MICROCONTROLLER BASED CONDITION MONITORING AND FAULT DETECTION OF THE CLAW POLE ALTERNATORS

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MICROCONTROLLER BASED CONDITION MONITORING AND FAULT DETECTION OF THE CLAW POLE ALTERNATORS"

Transkript

1 5. Uluslararası İleri Teknolojiler Sempozyumu (IATS 09), 1315 Mayıs 2009, Karabük, Türkiye PNÇ TİPİ ALTRNATÖRLRİN MİKRODNTLYİCİ TMLLİ KONDİSYON İZLNM V ARIZALARININ TSPİTİ MICROCONTROLLR BASD CONDITION MONITORING AND FAULT DTCTION OF T CLAW POL ALTRNATORS Tarık ÜNLÜ a, * ve Raif BAYIR b a * Karabük Üniversitesi Teknik ğitim Fakültesi, lektronik ve Bilgisayar ğitimi Bölümü, Karabük, TR, posta: b Karabük Üniversitesi Teknik ğitim Fakültesi, lektronik ve Bilgisayar ğitimi Bölümü, Karabük, TR, posta: Özet Bu çalışmada pençe tipi alternatörlerde kondisyonun izlenmesi ve hata tespiti için uzman sistem yazılımı gerçekleştirilmiştir. Alternatörün, ve sayısı ölçülerek hata sınıflandırması yapılmıştır. Alternatörün günümüzde birçok alanda kullanılması ve arızalarının önemli bir sorun olması sebebiyle alternatör arızaları tespit edilmiştir. Çalışmada kullanımı kolay ve ucuz olduğundan dolayı mikrodenetleyici tercih edilmiştir. Bu çalışma ile alternatörde 5 hata tespit edilmektedir. Bunlar stator sargısında kopuk, tridiyot, regülatör, kapalı devre ve açık devre arızalarıdır. Anahtar kelimeler: Alternatör, Uzman Sistemler, Mikrodenetleyiciler, ata Teşhisi, Kondisyon İzleme Abstract In this study expert system software presented for claw pole alternator condition monitoring and fault detection. The faults are detected because nowadays alternators are used in many places and faults are important problems. Microcontrollers are preferred to very easy to use and cheap. With this study 5 faults are detected. These are broken of stator coils, triodiyot, regulator, close circuit and open circuit faults. Keywords: Alternator, xpert System, Microcontrollers, Fault Dedection, condition monitoring 1. Giriş Günümüz araçlarının şarj sisteminde pençe tipi alternatörler kullanılmaktadır. Alternatör mekanik enerjiyi alternatif a çeviren elektromekanik cihazlardır. Ayrıca diyotlar sayesinde alternatif doğru a dönüştürülmektedir. Bu alternatörlerin rölanti devrinde akü şarj edebilmeleri ve çıkış larının yüksek olması en belirgin özellikleridir. [1] lardan sonra yarı iletken diyotların ucuza bulunabilmesi ile birlikte otomobil üreticileri doğru üreteçleri yerine alternatörleri kullanmaya başladılar [2]. Alternatörler doğru elde etmek için gereken çeviriciye sahip olmadıklarından doğru üreteçlerine göre daha basit, hafif ve dayanıklıdırlar. Bu sayede alternatörler motor hızının iki katı hızda dönebilirler, bu da alternatörlerin rölantideki çıkış gücünü artırır. Otomobil alternatörleri alternatif ı doğru a çevirmek için düzelticileri kullanırlar. Dalgalanmaları düşük seviyede tutmak için otomobil alternatörlerinde 3 fazlı sargı kullanılmaktadır. Çalışmada yapay zekânın bir dalı olan uzman sistemler kullanılmıştır. Uzman sistemlerin doğuşu 1960 larda olmuştur. Nobel Fizyoloji ve Tıp Ödülü sahibi J.Lederberg in [3] spektrograf verilerinin bilgisayarlı yorumları üzerine yaptığı çalışmalarla ortaya çıkan uzman sistemler, yapay zekânın problem çözme alanının dışına çıkarak yeni bir büyük dal oluşturmaktadır. Uzman sistemler, belirli konuda uzman olan bir ve birçok insanın yapabildiği muhakeme ve karar verme işlemlerini modelleyen bir yazılım sistemdir. Alternatör performansı ve alternatörün parçalarında oluşabilecek hatalarla ilgili olarak birçok çalışma yapılmaktadır [46]. A.Moyes ve arkadaşları uzman sistem teknikleri ile alternatörde hata tespitini yapmışlardır. Uzman kişi raporlarından elde edilen bilgiler kullanılarak bir uzman sistem ile hata tespiti yapılabildiğini belirtmişlerdir [7]. Doktor R. Shuttleworth ve arkadaşları yapay zekâ teknikleri kullanarak alternatörün rotoru üzerinde oluşan hataları teşhis etmişlerdir. Yapılan testlerde stator terminalinde ölçülen alan tahminini yapmışlardır. Rotor üzerindeki hataları başarıyla tanımlamışlardır. ata teşhisinde mikrodenetleyici kullanarak,, sayısını ölçerek sınıflandırmışlardır [8]. Konika ve arkadaşları ise alternatörün stator yalıtım yetersizliğini korumak için mikroişlemci tabanlı proje gerçekleştirmişlerdir [9]. Mikroişlemci denetimli röleler kullanarak alternatörün stator sargılarını korumuşlardır. Çalışmada stator sargıları için %100 koruma sağlanmıştır. Bu çalışmada uzman sistem temelli pençe tipi alternatörde hata tespiti yapılmıştır. Algılayıcılardan gelen verileri mikrodenetleyici analog portundan okuyup hesapsal dönüşümleri yaptıktan sonra, ve sayısı bulunmuştur. Bu değerlere göre uzman sistemin veri tabanındaki bilgiler kullanılarak alternatörün kondisyonu izlenmiş ve arıza durumu ve arızanın ne olduğu tespit edilmiştir. 2. Pençe Tipi Alternatörler Taşıtlardaki modern şarj sistemleri son 40 yıldır çok az değişim göstermiştir. Alternatör, regülatör ve kablolama IATS 09, Karabük Üniversitesi, Karabük, Türkiye

2 sistemi de dahil değişiklikler çok azdır. Şekil 1 de mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştüren alternatör şekli verilmiştir. Dönüştürülen enerji içten yanmalı motorun çalışması ve taşıttaki elektrik ihtiyacını karşılamak için kullanılmaktadır. Taşıtlarda kayış yardımıyla mekanik enerji alternatöre aktarılır. 3. Alternatör Arıza Tespitinde Kullanılan Sistem Tasarımı Şekil 3 de sisteme ait blok diyagram verilmiştir. Burada, algılayıcıları, mikrodenetleyici, akü ve sargılar gösterilmiştir. Alternatör Akım Algılayıcısı LA55P Ayarlı Yük LV25P Stator AKÜ 12V 60Ah LCD Tako metre Rotor LV25P LV25P 1 6 F Tuş Tı Şekil 3. Sistemin blok diyagramı. Şekil 1. Alternatör genel görünüm. Doğrultucu Uygulamada alternatör içyapısının çalışma prensibini bozmadan sistem tasarımı gerçekleştirilmiş ve deney düzeneği kurulmuştur. Burada alternatör parçaları olan diyot, regülatör ve tridiyot alternatörün içinden çıkartılıp dışarı monte edilmiştir. Araç üzerindeki çalışma ortamını oluşturmak için alternatör hız kontrollü bir asenkron motor ile döndürülerek çalıştırılmaktadır. Alan Sargısı Stator Rotor Bakır halkalar Referans Diyotları İkaz Lambası Doğrultma Diyotları Batarya Bu işlemleri gerçekleştirdikten sonra, ve sayısını ölçmek için mikrodenetleyici ile oluşturulan işlemci katı devresi tasarlanmıştır. Akım değerini ölçmek için algılayıcısı kullanılmıştır. LM algılayıcısı ile e bağlı olarak değeri hesaplanmıştır. değerini ölçmek için algılayıcısı kullanılmıştır. Algılayıcılardan gelen veriler mikrodenetleyicinin analog portundan okunmuştur. Sistemin yazılımı Proton ID programında oluşturulmuştur. Rotor mili Alternatör Gövdesi Fırçalar Regülatörü Şekil 2. Taşıtlardaki en temel alternatör ve şarj sistemi. Şekil 2 de taşıtlardaki mevcut şarj sistemi ve alternatörün açık şeması verilmektedir. Alternatörün çıkışı diyotlarla doğru e dönüştürülür. Üretilen regülatör olmaksızın çok yüksek değerde olmaktadır. Bu yüksek akünün aşırı şarj olmasına ve sistemdeki elektrik donanımların bozulmasına neden olur. Regülatör şarj sisteminde akünün aşırı şarj olmasını veya şarjsız kalmasını önlemek için gerekli ayarlamalarını yapar. Rotor sargısındaki ın değişmesi yaklaşık 100ms ve daha fazla zaman almaktadır. Bu süre yüksek stator kayıplarına neden olmaktadır. Dolayısıyla alternatörün verimini ve çıkış gücüne etki etmektedir. 12 kutuplu bir alternatörün mekanik çalışma hız aralığı dev /dakikadır buda mekanik bir sistem için çok yüksektir. SMA için bu hem yapısal nedenlerden hem de çıkış gücünün yüksek olması sayesinde çalışma hız aralığı daha düşük olacaktır. Şekil 4. Sistem genel görünümü. Şekil 4 de sistemin çalışması için gereken elemanların genel görünümü verilmektedir. Kontrol paneli; asenkron motorun başlangıç hızı, yetkilendirme ayarı, asenkron motorun standart değerlerinin girilmesi ve uzaktan kontrol

