları (devam. 2. Kısım) Slides prepared by Thomas Bishop Copyright 2009 Pearson Addison-Wesley. All rights reserved. İhracat Teşviki (İmport Subsidy) İhracat teşvikleri

Detaylı

1) STANDART TASARILARI ( SÜRELİ ) 2) BOSNA HERSEK BAKANLAR KURULU NUN KARARI 3) AB MEVZUAT DEĞİŞİKLİKLERİ

1) STANDART TASARILARI ( SÜRELİ ) 2) BOSNA HERSEK BAKANLAR KURULU NUN KARARI 3) AB MEVZUAT DEĞİŞİKLİKLERİ 1) STANDART TASARILARI ( SÜRELİ ) Türk Standartları Enstitüsü nün (TSE) ekte yer alan ve aşağıda isimleri belirtilen standart tasarılarına ilişkin olabilecek görüşlerin en geç 20 Şubat 2017 Pazartesi günü

Detaylı

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ 4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ Ekonomi: İnsanların geçimlerini sürdürmek için yaptıkları her türlü üretim, dağıtım, pazarlama ve tüketim faaliyetlerinin ilke ve yöntemlerini inceleyen bilim dalına ekonomi denir.

Detaylı

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Cezayir e ihracat yapan 234 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Mart 215 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

KONYA HAVA KARGO TERMİNALİ Ahmet ÇELİK

KONYA HAVA KARGO TERMİNALİ Ahmet ÇELİK 1. GİRİŞ Konya Havalimanı, 2 yılında hizmete girmiş, 21 de dış hatlar yolcu trafiğine açılmış olup, yıllık uçak kapasitesi 17.52 dir. Havaalanı 196. m² alan üzerine kurulmuştur. Konya Havalimanı 213 yılı

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mart 2016

EKONOMİK GELİŞMELER Mart 2016 EKONOMİK GELİŞMELER Mart 2016 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

Konya Ekonomik Verileri. Temmuz 2014

Konya Ekonomik Verileri. Temmuz 2014 Konya Ekonomik Verileri Temmuz 2014 Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ Temmuz 13 Temmuz 14 Değişim % Oca.-Tem.13 Oca.-Tem. 14 Değişim % İHRACAT Konya 117.647 115.165-2,11%

Detaylı

FİİLİ İHRACI/TESLİMİ ERTESİ DÖNEME/YILA SARKAN YURT İÇİ VE DIŞI SATIŞLARDA MALİYETİN VE HASILATIN AİT OLDUĞU DÖNEM

FİİLİ İHRACI/TESLİMİ ERTESİ DÖNEME/YILA SARKAN YURT İÇİ VE DIŞI SATIŞLARDA MALİYETİN VE HASILATIN AİT OLDUĞU DÖNEM FİİLİ İHRACI/TESLİMİ ERTESİ DÖNEME/YILA SARKAN YURT İÇİ VE DIŞI SATIŞLARDA MALİYETİN VE HASILATIN AİT OLDUĞU DÖNEM Hülya YAVUZCAN ÇOLAK MAZARS/DENGE Vergi Bölümü, Müdür Yardımcısı www.muhasebenet.net sitesinde

Detaylı

Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret

Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret Sinop Ekonomi Verileri-Temmuz, 5 Dış Ticaret Genel Görünüm (Ocak-Temmuz, 5) Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret verileri değerlendirildiğinde,

Detaylı

Grafik 1: Endonezya Un İthalatı Grafiği (Temmuz Mart 2013 )

Grafik 1: Endonezya Un İthalatı Grafiği (Temmuz Mart 2013 ) 2012/13 hasat yılında dünyadaki toplam buğday ihracatının 12.2 m/t olacağı beklenmektedir*. Bu rakamın Şubat ayı tahmininden (12.9 m/t) %6 daha az olmasının en büyük sebebi Endonezya da 5 Aralıkta 200

Detaylı

TRANSİT REJİMİ. Erdem Can KARABULUT Gümrük Uzmanı Gümrük Müsteşarlığı

TRANSİT REJİMİ. Erdem Can KARABULUT Gümrük Uzmanı Gümrük Müsteşarlığı TRANSİT REJİMİ Erdem Can KARABULUT Gümrük Uzmanı Gümrük Müsteşarlığı 1 Transit Rejimi Rejim tanımı Mevzuat Transit rejiminde kullanılan belgeler Rejimin unsurları Rejim hak sahibi Hareket ve varış gümrük

Detaylı

GRAFİK 1 : ÜRETİM ENDEKSİNDEKİ GELİŞMELER (Yıllık Ortalama) (1997=100) Endeks 160,0 140,0 120,0 100,0 80,0 60,0 40,0 20,0. İmalat Sanayii

GRAFİK 1 : ÜRETİM ENDEKSİNDEKİ GELİŞMELER (Yıllık Ortalama) (1997=100) Endeks 160,0 140,0 120,0 100,0 80,0 60,0 40,0 20,0. İmalat Sanayii TÜTÜN ÜRÜNLERİ İMALAT SANAYİİ Hazırlayan Ömür GENÇ ESAM Müdür Yardımcısı 78 1. SEKTÖRÜN TANIMI Tütün ürünleri imalatı ISIC Revize 3 sınıflandırmasına göre, imalat sanayii alt ayrımında 16 no lu gruplandırma

Detaylı

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ Hazırlayan ve Derleyen: Zehra N.ÖZBİLGİN Ar-Ge Şube Müdürlüğü Kasım 2012 DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİNDE ÜRETİM VE TÜKETİM yılında 9.546 milyon

Detaylı