DIGITAL CHART OF THE WORLD COĞRAFİ VERİ TABANININ KARTOGRAFİK OLARAK KULLANIMI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DIGITAL CHART OF THE WORLD COĞRAFİ VERİ TABANININ KARTOGRAFİK OLARAK KULLANIMI"

Transkript

1 Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DIGITAL CHART OF THE WORLD COĞRAFİ VERİ TABANININ KARTOGRAFİK OLARAK KULLANIMI İ. Öztuğ BİLDİRİCİ 1, Ferruh YILDIZ 1, İsmail BABAOĞLU 2, Ersin KAYA 2 1 Selçuk Üniversitesi Mühendislik Mimarlõk Fakültesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü, Kampüs KONYA, 2 Selçuk Üniversitesi Mühendislik Mimarlõk Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Kampüs KONYA Özet: DCW (Digital Chart of the World) coğrafi veri tabanõ Amerikan Defence Mapping Agency (DMA) kurumu için ESRI tarafõndan "Vector Product Format" (VPF) formatõnda hazõrlanmõştõr. Daha sonra Arc/Info formatõna dönüştürülerek ticari kullanõma açõlmõştõr. DCW verileri, çoğunluğu 1: ölçekli olan, ABD ve müttefiki bazõ devletlerin askeri harita kurumlarõ tarafõndan analog olarak hazõrlanmõş ONC (Operational Navigation Chart) harita takõmõnõn sayõsallaştõrõlmasõ ile elde edilmiştir. Genel olarak bir fiziki haritanõn kapsadõğõ bilgileri kapsayan DCW yaklaşõk 50 tabakadan oluşmaktadõr. Küçük ölçekli kartografik ürünlerde ve GIS uygulamalarõnda yaygõn olarak kullanõlmaktadõr. Bu çalõşmada DCW verilerinin altlõk olarak kullanõldõğõ iki adet siyasi haritanõn yapõm aşamalarõ tartõşõlmaktadõr. 1. GİRİŞ DCW (Digital Chart of the World) coğrafi veri tabanõ ilk olarak askeri amaçla Amerikan Defence Mapping Agency (DMA) kurumu için ESRI tarafõndan "Vector Product Format" (VPF) formatõnda hazõrlanmõştõr. DCW 1: ölçekli, tüm yeryüzünü kapsayan bir vektör veri tabanõdõr. Veri tabanõnõn temel veri kaynağõ ABD, İngiltere, Kanada ve Avustralya tarafõndan ortaklaşa hazõrlanan "DMA Operational Navigation Chart" (ONC) harita takõmõdõr. DCW veri tabanõ, ilk hazõrlanõşõndan sonra ARC/INFO Coverage formatõna dönüştürülerek dört CD halinde yine ESRI tarafõndan sivil kullanõma sunulmuştur. Tüm dünyayõ kapsayan ve 17 tabakadan oluşan veriler saklama kolaylõğõ nedeniyle 5x5 derecelik paftalara bölünmüştür. Söz konusu CD leri ESRI ticari olarak pazarlamaktadõr. ESRI yanõnda DCW veri tabanõ İnternet ortamõnda Pennsylvania State University (PSU) tarafõndan da yayõnlanmaktadõr [URL 1]. PSU, DCW verilerini ülke ve tabaka bazõnda ARC/INFO Export formatõnda (e00 uzantõlõ dosyalar) dağõtmaktadõr. DCW veri tabanõ hem mekansal hem de sözel bilgiler içermektedir. Bu açõdan 1: ölçeğinde gerçekleştirilebilecek CBS uygulamalarõnda ve sayõsal kartografik ürünlerin hazõrlanmasõnda altõk olarak kullanõlabilir. DCW den yararlanõlarak üretilebilecek kartografik ürünler, küçük ölçekli siyasi, fiziki ve tematik haritalar olabilir. Bu tür haritalar hem basõlõ, hem de CDROM ve İnternet ortamõnda dağõtõlabilen elektronik haritalar da olabilir. Bu çalõşmada DCW den yararlanõlarak hazõrlanan iki siyasi haritanõn yapõm aşamalarõ ve DCW nin kartografik anlamda kullanõmõ tartõşõlacaktõr. Söz konusu haritalar, Türk İşbirliği ve Kalkõnma İdaresi (TİKA) için hazõrlanan, 1: ölçekli Balkanlar Türkiye Kafkasya ve 1: ölçekli Avrasya Türk Cumhuriyetleri haritalarõdõr. Her iki harita da siyasi harita olup, Lambert Konform Konik Projeksiyonu kullanõlarak, 364