3 edilmesini sağlayan bölümdür. Kullanıcı panelinden asenkron motorun hızını ayarlama, yönünü belirleme, açmakapama gibi işlevler yapılır. 3.2.Deney Düzeneğinin Kurulması Alternatör içerisinde bulunan tridiyot, regülatör ve doğrultma diyotları 80cm boyunda 25cm eninde sunta malzemeden yapılmış bir zemin üzerine çıkartılmıştır. Doğrultma diyotların ısınmasını önlemek amacıyla bir tane fan kullanılmıştır. Şekil 5 te sistemin işlemci katı devresi verilmektedir. Devrede mikrodenetleyici olarak PIC16F877 entegresi kullanılmıştır. Mikrodenetleyici algılayıcılardan gelen verileri değerlendirerek hata tespiti yapar. LA55P algılayıcısı doğrusal RMS çıkışına sahip, hızlı, 4 20 ma standart bir çıkışı olan modüler bir algılayıcıdır [11]. Algılayıcıda sargı olarak ın geçtiği tel alınmaktadır. Tel üzerinden geçen sekonder sargı üzerinde bir indükleyerek sekonder sargıdan bir geçmesine sebep olmaktadır. Geçen değerini algılamak için algılayıcı çıkışına bir direnç (Rm) bağlanmaktadır. Şekil 6 da LA55P algılayıcı devresinin genel görünümü verilmektedir. LA55P algılayıcısının M ucu mikrodenetleyicinin analog portuna bağlanarak ölçülmüştür. Artı ve eksi uçlar ise simetrik besleme için kullanılmaktadır. Rm ölçüm direnci olarak 500Ώ trimpot kullanılmıştır. Akım devresi ile maksimum ölçülebilen değeri 50A dir. Rm ölçüm direnci ile bu değer değiştirilebilir. LA 55 P M Is Rm 0V Şekil 6. LA55P Akım algılayıcısının bağlantı şekli. algılayıcı olarak 10500V aralığında ölçebilen LV25 algılayıcısı kullanılmıştır. Şekil 7 de LV25 algılayıcısına ait devre şeması verilmektedir. Çalışmada bu devreden 2 adet kullanılmıştır. Bunlardan biri alternatörün ürettiği i, diğeri alternatörün sayısını ölçmek için kullanılmaktadır. Şekil 5. İşlemci katı genel görünümü. T PIC 16F877 Nin 33 adet I/O pini mevcuttur. Bu pinler aşağıdaki şekilde kullanılmıştır: PORTA.0 : LA55P Akım Algılayıcı girişi PORTA.1 : LV25 Algılayıcı girişi PORTA.2 : LV25 Algılayıcı girişi PORTB.1 : LCD RS Ucu PORTB.2 : LCD RW Ucu PORTB.3 : LCD N Ucu PORTB.4 PORTB.7 : LCD Veri uçları. PORTD.2 : Start/Stop anahtar girişi T T LV 25 P M Is Rm 0V Algılayıcı verileri A portundan 10 bitlik çözünürlükte analog olarak okunmaktadır. PortA0 LA55P algılayıcısını, PortA1 LV25 algılayıcısını, PortA2 LV25 algılayıcısı ( sayısı) için giriş olarak kullanılmaktadır. Devreye geldiğinde LCD de, ve sayısını göstermektedir. Bu değerlerin ayarlaması yapıldıktan sonra başla butonuna basılmaktadır. Uzman sistem ile hata tespiti yapılarak tespit edilen hata LCD de gösterilmiştir. Mikrodenetleyici katında bilgisayar ile iletişimi sağlayan RS 232 seri iletişim devresi mevcuttur. Akım algılayıcı olarak 050A aralığındaki ları ölçebilen ve galvonik izalosyona sahip LA55P algılayıcısı kullanılmaktadır. T Şekil 7. LV25P algılayıcısının bağlantı şekli. algılayıcıları allffect prensibi ile çalışırlar ve hat ile izoleli çalışma prensibine sahiptirler. Ayrıca algılayıcı %99,2 gibi çok yüksek doğruluk oranına, çok yüksek doğrusallığa, yüksek band genişliğine ve düşük cevap zamanına sahiptir [10]. Rm direnci 12V da maksimum 190Ώ minumum 30Ώ bağlanabilir. R1 direnci 25 KΏ ı 10 ma olduğu zaman maksimum 250 volt ölçebilir. ata tespit yazılımının akış diyagramı Şekil 8 de verilmektedir.

4 Basla Akim,, bilgilerini oku Akim, ve sayisini hesapla,lcd'de göster Basla Butonuna Basildi mi? 4. Sistemin Test dilmesi Şekil 9 da PicoScope 6 Automotive digital osilaskop ile alternatörde oluşan regülatör arızasının, ve değerlerindeki değişimi gösterilmektedir. Regülatör arızası meydana geldiğinde değerinde çok net bir düşüş görülmektedir. Şekil 10 da alternatördeki sargıların birinin kopması sonucunda, ve değerlerindeki değişim verilmektedir. Şekil 11 de Tridiyot bozulduğunda, ve değerlerindeki değişim verilmektedir. Akim, ve sayisini hesapla 0<Devirsayisi< <akim<22 12<<14 Alternatör Normal Çalisiyor.. 18<akim< <<11.5 Çift Sargi Kopuk arizasi var. Şekil 9. Alternatörde regülatör arızası var. ** 18.25<akim< <<11.3 Regulator arizasi var. 18.5<akim<19 11<<11.2 Tri Diyot bozuk. Devir=0 Devir sayisi sifira esitmi? Kayis Kopu arizasi var.. Şekil 10. Alternatörde sargı kopuk arızası var. * Dur butonuna basildimi? Bitir ** Belirtilen alandaki sorgulama sayısının aralığına bağlı olarak * ile gösterilen yerde tekrar edilmektedir. Şekil 8. ata tespit yazılımının akış diyagramı. Şekil 11. Alternatörde trio diyot bozuk arızası var.

