Hiperlipidemi Tedavisinde Destekleyici Ajanlar

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Hiperlipidemi Tedavisinde Destekleyici Ajanlar"

Transkript

1 DERLEME Hiperlipidemi Tedavisinde Destekleyici Ajanlar Çağrı YAYLA a Emel UZUNOĞLU KARAGÖZ b a Kardiyoloji Kliniği, Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Ankara b Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Giresun Üniversitesi Tıp Fakültesi, Giresun Ya zış ma Ad re si/cor res pon den ce: Çağrı YAYLA Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Kardiyoloji Kliniği, Ankara, TÜRKİYE ÖZET Hiperlipidemi, yaygın bir hastalık olan ve çeşitli faktörlerden kaynaklanan metabolik sendromun önemli bir bileşenidir. Hiperlipidemi, özellikle diabetes mellitus ve hipertansiyon gibi diğer yaygın hastalıklarla birlikte bulunduğunda, kardiyovasküler morbidite ve mortalite artışına neden olan önemli bir hastalıktır. Hiperlipidemi tedavisinde statin başta olmak üzere birçok ilaç kullanılmaktadır. İlaçların yanında kolesterol seviyesini düşürmek amacıyla bir çok destekleyici ajan kullanılmaktadır. Bunlar arasında en sık kullanılan omega-3 yağ asitleri, kabuklu yemişler, çeşitli bitkisel ürünler ve probiyotiklerdir. Bu derlemede bilimsel kanıtlara dayanarak hiperlipidemi tedavisinde destekleyici ajanlardan bahsedilecektir. Anahtar Kelimeler: Fitoterapi; diyet; hiperlipidemiler; probiyotikler ABSTRACT Hyperlipidaemia is a common disease and is the most important component of the metabolic syndrome caused by various factors. Hyperlipidemia, when combined with other common diseases such as diabetes mellitus and hypertension, increase the cardiovascular morbidity and mortality. Many drugs especially statins are used in the treatment of hyperlipidemia. Many supportive agents are used to lower cholesterol levels, in addition to drugs. The most common of these are omega-3 fatty acids, nuts, various herbal products, and probiotics. In this review, supporting agents in the treatment of hyperlipidemia will be discussed on the basis of scientific evidence. Key Words: Phytotherapy; diet; hyperlipidemias; probiotics :50-6 Cop yright 2016 by Tür ki ye Kli nik le ri ünümüzde, kardiyovasküler komplikasyonlar morbidite ve mortalitenin başlıca nedenleri olarak kabul edilmektedir. Kardiyovasküler hastalıklara bağlı ölüm oranı 1990 yılında 17,5 milyon iken 2015 yılında 20 milyon civarında olacağı tahmin edilmektedir. 1 Düşük dansiteli lipoprotein kolesterol (LDL-C) serbest radikalleri, homosistein ve nikotin gibi ajanlar kardiyovasküler mortalitede önemli etkenler olarak bilinmektedir. Diabetes mellitus ve hipertansiyon gibi diğer yaygın hastalıklar ile kombine edildiğinde morbidite ve mortalite artmaktadır. Aterosklerotik plak oluşumunda intimada LDL-C birikimi, LDL-C oksidasyonu, okside olmuş düşük yoğunluklu lipoproteinlerin makrofaj çöpçü reseptörleri aracılığıyla hücre içine alımı rol oynar. 2 50

2 Koroner arterlerin blokajı arttıkça ve daralma ciddileştikçe anjina gibi semptomlar görülmeye başlar. Kan pıhtısı genellikle damarın düzensiz yüzeyleri üzerinde gelişir, sonrasında bu pıhtı ilerleyerek damarın distal kısmına giden kan akımını bloke eder. Miyokard infarktüsü ve serebral emboli sıklıkla bu kan pıhtıları yüzünden olmaktadır. Ayrıca, aterosklerotik damarlar genellikle zayıftır ve kolay rüptüre olabilir. Ateroksleroz gibi hastalıklarda en önemli tedavi bu durumu önlemektir. Bu nedenle, doymuş yağ tüketiminin azaltılması, sigarayı bırakma ve aerobik egzersiz gibi geleneksel yaşam tarzı değişikliklerine odaklanılmaktadır. Hiperlipidemi tedavisi bitkisel ürün pazarında oldukça önemli bir payı içermektedir. Bitkisel ürünler ve gıda takviyelerinin çoğunun küçük boyutlu çalışmalarla desteklenen antilipidemik etkileri görülmekle birlikte bu sonuçların bir kısmının büyük ölçekli çalışmalarla doğrulanmaması, etkin form ve dozlarının tespit edilmemiş olması, ilaç etkileşimlerinin fazla olması ve potansiyel yan etkilerinin mevcudiyeti nedeniyle dislipidemi tedavisinde kullanımları kısıtlıdır ve net olarak tavsiye edilmemektedir. 3 Bu derlemede hiperlipidemi tedavisinde destekleyici olarak sıklıkla kullanılan diyet, bitkisel gıdalar ve probiyotiklerden bilimsel yayınlar ışığında bahsedilecektir. Omega-3 Yağ Asitleri ve Balık Yağı Yüksek oranda omega-3 (n-3) poliansatüre yağ asidi içeren besin maddelerini tüketen toplumlarda (İnuit halkları gibi) kalp hastalığı daha az sıklıkta görülmektedir. Bu durum balık yağlarının olası yararına olan ilgiyi artırmıştır. Omega-3 yağ asitleri preparatları içerisinde eikosapentaenoik asit (EPA) ve dokosahekzaenoik asit (DHA) bulunur. Antilipidemik açıdan hem EPA, hem de DHA nın trigliserit azaltıcı etkileri bulunmaktadır. Kardiyoprotektif etki için düşük (yaklaşık 1 g/gün) Omega- 3 yağ asidi düzeyi yeterli olmaktadır. Daha yüksek doz kullanımında kanamaya eğilim olabilmektedir. Yüksek dozda (>6 g/gün) balık yağı konsantrelerinin trigliserit düzeylerini azalttığı gösterilmiştir. 4 Statinlerle, fibratlarla ve gebelikte kullanımında sakınca yoktur. Kabuklu Yemişler Küçük çaplı randomize çalışmalar çoklu doymamış yağ asitleri bakımından zengin olan cevizin, serum lipidleri üzerinde yararlı bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. 5,6 Bir çalışmada Akdeniz diyeti ile toplam kalorinin %35 inin cevizden karşılandığı farklı bir diyet karşılaştırılmıştır. Total kolesterol düzeyinde %4, LDL-C düzeyinde %6 azalma saptanmıştır. 5 PREDIMED çalışmasında, 30 g kabuklu yemiş (15 gr ceviz, 7,5 g fındık ve 7,5 g badem) içeren bir akdeniz diyeti total kolesterol, LDL-C ve trigliserit düzeylerinde azalma sağlamıştır. 7 Çay Yedi randomize çalışmanın verilerinden elde edilen bir metaanalizde, çay tüketiminin LDL-C seviyesini azalttığı gösterilmişken HDL-C düzeyinde herhangi bir değişiklik bulunmamıştır. 8 Özellikle lipid düzeylerine ilişkin olmasa da, Japonya dan gözlemsel bir çalışmada, yeşil çay tüketimi ile tüm nedenlere bağlı mortalite ve kardiyovasküler mortalite ile ters ilişkili olduğu bulunmuştur. 9 Lipid Düşürücü Bitkiler Geleneksel hiperlipidemiyi tedavi etmek için farklı ilaçlar kullanılmaktadır ve bunda şifalı bitkilerin rolü önemlidir. Geleneksel tıpta kullanılan şifalı bitkiler ve besin takviyeleri üzerinde yapılan araştırmalar lifli gıdalar, vitaminler, flavonoidler, steroller ve diğer antioksidan bileşiklerin LDL-C seviyesini düşürdüğünü ve LDL-C oksidasyonunu önlediğini, serbest oksijen radikallerini ortadan kaldırdığını, muhtemelen bağışıklık sistemi ve metabolik bozukluklar üzerine etkisiyle hastalığın gelişimini engelleyebildiğini göstermiştir. 10,11 Cynara cardunculus (Enginar) Enginar, karaciğer ve safra uyarıcısı olarak etkilidir. Enginarın yaprakları diüretik etki gösterir, ayrıca safranın serbestleşmesi için karaciğerden safra akışını uyarır. Enginar yaprağı kullanımı safra üretimini uyarır ve hazımsızlık sorunlarına neden olmaktadır. Hayvan çalışmaları göstermiştir ki enginar yaprakları karaciğer hücrelerinde kolesterol sentezini inhibe eder ve aynı zamanda kimyasallar yüzünden uğradıkları zararlardan karaciğeri korurlar. 12 Bir çalışmada enginar yapraklarının koles- 51

