SİSTEMLERİ DİsİPLİNİNİN GELİşİMİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SİSTEMLERİ DİsİPLİNİNİN GELİşİMİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER"

Transkript

1 TÜRKİYE.DE YÖNETİM BİLİşİM SİSTEMLERİ DİsİPLİNİNİN GELİşİMİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER Türksel KAYA BENSGHİR* Özet:. Yönetim Bilişim Sistemleri (fbs), eklektik bir yapıya sahip, diğer pek çok disiplinlerin kesişme noktasında yer alan yeni bir inceleme alanıdır. Disiplinlerarası bir inceleme alanı olarak YBS, karar alma sürecine bilgi sağlama ve örgütlerde bilgi teknolojilerinin (BT) yönetimi ve BTstratejilerinin örgütsel değişim çabalarıyla bütünleşmesi ile uğraşır. Bu makale, Türkiye 'de YBS disiplinin gelişimini, bu alanda yeni oluşturulan bilimselortamı, YBS eğitim programları ve akademik birikimi (Türkiye 'de yazılan ve yayınlanan tezler, makaleler, kitaplar ve süreli yayınlar olmak üzere) analiz etmektedir. Anahtar Sözcükler: YBS, disiplin, yönetim bilişim sistemleri, bilgisayar, bilgi teknolojileri, eğitim, Türkiye. GİRİş İnsanoğlu, mağaralarda yaşadığı dönemlerde dahi çeşitli semboller kullanarak iletişim sağlarken bir bilgi sistemine sahipti. Bu dönemde, verileri kaydetmek, işlernek ve bunlara erişmek için yapılan faaliyetleri bir bilgi sistemi olarak görmek yanlış olmaz. Bu dönemlerde bilgiye ulaşmak için yapılan süreçlerde de yine bilgi sistemlerinin vazgeçilmez üç unsurunu -bilgi. teknoloji ve insangücünü- görmekteyiz. Yazma teknolojisindeki teknolojik gelişmelerle ortaya çıkan matbaanın keşfi, bilgi teknolojileri alanındaki ilk devrim olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu teknoloji ile bilgiler, daha düşük maliyetlerle muhafaza edilebilir ve dağıtılabilir olmuştur. Arşivleme ve arşive kolay ulaşma metotları geliştirilerek, bilgilere daha kolayerişme olanağı sağlanmıştır. 19S0'lerde bilgisayarların ortaya çıkması, örgütlere bilgi işlemede önemli boyutlar kazandırmıştır. Her şeyden önce, bu teknolojiler daha önceleri kesikli bir süreç olan bilgi işlemenin sürekli bir süreç içinde yapılabilmesine olanak sağlamıştır. Bu noktada, yönetim bilişim sistemleri (YBS) de, örgütler için rekabette önemli bir araç durumuna gelen bilginin elde edilmesine sistematik bir çerçeve sağlamak üzere, gerek uygulamacıların gerek, akademik çevrenin ilgisi ile, bir sistem olarak ve yeni bir disiplin olarak yeşermeye ve gelişmeye başlamıştır. Dr., TODAİE Asistanı. Amme İdaresi Dergisi, Cilt 35 Sayı 1 Mart 2002,

2 78 Amme İdaresi Dergisi Zaman içinde kendini bilgi toplumu içinde bulmaya başlayan insanoğlu, internet ve web teknolojilerinin ortaya çıkması ile matbaa ve bilgisayarla başlayan dönüşümü daha da hızlı ve çok etkili bir biçimde yaşamaya başlamıştır. İnternet ile gelen e-hizmet ve e-ticaret olanakları örgütleri daha etkili bilgi sistemleri kurmaya zorladıkça yönetim bilişim sistemleri disiplini akademik çevreleri, yöneticiler ve kullanıcılar gibi uygulamacıları kendine çekerek yeni bir çekim alanı olmuştur. Nitekim, örgütler yapılarını ve işlevlerini bilgi sistemleriyle donatma ve destekleme arayışı içine girerken; akademik dünyada gerek yeni eğitim programları açarak, gerek bu alana ivme kazandıracak akademik bilgi üretimlerini artırma yoluna gitmişlerdir. Bu bağlamda, dünyada pek çok ü niversitede bilgisayar ve bilişim alanında gerek teknik alanda (mühendisliklerde) gerek sosyal bilimler alanında (yönetim bilimleri, davranış bilimleri, ekonomi vb.) yeni yeni bilişim konusunda bölümler ve fakülteler, enstitüler açılmıştır. Yönetim bilişim sistemleri terimi çok farklı anlamlar yüklenerek kullanılmaktadır. YBS bir taraftan bilgisayar ve bilgi işleme süreciyle ilgili teknolojiler, prosedürler, sistemler ve insan kaynaklarını içeren jenerik bir terim olarak ele alınırken, öte yandan, işletme işlevlerini desteklenmek üzere geliştirilen bilgi sisteminin adı olarak da kullanılmaktadır (Long, 1989: 3). YBS alanının yerini ve bağlamını net olarak ortaya koyabilmek için öncelikle aşağıdaki sorular üzerinde durmak gerekir: Bir araştırma alanı mı? YBS, çeşitli disiplinlerin uzmanlarının birbirlerini etkileyerek ama farklı anlayışlarını koruyarak yan yana çalıştıkları bir araştırma alanı mıdır? Kuramsal yeni bir alan mı? YBS, katkıları bir bütünde toplayıp, birleştiren yeni bir kuramsal alan mı? Yeni bir disiplin mi? YBS, bilgisayar bilimleri, muhasebe-finansman, yönetim ve organizasyon ve sayısal yöntemler gibi diğer akademik alanların bilişim -bilgi üretme, iletme, yönetme ve bilgi süreçleme ile ilgili donanım, yazılım ve prosedürler,- olgusunu daha geniş ve etkili bir sentezde birleştiren yeni bir disiplin mi? Disiplinlerarası (interdiscipline) ya da çokdisip/in/i (multidiscipline) bir a lan mı? YBS, bilgisayar bilimleri, muhasebe-finansman, yönetim ve organizasyon ve sayısal yöntemler gibi diğer akademik alanların yalın bir birikimi olmaktan öte, bu disiplinlerin karşılaştığı bir "kavşak-kesişme-alan" (Gülmez, 1991: 17) olarak her hangi bir bağlantı sağlayan öğenin bulunmadığı çokdisiplinli bir alan mı? Yoksa, bu akademik alanların daha ileri işbirliği gerektirdiği ve bilgi ve araştırmaların bütünleştirildiği disiplinlerarası bir alan mıdır?

3 Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistem/eri 79 Yönetim bilişim sistemleri disiplini yabancı yazında 1980'li yılların ortalarında çeşitli yazarlar tarafından ele alınmış ve incelenmiştir. YBS disiplinin gelişmesine önemli katkıları bulunan Peter Keen, 1980 yılında yapılan Birinci Bilgi Sistemleri Konferansı 'nda bilgi sistemlerinin uygulamalı bir disiplin olduğunu ve diğer referans disiplinler üzerine inşaa edildiğini ve araştınnacıların bu gelişmiş disiplinlerden kuram, yöntem ve modelleri ödünç alabileceğini İleri sünnüştür (Keen, 1980). Lacity, 1984 yılında Journal of Management Infonnation Sistems dergisinde yayınlanan makalesinde, yönetim bilişim sistemleri disiplinini mevcut paradigmaları sorgulayarak irdelemiştir (Lacity, 1984). Aynı yıl Zwass "YBS: Mevcut Paradigmanın Ötesi" başlıklı makelesinde gelişme sürecinde bulunan bilgi toplumunda YBS'nin rolünü ortaya koymuştur (Zwass, 1986) yılında Kochen, yönetim bilişim sistemleri disiplininin kavramsal çerçevesinin prematür (erken doğan) mü olduğunu soran bir makale yayınlamıştır (Kochen, 1986). Hurizing ve Carlson ise 1992 yılında yayınladıkları makalede yönetim bilişim sistemleri disiplinin gelişimini bu alanda yapılan araştınnalardan yola çıkarak ince1emişlerdir (Hurizing, Ard ve Carlson, Patricia, 1992). Bonville ve Landry 1989'da kaleme aldıkları makalelerinde yönetim bilişim sistemleri alanının bir disiplin olarak görülüp görülmeyeceğini sorgulamışlardır (Banville ve Landry, 1989). Aynı yazarlar, 1992' de yazdıkları bir makalede ise, YBS disiplini içinde yürütülen araştınnaların çok yönlü metodıara sahip olduğunu dile getinnişlerdir (Landry ve Banvilla, 1992) yılında Mingers ve Stowell bilgi sistemlerini yeni doğan bir disiplin olup olmadığını sorgulayan bir çalışma yürütmüşlerdir (Mingers ve Stowell, 1997). Son olarak, Basherville ve Myers bugüne kadar yönetim bilişim sistemleri disiplini üzerinde çalışan araştınnacıların bu disiplini geliştinnede tek yönlü olarak diğer alanlardan referans almaya dayalı düşüncelerini geliştirdiklerini veya artık bilgi sistemleri alanının diğer a lanlar içinde bir referans alanı olmanın zamanı geldiğini iddia etmektedirler (Baskerville ve Myers 2002). Yönetim bilişim sistemleri (YBS) eklektik bir yapıya sahip olup, pekçok diğer disiplenlerin kesişme noktasında varlığını gösteren yeni bir disiplinlerarası inceleme alanıdır. YBS, özünde yönetim, bilişim, bilgi teknolojileri stratejileri, bu teknolojilerin etkili yönetimi ve uygulanması ve örgütsel değişim ile bütünleşmesi ile ilgilenir. Oldukça dinamik bir özelliğe sahip olan bu disipline katkı, yönetim bilimi (management science), insan kaynakları yönetimi, davranış bilimi, örgüt kuramı ve bilgisayar birimleri gibi diğer disiplinlerden ve kuramlardan gelir. Bu alanlardan gelen katkıları şöyle özetleyebiliriz (Davis ve Olson, 1984: 13-14). Yönetim bilimi, yönetim sorunlarına bilimsel metot ve kantitatif analiz teknikleri yardımıyla çözüm arar. Yönetsel sorunların çözümüne sistematik bir çerçeve sunar. Analizlerde matematiksel ve istatistiksel model ve süreçlerin uy

4 80 Amme idaresi Dergisi gulanmasını öngörür. Hedefi eniyi -optimal- karar alma ve politika oluştunnaya yöneliktir. Yönetim bilişim sistemleri disiplini içinde yönetim biliminin ağırlıklı bir yeri ve önemi vardır. Çünkü, bu alan YBS disiplininin bir parçasını oluşturan karar destek sistemlerinde (KDS) bilgisayar destekli sorun çözme algoritmalarının geliştirilmesinde önemlidir. Muhasebe ve finansman alanı, maliyet muhasebesi ve yönetim muhasebesinin temel uğraşı alanı olan yönetsel kontrol ve karar alma ve gelir yönetimine ilişkin modellerin kurulmasına katkıda bulunur. Yönetim ve organizasyon alanı, örgüt, örgütsel davranış, yönetim, karar alma, liderlik, örgütsel değişim ve motivasyon gibi yönetim konuları ile YBS disiplini içinde yerini bulur. Bilgisayar bilimi ise, algoritma, hesaplama, yazılım, donanım, veri yapıları ve veri tabanı yönetimi gibi daha çok teknik konularla YBS disiplini içinde yerini alır. YBS disiplini akademik bir disiplin alanı olarak bilgisayar bilimlerinin değil, daha çok yönetim ve organizasyon alanının bir uzantısıdır (Davis ve Olson, ı 984). Yönetim bilişim sistemleri disiplininin akademik ve uygulamalı olmak üzere iki yönü bulunmaktadır. Disiplin genelolarak şu konular üzerinde yoğunlaşır: Bilişim Sistemlerinin Planlanması BT'lerin Etkileri Veritabanı Yönetimi Karar Destek S istemleri İletişim Sistem Tasarımı BT'lerin Etik Yönleri İş Süreçlerinin Tasarımı Örgütsel Değişim ı 990'lı yılların başlarında itibaren bu konulara ilaveten, bilgi teknolojileri alanında yaşanan hızlı gelişmelere bağlı olarak ortaya çıkan yeni konuların (internet, web, e- ticaret, e-devlet vb) yönetim bilişim sistemleri disiplini içinde ele alındığını gönnekteyiz. Bu disiplin, bileşenlerinden biri olan teknolojideki değişime çok açık bir yapısı olması nedeniyle sürekli bir evrim geçinnektedir. Nitekim, ı 960'lı yıllardan ana bilgisayarların (mainframelerin) ve işlerin (ve dolayısıyla bilginin) yapılmak üzere bilgi işlem merkezlerine taşındığı bilgi işlem merkezlerinin yönetiminin ve bilgiyi derleme, değerlendinne ve kullanmanın sorun olarak başedilmeye çalışıldığı bir dönemden ı 980'li yıllara mikro bilgisayarların gelişimi ile dağıtık sistemlerin ön plana çıktığı bir döneme; nihayet 90'lı ve 2000'li yıllar ise bilginin kesintisiz bulunduğu yerde değerlendirilip paylaşılabildiği internet ve intranet ağların yönetildiği dönemlere gelinmiştir.