5 Yapılan deneyler sonucunda teşhis edilen alternatör hataları; 1. Tridiyot bozuk arızası 2. Regülatör arızası 3. Kapalı devre arızası 4. Açık devre arızası 5. Kayış kopuk arızası Şekil 12 ve Şekil 13 te örnek hata tespit sonuçları verilmektedir. automotive applications Sensors, Proceedings of I, [7] Moyes, A., Burt, G.M., McDonald, J.R., Capener, J.R., Dray, J.and Goodfellow, R., The Application of xpert systems to fault diahnosis in alternators, University of Strathclyde, UK. lectrical Machines and Drivers, September [8] Auckland, D.W., Pickup, I..D., Shuttleworth, R., Wu, Y.T.and Zhou, C., Novel approach to Alternator field winding interturn fault detection, Generation, Transmission and Distribution, Vol: 142, [9] Das, K., Ghosh, D. and Dasgupta, D., Microprocessor based protection of Alternator against stator insulation failure, owrah India, [10] Lem Solutions for lectrical Measurements, Datasheet, m /datasheets/290/lmusa, Şekil 12. Tridiyot arızası LCD de gösterimi. Şekil 13. Kayış Kopuk arızası LCD de gösterimi. 4. Sonuç ve Öneriler Bu çalışmada uzman sistem kullanılarak pençe tipi alternatörlerde hata teşhisi yapılmıştır. Deneysel çalışmalarda 42 adet arızalı durumdan 36 tanesi doğru tespit edilmiştir. Pençe tipi alternatörlerdeki 5 adet arızanın % 85 doğrulukla tespiti yapılmaktadır. Sistemde yüksek performanslı, analog çevirme zamanı hızlı işlemci veya mikrodenetleyici kullanıldığında ve farklı yapay zeka teknikleri sisteme uygulandığında daha yüksek doğrulukta sonuçlara ulaşılabilir. Kaynaklar [1] Denton, T., Automobile electrical and electronic systems, Butterwortheinemann 3 edition, [2] [3] Nabivey, V., Vasif, Yapay zekâ, Ankara,2005. [4] =Alternators. [5] Rivas, J.M., Perreault, D.J. and Keim, T., Performance improvement of alternators with switchedmode rectifiers, I Transactions on nergy Conversion, vol. 19, no. 3, September 2004 [6] Murray, A., are, B. and irao, A., Resolver position sensing system with integrated fault detection for

ELEKTROLİZ YAPMAK İÇİN PI DENETİMLİ SENKRON DA-DA DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI

ELEKTROLİZ YAPMAK İÇİN PI DENETİMLİ SENKRON DA-DA DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI 5. luslararası İleri Teknolojiler Sempozyumu (IATS 09), 13 15 Mayıs 2009, Karabük, Türkiye LKTROLİZ YAPMAK İÇİN PI DNTİMLİ SNKRON DA-DA DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI DSIGN OF A PI CONTROLLD SYNCRONOS DC-DC CONVRTR

Detaylı

Doğru Akım (DC) Makinaları

Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru akım makinaları motor veya jeneratör olarak kullanılabilir. Genellikle DC makinalar motor olarak kullanılır. En büyük avantajları hız ve tork ayarının kolay yapılabilmesidir.

Detaylı

Doğru Akım (DC) Makinaları

Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru akım makinaları motor veya jeneratör olarak kullanılabilir. Genellikle DC makinalar motor olarak kullanılır. En büyük avantajları hız ve tork ayarının kolay yapılabilmesidir.

Detaylı

DERS BİLGİ FORMU ASENKRON VE SENKRON MAKİNALAR (0860120192-0860170102) ELEKTRİK VE ENERJİ. Okul Eğitimi Süresi

DERS BİLGİ FORMU ASENKRON VE SENKRON MAKİNALAR (0860120192-0860170102) ELEKTRİK VE ENERJİ. Okul Eğitimi Süresi ) ASENKRON VE SENKRON MAKİNALAR (0860120192-0860170102) (Proje, İş Yeri ) Kredisi Bu derste, her türlü asenkron ve senkron elektrik makinalarının uçlarının bulunması, devreye bağlanması ve çalıştırılması

Detaylı

YILDIZ TEKNIK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK - ELEKTRONİK FAKULTESİ ELEKLTRONİK VE HABERLEŞME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

YILDIZ TEKNIK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK - ELEKTRONİK FAKULTESİ ELEKLTRONİK VE HABERLEŞME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ YILDIZ TEKNIK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK - ELEKTRONİK FAKULTESİ ELEKLTRONİK VE HABERLEŞME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ GEZGİN ROBOT UYGULAMASI ORHAN BEDİR ORHAN MERT Proje Danışmanı : Y.Doç.Dr. Tuncay UZUN İstanbul,

Detaylı

PIC PROGRAMLAMA STEP MOTOR SÜRÜCÜ VE KONTROL AMAÇ NEDİR? Unipolar Step Motorlar. Uç TESPİTİ NASIL YAPILIR?

PIC PROGRAMLAMA STEP MOTOR SÜRÜCÜ VE KONTROL AMAÇ NEDİR? Unipolar Step Motorlar. Uç TESPİTİ NASIL YAPILIR? PIC PROGRAMLAMA hbozkurt@mekatroniklab.com www.mekatroniklab.com.tr STEP MOTOR SÜRÜCÜ VE KONTROL AMAÇ Bu ayki sayımızda, özellikle CNC ve robotik uygulamalarda oldukça yaygın olarak kullanılan step motorlar

Detaylı

COK-0240K Otomobil Elektrik Sistemi Deney Seti

COK-0240K Otomobil Elektrik Sistemi Deney Seti COK-0240K Otomobil Elektrik Sistemi Deney Seti Otomobil Elektrik Sistemi Deney Seti, gerçek bir otomobildeki elektrik tesisatını incelemeye, oluşturulacak arızaları gözlemlemeye uygun yapıdadır. Tüm modüller

Detaylı

3 Fazlı Motorların Güçlerinin PLC ile Kontrolü. Doç. Dr. Ramazan BAYINDIR

3 Fazlı Motorların Güçlerinin PLC ile Kontrolü. Doç. Dr. Ramazan BAYINDIR 3 Fazlı Motorların Güçlerinin PLC ile Kontrolü Doç. Dr. Ramazan BAYINDIR Endüstride çok yaygın olarak kullanılan asenkron motorların sürekli izlenmesi ve arızalarının en aza indirilmesi büyük önem kazanmıştır.

Detaylı

BESLEME KARTI RF ALICI KARTI

BESLEME KARTI RF ALICI KARTI BESLEME KARTI Araç üzerinde bulunan ve tüm kartları besleyen ünitedir.doğrudan Lipo batarya ile beslendikten sonra motor kartına 11.1 V diğer kartlara 5 V dağıtır. Özellikleri; Ters gerilim korumalı Isınmaya

Detaylı

AKÜ ŞARJ REDRESÖRLERİ

AKÜ ŞARJ REDRESÖRLERİ MONOFAZE GİRİŞ: GEMTA GRR1000-LH Serisi redresörler, elektrik şebekelerinde, telefon santrallerinde ve benzeri yerlerde DC gerilim ihtiyacını karşılama ve aküleri tam şarjlı olarak tutmakta kullanılırlar.

Detaylı

RÜZGAR ENERJİSİNDEN ELEKTRİK ÜRETİMİNDE KULLANILAN SABİT MIKNATISLI ALTERNATÖRLERİN ARIZALARININ TESPİTİ İÇİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ TEST STANDI ÜRETİMİ

RÜZGAR ENERJİSİNDEN ELEKTRİK ÜRETİMİNDE KULLANILAN SABİT MIKNATISLI ALTERNATÖRLERİN ARIZALARININ TESPİTİ İÇİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ TEST STANDI ÜRETİMİ RÜZGAR ENERJİSİNDEN ELEKTRİK ÜRETİMİNDE KULLANILAN SABİT MIKNATISLI ALTERNATÖRLERİN ARIZALARININ TESPİTİ İÇİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ TEST STANDI ÜRETİMİ Metin KAYNAKLI 1, Ali UYSAL 2, Emel KOÇAK 3, Raif BAYIR

Detaylı

Şekil1. Geri besleme eleman türleri

Şekil1. Geri besleme eleman türleri HIZ / KONUM GERİBESLEME ELEMANLARI Geribesleme elemanları bir servo sistemin, hızını, motor milinin bulunduğu konumu ve yükün bulunduğu konumu ölçmek ve belirlemek için kullanılır. Uygulamalarda kullanılan

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

6. DİJİTAL / ANALOG VE ANALOG /DİJİTAL ÇEVİRİCİLER 1

6. DİJİTAL / ANALOG VE ANALOG /DİJİTAL ÇEVİRİCİLER 1 6. DİJİTAL / ANALOG VE ANALOG /DİJİTAL ÇEVİRİCİLER 1 Günümüzde kullanılan elektronik kontrol üniteleri analog ve dijital elektronik düzenlerinin birleşimi ile gerçekleşir. Gerilim, akım, direnç, frekans,

Detaylı

2- Tristör ile yük akımı değiştirilerek ayarlı yükkontrolü yapılabilir.