3 terol seviyelerini düşürdüğü gösterilmiştir. 13 Hastalara 1,8 mg/g enginar kuru ekstresi (n=172) veya plasebo (n=171) 6 hafta boyunca verilmiştir. Enginar ile total kolesterol oranında %18,5 azalma plasebo ile %8,6 azalma gözlenmiştir. LDL-C kolesterol oranında enginar ile %23 azalma olurken plasebo ile %6 azalma gözlenmiştir. 13 Enginarın yapraklarında mevcut olan sinarin ve luteolin gibi bileşikler kolesterol sentezini inhibisyonunda ve azaltılmasında önemli bir rol oynayabilir. 13 Toksisitesi net değildir ama hamile veya emziren kadınlarda kullanılması tavsiye edilmemektedir. Ayrıca, küçük çocuklar veya şiddetli karaciğer hastalığı olanlar veya safra taşı ile böbrek hastalığı olanlar dikkatli kullanmalıdır. Medicago sativa (Yonca) Yonca, antidiyabetik, antihiperlipidemik ve antiallerjen olarak kullanılabilmektedir. Bu bitki, bir diyet takviyesi olarak kullanılmaktadır ve B, C, E olmak üzere beta-karoten gibi yüksek miktarda vitamin K içermektedir. Maymunlar üzerinde yapılan bir çalışmada bir yıl boyunca verilen yonca takviyesi yan etki yapmazken kolesterol seviyelerinde düşüş etkisi göstermiştir. 14 Sonuçlar, lezyon ciddiyeti ile korelasyon gösteren hidroksiprolin ve toplam glikozaminoglikan konsantrasyonunda anlamlı azalma olduğunu göstermiştir. 14 Östrojenik yan etkilerinden dolayı hamile veya emziren kadınlarda kullanılması tavsiye edilmemektedir. Ayrıca yüksek vitamin K içeriğinden dolayı warfa rinin etkisini azaltabilmektedir. 15 L-cavanin içerdiğinden kan hücrelerinde bozukluk ve splenomegaliye yol açabilir. Trigonella foenum graecum L (Çemen) Geleneksel tıpta, çemen diyabet, yüksek kolesterol, bronşit gibi hastalıkları, kabızlık, dispepsi, ve böbrek sorunlarını tedavi etmek için kullanılmaktadır. Kan şekerini ve kolesterolü düşürdüğü öne sürülmektedir. Tip 2 diyabeti olan 25 kişide günde 1 gr çemen ekstresi veya plasebo tedavisi sonrasında, plaseboya göre kan şekeri düzeyinde ve trigliserit düzeyinde azalma gözlenirken ve yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterol (HDL-C) düzeyinde artma gözlenmiştir. 15,16 Hayvan çalışmalarında hiçbir toksik etkisi gözlenmemiştir. Domuz lar üzerinde yapılan bir deneyde uterus uyarıcı etkisi olduğundan hamile kadınlarda kullanılması tavsiye edilmemektedir. Allium sativum L (Sarımsak) Sarımsak geniş hastalıklar ağında tedavi olarak kullanılmaktadır. Günümüzde sarımsak, gastrointestinal sistem hastalıklarında, astım, diyabet, kardiyovasküler hastalıklar ve hiperlipidemi tedavisin de, soğuk algınlığı ve kan basıncı tedavisinde kullanılmaktadır. 17 Kolesterol düşürdüğüne dair çelişkili sonuçlar bulunmaktadır. 17,18 Bir çalışmada, 46 hastada 12 hafta boyunca sarımsak kapsül total kolesterol ve LDL-C düzeyini azaltmıştır. 19 Yüzelli iki bireyin üzerinde yapılan 4 yıl boyunca süren bir çalışmada günlük 900 mg sarımsak tozu kullanımının ateroskleroz plaklarında anlamlı bir gerilemeye neden olduğu gösterilmiştir. 20 Yine farklı bir çalışmada, sağlıklı insanlara 2 yıl boyunca verilen 300 mg/g sarımsak tozu ile aterosklerotik plakların oluşumunda gerileme izlenmiştir ve aortanın elastik direncinde azalma saptanmıştır. 21 Ancak, 192 kişi üzerinde yapılan bir çalışmada plasebo ile 3 çeşit sarımsak tipinin (ham, toz ve olgun sarımsak özleri) hiperlipidemi üzerine etkisi araştırılmıştır. Hastalara 6 ay boyunca haftada 6 gün tedavi uygulanmış ama LDL-C üzerine plasebo ile sarımsak kürleri arasında fark gözlenmemiştir. 22 En önemli yan etkisi istenilmeyen kokusur. Bulantı ve baş dönmesi nadir yan etkilerindendir. Glycine max (Soya fasulyesi) Soya, mükemmel bir protein kaynağıdır, ayrıca fitoöstrojen olan izoflavonları içerir. İzoflavonlar primatlarda, östrojene benzeyen ve LDL-C oksidasyonunu inhibe eden mikobesin maddeleridir. 23 Bazı çalışmalarda soya fasulyesinin LDL-C yi düşürdüğü gösterilmiştir. Günlük ortalama 50 gr soya proteini alımının LDL-C değerlerinde yaklaşık %13 oranında düşme yaptığını göstermiştir. 24 Soyanın, antilipidemik özelliği dışında damarsal etkileri de bulunmaktadır. Bir hayvan çalışmasında fitoöstrojenlerin kalsiyum antagonizmasının bir sonucu olarak koroner arterlerde endotel bağımsız relaksasyon etkisi olduğunu göstermiştir. 25 Günlük 25 g soya alımının kolesterol üzerinde etkin düşüş yaptığı öne sürülmektedir. Soya tiroid ilaçları ile 52

4 etkileşebilmektedir. Ayrıca soya demir, çinko ve kalsiyum absorbsiyonunu azaltmaktadır. Erkeklerde testosteron seviyelerini azalttığı gösterilmiştir. Östrojenik özelliğinden dolayı gebelerde kullanımı embriyoya zarar verebilir. Silybum marianum L (Deve dikeni) Deve dikeni, flavanoidler ve antioksidanlar gibi karaciğer koruyucu özelliklere sahiptir. Laboratuvar çalışmalarında hücresel zar düzenleyici ve kan glutatyon seviyesini artırıcı etkilerinin yanısıra hiperlipidemi gibi farklı hastalıkların iyileştirilmesinde de olumlu etkilerinin olduğu rapor edilmiştir. 26 Hiperlipidemisi olan 14 hastanın katıldığı bir çalışmada 420 mg deve dikeninin total kolesterolü düşürdüğü ve HDL-C düzeyini artırdığı gösterilmiştir. 27 Red yeast rice (Kırmızı maya pirinç) Kırmızı maya pirinci, Çin mutfağında kullanılan kan dolaşımını artırdığı iddia edilen fermente pirinç ürünüdür. HMG CoA redüktaz inhibitörü aktivitesine sahip doğal maddelerin genel adı olan monakolinden değişen miktarda içerir. Prospektif, çift-kör, 83 hiperlipidemi hastası üzerinde yapılan bir çalışmada günde 2,4 g verilen kırmızı maya pirinci ile total kolesterol ve LDL-C düzeyinde azalma saptanmışken HDL-C düzeyinde bir değişiklik gözlenmemiştir. 28 Günlük önerilen dozu 1,2-2,4 g arasında değişmekle birlikte bu ürün Çin eczanelerinde yerini almış bulunmaktadır. Karaciğer hastalığı olanlar ve gebelerde önerilmemektedir. Statin ile aynı etki yollarına sahip olduğundan birlikte kullanılırken uzman kontrolünde olunmalıdır. Commiphora mukul (Guggul) Guggul, Hindistan da deri hastalıkları, sinir sistemi ağrılarında, obezite, diabet ve hiperlipidemi tedavisinde kullanılan bir bitkidir. Hiperlipidemisi olan 61 hastaya 12 hafta boyunca plasebo veya 100 mg/g guggul verilmiştir. 12 hafta sonunda total kolesterol oranı %11,7, LDL-C oranı %12,7 azalmıştır. 29 Ancak, ABD de hiperkolesterolemisi olan 103 hastada yapılan bir çalışmada, günde 3 kez verilen guggulun (1000 veya 2000 mg) LDL-C yi 3 kat artırdığı gösterilmiştir. 30 Hindistan da kullanılsa bile ABD de hiperlipidemi için önerilmemektedir. Polikonazol Polikonazol, şekerkamışından üretilen bir ilaçtır. Bazı çalışmalarda mg ın LDL-C değerlerini %25 oranında azalttığı ve HDL-C değerlerini ise yaklaşık olarak %15 artırdığı gösterilmiştir. 31 Ancak, çok merkezli bir çalışmada lipid profili üzerine etkisi plasebodan farksız çıkmıştır. 32 Klinik olarak sonlanım noktalarında sınırlı veri bulunmaktadır ve polikonazolun etki mekanizması tam olarak bilinmemektedir. O yüzden hiperkolesterolemi tedavisinde polikozanol kullanımını net olarak tavsiye edilmiyor. Yulaf Yulaf yüksek oranda lif içeren ve kolesterol düşürülmesinde etkisi olduğu öne sürülen bir gıda maddesidir. Bir çalışmada LDL-C değeri mg/dl arasında değişen 152 hastada 6 haftalık yulaf diyetiyle total kolesterol ve LDL-C düzeyinde azalma gözlenmiştir. 33 Hiperlipidemi tedavisinde Probiyotikler Probiyotiklerin insan sağlığı üzerine olan olumlu etkileri ilk kez Nobel ödüllü Rus bilim adamı Elie Metchnikoff tarafından bir hipotez olarak ortaya atılmıştır. Metchnikoff Bulgar köylülerinin uzun yaşamlarının, yedikleri besinlerde bulunan laktik asit bakterilerinden kaynaklandığını bildirmiş ve gastrointestinal sistemin mikroflora içeriğini, dışarıdan müdahele ile değiştirerek çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanma fikri gündeme gelmiştir. 34 Probiyotikler Dünya Sağlık Örgütü tarafından uygun miktarda verildiğinde, kişiye yarar sağlayan canlı mikroorganizmalar olarak tanımlanmıştır. Başlıca yoğurt, peynir, süt, şarap ve diğer fermente gıdalarda bulunur. En iyi bilinen probiyotik bakteriler; Lactobacillus, Bifidobacterium, Bacillus ve bazı fungal Saccharomyces suşlarıdır. 35 Yapılan çalışmalar galaktomaltooligosakkaritler, fruktooligosakkaritler (FOS), izomaltooligosakkaritler gibi karbonhidratların, probiyotik bakterilerin üremesinde seçici olarak stimulasyona veya mikrofloranın aktivitesinde artışa neden olduklarını göstermiştir. Bu sindirilmeyen oligosakkaritler olarak da bilinen besin öğeleri bu nedenle 53