2 Bildirici, Yõldõz, Babaoğlu, Kaya onar bin adet offset baskõ tekniği ile çoğaltõlacak şekilde hazõrlanmõştõr. Yazõlõm olarak MapInfo 6.5 yazõlõmõ kullanõlmõş, veriler problemsiz olarak ARC/INFO formatõndan MapInfo formatõna dönüştürülmüştür. Haritalarõn ölçekleri DCW ölçeğinden daha küçük olduğundan siyasi haritada gösterilmesi uygun tabakalarda ekranda genelleştirme yapõlmõştõr. Genelleştirmeye paralel olarak, çalõşõlan bölgeleri kapsayan atlaslar ve diğer basõlõ haritalardan yararlanõlarak kontrol yapõlmõştõr. Bu bağlamda DCW de hatalõ olarak yer alan çok sayõda obje düzeltilmiştir. Genelleştirme işlemleri manuel olarak ekranda yapõlmõştõr. Ekranda yoğun olarak çalõşma gerektiren diğer bir işlem de coğrafi yer isimlerinin Türkçeleştirilmesidir. Bu amaçla da basõlõ atlas ve haritalardan yararlanõlmõştõr [HGK, 1993; Westermann, 1996; Lexicon, 1974; Mairs, 1990; HGK, 2000; HGK, 1998; HGK, 1997; HGK, 1993a; HGK, 1993b; HGK, 1993c]. 2. MAPINFO YAZILIMI VE VERİLERİN AKTARILMASI Çalõşmada MapInfo yazõlõmõn 6.5 versiyonu kullanõlmõştõr. MapInfo bilindiği üzere bir CBS yazõlõmõdõr. Yazõlõm CBS yazõlõmlarõ içerisinde kartografik tasarõm açõsõndan en uygun olduğu düşünülerek seçilmiştir. Özellikle tematik harita yapõmõ açõsõndan yazõlõm oldukça iyi olanaklar sunmaktadõr. Tematik haritalarda kullanõlan gösterim araçlarõnõn önemlileri (bar ve pie grafikler vb) yazõlõmda mevcuttur. Bu tür araçlar programõn çekirdek halinde mevcuttur. MapBasic olarak adlandõrõlan kendine has bir programlama diliyle kullanõcõlar kendi ihtiyaçlarõna yönelik programlar geliştirerek MapInfo altõnda çalõştõrõlabilirler. Bir başka programlama yolu ise MapX olarak adlandõrõlan ActiveX bileşen ile MapInfo objelerini kullanarak yazõlõm geliştirmektir. MapInfo ya 6.5 versiyonu ile daha önceden eksikliği hissedilen üç boyutlu gösterim araçlarõ da eklenmiştir. MapInfo dosya yapõsõ, alõşõlmõş windows programlarõnõn dosya tarzõndan farklõdõr. Her tabaka bir table (tablo) olarak adlandõrõlõr ve bu tabakaya ait bir tab uzantõlõ dosya oluşur. Tab dosyasõna genellikle dört tane daha dosya eşlik eder. Bu dosyalar grubu ilgili tabakayõ kapsar. Yalnõzca tab dosyasõ bir yerden bir yere kopyalanõrsa, ilgili veriler taşõnamaz. İlgili tüm dosyalarõn kopyalanmasõ gerekir. Bu bakõmdan kullanõcõya kolaylõk olmasõ bakõmõndan MapInfo içerisinde bir kopyalama (farklõ kaydetme) ve yeniden adlandõrma menüsü vardõr. MapInfo nun kullandõğõ diğer bir dosya türü workspace (wor uzantõlõ) dosyalarõdõr. Workspace dosyalarõ bir projede kullanõlan tüm tabakalarõ, bu tabakalarõn hangi kombinasyonda hangi pencerelerde gösterildiğini, tematik gösterimleri, lejantlarõ vb bilgileri tutar. Workspace dosyalarõnda mekansal ya da sözel hiç bir bilgi bulunmaz, bu bilgiler table dosyalarõndadõr. Arc/Info MapInfo arasõnda veri dönüşümü, programõn çekirdek halinde verilen aslõnda bir MapBasic programõ olan ArcLink ile yapõlmaktadõr. ArcLink, Arc Info Export formatõ olarak bilinen ve e00 uzantõlõ dosyalarõ MapInfo dosyalarõna çevirebilir ya da MapInfo dosyalarõ e00 dosyalarõ haline getirilebilir. e00 dosyalarõ, birden çok tabakaya ait verileri kapsamaktadõr. Bu nedenle bir e00 dosyasõ dönüştürüldüğünde, bir çok MapInfo dosyasõ (table dosyalarõ) oluşur. Çalõşmada kullanõlan veriler ülke bazõnda e00 dosyalarõ olarak PSU harita sunucusundan alõnmõştõr [URL 1]. Çalõşma alanõna çok sayõda ülke girdiğinden aynõ karakterdeki verilerin coğrafi anlamda dosyalara bölünmüş durumdadõr. Çalõşma bölgesini kapsayan verilerin MapInfo formatõna dönüştürüldükten 365

