KARACABEYYARIMKANARAP ATLARININBEDEN ÖLÇüLERt VE FORMLARı üstünde ARAŞTIRMALAR

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KARACABEYYARIMKANARAP ATLARININBEDEN ÖLÇüLERt VE FORMLARı üstünde ARAŞTIRMALAR"

Transkript

1 Veteriner Faıkiiltesi Zootel.-ni 'Kür~'Üsü: Prof. Dr. Sala!haıt.ti:nBa'h.ı KARACABEYYARIMKANARAP ATLARININBEDEN ÖLÇüLERt VE FORMLARı üstünde ARAŞTIRMALAR Dr, Emin ARITÜRK. Eldeki kayıtlara göre; Karacabey harası 1924 yıllıildan önce «Çift- 'katı HüıInayun» adı altında çal~maktaydı. O zaman yetiştirilmeke olan hayvan ırklan at, karlşık kanlı yerli sığırlar, manda ve koyunu. Atlar genelolarak gece ve gündüz ılgı haiinde merada bulunduurdu ve yetiştirme ilmi esaslar dahilinde ~rütülmezdi. Çiftlik için blr ara Macaristandan Macaır atlan satın alınmış, bu abancı kan aıtlar, o güngü yerli ve arap kanını taşıyan kanşık kanatlan onarmak maksadıla bunlara kaın.ştltilm~tı.çifuik hayvanlaı, halk hayvanlanndan ayırmak, kar~marnasını sağlamak amacıa hara aıt materyalına kızgın demirle ((KaracıbeyÇift1ikatı Hurrnayuu» damgası vurulmaya başlanmıştır. Fakat müessesedeki yetiştirme' alkın pirimi,tif ve basit yetiştiriciliğinden farklı değildi. Buna rağen çiftlik nazırları 1 - Ağır ziraat 've koşum hayvanı, 2 - Hafif koum ve binek hayvanı tipi, yetiştirilmestni taşarlamışlardı ve bu tip ayvanlan yetiştirebilmek için muhakkak surette yabancı memleketerden AGıR CüSSELİ damızlıiklar getirtmek fiikri kabul ediljmiş, tealüpte kullanmak gayesij.e1881 yıl:ında Fraır'lsa'dan PERŞERON ırkınan bir aygırla, bir kısrak.getirtilmişti. Daha sonra ÇiFfLİKATI HüMAYUNMüDüRlerinden 4!\RİS efen-. tarafından Alman Ziraat Bakanı Herr Mayer vasıtasile HANNOVER tı, 1908 de yine çiftiik müdürü Emin bey tarafından Arap, 1912 de 'e bir Anglo-nortman aygırı satın alınarak tesalüpte kullanıljidlştı.bu anşık at materyalı yıllarında 157 b?-ş'a kadar yükselmişti. akat bu atlar sabit. ve iyi ırk karakterleri gösteıı:niyorlardı, yani heerojen' yapılı idiler. Sonraları iyi ikarek!terdea:tlara s-a:hipolma ihtiyaı duyulmuştu. Fakat iyi v8ısıfta at, eldeki daımızııık maıteryalından etiştirilemezdi. Harada 1924 yılında Cumhuriyetle beraber, memlıeket ihtiyaçlaa cevap verecek ve :illm:ii bir tarzda yetiştijri.cili'kyapmak hususunda karara varıldığını yine kayıtlardan öğırenmekteyiz.bu maksatla mern- 145

2 ARITÜRK.leket dahilinden 7 baş safkan ve yal'ljmk:anarap aygırıyla 75 baş k ru;;ıkkanlı, fakat iri, kemikli ve cüsseli kısrak1l.arırnubayaa edilmişti Aynı yıl içerisinde Macarisıta.ndanbir b~ safkan arap ay.gır da satı a:lmmış tır senesinden sonra çifteler harasının lağvedildiğini görüyor :Sebep, haranın yol güzergahında bulunması dôlayısiyle hayvanlar sari hastalıklarla herzaman karşı karşıya,gelebilecekileridiır.çiftele hatasındaki mevcut at materyalı Karacabey harasına devredilmişti Yalnız birkaç baş ayg!r Mahrnudiye aygır deposunda alıkonmuştu Karacaıboy harasına.devredilen çifteler damızlıik at mamryalı aşağıd _gösteril!miştir: 7 adet muh teilif'ırktan aygır 88 II Ek.serisi yarıımkan olmak üzere mahalli ve muhtelif ır lardan ana kısrak, 36 II Muhtelif ıtklardan d~şi tay (1921, doğumlu) 22 II Muhtelihırklardan erkek tay (1923 doğuırnlu) 21 l) Muhtelif ırkıardan dişi tay (1924 doğujiillu) 21 II Muhtelif ırklardan erkek tay (1924 doğumlu) Yukarıda kaydettiğimiz tarihi bi1giil~regöre bugünkü Karacabe :yarljiilkan arap atının esasını, temelini o.günkü çifteler harasınd Karacabeye devredilen katlşık kanlı bir materyal teşkil etmektedi Yine hara kayıtlmina göre Karacabey atınm.meydana.gelmesinde, tarihlerde Urfadan satın alınarak haraya getirilen 5 baş safkan ara aygır~a 10.baş safkan arap kısrağının rolü olmuştur. Bunlardan b' kaçının adını veriyoruz : A) Aygınlardan: 1--- Üibeyyan (1923 doğumlu) 2 Küheyl (1910) 3--- Ferhan (1921). Bilhassa bunlardan FERHAN (ana: Deh manülasrnir. Baba: Seklavi) Kb. Yarımkan arap atının oluşunda mü.essir oll.1jluştur. B) Kıtraklarageliınce: 1 - Selklavi (1923 doğumlu) -- Ana: Şekilavi Şiayfi, baba: Sek lavi Şiayfi, 2 - Necırniye (1921) - Ana: Küheyletülrak.Carcariye, Baba Hüheylan Nevvak, 3 -- KıTŞemsa(1921) 4 -- Haırnde (1923) Suade (1921) 6 Subeyhi"(1922) 00. Görülüyor ki Karacabey atı veya eski deyitrnilekaracabey Yk.ı dem at' tipi, yukarıda belirttiğiırniz gibi 1924 senesinde' Karıacabey hara 146

3 Yanınkan Arap Atlarının Beden Ölçüleri ve Formları nda mevcut yerli ve kökenleri kesin olarak bilinmeyeın karışık kanlı rak materyala ije Çifteler harasından devredilen di.<;;i damızlık maryala safkan arap vermek suretile uzun seneler içinde yorucu biresai sonunda meydana getirilmiştir.,yani 'burada, biır nevi çevirmeelezlemesi tatbilk edilmiştir. Bu at nümunesinin meydana getirilme g.ayesi, memleketin muhaç olduğu koşum, iş ve binek ha,yvanı ihtiyacım giderecek orta ağırta cüsseli, derin ve yemden faydalooa kab11iyetiyüksek, kötü şartra ve hastalıklara karşı dayanıklı ve iklime uyma kabiliyati iyi, sağkonstitüsyonlu Ibir ziraat hayvaım elde etmektir. Bugün hataıda bu karekterleri taşıyan 9 baş yanımikan arap ayınyla 136 baş anaç kısrak, 10 baş damı:alık'a namz ıt dişi tayla 86 aha küçük yaşlı tay mevcuttur. Ay.nca yeıtiştiıımehakkında bit fikirerme bakımından, aşağıda kuruluştan bugüne kadar ımüessesede yeiştirilen yarımkan arap atlarından damızlığa ildve olunanlarm sayı-- annı seneler üzerinden veriyoruz : Tay

4 ARITÜRK -Karaca:b yharasına dış memje!ketlerdensatın alınarak ha ra d mızlık kadrosuna İlave olunan, safkan arap mevcudu aşağıdaki çize,gede gösterijmi:ştir. Yıl Aygır Kısrak Tay Karacabey harasına kuruluştan bugüne kadar Yurt içinden mu :bayaa edilerek damızlığ~ katılan ~afkan arapların mevcudu ise: Yılı Aygı:r 1926 ' lı Kısrak Tay Çizelgelerin tetkikinden anlaşıldığına göre muhtelif tarihlerd "gerek yurt ~ından gerek yurt dahilinden olsun!..hara da!rilizlıkma teryalım hem takviye ve hemde mevcudun seviyesini daha yüksek tu\; mak amacıla satın a.1mala.rdançekinilmemiştir. Bu hareket, biryandan haranın safkan arap yetiştirmesinin iyi bir seviyeye ulaşmasına, ~diğertaraftan da haranın elde mevcut yerli, karışık kanlı kısraklarından en uygun ve maksada elverişli olanlar seçilerek safkan 'arap ay- -gırlanyla birkaç nesil bixle.ştirilerek iyi bir yarımkan arap nümunesil elde edilmesine hizmet etmiştir. Karacabey harasında safkan v~ yarı1il. kan arap (K.a:raca:beyatı) a.tı yetiştiricilliği üzerinde bi1gili ve planlı! 'bir çalışmanm yapıldığını görmekteyiz. Bu çau.ış.malardamemleket ekonomi ve ziraatının gerektirdiği şartların da gözden uzak tutulmadığını müşahade etmekteyiz. Bu, durum bilhassa haranın gayesine varmadaki yolu hiç şüphesiz kısaltmıştli'. Yalnız Karacabeyatı (yarımkan arap) yetişü'rici1iğinebaştan kalıtsal kudretleri yüksek yanmkan kısraklara gereği 'gibi yer veri1m~tir. Bu iısebiraz daha zaman kay- :bına sebep olmuştur., J _148 Bugün Karacalbey yarımkan arap atından başka Türk haraların-

5 Yanmkan Arap Atlarının Beden Ölçüleri ve FonnIan da mükemmele yakın beden ve ke.mik yapısına sahip bii' yanmkan materyalının vüeude getirildiğ1nıi:de burada zikre1jmekgerektir. Karaca:bey harası atçılık kolunun memleket a:t yetiştiriciliğinin ıslahında imklinları nisbetinde vazife gördüğünü "kayıtlardan öğrenmekteyiz. Bu bakıımdan haranın 1955 yılına kadar memleket dahiline tevzi ettiği safkan yanmkan arapların sayılarını aşağıda veriyoruz.: Haranın 1955 yılına kadar /dağıttığı safkatrı ve yarımkan '(ırap atları: Verildiği yer Arap Yarıımkanarap Veklilet aygır depolarına İller aygır depolarına Diğer haralara Süvarİ okul, V.s Köylüye, yetiştiriciye WMy~~a 1 ~ 1955 yılı~a 38 Çizelgenin tetkikinden ayrıca hara at yetiştirme kolunun ırk vasıfları saıbit, d~anıklı yeni bir yarımkan arap tipi1e halk hayvanlarının ıslahında bizzat onarıcı bir faaliyet göstermekte olduğunu müşahade etmekteyiz. Esasen bu durum, hara için öncedtn tasavvur edilen bir pllin ve programın tatbik neticesidir ki, modern yetiştiriciliğinin de esası budur. Memleketin zirai ve ekonomik şartlarının gerektirdiği at tipi, daha önceden tesbit dillmiştir. Halk hayvanlarının bu ırkla onarma işine ise bu tip harada meydana getirildikten sonra girişilmiştr. Yukanda da kısaca belirttiğimiz gibi bugünün ekonomik yetiştirme anlayışı da bundan ibarettir. Biz bu mesaiyi, 33 yıldır üzerinde çalışılan ve halk hayvanlarının ıslahında kullanılan Karacabey yarımkan arap atlarının (Karacabey atı) gösterdikleri morfoıojilk karakterleri, emsali yetiştirmelerle mukayese ederek tesbit etmek ve bunların bugün nedurumrla Ibulunduk-!arını ögrenmek maksadıla yapmaktayız. Bugüne kadar Karacabey yarımkan arap atları üzerinde Variation - statistique metoduna istinoo ederek Bata, S. (3), Bester, D. (4) ve Düzgüneş, O. (6) tarafından muhtelif tarihlerde kıymetli mesailer yapjlmıştır. Bu çalışma neticeleııini aşağıdaki çizelgelerde"topladık. Mukayese içinde Çukurova yarımkan arapları üzerinde Peker, M- A., Kutsal (9), Tuna memleketleri yanmkan arap atlarını 'inceleyen Madroff, C (12) nin ve Çifteler harası yetiştirmesi yanınkan arap atları üzerinıdetetkik yapan Düzgüneş, O (6) nun elde etti,kleri ölçü neticelerinden de faydalandık. Bunları da ayrı çizelgeler halindeveriyoruz. 149

6 ARlTÜRK Üzerinde çalıştığımız materyal ve metot: 1956 yılı içinde yukanda açıkladığımız gayeler dahilinde KARA- CABEY harasındakaracabey atı denen yarllmkan arap nfununesinden 7l hayvan ölçtük, Bunlar doğumlu idi. Ölçme.r tesbit edilirken hayvanlar seç~me tabi tutu1ımadı. Eldıe'ettiğimiz Il ticeleri emsali' diğer yetiştirme neticeıerme mukayese ederek değerlendirmeye çalıştık. Ölçüler ve ölçü bölgeleri DUERST, U. (7)'in billdirildiği noktalardan ı- Lydt'in tesviyeli ölçü bastonu Ölçü şeridi, 3 - Ölçü pergeille alınarak tesbit edilmiştii'. Alınan ölçüler Variation - Statis.tique metodu ile kıymetlendirilmi~ltir (8). Aynca ÖıçÜıerin yeri ge1:liikiçerelaıtü değerleri bulunarak bölgenin durumunu tesbit ve mlukayesedefaydalandık. Muhtelif tarihlerde Karaca1JeyYarımkan Arap Atları tlzerinde Muhtelif Araştırıcılar Tarafından Tesbit olunan Beden (Jlçiileri: S.. Batu ~araıfından Mutlak olarak: te~r[j,ied;"e<n) Ci~ago yüksek!l.iği :r Sırt yükseldiği :!: Sağn yüksekliği :!: Kuyrn!cso'kumuyüksekliği :!: ' Göğüs derinliği :i: Göğüs geııı.i~liği :i: Vücut uzunluğu :i: ön göğüs genişliği :!: Ha'Vsala uzuwuğu :i: Havsal:ı genişliği :!: Haricafa genişliği '50.01 :i: 0.22t28 Boyun uzunluğu :!: Cidago uzımluğu 28.33, :i: Baş uzunluğu :!: Alm uzunluğu :i: Gözlerin dış açılan axasında D. Beşter'in tesbijt ettiği ::: J :!:: :1'51.76 :i: J :i: :i: :!: :1: :!: :b :i: :!: :!: :i: :i: ~.91 :i: 0.l!M D. Düzgeniş'in te sm,t ettiği :i:: O.' alın genişliği Gözlerin iç açı arası Ganaş derinliği Göğüs çevresi Ku1a~ uzunluğu ön incik çewe!li Art incik çewe!li Kuynık uzunluğu :!: :i: :i: :i: :i: :1: :!: :!: :!: :i: :i: :i: :i: :i: O.04ıl :i: :i: ıl' ıl