5 Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 8 ı Bu dönemlerde YBS disiplini içinde karar destek ve uzman sistemlerin, sinir ağların, e-ticaret, e-devlet gibi konuların ağılıklı dile getirildiğini görmekteyiz. Teknolojik gelişmelere bağlı olarak bir dinanizm içinde sürekli biçimlenen YBS disiplini, ülkemizde de benzer bir değişim sürecinden geçerek gelişimini sürdürmektedir. Ancak, bu disiplinin ülkemizde gelişimini inceleyen araştırmalar yok denecek kadar az sayıdadır. Bu makalede, yönetim bilişim sistemleri disiplinin akademik bir inceleme alanı olarak ülkemizdeki gelişimi üzerinde durulacaktır. Bu çerçevede, öncelikle disiplinin gelişiminde önemli görülen bilişim kavramı tartışılacak ve ardından, sırasıyla bilimselortam, bilişim eğitimleri ve makale, tez ve süreli yayınlar olmak üzere alandaki akademik bilgi üretimi, ulaşılabilen veriler üzerinden irdelenecektir. METODOLOJİ Çalışma, yönetim bilişim sistemleri disiplinini sorgulayan yazın incelemesine ek olarak, Türkiye' de İİBF'lerde verilen bilişim eğitimleri, bilişim konusunda üretilen tezler, kitaplar, makaleler ve süreli yayınlar üzerine yapılan başlıklarla sınırlı- incelemeler ile gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla, tezler, kitaplar, makaleler ve süreli yayınlar üzerinde inceleme yapmak üzere, bilişimle ilgili kimi anahtar kelimelerle (yönetim bilişim sistemleri, yönetim bilgi sistemleri, enformatik sistemler, bilgi, bilişim vb.) internet üzerinden YÖK Tez Katoloğu (http://www.yok.gov.tr/web4/tezmerkezi.html). Milli Kütüphane Katoloğu, (http://tmb.mkutup.gov.tr/cgi-binlwebobjects/makale) TODAİE süreli yayınlar makaleler dizini (http://www.todaie.gov.tr/todaie/dergiler.php sorgulanarak bilişim konulu tez, kitap makale veri tabanıarı oluşturulmuştur. İnceleme, bu veri tabanıarına giren konu başlıkları üzerinde sınıflamalara gidilerek yapılmıştır. Bu çalışma için oluşturulan veri tabanıarına giren tez, makale ve kitaplar üzerine daha detaylı içerik analizlerinin yapılması, bir başka çalışmanın konusu olarak bırakılmıştır. BİLİşİM KAVRAMı Ülkemizde Hbilişim ii, {{bilgi ", Henformatik" ve uenformasyon" çoğu zaman aynı anlamda, birbirinin yerine kullanılan farklı kavramlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Bilgi teknolojilerinin günlük hayata hızla girmesiyle daha çok kullanma ihtiyacı duyduğumuz bu kavramı farklı ifadelerle kullanır olmamız aslında gerek bu alanda akademik bilgi üretenierin, gerek uygulamacıların ve kendini bilgi teknolojilerinin olanaklarıyla donatılmış ve kurgulanmış dünyasına hazırlayanlann kafasını karıştırmakta ve bir kavram kargaşası yaşanmaktadır. Oysa bilindiği gibi, bilimsel bilgi üretmede ve uygulamacıları destekleyecek bilimsel çalışmaları sağlıklı yürütmede, her şeyden önce kavramların açık, net

6 82 Amme İdaresi Dergisi ve anlam kargaşasına neden olmadan ortaya konması gerekir. Bu kavramların yerli yerine oturması, disiplininin gelişimi için de hiç kuşkusuz oldukça önemlidir. Yeni bir disiplin olarak YBS 'nin ülkemizdeki gelişimini incelerken, her şeyden önce yukarıda söz edilen kavram kargaşasını ortadan kaldırmak gerekmektedir. Bu kavram kargaşasının burada incelenmeye çalışılan disiplinin ülkemizde yeşermesi ve gelişmesinin önünde çok önemli bir engeloluşturduğunu söylemek yanlış olmaz. "Bilişim" sözcüğü ilk defa Aydın Köksal tarafından tanımlanarak, Türk Dil Kurumu'nun 1981 'de yayınladığı "Bilişim Terimleri Sözlüğü"nde yer almıştır (Köksal, 1981: 126). Köksal bilişimi burada şöyle tanımlamaktadır: "bilişim [es. t. enformatik] [Fr. informatique] [İng. informatics]: İnsanoğlunun teknik, ekonomik ve toplumsal alanlardaki iletişiminde kullandığı ve bilimin dayanağı olan bilginin, özellikle elektronik makineler aracılığıyla, düzenli ve ussal biçimde işlenmesi bilimi. Bilgi olgusunu, bilgi saklama, erişim dizgeleri, bilginin işlenmesi, aktarılması ve kullanılması yöntemlerini, toplum ve insanlık yararı gözeterek inceleyen uygulamalı bilim dalı. Disiplinlerarası özellik taşıyan bir öğretim ve hizmet kesimi olan bilişim bilgisayar da içeride olmak üzere, bilişim ve bilgi erişim dizgelerinde kullanılan türlü araçların tasarlanması, geliştirilmesi ve üretilmesiyle ilgili konuları da kapsar. Bundan başka her türlü endüstri üretiminin özdevimli olarak düzenlenmesine ilişkin teknikleri kapsayan özdevin alanına giren birçok konu da, geniş anlamda, bilişimin kapsamı içerisinde yer alır. bkz. özdevimli bilgi işlem." Bu tanımda bilişim, bilginin işlenmesi bilimi olarak tarif edilmekte ve bilgi olgusunu, bilgi saklama, erişim dizgeleri, bilginin işlenmesi, aktarılması ve kullanılması yöntemlerini inceleyen uygulamalı bir bilim dalı olarak ortaya konmaktadır. Köksal'ın bilişim kavramına "bilmek" ve "bilişmek" kavramlarından yola çıkarak ulaştığını ve bu kavramın anlamı içinde "karşılıklı olarak ", "birlikte ", "aynı amaç için ", "yinelenerek" ve "devingen" niteliklerini vurguladığını görmekteyiz. Köksal'ın bilişim kavramı aslında ülkemizde yaşanan yukarıda söz ettiğimiz kavram kargaşasının nedenini de ortaya koyarak, sorunun çözümüne katkıda bulunmaktadır. Bilişim Fransızca da "informatique" olarak kullanılmaktadır. Teknoloji transferi ile birlikte dilimize taşınan bu kavramlar "enformasyon" (İngilizce'den girdiği şekliyle) ve "information"nın Türkçe karşılığı olarak çevrilerek "bilgi" şeklinde dilimizde yer almaya başlamıştır. Dolayısıyla bu alanda çalışanlardan kimileri bilişim sözcüğünü esas almış, kimileri bilgi, ya da enformasyon kavramlarını (bazen her ikisini de bir arada kullanarak) benimseyerek düşüncelerini oluşturmuşlardır. Oysa görüldüğü gibi, ithal bir kavram olarak dilimize giren information - informatique sözcüklerinin dilimize çevrildiği anlamlarla giren bu kavramı Türkçe karşılığını en iyi anlatan kavramla

7 Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 83 kullanılması bu kavram kargaşasını ortadan kaldıracaktır. Nitekim, son yıllarda "bilişim" kavramının diğerlerine göre daha fazla kullanıldığını görmekteyiz. BİLİMSEL ORTAM Bir disiplinin gelişimini incelemede önemli bir veri kaynağı olarak alanın yeşermesine olanak sağlayacak akademik atmosfere, yani bilimselortama bakmak gerekir. Ülkemizde yönetim bilişim sistemleri disiplinin gelişimine yönelik olarak bilimselortamda iki önemli adım atılmıştır. Bunlardan birisi, YÖK bünyesinde yeni kurulan Enformasyon Milli Komitesi'nin (EMK) bilişim eğitimi konusunda çalışmalar yürütmesi ve ikinci önemli bir adım da yönetim bilişim sistemlerinin yeni bir Doçentlik alanı olarak kabul görmüş olmasıdır. Enformatik Milli Komitesi (EMK) 2547 sayılı Kanunun 2880 sayılı Kanunla değişik 7/m maddesi uyarınca i tarihinde kurulan Enformatik Milli Komitesi (EMK) çalışmalarına Ocak 2000'de başlamıştır. Komitenin amacı Yönetmelikte "Yükseköğretim kurumlarında iletişim ve bilgi teknolojilerine dolayı uzaktan eğitim ve enformatik alanlarında, eğitim öğretim olanaklarının planlanması ve eğitim etkinliğinin artırılması amacıyla üniversitelerle işbirliği içinde araştırma, inceleme ve değerlendirmeler yaparak Yüksek Öğretim Kuruluna önerilerde bulunmak" olarak belirtilmektedir (http://euc1id.ii.metn.edu.triemklgenel.htm ). EMK çalışmalarını bünyesinde oluşturduğu "Bilişim Eğitimi" ve "Bilgi ve İletişim Teknolojilerine Dayalı Uzaktan Eğitim" kurulları ile yürütmektedir. Doçentlik'te Yeni Bir Bilim Alanı Olarak Yönetim Bilişim Sistemleri Üniversitelerarası Kurul (UAK), 2001 yılında uygulamaya başladığı yeni Doçentlik sınav sürecinde, başvuruda bulunulabilecek temel alanları 12 başlık altında toplayarak yeniden düzenleme yoluna gitmiştir. Bu başlıklardan biri o lan "Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı" tablosunda ilk defa 1146 kodlu "Yönetim Bilişim Sistemleri" bilim alanına yer vermıştır 1 i.html. Bu oluşum, çok yakın zamanda üniversitelerin sosyal, beşeri ve idari bilimler bünyesinde faaliyet gösteren fakültelerde yönetim bilişim sistemleri bölümlerinin açılmasına ve halihazırda açılmış olan programların gelişmesine katkıda bulunacaktır. Bugün i tibarıyla baktığımızda kimi üniversitelerde bilişim, Enformatik ya da Yönetim Bilişim Sistemleri adıyla enstitü, bölüm ve programların özellikle 90'lı ortalarından sonra açıldığını görmekteyiz. yılların

8 84 Amme İdaresi Dergisi Bilişim Enstitü, Bölüm ve Programlart VÖK'ün 17 Haziran 1997 tarih ve 19 sayılı oturumunda tüm üniversitelerde birörnek oluşturacak bilişim eğitimlerini gerçekleştinnek üzere, bilişim bölümlerinin açılmasına karar verilmiştir. Bu kararda tüm üniversitelerde öğrencilerin temel bilgi teknolojisi kullanımı (temel bilgiler, dos, windows, kelime işlem, veri tabanı, sunum hazırlama, grafik uygulamaları, bilgi ağları -internet, e posta, html programlama dilleri, veri yapıları, unix iletim sistemleri ve bilgisayar ağları gibi) başlıkları altında çeşitli bilişim konularında eğitim almaları öngörülmüştür (Akpınar, 1997). Nitekim, ülkemizde Ankara, İstanbul ve Bursa'da bulunan büyük ve gelişmiş üniversitelerin bünyelerinde BilişimlEnfonnatİk Enstitülerinin ve yönetim Bilişim sistemleri bölümlerinin kurulduğu görülmektedir. Kuruluşları rın sonlarında gerçekleşen bu enstitüler ve bölümlerden üniversite web sitelerinden tespit ettiklerimizin listesi Tablo 1 'de yer almaktadır. 1990'lı yılla Tablo 1: Ülkemizde EnformatikIBilişim Enstitüsü/Bölümü ve Programı Bulunan Kimi Üniversitelerı Unlversite Uludağ Üniversitesi ODTÜ Online Eğitim İTÜ Marmara Üniversitesi Boğaziçi Üniversitesi İstanbul Üniversitesi Ege Üniversitesi Sakarya Üniversitesi İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Gebze Yüksek Teknoloji Enstitsü EnstitU!BölUmlProgram Enformatik Bölümü Bilişim Enstitüsü Bilişim Enstitüsü, Teknoloji Enstitüsü Almanca Enformatik Bölümü Yönetim Bilişim Sistemleri Bölümü İşletme İktisadi Ens. İşletme Enformatiği Uluslararası Bilgisayar Enstitüsü Enformatik Enstitüsü Yönetim Bilişim Sistemleri Dersi Yönetim Bilişim Sistemleri Dersi Tablo 1 'de yer alan enstitü ve bölümlerin web sitelerinde yer alan müfredat programları incelendiğinde ise, bunların bir taraftan bilişimle ile ilgili tamamen teknik konulara yer verilerek ülkemizde teknik bilişim gücünün oluşumuna katkıda bulunmayı, diğer taraftan disiplinlerarası özellik gösteren diğer alanlardaki konulara yer verilerek bilişim kültürüne sahip uzmanların yetiştirilmesini hedefledikleri görülmektedir. BİLİşİM EGİTİMLERİ Ülkemizde lisans ve lisansüstü düzeyde verilen bilişim eğitimlerini bilgisayar mühendisliklerinde verilen bilişim eğitimleri ve İktisadi ve İdari Bilimler i Bölümler 5 Mart-3 ı Nisan 2002 tarihleri arasında Üniversite web siteleri taranarak ulaşılanlardır. YÖK istatistiklerinden bu bölümlerin toplu bir listesine ulaşılamamıştır.

9 i Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 85 Fakültelerinde (İİBF) verilen bilişim eğitimleri olmak üzere iki başlık altında inceleyebiliriz. Bilgisayar Mühendisliklerinde Verilen Bilişim Eğitimleri Bilişim eğitimleri dünyada 70'lı yılların başlarında başlamış ve giderek tüm ülkelerde bu sürece ayak uydurmaya başlamıştır. Türkiye'de bu süreci izleyerek, ODTÜ' de Hesap Bilimleri Enstitüsü 'nde Yüksek Lisans eğitimi vermeye başlanmıştır. Bunu Hacettepe ve Boğaziçi Üniversitelerinde verilen bilgisayar mühendislik eğitimleri izlemiştir. Ülkemizde ilk bilgisayar mezunları, (60 kişi) ı 982 yılında verilmiştir (Yanmağan, 200 I). Türkiye'de ı 987 yılında bilgisayar mühendisliği eğitimi veren üniversitelerin sayısı yedi olmuş ve bu tarih itibariyle bu bölümlerden mezun olanların sayısı 400 ü bulmuştur yılında ise üniversite sayısı yaklaşık üç buçuk kat artarak 32'ye ulaşmış ve bu okullardan 1750 kişi mezun olmuştur yılı itibariyle 37 üniversitede bilişim eğitimi veren 47 programın (Tablo 2) olduğu görülmektedir (Yanmağan 2001). Üniversitelerde aynca 200 civarında programlama, bilgisayarlı muhasebe ve vergi uygulamalan ve bilgi yönetimi gibi konularda iki yıllık bilgisayar eğitim programları bulunmaktadır. Tablo 2: Bilgisayar Mühendislik Eğitimi Veren Üniversite ve Enstitüler i Atılım Üniversitesi Bahçeşehir Üniversitesi Başkent Üniversitesi Boğaziçi Üniversitesi Bilkent Üniversitesi Çanakkale Üniversitesi Çankaya Üniversitesi Doğu Akdeniz Üniversitesi Doğuş Üniversitesi Dokuz Eylül Üniversitesi Ege Üniversitesi Ege Ün. Uluslararası Bilgisayar Ens. Erciyes Üniversitesi Eskişehir Anadolu Üniversitesi i Fatih Üniversitesi i Fırat Üniversitesi Galatasaray Üniversitesi i Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Gime Amerikan Üniversitesi Haliç Üniversitesi Karadeniz Teknik Üniversitesi Kocaeli Üniversitesi Maltepe Üniversitesi Osmangazi Üniversitesi Sakarya Enformatik Enstitüsü Sakarya Üniversitesi Selçuk Üniversitesi Süleyman Demirel Üniversitesi Trakya Üniversitesi Yakındoğu Üniversitesi Yeditepe Üniversitesi Yıldız Teknik Üniversitesi İstanbUl Kültür Üniversitesi İstanbul Teknik Üniversitesi İstanbul Üniversitesi İtü Teknoloji Enstitüsü İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Hacettepe Üniversitesi Harran Üniversitesi Ülkemizde 1998 yılı itibarıyla, bilgisayar mühendisliklerinden en fazla kadrolu öğretim elemanı bulunan üniversiteler sırasıyla ODTÜ (45), Ege Üniversitesi (31) ve Hacettepe (24) üniversiteleridir. Kimi üniversitelerde öğretim ela