2- Tristör ile yük akımı değiştirilerek ayarlı yükkontrolü yapılabilir. Tristörlü Redresörler ( Doğrultmaçlar ) : Alternatif akımı doğru akıma çeviren sistemlere redresör denir. Redresörler sanayi için gerekli olan DC gerilimin elde edilmesini sağlar. Büyük akım ve gerilimlerin

Detaylı

www.neoenerji.com Metin KAYNAKLI 1, Ali UYSAL 2, Emel KOÇAK 3, Raif BAYIR 4 ABSTRACT 1. GİRİŞ

www.neoenerji.com Metin KAYNAKLI 1, Ali UYSAL 2, Emel KOÇAK 3, Raif BAYIR 4 ABSTRACT 1. GİRİŞ RÜZGAR ENERJİSİNDEN ELEKTRİK ÜRETİMİNDE KULLANILAN SABİT MIKNATISLI ALTERNATÖRLERİN ARIZALARININ TESPİTİ İÇİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ TEST STANDI ÜRETİMİ Metin KAYNAKLI 1, Ali UYSAL 2, Emel KOÇAK 3, Raif BAYIR

Detaylı

AŞIRI AKIM KORUMA RÖLELERİ Trafolarda Meydana Gelen Aşırı Akımların Nedenleri

AŞIRI AKIM KORUMA RÖLELERİ Trafolarda Meydana Gelen Aşırı Akımların Nedenleri Koruma Röleleri AŞIRI AKIM KORUMA RÖLELERİ Trafolarda Meydana Gelen Aşırı Akımların Nedenleri Trafolarda meydana gelen arızaların başlıca nedenleri şunlardır: >Transformatör sargılarında aşırı yüklenme

Detaylı

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları İkincisinde ise; stator düşük devir kutup sayısına göre sarılır ve her faz bobinleri 2 gruba bölünerek düşük devirde seri- üçgen olarak bağlanır. Yüksek devirde ise paralel- yıldız olarak bağlanır. Bu

Detaylı

4-Deney seti modüler yapıya sahiptir ve kabin içerisine tek bir board halinde monte edilmiştir.

4-Deney seti modüler yapıya sahiptir ve kabin içerisine tek bir board halinde monte edilmiştir. MDS 8051 8051 AİLESİ DENEY SETİ 8051 Ailesi Deney Seti ile piyasada yaygın olarak bulunan 8051 ailesi mikro denetleyicileri çok kolay ve hızlı bir şekilde PC nizin USB veya Seri portundan gönderdiğiniz

Detaylı

3. Bölüm: Asenkron Motorlar. Doç. Dr. Ersan KABALCI

3. Bölüm: Asenkron Motorlar. Doç. Dr. Ersan KABALCI 3. Bölüm: Asenkron Motorlar Doç. Dr. Ersan KABALCI 1 3.1. Asenkron Makinelere Giriş Düşük ve orta güç aralığında günümüzde en yaygın kullanılan motor tipidir. Yapısal olarak çeşitli çalışma koşullarında

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) (ELP211) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) (ELP211) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

İçİndekİler. 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? 2. Bölüm - MİkroDenetleyİcİlerİ Anlamak

İçİndekİler. 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? 2. Bölüm - MİkroDenetleyİcİlerİ Anlamak XIII İçİndekİler 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? Mikrodenetleyici Tanımı Mikrodenetleyicilerin Tarihçesi Mikroişlemci- Mikrodenetleyici 1. İki Kavram Arasındaki Farklar 2. Tasarım Felsefesi ve Mimari

Detaylı

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DC-DC BOOST CONVERTER DEVRESİ AHMET KALKAN 110206028 Prof. Dr. Nurettin ABUT KOCAELİ-2014 1. ÖZET Bu çalışmada bir yükseltici tip DA ayarlayıcısı

Detaylı

DESIGN AND IMPLEMENTATION OF MULTIMETER BASED ON MICROCONTROLLER

DESIGN AND IMPLEMENTATION OF MULTIMETER BASED ON MICROCONTROLLER 5. Uluslararası İleri Teknolojiler Sempozyumu (IATS 09), 13-15 Mayıs 2009, Karabük, Türkiye MİKRODENETLEYİCİ TABANLI MULTİMETRE TASARIMI VE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ DESIGN AND IMPLEMENTATION OF MULTIMETER BASED

Detaylı

DOĞRULTUCULAR VE REGÜLATÖRLER

DOĞRULTUCULAR VE REGÜLATÖRLER Karadeniz Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektronik Anabilim Dalı Elektronik I Dersi Laboratuvarı DOĞRULTUCULAR VE REGÜLATÖRLER 1. Deneyin Amacı Yarım

Detaylı

EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı

EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı Power supply voltage regulator J6 ile power supply seçimi yapılır. USB seçilirse USB kablosu üzerinden +5V gönderilir, EXT seçilirse DC connector üzerinden harici bir power

Detaylı

BÖLÜM 1. ASENKRON MOTORLAR

BÖLÜM 1. ASENKRON MOTORLAR İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...iv GİRİŞ...v BÖLÜM 1. ASENKRON MOTORLAR 1. ASENKRON MOTORLAR... 1 1.1. Üç Fazlı Asenkron Motorlar... 1 1.1.1. Üç fazlı asenkron motorda üretilen tork... 2 1.1.2. Üç fazlı asenkron motorlara

Detaylı

İLERI MIKRODENETLEYICILER. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı

İLERI MIKRODENETLEYICILER. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı İLERI MIKRODENETLEYICILER Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı BÖLÜM 4 Motor Denetimi Adım (Step) Motorunun Yapısı Adım Motorlar elektrik vurularını düzgün mekanik harekete dönüştüren elektromekanik

Detaylı

Mentor II - DC Sürücü

Mentor II - DC Sürücü 1 Mentor II - DC Sürücü un stün Performansı 2 DC sistem sürücüleri içinde dünyadaki en verimli sürücü Mikroişlemci kontrollu, 25 A den 1850 A e kadar 1 & 4 bölgeli Ayrıntılı gösterge, kolay anlaşılır fonksiyon

Detaylı

Giyilebilir Teknolojiler ve Solar Enerjili Şapka Uygulaması

Giyilebilir Teknolojiler ve Solar Enerjili Şapka Uygulaması Giyilebilir Teknolojiler ve Solar Enerjili Şapka Uygulaması 1 Necip Fazıl Bilgin, 2 Bülent Çobanoğlu and 3 Fatih Çelik 2 Faculty of Technology, Department of Mechatronic Engineering, Sakarya University,

Detaylı

PIC 16F877A ile DA MOTOR KONTROLLÜ ROBOT UYGULAMASI DC MOTOR CONTROLLED ROBOT APPLICATION WITH USING PIC 16F877A

PIC 16F877A ile DA MOTOR KONTROLLÜ ROBOT UYGULAMASI DC MOTOR CONTROLLED ROBOT APPLICATION WITH USING PIC 16F877A PIC 16F877A ile DA MOTOR KONTROLLÜ ROBOT UYGULAMASI DC MOTOR CONTROLLED ROBOT APPLICATION WITH USING PIC 16F877A Recep AYRANCI, ÇANKIRI KARATEKĐN ÜNĐVERSĐTESĐ, ÇANKIRI Bayram BEDER, ÇANKIRI KARATEKĐN ÜNĐVERSĐTESĐ,

Detaylı

PIC KULLANARAK GÜÇ KARSAYISI ÖLÇÜM DEVRESİ TASARIMI VE SİMÜLASYON

PIC KULLANARAK GÜÇ KARSAYISI ÖLÇÜM DEVRESİ TASARIMI VE SİMÜLASYON PIC KULLANARAK GÜÇ KARSAYISI ÖLÇÜM DEVRESİ TASARIMI VE SİMÜLASYON Sabir RÜSTEMLİ 1 Muhammet ATEŞ 2 1 Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü, Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Van 2 Başkale Meslek Yüksekokulu