7 Yarımkan AraJ? Atlarının Beden Ölçüleri ve Formları Mukayese ettiğimiz yarımkan arap atlarının beden ölçüleri ise: Çukurova harası Çifteler :ha.ra:sı Tuna memleket YK. Arap (9) YK. Arap (6) leri YK. Anp (12) Qidago yükseldiği :i: :i: of A of K sırt yüksekliği ::l: ::l: Sağn yüksek:liği ::l: :i: Kuyruk sokumu yük :!: :i: B14 uzunluğu :t :i: Beden.uzUnIuğu ::l: ::l: OA82 Göğüs derinliği :!: ::l: Göğüs genişliği ::l: :i: Göğüs çevresi :i: :i: Sağn uzunluğu :i: :i: Sağn genişliği ::l: 0.2 (orta) 45.7,1 :i: Alın uzunluğu İç göz açrlan arası Dı~ göz açılan U'ası Gana~ derinliği Kulak uzunluğu Omuz uçlan uası Haırkafagenişliği Kuynık uzunluğu ön ~ çevresi ön inoij çevresi ::l: 0.2 (a,ııt) :i: :i: :i: :i: :J: :i: :i: :i: ::l: :!: :i: ::l: 0.l ::l: :!: ::l: :!: J.8.38 ::l: :!: :i: :i: of A K of A K A K of A 5MO of K A 14tı A of A of K of- 0.37A of K of A of K A of K of A of K of A of A lh.12 of K A=Aygı:r K = Kısraik. Beden bölgelerininkarşılaştırmalı olarak incelenmesi: Bunların tetkikine geçmeden önce Karacabey yanmkan araplan 151

8 ARITÜRK üzerinde tarafımızdan tesbit olunan ölçü neticelerini vetiyoruz: M:r.m Cidago yükgekli~ :r Sırt yüksekliği ::!: 0.33 Sağrı yüksekbği ::!: 0.37 Kuyrok sokumu yük :r BOOemuzunluğu :r Göğüs derinliği :r Göğüs g~bği :r Omuz uçlan atası ::!: 0.41 HlLI'kafa genişliği ::!: 0.25 Havsala geni~liği :r Sağn 'IlZIlcluğu :r Cidagi wjunluğu :r Baş uz'lmı1uğu :r Alın uzunluğu :r İç göz açılan arası HJ.03 :r Dış göz açılan anısı ::!: 0.16 Ga,naş derinliği :r Gana~ıar arası :l: 0.14 Boyım uzmıluğu ::!: 0.42 Bedenin ön :kısım uzunluğu 35.48:r Bedenin orta kısun uzunluğu :r Beden,in aıt 'kısun uzunluğu i Kuynık uzunluğu :r Göğüs çeıv!"esi ::!: 0.58 Kulak uzunluğu :r Ön inerk çev.-esi :r Art ıncilc çevresı' ::!: 0.16 Alm gemişuği :r SıI't uzunluğu ::!: 0.39 S , V : J , Min-Max , ' , , n Baş uzu.nluğu : Baş uzunj.uğu bakımından mukayese etltiğijmizyarırmıkanaraplaım sm olup sm. arasında değişmektedir. Bu ölçü Batu, S:in bulduğu değerden ortala/ma olarak 3.92, Düzgüneş, O. 2.70, ve Beşter, D.nin tesıbit ettiğinden 2.75 sımdaha fazladır. Yani baş uzunluğu Karacabey yarırmkanlarında mutlak olarak artmıştır. Aynı ölçü Çifteler yanımkan araplarından 3.85 sm. Çukurova yarıınkan araplanndan ise 5 sm. daha uzundur. Tuna memleketleri yarlmkan aygırlarıla aynı, fakat kısrak1arından 1.7 sm. daha uzundur. Bu duruma 152

9 Yarımkan Arap Atlarının Beden, Ölçüleri ve Formları göre, Karacabey yarunkan araplarında baş uzunluğu en fazladır. Bunları tuna memlleketleri yarımkan arapları takip etmektedir. En kısa başta Çukurova Yk. arap atlarındadır. Çifteler yanımkanları baş uzunluğu bakımından tuna" memleketleri Yk. Arap kı.sraklarmdan sonra gelmektedir. Demek ki, Karacabey Yk. araplarında baş uzunluğu artmıştır. Bunda kullanılan damızl.ık materyalın rolü olduğunu kabul edebiliriz. Baş uzunluğu baklinından mukayese ettiğimifl yanırrıkan arapların aynı yetiştirme hududları dahiılinde olup olmadıkları kontrol edildikte Karacabeyle, çijf'te1jerinaynı yetiştirme sınırına mlalik olmadıkları, faka t Çukurova yarımkanlarla aynı yetiş,tirım.e hududuna malik olduğunu görmekteyiz. Baş uzunluğunun Cidago yüksekliğine niıspeti Karac~bey yarımkanlarında ortalama olarak % dır. Bu, Düzgüneş. O. göre (6) aynı ırkta % 37.95:!:0.102, S. Batu'nun bildirdiği değerlere göre ise % dir. Çukurova Yk. Araplarında (mutlak değerlerinden hesaplandı) % Çifteler yarımkanlarında (6) ise % dür. Bu değerlerden mut1jak ölçü bakımından olduğu g:bi relaıtif olarakta yine baş uzunluğunun il fazla Karacabey'atlannda olduğu anlaşılmaktadır. Yani baş uzunluğu nispi olarakta Karacabeyler de en fazladır. Haıtt~ Karacalbeylerin nilspi baş uzunrrıuğu (Cidagoya göre) Duerst'ün (7) yarımkanlar için bildimldiği (% 38.1) değerden de fazladır. Baş'ın değerlendiriljmesinde 1;>oyunla altan nispi değerininde gözönünde bulundurulması gereklidir.. Bu nispet Karacabey yarımkan a:raplarında artallama dıeğefllerine göre % dir. Aynınispet O. Düzgüneş tarafından (6) % 83.37:!:0.289, Batu, S. göre (3) % 69.42, Dilaver Beşter'in ölçülerine göre ise (4) % dur.. Bu değerlere göre bizim incelediğimiz Karacabey yanınkan arap materyalında Do-yun uzunluğunun eski sürüye nazaran kısa}mış olduğu anlaşılmaktadır. Bu durum, başın büyük bir. nispi uzunluk göste:rmesi~e sebep ollmaktaıdır. Kısaca, Karacabey Yk.,arap at1arında baş uzunluğunun artmakta,.bunakarşılık boyun uzunluğunun kıs,almakta bulunduğunu belirtebiliriz. Gözlerin dış açıları 'arasında alın genişliği: Çizelgelerin tetkikinden Karacabey yanmkan arap 3'tlarında dış göz açıları arasındaki. alın genişliğile Çukurova yarırmkanları arasında ortalama olarak hemen hiçbir farkın bulunmadığını gönnekteyiz. Yine Karacabey atında bu genişliğin ooev,eyn1erine nazaran artmakta bulunduğunu Batu, S. ve Beşter, D.'in bildirdiklel1i ölçülerıe biziim tesbit ettiğimiz ölçünün karşılaş-tırmasından öğrenmekteyiz. ]53

10 ARITÜRK S. göre (3) 34.68:1::0.207"Düzgüneş. O'kine göre (6) % 41.60::!:O.12 Dış göz açılarıla iç göz açı!ları arasındaki' alın genişliği farkı KaracaJbeyyarıınkan arap auannda ortalama olarak 5,52 sm dir. Çukurova Yk. araplaırıooa ise 5.00 sm kaıdardır. Bu fark, Batu, S.in ölçüleri~ ne göre 5,32, Beşter, D.kine görede 4,26 sm. dir. Demek ki, Karacabey Yk. arap atlarında başın buma doğru daralması dikkati çekecek bir derecede değildiir. Çukurova yarınıkanları da aşağı yukarı aynı durumu gösteıımektedirler. İç göz açı:ları arasında ahn genişliği ise Karacaıbey yanmkan arap atlarında ortalam.a olarak 16.03:1::0.15sm. dir. Alın uzunluğu: Karacabey Yk. araplarının alın uzunluğu ortalaıma olıarak 18.26:1:: 0.24 sm. dir. Bu değer, Batu, S.'in ölçüsüne göre 1.18 sm. D. Beşterinkine göre ise 3.93 daha kısadır. Aynı ölçü, Düzgüneş. O'nın bildirildiğinden de 5.58 sm. kısadür. Demek kii, bizim inceleme yaptığıımız materyalda alın uzun1ıuğuönceki Karacabey yanmkan arap sürüsüne nazaran kısalınıştır~ Karacabey yanımkan a.rap atları, çifteler sürüsünden 5,75 sm. Çukurovalardan ise 1.74 sm. daha kısa alın uzunluğuna mallictirler. Alın uzunluğunun baş uzunluğuna o1an nispeti ortalama değerlerine göre Karacabey, Yk. araplarında % % dır. Aynı nispet Batu, dir. Beşter, D. bildiru.diği ölçülere göre ise % dir. Alın uzunluğunun, baş uzunluğuna göre oranı Çifteler yanmkan araplarında (6) % 42.88:1::0.185,Çukurova yarımkan araplarında ise % 36,36 dır.,demek ki, Karacabey yarımkan arap atlarında relatif değerlere göre alın uzunlugu {:n kısad1t. Ganaşderinli{ji : Çizelgelerin tetkikinden de anlaşılacağı gibi Ganaş derinliği karaca~ey Yk. araplarında ortalama olarak ::!:0.28 sm ile en azdır. Bu ölçü, D. Beşter'in bulduğundan 0.58 sm. S. Batu'nun kinden 0.01 sm daha küçüktür. Aynı ırk üzerinde O.Düzgüneş'in bulduğu ölçüden tse 1.62 sm daha küçüktür.. Karacabey Yk. arap atlarının ganaş deriın1iğiçifteler sürüsünden ortalama olarak 1.33 sım. Çukurova yarım'kan arap populasyonundan ise 5.99 sm daha kısadır. Demek ki, Karacabey Yk. arap atlarındıa ganaş derinliği hem eski materyala göre hemde mukayese ettiğimiz diğer yarımkanlara nazaran daha az bir. derinlik göstermektedirler. Bilindiği veçhile bu ölçünüil tesbiti hayvanlarm yemden faydalıa.nımakabiliyetinin bilinmesine hiizmet eder. Bu bakijmjdançukurova 154

11 Yanmkan Arap At1anıun Beden Ölçüleri ve Fonnlan yarımlkan araplannın daha iyi biır durumda olduğunu söyleyebiliriz. Ganaş derin1iğini kıyımetlıendiıımede b~ uzunluğu ile olan oranının bilinmesliıne de ayrıca ehemımiyet verilir. Bununila baş yapısının zarif (narin) olup o1tmadı,ğı ve billhassa derinliğin durumu hakkında daha açık bir fikre varılır. Gan~ derinliği baş uzunluğunun ortalama değerlerine göre % dir. Aynı nispet Çukurova Yk. larında % 47,27, çifteler yarımkanlarında (6) ise % 38.24~0.251 dir. Batu. S.'in tetklk ettiği Karacabey yarımkanlannda tse %,35, dır. Bu değerlere göred!e en fazla n~rspideğer Çukurova Yk. araplarındadır. En küçükte bugünkü Karacabeyatlarındadır. Demek ki, en narin yani zarif baş bu değerlere göre Karacabey yarımikan arap atlarındadır. Kulak uzunluğu: Kulak uzunluğuna ait bildirilen değerlere göre en kısa kulaklı Karacabey Yk. arap atlaırıwr. Kulak uzunluğu bakımından Karacabeyler çiftelerle hemıen hemen aynı, fakat Çukurovalardan 2,28 sm. kısadır. ÇizeLgedeki değerlerden bugünkü Karacabeylerin öncekilere n82iaran yine kısa kulaklı olduğunu görmekteyiz. Mamafih kulağın uzun veya kısa oluşu daha çok ba.ş uzunluğuna nazaran nispi değerlerinden anlaşılır. Bu oran, Kaıracabey yarııinkanlannıdıa,% 26,61" Çukurova Yk. arap a.tlannda ise % 32.27, Düzgüneş. O'na. göre (6) çifteler yarımkanlarından % dir. Bu duruma göre, Karacabey yarımkan arap atlan hem çifteler ve hemde Çukurova yanmkan arap atlarından daha kısa kulalklıdır. Cidago yüksekliği : Cidago yük:seklıiği karacabey yanmkan araplianndan ortalama olarak :t:O.31 sm. olup sm. arasınıda değişmiektedir. Sürünün varıiasyon etnsali ise 1.74 dür. Bu yükseklik, Ka:racaobey yarımkan arap atlarında S. Batunun bulduğu rakamıdan 0,31 sm. Beşter, D. ninkinıden 0,95 sım. Düzgüneş, O. buludğundan ise 1.06 sm. daha fazladır. Bu farkların haırada yemlerne durumunun islah edt1mesile kullanılan danuzlık1ardan ileri geldiğini sranırnaktayız. Demek ki, Karacabey yarrmkan arap atlarında Cidago yüksekliği artımaktadır. Bu değer, Çukurova yarımkan araplarından 4.15 sm... Çiftelerden ise 1.88 sm. Tuna memleketleri yarırmkan aıraplarının kısraklarından 2.66 sm. aygır:larından 0.69 sm. daha fazladır. Demek ki, yine Karacabey yarımkanları diğer. yanmkan yetişıtimı.elerden Cidago yüksekliği bakımından daha fazladır. 155