3 Digital Chart of the World Coğrafi Veri Tabanõnõn Kartografik Olarak Kullanõmõ sonra, tabakalar halinde birleştirilmesi de gerekmektedir. Bu işlemin manuel olarak yapõlmasõ hem zaman kaybõna hem de hatalara yol açabileceğinden, bir MapBasic programõ ile işlem otomatize edilmiştir. İlk olarak her ülkeye ait veriler ayrõ klasörlerde MapInfo table dosyalarõ haline getirilmiş, daha sonra hazõrlanan MapBasic programõ ile bu klasörler taranarak aynõ tabakaya ait veriler birleştirilmiştir. Veriler PSU yerine, ESRI CD'lerinden alõnmõş olsaydõ yine parçalanma durumu söz konusudur. Çünkü bu CD lerde de dünya 5x5 derecelik gridlere ayrõlarak veriler parçalanmõştõr. Bu anlamda hazõrlanan MapBasic programõ DCW ile yapõlan her türlü çalõşmada kullanõlabilir. 3. DCW TABAKA YAPISI DCW veri tabanõ kabaca bir fiziki haritada bulunmasõ gereken pek çok bilgiyi kapsamaktadõr. Veriler içerik olarak 17 konuya ayrõlmõştõr (Tablo 1). Bu tabakalardan bir siyasi haritada gereken bilgileri kapsayan ve projede kullanõlanlar Tablo 1'de gösterilmiştir. Veriler MapInfo ya dönüştürüldüğünde, yazõlõmlarõn yapõsõnõn farklõ olmasõ nedeniyle MapInfo da oluşan tabaka sayõsõ 17 den fazla olmaktadõr. Genel olarak tüm tabakalar dolu ise, 54 adet MapInfo tabakasõ oluşmaktadõr. ArcInfo coverage formatõnda, tabakalar obje tiplerine göre network, polygon, line ve point olmak üzere dört değişik tipte olabilir. Bu tür tabakalar ayrõca Annotation olarak dlandõrõlan yazõ objeleri de içerebilirler. Bu tabaka tipleri DCW de tabaka adlarõnõn sonuna NET, POLY, LINE ve POINT kõsaltmalarõ eklenerek belirtilmiştir. Network tipi diğerlerinden farklõ olarak hem çizgisel hem alansal objeleri kapsamaktadõr. Verilerin MapInfo'ya dönüştürülmesi halinde, nokta, çizgi, alan ve yazõ için ayrõ tabakalar açõlmaktadõr. Aslõnda MapInfo'da bir tabakada birden çok obje tipi kullanõlabilir. Yani ArcInfo daki network tipi tabakalar gibi bir MapInfo tabakasõ hem alan hem çizgi hem de yazõ içerebilir. Buna rağmen MapInfo da kullanõlan dönüşüm alt programõ, her tabakada tek bir obje tipi olacak şekilde dönüşüm yapmaktadõr. Bu nedenle dönüşüm sonrasõ daha fazla tabaka oluşmaktadõr. Bunu bir avantaj olarak değerlendirmek gerekir. Çünkü bir tabakada bir obje tipi ile çalõşmak daha yararlõdõr. İstendiği takdirde de tabakalar rahatlõkla birleştirilebilir. DCW koordinat sistemi enlem-boylam sistemidir. Projeksiyonsuz koordinat sistemi olarak da adlandõrõlan bu sistemde x koordinatõ olarak boylam, y koordinatõ olarak boylam tanõmlanmõştõr. Koordinat birimi derecedir. Veriler x ve y eksenleri düzlem bir koordinat sistemi tanõmlayacak şekilde gösterildiğinde aslõnda meridyen uzunluğu koruyan silindirik projeksiyon kullanõlmõş olmaktadõr. CBS sistemlerinde bu şekilde çalõşmanõn yararlarõ vardõr. Enlem ve boylam değerlerinden yararlanarak veriler kolaylõkla istenilen projeksiyonda görüntülenebilirler. Yükseklikle ilgili olarak, yükseklik tabakalarõ, eşyükseklik eğrileri ve yükseklik noktalarõ olmak üzere üç tür veri bulunmaktadõr. Yükseklik birimi olarak fit kullanõlmõştõr. Bu açõdan metrik birimlerin kullanõldõğõ ülkelerde eşyükseklik eğrileri ve yükseklik tabakalarõnõn kullanõmõ sorun oluşturabilir. Yükseklik eğrilerinde ve yükseklik noktalarõnda öznitelik olarak kaydedilmiş fit biriminde yükseklik değerleri 366

4 Bildirici, Yõldõz, Babaoğlu, Kaya mevcuttur. Bunlardan yararlanarak yeni bir nokta kümesi oluşturulabilir, bu noktalarõn yükseklikleri metreye çevrilerek yeni bir sayõsal arazi modeli yardõmõyla metrik eşyükseklik eğrileri oluşturulabilir. Bu çalõşmada yükseklik gerekli olmadõğõndan böyle bir uygulama yapõlmamõştõr. Tablo 1: DCW Tabakalarõ, Projede kullanõlanlar * ile gösterilmiştir [ESRI, 1993]. İçerik Kõsaltma Tabaka Adõ Açõklama 1 Political/Ocean PO 2 Populated Places PP PONET (Alan) * PONET (Çizgi) * POPOINT PPPOLY PPPOINT * Poligon olarak ülkeler, adalar Çizgi olarak ülke sõnõrlarõ Poligon olarsak büyük kentler Yerleşim merkezleri 3 Railroads RR RRLINE * Sõnõflandõrõlmõş demiryolu ağõ 4 Roads RD RDLINE * Sõnõflandõrõlmõş karayolu ağõ 5 Utilities UT UTLINE Elektrik, boru hatlarõ vb. 6 Drainage DN DNNET (Alan) * DNNET (Çizgi) * DNPOINT 7 Drainage-Supplemental DS DSPOINT 8 Hypsography HY 9 Hypsography- Supplemental HS Göller, bataklõk alanlar vb Nehirler, dereler HYNET (Alan) Poligon olarak yükseklik tabakalarõ (fit olarak) HYNET (Çizgi) HYPOINT HSLINE HSPOINT 10 Landcover LC LCPOLY LCPOINT 11 Ocean Features OF OFLINE OFPOINT 12 Physiography PH PHLINE Eşyükseklik eğrileri (fit) Yükseklik noktalarõ Ara eşyükseklik eğrileri İlave yükseklik noktalarõ Arazi kullanõmõ (poligon) 13 Aeronautical AE AEPOINT * Hava alanlarõ 14 Cultural Landmarks CL CLPOLY CLPOINT CLLINE 15 Transportation Structure TS TSLINE Önemli köprü vb yapõlar TSPOINT 16 Vegetation VG VGPOLY Bitki örtüsü 17 Data Quality DQ DQNET DQNET Veri kalitesi bilgisi Her tabakada bulunan objeler öznitelik tanõmlamalarõyla birbirinden ayrõlmõştõr. Örneğin PONET tabakasõnda özniteliklere göre ayrõlan ülke sõnõrlarõ, okyanus, kutuplardaki buzullar yer almaktadõr. Projede PONET tabakasõndan yalnõzca ülke 367