10 86 Amme idaresi Dergisi manı sayısı 10'nun altına düşmektedir; hatta bir üniversitede bu sayı 2'ye düşmektedir (Yarman Vural, 1999). İİBF'lerde Verilen Bilişim Eğitimleri 1994 yılında yapmış olduğumuz bir araştırmada ülkemizde iktisadi ve idari bilimler fakültelerine bağlı olarak öğretim veren işletme, kamu yönetimi, maliye ve ekonomi gibi bölümlerde verilen bilgisayar eğitimleri ı ve yılları olmak üzere iki dönemde incelenmiştir (Kaya, Bensghir: 1995). A raştırmada, İİBF'ye bağlı bölümlerde bilgisayar eğitimlerinin ilk defa ders olarak verildiği bölümün işletme olduğu görülmüş ve şu sonuçlara ulaşılmıştır: döneminde eğitim veren 20 işletme fakültesinin % 45' inde bilgisayar eğitimi verilirken bu oran kamu yönetiminde % 36, ekonomi bölümünde % 64 ve maliye bölümünde yalnızca % ı Oolmuştur döneminde bilgisayar eğitimi veren işletme bölümlerinin oranı % 81 'e; ekonomi bölümlerinin oranı % 70'e çıkmıştır. Kamu yönetimi ve maliye bölümleri bilgisayar derslerinin en az verildiği bölümler olarak dikkat çekmektedir döneminde ODTÜ, Bilkent, Boğaziçi gibi bazı üniversitelerin işletme yüksek lisans programlarında yönetim bilişim sistemleri, uzman sistemleri gibi derslere yer verildiği görülmektedir. İİBF'ye bağlı fakültelerinin özellikle işletme ve kamu yönetimlerinde verilen bilgisayar derslerini değerlendirmek amacıyla üniversite web siteleri üzerinden yaptığımız araştırmada (Şubat-Nisan 2002'de) işletme, ekonomi ve kamu yönetimi bölümlerinde yapılan bilişim eğitimlerinin hem nitelik, hem de nicelik olarak arttığı ortaya çıkmaktadır. Nitekim, bugün hemen hemen tüm üniversitelerin İİBF'ye bağlı fakültelerinde temel bilgisayar derslerinin yanısıra, sistem geliştirme, yönetim bilişim sistemleri, bilgisayar programlama, istatistik paket program kullanımı; bilgisayarlı muhasebe, karar destek sistemleri, coğrafi bilgi sistemleri, e-ticaret, e-devlet, internet ve web teknolojileri gibi başlıklarla çok çeşitli derslerin gerek lisans gerek yüksek lisans programlarında yer aldığını görmekteyiz. Devlet ve Vakıfüniversitelerin İİBF'ne bağlı işletme, ekonomi ve kamu yönetimi bölümlerinde verilen bilgisayarlbilgi sistemleri/yönetim bilişim sistemleri vb. konularda verilen dersler, Tablo 3 ve Tablo 4'de sunulmuştur.

11 i Dersi Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 87 Tablo 3: Ülkemizde Devlet Üniversite İİBF'de ve Kimi Enstitülerde Okutulan Bilişim Konulu Dersler ÜniversitelEnstitü. Adı Bölümü ı. Boğaziçi Üniversitesi Introduction to Data Processing işl. Management Information Systems işl. System Development (I,II) işl. Advanced Topics In Operations Research işl. 2. Gebze ileri Teknoloji Enstitüsü Bilgisayar Uygulamalan işl. Bilgi Sistemleri ve Teknolojileri İSL. 3.İstanbul Üniversitesi Bilgi İşlem işl. Temel Bilgisayar Uygulamalan tşl. Yönetim Bilişim Sistemleri isl. 4. Marmara Üniversitesi Bilgisayar I, II Yönetim Bilişim Sistemleri Yönetim Bilişim Sistemlerinde Son Gelişmeler ve Gelecekle İlgili Öngörüler 5. Akdeniz Üniversitesi Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Temel Bilgisayar Bilimleri Algoritma ve Yazılım Dilleri Veri Tabanı Yönetimi Yönetim Bilişim Sistemleri Bilgisayar Programlama Bilgi İşlem 6. Karadeniz Teknik Üniversitesi Temel Bilgisayar Bilgisayarlı Muhasebe Yönetim Bilgi Sistemleri işl.iky işl. işl. işl. İşL. işl. işl. işl. İKT. KY işl..iik 7. Atatürk Üniversitesi Bilgi İşlem I, II işl. IİKT. 8. İnönü Üniversitesi Temel Bilgi Teknolojisi 1,11 Yönetim Bilgi Sistemleri I İKT İKT.IKY. Bilgisayar Programlama ı O. Erciyes Üniversitesi Bilgisayar Kullanımı ileri Excel Uygulamalan Web Sayfası Tasanmı İnternet Kullanımı Bilgisayarlı Muhasebe Uygulamalan İŞL 11. Selçuk Üniversitesi Bilgisayar I, II IKY 12. Cumhuriyet Üniversitesi Temel Bilgisayar Teknolojileri Bilgi İşlem Bilgisayarlı Muhasebe 13. Anadolu Üniversitesi Temel Bilgi Teknolojisi Bilgisayar Kullanımı İstatistiki Paket Program Kullanımı Muhasebede Bilgisayar Kullanımı Yönetim Bilgi Sistemi" Muhasebede Bilgi Sistemi tşl/k.y IKY isl İŞL İŞL İŞL isl ÜniversitelEnstitü web sitesi adreslerine toplu olarak YÖK websitesinden (http://www.yok.gov.tr) ulaşılmıştır.

12 88 Amme İdaresi Dergisi Üniversite/Enstitü Dersi Adı Bölümü 14. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Bilgisayar lky 15. Selçuk Üniversitesi Bilgi Çağında Yönetim ve Organizasyon Yapıları Sanayi ve Hizmet İşletmelerinde YBS Uygulamalan İŞL 16. Ege Üniversitesi Bilgisayar Programlama 1 Yönetim Bilgi Sistemleri Bilgisayarlı Muhasebe 17. Gebze İleri Teknolojileri EnstitUsO Bilgi Sistemleri Ve Teknolojileri 18. Marmara Üniversitesi Yönetim Bilişim Sistemleri 19. ODTÜ Information System And Programming Management Information System İŞL 20. Ankara Üniversitesi Bilgisayar Bilgisayar Programlama likt 21. Dokuz EylUl Üniversitesi Temel Bilgi Teknolojileri 1,2 İşletme Bilgi Sistemleri Karar Destek Sistemleri İŞL Tablo 3 ve Tablo 4 incelendiğinde ilk dikkat çeken nokta, gerek kamu gerek vakıf üniversitelerinin İİBF'ye bağlı bölümlerinde verilen derslerin çok çeşitlilik göstermesidir. Öte yandan, vakıf üniversitelerinde verilen bilişim konularının bu alanda 2000'li yılların gündeminde bulunan e-ticaret, e-işletme, bilimimde güncel yasa vb.) içermesidir. Devlet üniversitelerinde 'lı yıllarda verilen daha çok temel bilgisayar bilgisi ve bilgisayar programlama dillerinin öğretimine dönük derslerin yerini, 2000'li yıllarda bu konulara ilaveten yönetim bilgi sistemleri, karar destek sistemleri, muhasebe bilgi sistemleri, internet, web sayfası tasarımı gibi derslere bıraktığını görmekteyiz. Tablo 4: Ülkemizde Vakıf Üniversitelerinin İİBF'de Okutulan Bilişim Konulu Dersler Üniversite Dersler Bahçeşehir Üniversitesi Introduction to computers and Information Technologies Computer Us ing in Business and Finance Galatasaray Üniversitesi Bilgisayar Yönetim Bilişim Sistemleri Yeditepe Üniversitesi Bilgisayar Giriş Yönetim Bilişim Sistemleri Internet ve Web Sitesi yönetimi Bilgİsayar ve İnternet i Koç Üniversitesi Management Information System Işık Üniversitesi Introduction to Computer Application Management of Technology Management Information Systems E-Commerce: Theory and Applications

13 Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 89 Doğuş Üniversitesi Beykent (YBS) Bilgisayara Giriş İşletme Yönetim Bilimi ve Programlama Bilgisayar yapısı ve İşletme İçin Bilgisayar Programlama Yönetim Bilişim Sistemleri Bilişim Teknolojisi i Bilişim Teknolojisi 2 Bilgisayar Programlama i Yönetim Bilişim Sistemleri Bilgisayar Programlama 2 Internet Programlama Veritabanı Tasarımı İnsan ve Bilgisayar Sistemi Bilgisayar sist. Ve Ağ. Teknolojisi Veri Yapıları Uygulamalı Yazıhm Geliştirme Yöntemleri İnternet Bilişim Sistemleri Bilgi Yönetimi Veri Bankaları Bilgisayar Donanımı ve Temelleri Bilgisayar Grafiğine Giriş ı Sistem Modelleme ve Simulasyon E~ticaret ve E-işletme BiIişimde Yasa ve Ahlak Yazılım Mühendisliği Uzman Sistemler Akıllı Bilişim Sistemleri CAD/CAM Bilgisayar Destekli Tasarım ve Üretim Bilgİsayar Grafiğine Giriş 2 Beykent (İşletme) Bilişim Teknolojisi Yönetim Bilişim Sistemleri Bilgisayar Sistem ve Ağ teknolojisi Internet Bilgi Sistemleri Bilgisayar Dananım ve Temelleri İnternet Programlama ve Java Bilişimde İnsan FaktörU Bilişimde Yasa ve Ahlak E-ticaret ve E-işletme Fatih Üniversitesi Introduction to Computer i (İktisat- İşletme) Introduction to Computer 2 Data Processing i Data Processing 2 Linear Programming Introduction to Computer ı Introduction to Computer 2 Web Paging and Internet Programming Data Processing i Data Processing 2 Data Processing 3 E-Business Management Information Systems Turkish Accounting Practices and Computer AppIication Computer Simulations in Management Bilgi (E-MBA) Kurumsal Bilişim Sistemleri Yeni Ekonomi ve E-iş MBA ECommerce Management Information Systems Bussiness Simulation Tablo 3 ve Tablo 4'de dikkat çeken bir başka önemli konu da, özellikle devlet üniversitelerinde makalenin girişinde söz edilen bilişim kavramında ya

14 90 Amme İdaresi Dergisi şanan kavram kargaşasının ders isimlerine de yansımasıdır. Tablo 3'de yönetim bilgi sistemleri ve yönetim bilişim sistemleri başlıklarını taşıyan dersleri bir a rada görmekteyiz. Özünde aynı içeriğe sahip olan bu dersin farklı farklı kavramlarla ifade edilmesi kargaşaya neden olmaktadır. Vakıf üniversitelerinde bu kavram kargaşasının çok yaşanmadığını görmekteyiz. Nitekim, vakıf üniversitelerinde yönetim bilişim sistemleri başlığının yönetim bilgi sistemleri başlığına tercih edildiği gözlenmektedir (Tablo 4). Kimi devlet ve vakıf üniversitelerinin İİBF'de okutulan yönetim bilgi! bilişim sistemleri derslerinde okutulan konular Tablo 5'de sıralanmıştır. Tablo 5'de dikkat çeken en önemli olan özellik, bu dersin içerdiği alt konuların farklılık göstermesidir. Kimi üniversitelerde YBS dersi çok temel düzeyde işlenmekte, kimilerinde ise çok kapsamlı konularla desteklenerek verilmektedir. Daha çok dersi veren akademisyenin bakış acısıyla şekillenen bu YBS dersinin standart bir müfredata sahip olduğunu söylemek güçtür. Tablo 5 : Ülkemizde Kimi Devlet ve Vakıf Üniversitelerinin İİBF'lerde ve Enstitülerde Yer Alan Yönetim Bilişim Sistemleri Dersinde Okutulan Konular Üniversite Boğaziçi Üniversitesi Konular Karar Sürecine Girerek Zamanlı, Doğru ve Uygun Verilerin İşlenmesi Muhasebe, Pazarlama Ve Stok-Kontrol İşlemler İçin Gerekli Verileri Toplamada Tekrarları, Boşlukları Önleyecek Bütünleşmeyi Sağlamak Problem Çözme İstarıbul Üniversitesi Marmara Üniversitesi Gebze İleri Teknoloji Enstitüsü Yönetim Bilişim Sistemi Kavramı Yönetim Bilişim Sistemlerinin Rolü Bilişim Sistemleri Veri Kaynakları Yönetimi İletişim Ağları Elektronik Ticaret Elektronik İşletme Bilişim Sistemlerine Dayalı Örgütlerin Yeniden Tasarımı Güvenlik ve Kontrol Uluslar Arası İletişim Sistemleri Yönetim Bilişim Sistemleri Önemi, Gerekliliği, Kurulması, Aşamaları YBS'nin Karar Verme, İşletme Ve Yönetim Fonksiyonlanna Etkisi YBS'de Son Gelişmeler ve Gelecekle İlgili Öngörüler Bilgi Sisteml~ri ve Teknolojileri Yeri Fonksiyonu Bilgisayar Ağları İnternet i İntranet Web Teknolojileri Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Yönetim Bilgi Sistemleri

15 Türkiye'de Yönetim Bilişim Sistemleri 91 Yeditepe Üniversitesi Koç Üniversitesi Doğuş Üniversitesi Kurumsal Kaynaklı Planlama Sistemleri Karar Destek Sistemleri Coğrafi Bilgi Sistemleri Kurumsal Kaynak Planlama Sistemleri Elektronik Hayat (E-Ticaret, E-Devlet) Bilişim Sistemlerinin Önemi, Gerekliliği, Kurulması, Bilgiye Ulaşma, Saklama KararVerme Yönetim Fonksiyonlarına Etkisi Gelecekle İlgili Öngörüler Introduction to Information Systems IS and Strategy IS And Organization IT Review, Hardware, Software, Database Techonolgy IS Development Knowledge Management Telecommunications and the Internet Towards E-Businesses Case Study: E-Business Legend E-Business Basics Temel Kavramlar Operasyonel Sistemler Karar Destek ve Üst Yönetici Destek Sistemleri Yapay Zeka Ofis Otomasyonu Bilişim Sistemleri Ve Süreçierne Teknolojileri Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Kullanıcı Uygulamaların Geliştirilmesi Bilişim programlarında verilen derslerle ilgili daha fazla bilgi vermek amacıyla, Boğaziçi Üniversitesi Yönetim Bilişim Sistemleri (Management Information Systems) eğitiminin, öğretim dönemine ait ders programı EK-I'de sunulmuştur (Akpınar, 1997: 26). BİLİşİM ALANINDA AKADEMİK BİLGİ ÜRETİMİ Ülkemizde bilişim alanında akademik bilgi üretimini ortaya koyabilmek a macıyla Milli Kütüphane, kitap katoloğu ve makale veritabanı, YÖK tez katoloğu ve TODAİE makaleler dizini web üzerinden taranmıştır. Taramada, bilişim, bilgi, bilgisayar, bilgi teknolojileri, bilgi sistemleri, yönetim bilişim sistemleri, karar destek sistemleri, uzman sistemler, enformasyon, en/ormatik kavramları anahtar kelime olarak kullanılmıştır. Tarama sonucunda elde edilen bulgular, aşağıda bilişim konulu tezler, kitaplar, süreli yayınlar ve makaleler başlığı altında değerlendirilmiştir.