Detaylı

T.C. NİĞDE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ. Uzaktan Kumanda Edilen Lamba Dimmer inin Gerçekleştirilmesi

T.C. NİĞDE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ. Uzaktan Kumanda Edilen Lamba Dimmer inin Gerçekleştirilmesi T.C. NİĞDE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ Uzaktan Kumanda Edilen Lamba Dimmer inin Gerçekleştirilmesi BİTİRME ÖDEVİ Danışman Yrd. Doç. Dr. Murat UZAM Hazırlayan

Detaylı

Yumuşak Yolvericiler. Kalkış için kontrollü yol verme fonksiyonları. Duruş için özellikle pompa uygulamalarına yönelik yumuşak duruş fonksiyonları

Yumuşak Yolvericiler. Kalkış için kontrollü yol verme fonksiyonları. Duruş için özellikle pompa uygulamalarına yönelik yumuşak duruş fonksiyonları Yumuşak Yolvericiler Vektör kontrollü AKdem dijital yumuşak yol vericisi, 6-tristör kontrollü olup, 3 fazlı sincap kafesli motorlarda yumuşak kalkış ve duruş prosesleri için tasarlanmıştır. Vektör kontrol,

Detaylı

LABİRENTTEN ÇIKIŞ YOLUNU BULAN ROBOT

LABİRENTTEN ÇIKIŞ YOLUNU BULAN ROBOT ELEKTRİK MÜHENDİSLERİ ODASI İSTANBUL ŞUBESİ 2006-2007 ÖĞRETİM YILI PROJE YARIŞMASI LABİRENTTEN ÇIKIŞ YOLUNU BULAN ROBOT HAZIRLAYANLAR Hamdi Ertan YAŞAR Duygu ÇULUM Süleyman ÇİÇEK PROJE YÖNETİCİSİ Yrd.

Detaylı

mikroc Dili ile Mikrodenetleyici Programlama Ders Notları / Dr. Serkan DİŞLİTAŞ

mikroc Dili ile Mikrodenetleyici Programlama Ders Notları / Dr. Serkan DİŞLİTAŞ 12. Motor Kontrolü Motorlar, elektrik enerjisini hareket enerjisine çeviren elektromekanik sistemlerdir. Motorlar temel olarak 2 kısımdan oluşur: Stator: Hareketsiz dış gövde kısmı Rotor: Stator içerisinde

Detaylı

ÖZGÜR BOBİNAJ Motor & Generatör. ÖZGÜR BOBİNAJ Motor & Generatör

ÖZGÜR BOBİNAJ Motor & Generatör. ÖZGÜR BOBİNAJ Motor & Generatör ÖZGÜR BOBİNAJ Motor & Generatör Megger cihazıyla iletkenlerin yalıtım seviyeleri ölçülmektedir. Bu cihazlar çeşitli markalarda imal edilmekte olup, elle veya motorla çevrilen manyetolu (bir kol ile çevirmek

Detaylı

TEKNİK ÖZELLİKLER. Giriş Beslemesi. Giriş besleme voltajı. Motor Çıkışı. Motor gerilimi. Aşırı yük ve kısa devre korumalı.

TEKNİK ÖZELLİKLER. Giriş Beslemesi. Giriş besleme voltajı. Motor Çıkışı. Motor gerilimi. Aşırı yük ve kısa devre korumalı. 1 TEKNİK ÖZELLİKLER Giriş besleme voltajı Maks. güç harcaması Besleme koruması Motor gerilimi Motor çıkış akımı Motor kontrol şekli Motor koruması Encoder tipi Encoder çözünürlüğü Encoder voltajı Kumanda

Detaylı

Artesis* MCM* / PCM* Özellikler ve Sipariş Bilgisi

Artesis* MCM* / PCM* Özellikler ve Sipariş Bilgisi Artesis* MCM* / PCM* Özellikler ve Sipariş Bilgisi Genel Tanım MCM/PCM, elektrik motoru ve jeneratörlerindeki ve yine bunların sürücülerinde ya da sürülen ekipmanlarındaki mevcut ve gelişmekte olan arızaları,

Detaylı

(Mekanik Sistemlerde PID Kontrol Uygulaması - 3) HAVA KÜTLE AKIŞ SİSTEMLERİNDE PID İLE SICAKLIK KONTROLÜ. DENEY SORUMLUSU Arş.Gör.

(Mekanik Sistemlerde PID Kontrol Uygulaması - 3) HAVA KÜTLE AKIŞ SİSTEMLERİNDE PID İLE SICAKLIK KONTROLÜ. DENEY SORUMLUSU Arş.Gör. T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MEKATRONİK LABORATUVARI 1 (Mekanik Sistemlerde PID Kontrol Uygulaması - 3) HAVA KÜTLE AKIŞ SİSTEMLERİNDE PID İLE SICAKLIK

Detaylı

Unidrive M200, M201 (Boy 1-4) Hızlı Başlangıç Kılavuzu

Unidrive M200, M201 (Boy 1-4) Hızlı Başlangıç Kılavuzu Bu kılavuzun amacı bir motoru çalıştırmak üzere bir sürücünün kurulması için gerekli temel bilgileri sunmaktır. Lütfen www.controltechniques.com/userguides veya www.leroy-somer.com/manuals adresinden indirebileceğiniz

Detaylı

BLM 224 ELEKTRONİK DEVRELER

BLM 224 ELEKTRONİK DEVRELER BLM 224 ELEKTRONİK DEVRELER Hafta 3 DİYOT UYGULAMALARI Karabük Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Elektronik Notları 1 Tam Dalga Doğrultucu, Orta Uçlu Bu doğrultma tipinde iki adet diyot orta

Detaylı

MOTOR KORUMA RÖLELERİ. Motorların şebekeden aşırı akım çekme nedenleri

MOTOR KORUMA RÖLELERİ. Motorların şebekeden aşırı akım çekme nedenleri MOTOR KORUMA RÖLELERİ Motorlar herhangi bir nedenle normal değerlerinin üzerinde akım çektiğinde sargılarının ve devre elemanlarının zarar görmemesi için en kısa sürede enerjilerinin kesilmesi gerekir.

Detaylı

ELEKTRİK DEVRELERİ-2 LABORATUVARI II. DENEY FÖYÜ

ELEKTRİK DEVRELERİ-2 LABORATUVARI II. DENEY FÖYÜ ELEKRİK DERELERİ-2 LABORAUARI II. DENEY FÖYÜ 1-a) AA Gerilim Ölçümü Amaç: AA devrede gerilim ölçmek ve AA voltmetrenin kullanımı Gerekli Ekipmanlar: AA Güç Kaynağı, AA oltmetre, 1kΩ direnç, 220Ω direnç,

Detaylı

PROSES KONTROL DENEY FÖYÜ

PROSES KONTROL DENEY FÖYÜ T.C. SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA TEORİSİ, SİSTEM DİNAMİĞİ VE KONTROL ANA BİLİM DALI LABORATUARI PROSES KONTROL DENEY FÖYÜ 2016 GÜZ 1 PROSES KONTROL SİSTEMİ

Detaylı

Tam otomatik servo kontrol lü. 1 Adet ( dijital ) voltmetre Düzeltme ( kontrol ) hızı: 100 Giriş gerilim aralığı: faz - nötr arası 16

Tam otomatik servo kontrol lü. 1 Adet ( dijital ) voltmetre Düzeltme ( kontrol ) hızı: 100 Giriş gerilim aralığı: faz - nötr arası 16 1-40 kva Monafaze AGR 33 Mikro İşlemcili Voltaj Regülatörü Tam otomatik servo kontrol lü. 1 Adet ( dijital ) voltmetre Düzeltme ( kontrol ) hızı: 100 vac / sn. Giriş gerilim aralığı: faz - nötr arası 16-250

Detaylı

5.48. KALİTE KONTROL OTOMASYONU

5.48. KALİTE KONTROL OTOMASYONU 5.48. KALİTE KONTROL OTOMASYONU Prof. Dr. Asaf VAROL avarol@firat.edu.tr Abdulkadir Şengür ksengur@firat.edu.tr Engin Avci enginavci@firat.edu.tr Özet Bu benzetim projesinde boyutlara bağlı olarak hatalı