5 prebiyotikler olarak isimlendirilir. Soğan, sarımsak, yer elması, muz başta olmak üzere tüm sebzeler, tam tahıl ürünleri, kurubaklagiller bu karbonhidratları ihtiva eder. Pek çok gıda da prebiyotik ve probiyotik kombinasyonu kullanılır ve bu kombinasyona kombiyotik veya sinbiyotikler denir. 36 Probiyotiklerin ve prebiyotiklerin dermatit, alerjik hastalıklar, hipertansiyon, antibiyotik ilişkili diyare, kadın genital sistem enfeksiyonları, inflamatuvar bağırsak hastalıkları gibi pek çok immünolojik, allerjik veya enfeksiyöz durumda faydalı olabileceğine dair çalışmalar bulunmaktadır. Hiperlipidemi de üzerinde durulan konulardan biridir ve hipolipidemik etkileri ile ilgili de pek çok hipotez öne sürülmüştür. Probiyotikler aracılığıyla safra tuzu hidrolaz enzimleri ile safra asitlerinin enzimatik olarak dekonjugasyonu, kolesterol asimilasyonu, dekonjuge safra ile kolesterolün presipitasyonu, probiyotiklerin hücre duvarlarına kolesterolün bağlanması, büyüme sırasında probiyotiklerin hücre membranı ile kolesterolün birleşmesi, kolesterolün koprostanole dönüştürülmesi, prebiyotiklerin varlığında kolesterolün fermentasyonla kısa zincirli yağ asitlerine dönüştürülmesi üzerinde çalışılan hipotezlerdir. Bu hipotezler arasında en fazla kabul göreni safra tuzu hidrolaz enzimi aracılığıyla olan safra asiti dekonjugasyonudur. Safra, karaciğerde bulunan ve kolesterolün suda çözünebilen son ürünüdür, safra kesesinde depolanır ve besinlerin sindirimi sırasında duedonuma salınır. Kolesterol, fosfolipid, konjuge safra asiti, safra pigmentleri ve elektrolitler içerir. Dekonjuge edildiklerinde, safra asitleri daha az çözünür hale gelir ve gaita ile atılırlar. Bu durum kolesterolden, yeni safra asitlerinin yapımına neden olur ve serum kolesterolü azalır. 37 Ayrıca, glisin ve/veya taurin ile konjuge safra tuzlarını, aminoasit rezidülerine ve dekojuge safra asitlerine hidrolize eden safra tuzu hidrolaz enzimi (BSH; cholylglycine hydrolase, EC 3,5,1,24) ve bu enzime ait bir gen olan bsh, çoğunlukla gastrointestinal sistem florasındaki mikroorganizmalarda bulunur. Hayvan deneylerinde enkapsüle BSH ile beslenen ratlarda, serum kolesterol düzeyinin %58 oranında azaldığı gösterilmiştir. Ancak insanlar üzerinde kesin kanıtlanmış bir etkisi yoktur. 38 Bifidobacterium ve FOS, Lactobacilillus ve laktilol, Bifidobacterium and galaktooligosakkaritler gibi probiyotik ve prebiyotik kombinasyonları hipokolesterolemik etki açısından deneysel aşamadadır ancak umut vaadetmektedir. 39 Lactobacillus türleri gastrointestinal sistemde hızlı kolonize olmaları ve muhtemelen taşıdıkları bsh genlerinden dolayı intestinal çevreye daha dayanıklı olmaları nedeniyle diğer türlerden daha büyük avantaja sahiptir. Lactobacillus cinsi bakteriler arasından Lactobacillus reuteri NCIMB herhangi bir direnç geni veya virülans faktörü taşımaması nedeniyle ticari olarak da satışa sunulmuş bir türdür. 40 Probiyotiklerin hipokolesterolemik etkileri kullanılan suşların türü ve doza bağımlı olarak değişebilmektedir. Bu nedenle tedavi için seçilecek ajanın seçici etkisinin bilinmesi önemlidir (Tablo 1). Probiyotikler üzerine yapılan pek çok umut vadeden çalışma olmasına rağmen hipokolesterolemik etki mekanizmaları, optimum uygulama dozları ve tedavi süreleri hakkında bir kesinlik yoktur. İmmünkompromize ve pediatrik yaş grubundaki hastalarda probiyotiklerin bakteriyemi veya fungemiye neden olduğu; Lactobacillus, Bifidobacterium, Leuconostoc, Enterococcus and Pediococcus türlerinin enfeksiyonlara yol açtığı ve horizontal gen transferi ile antibiyotik direncine neden olduklarına dair pek çok yayın bulunmaktadır. Bu yayınlardan yalnızca birinde Finlandiya da 1990 lı yıllardan beri besinlerde kullanılan L. rhamnosus türü ile hastadan izole edilen suş arasında klonal ilişki bulunmuş olsa da probiyotik ürünlerin kullanımı sırasında özellikli hastalarda bu durumun göz önüne alınması gerekmektedir. 48 Probiyotiklerin kolesterol düşürücü etkisinden bahseden çalışmalar olduğu gibi, probiyotiklerin lipid profile üzerinde hiç bir etkisi olmadığını da söyleyen literatürde pek çok çalışma bulunmaktadır. L, rhamnosus LC705 ile yapılan bir çalışmada; 38 erkek hasta, 4 hafta boyunca günde iki kez 1010 CFU/g bakteri içeren kapsüller kullanmış ancak ortalama 6,2 mmol/l olan kolesterol seviyelerinde hiç bir değişiklik olmamıştır. 49 Benzer şekilde Lactoba- 54

6 TABLO 1: Tür ve doza bağımlı olarak probiyotiklerin total kolesterol ve LDL-C üzerine etkileri. Probiyotik veya Hasta Grubu Kullanılan Çalışma Metodolojisi Sonuçlar Kaynak Sinbiyotik Probiyotik ve Süre L. paracasei 32 erkek ve kadın Probiyotik içecek Çift Kör, Plasebo-kontrollü Total kolesterol ve 41 (LPC37) 4 hafta LDL-C düzeylerinde anlamlı azalma L. acidophilus 29 kadın Probiyotik yogurt Randomize, HDL-C düzeylerinde Plasebo-kontrollü (0,3 mmol/l) anlamlı B. longum 21 hafta artış, LDL-C/HDL-C 913 oranında 3,24 ten 2,48 e azalma L. acidophilus, 14 hafif ve orta düzey Probiyotik yogurt Randomize, Total kolesterol 43 B. lactis hiperkolesterolemik bireyler 6 hafta Plasebo-kontrollü düzeyinde anlamlı azalma (0,68 mmol/l) L. acidophilus 60 tip 2 diabetli hasta Probiyotik Randomize, Total kolesterol düzeyinde 44 La5 (23 erkek ve 37 kadın) yogurt Çift kör, Kontrollü %4,54 azalma LDL-C 6 hafta düzeylerinde %7,45 azalma L. acidophilus, yaş arası Fermente süt Randomize, Çift 3 hafta sonunda total 45 ve %2,5 FOS 30 sağlıklı erkek 3 er haftalık iki kör, Kontrollü kolesterol ve LDL-C periyot halinde düzeylerinde %4,4 ve 6 hafta %5,4 azalma L. acidophilus 32 hiperkolesterolemik Sinbiyotik kapsül Randomize, Çift kör, Total kolesterol düzeyinde 46 CHO-220 ve 12 hafta Plasebo Kontrollü %7,84, LDL-C düzeylerinde iinulin %9,27 azalma L. reuteri 241 hiperkolesterolemik Probiyotik yogurt Randomize, Çift kör, Probiyotik alan grupta 47 NCIMB erkek ve kadın veya normal yoğurt Plasebo kontrollü grubunda LDL-C ve Total 6 hafta kolesterol düzeyinde %8,92 ve %4,81 azalma cillus fermentum ile yapılan bir çalışmada; 62 hasta, 10 hafta boyunca 2x109 CFU/g mikroorganizma içeren kapsülleri her gün 4x1 pozolojide kullanmış ancak 10 hafta sonunda lipid profillerinde hiç bir değişiklik saptanmamıştır. 50 Her ne kadar bu çalışmalarda, hastaların lipid profillerinde değişim saptanmamış olsa da, bu çelişkili sonuçlar probiyotiklerin lipid profili üzerinde etkisiz olduğunu söylemek için yeterli değildir. İn vivo modeller üzerinde yapılan probiyotik çalışmaları pek çok çevresel faktörden etkilenmektedir. Her şeyden önce kullanılan bakteri veya maya suşunun türü, uygulanan doz, tedavi süresi, hastaların klinik çeşitliliği sonuçları etkilemektedir. Tüm bu nedenlerden dolayı, iyi dizayn edilmiş, valide edilmiş sonuçları olan, placebo kontrollü çalışmalara ihtiyaç vardır. SONUÇ Mevcut bilgiler göstermektedir ki diyet ürünleri, probiyotikler ve diğer antioksidanlar içeren şifalı bitkiler metabolik reaksiyonları etkileyerek lipid metabolizmasını etkileyebilmektedir. Fakat bunlar küçük çaplı çalışmlara dayanarak söylenebilmektedir. Ayrıca çelişkili sonuçlar da bulunmaktadır. Bu nedenle, bu ajanların etkinliği ve güvenilirliğini netleştirmek için daha büyük çapta, çok merkezli çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. 55