16 92 Amme İdaresi Dergisi Bilişim Konulu Tezler Türkiye'de 1995 yılında tamamlanan tez sayısı adet olurken, bu sayı 1996'da 'ye çıkmış; 1997'de adet tez üretilmiş 1998'de sayı 10.8l3'e çıkmış ve 1999'da adet gerçekleşmiştir. 1 Görüldüğü gibi ülkemizde doktora, sanatta yeterlik ve yüksek lisans almak tamamlanan tez sayısı 10 bini aşmaktadır. YÖK tez katoloğuna 2000 yılı tezleri olarak henüz 1115 tez girişi yapılmış olup, gerek 2000 ve gerek 2001 yılına ait rakamlar henüz tam olarak bilinmemektedir. Öte yandan, konu adına göre yapılan tezler incelendiğinde Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri - Bilgisayar ve Kontrol konu başlığı altında Ocak 2002 itibariyle 104 adet doktora çalışmasının ve 1106 adet yüksek lisans tezinin yapılmış olduğu görülmektedir Konu adı listesinde "bilişim" başlıklı bir bölüm olmadığı için işletme, kamu yönetimi, iktisat diğer alanlarda yapılan bilişim konulu tezlerin istatistikselolarak dağılımını gönnek olanaklı değildir. Elbette ki bilişim konulu tezler yalnızca bilgisayar mühendisliklerinde yapılan tezlerle sınırlı değildir. Bu noktada "bilişimin" de ayrı bir konu başlığı olarak tez katoloğunda yerini alması artık kaçınılmaz bir ihtiyaç olarak görünmektedir. YÖK tez katoloğu yukarıda söz edilen anahtar kelimelerle sorgulandığında 28 adet yönetim bilişim sistemi, 65 adet yönetim bilgi sistemi, 6 adet enfonnasyon sistemi, iki adet bilgi teknolojileri ve iki adet karar destek sistemleri olmak üzere toplam i 03 tez bilişim konulu tez olarak tespit edilmiştir. Bu sorgulama bize bir kez daha ülkemizde bilişim kavramı ile ilgili olarak makalenin girişinde söz edilen kavram kargaşasının varlığını göstennektedir. Yapılan tezlerin 65 adedi yönetim bilgi sistemi olarak başlık alırken, 28 adedi yönetim bilişim sistemi başlığı ile işlenmiştir. Tezlere bakıldığında ülkemizde "bilgi" kavramının "bilişime" göre daha fazla tercih edildiğini, bu iki kavrama ilaveten sayıları az da olsa "enfonnatik sistemleri" kavramının da kullanıldığını gönnekteyiz. Bu çalışma için oluşturulan tez veri tabanı üzerinde yapılan incelemede ulaşılan bulguları şöyle özetleyebiliriz: * Tezler 1984 ve 2000 yılları arasında yapılmıştır. 1980'li yıllarda yapılan tez sayısı toplam 8 adet olup, bunun 6 adedi 1985' den sonra yazılan tezlerdir. 2000'li yıllara ait tezler veritabanına henüz ginne safhasında bulunmaktadır. 1 Bu rakamlar YÖK web sitesinde yer alan tez istatistiklerinden alınmıştır. Online

17 Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 93 * Taramanın yapıldığı Şubat 2002 tarihinde 2000 tarihli tespit edilen tez sayısı 5 adet olup, hepsi yüksek lisans tezidir. 1990'h yıllarda yapılan tez sayısı ise 88 olup, bu tezlerin 48'i (yarıdan fazlası) 1995 ve sonrası yıllarda yazılmıştır. Bu rakamlar bize yönetim bilişim sistemleri konusunun üzerinde çalışmaların 1980'li yıllar kadar uzandığı ancak konunun özellikle 1995' den sonra yoğun olarak incelendiğini göstermektedir. * Bu kayıtlardan elde edilen niceliksel bir başka bulgu da, 101 tez kaydından yalnızca 13'ü doktora tez çalışmasıdır. Yönetim bilişim sistemleri konusu daha çok yüksek lisans düzeyinde incelenmiştir. * 101 tez kaydı içinde 6 tezin konu başlığı "yönetim bilişimibilgi sistemi" a dını taşımaktadır. Tez başlıkları incelendiğinde çalışmalarda Tablo 6'da ö zetlenen konular üzerinde yoğun olarak durulduğu görülmektedir. Tezlerde ağırlıklı olarak, YBS'nin işletme işlev ve fonksiyonlarına uygulanması, örgütsel etkileri, etkililik ve verimliliği sağlama ve sorun çözme aracı olarak gören konular üzerinde durulmuştur. Tablo 6: Tez Konuları Yönetim BilgilBilişim Sistemleri -Muhasebe Bilgi Sistemi -Eğitimde Uygulama -Banka -Holding -Örgütsel Etkinlik -Sigorta -Hastane -Üretim Bilgi Sistemi -Malzeme Yönetimi -Otel İşletmeleri -Kontrol -Mücevher Sanayi -Eğitim -Karar Verme -Pazarlama Bilgi Sistemi -İnsan Kaynakları Yönetimi Üst Yönetim Bilgi Sistemi Verİ Örgütlenmesi Verimlilik-Bilgi Sistemleri Pazarlama Bilgi Sistemi Stratejik Bilgi Yönetimi Bilgisayar Yönetim Fonksiyonlarına etkileri BT ve Örgütsel Etkileri

18 94 Amme idaresi Dergisi Bilişim Konulu Kitaplar Ülkemizde bilişim konusunda yazılmış kitapların bir listesini çıkarmak üzere Milli Kütüphane Katoloğu üzerinde web sitesinden tarama yapılmıştır. 3 Bilgisayar (517 kayıt), bilgi sistemleri (6 kayıt) bilgi teknolojileri (4 kayıt) yönetim bilişim sistemleri (2 kayıt) yönetim bilgi sistemleri (2 kayıt) ve enformasyon sistemleri (4 ) anahtar kelimeyle yapılan sorgulamada toplam 535 kayda ulaşılmıştır. İnceleme 535 kayıt içinde tekrar edenlerin elimine edilmesiyle oluşturulan bilişim kitap veritabanı üzerinde yapılmıştır. Bu incelemede ulaşılan bulguları şöyle özetleyebiliriz: ıle Her şeyden önce, ülkemizde üretilen ve Milli Kütüphane kayıtlarına giren bilişim konulu kitaplar arasında bilgisayar başlıklı eserlerin oldukça ağırlıklı yere sahip olduğu görülmektedir. Bu eserler daha çok bilgisayarın tanıtımı, işlevleri, bilgisayar programlama dilleri (BASIC, FORTRAN, PASCAL, PLII, COBAL, C vb) ve bu dillerin öğretilmesi amacıyla kaleme alınan çalışmalardır. ıle Yönetim bilişim sistemleri (2 kayıt) ve yönetim bilgi sistemleri başlığı taşıyan kitap sayısı oldukça azdır. (Toplam 4 kitap). Öte yandan enformasyon sistemleri başlığında ulaşılan kayıtları da (6 kayıt) gözönüne alacak o lursak yönetim bilgilbilişimlenformasyon sistemleri başlığını taşıyan kitap sayısının toplam ı O'u bulduğu anlaşılmaktadır. Bu çalışmalar (tekrar e denler elimine edilerek) Tablo 7'de sunulmuştur. Tablo 7'de yer alan eserlerin daha çok yönetim bilişim sistemlerini kavramsal düzeyde ele alan ve bu sistemleri yönetim işlevlerinin etkili ve verimli yürütülmesinde bir araç olarak gören çalışmalar olduğu gözlenmektedir. Tablo 7: Türkiye'de Yayınlanmış "Yönetim BilgiIBilişimlEoformasyoo Sistemleri" Başlıklı Kitaplar Kitap Adı Yazar Yıl Series 9000: Yönetim Bilgi Sistemleri Zuhal Elverici 2000 Sağlık Enformasyon Sistemi Kadir Sümbül 1998 Uluslar arası Enformasyon Sistemleri Taner Sönmez 1979 Yönetim Bilişim Sistemleri Eser Özkaran 1981 Türkiye'de Bilgi İşlem Merkezi Yönetiminin Ortak So- Tuncay Üney runları(yönetim bilişim sistemi kavramı ve geliştirme) Yönetirnde planlama, kontrol ve karar verme aracı ola- Atilla Sezgin 1975 rak Elektronik bilgi işlem makinelerine dayalı yönetim bilgi sistemleri 3 Tarama ALEPHfTURJNLTINL TINLT/SHORT/34+988/3 i adresinden Şubat 2002'de yapılmıştır. Bu çalışma için oluşturulan kitap veritabanı istenildiğinde yazardan temin edilebilir. 4 ortak bir yapıt. Çalışmaya Öner ESEN, "Bir Bilişim Sisteminin Geliştirilmesi Aşamalan", Aydın KÖKSAL, "Yönetim Bilişim Dizgesi" ve Tamer ÖZSU "Veritabanı Yönetim Sistemleri" bölümlerini kaleme alarak katkıda bulunmuşlardır.

19 Türkiye 'de Yönetim Bilişim Sistemleri 95 Bu çalışmada oluşturulan kitap veritabanına giren eserlerin konu başlıklarından yıla çıkarak yapılan inceleme, bize ülkemizde bilişim konulu kitapların üzerinde durdukları temaların 1980 öncesi, , ve 2000 sonrası olmak üzere dört faklı dönemde faklılaştığını göstermektedir (Tablo 8). Dönem 1980 Öncesi Tablo 8: Türkiye'de Vaymlanan Kimi "Bilişim" Kitaplannm Ele Aldıklan Konular Konular (Bilgisayar ve Kompüter kavramlarının birlikte kullanıldığı dönem) -Bilgisayar Nedir?5 -İşlevleri, -Bileşenleri -Bordro, muhasebe uygulamalarının-değinen eserler -Kurum ve kuruluşların bilgisayar olurluluk raporları (Bilgisayar kavramının yerleştiği mikrobilgisayarların örgütlere girdiği ve bilişim kavramının ve ilk kez telaffuz edildiği dönem) -Bilgisayar ve programlama -Programlama dilleri (Basic, Cobal, Fortron vb. -Bilgisayar-işletme uygulamaları -Muhasebe, Pazarlarna, üretim bilgilbilişim sistemleri -Bilişim sözlükleri (Bilgisayarlbilgi teknolojileri ve örgütsel ve toplumsal değişimi üzerine yoğunlaşılan dönem) -Bilgi teknolojileri ve örgütsel değişim -Bilgi teknolojileri işletme işlevleri ve yönetimi -Bilgi teknolojileri-eğitim -Bilgi teknolojiterimsağlık -Bilgi teknolojileri-adalet -Bilgi teknolojileri-güvenlik -Bilgi kaynaklarının yönetimi -Karar destek sistemleri ve uzman sistemler 2000 Sonrası (Ağ teknolojiterin örgüt ve yönetim dünyasına girdiği bilgi teknolojilerinin işletme ve kamu yönetiminde ağırlıklı kullanım alanı bulduğu ve bu teknolojilerin ekonomik gelişmenin aracı olarak görüldüğü dönem) -Internet ve web teknolojileri yönetim uygulamaları -E-ticaret -E-devlet -E-Yönetim -Yapay zeka ve sinir ağ uygulamaları 5 Bilgisayar konusunda yazılan en eski tarihli kitaplardan biri, i 973 yılında Nuri Uman tarafından yazılan "Bilgi İşlem Komptiterler ve TUrkiye'de Komputerterin Durumu" başlıklı kitabıdır.