Detaylı

MEGGER SWEDEN AB / PROGRAMMA ÜRÜNLERİ SEKONDER KORUMA RÖLE TEST CİHAZLARI SVERKER 750 /760 /780 TEK FAZLI RÖLE TEST CİHAZI

MEGGER SWEDEN AB / PROGRAMMA ÜRÜNLERİ SEKONDER KORUMA RÖLE TEST CİHAZLARI SVERKER 750 /760 /780 TEK FAZLI RÖLE TEST CİHAZI MEGGER SWEDEN AB / PROGRAMMA ÜRÜNLERİ SEKONDER KORUMA RÖLE TEST CİHAZLARI SVERKER 750 /760 /780 TEK FAZLI RÖLE TEST CİHAZI Sekonder koruma rölelerinin test edilmesi için tasarlanmıştır. Genelde bütün tek

Detaylı

DENEY 21 IC Zamanlayıcı Devre

DENEY 21 IC Zamanlayıcı Devre DENEY 21 IC Zamanlayıcı Devre DENEYİN AMACI 1. IC zamanlayıcı NE555 in çalışmasını öğrenmek. 2. 555 multivibratörlerinin çalışma ve yapılarını öğrenmek. 3. IC zamanlayıcı anahtar devresi yapmak. GİRİŞ

Detaylı

Bilezikli Asenkron Motora Yol Verilmesi

Bilezikli Asenkron Motora Yol Verilmesi Bilezikli Asenkron Motora Yol Verilmesi 1. GİRİŞ Bilezikli asenkron motor, sincap kafesli asenkron motordan farklı olarak, rotor sargıları dışarı çıkarılmış ve kömür fırçaları yardımıyla elektriksel bağlantı

Detaylı

STATİK TRANSFER ANAHTAR SİSTEMLERİ

STATİK TRANSFER ANAHTAR SİSTEMLERİ STATİK TRANSFER ANAHTAR SİSTEMLERİ - Mikroişlemci kontrolü ile hızlı denetim ve yüksek performans. - Bağımsız kaynaklar arasında otomatik veya manuel kesintisiz transfer. - 3.Kaynak girişini paralel yedekli

Detaylı

Semboller : :Açma kapama alteri :Ate leme butonu :Yardımcı röle :Merkez kontak :Normalde açık kontak :Normalde kapalı kontak :UV.

Semboller : :Açma kapama alteri :Ate leme butonu :Yardımcı röle :Merkez kontak :Normalde açık kontak :Normalde kapalı kontak :UV. ALEV MONİTÖRÜ 03A1 Uygulama Alev monitörleri, uygun alev elektrodu veya UV. fotosel ile birlikte, alevin belirli bir standardın altında olduğunu, yanmanın iyi olduğunu veya alevin söndüğünü haber verir.

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI FOTOVOLTAİK PANELLERİN ÇEŞİTLERİ VE ÖLÇÜMLERİ DERSİN ÖĞRETİM

Detaylı

Asenkron Motorlarda Mekanik Arızalar

Asenkron Motorlarda Mekanik Arızalar Asenkron Motorlarda Mekanik Arızalar. Asenkron motorlar endüstrinin en önemli ekipmanlarından birisidir. Fabrikalarda, asenkron motorların düzenli bakımı ve verimli kullanılması, elektriksel sistemin çalışmasını

Detaylı

Karadeniz Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektronik Laboratuvarı I ENDÜSTRİYEL KONTROL UYGULAMALARI

Karadeniz Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektronik Laboratuvarı I ENDÜSTRİYEL KONTROL UYGULAMALARI Öğr. Gör. Oğuzhan ÇAKIR 377 42 03, KTÜ, 2010 1. Deneyin Amacı Karadeniz Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektronik Laboratuvarı I ENDÜSTRİYEL KONTROL UYGULAMALARI CDS (Kadmiyum

Detaylı

KONUM ALGILAMA YÖNTEMLERİ VE KONTROLÜ

KONUM ALGILAMA YÖNTEMLERİ VE KONTROLÜ KONUM ALGILAMA YÖNTEMLERİ VE KONTROLÜ 1. AMAÇ: Endüstride kullanılan direnç, kapasite ve indüktans tipi konum (yerdeğiştirme) algılama transdüserlerinin temel ilkelerini açıklayıp kapalı döngü denetim

Detaylı

Deniz Elektronik Laboratuvarı www.denizelektronik.com Tel:0216-348 65 21 D7220_RV5

Deniz Elektronik Laboratuvarı www.denizelektronik.com Tel:0216-348 65 21 D7220_RV5 STEREO FM VERİCİ delab Deniz Elektronik Laboratuvarı Tel:0216-348 65 21 D7220_RV5 2013 PC üzerinden frekans ve kişisel bilgi kaydı. RS232 ve RDS sistem girişli.stereo-mono seçme özellikli,yüksek performanslı

Detaylı

ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER

ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER Eyleyiciler (Aktuatörler) Bir cismi hareket ettiren veya kontrol eden mekanik cihazlara denir. Elektrik motorları ve elektrikli sürücüler Hidrolik sürücüler Pinomatik sürücüler

Detaylı

ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini

ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini alçaltmaya veya yükseltmeye yarayan elektro manyetik indüksiyon

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ Yenilenebilir enerji sistemleri eğitim seti temel olarak rüzgar türbini ve güneş panelleri ile elektrik üretimini uygulamalı eğitime taşımak amacıyla tasarlanmış, kapalı

Detaylı

MİKROİŞLEMCİ KONTROL PANOSU

MİKROİŞLEMCİ KONTROL PANOSU MİKROİŞLEMCİ KONTROL PANOSU 1 Mikroişlemci kontrol ünitesi panosunun tamirini yapmak için panonun devrelerini bölümlere ayırmak gerekmektedir. Bunlar ; 1. Tetikleme kartı 2. Referans kartı 3. İşlemci kartı

Detaylı

Şekil 1: Zener diyot sembol ve görünüşleri. Zener akımı. Gerilim Regülasyonu. bölgesi. Şekil 2: Zener diyotun akım-gerilim karakteristiği

Şekil 1: Zener diyot sembol ve görünüşleri. Zener akımı. Gerilim Regülasyonu. bölgesi. Şekil 2: Zener diyotun akım-gerilim karakteristiği ZENER DİYOT VE AKIM-GERİLİM KARAKTERİSTİĞİ Küçük sinyal diyotları, delinme gerilimine yakın değerlerde hasar görebileceğinden, bu değerlerde kullanılamazlar. Buna karşılık, Zener diyotlar delinme gerilimi

Detaylı

ELEKTRİK DEVRELERİ-2 LABORATUVARI VII. DENEY FÖYÜ

ELEKTRİK DEVRELERİ-2 LABORATUVARI VII. DENEY FÖYÜ ELEKTRİK DERELERİ-2 LABORATUARI II. DENEY FÖYÜ TRANSFORMATÖR ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Amaç: Transformatörün özelliklerini anlamak ve başlıca parametrelerini ölçmek. Gerekli Ekipmanlar: Ses Transformatörü,

Detaylı

3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR

3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR 3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR 3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR Üç fazlı AC makinelerde üretilen üç fazlı gerilim, endüstride R-S-T (L1-L2- L3) olarak bilinir. R-S-T gerilimleri, aralarında 120 şer derece faz farkı

Detaylı

EEProm 24C08 UYGULAMA AMAÇ 24C08 MCU_VCC. e r : d e G. Sayfa - 1

EEProm 24C08 UYGULAMA AMAÇ 24C08 MCU_VCC. e r : d e G. Sayfa - 1 V0 DT2 PIC16F877 1KΩ 1KΩ Prom UYGULAMA AMAÇ prom kalıcı hafıza entegresine, PIC16F77 mikrodenetleyicisinin PD0 ve PD1 portları üzerinden bilgi kayıt edip, kayıt edilen bilgiyi Prom dan okuyarak LCD ekranda

Detaylı

ÖZEL EGE LİSESİ GÜNEBAKAN PANELLER

ÖZEL EGE LİSESİ GÜNEBAKAN PANELLER ÖZEL EGE LİSESİ GÜNEBAKAN PANELLER HAZIRLAYAN ÖĞRENCİLER: Eren Ege AKAR Atlas Ferhat HACIMUSALAR DANIŞMAN ÖĞRETMEN: Nilüfer DEMİR İZMİR 2016 İÇİNDEKİLER 1.Projenin amacı...2 2. Giriş...2 3.Sonuçlar...5