7 KAYNAKLAR 1. Bahmani M, Mirhoseini M, Shirzad H, Sedighi M, Shahinfard N, Rafieian-Kopaei M. A review on promising natural agents effective on hyperlipidemia. J Evid Based Complementary Altern Med 2015;20(3): Rafieian-Kopaei M, Setorki M, Doudi M, Baradaran A, Nasri H. Atherosclerosis: process, indicators, risk factors and new hopes. Int J Prev Med 2014;5(8): Bayram F, Sabuncu T, Özkan Y, Gökçe C, Cesur M, Sönmez A, et al. Lipid Metabolizma Bozuklukları Tanı ve Tedavi Kılavuzu. Ankara: TEMD Obezite, Lipid Metabolizması ve Hipertansiyon Çalışma Grubu; Grey AB, Stapleton JP, Evans MC, Reid IR. The effect of the anti-estrogen tamoxifen on cardiovascular risk factors in normal postmenopausal women. J Clin Endocrinol Metab 1995;80(11): Zambon D, Sabate J, Munoz S, Campero B, Casals E, Merlos M, et al. Substituting walnuts for monounsaturated fat improves the serum lipid profile of hypercholesterolemic men and women. A randomized crossover trial. Ann Intern Med 2000;132(7): Sabate J, Fraser GE, Burke K, Knutsen SF, Bennett H, Lindsted KD. Effects of walnuts on serum lipid levels and blood pressure in normal men. N Engl J Med 1993;328(9): Estruch R, Ros E, Salas-Salvado J, Covas MI, Corella D, Aros F, et al. Primary prevention of cardiovascular disease with a Mediterranean diet. N Engl J Med 2013;368(14): Hartley L, Flowers N, Holmes J, Clarke A, Stranges S, Hooper L, et al. Green and black tea for the primary prevention of cardiovascular disease. Cochrane Database Syst Rev 2013;6:CD Kuriyama S, Shimazu T, Ohmori K, Kikuchi N, Nakaya N, Nishino Y, et al. Green tea consumption and mortality due to cardiovascular disease, cancer, and all causes in Japan: the Ohsaki study. JAMA 2006;296(10): Asgary S, Kelishadi R, Rafieian-Kopaei M, Najafi S, Najafi M, Sahebkar A. Investigation of the lipid-modifying and antiinflammatory effects of Cornus mas L. supplementation on dyslipidemic children and adolescents. Pediatr Cardiol 2013;34(7): Asgary S, Rafieian-Kopaei M, Shamsi F, Najafi S, Sahebkar A. Biochemical and histopathological study of the anti-hyperglycemic and anti-hyperlipidemic effects of cornelian cherry (Cornus mas L.) in alloxan-induced diabetic rats. J Complement Integr Med 2014;11(2): Heidarian E, Rafieian-Kopaei M. Protective effect of artichoke (Cynara scolymus) leaf extract against lead toxicity in rat. Pharm Biol 2013;51(9): Englisch W, Beckers C, Unkauf M, Ruepp M, Zinserling V. Efficacy of Artichoke dry extract in patients with hyperlipoproteinemia. Arzneimittelforschung 2000;50(3): Radhakrishnamurthy B, Ruiz HA, Dalferes ER Jr, Srinivasan SR, Foster TA, Berenson GS. Studies of arterial wall glycosaminoglycans and collagen during experimental regression of atherosclerotic lesions in cynomolgus monkeys. Lab Invest 1982;47(2): Miller LG. Herbal medicinals: selected clinical considerations focusing on known or potential drug-herb interactions. Arch Intern Med 1998;158(20): Basch E, Ulbricht C, Kuo G, Szapary P, Smith M. Therapeutic applications of fenugreek. Altern Med Rev 2003;8(1): Shirzad H, Taji F, Rafieian-Kopaei M. Correlation between antioxidant activity of garlic extracts and WEHI- 164 fibrosarcoma tumor growth in BALB/c mice. J Med Food 2011;14(9): Nasri H, Nematbakhsh M, Rafieian-Kopaei M. Ethanolic extract of garlic for attenuation of gentamicin-induced nephrotoxicity in Wistar rats. Iran J Kidney Dis 2013;7(5): Kannar D, Wattanapenpaiboon N, Savige GS, Wahlqvist ML. Hypocholesterolemic effect of an enteric-coated garlic supplement. J Am Coll Nutr 2001;20(3): Koscielny J, Klussendorf D, Latza R, Schmitt R, Radtke H, Siegel G, et al. The antiatherosclerotic effect of Allium sativum. Atherosclerosis 1999;144(1): Breithaupt-Grogler K, Ling M, Boudoulas H, Belz GG. Protective effect of chronic garlic intake on elastic properties of aorta in the elderly. Circulation 1997;96(8): Gardner CD, Lawson LD, Block E, Chatterjee LM, Kiazand A, Balise RR, et al. Effect of raw garlic vs commercial garlic supplements on plasma lipid concentrations in adults with moderate hypercholesterolemia: a randomized clinical trial. Arch Intern Med 2007;167(4): Lissin LW, Cooke JP. Phytoestrogens and cardiovascular health. J Am Coll Cardiol 2000;35(6): Anderson JW, Johnstone BM, Cook-Newell ME. Metaanalysis of the effects of soy protein intake on serum lipids. N Engl J Med 1995;333(5): Figtree GA, Griffiths H, Lu YQ, Webb CM, MacLeod K, Collins P. Plant-derived estrogens relax coronary arteries in vitro by a calcium antagonistic mechanism. J Am Coll Cardiol 2000;35(7): Svagera Z, Skottova N, Vana P, Vecera R, Urbanek K, Belejova M, et al. Plasma lipoproteins in transport of silibinin, an antioxidant flavonolignan from Silybum marianum. Phytother Res 2003;17(5): Nassuato G, Iemmolo RM, Strazzabosco M, Lirussi F, Deana R, Francesconi MA, et al. Effect of Silibinin on biliary lipid composition. Experimental and clinical study. J Hepatol 1991;12(3): Heber D, Yip I, Ashley JM, Elashoff DA, Elashoff RM, Go VL. Cholesterol-lowering effects of a proprietary Chinese red-yeast-rice dietary supplement. Am J Clin Nutr 1999;69(2): Singh RB, Niaz MA, Ghosh S. Hypolipidemic and antioxidant effects of Commiphora mukul as an adjunct to dietary therapy in patients with hypercholesterolemia. Cardiovasc Drugs Ther 1994;8(4): Szapary PO, Wolfe ML, Bloedon LT, Cucchiara AJ, Der- Marderosian AH, Cirigliano MD, et al. Guggulipid for the treatment of hypercholesterolemia: a randomized controlled trial. JAMA 2003;290(6): Gouni-Berthold I, Berthold HK. Policosanol: clinical pharmacology and therapeutic significance of a new lipid-lowering agent. Am Heart J 2002;143(2): Berthold HK, Unverdorben S, Degenhardt R, Bulitta M, Gouni-Berthold I. Effect of policosanol on lipid levels among patients with hypercholesterolemia or combined hyperlipidemia: a randomized controlled trial. JAMA 2006;295(19): Seal CJ, Mathers JC. Comparative gastrointestinal and plasma cholesterol responses of rats fed on cholesterolfree diets supplemented with guar gum and sodium alginate. Br J Nutr 2001;85(3): Upadhyay N, Moudgal V. Probiotics: a review. J Clin Outcomes Manage 2012;19(2): Gupta V, Garg R. Probiotics. Indian J Med Microbiol 2009;27(3): Panesar PS, Kumari S, Panesar R. Biotechnological approaches for the production of prebiotics and their potential applications. Crit Rev Biotechnol 2013;33(4): Ooi LG, Liong MT. Cholesterol-lowering effects of probiotics and prebiotics: a review of in vivo and in vitro findings. Int J Mol Sci 2010;11(6): Sridevi N, Vishwe P, Prabhune A. Hypocholesteremic effect of bile salt hydrolase from Lactobacillus buchneri ATCC Food Res Int 2009;42(4): Park YW, ed. Bioactive Components in Milk and Dairy Products. New York; Wiley-Blackwell; Jones ML, Martoni CJ, Prakash S. Cholesterol lowering and inhibition of sterol absorption by Lactobacillus reuteri NCIMB 30242: a randomized controlled trial. Eur J Clin Nutr 2012;66(11): Trautvetter U, Ditscheid B, Kiehntopf M, Jahreis G. A combination of calcium phosphate and probiotics beneficially influences intestinal lactobacilli and cholesterol metabolism in humans. Clin Nutr 2012;31(2): Kiessling G, Schneider J, Jahreis G. Long-term consumption of fermented dairy products over 6 months increases HDL cholesterol. Eur J Clin Nutr 2002;56(9): Ataie-Jafari A, Larijani B, Alavi Majd H, Tahbaz F. Cholesterol-lowering effect of probiotic yogurt in comparison with ordinary yogurt in mildly to moderately hypercholesterolemic subjects. Ann Nutr Metab 2009;54(1): Ejtahed HS, Mohtadi-Nia J, Homayouni-Rad A, Niafar M, Asghari-Jafarabadi M, Mofid V, et al. Effect of probiotic yogurt containing Lactobacillus acidophilus and Bifidobacterium lactis on lipid profile in individuals with type 2 diabetes mellitus. J Dairy Sci 2011;94(7): Schaafsma G, Meuling WJ, van Dokkum W, Bouley C. Effects of a milk product, fermented by Lactobacillus acidophilus and with fructo-oligosaccharides added, on blood lipids in male volunteers. Eur J Clin Nutr 1998;52(6): Ooi LG, Ahmad R, Yuen KH, Liong MT. Lactobacillus gasseri [corrected] CHO-220 and inulin reduced plasma total cholesterol and low-density lipoprotein cholesterol via alteration of lipid transporters. J Dairy Sci 2010;93(11): Jones ML, Martoni CJ, Parent M, Prakash S. Cholesterol-lowering efficacy of a microencapsulated bile salt hydrolase-active Lactobacillus reuteri NCIMB yoghurt formulation in hypercholesterolaemic adults. Br J Nutr 2012;107(10): Rautio M, Jousimies-Somer H, Kauma H, Pietarinen I, Saxelin M, Tynkkynen S, et al. Liver abscess due to a Lactobacillus rhamnosus strain indistinguishable from L. rhamnosus strain GG. Clin Infect Dis 1999;28(5): Hatakka K, Mutanen M, Holma R, Saxelin M, Korpela R. Lactobacillus rhamnosus LC705 together with Propionibacterium freudenreichii ssp shermanii JS administered in capsules is ineffective in lowering serum lipids. J Am Coll Nutr 2008;27(4): Simons LA, Amansec SG, Conway P. Effect of Lactobacillus fermentum on serum lipids in subjects with elevated serum cholesterol. Nutr Metab Cardiovasc Dis 2006;16(8):

(Değişik: RG-22/1/ )

(Değişik: RG-22/1/ ) (Değişik: RG-22/1/2006-26057) (MÜLGA: RG-29/1/2004-25361) 1 Ek-7 1 29/1/2004 tarihli Tebliğ ile Ek-7 yürürlükten kaldırılmış ve diğer ekler buna göre teselsül ettirilmiştir. (Ek: RG-22/1/2006-26057) Yağ

Detaylı

YÜKSEK KOLESTEROL. Hiperkolesterolemi; Yüksek kolesterol sebepleri nelerdir?