5 Digital Chart of the World Coğrafi Veri Tabanõnõn Kartografik Olarak Kullanõmõ sõnõrlarõ kullanõlmõştõr. Su sistemi ile ilgili objeler DNNET tabakasõndadõr. Yine özniteliklere göre sulu ve kuru dereler/nehirler, sulu ve kuru göller, bataklõk araziler birbirinden ayrõlmõştõr. Bu tabakadan sulu ve kuru göller, sulu ve kuru nehirler olmak üzere dört kategoride objeler seçilmiş diğerleri elimine edilmiştir. 4. PROJEYE UYGUN ALTLIK VERİLERİ HAZIRLANMASI DCW yapõsõ gereği tam olarak projede kullanõlacak bir veri altlõğõ değildir. Kartografik tasarõm öncesi altlõk veriler üç aşamada hazõrlanmõştõr: Verilerin genelleştirilmesi İsim bilgilerinin Türkçeleştirilmesi DCW'nin kapsamadõğõ, ancak projede gereken verilerin sayõsallaştõrõlmasõ Altlõk verilerin mevcut haritalarla karşõlaştõrõlarak kontrol edilmesi 4.1 Genelleştirme DCW ölçeği 1: 1 milyon, projede hazõrlanacak haritalarõ ölçekleri ise 1: 3 milyon ve 1: 8 milyondur. Bu nedenle, bazõ tabakalarda genelleştirme yapõlmasõ zorunludur. MapInfo yazõlõmõnda çizgi basitleştirme dõşõnda otomatik genelleştirme aracõ yoktur. DCW verileri çok yoğun nokta içerdiğinden yapõlan denemelerde MapInfo'ya 6.5 versiyonunda yeni eklenen otomatik çizgi basitleştirmenin çok iyi çalõşmadõğõ görülmüştür. Genelleştirmede genel olarak üç yöntem izlenmiştir: Öznitelikler yardõmõyla önemsiz olarak görülen objelerin otomatik silinmesi (seçme) Alansal olarak küçük objelerin otomatik silinmesi (seçme) Ekranda genelleştirme yapõlarak, silme ya da basitleştirme (seçme ve basitleştirme) Yukarõda parantez içinde her yöntem için uygulanan genelleştirmenin temel işlemleri belirtilmiştir [Bildirici ve Uçar, 2000]. Otomatik silme yöntemi, verilerin öznitelik tutarlõlõğõna bağlõ olarak çalõşan bir yöntemdir. Başka bir deyişle özniteliklerin doğru tanõmlanmamasõ durumunda gösterilmesi gereken ama önemsiz kategoride tanõmlanan objelerde otomatik olarak silinmiş olur. Otomatik silme yöntemi yerleşim merkezleri (PPPOINT), yollar (RDLINE), demiryollarõ (RRLINE), su sistemi (DNNET), hava alanlarõ (AEPOINT) tabakalarõnda yapõlmõştõr. Otomatik silme yapõlan tabakalardaki veriler, daha sonra yaklaşõk aynõ ölçeklerdeki haritalarla karşõlaştõrõlarak eksik objeler olup olmadõğõ belirlenmiştir. Gösterilmesi gereken ancak altlõk verilerde olmayan objeler, ya öznitelik hatalarõ nedeniyle silinmiş ya da DCW de yer almamõştõr. Bu tür objeler DCW de varsa öznitelik hatasõ düzeltilmiş yoksa sayõsallaştõrma yapõlarak altlõk verilere eklenmiştir. Genel olarak DCW veri tabanõnda eksiklikler ve hatalarla karşõlaşõlmaktadõr. Örneğin Türkiye'de yerleşim merkezleri bucaklara kadar sayõsallaştõrõlmõş olmasõna rağmen, dört il gösterilmemiştir (PPPOINT tabakasõ). Su sisteminde ise, bazõ önemli nehirlerin, yer yer sayõsallaştõrma hatalarõ nedeniyle kesintiye uğramasõ gibi hatalarla karşõlaşõlmõştõr. 368