20 96 Amme İdaresi Dergisi Bilişim Konulu Makaleler Türkiye'de yayınlanan bilişim konulu makaleler ile ilgili inceleme, Mili Kütüphane Makale Veri tabanı, TODAİE Süreli Yayınlar Makale Dizini sorgulanarak oluşturulan makale veritabanı üzerinden yapılmıştır. Milli Kütüphane verileri yıllarını, TODAİE verileri ise yıllarını içermektedir 'li yıllar için TBD Bilişim Dergisinden yararlanılmıştır. Bu çalışma için oluşturulan veritanabınında yer alan makale başlıkları dönemler itibarıyla Tablo 9'da özetlenmiştir. Bu incelemede ulaşılan bulguları şöyle özetleyebiliriz: TODAİE taranan süreli yayınlar içinde bilişim konulu makalelerin oranı 1997'de % 27 iken, bu oran 2001 yılında % 55'e çıkmıştır (Tablo 10). Bu bulgu 2000'li yıllarda bilişim konulu makalelerin önemli ölçüde arttığını göstermektedir. Öte yandan, makale konularının da dünyada güncelolarak tartışılan konuları yakından izlediğini göstermektedir. Nitekim, 1970'li yıllarda daha çok bilgi işlem ve yönetirnde bilgisayar kullanımı konuları ağırlıklı işlenirken, 2000'li yıllarda dünyada oldukça güncelolan internet, e-ticaret, e-devlet, coğrafık bilgi sistemleri ve uygulamalarıyla, yapay zeka ve sinir ağların yönetim alanında kullanımı üzerinde durulmaktadır. Tablo 9'da dikkat çeken önemli bir bulgu da bilişim ve enformasyon kavramlarının bir arada kullanılmasıdır. Kimi çalışmalarda bilişim toplumu, kimilerinde enformasyon toplumu olarak ifade edilirken, aynı şekilde kimi çalışmalarda enformasyon teknolojileri kimilerinde bilgi teknolojileri olarak dile getirilmektedir. Bilişim konulu makaleler kısmen üniversite dergilerinde yer alsa da çoğunlukla uygulama ağırlıklı süreli yayınlarda yer aldığı görülmektedir. Tablo 9: "Bilişim Konulu Makalelerde Ele Alınan Konular' YIL IKONULAR ' ı-yönetim Sistemleri ve Elektronik Hesaplayıcılar Bilgi İşlem ve Yönetim Türkçe Bilişim Sözleri Yönetim Bilişim Dizgeleri Kompüter Uygulamalı Yönetim Sistemleri Ağ Teknolojileri ve Bilişim Ağ Kurma f-internet Bankacılığı ı-bilişim ve Denetleme Yapay Us Hukukta Bilgisayar ı-bilişim Teknik Personeli Eğitimi Türkiye'de Bilişim Bilgİsayar Ağlar ve Yönetim ii Araştırmada sorgulama yapılan gerek Milli kütüphane makale veri tabanı gerek TODAİE SUreli yayın veri tabanında yıllarına ait veriler bulunmadığı için tabloda bu dönem yer almamaktadır dönemine ait makaleler, TOrkiye Bilişim Derneği Dergisi'nin Yıl 6, sayı ı ı ve 12. sayılarında yer alan makalelerde verilen referanslardan tespit edilmiştir.

ÜNİVERSİTELER YÜKSEKÖĞRETİM LİSANS PROGRAMININ ADI TABAN PUANLAR

ÜNİVERSİTELER YÜKSEKÖĞRETİM LİSANS PROGRAMININ ADI TABAN PUANLAR ÜNİVERSİTELER YÜKSEKÖĞRETİM LİSANS PROGRAMININ ADI TABAN PUANLAR KONTENJANI 2004 DGS 2005 DGS 2006 DGS 2007 DGS GAZİ ÜNİVERSİTESİ (ANKARA) Aile Ekonomisi ve Beslenme Öğretmenliği EA 5 252.800 248.822 267.253

Detaylı

TASARI DGS KURSLARI LİSANS PROGRAMLARINA GÖRE ALFABETİK OLARAK DÜZENLENMİŞ KARŞILAŞTIRMALI TABAN PUANLAR (2004-2008)

TASARI DGS KURSLARI LİSANS PROGRAMLARINA GÖRE ALFABETİK OLARAK DÜZENLENMİŞ KARŞILAŞTIRMALI TABAN PUANLAR (2004-2008) TASARI KURSLARI 2004 GAZİ ÜNİVERSİTESİ (ANKARA) Aile Ekonomisi ve Beslenme Öğretmenliği EA 5 252,800 248,822 267,253 255.397 272,642 SELÇUK ÜNİVERSİTESİ (KONYA) Aile Ekonomisi ve Beslenme Öğretmenliği

Detaylı

KASIM 2009 DA YÖK ÜN 2008 YAYIN SAYILARI VE LİSTEYE YENİ EKLEDİĞİ ÜNİVERSİTELERLE İLGİLİ VERİLER DE KULLANILARAK YENİ SIRALAMA İLAN EDİLECEKTİR

KASIM 2009 DA YÖK ÜN 2008 YAYIN SAYILARI VE LİSTEYE YENİ EKLEDİĞİ ÜNİVERSİTELERLE İLGİLİ VERİLER DE KULLANILARAK YENİ SIRALAMA İLAN EDİLECEKTİR TÜRK ÜNİVERSİTELERİ NİN AKADEMİK PERFORMANSA GÖRE SIRALAMASI TOPLAM PUAN TABLOLARI (HAZİRAN - 2009 ) Tabloların hazırlanmasında kullanılan 9 indikatörle ilgili tüm verilere www.uralalkbulut.com.tr adresindeki

Detaylı

Bilkent Ünv. (Ankara) Özel Mühendislik F. Elektrik-Elektronik Müh. (Kapsamlı Burslu) MF-4 368,794 558,793 589 50 Koç Ünv. (İstanbul) Özel Mühendislik

Bilkent Ünv. (Ankara) Özel Mühendislik F. Elektrik-Elektronik Müh. (Kapsamlı Burslu) MF-4 368,794 558,793 589 50 Koç Ünv. (İstanbul) Özel Mühendislik Bilkent Ünv. (Ankara) Özel Mühendislik F. Elektrik-Elektronik Müh. (Kapsamlı Burslu) MF-4 368,794 558,793 589 50 Koç Ünv. (İstanbul) Özel Mühendislik F. Elektrik-Elektronik Müh. (İngilizce) (Başarı Burslu)

Detaylı

Üniversitelerin Elektrik, Elektronik, Bilgisayar, Biyomedikal Mühendislikleri Bölümlerinin. Alfabetik Sıralaması (2005 ÖSYM Puanlarına Göre)

Üniversitelerin Elektrik, Elektronik, Bilgisayar, Biyomedikal Mühendislikleri Bölümlerinin. Alfabetik Sıralaması (2005 ÖSYM Puanlarına Göre) Sıra No Üniversitelerin Elektrik, Elektronik, Bilgisayar, Biyomedikal Mühendislikleri Bölümlerinin Üniversite 1 Sabancı Üniversitesi (İSTANBUL) Vakıf Alfabetik Sıralaması (2005 ÖSYM Puanlarına Göre) Bölüm

Detaylı

Ankara Ü. 67 Atatürk Ü.(Erzurum) 41 Başkent Ü.(Ankara) 41 Beykent Ü.(İstanbul) 11 Bilecik Ü. 36 Bilkent Ü.(Ankara) 90 Boğaziçi Ü.

Ankara Ü. 67 Atatürk Ü.(Erzurum) 41 Başkent Ü.(Ankara) 41 Beykent Ü.(İstanbul) 11 Bilecik Ü. 36 Bilkent Ü.(Ankara) 90 Boğaziçi Ü. Üni.Adı Kont. Ankara Ü. 67 Atatürk Ü.(Erzurum) 41 Başkent Ü.(Ankara) 41 Beykent Ü.(İstanbul) 11 Bilecik Ü. 36 Bilkent Ü.(Ankara) 90 Boğaziçi Ü.(İstanbul) 72 Çanakkale Onsekiz Mart Ü. 57 Çukurova Ü.(Adana)

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YÜKSEKÖĞRETİM BİLGİ YÖNETİM SİSTEMİ. 17 Mart 2014 Afyon

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YÜKSEKÖĞRETİM BİLGİ YÖNETİM SİSTEMİ. 17 Mart 2014 Afyon YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YÜKSEKÖĞRETİM BİLGİ YÖNETİM SİSTEMİ (Temel İstatistikler) 17 Mart 2014 Afyon Tablo 1. Yükseköğretim Temel Göstergeler Temel Göstergeler Devlet Vakıf Vakıf TOPLAM/OR Üniversiteleri

Detaylı

URAP 2014-2015 ALAN SIRALAMASI 28 MAYIS 2015 URAP (University Ranking by Academic Performance)

URAP 2014-2015 ALAN SIRALAMASI 28 MAYIS 2015 URAP (University Ranking by Academic Performance) URAP 2014-2015 ALAN SIRALAMASI 28 MAYIS 2015 URAP (University Ranking by Academic Performance) ODTÜ Enformatik Enstitüsü URAP Laboratuvarı nın, üniversitelerin güçlü ve geliştirmeye açık yönlerine dikkat

Detaylı

ÜNİVERSİTE ADI PROGRAMIN ADI KONTENJAN EN DÜŞÜK PUAN

ÜNİVERSİTE ADI PROGRAMIN ADI KONTENJAN EN DÜŞÜK PUAN ÜNİVERSİTE ADI PROGRAMIN ADI KONTENJAN EN DÜŞÜK PUAN ANADOLU ÜNİVERSİTESİ (ESKİŞEHİR) Bilgisayar Mühendisliği (İngilizce) 41 329.692 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ (ESKİŞEHİR) Elektrik-Elektronik Mühendisliği (İngilizce)

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM TEMEL GÖSTERGELERİ

YÜKSEKÖĞRETİM TEMEL GÖSTERGELERİ YÜKSEKÖĞRETİM TEMEL GÖSTERGELERİ Nisan 2014 Tablo 1. Yükseköğretim Temel Göstergeler Temel Göstergeler Devlet Üniversiteleri Vakıf Üniversiteleri Vakıf MYO TOPLAM / ORAN Sayı Yüzde Sayı Yüzde Sayı Yüzde

Detaylı

Üniversite KODU BÖLÜMÜN ADI KON. YER. PUAN EN BAŞARI EN. Üniversitesi) (Tam Burslu) Bilgisayar Mühendisliği (Tam Burslu)

Üniversite KODU BÖLÜMÜN ADI KON. YER. PUAN EN BAŞARI EN. Üniversitesi) (Tam Burslu) Bilgisayar Mühendisliği (Tam Burslu) 2012-2013 Taban Puanları ve Başarı Sıralaması Sıra No Üniversite KODU BÖLÜMÜN ADI KON. YER. PUAN EN BAŞARI EN Genel Devlet Ü. TÜRÜ KÜÇÜK SIRASI* BÜYÜK 1 Koç 203910363 (Tam 6 6 MF-4 535,969 616 539,787

Detaylı

20. ENSTİTÜLERE GÖRE LİSANSÜSTÜ ÖĞRENCİ SAYILARI NUMBER OF GRADUATE STUDENTS IN THE VARIOUS GRADUATE SCHOOLS

20. ENSTİTÜLERE GÖRE LİSANSÜSTÜ ÖĞRENCİ SAYILARI NUMBER OF GRADUATE STUDENTS IN THE VARIOUS GRADUATE SCHOOLS 124 TÜRKİYE TOPLAMI T 20971 16738 4233 71398 50986 20412 10693 8329 2364 TOTAL FOR TURKEY K 6856 5444 1412 24797 17661 7136 3981 3173 808 E 14115 11294 2821 46601 33325 13276 6712 5156 1556 ÜNİVERSİTELER

Detaylı

STRATEJİK PLAN, AMAÇ, HEDEF VE FAALİYET TABLOSU

STRATEJİK PLAN, AMAÇ, HEDEF VE FAALİYET TABLOSU FAKÜLTE/BÖLÜM ADI: STRATEJİK PLAN, AMAÇ, HEDEF VE FAALİYET TABLOSU Stj. Amaç No Hedef No Faaliyet No Performans no Stratejik Amaç / Hedef / Faaliyet Tanımı 2008 mevcut durum 2009 2010 2011 2012 2013 Faaliyet

Detaylı

2011 ÖSYS LİSANS PROGRAMLARININ TABAN PUAN VE BAŞARI SIRALARI DİL-1. www.dogrutercih.com

2011 ÖSYS LİSANS PROGRAMLARININ TABAN PUAN VE BAŞARI SIRALARI DİL-1. www.dogrutercih.com LİSANS PROGRAMLARININ TABAN PUAN VE BAŞARI SIRALARI DİL-1 Dosya : 1112/01 KASIM 2011 Bu dosyada yer alan yükseköğretim programları : Alman Dili ve Edebiyatı Almanca Öğretmenliği Amerikan Kültürü ve Edebiyatı

Detaylı

YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ BÖLÜMÜ YENİ DERS MÜFREDATI (1) FAKÜLTESİ: İŞLETME FAKÜLTESİ / BUSINESS SCHOOL

YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ BÖLÜMÜ YENİ DERS MÜFREDATI (1) FAKÜLTESİ: İŞLETME FAKÜLTESİ / BUSINESS SCHOOL (3) SINIFI: 1. Yıl Güz Dönemi MIS101 BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA 1 COMPUTER PROGRAMMING 1 Z 3-0 4 BUS101 BİLİM VE TEKNOLOJİ TARİHİ HISTORY OF SCIENCE AND TECHNOLOGY Z 3-0 4 BUS103 İŞLETMECİLER İÇİN MATEMATİK

Detaylı

SCIMAGO VE ARWU 2012 DÜNYA SIRALAMALARINDA TÜRK ÜNİVERSİTELERİNİN DURUM RAPORU

SCIMAGO VE ARWU 2012 DÜNYA SIRALAMALARINDA TÜRK ÜNİVERSİTELERİNİN DURUM RAPORU SCIMAGO VE ARWU 2012 DÜNYA SIRALAMALARINDA TÜRK ÜNİVERSİTELERİNİN DURUM RAPORU Dünya üniversite sıralamalarında hangi üniversitelerimizin ilk 500 e girdiği çok tartışılmaktadır. Dünya üniversitelerini

Detaylı

URAP ALAN SIRALAMASI 9 EYLÜL 2016 URAP (University Ranking by Academic Performance)

URAP ALAN SIRALAMASI 9 EYLÜL 2016 URAP (University Ranking by Academic Performance) URAP 2015-2016 ALAN SIRALAMASI 9 EYLÜL 2016 URAP (University Ranking by Academic Performance) ODTÜ Enformatik Enstitüsü URAP Laboratuvarı, üniversitelerin güçlü ve geliştirmeye açık yönlerini belirlemelerine

Detaylı

ÜNİVERSİTE ADI FAKÜLTE ADI PROGRAM ADI Kontenjan

ÜNİVERSİTE ADI FAKÜLTE ADI PROGRAM ADI Kontenjan SIRALAMA ÜNİVERSİTE ADI FAKÜLTE ADI PROGRAM ADI Kontenjan Küçük Puan Büyük Puan Puan Ortalama 1 BOĞAZİÇİ Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği 57 538,801 558,362 548,582 2 KOÇ Mühendislik Fakültesi

Detaylı

İŞLETME MÜFREDAT PROGRAMI 1.DÖNEM DERSLERİ DERS ADI KODU S/Z TEORİ UYG. LAB. KREDİ AKTS 2.DÖNEM DERSLERİ DERS ADI KODU S/Z TEORİ UYG. LAB.