YÜKSEK KOLESTEROL. Hiperkolesterolemi; Yüksek kolesterol sebepleri nelerdir? YÜKSEK KOLESTEROL Hiperkolesterolemi; Kolesterol ve kolesterole bağlı kalp damar hastalıklar en büyük ölüm sebebidir. Hiperkolesterolemi kan yağlarından biri olan kolesterolün yüksek olmasıdır. Kan yağları

Detaylı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı HASTA BİLGİLENDİRME FORMU HİPERLİPİDEMİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini

Detaylı

Prof.Dr. Oktay Ergene. Kardiyoloji Kliniği

Prof.Dr. Oktay Ergene. Kardiyoloji Kliniği Hipertrigliseridemii id i Tedavisi i Prof.Dr. Oktay Ergene İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Hipertrigliseridemi Gelişimiş VLDL Chylomicron Liver Defective Lipolysis Remnants

Detaylı

TÜRKİYE DE EKMEK TÜKETİMİ VE SAĞLIK İLİŞKİSİ Dyt. Elvan Odabaşı Kanar

TÜRKİYE DE EKMEK TÜKETİMİ VE SAĞLIK İLİŞKİSİ Dyt. Elvan Odabaşı Kanar TÜRKİYE DE EKMEK TÜKETİMİ VE SAĞLIK İLİŞKİSİ Dyt. Elvan Odabaşı Kanar EKMEK REYTINGI EN YUKSEK BESIN Ekmek KİLO ALDIRIYOR Ekmeğin üzerine SAĞLIĞA ZARARLIDIR yazılmalı (19.03.2013 Sabah Gazetesi) Ekmek

Detaylı

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Sık Görülen Kardiyolojik Sorunlarda Güncelleme Sempozyum Dizisi No: 40 Haziran 2004; s. 69-74 Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım Prof. Dr. Hakan

Detaylı

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ Hatice YILDIRAN Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ GIDA TAKVİYELERİ Eğitim Yeri Eğitim Konusu : HOLLANDA-TNO : Gıda Takviyeleri Eğitim Süresi : 21 Aralık 2012-20 Mart 2013 Danışman : Dr. Koen VENEMA Eğitim

Detaylı

*Barsak yaraları üzerine çalışmalarda probiyotikler, yaraların iyileşmesi ve kapanması amaçlı test edilmiştir.

*Barsak yaraları üzerine çalışmalarda probiyotikler, yaraların iyileşmesi ve kapanması amaçlı test edilmiştir. * *Aşılama öncesinde ve beraberinde probiyotik kullanma veya aşının içine serokonversiyon oranını arttıracağına inanılan suşların eklenmesi ilgili çalışmalar son birkaç yılda hızla artmıştır. *Şimdiye

Detaylı

Diyet Önerileri ve Etkisi

Diyet Önerileri ve Etkisi Akılcı Hipertansiyon Tedavisi Diyet Önerileri ve Etkisi Dr. Soner Duman Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi İç ç Hastalıkları Anabilim Dalı 15. Ulusal Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi, 24-26 Nisan

Detaylı

Çeşitli tohumların yağ bileşimi. USDA Nutrient Database. Tekli doymamış. Çoklu. Kanola Keten Mısır Fındık Zeytin Ayçiçeği Susam Soya Ceviz

Çeşitli tohumların yağ bileşimi. USDA Nutrient Database. Tekli doymamış. Çoklu. Kanola Keten Mısır Fındık Zeytin Ayçiçeği Susam Soya Ceviz LİPİTLER Hayvan ve bitki dokularının eter, benzin, kloroform gibi yağ çözücülerinde eriyen bölümlerine ham lipit denir. Organizmanın başlıca besin kaynağını oluştururlar, enerji verme ve depolama yönünden

Detaylı

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Prof. Dr. Yasemen YANAR Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Avlama ve İşleme Teknolojisi Bölüm Başkanı Tarih boyunca medeniyetler

Detaylı

*Türden türe değişkenlik gösterir. *İnsanın sadece barsak mikroflorasında 100 türün üzerinde 100 trilyondan fazla bakteri mevcuttur.

*Türden türe değişkenlik gösterir. *İnsanın sadece barsak mikroflorasında 100 türün üzerinde 100 trilyondan fazla bakteri mevcuttur. *Türden türe değişkenlik gösterir. *İnsanın sadece barsak mikroflorasında 100 türün üzerinde 100 trilyondan fazla bakteri mevcuttur. *İnsan üzerinde ya da içinde simbiyotik yaşam sürdüren 450-500 tür mikroflora

Detaylı

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Bu çeşitli yağ tipleri kolesterol, trigliserid, LDL-kolestroldür.

Detaylı

OBEZİTE CERRAHİSİ SONRASI: KALSİYUM, B1 VE B2 VİTAMİNİ

OBEZİTE CERRAHİSİ SONRASI: KALSİYUM, B1 VE B2 VİTAMİNİ OBEZİTE CERRAHİSİ SONRASI: KALSİYUM, B1 VE B2 VİTAMİNİ Kalsiyum, insan vücudunda en bol miktarda bulunan mineral olup, yalnızca kemikleri ve dişleri güçlendirmekle kalmaz, kasların kasılmasını, sinirlerin

Detaylı

KALP KRİZİ UZ.DR.MUHAMMET HULUSİ SATILMIŞOĞLU

KALP KRİZİ UZ.DR.MUHAMMET HULUSİ SATILMIŞOĞLU KALP KRİZİ UZ.DR.MUHAMMET HULUSİ SATILMIŞOĞLU Türkiye ulusal düzeyde ölüm nedenleri arasında ilk sırayı 205.457 ölümle kardiyovaskülerhastalıklar (tüm ölüm nedenlerinin %47,73 ü) almaktadır. Kardiyovasküler

Detaylı

gereksinimi kadar sağlamasıdır.

gereksinimi kadar sağlamasıdır. Yeterli beslenme, vücudun yaşamı ve çalışmasını sürdürebilesi için gerekli olan enerjinin sağlanması anlamına gelir. Dengeli beslenme ise, alınan enerjinin yanında bütün besin öğelerini gereksinimi kadar

Detaylı

Karaciğer koruyucu DAHA İYİ DAHA SAĞLIKLI, DAHA İYİ VERİMLİ SÜRÜLER İÇİN HEPALYX

Karaciğer koruyucu DAHA İYİ DAHA SAĞLIKLI, DAHA İYİ VERİMLİ SÜRÜLER İÇİN HEPALYX Karaciğer koruyucu DAHA İYİ Karaciğer fonksiyonu Antioksidan aktivite Protein sentezi Anti-fibrotik aktivite Süt Verimi Süt Proteini Metabolik Sağlık Performans Bağışıklık Karlılık DAHA SAĞLIKLI, DAHA

Detaylı

DİYET POSASI VE SAĞLIK İLİŞKİSİ. Duygu PELİSTER

DİYET POSASI VE SAĞLIK İLİŞKİSİ. Duygu PELİSTER DİYET POSASI VE SAĞLIK İLİŞKİSİ Duygu PELİSTER Lif yönünden zengin diyet, sağlıklı beslenmenin olmazsa olmazlarındandır. Diyet lifinin, sadece gastrointestinal mukozadan sindirilmeden ya da herhangi bir

Detaylı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Bir ARB Olarak Olmesartan Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı PatenT (Prevalence, awareness, treatment and control of hypertension

Detaylı

Beslenme ve Sağlık Beyanları

Beslenme ve Sağlık Beyanları Beslenme ve Sağlık Beyanları PROF. DR. SİBEL KARAKAYA E.Ü. MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GIDA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BESLENME BİLİM DALI 12-14 KASIM 2014 Resmi Gazete Tarihi: 29.12.2011 Resmi Gazete Sayısı: 28157

Detaylı

BESLENME. Doç. Dr. Ferda Gürsel

BESLENME. Doç. Dr. Ferda Gürsel BESLENME Doç. Dr. Ferda Gürsel Genel Beslenme Kavramları Beslenmenin etkisi Sağlık Görünüş Davranış Ruh hali Diyette Besinlerin önemi Büyüme ve gelişme Enerji sağlar Metabolizmayı düzenler Sağlık ve Temel

Detaylı

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU Alanin Transaminaz ( ALT = SGPT) : Artmış alanin transaminaz karaciğer hastalıkları ( hepatosit hasarı), hepatit, safra yolu hastalıklarında ve ilaçlara bağlı olarak

Detaylı

KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA

KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ? KALP DAMAR HASTALIĞI NEDİR? DAMARLAR NEDEN DARALIR? KALP DAMAR HASTALIĞININ BULGULARI RİSK FAKTÖRLERİ NELERDİR? KALP

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar Diyet denilince aklımıza aç kalmak gelir. Bu nedenle biz buna ''sağlıklı beslenme programı'' diyoruz. Aç kalmadan ve bütün besin öğelerinden dengeli biçimde alarak zayıflamayı ve bu kiloda kalmayı amaçlıyoruz.