6 Bildirici, Yõldõz, Babaoğlu, Kaya Alansal olarak otomatik silme, iki tabakada uygulanmõştõr. PONET tabakasõnda alanõ gösterilemeyecek kadar küçük olan adalar, DNNET tabakasõnda ise yine alanõ küçük olan sulu-kuru göller otomatik olarak silinmiştir. Ekranda genelleştirme, yollar (RDLINE), demiryollarõ (RRLINE) ve su sistemi tabakasõnda (DNNET) nehirler için yapõlmõştõr. Yol tabakasõnda yollarõn cinsine göre öznitelik tanõmlamalarõ yapõlmõştõr. Ancak bu tanõmlamalar Avrupa ülkeleri dõşõnda sağlõklõ değildir. Yapõlan denemelerde tanõmlõ özniteliklere göre proje ölçeğinde önemli olan yollarõn seçilmesinin mümkün olmadõğõ belirlenmiştir. Bunun üzerinde yollar ekranda, mevcut haritalarla karşõlaştõrõlarak genelleştirilmiştir. Bu çalõşma ile aynõ zamanda yollarõn güncel haritalarla uyumlu olmasõ da sağlanmõştõr. Ekranda genelleştirmede uygun olmayan objelerin silinmesi kalan ojelerde gerekiyorsa çizgi basitleştirme yapõlmasõ biçiminde iki aşamalõ bir yöntem izlenmiştir. Demiryollarõ tabakasõnda ilk olarak özniteliklere göre otomatik silme yapõldõktan sonra seçilen objelerin Avrupa ülkeleri, Rusya ve Ukrayna'da proje ölçeğinde gösterilemeyecek derecede yoğun olduğu görülmüştür. Demiryollarõnda da yollara benzer olarak mevcut haritalarla karşõlaştõrma yapõlarak genelleştirme uygulanmõştõr. Nehir/dere kategorisindeki objelerde, objenin genişliği, debisi gibi bilgilere dayanan bir öznitelik tanõmlamasõ yapõlmamõştõr. Yalnõzca, her mevsim sulu, her mevsim sulu değil şeklinde bir tanõmlama yapõlmõştõr. Veriler incelendiğinde çok ayrõntõlõ bir sayõsallaştõrma yapõldõğõ görülmüştür. Veri yoğunluğunun 1: 1 milyon ölçeği için bile fazla olduğu söylenebilir. Bu tabakada, yoğunluk yanõnda nehirlerin geniş olan parçalarõnõn göl biçiminde alansal olarak gösterilmiş olmasõ da bir sorun oluşturmaktadõr. Bu tür alansal objelerin enleri çoğunlukla proje ölçeğinde gösterilemeyecek kadar dar olduğundan, ekranda çalõşma yapõlarak çizgisel objelere dönüştürülmesi gerekmiştir. Bu özel durum dõşõnda nehirler için de yol ve demiryollarõndaki gibi ekranda genelleştirme yapõlmõştõr. Ülke sõnõrlarõ ve adalar üzerinde yapõlan incelemelerde, şekil olarak bir değişikliğe gerek olmadõğõ görüldüğünden, genelleştirme yapõlmamõştõr. Yalnõzca çok karmaşõk bazõ kõyõ çizgilerinde ekranda çizgi basitleştirmesi uygulanmõştõr. Yapõlan kontrollerde ülke sõnõrlarõnõn genel olarak doğru olduğu görülmüştür. Yalnõzca bazõ sorunlu bölgelerde (Kõbrõs, Keşmir vb) değişiklikler yapõlmõştõr. 4.2 İsim Bilgilerinin Türkçeleştirilmesi DCW'de isim bilgileri İngilizce olarak yer almaktadõr. İngiliz harflerinin dõşõnda harfler içeren yer isimleri öznitelik tanõmlamalarõyla belirtilmiştir. Burada iki durum söz konusudur. Latin alfabesine eklenmiş özel karakterlerin kullanõldõğõ isimler en yakõn Latin harfi kullanõlarak yazõlmõştõr (örneğin Ereğli yerine Eregli). Latin alfabesi kullanmayan dillerde ise yer isimleri İngilizceleştirilmiştir. Öncelikle Türkiye'deki yer isimleri, Türkçe karakterler de kullanõlarak düzeltilmiştir. MapInfo yazõlõmõ açõsõndan da Türkçe karakter kullanmakta bir sorun yoktur. Türkiye dõşõndaki yerleşim merkezleri için ise iki yol izlenmiştir. 369

7 Digital Chart of the World Coğrafi Veri Tabanõnõn Kartografik Olarak Kullanõmõ Yerleşim merkezinin yaygõn kullanõlan bir Türkçe ismi varsa kullanõlmõştõr (örneğin Atina, Üsküp). Bu konuda HGK tarafõndan yayõnlanan haritalarda kullanõlan isimler esas alõnmõştõr. Yaygõn bir Türkçe isim yok ise, DCW de kullanõlan İngilizce isim aynen alõnmõştõr. Yerleşim merkezleri isimlerinde hem Türkçeleştirilmiş isimlerde hem de İngilizceleştirilmiş isimlerde belli bir standart yoktur. Örneğin HGK tarafõndan yayõnlanan haritalarda Türkiye dõşõ yer isimlerinde değişik kullanõmlara rastlanmaktadõr. İngilizce haritalarda ise Latin alfabesi kullanõlmayan dillerdeki yer isimlerinin İngilizce yazõmõnda birlik yoktur. Özellikle Asya haritalarõnda haritanõn önemli bir kõsmõnõ kaplayan Rusya ve Çin de atlaslara göre farklõ yazõm biçimleri vardõr. Özellikle Çin yerleşim merkezlerinde International Atlas (197?) ile DCW arasõnda çok fark vardõr. Türkçe yer isimlerinin belli bir standarda bağlanmasõnda son derce yarar vardõr. Yurt dõşõ yerleşim merkezlerini de kapsayan bir coğrafi yer adlarõ sözlüğünün hazõrlanmasõ gereklidir. Bu şekilde Türkçe atlas, harita ve benzeri kartografik ürünlerde belli bir standart sağlanabilir. 4.3 Altlõk Verilerin Sayõsallaştõrma Yoluyla Zenginleştirilmesi DCW altlõk verileri, projede gerekli olan tüm verileri kapsamamaktadõr. Yapõlan genelleştirme ve isim Türkçeleştirmesinden sonra, eksik olan veriler sayõsallaştõrõlarak altlõk verilere entegre edilmiştir. Eksik olan veriler: Türk cumhuriyetlerinde eyalet/il vb sõnõrlar Rusya, Kafkasya ve Balkanlardaki özerk bölgeler DCW de yer almayan otoyollar Bu tür veriler, Birleşmiş Milletler web sitesinde yayõnlanan haritalar, Yabancõ atlaslar HGK tarafõndan yayõmlanan atlaslar gibi kaynaklardan sayõsallaştõrma yapõlarak elde edilmiştir. Değişik ölçek, datum ve projeksiyondaki bu haritalardan elde edilen veriler, haritalar üzerinde bulunan coğrafi ağ (Meridyen ve Paraleller) yardõmõyla özel bir dönüşüm yardõmõyla DCW ye başarõyla entegre edilmiştir. Bu amaçla özel bir çalõşma yapõlarak DXF dosyalarõnõ işleyen bir program hazõrlanmõştõr. Sayõsallaştõrma için AutoCAD yazõlõmõ kullanõlmõş, DXF formatõna dönüştürülen veriler, hazõrlanan programla işlenerek MAPINFO ya aktarõlmõştõr. Dönüşüm yöntemi ve program hakkõnda ayrõ bir yayõn hazõrlanmaktadõr. 5. KARTOGRAFİK TASARIM ve BASKI Siyasi haritalarõn kartografik tasarõmõ MAPINFO ortamõnda yapõlmõştõr. MAPINFO benzer CBS yazõlõmlarõ arasõnda oldukça iyi tasarõm olanaklarõna sahip bir yazõlõmdõr. Oldukça zengin bir noktasal ve çizgisel işaret kütüphanesine sahiptir. Tematik harita yapõm araçlarõ da oldukça güçlüdür. Ancak MAPINFO, öncelikle bir CBS yazõlõmõ olduğundan, hazõrlanan haritalarõn ekranda gösterilmesi ya da çiziciden çõktõ alõnmasõna yönelik çalõşõr. Bu çalõşmada ise hazõrlanan haritalarõn offset baskõ ile çoğaltõlmasõ 370