12 ARıTtiRK Kb. Yk. arap atıarıla diğer yaınrrnkanarap atlarının aynı yetiştil'- me hududlan dahilinde olup olmadıklarını, başka bir tabirle cidago yüksekliği bakımından görülen farkların biyometrik bir kıymet ifade edip etmediğini araştırdığımız zaıman, Çukurova Yk. arap at1arı~a Karaca/heylerin aynı yetişıtirme hudu.juna Il'ıahk olmadl'gını Çifteler ve Tuna memlekeuerilyk. aygırlama ise aynı variıaısyon smırlanna malik olduklarını, fakat Tuna memleketleri Yk. kısrak1arıla aynı yetiştirme sınırına sahip olmadıklarını görmekteyiz. Sırt yüksekli~i: Karacabey yanmkan araplıa.nndasırt yüksekliği ortalama olarak ::!::0.33 sm. dir. Bu yi.iksieklikaynı atıarda Batu. S.'in bildirdiği değerle hemen h fiilenaynı eşitlikteditofa:kat D. B8'3ter'in ve Düzgüneş. O. nin ölçülerine göre sırasıla 1.57 sımve 2.01 sım.daha yüksektir. O halde sırt yüksekliği buıgünkü materyalda eskiye göre artımıştır. Karacabey yaırımıkanaırap atlarında tesbit ettiğimiz sırt yüksekliği çifteler yarı.mkanlarından ortalama 3.21 sm. Çukurovalardan ise 4.35 Sim.daha yüksek, fıakat tuna memleketleri yarıımkan araplarından ortalama olarak 2.15 sm daha kısauır. Buna göre, Karacabey yarımkan arap atlarında sıırt yüksekliği. Tuna merrılıeket1eriyanımkanları hariç, mukayese edilen diğer bütün yarımkan araplardan fazladır. Sırt yüksekliğini., cidago yüksekliğile karşllaştırdığıımız zaman karacabeylıerdebu iki ölçü arasınıdaki'farkın ortalaması 7.80 sım.dir. Bu ise cidago yüksekliğinin % 5,09 na eş,ittir. Bu fark, Tuna memleketleri yanmkanlarınıiil kısraklanj].da 3.39 sım. aygırlarınua 4.96 sm. Çifteler yarımkan araplarında 9.13 sım.çukurova yarımkan arap atlarında ise 8.00 sm. dir. Bu değerlere göre yarıımjkanarap ıatlları arasmda cidaıgo ile sırt yüksekliği arasındaki en büyük fark Çifteler yarımkan arap atlarındadır. Bunlan Çukurova yanmkanları takip eder. En küçük fark ise Tuna memleketleri yarıımkan arapları hariç bugünkü Karacabey atmdadır. Sağrı :yüksekliği : Sağrı yüksekliği cidago yüksekliğıne göre daha yavaş bir gelişme gösterir. Bu, doğuştan mevcut olan artlarıri yüksek yapılı ol11.5undan ileri gelmektedir. Normal yapıh atlarda ağırlık merkezi daha çok hayvanın öntarafındaeır. Sağrısı cidagosundan yüksek olan1arua bu, önden geriye kayacaktır. Sağrı hakkında hüküm vermede tavşan bacaklılığın durumunu da gözönünde bulundurmak lazıımdır. Binek atları için tavşan bacaklılık makbul sayı1maz. Çünkü hayvanlarda ağırlık merkezi daha öne gidecek ve binicininki ile birliikte hayvanın bütün vücut ağırlığı ön ayaklara geçecektir ki buda vaktinden evvel ön- 156

13 Yarınıkan Arap Atlarının Beden Ölçüleri ve Formlan lerin yıpranmasına sebep olmaktadır. Almina'S,Ko(1) yü:lffiekbacaklılığın binici'ye çok ağırlık verdiğini bildirmektedir. Yalnız tavşan bacaklılık soğuk kanlı atlar için Ibir ırk vasfıdır ve kalıtsaldır. Çizelgedeki sağrı yüks'ekliklerine bakarak en fazl'a yüksekliğin bugünkü Karacabey populasyonunda (152.36:::!:0.37 sm.) olduğunu görmekteyiz. Bu Çifteler yarımkanl arınd an 2.22 sm. Çukurovalardan ise 3.36 sm. daha fazladır. Karacaibeylerin sağnlarının bu defa Tuna memleke'tlıeriyarımkan arap atlarının hem aygır ve hemk:lekısraklarından daha fazla bulunduğunu yine çizelgelerdeki değerlerd'en öğrenmekteyiz. Sağrı yüksekliğile kuynık sokumu yüksekliğinin karşılıklı durumuna ge1:ince:bu iki ölçünün Ibirbirile mukayese edilirnesinden maksat sağrının durumu hakkında daha vazıh bir bilgi elde etmektir. Karacabey Yk. arap atlarında genelolarak sağrı yüksekliği, kuyruk sokumu yüksekliğinden 6.24 sm. daha fazladır. Bu fark Çifteler Yk. Arap auarında 6.35 sm, Çukurovalarda ise 6.00 Sım.dir. Tuna memleketleri~ yarımıkan aygırlarında 8.37 sm., kısra:klarınıdaise 6.60 sım.dir. Bu duruma göre, Karacabey yarımkan arap atlarınıda müşahade olunan sağrı meyil ille,tuna memlekelteri yarımkan arap atlarının aygırları hariç ki, bunların sağrı meyilleri daha fazladır. Diğer yarı.mkanlar arasında aşağı yukan bariz bir fark mevcut değildir. Şimdi sağrı yüksekliğinin cidago yüksekliğile olan durumunu in'" celeyetim: ikaracabey yarrmkan arap atlarında sağrı yüksekliği cidago yüksekliğinin % ine eşittir. Demek ki, Karacabeylerin sağnlan ile cidago yüksekllikleri hemen hemen birbirine eşittir. Aynı nispet Çukurova Yk. arap atlannda ortalama de~erlerine.göre % 100 dür. Çifteler yarıımikanjl'arındaise (6) % 99,12::1:: 0.178, Tuna memleketleri yanınkan arap kısraklarınıda % 98.91, aygırlarında % kadardır. Bu değel'leregöre, bütün yarrmkan yetiştirmelerde Çukurova harası yanmkanları hariç, gen.el olarak dda,go yüksekliğılsağrı yükseikliğinden ehemmiyetsizde olsa yüksektir. Demek ki, ortalama değerlere göre bütün yarırmkan arap yeti.5tirmelerinde tavşan bacaklılık (sağrun cidagodan ortalama olarak 2-4 sm. y~ek) yok gibidir. Fakat üzerinde inceleme yaptığımız Karacabeyler teker teker elden geçirildiği zaıman sağrısı cidago yüksekliğinden 2-6 sm. daha yüksek olan % 12.6 oranında 9 baş hayvanın bulunduğunu gördük. ) Stegmann (10) yüksek bacakiılığın önlerin hareketini. güçleşıtireceğini, Stratul (11) ve Bantoiu (2) ise sür'atı artıracağını kaydetmektedirler. Göğüsderinliği: 157

14 r--- ARITÜRK Karacabey Yk. arap atıarında gogus deııiın1ıiği mutlak olarak :J:0.23 sm. dir. Aynı ırk üzerinde Düzgüneş, O. ve Beşter, D:in tesbit ettiği dıeğerlerle bizilm bulduğumuz değer arasında fark yok: giıbi.. dir (çizelgelere bak). Yalnız aynı atıar üzerinde, B8Itu, S.'in bulduğu değerle bizim bulduğumuz değer arasında fark vardır. Bu fark 2.96 sm. ka dardı.r. Yani Batu, S.'in karac8ibeyyarımkanları üzerinde tetkik yaptığı tarihten bizim inceleme yaptığımız tarihe kadar göğüs derin.. liği ortalama olarak 2.96 sm. artmış durumdadır. Karac8Ibey Yk. araplannın göğüs derinliklerini diğer yarımkan yetiştirmelerle mukayese ettiğilmizde Kamcabeylerin Çukurova yarımkan araplarından 5.90 sm. Tuna memleketleri aygırlarından 0.98 sm. kısraklarından 2.49 sm. daha derin olduğunu görürüz. Buna karşılık Çiftelerden 0.91 sm.. daha az derinlikte olduğunu mruıahade etmekte.. yiz. Demek ki, Karacabey yetiştillinesi yarırmkan araplarıla ÇukurQva.. lar arasında göğüs derinliği bakımından mühim ibir farkın varlığı gö. ze çarpmaktadır. Göğüs derinuğinin cidago yüksekliğine göre oranı Karacabey Yk. arap atlarında % 45.64, Çukurova yarijinlkanlarındaise % 43.62, Tuna memleketleri aygırlarında % 45.20, ıkisraklarında % dut. Düz.. güneş, O. (6) çifteler yarıınkan araplarında bu oranı % 46.81::1:0.149 olarak tesıbit etmiştir. Bu değerlerdengöğüs derinliğinin yine Çukurova yarımkan arap atlarında en az derin olduğu görü1mektedir. Ka.. racabey ile Tuna memleketleri yarımkan arapları birbirinin aynıdı.r. Tetkik ettiğimiz populasyonda göğüs derinliğinin cidago yüksek.. liğine oranı % 50 olan hiçbir hayvan bulamadık. At yetiştiriciliğinde % 50 nispetini gösteren hayvanlar derin göğüslü ve normal proportionlu olarak kabul edilir. Bu bakımdan göğüs derinliğinin cidago yüksekliğine göre nispeti önemliıdir. Oran % 50 den nekadar küçük olursa hayvanlarda o kadar yüksek bacaklı ve bu yüzden mukavemetsiz olurlar. Hatta Disselhorst (5) böyle hayvanlann damızlıkta kullanıl. masını tavsiye etmektediır. Bu görüş içinde yalnız Çukurov'a yarımkan araplarının diğer yarımkan araplara nazaran daha uzun bacaklı 01- dukl'arını belirtebiliriz. Göğüs,genişliği: Göğüs gen~liği Karacabey yanmkan arap atlannda diğer yarımkanlara göre en fazladır. Bu fazlalık, Çukurovalıardan 5,76 sm. Çiftelerden 1.11 sm. Tuna memleketleri ya,nınkan kısrak.1annd'an 2.09 sm. aygırlarından ise 1.07 sım. kadardır. Bugünkü Karacabeylerin Batu, S.'in üzerinde çalıştığı Karaca1beylerden 0.62 sm. daha az geniş olduğunu, buna kan';nlıikbester, D. bulduğundan ise 3.1 sm. Düzgüneş- O.'nınlcinden 2,20 sım. daha fazla geniştir. 158

15 Yarınıkan Arap Atlarının Beden Ölçüleri ve Fonnları Göğüs genişliğini değerlenidiıımede göğüs genişli'ğinin, gogus derinliğine OLannispetini dıebineye ihtiyaç vardır. Bu nispet ortalama değerlerine,göre Karacaıbye Yk. atlarında % 59.74, çukurovalarda % 55.38, Tuna memleketleri yarırmıkanarap kı5raklarınıda % ve aygırlannda ise % dülr.aynı man çifteler yanımkan araplarında % 57.90:ı: (6) dır. Duerst (7) aynı oranın ağır ırklar için % 61, orta yanınkanlar için, %57 ve hafif ırklar için ffie% 53 olıduğunu bildirmektedir. Buna göre, Karacabey yanınkan arap a;t1an oma yarımkanlarla ağır ırklliararasındadır. Göğüs şeklinin durumunu tesıbit etmede göğüs ;grenişliğininharkafa genişliğine olan oranınıdan faıydalanılır. Bu oran Kıb.Yık. aırap atlarında % 80.30, Çukurovalaırd1a% ve çifteler yanınkanlarında (6) % 79.33i: di,r. Bu durnma göre Karacabey yanmıkan arap -atlarının diğer yarım'kan atlara nazaran arkadan öne doğru danilması-.nın daha az olduğunu müşahade etmekıteyiz. Göğüs genişliğinin mutlalk ve nispi değerleri bakmıından ön göğüs genişliğhe olan duruırnunu incelediğtmiz vakit KaJracabeylerde göğüs genişliğinıin mutlak olarak 13,87 sım, omuz uçlan arasından fazla geni.) olduğu, nisıpi,olarakta yani ön göğüs genişliği, göğüs genişliğinin % ne eşit bulunduğunu tesbit etmekteyiz. Bu ölçüjer Çukurova yanınıkanlarınıda sıraslyla 0.00 sm ve % 100 dür. Çiftelerde ise 5.61 sm. ve % dir. Buna göre Kar.acaJbeyatlarında göğüsten omuz uçları arasına dioğru olan daıralma çifteler yarımkan atlarına nazaran daha azdır. Çukurova yarlliilkan arap auarında bu daralmanın bulunmadığı çizelgelerdeki değerinden anlaşılmaktadli. Ön göğüs genişliği: Bu ölçü, mutlak değerlere bakılınca K1aracabeyyarımkan arap atlarında en dardır. Karacaooylerin ön göğüsgenişliği çifteler yarımkanlarından 7,10 sm. Çukurova yarrmkanlarından ise 8.11 sm. daha azdır. Karacabey yarımkan atı yeti.)tiridliğinde bu nokta üzerinde durulmasma dikkati çekmek isteriz. Zira karacabeyler üzeri,nde muhtelif zamanlarda tesbit edilen ölçü değeırl'ertde bulduğumuz değerden farklıdır. Batu, S.'in ölçüsü 6,31 sm. Beşter'inki 3.89 sım.düzgüneş'inki ise 4.27 sm. daha fazldaır. Bu değerlerden Karacabey yarımıkan arap atı nesillerinde ön göğüs genişliğinin darlaşmaya başladığı a,nj.aşıljmaktadır. Omuz uçlan arası genişliğinin harıkafa genişliğine nisbeti Karacabey Yk. araplannda % 53,63, Çukurova;larda % 72, Çifteler sürüsündıe ise (6) % i dir. Burada da Karacaıbeylerin i çiftelerd' ll 159