Detaylı

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bruselloz Brucella cinsi bakteriler tarafından primer olarak otçul

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin maddeler: Balık yağı (Omega 3) ve Kırmızı Pirinç Mayası Ekstresi (% 1.5 Monakolin K )

KULLANMA TALİMATI. Etkin maddeler: Balık yağı (Omega 3) ve Kırmızı Pirinç Mayası Ekstresi (% 1.5 Monakolin K ) KULLANMA TALİMATI OMEGUARD Yumuşak Jelatin Kapsül Ağızdan alınır. Etkin maddeler: Balık yağı (Omega 3) ve Kırmızı Pirinç Mayası Ekstresi (% 1.5 Monakolin K ) Yardımcı maddeler: Askorbik asit, Sıvı Vitamin

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME. AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Sağlıklı Yaşam Merkezi Dyt. Melda KANGALGİL

SAĞLIKLI BESLENME. AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Sağlıklı Yaşam Merkezi Dyt. Melda KANGALGİL SAĞLIKLI BESLENME AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Sağlıklı Yaşam Merkezi Dyt. Melda KANGALGİL 1 İNSANLAR NEDEN YEMEK YER 2 3 Sağlığın temeli yeterli ve dengeli (sağlıklı) beslenmedir. İnsan vücudunu bir arabaya benzetebiliriz;

Detaylı

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ İstanbul Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ Dr. Dyt. Cemile İdiz Ne yemeliyim? DİYABET Tatlı meyve yeme!! Limon şekeri düşürür

Detaylı

Maskeli Hipertansiyonda Anormal Tiyol Disülfid Dengesi

Maskeli Hipertansiyonda Anormal Tiyol Disülfid Dengesi Maskeli Hipertansiyonda Anormal Tiyol Disülfid Dengesi İhsan Ateş 1, Mustafa Altay 1, Nihal Özkayar 2, F. Meriç Yılmaz 3, Canan Topçuoğlu 3, Murat Alışık 4, Özcan Erel 4, Fatih Dede 2 1 Ankara Numune Eğitim

Detaylı

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Hipertansiyon HT Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Neslihan Yukarıkır ve Arş. Gör. Dr. Dilber Deryol Nacar

Detaylı

Lipoproteinler. Dr. Suat Erdoğan

Lipoproteinler. Dr. Suat Erdoğan Lipoproteinler Dr. Suat Erdoğan Lipoproteinler Kan plazmasında dolaşan yağlar lipoprotein adı verilen yapılar ile paketlenerek taşınırlar. Lipoproteinler yağların taşıt araçlarıdır. Lipoproteinlerin yapıları

Detaylı

Astım hastalığının görülme sıklığında, özellikle Batı toplumlarında daha fazla olmak üzere, tüm

Astım hastalığının görülme sıklığında, özellikle Batı toplumlarında daha fazla olmak üzere, tüm Bölüm 24 Astım ve Beslenme Dr. Alpaslan TANOĞLU ve Dr. Mustafa DİNÇ Astım hastalığının görülme sıklığında, özellikle Batı toplumlarında daha fazla olmak üzere, tüm dünya yüzeyinde, son 50 yılda büyük bir

Detaylı

SÜT ENDÜSTRİSİNDEKİ YARARLI MİKROORGANİZMALAR

SÜT ENDÜSTRİSİNDEKİ YARARLI MİKROORGANİZMALAR SÜT ENDÜSTRİSİNDEKİ YARARLI MİKROORGANİZMALAR Süt ve süt ürünleri mikrobiyolojisinde yararlı mikroorganizmalar temel olarak süt ürünlerinin üretilmesinde kullanılan çeşitli mikroorganizmaları tanımlamaktadır.

Detaylı

Fitik asit gıdaların fonksiyonel ve besinsel özellikleri üzerine önemli etkileri olan doğal bileşenlerin kompleks bir sınıfını oluşturmaktadır.

Fitik asit gıdaların fonksiyonel ve besinsel özellikleri üzerine önemli etkileri olan doğal bileşenlerin kompleks bir sınıfını oluşturmaktadır. FİTİK ASİT İN BESLENMEDEKİ ÖNEMİ FİTİK ASİT NEDİR? Fitik asit gıdaların fonksiyonel ve besinsel özellikleri üzerine önemli etkileri olan doğal bileşenlerin kompleks bir sınıfını oluşturmaktadır. Birçok

Detaylı

Ultra saflıkta Omega 3 ihtiva eden balık yağı İsviçre DSM firmasından tedarik edilmiştir. 698 mg 330 mg 252 mg

Ultra saflıkta Omega 3 ihtiva eden balık yağı İsviçre DSM firmasından tedarik edilmiştir. 698 mg 330 mg 252 mg ALFALİNO 30 YUMUŞAK KAPSÜL EDİS PHARMA İLAÇ FİRMA ÜRÜN BİLGİSİ İÇİNDEKİLER Ultra saflıkta Omega 3 ihtiva eden balık yağı İsviçre DSM firmasından tedarik edilmiştir. Etken Maddeler( 2 Yumuşak kapsülde)

Detaylı

DİYABETTE TIBBİ BESLENME TEDAVİSİ. Diyetisyen Osman Yıldırım

DİYABETTE TIBBİ BESLENME TEDAVİSİ. Diyetisyen Osman Yıldırım DİYABETTE TIBBİ BESLENME TEDAVİSİ Diyetisyen Osman Yıldırım Tıbbi Beslenme Tedavisi (TBT) Diyabetin önlenmesi Diyabetin tedavisi Diyabet ile ilişkili komplikasyonların tedavisi Temel Enerji Kaynağımız

Detaylı

Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden :

Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden : 2008 İskemik Kalp Hastalıklarında Primer ve Sekonder Korunma Doç. Dr. Mehdi Zoghi Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden : 1. Kardiyovasküler hastalıklar (KVH) erken ölümlerin başlıca

Detaylı

Prof. Dr. Lale TOKGÖZOĞLU

Prof. Dr. Lale TOKGÖZOĞLU Yazar Ad 61 Prof. Dr. Lale TOKGÖZOĞLU Ülkemizde kalp damar hastalıkları erişkinlerde en önemli ölüm ve hastalık nedeni olup kanser veya trafik kazalarına bağlı ölümlerden daha sık görülmektedir. Halkımızda

Detaylı

Diyet yoluyla Menakinon alımı, daha az Koroner Kalp Hastalığı riski ile ilişkili: Rotterdam Çalışma

Diyet yoluyla Menakinon alımı, daha az Koroner Kalp Hastalığı riski ile ilişkili: Rotterdam Çalışma Diyet yoluyla Menakinon alımı, daha az Koroner Kalp Hastalığı riski ile ilişkili: Rotterdam Çalışma Johanna M. Geleijnse,* Cees Vermeer,** Diederick E. Grobbee, Leon J. Schurgers,** Marjo H. J. Knapen,**

Detaylı

Conjugated Linoleic Acid

Conjugated Linoleic Acid Conjugated Linoleic Acid Conjugated Linoleic Acid (CLA) GENEL BAKIŞ Konjuge linoleik l ik asit bir omega-6 esansiyel yağğ asidi olan linoleik asit (LA) in 28 geometrik ve pozisyonel izomerlerini kapsar.

Detaylı

SOYA YOĞURDUNUN FONKSİYONEL ÖZELLİKLERİ

SOYA YOĞURDUNUN FONKSİYONEL ÖZELLİKLERİ SOYA YOĞURDUNUN FONKSİYONEL ÖZELLİKLERİ Serap FENDERYA 1, Gülfem ÜNAL 2, A. Sibel AKALIN 2 1 Ege Üniversitesi Ödemiş Meslek Yüksekokulu, İzmir 2 Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Süt Teknolojisi Bölümü,

Detaylı

*Hijyen hipotezi, astım, romatoid artrit, lupus, tip I diabet gibi otoimmün hastalıkların insidansındaki artışı açıklayan bir alternatiftir.

*Hijyen hipotezi, astım, romatoid artrit, lupus, tip I diabet gibi otoimmün hastalıkların insidansındaki artışı açıklayan bir alternatiftir. * *Hijyen hipotezi, astım, romatoid artrit, lupus, tip I diabet gibi otoimmün hastalıkların insidansındaki artışı açıklayan bir alternatiftir. *Bu hipotez, memelilerin evrimsel geçmişlerinin bir parçası

Detaylı

Kronik Böbrek Hastalığında Hiperlipidemi Tedavisi. Dr. Abdülmecit YILDIZ U.Ü.Tıp.Fak NefrolojiB.D

Kronik Böbrek Hastalığında Hiperlipidemi Tedavisi. Dr. Abdülmecit YILDIZ U.Ü.Tıp.Fak NefrolojiB.D Kronik Böbrek Hastalığında Hiperlipidemi Tedavisi Dr. Abdülmecit YILDIZ U.Ü.Tıp.Fak NefrolojiB.D O Normal popülasyonda dislipidemi, koroner arter hastalığını(kah) öngören ve düzeltilebilen önemli bir risk

Detaylı

ESANSİYEL YAĞ ASİTLERİ

ESANSİYEL YAĞ ASİTLERİ ESANSİYEL YAĞ ASİTLERİ 1 Yağ ğ asitleri i Yağ asitleri, hidrokarbon zincirli monokarboksilik organik asitlerdir. Yapılarında, 4-36 karbonlu hidrokarbon zincirinin i i i ucunda karboksil k grubu bulunur.