8 Bildirici, Yõldõz, Babaoğlu, Kaya gerekmekteydi. Yapõlan çalõşmanõn renk ayrõmõ yapõlabilir hale getirilmesi bu çalõşmadaki en kritik nokta olmuştur. MAPINFO kendi yetenekleriyle hazõrlanan bir haritayõ renk ayrõmõ donanõmõna (Image Setter) gönderememektedir. İlk bakõşta harita pencerelerinin standart resim dosyalarõna dönüştürülebilmesi (BMP, JPEG vb) ile bu sorunun aşõlacağõ düşünülebilir. Ancak bu tür resim dosyalarõ standart olarak 90 dpi yoğunlukta üretilmektedir ve bu da matbaacõlõk açõsõndan çok yetersiz bir yoğunluktur. MAPINFO matbaa ilişkisinin tek çözümü, ADOBE firmasõnõn taşõnabilir doküman formatõ olarak geliştirdiği PDF (Portable Document Format) teknolojisidir. PDF bir dokümanõn değişik sistemler arasõnda görünümünde bir değişiklik olmaksõzõn sanki kağõt üzerindeymiş gibi taşõmasõnõ sağlamak üzere geliştirilmiştir. PDF dosyalarõ kağõda alõnmõş bir baskõnõn yerine geçmek üzere tasarlandõğõndan bir program tarafõndan oluşturulmazlar. Özel olarak hazõrlanmõş bir yazõcõ sürücüsü, yazõcõ kullanma özelliği olan her programõn PDF dosyasõ oluşturmasõnõ sağlar. PDF dosyalarõ genel olarak Internet te doküman paylaşõmõnda kullanõlmasõ yanõnda matbaacõlõkta da kullanõlabilirler. Başka bir deyişle PDF dosyalarõndan renk ayrõmõ yapõlabilir. 6. HARİTA BASIMINDA YASAL DENETİM Ülke çapõnda yayõnlanacak tüm siyasi ve fiziki haritalar HGK tarafõndan kontrol edilmek zorundadõr. Bu amaçla harita yayõnlayacak her kurum ve kuruluş yaptõğõ çalõşmayõ HGK ya kontrol için vermekte ve olur yazõsõ almaktadõr. Bu denetlemeden amaç, ülke ve idari sõnõrlardaki hatalarõn önlenmesi, isim bilgilerinde bir standardõn sağlanmasõ ve ülke menfaatlerine uygun olmayan gösterimlerin önlenmesidir. Bu şekilde haritalarõn kartografik olarak da denetlemesi yapõlabilmektedir. Denetleme yetkisi HGK kurumuna "Harita ve Harita Bilgilerini Temin ve Kullanma Yönetmeliği" uyarõnca verilmiştir. Olur alma prosedürü ise oldukça uzun zaman almaktadõr. HGK genel olarak ülke sõnõrlarõ içinde ve komşu ülkelerde kontrol yapmaktadõr. Bu projede hazõrlanan haritalarõn başvurusu yapõldõğõnda yeni bir uygulama başlatõlarak ülke sõnõrlarõ dõşõndaki bölgelerde Türkiye nin dõş politikasõna aykõrõ gösterimler olup olmadõğõnõn denetlenmesi için Dõş İşleri Bakanlõğõna görüş sorulmaya başlanmõştõr. Bu uygulama olur alma sürecini daha da uzatmõştõr. Bu yazõnõn hazõrlandõğõ günlerde başvuru üzerinden yaklaşõk beş ay geçmesine rağmen olur alõnamamõştõr. HGK denetleme aşamasõnda, olur istenen haritalarõ kendi telif haklarõ yönünden de incelemektedir. Bu yönden yapõlan incelemede, olur istenen haritanõn HGK tarafõndan yayõnlanmõş herhangi bir haritanõn kopyasõ olup olmadõğõ incelenmektedir. Uygulamada telif haklarõ yönünden yapõlan denetleme çok da adil olmamaktadõr. Örneğin HGK tarafõndan yayõnlanan Türkiye siyasi haritasõndan alõnan her türlü bilgi (örneğin il merkezlerinin isimleri) telif hakkõ kapsamõnda düşünülmektedir. Projede yapõlan haritalar, ölçek, projeksiyon, genelleştirme ve kartografik tasarõm açõsõndan benzer HGK haritalarõndan farklõ olmasõna rağmen telif hakkõ talep edilmiştir. Ülkemizde sivil kartografyanõn gelişebilmesi için bu tür güçlüklerin aşõlmasõ gereklidir. 371