İŞLETME MÜFREDAT PROGRAMI 1.DÖNEM DERSLERİ DERS ADI KODU S/Z TEORİ UYG. LAB. KREDİ AKTS 2.DÖNEM DERSLERİ DERS ADI KODU S/Z TEORİ UYG. LAB. İŞLETME MÜFREDAT PROGRAMI 1.DÖNEM DERSLERİ İŞLETME BİLİMİNE GİRİŞ İŞL1101 ZORUNLU 4 0 0 4 6 HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI İŞL1103 ZORUNLU 3 0 0 3 5 İŞ ETİĞİ VE SOSYAL SORUMLULUK İŞL1105 ZORUNLU 2 0 0 2 5 İKTİSADA

Detaylı

Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. Bilgisayar Mühendisliği

Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. Bilgisayar Mühendisliği Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Mühendisliği Bilgisayar Mühendisliği Günümüzde, finans, tıp, sanat, güvenlik, enerji gibi bir çok sektör, bilgisayar mühendisliğindeki gelişimlerden

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE LİSANS SONRASI AKADEMİK EĞİTİM: SAYILARLA TÜRKİYE DEKİ MEVCUT DURUM

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE LİSANS SONRASI AKADEMİK EĞİTİM: SAYILARLA TÜRKİYE DEKİ MEVCUT DURUM - 169 - İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE LİSANS SONRASI AKADEMİK EĞİTİM: SAYILARLA TÜRKİYE DEKİ MEVCUT DURUM Cemalettin Dönmez * Özet Türkiye de inşaat mühendisliğinde lisans sonrası eğitimin hacim ve temel uzmanlık

Detaylı

2011 - TABLO 7: TÜM ÜNİVERSİTELERİN GENEL PUAN TABLOSU

2011 - TABLO 7: TÜM ÜNİVERSİTELERİN GENEL PUAN TABLOSU 2011 - TABLO 7: TÜM ÜNİVERSİTELERİN GENEL PUAN TABLOSU Puanlarla ilgili açıklamalar tablonun sonunda verilmektedir. SIRA ÜNİVERSİTE 1 2 3 HACETTEPE ORTA DOĞU TEKNİK İSTANBUL 2010 Yılı Makale Puanı 1 Toplam

Detaylı

DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS

DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS İŞLETME İ ANABİLİM DALI, BİLİM DALI DERS HAVUZU DERS KODU DERS ADI İÇERİK BİLİM DALI T+U+KR AKTS 345000000000506 Çokuluslu Şirket Stratejileri Dersin amacı, katılımcılarla çokuluslu şirketlerin küresel

Detaylı

TASARI AKADEMİ YAYINLARI

TASARI AKADEMİ YAYINLARI HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ (ANKARA) Aile ve Tüketici Bilimleri 4 EA 2 4 249412 DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Akçakoca Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu 4 EA 5 15 220 228166 MARMARA ÜNİVERSİTESİ (İSTANBUL)

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölüm Tanıtımı

Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölüm Tanıtımı Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölüm Tanıtımı cse@akdeniz.edu.tr Antalya, 2015 2 Özet Akdeniz Üniversitesi tanıtım filmi Neden Bilgisayar Mühendisliği Bilgisayar Mühendisi

Detaylı

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) İktisat TM-1 108 108 299,03 347,73 273,52 273,52 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) İktisat (İÖ) TM-1 108 108 276,04 297,95 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU)

Detaylı

İnşaat Mühendisliği (İngilizce) 498,06228. İnşaat Mühendisliği (İngilizce) 460,88234. İnşaat Mühendisliği (İngilizce) 457,60065

İnşaat Mühendisliği (İngilizce) 498,06228. İnşaat Mühendisliği (İngilizce) 460,88234. İnşaat Mühendisliği (İngilizce) 457,60065 Yaz öğretimi açılmayan yükseköğretim kurumlarındaki öğrencilerin diğer yükseköğretim kurumlarından yaz öğretiminde ders alabilmelerine izin verilmesi konusundaki talepler 25/06/2014 tarihli Yükseköğretim

Detaylı

BİLGİSAYAR VE ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ÖĞRETMENLİĞİ 2012-2013 TABAN VE TAVAN PUANLARI. Üniversite Adı Programın Adı Puan Türü Kont.

BİLGİSAYAR VE ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ÖĞRETMENLİĞİ 2012-2013 TABAN VE TAVAN PUANLARI. Üniversite Adı Programın Adı Puan Türü Kont. BİLGİSAYAR VE ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ÖĞRETMENLİĞİ 2012-2013 TABAN VE TAVAN PUANLARI Üniversite Adı Programın Adı Kont. En Küçük ı İ.D. Bilkent BilgisayarveÖğretimTeknolojileriÖğretmenliği(Tam Burslu) YGS-1

Detaylı

Tablo 6. Toplam Akademik Performans Puan

Tablo 6. Toplam Akademik Performans Puan Tablo 6. Toplam Akademik Performans Puan ÜNİVERSİTE Makale Atıf Toplam Yayın Doktora Ogretim Uyesi/Ogrenci TOPLAM PUAN 1 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 156.44 184.57 195.39 155.32 46.65 738.39 2 ORTA DOĞU TEKNİK

Detaylı

2014 DGS TERCİH KLAVUZU ZAFERFEN AKADEMİ KPSS - DGS - ALES - YDS Ayrıntılar; www.zaferfen.com' da.

2014 DGS TERCİH KLAVUZU ZAFERFEN AKADEMİ KPSS - DGS - ALES - YDS Ayrıntılar; www.zaferfen.com' da. 102710387 ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ Acil Yardım ve Afet Yönetimi 4 SAY 6 8342 6 6 266,05894 304,1808 102730231 ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ Acil Yardım ve Afet Yönetimi (iö) 4 SAY 6 2

Detaylı

Türkiye de Uzaktan Eğitim*

Türkiye de Uzaktan Eğitim* Türkiye de Uzaktan Eğitim* Yrd. Doç. Dr. M. Emin Mutlu Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Bilgisayar Destekli Eğitim Birimi Sorumlusu *Bu sunum Prof. Dr. Ali Ekrem ÖZKUL un katkılarıyla hazırlanmıştır.

Detaylı

2013 Atamalarında Bilişim Teknolojileri Öğretmenliğine Başvurabilecek Alanlar

2013 Atamalarında Bilişim Teknolojileri Öğretmenliğine Başvurabilecek Alanlar www.bte.org.tr - bilgi@bte.org.tr 2013 Atamalarında Bilişim Teknolojileri Öğretmenliğine Başvurabilecek Alanlar Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının Öğretmen Olarak Atanacakların Atamalarına Esas Olan

Detaylı

TÜRKİYE ÜNİVERSİTELERİNİN AKADEMİK PERFORMANS SIRALAMASI ve ERCİYES ÜNİVERSİTESİ NİN DURUMU

TÜRKİYE ÜNİVERSİTELERİNİN AKADEMİK PERFORMANS SIRALAMASI ve ERCİYES ÜNİVERSİTESİ NİN DURUMU TÜRKİYE ÜNİVERSİTELERİNİN AKADEMİK PERFORMANS SIRALAMASI ve ERCİYES ÜNİVERSİTESİ NİN DURUMU Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi Nisan 2013 URAP URAP (University Ranking by Academic Performance)

Detaylı

DİKKAT! Tercih işlemlerinde ÖSYM nin kılavuzunu dikkate alınız. Bu çalışma sadece size bilgi vermek amaçlı hazırlanmıştır. www.dgsdoktoru.

DİKKAT! Tercih işlemlerinde ÖSYM nin kılavuzunu dikkate alınız. Bu çalışma sadece size bilgi vermek amaçlı hazırlanmıştır. www.dgsdoktoru. Devlet Kontenjanları 845 Vakıf Kontenjanları 470 KKTC Kontenjanları 154 Toplam Kontenjan 1469 Küçük 103110636 Bilgisayar Bilimleri Dokuz Eylül Ünv. Fen Fakültesi İzmir Devlet 3 SAY 4 #YOK #YOK 101110581

Detaylı

Üniversite Adı Programın Adı Puan Türü Kont. Yerl.

Üniversite Adı Programın Adı Puan Türü Kont. Yerl. Üniversite Adı Programın Adı Puan Türü Kont. Yerl. Genel Kontenjan En Küçük Puan Genel Kontenjan En Büyük Puan ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ Acil Yardım ve Afet Yönetimi SAY-1 31 31 323.702 376.154

Detaylı

TÜBİTAK ın Teknoloji Transfer Ofisleri Desteği. Prof. Dr. Yücel ALTUNBAŞAK TÜBİTAK Başkanı

TÜBİTAK ın Teknoloji Transfer Ofisleri Desteği. Prof. Dr. Yücel ALTUNBAŞAK TÜBİTAK Başkanı TÜBİTAK ın Teknoloji Transfer Ofisleri Desteği Prof. Dr. Yücel ALTUNBAŞAK TÜBİTAK Başkanı Desteklerdeki Ticarileştirme Oranı Arttı 2010 yılından itibaren Ar-Ge desteklerindeki ticarileştirme oranı % 2

Detaylı

2014 YILINDA ÜNİVERSİTELERİMİZİN DÜNYA SIRALAMALARINDA GENEL VE ALAN BAZINDAKİ DURUMU 2 TEMMUZ 2014

2014 YILINDA ÜNİVERSİTELERİMİZİN DÜNYA SIRALAMALARINDA GENEL VE ALAN BAZINDAKİ DURUMU 2 TEMMUZ 2014 2014 YILINDA ÜNİVERSİTELERİMİZİN DÜNYA SIRALAMALARINDA GENEL VE ALAN BAZINDAKİ DURUMU 2 TEMMUZ 2014 [Metni 02/05/2014 yazın] URAP (University Ranking by Academic Performance) Sayfa 0 www.urapcenter.org

Detaylı

MÜFREDAT DERS LİSTESİ

MÜFREDAT DERS LİSTESİ MÜFREDAT DERS LİSTESİ MÜHENDİSLİK FAK. / BİLGİSAYAR MÜHENDİSL / 2010 BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ Müfredatı 0504101 Matematik I Calculus I 1 GÜZ 4 5 Z 0504102 Genel Fizik I General Physics I 1 GÜZ 4 4 Z 0504103

Detaylı

İşletme (İngilizce) (UOLP-SUNY New Paltz) (%50 Burslu)

İşletme (İngilizce) (UOLP-SUNY New Paltz) (%50 Burslu) BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ (İSTANBUL) İşletme (İngilizce) 103 TM-1 482,039 1.070 KOÇ ÜNİVERSİTESİ (İSTANBUL) İşletme (İngilizce) (Tam Burslu) 14 TM-1 475,530 1.450 BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ (İSTANBUL) İktisat (İngilizce)

Detaylı

Yükseköğretimde Hizmetler Sektörü Hala Revaçta. Dilara AY TSKB Ekonomik Araştırmalar ayd@tskb.com.tr

Yükseköğretimde Hizmetler Sektörü Hala Revaçta. Dilara AY TSKB Ekonomik Araştırmalar ayd@tskb.com.tr Yükseköğretimde Hizmetler Sektörü Hala Revaçta Dilara AY TSKB Ekonomik Araştırmalar ayd@tskb.com.tr Yükseköğretimde Hizmetler Sektörü Hala Revaçta ÖSYM nin son halini 14 te yayınladığı 2014-ÖSYS Yükseköğretim

Detaylı

Neden Endüstri Mühendisliği Bölümünde Yapmalısınız?

Neden Endüstri Mühendisliği Bölümünde Yapmalısınız? Lisansüstü Eğitiminizi Neden Endüstri Mühendisliği Bölümünde Yapmalısınız? Uludağ Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Endüstri Mühendisliği Bölümü, 1990 yılında kurulmuş ve ilk mezunlarını 1994

Detaylı

YÖK tarafından ülkemizdeki yükseköğretim kurumlarının akademik ve idari hizmetlerinin kalite düzeylerinin iyileştirilmesine yönelik olarak

YÖK tarafından ülkemizdeki yükseköğretim kurumlarının akademik ve idari hizmetlerinin kalite düzeylerinin iyileştirilmesine yönelik olarak YÖK tarafından ülkemizdeki yükseköğretim kurumlarının akademik ve idari hizmetlerinin kalite düzeylerinin iyileştirilmesine yönelik olarak Yükseköğretim Kurumlarında Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme

Detaylı

TÜRK VE KIBRIS ÜNİVERSİTELERİ ÜNİVERSİTEMİZ NOT SİSTEMİNDEKİ KARŞILIĞI

TÜRK VE KIBRIS ÜNİVERSİTELERİ ÜNİVERSİTEMİZ NOT SİSTEMİNDEKİ KARŞILIĞI TÜRK VE KIBRIS ÜNİVERSİTELERİ Abant İzzet Baysal Üniversitesi 01.10.2002 tarih ve 37/22 sayılı Üniversitemiz S notu YT P notu DV U notu YZ EX notu MU I notu EK olarak, diğer notların aynen kabulü. Adnan

Detaylı

Sayfa 1 2010 ÖSYS SAYISAL PUANLA YERLEŞEN ÖĞRENCİLERİN MİNİMUM NETLERİ VE PUANLARI SURE TÜR İL TÜR

Sayfa 1 2010 ÖSYS SAYISAL PUANLA YERLEŞEN ÖĞRENCİLERİN MİNİMUM NETLERİ VE PUANLARI SURE TÜR İL TÜR Sayfa 1 KÇ NET AC YARDIM VE AFET YÖNETİMİ ONSEKİZ MART ÜNİV. DEVLET ÇANAKKALE YGS 2 4 69,91 20,75 31,5 10 22 0 0 0 0 0 84,25 377,14 AC YARDIM VE AFET YÖNETİMİ (İÖ) ONSEKİZ MART ÜNİV. DEVLET ÇANAKKALE YGS