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ Sami Uzun 1, Serhat Karadag 1, Meltem Gursu 1, Metin Yegen 2, İdris Kurtulus 3, Zeki Aydin 4, Ahmet

Detaylı

MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK ÖZKAN ŞAHİN U.Ü.KARACABEY MYO GIDA TEKNOLOJİSİ PROGRAMI/SÜT OPSİYONU

MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK ÖZKAN ŞAHİN U.Ü.KARACABEY MYO GIDA TEKNOLOJİSİ PROGRAMI/SÜT OPSİYONU MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK ÖZKAN ŞAHİN U.Ü.KARACABEY MYO GIDA TEKNOLOJİSİ PROGRAMI/SÜT OPSİYONU MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK Dünya nüfusundaki hızlı artış ile teknolojik gelişmeler insanları tarımsal

Detaylı

Propiverin HCL Etki Mekanizması. Bedreddin Seçkin

Propiverin HCL Etki Mekanizması. Bedreddin Seçkin Propiverin HCL Etki Mekanizması Bedreddin Seçkin 24.10.2015 Propiverin Çift Yönlü Etki Mekanizmasına Sahiptir Propiverin nervus pelvicus un eferent nörotransmisyonunu baskılayarak antikolinerjik etki gösterir.

Detaylı

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hayvan Beslemede Vitamin ve Minerallerin Önemi Vitaminler, çiftlik hayvanlarının, büyümesi, gelişmesi, üremesi, kısaca yaşaması ve verim vermesi için gerekli metabolik

Detaylı

Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili;

Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili; KORONER RİSK TESTİ Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili; Koroner kalp hastalıklarına yol açan kolesterol ve lipit testleridir. Koroner risk testleri

Detaylı

SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER

SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER Siren SEZER, Şebnem KARAKAN, Nurhan ÖZDEMİR ACAR. Başkent Üniversitesi Nefroloji Bilim

Detaylı

ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği

ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği Asemptomatik Hiperürisemi Tanım: Serum ürik asit düzeyinin kristal depolanma hastalığı bulguları

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik 2. Ders YB 205 Beslenme İkeleri 2015 Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr BESLENME Dünya Sağlık Örgütü (WHO-DSÖ)

Detaylı

Doç. Dr. Ayşegül Atmaca Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı

Doç. Dr. Ayşegül Atmaca Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı HANGİSİ DAHA TEHLİKELİ: TUZ MU? ŞEKER Mİ? Şeker Daha Tehlikeli Doç. Dr. Ayşegül Atmaca Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı 17. Ulusal Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları

Detaylı

DİYABETTEN KORUNMADA CİNSİYET İLİŞKİLİ FARKLILIKLAR. Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı

DİYABETTEN KORUNMADA CİNSİYET İLİŞKİLİ FARKLILIKLAR. Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı DİYABETTEN KORUNMADA CİNSİYET İLİŞKİLİ FARKLILIKLAR Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı Cinsiyet İlişkili Farklılıklar ERKEK BEYNİ KADIN BEYNİ Cinsiyet İlişkili

Detaylı

Hangi vitamin hangi besinlerde var?

Hangi vitamin hangi besinlerde var? On5yirmi5.com Hangi vitamin hangi besinlerde var? Pazara ya da markete giderek filenizi doldururken aldığınız sebze ve meyvelerin hangi vitaminleri içerdiğini biliyor musunuz? Yayın Tarihi : 28 Nisan 2014

Detaylı

İLAÇ ETKİNLİĞİ DİYETLE NASIL DÜZENLENİR? Doç. Dr. Aslı AKYOL MUTLU Hacettepe Üniversitesi, Beslenme ve Diyetetik Bölümü

İLAÇ ETKİNLİĞİ DİYETLE NASIL DÜZENLENİR? Doç. Dr. Aslı AKYOL MUTLU Hacettepe Üniversitesi, Beslenme ve Diyetetik Bölümü İLAÇ ETKİNLİĞİ DİYETLE NASIL DÜZENLENİR? Doç. Dr. Aslı AKYOL MUTLU Hacettepe Üniversitesi, Beslenme ve Diyetetik Bölümü İDEAL FARMAKOLOJİK TEDAVİ * Etkilerin spesifik olması * Aynı düzeyde öngörülebilir

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

Tavuk Etinin Optimal Beslenmedeki Yeri ve Önemi

Tavuk Etinin Optimal Beslenmedeki Yeri ve Önemi Etinin Optimal Beslenmedeki Yeri ve Önemi Prof. Dr Sevinç Yücecan YDÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Optimal beslenmede ; minumum hastalık riski, maksimum iyi hal/sağlık dolayısıyla

Detaylı

Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili;

Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili; KORONER RİSK TESTİ Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili; Koroner kalp hastalıklarına yol açan kolesterol ve lipit testleridir. Koroner risk testleri

Detaylı

Antihipertansif ilaçlar sabah alınmalı

Antihipertansif ilaçlar sabah alınmalı Antihipertansif ilaçlar sabah alınmalı Dr. Ahmet Temizhan Türkiye Yüksek İhtisas EAH Kardiyoloji Kliniği Karabük Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD Bir tane antihipertansif ilaç kullanıyorum Bunu

Detaylı

Yağ ihtiyacı nereden karşılanır?

Yağ ihtiyacı nereden karşılanır? Besinde Lipitler Besinsel Yağlar 1. Trigliseritler (%90) 2. Kolesterol (serbest ya da yağ asitlerine bağlı halde) 3. Serbest Yağ Asitleri 4. Fosfolipitler 5. Yağda Çözünen Vitaminler (A,D,E,K) Suda çözünmezler

Detaylı

Ülkemizde Üretilen Fonksiyonel Gıdalar: Oral Mikrobiyotada Streptococcus salivarius K12 ve M18 Suşlarının Üretimi, Karakterizasyonu ve Kullanımı

Ülkemizde Üretilen Fonksiyonel Gıdalar: Oral Mikrobiyotada Streptococcus salivarius K12 ve M18 Suşlarının Üretimi, Karakterizasyonu ve Kullanımı Ülkemizde Üretilen Fonksiyonel Gıdalar: Oral Mikrobiyotada Streptococcus salivarius K12 ve M18 Suşlarının Üretimi, Karakterizasyonu ve Kullanımı Fatih YILDIZ 1,Rafig GURBANOV 1 Mogan Uluslararası Araştırma

Detaylı

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ Dr Nur Kır İstanbul Tıp Fakültesi 1. RETİNA GÜNLERİ İSTANBUL 2013 AREDS I Çalışması (2001) Amaç: Farklı evrelerdeki YBMD hastalarında yüksek doz antioksidan ve minerallerin

Detaylı

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ 20.05.2010 Giriş I Renovasküler hipertansiyon (RVH), renal arter(ler) darlığının neden

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu)

Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu) Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu) Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya A.B.D. Yağ Asitleri Uzun karbon zincirine sahip

Detaylı

Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı

Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı DM TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR DM TEDAVİSİ VE KARDİYOVASKÜLER HASTALIKLAR Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Slide 1 Sunum planı DM ve kardiyovasküler hastalık-riskleri

Detaylı

Diyabette Akılcı İlaç Kullanımı. Dr. Ahmet KAYA TRABZON

Diyabette Akılcı İlaç Kullanımı. Dr. Ahmet KAYA TRABZON Diyabette Akılcı İlaç Kullanımı Dr. Ahmet KAYA 06.10.2016 TRABZON AKILCI İLAÇ KULLANIMI Akılcı İlaç Kullanımı tanımı ilk defa 1985 yılında Dünya Sağlık Örgütü tarafından yapılmıştır. Kişilerin klinik bulgularına

Detaylı

İnsan Mikrobiyom Projesi. Tanıl Kocagöz, M.D., Ph.D.

İnsan Mikrobiyom Projesi. Tanıl Kocagöz, M.D., Ph.D. İnsan Mikrobiyom Projesi Tanıl Kocagöz, M.D., Ph.D. İnsan Mikrobiyomu İnsan vücudu 10 13 hücreden oluşmaktadır İnsan vücudu 10 14 mikroorganizma taşımaktadır. Mikroorganizmalar insan hücrelerinden 10 kat

Detaylı

Biberon Maması İçerik ve Çeşitleri

Biberon Maması İçerik ve Çeşitleri Biberon Maması İçerik ve Çeşitleri Biberon Mamaları Annesütünün ikamesidir. Annesütü alamayan bebekler için Annesütü yetersizliğinde Annesütü ve inek sütünde enerji ve ana besin maddeleri Anne Sütü (100ml)

Detaylı

SPIRULINA NEDİR? Spirulina yosunu ağır metallere karşı çok hassastır, bu itibarla kirlenmenin olmadığı yerlerde büyür.