9 Digital Chart of the World Coğrafi Veri Tabanõnõn Kartografik Olarak Kullanõmõ 7. SONUÇ ve ÖNERİLER Bu çalõşmada ilk olarak DCW coğrafi veri tabanõ tanõtõlarak kartografik ürünlerde kullanõm olanaklarõ irdelenmiştir. Daha sonra iki siyasi haritanõn yapõm aşamalarõ ve DCW verilerinde bu amaçla yapõlan genelleştirme, isimlerin Türkçeleştirilmesi gibi işlemler üzerinde durulmuştur. Son olarak yapõlan çalõşmanõn matbaada basõlabilir hale getirilmesi ve basõm için yerine getirilmesi gereken yasal prosedür anlatõlmõştõr. Hazõrlanan siyasi haritalar öncelikle basõm amaçlõ hazõrlanmasõna rağmen aynõ zamanda MapInfo ortamõnda bir coğrafi bilgi sistemi olarak da değerlendirilmelidir. DCW genel olarak küçük ölçekli kartografik ürünlerde (ekran haritalarõ ya da basõlõ haritalar) kullanõlabilecek çok yararlõ bir veri kaynağõdõr. İnternet ortamõnda yayõnlanan pek çok interaktif harita sitesi altlõk olarak DCW veri tabanõnõ kullanmaktadõr [URL 2; URL 3]. Bu bağlamda DCW nin yaygõn bir kullanõm alanõ olduğu söylenebilir. Ancak DCW verilerinde olasõ hatalar, başka kaynaklarla karşõlaştõrmalar yapõlarak düzeltilmelidir. DCW yer isimlerinin Türkçeleştirilmesinde HGK denetimine rağmen kesin bir standart uygulanamamõştõr. Benzeri çalõşmalarda isimlerde standart sağlamak için bir Türkçe coğrafi yer isimleri sözlüğüne ya da kataloguna ihtiyaç vardõr. Türkiye sõnõrlarõ içinde HGK [1993d] atlasõnõn arkasõnda verilen yer isimleri indeksi böyle bir boşluğu doldurmaktadõr. Ancak Türkiye dõşõndaki yerlerde, özellikle Türk Cumhuriyetleri için böyle bir kaynağa ihtiyaç olduğu kesindir. 8. KAYNAKLAR Bildirici, İ.Ö.,Uçar, D., 2000: Sayõsal Kartografyada Genelleştirme Yaklaşõmlarõ, YTÜ Dergisi, 2000/3. ESRI, 1993: The Digital Chart of the World for use with ARC/INFO, Data Dictionary, Environmental Systems Research Institute, New York. HGK, 1993a: Kafkaslar, 1: , MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. HGK, 1993b: Balkanlar, 1: , MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. HGK, 1993c: Asya-Avrupa Haritasõ, 1: , MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. HGK, 1993d: Atlas, MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. HGK, 1997: Türk Cumhuriyetleri, 1: , MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. HGK, 1998: Avrasya-Türk Cumhuriyetleri Fiziki Haritasõ, 1: , MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. HGK, 2000: Türkiye Mülki İdare Bölümleri Haritasõ, 1: , MSB Harita Genel Komutanlõğõ, Ankara. Lexicon, 1974: International Atlas, Lexicon Publications, Chicago, Illinois. Mairs, 1990: Der grosse Shell Atlas, Mairs geographischer Verlag, Ostfildern. Westermann, 1996: Diercke Weltatlas, Westermann Schulbuchverlag, Braunschweig. URL 1: Digital Chart of the World Server, durum: Eylül URL 2: Geography Network, durum: Eylül URL 3: United Nations Cartographic Section, durum: Eylül

10

11

TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU

TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU Özgün

Detaylı

APSİS ARAÇ TAKİP SİSTEMİ İLE ŞEHİR HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASI ve KONYA UYGULAMASI

APSİS ARAÇ TAKİP SİSTEMİ İLE ŞEHİR HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASI ve KONYA UYGULAMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER APSİS ARAÇ TAKİP SİSTEMİ İLE ŞEHİR HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASI ve KONYA

Detaylı

GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN ORTA ÖLÇEKLİ CBS ÇALIŞMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ

GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN ORTA ÖLÇEKLİ CBS ÇALIŞMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN

Detaylı

DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK

DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK Dursun Z. ŞEKER

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN YAZILIM GELİŞTİRME

YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN YAZILIM GELİŞTİRME Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN

Detaylı

Türk Akreditasyon Kurumu. Doküman No.: P509 Revizyon No: 01. Kontrol Onay. İmza. İsim

Türk Akreditasyon Kurumu. Doküman No.: P509 Revizyon No: 01. Kontrol Onay. İmza. İsim Doküman Adõ: GÜVENLİK SÜREÇLERİ Doküman No.: P509 Revizyon No: 01 5 01 Bilgi İşlem Personelin Bilgilerin Gizliliği konusundaki taahhütlerine ilişkin paragraf eklendi. Sayfa No Rev. Revizyon Nedeni Yürürlük

Detaylı

POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ

POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ Serkan ÖĞÜT Alarko-Carrier San. ve Tic. A.Ş. KISA ÖZET Genel olarak pompalar, sõvõlara hidrolik enerji kazandõrarak bir yerden bir yere naklini sağlamak ve akõşkanlarõn enerji

Detaylı

GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ

GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ YÖNTEM İbrahim KALAYCI, Ayhan