16 ARITÜRK ve Çukurova yarıımkan araplarından dar bk ön göğüse sahip olduğu görülmektedir. Demek ki, Karacabey yarımkan arap atlarında ön göğüs genişliğinin gerek mutlak ve gerekse relatm değerleri o]sun yeter derecede değildir. Bil8.kis daralınaya doğru bir başlama vardır. O halde yetiştirmede damızlık seçimine ve idımana önem verımeklazımdır. Harkala Genişliği (Pelvis): Çizelgelerdeki değerlerden en geniş pelvis yapısına Karacabeylerin malik olduğu görülmektedir. Bu genişlıik, Çukurova yanmkan araplarından ottalama 2 sm. çiftelerden ise 0.43 Sim.daha fazladır. Tesbit ettiğimiz harkafa genişliği Batu, S. bulduğundan 1.99 sm. BeŞter, D. bildirdiğinden 1.28 sm. ve Düzgüneş. O. te.sbiıtettiğinden ise 0.22 sm. daha fazladır. ALminas,K. (1) ve Duerst'e göre (7) çok genıiışpelvis yapısı sürate engelolur. Yine Duerst'e göre geniş pelvis ağır çekim 'hayvanları için faydalıdır. Zir:a böyle yapılı hayvanlarda denge daha düzgündür. Harkafa genişliğinin beden uzunluğuna göre ndspetine gelince: Bu nispete Duerst (7) Harkafa indeksi adını vermektedir. Harkafa indeksi, Karacabey yal1jil1ıkanaraplannda % Çukurovalarda % ve çiftelerde ise (6) % 34.58:::t:0.177 dir. Bu değerlere baktığımız zaman harkafa indeksinin ıbütün yanmkan yetiştirmelerde aynı olduğunu görmekteyiz. Bilindiği veçhile harkafa,genişliği tali cinsiyet vasıflarındandır. Bu bakmndan kısraklar enkeklere nazaran ıtaıbiatıla daha geniş yapılı olacaklardlr. Sağrı (havsala) genişliği: Tuna'memleketleri yarımka'n arap atları hariç diğer bütün ya-. rımkan yetiştir:melerine nazaran Karacrubey yarımkanlarının sağrı genişliği daha fazladır. Bu fark çiftelere göre 1.43 sm. Çukurovalara göre 1.14 sm. dir. Yani IDJ. Y:k.Araplarında sağrı daha fazla geniştir. Tuna memleketleri yarımkan arap aygırl'arı Karacabeylerden 1.84 sm. kısrakları ise 1.89 sm. daha geniştir. Ha;vsala genişliği bugünkü Karacabey atl3jrında Batu, S. tesbit değerden 2.66 sm. Beşter'inkinden 4.04 sım. Düzgüneş'in bildirdiğinden 2.66 sm. daha fazladır. Demek ki, Karacabey generasyonlarında havsala genişliği artmaktad!'f. Burada hemen bakım ve beslemenin havsala geni.şliği üzerinde fazla mües'sir oliduğunu belirtmek is,teriz. Genelolarak bütün at ırklannda havsala genişlriğiharkafa genişliğinden daha dardlr. Sağrı genişliğini değerlendimı.ede bu ölçünün Pelvis genişliğile olan mukayesesine ihtiyaç vardır. Bu, sağrı yapısının meyn derecesini tayinde roloynar. Karaoabey yarıım:kan araplarında sağrı genişliği 160

17 Yarımkan Arap Atlannın Beden Ölçüleri ve Formıarı elvu; genişliğinde ortalama olarak 4.86 SiIIl.daha az geniştir. Bu fark,. Çukurova yanınkanlarında 4 SiIIl.,Çifteler Yk.ar,aplannıda ise 5.86 sm. 'r. Bu durumuna göre sağrınm arkaya doğru daralması en fazla Çuurova, en az dıaçiftelerdedi.!.karacabeyler ikiisiortası bir durum gösterirler. Demek ki, en dü.5üksağrı Çukurova yanımkan araplarındadır.. Bunlara nazaran Kb. Yk. arapları daha az dü.5üksağrıy~maliktirler..bed~n uzunluğu: Beden uzunlugu bakımından Tuna memleketleri yanmıkan arap a,t. larıla Karacaibeıyierarasında fark yok g1bidir.fakat Çifteler yanmkanlan 1.97 sm. Çukurova Yk. arapian 4.83 sm. daha kb. Yk. Arap atlarıncian kl'sa yapılıdırlar. Batu S.'in Karaca:bey yanımıkan araplarında. bulduğu değer bizim incelediğimiz Karacabey materyalına: nazaran 3.03 sım.daha azdır. Yani o günkü Karaca;beyler daha kısa beden uzunluğuna sahiptiler. Buna karşılık Beşter, D.'nin ve Düzgüneş, O.'nın tesbit ettikleri değerler bugünkü Karaca.ıbeylerdenortalama olarak sırasıla 0.96 sm. ve 1.40 sm. daha fazladır.bunlara görede bugünkü Karacabey materyalında eskiye nazaran bir kısallffia ba.şlamıştır. Bize göre bu, birtaraftan kullanılan damızlıiklardan diğer taraftanıda ölçünün aletlıe;tesibitiesnasında yapılan küçük hatalardan ileri gellffiektedir. Çünkü beden uzunluğunun aletle tesbujitam bir ufki hat halinde değil biraz eğik olarak yapılır. Esasen eldeki rakam farklarının küçüklüğü de bu... görüşü destekleyeci mahiyettedir. Beden uzunluğunun cidago yüks~liğine olan ni:speti Karacabey yanmikan araplarında ortalama değerlerine göre % 98.48, Çukurovalarda % 97.98, Tuna memleketleri Yk. araplarının ayglrlarında % 98.73, kıısrakl:arında ise % 99.~6 dıır. Aynı nispet çifteler yarımkanlarında (6) % 98.45::!::0.345 dir. Bu durumuna.görebeden uzunluğunu bütün yanımkan arap yetiştirmelerinde aşağı yukarı aynı oldukları an- ~aşııımaktadır. Yalnız Tuna memleketleri kısrajklarında beden kare' şekline yaklaşmış gözükmektedıir. Diğeırleri.ise yatay dik dörtgen şeklindedir. Beden uzunluğunun göğüs çevresine olan oranına Fransızlar vücut indeksi adını verirler (7). İnd ksi 90 olanlar uzuın, clanlar orta 85 den aşağı olanlar ise kı:sa yapılı kabul edilirler. Bu duruma göre Karacabeyler (% 83,59) kısa yapılı, Çukurova % 85.38) ve Çifte-. ler Yk. arap atları (% 87.03) crta yapılı tip e dahil demektir. Bu indekse göre hayvanları guruplara aynımak bizce biraz zorcadır. Çünkü indeks hayvanların vücutlu ollffialanndan değil, göğüs çevresinin büyük ve küçük oluşundan ötürü değişmektedir. 161

18 ARITÜRK Cidago uzuaılu(ju: Mem1eketiımizyarımkan arap atları arasında en fazla cidag uzunluğuna Çukurova harası yetişıtirmesi sahiptir. Bu, Karacabeyler. den ortalama olar,ak 0.19 sım. fazladır. Çifteler ve Karacabey.ler ayn uzunluktadır. Binek atlan için yüksek ve uzun cid!~gomakbuldur'..cidago ~unluğunun cida:go yülksekliğinıeruspeti Karacabey Yk. araplarında % 19.24, Çukurovalarda % ve Çiftelerde ise (6) % dir. Bu değerlere,göre Karacabeylerin cidago uzunlukları en kısadı'r. etdago uzünluğumli1 beden uzunluğuna oj.anoranı SeKaracabeylerde % 19.54, Çukurovalama % ve Ç:i!fteıeryarırmkan araplarında % 20.17:!:O.201 dir (6). Beden uzunluğuna göre de yine Karacabey yarıımlkan~raplarında cıiıdagouzunluğu en k1sjadır. Sağrı 'Uzunluğu: Sağrı uzunluğu yarıımkan araplarımız arasında en kısa Karacabey Yk. arap atlarındadır ( ). Bu kısalık, Çukurovalardan 1.55 sm. çiftelerden 1.90 sım.tuna memleketleri yarırmkan arap aygırlarından 1.88 sm. kısraklarından ise 1.42 sm. dir. Tetkik eıtttğimiz Karacabey materyalında Batu, S.'Jn daha önce bulduğu değerl'e biztm ibulduğumuzaraslilda çok ehamımiyetsiz bir fark vardır. F,akat D~güneş, O ve D. Beşterin tesb~t ettlikleri rakam 2 sım.kadar daha fazladlr. " Demek ki, Karacabey yarımkanlarında sağrı uzunliuğu Batu, S.'in çalıştığı tarihten Düzgüneş, O.'nın iınceleme yaptığı zamana kadar artmış fakat ogünden bizim inceleme yaptığımız tarihe kadar yaşamış olan' Karacabey nesillerinde kısalmaya başlamıştır (çizelgelere bak). Şimdi sağrı uzunluğunu harkafa genişliği ile karşılaştıralım. Genel olarak harkafa genişliğinin havsala uzunluğundan Karaca;bey atlarında 3.45 sm. Çukurovalardia 1.00 s.m. çiftelerde ise 1.12 sm. daha fazla olduğu görülmektedir. Sağrı uzunluğu Kara.cabey Yk. arap.atlannda haııkafa genişliğinin % 93.36, ÇU'kul1OValal"da % ve Çiftelerde (6) % 98.32:!:O.507 ne eşittir. Dei'll'ekki, sağn uzunluğu bu nıispetlere göre Karacabeyler en kısadır. Sağrı uzunluğunun cidago yüksekliğine göre nispetine ge- Lince: Bu nispet Karacabeylerde % 31.70, Çukurovalarda % 32.88, Tuna meilnl~etleri yarımkan araplarının aygırlarınıda % 33.07, kısraklarında % ve Çifteler Yk. Araplarında ise (6) % dır. Demek ki, Karacabey ya.rımikanaraplar bru nispete görede en geri durumdadır. " 162

19 Yanmkan Arap AtIarının Beden Öıçüleri ve Formları Göğüs çevresi: Göğüs çevresi bakımından Karacabeyler Çukurova yarıırnıkanlaından ortalama olarak 9.~3 sım. Çiftelerden 9.39 sım. Tuna ırnemleketeri aygu-larından 4.89 sım. kısraklarından 6.53 sm. daha geniştir. GÖğüs çevresinin cidago yüksekliğine oranı, Karacabeylerde % 117,81 Çukurovalarda % , Tuna memleketleri kısraklarında % , aygırlarında % oor. Çifteler sürüsünde ise % :t dır (6). Demek ki, göğüs çevresi relatif değerlere görede en fazla Karacabey yanmikan arap atlarındadır. Ön ve art incik çevresi: Karacabey yarımkan arapiannıda ön incik çevresi Çukurova ve Tuna mernj.eketleri yanmkan araplarının aygırlarından sonra en kalınıdır. Yani Karacabey Yk. araplarında ön incik Çukuro'Valardan 0.11 sm. Tuna memleketleri aygırlarından 0.09 sm. daha ince fakat çiftelerden 0.51 sm. Tuna yetiştirmesi kısraklarından ise 0.77 sm. daha kalmdır. Ön incik çevresi üzerjn:cl.ıebatu, S. Beşter, D. ve Düzgüneş. O. tarafından tesbit edilendeğerlerin bugünkü değerlerle aşağı yukarı aym olduğunu,gömı ekteyiz. i Ön incik çevresinde oliduğu gvbi art, ıincilkçevresi de en kalın olarak Çukurova yarlımkan araplarındadır. Bunu, sırasıja Karacabey ve Çifteler yarımkanları takip ederler. Karacabeyler art incik çevresi ba- kımınıdan Çiftelerden 0.92 &m. daha kalın fakat Çukurovalardan 0.25 i sm. daha incedir., Ön incik çevresinin Cİdago yüksekliğine nıispeti Karacabeylerde % 12.17, Çukurovalarda % 12.75, Çifteler ise (6) % 12.20:t0.56 dır. Art incik'in cidago yüksekliğine göre nispeti ise,karaca,bey ya-, rımikan araplannda % 13.54, Çukurovalarda % ve Çirtelerde (6) % dur. Bu nıispetlere göre ön dncikin kalınlığı bakımından yarımkanlar 'arasında farkın olmadığı, fakat art incik'in nispeti ne göre Çukurovaların en /kalın, Çiftelerle Karacabeylerin aynı olduklarım m'ü.şahade etım kteyiz.. Ön incik çevresiningöğüs çevresine 'göre niispstine gelince: Bu nisbet Karacrubey1erde % 10.41, Çukurovalarda % ve çiftelerde (6) % 10.87:1:0.057 dir. Bu duruma göre Karacaıbeylerle Çiftelerin,aynı, fakaıt Çukurovaııarın bıiraz daha kalın olduğu,görü!limektedir. 16:1.