Detaylı

Temel Bilişim Eğitiminin Yükseköğretimdeki Yeri: 2005-2012 Analizi

Temel Bilişim Eğitiminin Yükseköğretimdeki Yeri: 2005-2012 Analizi Akademik Bilişim 12 - XIV. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri 1-3 Şubat 2012 Uşak Üniversitesi Temel Bilişim Eğitiminin Yükseköğretimdeki Yeri: 2005-2012 Analizi Karadeniz Teknik Üniversitesi, Enformatik

Detaylı

Temel Bilişim Eğitiminin Yükseköğretimdeki Yeri: 2005-2012 Analizi

Temel Bilişim Eğitiminin Yükseköğretimdeki Yeri: 2005-2012 Analizi Temel Bilişim Eğitiminin Yükseköğretimdeki Yeri: 2005-2012 Analizi Ercüment YILMAZ 1, Ali Haydar DOĞU 2 1 Karadeniz Teknik Üniversitesi, Enformatik Bölümü, Trabzon 2 Karadeniz Teknik Üniversitesi, Enformatik

Detaylı

Adnan Menderes Üniversitesi FAKÜLTESİ SÖKE İŞLETME. BÖLÜMLER ULUSLARARASI TİCARET ve İŞLETMECİLİK YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ

Adnan Menderes Üniversitesi FAKÜLTESİ SÖKE İŞLETME. BÖLÜMLER ULUSLARARASI TİCARET ve İŞLETMECİLİK YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ Adnan Menderes Üniversitesi SÖKE İŞLETME FAKÜLTESİ BÖLÜMLER ULUSLARARASI TİCARET ve İŞLETMECİLİK YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ SÖKE İŞLETME FAKÜLTESİ ULUSLARARASI TİCARET VE İŞLETMECİLİK BÖLÜMÜ DERS PROGRAMI

Detaylı

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) İngilizce Öğretmenliği DİL-1 62 62 420,91 491,13 280,62 338,84 ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ (AYDIN) Fransız Dili ve Edebiyatı DİL-1 52 52 244,77 351,51 ADNAN MENDERES

Detaylı

HUKUK TABAN PUANLARI, KONTENJAN ve TERCİH EĞİLİMLERİ i HUKUK TABAN PUANLARI, KONTENJAN VE TERCİH EĞİLİMLERİ ÖZET

HUKUK TABAN PUANLARI, KONTENJAN ve TERCİH EĞİLİMLERİ i HUKUK TABAN PUANLARI, KONTENJAN VE TERCİH EĞİLİMLERİ ÖZET HUKUK TABAN PUANLARI, KONTENJAN ve TERCİH EĞİLİMLERİ i GİRİŞ Hukuk adaylar tarafından en fazla tercih edilen ve popüler bölümlerden biri. Gerek kontenjanların dolması, gerekse de yüksek taban puanlar nedeniyle

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ KAYNARCA SEYFETTİN SELİM MESLEK YÜKSEKOKULU MALİYE PROGRAMI 2013-2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI AKTS KREDİLERİ

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ KAYNARCA SEYFETTİN SELİM MESLEK YÜKSEKOKULU MALİYE PROGRAMI 2013-2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI AKTS KREDİLERİ SAKARYA ÜNİVERSİTESİ KAYNARCA SEYFETTİN SELİM MESLEK YÜKSEKOKULU MALİYE PROGRAMI 2013-2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI AKTS KREDİLERİ 1. Yarıyıl Ders Planı ENF 101 TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI

Detaylı

MUHASEBE VE VERGİ UYGULAMA MESLEK ELEMANI

MUHASEBE VE VERGİ UYGULAMA MESLEK ELEMANI MUHASEBE VE VERGİ UYGULAMA MESLEK ELEMANI TANIM Kurum ve kuruluşların muhasebe ve vergi ile ilgili işlemlerini kaydeden, gerektiğinde bunları izleyen ve denetleyen kişidir. GÖREVLER Muhasebe ile ilgili

Detaylı

II-5 5436 SAYILI KANUNLA İHDAS EDİLEN İÇ DENETÇİ KADROLARINDAN (720) ADEDİNİN SINIF VE DERECELERİNİN DEĞİŞTİRİLEREK KAMU KURUMLARINA TAHSİS EDİLMESİ

II-5 5436 SAYILI KANUNLA İHDAS EDİLEN İÇ DENETÇİ KADROLARINDAN (720) ADEDİNİN SINIF VE DERECELERİNİN DEĞİŞTİRİLEREK KAMU KURUMLARINA TAHSİS EDİLMESİ II-5 5436 SAYILI KANUNLA İHDAS EDİLEN İÇ DENETÇİ KADROLARINDAN (720) ADEDİNİN SINIF VE DERECELERİNİN DEĞİŞTİRİLEREK KAMU KURUMLARINA TAHSİS EDİLMESİ HAKKINDA KARAR 5436 SAYILI KANUNLA İHDAS EDİLEN İÇ DENETÇİ

Detaylı

IndEx 16 En İyiler Senin için Buluşuyor..!

IndEx 16 En İyiler Senin için Buluşuyor..! IndEx 16 IndEx 16 Kulübümüzün en geniş katılımlı etkinliği olan IndEx, her sene 6 sektörden 15 Genel Müdür veya Genel Müdür Yardımcısı seviyesinde konuşmacının katılımı ve 10 case yarışmasıyla 3 gün boyunca

Detaylı

ENDÜSTRİ MÜHENDİSİ TANIM GÖREVLER KULLANILAN ALET VE MALZEMELER

ENDÜSTRİ MÜHENDİSİ TANIM GÖREVLER KULLANILAN ALET VE MALZEMELER ENDÜSTRİ MÜHENDİSİ TANIM GÖREVLER Üretimin girdileri olan hammadde, yardımcı malzeme, enerji, makine ve işgücü gibi kaynakların en verimli şekilde kullanılması ve kalitesi yüksek, maliyeti düşük ürün elde

Detaylı

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ(BOLU) İlköğretim Matematik Öğretmenliği MF-1 62 62 382,96 457,21 259,14 305,59 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ(BOLU) Matematik (İngilizce) MF-1 72 72 279,93 372,86 ABANT

Detaylı

AB2015 17. AKADEMİK BİLİŞİM KONFERANSI. 4-6 Şubat 2015 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ ESKİŞEHİR

AB2015 17. AKADEMİK BİLİŞİM KONFERANSI. 4-6 Şubat 2015 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ ESKİŞEHİR AB2015 17. AKADEMİK BİLİŞİM KONFERANSI 4-6 Şubat 2015 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ ESKİŞEHİR BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN GELİR İDARESİNDE KULLANIMI (VEDOP) Öğr.Grv.Dr. Şennur ÖZTÜRK Anadolu Üniversitesi AÖF VERGİ

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2012-2013 YILLARI BAŞARI SIRASI VE TABAN PUAN KARŞILAŞTIRMASI.

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2012-2013 YILLARI BAŞARI SIRASI VE TABAN PUAN KARŞILAŞTIRMASI. BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2012-2013 YILLARI BAŞARI SIRASI VE TABAN PUAN KARŞILAŞTIRMASI. ÜNİVERSİTE ADI TÜRÜ FAK-YO ADI PROGRAM Açıklaması Öğrenim T. OGR. SÜRE PUAN TÜRÜ 2012 BAŞARI 2013-BAŞARI SIRASI

Detaylı

PUAN TÜRÜ EN KÜÇÜK PUAN EN BÜYÜK PUAN

PUAN TÜRÜ EN KÜÇÜK PUAN EN BÜYÜK PUAN UÇAK ELEKTRİK- ELEKTRONİK KOCAELİ ÜNİV. (İZMİT) Uçak Elektrik- Elektronik YGS- 1 419.38511 474.62000 ERCİYES ÜNİV. (KAYSERİ) Uçak Elektrik- Elektronik YGS- 1 409.95903 456.34856 ATILIM ÜNİV. (ANKARA) Uçak

Detaylı

Duyurunun başlangıç tarihi: 25 Ağustos 2015 Son Başvuru Tarihi: 08 Eylül 2015

Duyurunun başlangıç tarihi: 25 Ağustos 2015 Son Başvuru Tarihi: 08 Eylül 2015 Duyurunun başlangıç tarihi: 25 Ağustos 2015 Son Başvuru Tarihi: 08 Eylül 2015 T.C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ NDEN Üniversitemiz aşağıda belirtilen birimlerine 2547 Sayılı Kanun ile Öğretim Üyeliğine

Detaylı

2013 YGS-LYS TABAN PUANLARI KİTAPÇIĞI ( NET DAĞILIMI)

2013 YGS-LYS TABAN PUANLARI KİTAPÇIĞI ( NET DAĞILIMI) Psikoloji Üniversite D/Ö P. Türü Olasılık 12_Puan KOÇ Üniv. (İng.) (T.B.) Özel TM-3 1.Olasılık 513,179 35 35 35 0 50 22 52 22 KOÇ Üniv. (İng.) (T.B.) Özel TM-3 2.Olasılık 513,179 35 35 35 0 48 8 56 24

Detaylı

2013 YGS-LYS TABAN PUANLARI KİTAPÇIĞI ( NET DAĞILIMI)

2013 YGS-LYS TABAN PUANLARI KİTAPÇIĞI ( NET DAĞILIMI) Hukuk Üniversite D/Ö P. Türü Olasılık 12_Puan GALATASARAY Üniv. Devlet TM -2 1.Olasılık 529,676 40 37.5 37.5 0 49 30 56 18 GALATASARAY Üniv. Devlet TM -2 2.Olasılık 529,676 40 37.5 37.5 0 44 27 56 24 GALATASARAY

Detaylı

MÜHENDİSLİK EĞİTİMLERİNDE ÖLÇÜMBİLİM VE KALİBRASYON KONULARINDAKİ MEVCUT DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ

MÜHENDİSLİK EĞİTİMLERİNDE ÖLÇÜMBİLİM VE KALİBRASYON KONULARINDAKİ MEVCUT DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ 253 MÜHENDİSLİK EĞİTİMLERİNDE ÖLÇÜMBİLİM VE KALİBRASYON KONULARINDAKİ MEVCUT DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ Özge ALTUN ÖZET Ülkemizde gelişen teknoloji ve ileri seviye mühendislik uygulamalarının artmasıyla

Detaylı

Mekatronik Mühendisliği

Mekatronik Mühendisliği 202510422 İSTANBUL BİLGİ Üniv. (İng.) (T.B.) Özel İSTANBUL TS-1 8 + 0 8 8 439,234 2570 1.890 203410129 İSTANBUL TİCARET Üniv. (T.B.) Özel İSTANBUL TS-1 4 + 0 4 4 431,991 3960 2.520 202311352 İSTANBUL AREL

Detaylı

Milliyet Gazetesi (ODTÜ) üniversiteler sıralaması üzerine bilgilendirme notu

Milliyet Gazetesi (ODTÜ) üniversiteler sıralaması üzerine bilgilendirme notu Milliyet Gazetesi (ODTÜ) üniversiteler sıralaması üzerine bilgilendirme notu Sürüm no. 1.0 Öğr. Gör. Özcan KONUR Namık Kemal Üniversitesi Rektörlüğü Tekirdağ, Ağustos 2009 Konur, Ö. (2009) Milliyet Gazetesi

Detaylı

TOPLAM 18 0 0 8 30 TOPLAM 18 0 0 18 30

TOPLAM 18 0 0 8 30 TOPLAM 18 0 0 18 30 BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ BANDIRMA İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İKTİSAT BÖLÜMÜ 0-0 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI D.Kodu.Sınıf l.yarıyıl Ktg. T U L K AKTS D.Kodu.Sınıf ll.yarıyıl Ktg. T U L K AKTS

Detaylı

2006 yılı üniversite sınavında 1 milyon

2006 yılı üniversite sınavında 1 milyon EMO ve YÜKSEK ÖĞRENİM Banu SALMAN-Fatma B. BENTLİ 1- GİRİŞ 2006 yılı üniversite sınavında 1 milyon 510 bin 312 kişinin sınavı geçerli sayılmış, bunlardan yalnızca 156 bin 120 öğrenci örgün öğretim kapsamında

Detaylı

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ PROF. DR. EMİN TACER BAHÇEŞEHİR ÜNİVERSİTESİ

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ PROF. DR. EMİN TACER BAHÇEŞEHİR ÜNİVERSİTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ PROF. DR. EMİN TACER BAHÇEŞEHİR ÜNİVERSİTESİ 1 Ekonomik - Sosyal - Teknolojik - Politik Ekolojik DÜNYA Siyasi ve Ekonomik Birliktelik Çok Uluslu Şirketler Uluslararsı Sivil

Detaylı

Hukuk Fakültelerinin TM 3 Taban Puanları* *: TM 2 başarı sıraları kullanılarak TM 3'e dönüştürülen yerleşme puanlarıdır

Hukuk Fakültelerinin TM 3 Taban Puanları* *: TM 2 başarı sıraları kullanılarak TM 3'e dönüştürülen yerleşme puanlarıdır Hukuk Fakültelerinin TM 3 ları* 1 Galatasaray Ün. Hukuk 521,91026 136 520,25000 2 Koç Ün. (İngilizce)(Tam Burslu) Hukuk 520,07585 161 518,25000 3 Bilkent Ün. (İngilizce)(Tam Burslu) Hukuk 515,27656 254

Detaylı

BİLGİSAYAR TEMEL ALAN KODU: 48

BİLGİSAYAR TEMEL ALAN KODU: 48 TÜRKİYE YÜKSEKÖĞRETİM YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ () TEMEL ALAN YETERLİLİKLERİ SAYAR TEMEL ALAN KODU: 48 ANKARA 13 OCAK 2011 İÇİNDEKİLER 1.BÖLÜM: ÖĞRENİM ALANLARI VE ÇALIŞMA YÖNTEMİ...2 1.1.ISCED 97 (FOET

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE STRATEJİK PLAN ve UYGULAMA ÖRNEKLİ PERFORMANS ESASLI BÜTÇE. Dr. Ali İhsan ÖZEROĞLU Hatice KÖSE

YEREL YÖNETİMLERDE STRATEJİK PLAN ve UYGULAMA ÖRNEKLİ PERFORMANS ESASLI BÜTÇE. Dr. Ali İhsan ÖZEROĞLU Hatice KÖSE YEREL YÖNETİMLERDE STRATEJİK PLAN ve UYGULAMA ÖRNEKLİ PERFORMANS ESASLI BÜTÇE Dr. Ali İhsan ÖZEROĞLU Hatice KÖSE İstanbul, 2014 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... 13 YEREL YÖNETİMLER EVRENSEL BİLDİRGESİ... 15 GİRİŞ...