SPIRULINA NEDİR? Spirulina yosunu ağır metallere karşı çok hassastır, bu itibarla kirlenmenin olmadığı yerlerde büyür. TIENS SPIRULINA SPIRULINA NEDİR?. Spirulina mavi yeşil renkte bir su yosunudur İlk olarak yeryüzünde 3.5 milyon yıl önce görülmüş olup, gezegendeki en yaşlı yaşam biçimlerinden biridir. Doğal haliyle Çin

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENMEDE SÜTÜN ÖNEMİ VE SAĞLIKLI SÜT

SAĞLIKLI BESLENMEDE SÜTÜN ÖNEMİ VE SAĞLIKLI SÜT SAĞLIKLI BESLENMEDE SÜTÜN ÖNEMİ VE SAĞLIKLI SÜT SAĞLIK Dünya Sağlık Örgütü tanımına göre sağlık ; bedensel ve ruhsal olarak tam iyi olma halidir. BESLENME Bir insanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken

Detaylı

Emzirme Döneminde İlaç Kullanımına Dair Kanıta Dayalı Bireysel Risk Değerlendirme Raporu

Emzirme Döneminde İlaç Kullanımına Dair Kanıta Dayalı Bireysel Risk Değerlendirme Raporu Emzirme Döneminde İlaç Kullanımına Dair Kanıta Dayalı Bireysel Risk Değerlendirme Raporu 1 / 6 1. Hastanın Öyküsü Adı Soyadı : T***** K**** Yaşı : 33 Kısa Öykü : Hasta 3 ay önce doğum yapmış ve çocuğunu

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta verimi Kabuk kalitesi Civciv kalitesi Döllülük Çıkım oranı Karaciğer sağlığı Bağırsak sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA

Detaylı

Besin Gidaların Yararı ve Zararı

Besin Gidaların Yararı ve Zararı Besin Gidaların Yararı ve Zararı Yiyip içtiklerinizin sağlığınızı nasıl etkilediğini, ömrünüzü uzatıp uzatmadığını ya da sizi yavaş yavaş öldürüp öldürmediğini merak ediyormusunuz. Yiyeceklerin eksi ve

Detaylı

Öğr. Gör. Süleyman GÖKMEN

Öğr. Gör. Süleyman GÖKMEN Öğr. Gör. Süleyman GÖKMEN GİRİŞ Fonksiyonel Gıda Tanımı Et Ürünlerine Tedbirli Yaklaşım Et ürünlerine Konjuge Linoleik asit ilavesi Et ürünlerine Diyet Lifi İlavesi Et ürünlerine Probiyotik İlavesi Et

Detaylı

Yeni Tanı Hipertansiyon Hastalarında Tiyol Disülfid Dengesi

Yeni Tanı Hipertansiyon Hastalarında Tiyol Disülfid Dengesi Yeni Tanı Hipertansiyon Hastalarında Tiyol Disülfid Dengesi İhsan Ateş 1, Nihal Özkayar 2,Bayram İnan 1, F. Meriç Yılmaz 3, Canan Topçuoğlu 3, Özcan Erel 4, Fatih Dede 2, Nisbet Yılmaz 1 1 Ankara Numune

Detaylı

FENOLİK MADDELER (Resveratrol)

FENOLİK MADDELER (Resveratrol) FENOLİK MADDELER (Resveratrol) Fenolik madde nedir? Fenolik bileşikler ve daha yaygın olarak kullanılan ismi ile polifenoller benzen halkası içeren maddelerdir. Fenollerin en basit bileşikleri bir adet

Detaylı

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU Alanin Transaminaz ( ALT = SGPT) : Artmış alanin transaminaz karaciğer hastalıkları ( hepatosit hasarı), hepatit, safra yolu hastalıklarında ve ilaçlara bağlı olarak

Detaylı

Kolesterol yaşam için gerekli olan mum kıvamında yağımsı bir maddedir.

Kolesterol yaşam için gerekli olan mum kıvamında yağımsı bir maddedir. On5yirmi5.com Kolesterol Nedir? Kolesterol yaşam için gerekli olan mum kıvamında yağımsı bir maddedir. Yayın Tarihi : 21 Haziran 2011 Salı (oluşturma : 11/3/2015) Kolesterol beyin, sinirler, kalp, bağırsaklar,

Detaylı

Bütünüyle doğal, tadıyla özel atıştırmalıklar...

Bütünüyle doğal, tadıyla özel atıştırmalıklar... Kuru mey Bütünüyle doğal, tadıyla özel atıştırmalıklar... Completely natural, specially tasty snacks... Kurutulmuş yeşil elma dilimleri / Dried green apple slices Kurutulmuş portakal dilimleri / Dried

Detaylı

1. Yağ depolanmasını engellemek (iştahı kesmek, yağ emilimini azaltmak)

1. Yağ depolanmasını engellemek (iştahı kesmek, yağ emilimini azaltmak) İlaç tedavisinde yöntem: 1. Yağ depolanmasını engellemek (iştahı kesmek, yağ emilimini azaltmak) 2. Yağ kullanımını artırmak olmalıdır (termogenezi artırmak, lipolizi artırmak) İştah kesiciler: Hem katokolaminerjik

Detaylı

Tip 2 Diyabetli Hastalarda Metabolik Sendrom Prevalansı

Tip 2 Diyabetli Hastalarda Metabolik Sendrom Prevalansı İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 15 (1) 29-33 (2008) Tip 2 Diyabetli Hastalarda Metabolik Sendrom Prevalansı Serkan İpek Doğanşehir Devlet Hastanesi, İç Hastalıkları Kliniği, Malatya Amaç: Bu çalışma,

Detaylı

Yeterli ve Dengeli Beslen!

Yeterli ve Dengeli Beslen! Yeterli ve Dengeli Beslen! Hareketli Ol, Egzersiz Yap! Kişisel Bakımına ve Günlük Hijyenine Özen Göster! Uyku Düzenine Dikkat Et! Stresten Uzak Dur! Yeterli ve dengeli beslenme «4 Yapraklı Yonca» içerisindeki

Detaylı

VİTAMİN NEDİR? Vitaminler organik besinler grubunda bulunup

VİTAMİN NEDİR? Vitaminler organik besinler grubunda bulunup VİTAMİN NEDİR? Vitaminler organik besinler grubunda bulunup normal yaşamın sürdürülmesi için gerekli olan, yiyecekler içerisinde doğal olarak bulunan basit yapılı bileşiklerdir. VİTAMİNLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ=)

Detaylı

Tip 2 Diyabetlilerde Kardiyovasküler Hastalık Riskini Azaltma: Eğitimin Etkinliği

Tip 2 Diyabetlilerde Kardiyovasküler Hastalık Riskini Azaltma: Eğitimin Etkinliği Tip 2 Diyabetlilerde Kardiyovasküler Hastalık Riskini Azaltma: Eğitimin Etkinliği Ayfer Bayındır Şeyda Özcan İlhan Satman Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Koç Üniversitesi Hemşirelik

Detaylı

Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir.

Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir. Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir. Dr. Sibel Güldiken Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma

Detaylı

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH, İç Hastalıkları Kliniği Sunum akışı Kılavuzlar ışığında; Glisemik tanımlamalar ve

Detaylı

Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI DÜZENLEMEK İÇİN PRONEL

Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI DÜZENLEMEK İÇİN PRONEL Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ Protein Değerlendirilmesi Enerji Kullanımı Süt Kalitesi Karaciğer Fonksiyonları Döl Verimi Karlılık BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI

Detaylı

PSİKOLOJİ DE. Besinsel. Destekleyiciler

PSİKOLOJİ DE. Besinsel. Destekleyiciler PSİKOLOJİ DE Besinsel Destekleyiciler 3 Hastalığın En Güzel İlacı, Hastalığın En Güzel İlacı, Hastalıktan Korunmanın Çarelerini Öğrenmektir. Çarelerini Öğrenmektir. Hipokrat Hipokrat 4 Bugünün bilgilerine

Detaylı

İntestinal Mikrobiyota Nedir? Ne yapar? Dr. Taylan Kav Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji BD

İntestinal Mikrobiyota Nedir? Ne yapar? Dr. Taylan Kav Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji BD İntestinal Mikrobiyota Nedir? Ne yapar? Dr. Taylan Kav Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji BD En iyi mikrop ölü mikrop (mu)? Vücudumuzdaki Mikroplar Bakteriler Mantarlar Virüsler Bakterilerle

Detaylı

Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ

Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ Prof.Dr.Oktay Demirkıran İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Yoğun Bakım Bilim Dalı Acil Yoğun Bakım Ünitesi Avrupa da yaklaşık 700,000/yıl

Detaylı

HİPP Biberon Mamaları

HİPP Biberon Mamaları HİPP Biberon Mamaları HiPP PRE Organik Bebek Sütü 300 gr TR2018 Özellikleri : Karbonhidrat kaynağı yalnızca süt şekeri olan laktoz dur. Hipp PRE Organik Combiotic Bebek Sütü 350 gr TR2469 Özellikleri :

Detaylı

Hipertansiyon ve akut hipertansif atakta ne yapmalı? Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Hipertansiyon ve akut hipertansif atakta ne yapmalı? Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Hipertansiyon ve akut hipertansif atakta ne yapmalı? Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Sağlıklı kişi Hipertansiyon: ne yapmalı? Risk faktörlerinden ölüme kardiyovasküler

Detaylı

Kanatlılara Spesifik Performans Katkısı

Kanatlılara Spesifik Performans Katkısı Kanatlılara Spesifik Performans Katkısı İÇERİĞİ Kanatlı hayvancılık sektörü genetik calışmalar, yem teknolojisi ve beslenme rejimlerindeki bilimsel ilerlemelerle sürekli gelişmektedir. Dünyada artan kaliteli

Detaylı

KULLANIM KILAVUZUNDA BULUNACAK BİLGİLER

KULLANIM KILAVUZUNDA BULUNACAK BİLGİLER İsim: Centrum Silver Birim formülü Bir film tablet içeriği : % ÖGD** Vitaminler Lutein 1000 mcg * A Vitamini 800 mcg 100 (% 50 Beta Karoten) B1 Vitamini 1.65 mg 150 B2 Vitamini 2.1 mg 150 Niasinamid 24

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI OMEGUARD Yumuşak Jelatin Kapsül

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI OMEGUARD Yumuşak Jelatin Kapsül 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI OMEGUARD Yumuşak Jelatin Kapsül KISA ÜRÜN BİLGİSİ 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin maddeler: Balık yağı (Omega 3).. 1000 mg Kırmızı Pirinç Mayası Ekstresi (% 1.5 Monakolin

Detaylı

Hipertansiyon Tedavisinde Kan Basıncı Ölçümü: Evde mi? Ofiste mi? Ambulatuar mı?

Hipertansiyon Tedavisinde Kan Basıncı Ölçümü: Evde mi? Ofiste mi? Ambulatuar mı? Hipertansiyon Tedavisinde Kan Basıncı Ölçümü: Evde mi? Ofiste mi? Ambulatuar mı? Dr. Hasan Micozkadıoğlu Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Logan et al. J Hypertens 2008;26:446-452

Detaylı