20 1 ARITÜRK Neticeler : 1 - Karacabeyatı denen nümune, KaracaJbeyhar?Sıınıdameydana,getirilmiş bii yarımıkan araptır. Bu maksatla, haracta mevcut yerli ve kanşık kanlı kısraklarta 1924 yıj.ında fa.aliyeti tatil edilen Çifteler harası damızlık materyalı kullanılmıştır. Bu dişi daımızlık materyala devamlı olarak Safkan ~rap aygırlan verillmiştirrve 1924 tari:hinden (harada bu hususlta kesin bir tariih veyahut kayıt bulamadık) 1950 yı.. lma kadar devam etmiştir. Bugün Karacabeyatı dediğimiz tip kendi.aralarında birleştirilerek çoğalltılmaktadır.saıbit bii at nümunesi haline geldiği kabul edilimektediir. 2 - A) KaTacabey yarıımkan arap atlarında baş uzunluğu artmıştır. Boyun uzunluğu ise eski materyala nazaran kısalmıştır. B) Başm burna doğru damlrnıaisıfazla değildir C) Alın uzunluğu bugünkü Karacaibey populasyonunıda evvelkilere nazaıran gerek mutlia.k ve gerekse relaltil değerler bakımından.azalmıştır. D) Karaca"beyyarımkan arapları'iljdaganaş derinliği hem eski materyala'; hemde diğer yarımlkan arap yetişıt~rmelerine nazaran daha ~azdır. Yarımikanlar arasında en narin (Zarif) baş., Karacabey yanınkan atlarındadır. 3 - A) Karacabey yarımkan araplarmdıa Cİ'da~goyüksekliği eski populasyonıara nazaran.artmıştır. Sırt ve sağn yükseklikleri de art. m~ştır. Yalnız sağn yüıkbek1iğikaracaıbeylerde diğer yarımkanlarım1-..za nazaran fauadır. Sağrı meyli bakırmından bizim yarımkanlar ara...smda bu ölçüye göre fark yok gibidir. B) Karacabey yarıım1kanaraıplan arasında % 12.6 nispetinde tav.. şan bacaikll1ılktesbit edilmiştir. ({Sağrısı cidagosundan 2-4 sm. daha yüksek». 4 - A) Karacabey yanmkan arap atlarında göğüs derinliği ve ~enişliği f),rtmıştır. Göğüs genişlriği en fazla olan yarımkan nü1nune.karacajbeylerdir. Karacabeylerde arkailan öne doğru olan daralma ise diğerlerine nazaran daha azdır. Göğüsten omuz uç1arına doğru 'olan daralma çifteler yanmkanlarında daha azdır. B) Karacabey yanmkan arap. atlarında ön göğüs genişliği gerek mutlak gerelkserelajtif değerleri bakılmından olisungeri durumdadır A) Beden uzunluğu bugünkü Karacabey yarım'kan araplarında kısalmaya başlarmıştır. Beden.genel olarak yatay dikdörtgen şekli. 164

21 Yanınkan Arap Atlarının Beden Ölçüleri ve Fonnları Aynca.Karacabey yarlliillkanarap nesillerinde bu bölge darlaşma,.. a başlamıştır. 5 - A) Harkafa genişliği en fazla Kamcabey yanmkan araplarındadır. B)Sağrı gen!işlıiğise :bu tipte artmaya ıbaşlarrnıştıır..c) Sağrının arkaya doğru daralmaosı, Karacabey yanmkan arap atlarınaa orta derecededir. En fazla daralma yani sağrı d~üıkjüğü Çurova yarijiillkanarap atlaırındadır. ni göstermektedıir. B) Karac:abey yarıımkan arap Upin.de sağrı uzunluğu kısalmaya aşlamıştır. Yarıımkanlar ar.aısınaa en k15asağrı uzunluğu bizim Karacabey yarımkan arap atlarındadır. 7 - Ön incik, çevresi Karacabey yarımkan araplarında otta kalınlıktadır. Çukurovalar bunlardan daha iyi durumdadır. Ön incik barkımmdan evvelki Karacaib:eYyarlJIIlkan atlarıla bugünküler arasında fark yoktur. Aynı dumm art incik çevresi içinde bahi's konusudur. Zusammenfassung : Das segenannte Karacalbey - pferd, welclıes im Gestürt Karacabey seit gezüchtet wird, isit ein Araıberha1Jbblu.t.Um dieses Pfe~ herauszuzüchten, wurden von Çif,teler-GestQt geliefertes und in Karacabey vorhandener Pferdmaterial mjiıtaraıberhengst gekreuzt. M.arm kann diese Zucht schon ~ ein lronsolidierte Typ einnehımen. Nach unserem neuen KörpeıımeS'sungensind die Widerrts,t-, Rücken -'und Kreuzthöhe, Kopflaenge, Brusttiefe und BrustbreiJte Zunehrnender in Vergleich zu den alten Messungen erhöht worden. Dagegen ist die Hals - und, Stirnlaenge, Bugspitzenıbreite, Körper - und Kreuzlaenge weniger ajs heim alten Karacabey pferde. Die Ergebnisse der Meşsungen des Karacabey - Halbblutaraberpferdeş sind in den oıbi,gentabellen angegeben. LiTERATÜR 1 - Alminas, K: (1939) Zcitschrift für die Züchtung und Züchtungsbiologie Band 43. Verlag, Paul Parey, Berlin. 2 - Banioiu, C: (1922) Messungen an Trabcm und die Beurteilung der Leistungsfaehi'gkeit auf Grund der.meohanischen Verhaeltnisse, İnaug-Diss, Berlin. 165

22 i. AR ITtlRK 3 - Batu. S: (1939) Karacabey yarımkan araplarının beden ölçüleri üstünde araş.- tırmalar, S. 5.52, Yüksek ziraat Enstitüleri çalışmalanndan sayı, 91 Ankara. 4 - ibe~. D: (1946) TürkVeteriner cemiyet dergisi, S.43-45, Yıl. 16, Kasım sayı: 10, İstanbul Disselhorm. L: (1940) Die Beurteilungslehre des Pferdes, S.7, Berlin 6 - Düzgüııeş. o: (1953) Türkiye hayvan yetiştirme müesseselerinde saf ve yanmkan arap atlannın yetişt;rmc, vücut yapılışı ve verimleri ile bunların bjrbirlerile mukayeseleri, S , A. p. Z. Fak. Yayınları 38, Ankara 7 - Duesr.t. U. J.: (1922) Die Beıırteilung des Pferdes, S , Ferdinant Enke Verlag, Stuttgart. 8 - KrOnaceher, C: (1924) Allgemeine Tierzucht, 2, Anhang, S. 1.39, Verlag Paul Parey, Berlin 9 - Peker. M: A. Kutsal (1955) Türk Veteriner Hekimleri Derneği Dergisi, Sayı 106/107, Ankara Stegmann. P: (1926) Die Beurteiluııgslehre des Pferdes, S ~4, Hannover II - StratuL J : (1922) Biometrische UmterslIchungen an Vollblutpterden mit Rücksh1üssen auf Rennleistung, İnaug..Diss. Berlin Madroff. C : (1937) Zeitschr:ft mr die Züchtung und Züchtungsbiologie Band. (30), Verlag, Paul Parey, Berlin. 166 \ /

Akın Pala, akin@comu.edu.tr. http://akin.houseofpala.com

Akın Pala, akin@comu.edu.tr. http://akin.houseofpala.com Akın Pala, akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com 1 Küçükbaş Hayvan Yetiştirme 2 3 Kaç tür koyun var, verimlerine göre Etçi ırklar, Sütçü ırklar, Yapağıcı ırklar 4 Kaç tür koyun var, anatomi Yurdumuzda

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Çizelgelerin ele alınışı. Uygulamalı Örnekler. Birim metre dikiş başına standart-elektrod miktarının hesabı için çizelgeler

İÇİNDEKİLER. Çizelgelerin ele alınışı. Uygulamalı Örnekler. Birim metre dikiş başına standart-elektrod miktarının hesabı için çizelgeler ELEKTROD SARFİYAT ÇİZELGELERİ İÇİNDEKİLER Kısım A Genel bilgiler Kısım B Çizelgelerin ele alınışı Kısım C Uygulamalı Örnekler Kısım D Birim metre dikiş başına standart-elektrod miktarının hesabı için çizelgeler

Detaylı

Giriş. Sonuçlar ve Tartışma

Giriş. Sonuçlar ve Tartışma 1. Ü.Veteriner Fakültesi Do/ilim De }inekoloji Kürsüsü Doç. Dr. Celalettin Akk(l)'an ÇİFTELER HARASI İNEKLERİNİN GEBELİK SÜRELERİ ÜZERİNDE ARAŞTIRMALAR Celalettin Akkayan Hulusi Ada* Untersuchungen über

Detaylı

Sakız Koyunu. Prof.Dr.. Orhan KARACA. Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN

Sakız Koyunu. Prof.Dr.. Orhan KARACA. Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN Sakız Koyunu Prof.Dr.. Orhan KARACA Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN SAKIZ Türkiye ve Yunanistan ın ortak ırkıdır Adını, İzmir in Çeşme ilçesine komşu olan Yunanistan

Detaylı

ANKARA KEÇİSİ. Yayılma Alanı : Ankara ili başta olmak üzere, İç Anadolu bölgesi ile Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgesinin bazı illeri

ANKARA KEÇİSİ. Yayılma Alanı : Ankara ili başta olmak üzere, İç Anadolu bölgesi ile Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgesinin bazı illeri ANKARA KEÇİSİ Yayılma Alanı : Ankara ili başta olmak üzere, İç Anadolu bölgesi ile Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgesinin bazı illeri Verim Yönü : Tiftik ve et Genel Tanımı : Vücut küçük yapılı, ince ve

Detaylı

KARACABEY TARIM İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ

KARACABEY TARIM İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ KARACABEY TARIM İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ 06 Ekim 2015 Salı Günü Saat 12:00'de İSTANBUL VELİEFENDİ HİPODROMU'nda satılacak olan Karacabey Tarım İşletmesi Yetiştirmesi 2013 Doğumlu Safkan Arap Elit Koşu Tayları

Detaylı

KARACABEY HARASI TÜRK MERtNOS KOYUNLARıNDA YAPA Gl VERİMİ, ÖNEMLİ BEDEN. ÖLÇÜLERI VE DÖL VERİMİ ÜZERİNDE tncelemeler. Giriş

KARACABEY HARASI TÜRK MERtNOS KOYUNLARıNDA YAPA Gl VERİMİ, ÖNEMLİ BEDEN. ÖLÇÜLERI VE DÖL VERİMİ ÜZERİNDE tncelemeler. Giriş r-------------------~- A. O. Veteriner Fakültesi Zootekni Kürsüsü KARACABEY HARASI TÜRK MERtNOS KOYUNLARıNDA YAPA Gl VERİMİ, ÖNEMLİ BEDEN. ÖLÇÜLERI VE DÖL VERİMİ ÜZERİNDE tncelemeler Selahattin Batu *

Detaylı

Simental sığır ırkının anavatanı İsviçre dir. Simental hem süt ve hemde etçi olmalarından dolayı kombine bir sığır ırkıdır. Dünyada bir çok ülkede

Simental sığır ırkının anavatanı İsviçre dir. Simental hem süt ve hemde etçi olmalarından dolayı kombine bir sığır ırkıdır. Dünyada bir çok ülkede BESİLİK BÜYÜKBAŞ SIMMENTAL (SİMENTAL) Simental sığır ırkının anavatanı İsviçre dir. Simental hem süt ve hemde etçi olmalarından dolayı kombine bir sığır ırkıdır. Dünyada bir çok ülkede yetiştirilmektedir.

Detaylı

SİYAH-ALACA TOSUNLARIN DEĞİŞİK DÖNEMLERDEKİ VÜCUT ÖLÇÜLERİ VE VÜCUT ÖLÇÜLERİNDEN CANLI AĞIRLIĞIN TAHMİNİ. Atakan KOÇ,Numan AKMAN

SİYAH-ALACA TOSUNLARIN DEĞİŞİK DÖNEMLERDEKİ VÜCUT ÖLÇÜLERİ VE VÜCUT ÖLÇÜLERİNDEN CANLI AĞIRLIĞIN TAHMİNİ. Atakan KOÇ,Numan AKMAN ADÜ Ziraat Fakültesi Dergisi 007; 4(1-) : 1-5 SİYAH-ALACA TOSUNLARIN DEĞİŞİK DÖNEMLERDEKİ VÜCUT ÖLÇÜLERİ VE VÜCUT ÖLÇÜLERİNDEN CANLI AĞIRLIĞIN TAHMİNİ ÖZET 1 Atakan KOÇ,Numan AKMAN Bu çalışmada on sekiz

Detaylı

ZİRAAT MÜHENDİSİ (HAYVANSAL ÜRETİM)

ZİRAAT MÜHENDİSİ (HAYVANSAL ÜRETİM) TANIM Ekonomik değeri olan hayvanların üretilmesi, ırklarının iyileştirilmesi, bakımı, beslenmesi ve değerlendirilmesi konularında çalışan kişidir. A- GÖREVLER Hayvansal üretim alanında yetişen ziraat

Detaylı

Türkiye: 1936 yılında maden istihsalâtımız umumiyet üzere artmıştır. Bu yılın istihsal adetlerini bir öncesi ile karşılaştıralım:

Türkiye: 1936 yılında maden istihsalâtımız umumiyet üzere artmıştır. Bu yılın istihsal adetlerini bir öncesi ile karşılaştıralım: Türkiye: 1936 yılında maden istihsalâtımız umumiyet üzere artmıştır. Bu yılın istihsal adetlerini bir öncesi ile karşılaştıralım: Listede zımpara müstesna - ki yalnız iki, üç yüz tonluk bir tenakus göstermiştir,

Detaylı

Damızlık İnek Seçimi. Zir. Müh. Zooteknist. Tarım Danışmanı Fatma EMİR

Damızlık İnek Seçimi. Zir. Müh. Zooteknist. Tarım Danışmanı Fatma EMİR Damızlık İnek Seçimi Zir. Müh. Zooteknist Tarım Danışmanı Fatma EMİR Süt sığırcılığını iyi seviyelere çıkarmak için seleksiyon ve çevre şartları önemlidir. Seleksiyon? Her yılın farklı dönemlerinde çeşitli

Detaylı

Vet. Hek. İlkay DEMİRHAN ZOOTEKNİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ. DANIŞMAN Doç.Dr.Mustafa TEKERLİ 2008-AFYONKARAHİSAR

Vet. Hek. İlkay DEMİRHAN ZOOTEKNİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ. DANIŞMAN Doç.Dr.Mustafa TEKERLİ 2008-AFYONKARAHİSAR AFYONKARAHİSAR KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BELİRLİ ÇEVRE FAKTÖRLERİ VE AKRABALI YETİŞTİRMENİN YERLİ KARA SIĞIRLARIN FARKLI VÜCUT ÖLÇÜLERİ ÜZERİNE ETKİLERİ Vet. Hek. İlkay DEMİRHAN

Detaylı

31 Mart 2013 PAZAR. Resmî Gazete. Sayı : YÖNETMELİK. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: HAYVAN ISLAHI KOMİTESİ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI

31 Mart 2013 PAZAR. Resmî Gazete. Sayı : YÖNETMELİK. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: HAYVAN ISLAHI KOMİTESİ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI 31 Mart 2013 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 28604 YÖNETMELİK Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: HAYVAN ISLAHI KOMİTESİ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak

Detaylı

DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLERİ BİRLİĞİ NE

DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLERİ BİRLİĞİ NE Esasları Tebliği çerçevesinde 2015 yılı Anaç Sığır Desteklemesinden yararlanmak istiyorum. 2015 Yılı için Anaç sığır desteklemesi ile ilgili tüm işlemlerin şahsım adına üyesi bulunduğum Birliğiniz tarafından

Detaylı

KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU. M.Hayri ERTEN. Orta Doğu Teknik Üniversitesi

KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU. M.Hayri ERTEN. Orta Doğu Teknik Üniversitesi KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU M.Hayri ERTEN Orta Doğu Teknik Üniversitesi ÖZET. Flotasyondan elde edilen kolemanit konsantrelerinin kurutma veya kalsinasyon gibi

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM

GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ AÇILARI GİRİŞ Güneş ışınları ile dünya üzerindeki yüzeyler arasında belirli açılar vardır. Bu açılar hakkında bilgi edinilerek güneş enerjisinden en

Detaylı

Sığırlardan Alınan Ölçüler ve Ölçme. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ

Sığırlardan Alınan Ölçüler ve Ölçme. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Sığırlardan Alınan Ölçüler ve Ölçme Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Bir zooteknist için ölçüm ve tartım çok kere gerekli ve yardımcı bir kaynak olabilir. Kısaca özetlemek gerekirse hayvanların ölçülmelerinin yararları;

Detaylı

Sığırda Dişe Bakarak Yaş Tahmini

Sığırda Dişe Bakarak Yaş Tahmini Sığırda Dişe Bakarak Yaş Tahmini Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü 01330 Adana Bir sığırın yaşı, değişik metotlarla tahmin edilebilir. Her gün doğan buzağıların

Detaylı

(Some morphological traits of Kilis, Norduz and Honamlı indigenous goats breeds) Geliş Tarihi: Kabul Tarihi:

(Some morphological traits of Kilis, Norduz and Honamlı indigenous goats breeds) Geliş Tarihi: Kabul Tarihi: KİLİS, NORDUZ VE HONAMLI KEÇİLERİNDE BAZI MORFOLOJİK ÖZELLİKLER Lalahan Hay. Araşt. Enst. Derg. 2011, 51 (2) 81-92 KİLİS, NORDUZ VE HONAMLI KEÇİLERİNDE BAZI MORFOLOJİK ÖZELLİKLER* (Some morphological traits

Detaylı

KAVAK VE HIZLI GELİŞEN TÜRLER

KAVAK VE HIZLI GELİŞEN TÜRLER KAVAK VE HIZLI GELİŞEN TÜRLER Populus nigra Dr. Süleyman GÜLCÜ - 2008 1 KAVAK FİDANI ÜRETİMİ VE FİDANLIK TEKNİĞİ Kavak fidanı yetiştirilmesinde en önemli konuların başında, kaliteli kavak fidanı yetiştirilmesine

Detaylı

B T A n a l o g T r a n s m i t t e r. T e k n i k K ı l a v u z u. R e v 1. 2

B T A n a l o g T r a n s m i t t e r. T e k n i k K ı l a v u z u. R e v 1. 2 B T - 111 A n a l o g T r a n s m i t t e r T e k n i k K ı l a v u z u R e v 1. 2 1. Ö N G Ö R Ü N Ü M, Ü S T Ü N L Ü K L E R İ VE Ö Z E L L İ K L E R İ M i k r o k o n t r o l ö r t a b a n l ı BT- 111

Detaylı

Anadolu'ya özgü olan bu ırk, tüm dünyada da Ankara Keçisi (Angora goat) olarak tanınmaktadır.

Anadolu'ya özgü olan bu ırk, tüm dünyada da Ankara Keçisi (Angora goat) olarak tanınmaktadır. Ankara Keçisi tiftik verimiyle diğer keçilerden ayrılan, Orta Asya'da tarih sahnesine çıkmış, günümüzden 7-8 yüzyıl önce, Türklerin Anadolu'ya gelirken beraberlerinde getirdikleri bir keçi ırkıdır. Türklerin

Detaylı

ODA HARARETİNDE VE BUZ DOLABINDA(+4 C) MUHAFAZA EDİLEN KAN SERUMUNDA KLOR YÖNÜNDEN ARAŞTIRMALAR. Ethenı Ersoy* Giriş

ODA HARARETİNDE VE BUZ DOLABINDA(+4 C) MUHAFAZA EDİLEN KAN SERUMUNDA KLOR YÖNÜNDEN ARAŞTIRMALAR. Ethenı Ersoy* Giriş A. O. Veteriner F aküllesi Biyokimya Kürsüsü Doç. Dr. Ethem Erso)' ODA HARARETİNDE VE BUZ DOLABINDA(+4 C) MUHAFAZA EDİLEN KAN SERUMUNDA KLOR YÖNÜNDEN ARAŞTIRMALAR Ethenı Ersoy* Giriş Hepler(4), serumda

Detaylı

HALK ELİNDE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ. Dr. Bekir ANKARALI Daire Başkanı 06.03.2014

HALK ELİNDE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ. Dr. Bekir ANKARALI Daire Başkanı 06.03.2014 HALK ELİNDE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ Dr. Bekir ANKARALI Daire Başkanı 06.03.2014 1 HALK ELİNDE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ Halk elinde yetiştirilmekte olan küçükbaş hayvanların

Detaylı

SATIŞI ÜNiTE ÎLE YAPILAN BAZI MADENLERİN HAKKINDA PRATİK METOD

SATIŞI ÜNiTE ÎLE YAPILAN BAZI MADENLERİN HAKKINDA PRATİK METOD SATIŞI ÜNiTE ÎLE YAPILAN BAZI MADENLERİN HAKKINDA PRATİK METOD İKTİSADİLİĞİ Hüsnü KALE. Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü, Ankara GİRİŞ Arazi çalışmaları esnasında raslanan ve büyük rezervi olmıyan birçok

Detaylı

Gü ven ce He sa b Mü dü rü

Gü ven ce He sa b Mü dü rü Güvence Hesabı nın dünü, bugünü, yarını A. Ka di r KÜ ÇÜK Gü ven ce He sa b Mü dü rü on za man lar da bi lin me ye, ta nın ma ya S baş la yan Gü ven ce He sa bı as lın da ye - ni bir ku ru luş de ğil.

Detaylı

KISIM C Uygulamalı Örnekler

KISIM C Uygulamalı Örnekler KISIM C Uygulamalı Örnekler Aşağıdaki örnekler, bu broşürde verilmiş çizelgeler yardımı ile maliyet hesaplarının nasıl yapılacağını açıklar. 1. ve 2. yol ile hesaplamaya dair ( Çizelgelerin ele alınışı

Detaylı

Planlarda Kullanılan Renkler ve Emsal (KAKS)-TAKS Kavramları. Tarih: 12.12.12 Şehir Planlamasına Giriş Dersi

Planlarda Kullanılan Renkler ve Emsal (KAKS)-TAKS Kavramları. Tarih: 12.12.12 Şehir Planlamasına Giriş Dersi Planlarda Kullanılan Renkler ve Emsal (KAKS)-TAKS Kavramları Tarih: 12.12.12 Şehir Planlamasına Giriş Dersi Plan süreci Mevcut durumun ortaya koyulması Eldeki veriler ışığında çalışma alanının sorun ve

Detaylı

Et tipi hayvanların özel muayenesi ve seçimi

Et tipi hayvanların özel muayenesi ve seçimi Et tipi hayvanların özel muayenesi ve seçimi akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com Et ırklarında vücut yapısı Et ırklarında iri, dolgun, uzunluk ve genişlik ölçüleri yönünden iyi gelişmiş vücut

Detaylı

- 354 İstatistik umum müdürlüğü teşkilâtı hakkında kanun

- 354 İstatistik umum müdürlüğü teşkilâtı hakkında kanun - 354 İstatistik umum müdürlüğü teşkilâtı hakkında kanun (Resmî Gazele ile neşir ve ilâm : 24/V/9S3 - Sayı : 2409) No. Kabul tarihi 23 - V -933 BÎRİNCİ MADDE İstatistik umum müdürlüğü; umum müdürlük, müşavirlik,

Detaylı

DÜZLEM AYNALAR BÖLÜM 25

DÜZLEM AYNALAR BÖLÜM 25 DÜZE AAAR BÖÜ 5 DE SRU 1 DE SRUAR ÇÖZÜER 4 1 A B C D E F ışık ışını B noktasından geçer ışık ışını E noktasından geçer 5 ESE AAR ışını ve düzlem aynalarında yansıdığında, n = 3 ve n = 1 olur Bu durumda

Detaylı

TÜRKİYE DE HAYVANCILIK

TÜRKİYE DE HAYVANCILIK TÜRKİYE DE HAYVANCILIK Geniş anlamda hayvancılık tarımsal etkinlerin bir koludur. Tarımla uğraşan nüfus bir yandan toprağı işleyip çeşitli ürünler elde ederken, diğer yandan da hayvan besler. Tarımın

Detaylı

DERİ VE KÖSELE SANAYİ KOLUNDA FİRE ZAYİAT NİSBETLERİ

DERİ VE KÖSELE SANAYİ KOLUNDA FİRE ZAYİAT NİSBETLERİ DERİ VE KÖSELE SANAYİ KOLUNDA FİRE ZAYİAT NİSBETLERİ Mezbahadan alınan yaş derilerin mamul deri ve bilaharede giyim eşyası haline getirilmesine kadar geçirdiği safhalarda verdiği Fire ve Zayiat Nisbetleri

Detaylı

SİRKÜLER. 1.5-Adi ortaklığın malları, ortaklığın iştirak halinde mülkiyet konusu varlıklarıdır.

SİRKÜLER. 1.5-Adi ortaklığın malları, ortaklığın iştirak halinde mülkiyet konusu varlıklarıdır. SAYI: 2013/03 KONU: ADİ ORTAKLIK, İŞ ORTAKLIĞI, KONSORSİYUM ANKARA,01.02.2013 SİRKÜLER Gelişen ve büyüyen ekonomilerde şirketler arasındaki ilişkiler de çok boyutlu hale gelmektedir. Bir işin yapılması

Detaylı

TEMEL BEDEN KALIBI. Öğr. Gör. Semiye BOTTAN

TEMEL BEDEN KALIBI. Öğr. Gör. Semiye BOTTAN TEMEL BEDEN KALIBI Öğr. Gör. Semiye BOTTAN Ölçüler 38 Beden Göğüs: 88 + 4 (bolluk payı) = 92 + 2 (göğüs pens bolluğu) = 94 cm Bel: 70 + 6 (bolluk payı) = 76 + 1 (göğüs pens açılımından) = 77 cm Basen:

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Cumhuriyet Halk Partisi Bayrak Cumhuriyet Halk Fırkası Bayrak Talimatı Cumhuriyetçiyiz Milliyetçiyiz Halkçıyız Devletçiyiz Laikiz İnkılâpçıyız Bayrak Talimatnamesi 1. Cumhuriyet Halk Fırkası için altı

Detaylı

20 Derste Eski Türkçe

20 Derste Eski Türkçe !! 20 Derste Eski Türkçe Ders Notları!!!!!! Cüneyt Ölçer! !!! ÖNSÖZ Türk Nümismatik Derneği olarak Osmanlı ve İslam paraları koleksiyoncularına faydalı olmak arzu ve isteği île bu özel sayımızı çıkartmış

Detaylı

ARAŞTIRMA. 2008: 22 (5): Nihat YILDIZ 1 Selami AYGEN 2 Mahiye ÖZÇELİK 3

ARAŞTIRMA. 2008: 22 (5): Nihat YILDIZ 1 Selami AYGEN 2 Mahiye ÖZÇELİK 3 ARAŞTIRMA 2008: 22 (5): 261-266 http://www.fusabil.org Nihat YILDIZ 1 Selami AYGEN 2 Mahiye ÖZÇELİK 3 1 Fırat Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Zootekni Anabilim Dalı, Elazığ, TÜRKİYE 2 Tarım İl Müdürlüğü,

Detaylı

Meyva Bahçesi Tesisi

Meyva Bahçesi Tesisi Meyva Bahçesi Tesisi Meyve bahçesi tesisinde dikkate alınması -gereken koşullar 1. Yer seçimi 2. Tür ve çeşit seçimi 3. Anaç seçimi 4. Tozlanma isteğinin bilinmesi 5. Dikim sistemleri ve dikim sıklığı

Detaylı

KAYNAĞIN UYGULAMA TEKNİK VE METOTLARI

KAYNAĞIN UYGULAMA TEKNİK VE METOTLARI KAYNAĞIN UYGULAMA TEKNİK VE METOTLARI Bu bahse geçmeden önce, buraya kadar gördüklerimizin ışığı altında bir kaynağın tarifini yeni baştan ele alalım: bir kaynak, birleşmenin unsurları arasında malzemenin

Detaylı

KĐLĐS, ORDUZ VE HO AMLI KEÇĐLERĐ DE BAZI MORFOLOJĐK ÖZELLĐKLER

KĐLĐS, ORDUZ VE HO AMLI KEÇĐLERĐ DE BAZI MORFOLOJĐK ÖZELLĐKLER TÜRKĐYE CUMHURĐYETĐ A KARA Ü ĐVERSĐTESĐ SAĞLIK BĐLĐMLERĐ E STĐTÜSÜ KĐLĐS, ORDUZ VE HO AMLI KEÇĐLERĐ DE BAZI MORFOLOJĐK ÖZELLĐKLER Maziar ALIZADEHASL ZOOTEK Đ A ABĐLĐM DALI YÜKSEK LĐSA S TEZĐ DA IŞMA Prof.

Detaylı

MAK 305 MAKİNE ELEMANLARI-1

MAK 305 MAKİNE ELEMANLARI-1 MAK 305 MAKİNE ELEMANLARI-1 5.BÖLÜM Bağlama Elemanları Kaynak Bağlantıları Doç.Dr. Ali Rıza Yıldız 1 BU SLAYTTAN EDİNİLMESİ BEKLENEN BİLGİLER Bağlama Elemanlarının Tanımı ve Sınıflandırılması Kaynak Bağlantılarının

Detaylı

BAKIR BORUNUN TESĐSATTA KULLANIMI*

BAKIR BORUNUN TESĐSATTA KULLANIMI* BAKIR BORUNUN TESĐSATTA KULLANIMI* *Bu yazı 27-28 Ocak 1994 tarihlerinde yapılan, ISSOS'94 fuarı çerçevesinde MMO Đstanbul Şubesi'nin düzenlediği Đstanbul Tesisat Kongresi'nde sunulan bildiriden alınmıştır.