Detaylı

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık TM-3 52 52 416,64 463,57 412,35 412,42 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) Psikoloji TM-3 62 62 415,67 454,89 408,47 410,20

Detaylı

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI YABANCI DİL HAZIRLIK SINIFI GÜZ YARIYILI BAHAR YARIYILI 30 30 1. YIL GÜZ YARIYILI 1203110

Detaylı

2011 ÖSYS LİSANS PROGRAMLARININ TABAN PUAN VE BAŞARI SIRALARI YGS-1. www.dogrutercih.com

2011 ÖSYS LİSANS PROGRAMLARININ TABAN PUAN VE BAŞARI SIRALARI YGS-1. www.dogrutercih.com LİSANS PROGRAMLARININ TABAN PUAN VE BAŞARI SIRALARI YGS-1 Dosya : 1112/12 KASIM 2011 Bu dosyada yer alan yükseköğretim programları : Aktüerya (Yüksekokul) Bilgisayar Teknolojisi ve Bilişim Sistemleri (Yüksekokul)

Detaylı

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) Sosyal Bilgiler Öğretmenliği TS-1 72 72 371,81 385,86 335,47 342,30 ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilgiler Öğretmenliği TS-1 62 62 368,74 393,23 272,37 279,22 ADNAN

Detaylı

2009 ÖSYS'de LİSANS PROGRAMLARINA OKUL BİRİNCİLİĞİ KONTENJANINDAN YERLEŞENLER Hazırlayan: Burak KILANÇ, Tercih Bülteni TV Programı Akademik Danışmanı

2009 ÖSYS'de LİSANS PROGRAMLARINA OKUL BİRİNCİLİĞİ KONTENJANINDAN YERLEŞENLER Hazırlayan: Burak KILANÇ, Tercih Bülteni TV Programı Akademik Danışmanı 2009 ÖSYS'de LİSANS PROGRAMLARINA BİRİNCİLİĞİ NDAN LER TÜRÜ LİSANS PROGRAMI EK LA EK DİL 1 Amerikan Kültürü ve Edebiyatı EGE ÜNİVERSİTESİ 2 1 1 1 4921 DİL 1 İngiliz Dili ve Edebiyatı BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliği. Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1

Bilgisayar Mühendisliği. Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Bilgisayar Mühendisliği Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Mühendislik Nedir? Mühendislik, bilim ve matematiğin yararlı cihaz ve sistemlerin üretimine uygulanmasıdır. Örn: Elektrik mühendisleri, elektronik

Detaylı

2013 DGS YERLEŞTİRME SONUÇLARI TABAN PUAN VE BOŞ KONTENJANLAR & FEMKARİYER (BÖLÜM SIRALI)

2013 DGS YERLEŞTİRME SONUÇLARI TABAN PUAN VE BOŞ KONTENJANLAR & FEMKARİYER (BÖLÜM SIRALI) 102710387 Acil Yardım ve Afet Yönetimi Çanakkale Onsekiz Mart Ünv.Çanakkale Sağlık Y.O. Çanakkale Devlet 6 4 SAY 266,05894 304,1808 0 102730231 Acil Yardım ve Afet Yönetimi Çanakkale Onsekiz Mart Ünv.Çanakkale

Detaylı

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI

2012 ÖSYS TAVAN VE TABAN PUANLARI ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) Sınıf Öğretmenliği TM-2 113 113 371,81 391,92 348,99 353,41 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ (BOLU) Kamu Yönetimi TM-2 82 82 332,89 366,36 284,58 284,58 ABANT İZZET

Detaylı

PAZARLAMA AZERBAYCAN DEVLET İKTİSAT Ü. (BAKÜ) Pazarlama TM- 1.. YAKIN DOĞU ÜNİV. (KKTC- LEFKOŞA) Pazarlama (%50 Burs) TM- 1..

PAZARLAMA AZERBAYCAN DEVLET İKTİSAT Ü. (BAKÜ) Pazarlama TM- 1.. YAKIN DOĞU ÜNİV. (KKTC- LEFKOŞA) Pazarlama (%50 Burs) TM- 1.. PAZARLAMA AZERBAYCAN DEVLET İKTİSAT Ü. (BAKÜ) Pazarlama TM- 1.. YAKIN DOĞU ÜNİV. (KKTC- LEFKOŞA) Pazarlama (%50 Burs) TM- 1.. DOĞU AKDENİZ Ü. (KKTC- GAZİMAĞUSA) Pazarlama (Tam Burs) YGS- 6 271.90208 275.60500

Detaylı

Sınav Tarihleri YGS 1 NİSAN 2012 LYS-1 16 HAZİRAN 2012 LYS-2 24 HAZİRAN 2012 LYS-3 23 HAZİRAN 2012 LYS-4 17 HAZİRAN 2012 LYS-5 16 HAZİRAN 2012

Sınav Tarihleri YGS 1 NİSAN 2012 LYS-1 16 HAZİRAN 2012 LYS-2 24 HAZİRAN 2012 LYS-3 23 HAZİRAN 2012 LYS-4 17 HAZİRAN 2012 LYS-5 16 HAZİRAN 2012 Sevgili gençler, 2012 YGS-LYS Taban Puanları Kitapçığı 2012 YGS-LYS Tercih Kitapçığı, siz değerli öğrencilerimize tercih dönemlerinde kaynak olması amacıyla Açı Yayınları tarafından hazırlanmıştır. Tercih

Detaylı

OKÜ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İŞLETME BÖLÜMÜ DERS MÜFREDATI I. SINIF I. YARIYIL

OKÜ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İŞLETME BÖLÜMÜ DERS MÜFREDATI I. SINIF I. YARIYIL OKÜ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İŞLETME BÖLÜMÜ DERS MÜFREDATI I. SINIF I. YARIYIL ISL 101 İKTİSADA GİRİŞ 1 2 0 2 4 ISL 103 İŞLETME BİLİMİNE GİRİŞ 1 3 0 3 4 ISL 105 GENEL MUHASEBE 1 3 0 3 5 ISL

Detaylı

BÖLÜM 2. Bilişim Sistemleri, İş Süreçleri ve İşbirliği. Doç. Dr. Serkan ADA

BÖLÜM 2. Bilişim Sistemleri, İş Süreçleri ve İşbirliği. Doç. Dr. Serkan ADA BÖLÜM 2 Bilişim Sistemleri, İş Süreçleri ve İşbirliği Doç. Dr. Serkan ADA İş Süreçleri - 1 İş süreçleri, bir ürün yada hizmet üretmek için gerekli olan faaliyetlerin bir derlemesidir. İşletme performansı

Detaylı

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız.

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız. 4 ANKARA ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA Dil ve Tarih Coğrafya Fak. Antropoloji TM-3 325,416 283,745 57 218.000 4 MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ Devlet BURDUR Fen-Edebiyat Fak. Antropoloji TM-3 289,322 243,240

Detaylı

Türkiye de e- Öğrenme

Türkiye de e- Öğrenme Türkiye de e- Öğrenme Yrd. Doç. Dr. M. Emin MUTLU Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Bilgisayar Destekli Eğitim Birimi Osmangazi Üniversitesi İnternet Haftası 2004 Etkinlikleri Nisan 2004 Türkiye

Detaylı

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız.

Tercih yaparken mutlaka ÖSYM Kılavuzunu esas alınız. 4 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA Fen Fak. Aktüerya Bilimleri MF-1 411,216 337,320 72 66.100 4 ANKARA ÜNİVERSİTESİ Devlet ANKARA Fen Fak. Astronomi ve Uzay Bilimleri MF-1 241,591 197,251 72 315.000

Detaylı

Yönetim Bilişim Sistemleri (Karma) - 1. yarıyıl. 380000000001101 Hukukun Temelleri Fundamentals of Law 2 0 0 2 2 5 TR

Yönetim Bilişim Sistemleri (Karma) - 1. yarıyıl. 380000000001101 Hukukun Temelleri Fundamentals of Law 2 0 0 2 2 5 TR - - - - - Bölüm Seçin - - - - - Gönder Yönetim Bilişim Sistemleri (Karma) - 1. yarıyıl 141000000001101 Akademik ve Sosyal Oryantasyon Academic and Social Orientation 1 0 0 1 0 1 TR 380000000001101 Hukukun

Detaylı

2011-2012 Öğretim Yılı İstatistiki Veriler ## ## 118 0 95 1 1 18 Son Sınıf Öğrenci Sayımız: 117

2011-2012 Öğretim Yılı İstatistiki Veriler ## ## 118 0 95 1 1 18 Son Sınıf Öğrenci Sayımız: 117 - Öğretim Yılı İstatistiki Veriler ## ## 8 9 8 Son Sınıf Sayımız: 7 - ÖSYS Sonuçları (Sayısal) Son Sınıf Beklemeli Sayımız: Toplam Sayımız: Son Sınıftan Mezun Olan Sayımız: Son Sınıftan Mezun Olamayan

Detaylı

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders)

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Dersin Kodu Dersin Adı T U/L Kredi ECTS EYD-504 Eğitim

Detaylı

Sevgili gençler, Tercihlerinizde başarılar dileriz Açı Yayınları. 2013 YGS - LYS Taban Puanları Kitapçığı (Başarı Sıralamalı)

Sevgili gençler, Tercihlerinizde başarılar dileriz Açı Yayınları. 2013 YGS - LYS Taban Puanları Kitapçığı (Başarı Sıralamalı) Sevgili gençler, 2013 YGS-LYS Tercih Kitapçığı, siz değerli öğrencilerimize tercih dönemlerinde kaynak olması amacıyla Açı Yayınları tarafından hazırlanmıştır. Tercihler bireysel (internet üzerinden: http://ais.osym.gov.tr/)

Detaylı

SEMA AYHAN. Balıkesir Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı. Balıkesir Üniversitesi Kütüphane ve

SEMA AYHAN. Balıkesir Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı. Balıkesir Üniversitesi Kütüphane ve SEMA AYHAN Balıkesir Üniversitesi Kütüphane ve Balıkesir Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı Dokümantasyon Daire Başkanlığı Unvanı Unvanı : Daire : Daire Başkanı Başkanı Adres : Çağış

Detaylı

DİKKAT! Tercih işlemlerinde ÖSYM nin kılavuzunu dikkate alınız. Bu çalışma sadece size bilgi vermek amaçlı hazırlanmıştır. www.dgsdoktoru.

DİKKAT! Tercih işlemlerinde ÖSYM nin kılavuzunu dikkate alınız. Bu çalışma sadece size bilgi vermek amaçlı hazırlanmıştır. www.dgsdoktoru. Devlet Kontenjanları 1189 Vakıf Kontenjanları 636 KKTC Kontenjanları 100 Toplam Kontenjan 1925 ADI ÜNİVERSİTE FAKÜLTE İL Küçük 100410633 Elektrik Müh. Afyon Kocatepe Ünv. Mühendislik Fakültesi Afyonkarahisar

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi

Akdeniz Üniversitesi F. Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Bilgisayar II Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans ( ) Lisans (x) Yüksek Lisans( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (x) Dersin Türü Zorunlu (x) Seçmeli

Detaylı

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS PLANI 1. YIL GÜZ YARIYILI 1203101 Endüstri Mühendisliğine Giriş 2 0 0 2 4 1203102 Matematik-1

Detaylı

Üniversiteyi Kazanan Öğrencilerin Temel Bilgi Teknolojilerini Kullanabilme Düzeylerinin Bölgesel Analizi

Üniversiteyi Kazanan Öğrencilerin Temel Bilgi Teknolojilerini Kullanabilme Düzeylerinin Bölgesel Analizi Akademik Bilişim 2008 Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Çanakkale, Ocak - 01 Şubat 2008 Üniversiteyi Kazanan Öğrencilerin Temel Bilgi Ali Haydar DOĞU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Enformatik Bölümü,

Detaylı

UniversiteTuru FakulteYuksekOkulAdi ProgramAdi PuanTuru TabanPuanKontenjanOgretimTuruOgretimTuru BasariSirasi Ankara Üniversitesi Devlet Dil ve Tarih

UniversiteTuru FakulteYuksekOkulAdi ProgramAdi PuanTuru TabanPuanKontenjanOgretimTuruOgretimTuru BasariSirasi Ankara Üniversitesi Devlet Dil ve Tarih UniversiteAdi UniversiteTuru FakulteYuksekOkulAdi ProgramAdi PuanTuru TabanPuanKontenjanOgretimTuruOgretimTuru BasariSirasi Ankara Üniversitesi Devlet Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Alman Dili ve Edebiyatı

Detaylı

BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ

BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ 2014 YILI FAALİYET RAPORU BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ Oda Faaliyetleri 86 BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ Muhasebecilikte kural, karar ve mevzuat çok sık değişebilmektedir. Bu alanda çalışanların kararlardan haberdar

Detaylı

2015 Tercih Dönemi Üniversite Kontenjanları Analizi

2015 Tercih Dönemi Üniversite Kontenjanları Analizi Parlakbirgelecek.com Araştırma Serisi Yıl:3 Sayı:7 26 Haziran 2015 2015 Tercih Dönemi Üniversite Kontenjanları Analizi Üniversite Kontenjanlarındaki Artış*: 2015 yılında toplam kontenjan %1.8 artmıştır.

Detaylı

TÜRKİYE DE İSG YÜKSEK LİSANS EĞİTİMİNİN MEVCUT DURUMU

TÜRKİYE DE İSG YÜKSEK LİSANS EĞİTİMİNİN MEVCUT DURUMU Merve ERCAN KALKAN Veli DENİZ Kocaeli Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü TÜRKİYE DE İSG YÜKSEK LİSANS EĞİTİMİNİN MEVCUT DURUMU Özet Son yıllarda yaşanan çok ölümlü kazalar iş sağlığı ve güvenliği (İSG)

Detaylı

Tablo 11 Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı

Tablo 11 Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı Kod Bilim Alanı Koşul No 1179 Açık ve Uzaktan Öğrenme 111 1180 Arkeoloji 111 1181 Atatürk İlkeleri ve Cumhuriyet Tarihi 111 1176 Avrupa Birliği 111 1182 Bankacılık ve Sigortacılık 111 1102 Batı Sanatı

Detaylı