Detaylı

RF İLE ÇOK NOKTADAN KABLOSUZ SICAKLIK ÖLÇÜMÜ

RF İLE ÇOK NOKTADAN KABLOSUZ SICAKLIK ÖLÇÜMÜ RF İLE ÇOK NOKTADAN KABLOSUZ SICAKLIK ÖLÇÜMÜ Fevzi Zengin f_zengin@hotmail.com Musa Şanlı musanli@msn.com Oğuzhan Urhan urhano@kou.edu.tr M.Kemal Güllü kemalg@kou.edu.tr Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği

Detaylı

IŞIK ĐZLEYEN ROBOT PROJESĐ FOLLOWĐNG ROBOT SĐNOP LIGHT PROJECT. Proje Yürütücüleri Bünyamin TANGAL, Sinop Ünv. Meslek Yüksekokulu Mekatronik Bölümü

IŞIK ĐZLEYEN ROBOT PROJESĐ FOLLOWĐNG ROBOT SĐNOP LIGHT PROJECT. Proje Yürütücüleri Bünyamin TANGAL, Sinop Ünv. Meslek Yüksekokulu Mekatronik Bölümü IŞIK ĐZLEYEN ROBOT PROJESĐ FOLLOWĐNG ROBOT SĐNOP LIGHT PROJECT Proje Yürütücüleri Bünyamin TANGAL, Sinop Ünv. Meslek Yüksekokulu Mekatronik Bölümü 1 ÖZET Bu projenin amacı, basit elektronik ve mekanik

Detaylı

Mikrodenetleyici Tabanlı DA Motor Kontrolü ve PC Üzerinden İzlenmesi

Mikrodenetleyici Tabanlı DA Motor Kontrolü ve PC Üzerinden İzlenmesi 6 th International Advanced Technologies Symposium (IATS 11), 16-18 May 2011, Elazığ, Turkey Mikrodenetleyici Tabanlı DA Motor Kontrolü ve PC Üzerinden İzlenmesi S. Vadi, S. Reyhanoğlu, S. Çelik Gazi Üniversitesi,

Detaylı

BSE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates And Logic Circuits)

BSE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates And Logic Circuits) SE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates nd Logic Circuits) Sakarya Üniversitesi Lojik Kapılar - maçlar Lojik kapıları ve lojik devreleri tanıtmak Temel işlemler olarak VE,

Detaylı

ELEKTRİK MOTORLARINDA VE UYGULAMALARINDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ. Fatih BODUR

ELEKTRİK MOTORLARINDA VE UYGULAMALARINDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ. Fatih BODUR ELEKTRİK MOTORLARINDA VE UYGULAMALARINDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ Fatih BODUR Elektrik Motorları : Dönme kuvveti üreten makineler Elektrik motorunun amacı: Motor şaftına Dönme Momenti (T) ve Devir (n) sağlaması,iş

Detaylı

GENİŞ SPEKTRUMLU HARMONİK FİLTRE PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ

GENİŞ SPEKTRUMLU HARMONİK FİLTRE PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ GENİŞ SPEKTRUMLU HARMONİK FİLTRE PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ Didem ERGUN SEZER Ergun Elektrik Ltd Şti, İzmir didem@ergunelektrik.com ÖZET Bu bildiride hız kontrol cihazının giriş katı yapısının enerji

Detaylı

Çözücüler, optik kodlayıcılar ve endüktif kodlayıcılar

Çözücüler, optik kodlayıcılar ve endüktif kodlayıcılar T E K N İ K T A N I T I M B E L G E S İ Çözücüler, optik kodlayıcılar ve endüktif kodlayıcılar Yazar: Mark Howard, Genel Müdür, Zettlex UK Ltd Dosya ref: technical articles/ Çözücülere Karşı Kodlayıcılar_rev2.0

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

DY-45 OSİLOSKOP V2.0 KİTİ

DY-45 OSİLOSKOP V2.0 KİTİ DY-45 OSİLOSKOP V2.0 KİTİ Kullanma Kılavuzu 12 Ocak 2012 Amatör elektronikle uğraşanlar için osiloskop pahalı bir test cihazıdır. Bu kitte amatör elektronikçilere hitap edecek basit ama kullanışlı bir

Detaylı

Asenkron Motor Analizi

Asenkron Motor Analizi Temsili Resim Giriş Asenkron motorlar, neredeyse 100 yılı aşkın bir süredir endüstride geniş bir yelpazede kulla- Alperen ÜŞÜDÜM nılmaktadır. Elektrik Müh. Son yıllarda, FİGES A.Ş. kontrol teknolojilerinin

Detaylı

PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI

PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Lefkoşa, KKTC E-mail: dogan@neu.edu.tr, Tel: (90) 392 2236464 ÖZET Bilgisayarlara

Detaylı

Adres Yolu (Address Bus) Bellek Birimi. Veri Yolu (Databus) Kontrol Yolu (Control bus) Şekil xxx. Mikrodenetleyici genel blok şeması

Adres Yolu (Address Bus) Bellek Birimi. Veri Yolu (Databus) Kontrol Yolu (Control bus) Şekil xxx. Mikrodenetleyici genel blok şeması MİKRODENETLEYİCİLER MCU Micro Controller Unit Mikrodenetleyici Birimi İşlemci ile birlikte I/O ve bellek birimlerinin tek bir entegre olarak paketlendiği elektronik birime mikrodenetleyici (microcontroller)

Detaylı

DC Motor ve Parçaları

DC Motor ve Parçaları DC Motor ve Parçaları DC Motor ve Parçaları Doğru akım motorları, doğru akım elektrik enerjisini dairesel mekanik enerjiye dönüştüren elektrik makineleridir. Yapıları DC generatörlere çok benzer. 1.7.1.

Detaylı

KÜRESEL MOTOR TABANLI GÜVENLİK OTOMASYONU

KÜRESEL MOTOR TABANLI GÜVENLİK OTOMASYONU KÜRESEL MOTOR TABANLI GÜVENLİK OTOMASYONU Yusuf ÖNER 1 Osman GÜRDAL 2 Engin ÇETİN 3 Meriç ÇETİN 4 1,3 Pamukkale Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü / Denizli 2 Gazi Üniversitesi Teknik

Detaylı

SAYISAL UYGULAMALARI DEVRE. Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ

SAYISAL UYGULAMALARI DEVRE. Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ SAYISAL DEVRE UYGULAMALARI Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ İÇİNDEKİLER ŞEKİLLER TABLOSU... vi MALZEME LİSTESİ... viii ENTEGRELER... ix 1. Direnç ve Diyotlarla Yapılan

Detaylı

Anma güçleri 3 kw tan büyük olan motorların üç fazlı şebekelere bağlanabilmeleri için üç fazlı olmaları gerekir.

Anma güçleri 3 kw tan büyük olan motorların üç fazlı şebekelere bağlanabilmeleri için üç fazlı olmaları gerekir. Elektrik motorlarında yol verme işlemi Motorun rotor hızının sıfırdan anma hızına hızına ulaşması için yapılan işlemdir. Durmakta olan motorun stator sargılarına gerilim uygulandığında endüklenen zıt emk

Detaylı

Transdüser ve Sensör Kavramı

Transdüser ve Sensör Kavramı 2 Transdüser ve Sensör Kavramı Tanımı Fiziksel ortam değişikliklerini (ısı, ışık, basınç, ses, vb.) algılayan elemanlara Sensör (İng. Sensor), algıladığı bilgiyi elektrik enerjisine çeviren elemanlara

Detaylı

ÜÇ-FAZ SENKRON JENERATÖRÜN AÇIK DEVRE VE KISA DEVRE KARAKTERİSTİKLERİ DENEY 324-04

ÜÇ-FAZ SENKRON JENERATÖRÜN AÇIK DEVRE VE KISA DEVRE KARAKTERİSTİKLERİ DENEY 324-04 ĐNÖNÜ ÜNĐERSĐTESĐ MÜHENDĐSĐK FAKÜTESĐ EEKTRĐK-EEKTRONĐK MÜH. BÖ. ÜÇ-FAZ SENKRON JENERATÖRÜN AÇIK DERE E KISA DERE KARAKTERİSTİKERİ DENEY 4-04. AMAÇ: Senkron jeneratör olarak çalışan üç faz senkron makinanın