Detaylı

BAFRA KOYUNUNUN (SAKIZ KARAYAKA G 1 ) KAZIM KARABEKİR TARIM İŞLETMESİ ŞARTLARINDA DÖL VERİMİ, YAŞAMA GÜCÜ VE BÜYÜME ÖZELLİKLERİ

BAFRA KOYUNUNUN (SAKIZ KARAYAKA G 1 ) KAZIM KARABEKİR TARIM İŞLETMESİ ŞARTLARINDA DÖL VERİMİ, YAŞAMA GÜCÜ VE BÜYÜME ÖZELLİKLERİ T.C. KAFKAS ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BAFRA KOYUNUNUN (SAKIZ KARAYAKA G 1 ) KAZIM KARABEKİR TARIM İŞLETMESİ ŞARTLARINDA DÖL VERİMİ, YAŞAMA GÜCÜ VE BÜYÜME ÖZELLİKLERİ Arş. Gör. Serpil IŞIK

Detaylı

TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU TARAFINDAN DESTEKLENECEK SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERDE AB STANDARTLARI DENETİM FORMU

TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU TARAFINDAN DESTEKLENECEK SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERDE AB STANDARTLARI DENETİM FORMU EK-2 TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU TARAFINDAN DESTEKLENECEK SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERDE AB STANDARTLARI DENETİM FORMU İşletme Sahibinin adı/soyadı Adresi Tel/Fax İşletme No İşletmenin

Detaylı

At Yetiştiriciliğimiz ve Türk Safkan Arap Atının Gelişimi

At Yetiştiriciliğimiz ve Türk Safkan Arap Atının Gelişimi At Yetiştiriciliğimiz ve Türk Safkan Arap Atının Gelişimi Orta Asya'da aynı anavatanı paylaşan Türk Milleti ile atın birlikteliği, tarihin her döneminde güç birliği ve medeniyetin yayılmasında bir simge

Detaylı

2011 YGS MATEMATİK Soruları

2011 YGS MATEMATİK Soruları 0 YGS MTEMTİK Soruları. + + ) 8 ) 0 ) 6 ) E). a = 6 b = ( a)b olduğuna göre, ifadesinin değeri kaçtır? ) ) 6 ) 9 ) 8 E). (.0 ) ) 0, ) 0, ) 0, ) E) 6. x = y = 8 z = 6 olduğuna göre, aşağıdaki sıralamalardan

Detaylı

TEMEL BEDEN KALIBI. Öğr. Gör. Semiye BOTTAN

TEMEL BEDEN KALIBI. Öğr. Gör. Semiye BOTTAN TEMEL BEDEN KALIBI Öğr. Gör. Semiye BOTTAN Ölçüler 38 Beden Göğüs: 88 + 4 (bolluk payı) = 92 + 2 (göğüs pens bolluğu) = 94 cm Bel: 70 + 6 (bolluk payı) = 76 + 1 (göğüs pens açılımından) = 77 cm Basen:

Detaylı

Islah Stratejileri ve Türkiye Ulusal Sığır Islah Programı

Islah Stratejileri ve Türkiye Ulusal Sığır Islah Programı Islah Stratejileri ve Türkiye Ulusal Sığır Islah Programı Prof.Dr. Selahattin Kumlu Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Antalya Islah Stratejileri Saf yetiştirme Melezleme a) Birleştirme

Detaylı

Birlikle el ele, Hayvancılıkta daha ileriye

Birlikle el ele, Hayvancılıkta daha ileriye Birlikle el ele, Hayvancılıkta daha ileriye 1 KURULUŞ Birliğimiz ; 1995 Yılında 904 Sayılı hayvan ıslah kanununa göre 25 Kurucu üye tarafından kurulmuştur. 13 Haziran 2010 tarihli, 5996 sayılı Veteriner

Detaylı

MONTBELIARDE. MONTBELIARDE cinsi. Standart Montbéliarde yılından beri + 86 %! Fransa ve Avrupa da 1. numaralı yaygın süt cinsi!

MONTBELIARDE. MONTBELIARDE cinsi. Standart Montbéliarde yılından beri + 86 %! Fransa ve Avrupa da 1. numaralı yaygın süt cinsi! MONTBELIARDE cinsi MONTBELIARDE Süt, İşlevsellik ve Dünya çapında yaygınlık Toplam Nüfus 1.500.000 Süt kayıtlı inek 390.000 Birey performans istasyonundaki genç boğa sayısı / yıl 500 İspatlanmış genç boğa

Detaylı

THE ENGLISH SCHOOL GİRİŞ SINAVI 2012. Süre: 1 saat ve 30 dakika

THE ENGLISH SCHOOL GİRİŞ SINAVI 2012. Süre: 1 saat ve 30 dakika THE ENGLISH SCHOOL GİRİŞ SINAVI 2012 MATEMATİK BİRİNCİ SINIF Süre: 1 saat ve 30 dakika Tüm soruları cevaplayınız. Tüm işlemlerinizi gösteriniz ve cevaplarınızı soru kâğıdında ılan uygun yerlere yazınız.

Detaylı

H V virüsünün bulaωma yolları ve AIDS tehlikesi

H V virüsünün bulaωma yolları ve AIDS tehlikesi H V virüsünün bulaωma yolları ve AIDS tehlikesi Rizikolu ve Rizikosuz Durumlar Öneriler Türkische Ausgabe der Broschüre HIV-Übertragung und Aids-Gefahr AIDS e karωı henüz ne bir aωı ne de bir ilaç vardır.

Detaylı

Irkların Sınıflandırılması

Irkların Sınıflandırılması Irkların Sınıflandırılması Gelişmişlik düzeyine göre İlkel yerli ırk Islah edilmiş yerli (geçit) ırk Kültür ırkları Verim yönlerine göre Tek verim yönlü ırklar Kombine verimli ırklar İlkel yerli ırk; Genellikle

Detaylı

GRUP ŞİRKETLERİ ARASINDAKİ KREDİ İLİŞKİLERİNİN ÖRTÜLÜ İNCELENMESİ

GRUP ŞİRKETLERİ ARASINDAKİ KREDİ İLİŞKİLERİNİN ÖRTÜLÜ İNCELENMESİ GRUP ŞİRKETLERİ ARASINDAKİ KREDİ İLİŞKİLERİNİN ÖRTÜLÜ SERMAYE YÖNÜNDEN İNCELENMESİ 5 GRUP ŞİRKETLERİ (*) ARASINDAKİ KREDİ İLİŞKİLERİNİN ÖRTÜLÜ SERMAYE YÖNÜNDEN İNCELENMESİ 1 - GİRİŞ Bu çalışmamızda 5520

Detaylı

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Ergonomi ile Verimlilik Paneli Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Uludağ Üniversitesi Endüstri Müh. Böl. 13.05.2010 BURSA ERGONOMİ Çalışan ile teknik sistem arasındaki ilişkiyi inceleyen; bilimsel

Detaylı

TEMEL ZOOTEKNİ KISA ÖZET KOLAY AÖF

TEMEL ZOOTEKNİ KISA ÖZET KOLAY AÖF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. TEMEL ZOOTEKNİ KISA ÖZET KOLAY AÖF Kolayaöf.com

Detaylı

İncelenen özelliklere ait varyans ve regresyon analiz sonuçları aşağıda verilmiştir.

İncelenen özelliklere ait varyans ve regresyon analiz sonuçları aşağıda verilmiştir. 1-MISIR ISLAH ARAŞTIRMALARI 1.1.Diyarbakır Koşullarında Farklı Ekim Zamanının Şeker Mısırı (Zea mays sacchararata Sturt.) Çeşitlerinde Taze Koçan ve Tane Verimi ile Bazı Tarımsal Özelliklere Etkisi Proje

Detaylı

6 EKİM 1964 MANYAS DEPREMİ ESNASİNDA ZEMİNDE MEYDANA GELEN TANSİYON ÇATLAKLARI ERDBEBENSPALTEN IM DER GEGEND VON MANIAS IN NORDWEST-ANATOLIEN

6 EKİM 1964 MANYAS DEPREMİ ESNASİNDA ZEMİNDE MEYDANA GELEN TANSİYON ÇATLAKLARI ERDBEBENSPALTEN IM DER GEGEND VON MANIAS IN NORDWEST-ANATOLIEN 6 EKİM 1964 MANYAS DEPREMİ ESNASİNDA ZEMİNDE MEYDANA GELEN TANSİYON ÇATLAKLARI ERDBEBENSPALTEN IM DER GEGEND VON MANIAS IN NORDWEST-ANATOLIEN İhsan KETÎN Istanbul Teknik Üniversitesi, Maden Fakültesi 6

Detaylı

www.yilmazet.com.tr Üretim kalitesini yüksek standartlarda tutar. Hijyen daima ön plandadır. Üretiminin her aşamasına titizlikle yaklaşmaktadır.

www.yilmazet.com.tr Üretim kalitesini yüksek standartlarda tutar. Hijyen daima ön plandadır. Üretiminin her aşamasına titizlikle yaklaşmaktadır. Fabrikamızın 2880 m kapalı alan 17560 m lik açık alandan oluşan yerleşiminde büyükbaş ve küçükbaş hayvanlar yetiştirilmektedir. Canlı hayvanların veteriner hekim kontrolleri düzenli bir şekilde yapılmaktadır.

Detaylı

TÜRKİYE'DE İPEKÇİLİĞİN DURUMU Kenan YETİŞEN

TÜRKİYE'DE İPEKÇİLİĞİN DURUMU Kenan YETİŞEN TÜRKİYE'DE İPEKÇİLİĞİN DURUMU Kenan YETİŞEN Bazı "tarihçilere göre M.G, 6000 yıllarında Uzakdoğu ülkelerinde ipekboceğinin yetiştiği söylenmekte ve ipek çekilip kumaş dokunmasına M H Ö«EBOO yıllarında

Detaylı

BİRLİĞİN KURULUŞU: 1995 yılında 13 kişi. Türkiye nin 2. Birliği.

BİRLİĞİN KURULUŞU: 1995 yılında 13 kişi. Türkiye nin 2. Birliği. 1 BİRLİĞİN KURULUŞU: 1995 yılında 13 kişi. Türkiye nin 2. Birliği. BİRLİĞİN MEVZUATI :5996 sayılı Veteriner Hizmetleri Bitki sağlığı Gıda ve Yem Kanununun 10.maddesi ve 17.02.2015 tarihli 6589 sayılı kanun,ıslah

Detaylı

626 Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti arasında imzalanan Kültür Anlaşmasının tasdiki hakkında Kanun

626 Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti arasında imzalanan Kültür Anlaşmasının tasdiki hakkında Kanun 626 Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti arasında imzalanan Kültür Anlaşmasının tasdiki hakkında Kanun (Resmî Gazete ile ilâm : 14. V. 1958 - Sayı: 9906) No. Kabııl tarihi 7115 7. V. 1958

Detaylı

Hayvan Islahı ve Yetiştirme 2. ders

Hayvan Islahı ve Yetiştirme 2. ders Hayvan Islahı ve Yetiştirme 2. ders Akin Pala akin@comu.edu.tr Seleksiyona cevap Et sığırlarında doğum ağırlığını arttırmak istiyoruz. Ağır doğmuş olan bireyleri ebeveyn olarak seçip çiftleştiriyoruz.

Detaylı

DENKLEM KURMA PROBLEMLERİ

DENKLEM KURMA PROBLEMLERİ DENKLEM KURM İ SYI KESİR İ Örnek... : H a n g i s a yın ın d ö r t t e b i r i n i n 4 e k s i ğ i n i n 2 k a t ı 5 6 d ır? i r p r o b l e m i ç ö ze r k e n, s o r u d a ye r a l a n v e r i l e r i,

Detaylı

KÜRESEL AYNALAR BÖLÜM 26

KÜRESEL AYNALAR BÖLÜM 26 ÜRESE AYNAAR BÖÜ 6 ODE SORU DE SORUARN ÇÖZÜER d d noktası çukur aynanın merkezidir ve ışınlarının izlediği yoldan, yargı doğrudur d noktası çukur aynanın odak noktasıdır d olur yargı doğrudur d + d + dir

Detaylı

BEZMİÂLEM. Horlama ve Uyku. Apne Sendromu VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ. Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı.

BEZMİÂLEM. Horlama ve Uyku. Apne Sendromu VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ. Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı. Horlama ve Uyku Apne Sendromu BEZMİÂLEM VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uyku Polikliniği rtibat : 0212 453 17 00 GH-02 V;01/2010 Horlama ve Uyku Apne Sendromu

Detaylı

Aksi durumda yabacı bir bölgeden getirilen ırk/ırklar o yöreye uyum sağlamış yerel ırklarla polen alışverişine giriştiklerinde genetik tabanda

Aksi durumda yabacı bir bölgeden getirilen ırk/ırklar o yöreye uyum sağlamış yerel ırklarla polen alışverişine giriştiklerinde genetik tabanda Ağaçlandırma çalışmalarına temel oluşturacak tohum sağlanmasını emniyetli hale getirebilmek için yerel ırklardan elde edilen tohum kullanılması doğru bir yaklaşımdır. Aynı türde de olsa orijin denemeleri

Detaylı

Business Projesi için Talimatlar

Business Projesi için Talimatlar Business Projesi için Talimatlar www.mybernette.com Business Projesi için Talimatlar Etek İhtiyacınız olanlar 2 adet erkek gömleği 0,7 m gri takım elbise kumaşı (1,4 m genişliğinde) 1 m astar kumaşı 14

Detaylı

AR&GE BÜLTEN. İl nüfusunun % 17 si aile olarak ifade edildiğinde ise 151 bin aile geçimini tarım sektöründen sağlamaktadır.

AR&GE BÜLTEN. İl nüfusunun % 17 si aile olarak ifade edildiğinde ise 151 bin aile geçimini tarım sektöründen sağlamaktadır. İzmir İlinin Son 5 Yıllık Dönemde Tarımsal Yapısı Günnur BİNİCİ ALTINTAŞ İzmir, sahip olduğu tarım potansiyeli ve üretimi ile ülkemiz tarımında önemli bir yere sahiptir. Halen Türkiye de üretilen; enginarın

Detaylı

TÜRKİYE DE SIĞIR YETİŞTİRİCİLİĞİ

TÜRKİYE DE SIĞIR YETİŞTİRİCİLİĞİ TÜRKİYE DE SIĞIR YETİŞTİRİCİLİĞİ Prof. Dr. Salahattin KUMLU DGRV-Türkiye Temsilciliği Eğitim Ekibi Merzifon, 2012 Türkiye de sığır varlığı ve süt verimi Eylül 2012 2 Sığır varlığı ve süt verimi İnek sayısı

Detaylı

Çine Çaparı. Prof.Dr.. Orhan KARACA. Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN

Çine Çaparı. Prof.Dr.. Orhan KARACA. Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN Çine Çaparı Prof.Dr.. Orhan KARACA Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN Çine Çaparı nın Yayılma Alanı Aydın bölgesinin özgün yerli koyunudur. Başlıca yayılma alanı Aydın

Detaylı

Genel Bir Bakış. Beceriyi Küçük Parçalara Ayırmak: İlerlemek ve Sıralamak. Bölüm Sekiz. Psikolojik Stratejiler. Alıştırmanın Planlanması (Faktörler)

Genel Bir Bakış. Beceriyi Küçük Parçalara Ayırmak: İlerlemek ve Sıralamak. Bölüm Sekiz. Psikolojik Stratejiler. Alıştırmanın Planlanması (Faktörler) Genel Bir Bakış Bölüm Sekiz Alıştırmanın Planlanması (Faktörler) Beceriyi Küçük Parçalara Ayırmak: İlerlemek ve Sıralamak Bütün-Parça Alıştırması Hız-Doğruluk Takası Psikolojik Stratejiler Motivasyon ve

Detaylı

7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ 1. I. ( 15) ( 1) 5. ( 125) : ( 25) 5 6. (+ 9) = (+ 14)

7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ 1. I. ( 15) ( 1) 5. ( 125) : ( 25) 5 6. (+ 9) = (+ 14) 7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ TEST 1 1. I. (15) (1) II. (1) (6) III. (+8) (1) IV. (10) (1) Yukarıda verilen işlemlerden kaç tanesinin sonucu pozitiftir? A) 4 B) 3 C) 2 D) 1

Detaylı

AKKARAMAN MORKARAMAN KARAGÜL İVESİ KIL KEÇİSİ KİLİS KEÇİSİ NORDUZ KEÇİSİ

AKKARAMAN MORKARAMAN KARAGÜL İVESİ KIL KEÇİSİ KİLİS KEÇİSİ NORDUZ KEÇİSİ AKKARAMAN MORKARAMAN KARAGÜL İVESİ KIL KEÇİSİ KİLİS KEÇİSİ NORDUZ KEÇİSİ Prof. Dr. Mehmet ERTUĞRUL Tür: Kalıtsal yapıya bağlı olarak bir takım ortak özelliklere sahip olan, doğal koşullarda birbirleriyle

Detaylı

Antropometri Ölçümler için genel kurallar

Antropometri Ölçümler için genel kurallar Antropometri Ölçümler için genel Temel veri toplama No İsim Tarih ve Saat (Ölçüm zamanı) Yaş (Gün/Ay/Yıl) Yaş hesaplama Cins (E) (K) Yükseklik (boy cm) STATURE Ağırlık (kütle kg) Temel veri toplama İncelikli

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

15.05.2009 / 27229. 15 Mayıs 2009 CUMA. Resmî Gazete. Sayı : 27229 TEBLİĞ. Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESİ HAKKINDA

15.05.2009 / 27229. 15 Mayıs 2009 CUMA. Resmî Gazete. Sayı : 27229 TEBLİĞ. Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESİ HAKKINDA 15.05.2009 / 27229 15 Mayıs 2009 CUMA Resmî Gazete Sayı : 27229 TEBLİĞ Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESİ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2009/44) BİRİNCİ BÖLÜM

Detaylı

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI Kabartılı direnç kaynağı, seri imalat için ekonomik bir birleştirme yöntemidir. Uygulamadan yararlanılarak, çoğunlukla

Detaylı

BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU. Önder SÖZEN Koordinatör 19.03.2014

BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU. Önder SÖZEN Koordinatör 19.03.2014 BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU Önder SÖZEN Koordinatör 19.03.2014 SUNU PLANI Çalışma Grubu Bağlı Enstitüler/İstasyonlar Dünya ve Türkiye de Büyükbaş Hayvancılık Verileri Devam Eden, Sonuçlanan,

Detaylı

DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLİĞİNDE KADININ ROLÜ. Zerrin KUMLU. Salahattin KUMLU. DGRV Eğitim Ekibi Ankara, 2016

DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLİĞİNDE KADININ ROLÜ. Zerrin KUMLU. Salahattin KUMLU. DGRV Eğitim Ekibi Ankara, 2016 DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLİĞİNDE KADININ ROLÜ Zerrin KUMLU Salahattin KUMLU DGRV Eğitim Ekibi Ankara, 2016 Hollanda Örneği 2 CRV CRV, merkezi Hollanda da olan sığır ıslahı amaçlı bir kooperatiftir.

Detaylı

Tarımsal Meteoroloji. Prof. Dr. F. Kemal SÖNMEZ 23 EKİM 2013

Tarımsal Meteoroloji. Prof. Dr. F. Kemal SÖNMEZ 23 EKİM 2013 Tarımsal Meteoroloji Prof. Dr. F. Kemal SÖNMEZ 2 EKİM 201 Prof. Dr. Mustafa Özgürel ve Öğr. Gör. Gülay Pamuk Mengü tarafından yazılan Tarımsal Meteoroloji kitabından faydalanılmıştır. Hava ve İklim ile

Detaylı

BUZAĞILARIN BESLENMESİ Prof. Dr. Ahmet ALÇİÇEK E. Ü. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Yemler ve Hayvan Besleme Anabilim Dalı

BUZAĞILARIN BESLENMESİ Prof. Dr. Ahmet ALÇİÇEK E. Ü. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Yemler ve Hayvan Besleme Anabilim Dalı BUZAĞILARIN BESLENMESİ Prof. Dr. Ahmet ALÇİÇEK E. Ü. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Yemler ve Hayvan Besleme Anabilim Dalı 1 2 BU GÜNÜN DİŞİ BUZAĞISI YARININ SÜT İNEĞİDİR 3 BUZAĞI BARINAKLARI Buzağıların

Detaylı

CEZAİ ŞARTIN TEK YANLI KARARLAŞTIRILAMAYACAĞI

CEZAİ ŞARTIN TEK YANLI KARARLAŞTIRILAMAYACAĞI İlgili Kanun / Madde 818 S.BK/158-161 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2009/17762 Karar No. 2011/19801 Tarihi: 30.06.2011 CEZAİ ŞARTIN TEK YANLI KARARLAŞTIRILAMAYACAĞI ÖZETİ Cezai şart öğretide,

Detaylı

İstanbul Beyin Merkezleri

İstanbul Beyin Merkezleri İstanbul Beyin Merkezleri BEYİN CHECK-UP I NEDİR? NASIL YAPILIR? NE ZAMAN YAPTIRILSIN? Beyin Check-up incelemeleri nelerdir? *Beynin fiziki yapısı (=morfolojik) MRI ve CT scan ile, *Kimyası PET scan ve

Detaylı

ANADOLU YABAN KOYUNU

ANADOLU YABAN KOYUNU ANADOLUʼNUN ÖZGÜN HAYVANLARI Cevat Sipahi* ANADOLU YABAN KOYUNU (Ovis gmelinii anatolica) Anadolu Yaban Koyunu, dünyadaki 5 yaban koyunu türünden biri olan Asya Muflonu nun (Ovis gmelinii) 15 alt türünden

Detaylı

BEYİN CHECK-UP I NEDİR?

BEYİN CHECK-UP I NEDİR? BEYİN CHECK-UP I NEDİR? NASIL YAPILIR? NE ZAMAN YAPTIRILSIN? İstanbul Beyin Merkezleri Sülün sok. No 9 1. Levent /İstanbul 0212 281 36 96 www.istanbulbeyinmerkezleri.com BEYİN CHECK-UP I NEDİR? Beyin Check-up

Detaylı

Almanya dan Bir Örnek WESER-EMS UNION

Almanya dan Bir Örnek WESER-EMS UNION Almanya dan Bir Örnek WESER-EMS UNION Prof.Dr. Selahattin Kumlu Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Antalya Faaliyet Onayı Alma Koşulları Hayvansal üretimin geliştirilmesine katkıda bulunacak

Detaylı

2002 ÖSS Soruları. 5. a, b, c, d pozitif tam sayılar ve 123,4 0, ,234 12,34. işleminin sonucu kaçtır?

2002 ÖSS Soruları. 5. a, b, c, d pozitif tam sayılar ve 123,4 0, ,234 12,34. işleminin sonucu kaçtır? 00 ÖSS Soruları 3,4.,34 0, 34,34 işleminin sonucu kaçtır? ) 0 ) 0, ) 9,9 ) 0, E),. a, b, c, d pozitif tam sayılar ve a 7 a 4 : = c, : = d b 0 b 4 olduğuna göre, c + d nin alabileceği en küçük değer kaçtır?

Detaylı

Der kleine Hase möchte lesen lernen

Der kleine Hase möchte lesen lernen Der kleine Hase möchte lesen lernen Der kleine Hase kann nicht lesen. Er will es aber lernen. Doch wie lernt man lesen? Er geht zum dicken Bären, der in einem Baum lebt. Der kleine Hase fragt den dicken

Detaylı

AYDIN İLİ DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLERİ BİRLİĞİ OCAK 2016 KAYE EĞİTİM TOPLANTISI SEDA EMİNE PAYIK TEKNİK İŞLER ŞUBE MÜDÜRÜ

AYDIN İLİ DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLERİ BİRLİĞİ OCAK 2016 KAYE EĞİTİM TOPLANTISI SEDA EMİNE PAYIK TEKNİK İŞLER ŞUBE MÜDÜRÜ AYDIN İLİ DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLERİ BİRLİĞİ 24-29 OCAK 2016 KAYE EĞİTİM TOPLANTISI SEDA EMİNE PAYIK TEKNİK İŞLER ŞUBE MÜDÜRÜ KURULUŞ Türkiye de soy kütüğüne katkı sağlayacak nitelikte kayıt tutma

Detaylı

Türkiye de bir ilk: Mersin ilinde omurgalı fosili Metaxytherium (Deniz İneği) bulgusu

Türkiye de bir ilk: Mersin ilinde omurgalı fosili Metaxytherium (Deniz İneği) bulgusu Türkiye de bir ilk: Mersin ilinde omurgalı fosili Metaxytherium (Deniz İneği) bulgusu Emekli memur Mehmet Demirci kara avcılığı yaparken, bir ı kaya bloğu içinde omurga parçaları görmüş ve fotoğrafını

Detaylı

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Saanen, Kıl keçisi, Melezleme, Büyüme, Yaşama Gücü

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Saanen, Kıl keçisi, Melezleme, Büyüme, Yaşama Gücü ARAŞTIRMA 2007: 21 (1): 21-26 http://www.fusabil.org Saanen X Kıl Keçisi F1 ve G1 Melezlerinde Büyüme ve Yaşama Gücü Özelliklerinin Araştırılması Ü. Gülcihan ŞİMŞEK Metin BAYRAKTAR Murad GÜRSES Fırat Üniversitesi

Detaylı

MEMURLAR VAKFI ELAZIĞ ŞUBE BAŞKANLIĞI

MEMURLAR VAKFI ELAZIĞ ŞUBE BAŞKANLIĞI DOĞRUDAN TEMİN İLANI Elazığ ili SODES Geleceğini Emin Ellere Bırak Projesi kapsamında Mobilya Satın Almaya İlişkin SODES 2010 Uygulama Esas ve Usullerinin Madde 13/9 maddesine göre Doğrudan Temin usulü

Detaylı

Mehmet Halis BİLDEN Genel Müdür ve Yönetim Kurulu Başkanı

Mehmet Halis BİLDEN Genel Müdür ve Yönetim Kurulu Başkanı ÖNSÖZ Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü, işletmelerinin tarihleri göz önünde bulundurulduğunda, ülkemizin en eski kurumlarından birisidir. Zirai Kombinalar, Devlet Ziraat İşletmeleri, Hara ve İnekhaneler

Detaylı

NOT:Yukarıdaki hece ve sözcükleri öğrencimize bol bol okutunuz.15 tanesini yazımına bakmadan deftere yazdırınız.

NOT:Yukarıdaki hece ve sözcükleri öğrencimize bol bol okutunuz.15 tanesini yazımına bakmadan deftere yazdırınız. eş aş iş oş uş ış öş üş şe şa koş şi şo şu şı şö şü ez az iz oz uz ız öz üz ze za zi zu zı zö zü eşi aşı kuş kış düş işe aşar eşik şık kuşu kaz tiz boz yaş buz tuz muz kız köz yüz meze zaza izi mış dış

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 6 Haziran 2016, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 6 Haziran 2016, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 23 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya 1 DenizBank Ekonomi Bülteni

Detaylı

Gebe düve seçiminde sağlık koşulları

Gebe düve seçiminde sağlık koşulları Bir hayvan işletmesinde bulunan hayvanların yüsek verimli olmalarının-ki buda işletmenin döndürelebilmesini ve kar etmesini etkileyen bir faktördür,damızlık tutulan hayvanın verimine uygun özelliklere

Detaylı

Hemşin Kuzularında büyüme ve bazı vücut ölçülerinin belirlenmesi

Hemşin Kuzularında büyüme ve bazı vücut ölçülerinin belirlenmesi Lalahan Hay. Araşt. Enst. Derg. 2014, 54 (1) 15-20 Araştırma Makalesi / Research Article Hemşin Kuzularında büyüme ve bazı vücut ölçülerinin belirlenmesi Mehmet SARI 1, Kadir ÖNK 2, Ali Rıza AKSOY 1, Muammer

Detaylı