Detaylı

Asenkron Makineler (2/3)

Asenkron Makineler (2/3) Asenkron Makineler (2/3) 1) Asenkron motorun çalışma prensibi Yanıt 1: (8. Hafta web sayfası ilk animasyonu dikkatle inceleyiniz) Statora 120 derecelik aralıklarla konuşlandırılmış 3 faz sargılarına, 3

Detaylı

RedoMayer Makina ve Otomasyon

RedoMayer Makina ve Otomasyon RedoMayer Makina ve Otomasyon >Robotik Sistemler >PLC ve modülleri >Operatör Panelleri >Servo Motor ve Sürücüleri >Redüktörler >Encoderler www.redomayer.com RedoMayer Makina ve Otomasyon, 20 yılı aşan

Detaylı

GEPA BAR-24X2 24 V AKÜ REDRESÖR GRUBU

GEPA BAR-24X2 24 V AKÜ REDRESÖR GRUBU 1. Genel GEPA BAR-24X2 24 V AKÜ REDRESÖR GRUBU GEPA BAR-24X2 Akü Redresör Grubu trafo merkezleri, fabrikalar, acil aydınlatma sistemleri ve 24V DC gerilime ihtiyaç duyulabilecek alanlarda kullanılmak üzere

Detaylı

ÖZGÜR Motor & Generatör

ÖZGÜR Motor & Generatör DAHLENDER MOTOR Statora sargılarının UVW ve XYZ uçlarından başka, sargı ortalarından uçlar çıkararak ve bunların bağlantıları yapılarak çift devir sayısı elde edilir. Bu bağlantı yöntemine, Dahlender bağlantı

Detaylı

EET-202 DEVRE ANALİZİ-II DENEY FÖYÜ OSİLOSKOP İLE PERİYOT, FREKANS VE GERİLİM ÖLÇME

EET-202 DEVRE ANALİZİ-II DENEY FÖYÜ OSİLOSKOP İLE PERİYOT, FREKANS VE GERİLİM ÖLÇME OSİLOSKOP İLE PERİYOT, FREKANS VE GERİLİM ÖLÇME Deney No:1 Amaç: Osiloskop kullanarak AC gerilimin genlik periyot ve frekans değerlerinin ölçmesi Gerekli Ekipmanlar: AC Güç Kaynağı, Osiloskop, 2 tane 1k

Detaylı

ASENKRON MAKİNELER. Asenkron Motorlara Giriş

ASENKRON MAKİNELER. Asenkron Motorlara Giriş ASENKRON MAKİNELER Asenkron Motorlara Giriş İndüksiyon motor yada asenkron motor (ASM), rotor için gerekli gücü komitatör yada bileziklerden ziyade elektromanyetik indüksiyon yoluyla aktaran AC motor tipidir.

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1. ARDUINO LCD ve Sensör Uygulamaları

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1. ARDUINO LCD ve Sensör Uygulamaları T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1 ARDUINO LCD ve Sensör Uygulamaları DENEY SORUMLUSU Arş. Gör. Burak ULU ŞUBAT 2015 KAYSERİ

Detaylı

S Ü L E Y M A N D E M İ R E L Ü N İ V E R S İ T E S İ M Ü H E N D İ S L İ F A K Ü L T E S İ O T O M O T İ V M Ü H E N D İ S L İ Ğ İ P R O G R A M I

S Ü L E Y M A N D E M İ R E L Ü N İ V E R S İ T E S İ M Ü H E N D İ S L İ F A K Ü L T E S İ O T O M O T İ V M Ü H E N D İ S L İ Ğ İ P R O G R A M I OTM309 MEKATRONİK S Ü L E Y M A N D E M İ R E L Ü N İ V E R S İ T E S İ M Ü H E N D İ S L İ F A K Ü L T E S İ O T O M O T İ V M Ü H E N D İ S L İ Ğ İ P R O G R A M I ÖĞRENCİ ADI NO İMZA TARİH 26.11.2013

Detaylı

Nümerik 3 Faz Aşırı Akım ve Toprak Koruma Rölesi

Nümerik 3 Faz Aşırı Akım ve Toprak Koruma Rölesi Nümerik 3 Faz Aşırı Akım ve Toprak Koruma Rölesi ADR241B3 faz +1 toprak aşırı akım koruması yapabilen ikinci nesil bir röledir. Normal bir fideri korumak ve izlemek için gerekli tüm fonksiyonları içinde

Detaylı

AC-DC Dönüştürücülerin Genel Özellikleri

AC-DC Dönüştürücülerin Genel Özellikleri AC-DC Dönüştürücülerin Genel Özellikleri U : AC girişteki efektif faz gerilimi f : Frekans q : Faz sayısı I d, I y : DC çıkış veya yük akımı (ortalama değer) U d U d : DC çıkış gerilimi, U d = f() : Maksimum

Detaylı

Çok sayıda motor şekilde gibi sadece bir durumunda başlatma kontrol merkezi ile otomatik olarak çalıştırılabilir.

Çok sayıda motor şekilde gibi sadece bir durumunda başlatma kontrol merkezi ile otomatik olarak çalıştırılabilir. 7.1.4 Paket Şalter İle Bu devredeki DG düşük gerilim rölesi düşük gerilime karşı koruma yapar. Yani şebeke gerilimi kesilir ve tekrar gelirse motorun çalışmasına engel olur. 7.2 SIRALI KONTROL Sıralı kontrol,

Detaylı

DC Akım/Gerilim Ölçümü ve Ohm Yasası Deney 2

DC Akım/Gerilim Ölçümü ve Ohm Yasası Deney 2 DC Akım/Gerilim Ölçümü ve Ohm Yasası Deney 2 DENEY 1-3 DC Gerilim Ölçümü DENEYİN AMACI 1. DC gerilimin nasıl ölçüldüğünü öğrenmek. 2. KL-22001 Deney Düzeneğini tanımak. 3. Voltmetrenin nasıl kullanıldığını

Detaylı

SIEMENS MICROMASTER 430 ve FAN UYGULAMA ÖRNEKLERİ

SIEMENS MICROMASTER 430 ve FAN UYGULAMA ÖRNEKLERİ SIEMENS MICROMASTER 430 ve FAN UYGULAMA ÖRNEKLERİ Fan yükleri, uygulama ihtiyaçları ve bu uygulamayı motor hız kontrol cihazları ile çözerken, uygulamanın özel ihtiyaçlarının neler olabileceğine daha yakından

Detaylı

Kurulum Yönergeleri. devireg

Kurulum Yönergeleri. devireg TR Kurulum Yönergeleri devireg 522 İşlevler: devireg 522 üzerinde bir adet iki-kutuplu anahtar olan 10A 'lik elektronik bir termostattır. Üzerindeki potmetre vasıtasıyla oda sıcaklığını limitlemek için

Detaylı

WEB TABANLI OTOMASYON SİSTEMİ TASARIMI VE YAPIMI DESIGN AND APPLICATION OF A WEB BASED AUTOMATION SYSTEM

WEB TABANLI OTOMASYON SİSTEMİ TASARIMI VE YAPIMI DESIGN AND APPLICATION OF A WEB BASED AUTOMATION SYSTEM 5. Uluslararası İleri Teknolojiler Sempozyumu (IATS 09), 13-15 Mayıs 2009, Karabük, Türkiye WEB TABANLI OTOMASYON SİSTEMİ TASARIMI VE YAPIMI DESIGN AND APPLICATION OF A WEB BASED AUTOMATION SYSTEM Fatih

Detaylı

KST Lab. Manyetik Top Askı Sistemi Deney Föyü

KST Lab. Manyetik Top Askı Sistemi Deney Föyü KST Lab. Manyetik Top Askı Sistemi Deney Föyü. Deney Düzeneği Manyetik Top Askı sistemi kontrol alanındaki popüler uygulamalardan biridir. Buradaki amaç metal bir kürenin manyetik alan etkisi ile havada

Detaylı