Detaylı

SAYISAL GRAFİK www.sayisalgrafik.com.tr

SAYISAL GRAFİK www.sayisalgrafik.com.tr Ulaşõlabilir GIS SAYISAL GRAFİK www.sayisalgrafik.com.tr GIS Uygulamaları Semineri 16 Aralık 98 ANKARA Ulaşõlabilir GIS Çözümleri Erol Parmakerli SAYISAL GRAFİK Coğrafi verilerin toplanmasõ ve kaydedilmesinin

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Temel Kavramlar ve Uygulamalar

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Temel Kavramlar ve Uygulamalar COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Temel Kavramlar ve Uygulamalar Dr. Tahsin YOMRALIO LU Library of Congress Cataloging-in-Publication Data Yomralõoğlu, Tahsin Coğrafi bilgi sistemleri: Temel kavramlar ve uygulamalar

Detaylı

WEB KARTOGRAFYA. İSTANBUL, email: ulugtek@itu.edu.tr 2 Selçuk Üniversitesi Mühendislik Mimarlõk Fakültesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği

WEB KARTOGRAFYA. İSTANBUL, email: ulugtek@itu.edu.tr 2 Selçuk Üniversitesi Mühendislik Mimarlõk Fakültesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ WEB KARTOGRAFYA Necla ULUĞTEKİN 1, İ. Öztuğ BİLDİRİCİ 2 1 İstanbul Teknik

Detaylı

MEKANSAL NESNELERİN GÖRSELLEŞTİRİLMİŞ ÜÇ BOYUTLU MODELLERİNİ OLUŞTURMA TEKNİKLERİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA

MEKANSAL NESNELERİN GÖRSELLEŞTİRİLMİŞ ÜÇ BOYUTLU MODELLERİNİ OLUŞTURMA TEKNİKLERİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER MEKANSAL NESNELERİN GÖRSELLEŞTİRİLMİŞ ÜÇ BOYUTLU MODELLERİNİ OLUŞTURMA TEKNİKLERİ

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TANIMLAYICILARI İÇİN ÖNERİLER

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TANIMLAYICILARI İÇİN ÖNERİLER Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ COĞRFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TNIMLYICILRI İÇİN ÖNERİLER Hande

Detaylı

NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ

NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ Doğan

Detaylı

NETTOP MODÜLÜ İŞLEM ADIMLARI

NETTOP MODÜLÜ İŞLEM ADIMLARI NETTOP MODÜLÜ İŞLEM ADIMLARI Amaç: Kadastro parsellerinin işletme bazõnda birleştirilerek endeks değerlerine göre ifrazõnõ gerçekleştirmek ve kullanõma sunmak. Kapsam: Grafik Verilerin Oluşturulmasõ Sözel

Detaylı

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda,

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda, NET3D Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede açõklanan

Detaylı

GIS Her Yerde...1. e-harita TM : SAYISAL GRAFİK'in GIS Stratejisi...5 Autodesk'in GIS Stratejisi...7

GIS Her Yerde...1. e-harita TM : SAYISAL GRAFİK'in GIS Stratejisi...5 Autodesk'in GIS Stratejisi...7 Giriş GIS Her Yerde...1 GIS Her Yerde Semineri Sunum Özetleri e-harita TM : SAYISAL GRAFİK'in GIS Stratejisi...5 Autodesk'in GIS Stratejisi...7 Uydu görüntüleri satõşõnda web tabanlõ GIS uygulamasõ...10

Detaylı

R10.06 TÜRK AKREDİTASYON KURUMU TÜRKAK AKREDİTASYON MARKASI NIN TÜRKAK TARAFINDAN AKREDİTE EDİLMİŞ KURULUŞLARCA KULLANILMASINA İLİŞKİN ŞARTLAR

R10.06 TÜRK AKREDİTASYON KURUMU TÜRKAK AKREDİTASYON MARKASI NIN TÜRKAK TARAFINDAN AKREDİTE EDİLMİŞ KURULUŞLARCA KULLANILMASINA İLİŞKİN ŞARTLAR R10.06 TÜRKAK AKREDİTASYON MARKASI NIN TÜRKAK TARAFINDAN AKREDİTE EDİLMİŞ KURULUŞLARCA KULLANILMASINA İLİŞKİN ŞARTLAR Rev. 03 01-2006 İÇİNDEKİLER Sayfa 1. AMAÇ... 3 2. KAPSAM... 3 3. İLGİLİ DOKÜMANLAR...

Detaylı

ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ

ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ Ercan ÖZGAN *, Tuncay KAP* Özet - Karayollarõnda, esnek üst yapõ tabakalarõndan olan binder ve aşõnma tabakalarõ trafik etkisi

Detaylı

Tüm Dünyada Sõnõrlõ Garanti ve Teknik Destek HP ProLiant ve IA-32 Sunucularõ ve Seçenekleri

Tüm Dünyada Sõnõrlõ Garanti ve Teknik Destek HP ProLiant ve IA-32 Sunucularõ ve Seçenekleri Tüm Dünyada Sõnõrlõ Garanti ve Teknik Destek HP ProLiant ve IA-32 Sunucularõ ve Seçenekleri Genel Koşullar HP, BU SINIRLI GARANTİDE AÇIKÇA BELİRTİLENLER DIŞINDA, AÇIKÇA VEYA İMA YOLUYLA, İMA EDİLEN SATILMA

Detaylı

İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU

İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU Doç. Dr. Mustafa S. KAÇALİN Kõrgõzistan Türkiye Manas Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türkoloji Bölümü İlgi tamlamasõ, iyelik tamlamasõ, ad tamlamasõ gibi

Detaylı

sahiptir. 450 kişilik oturma kapasitesi bulunan kütüphanede, 15 adet Internet bağlantõ noktasõ

sahiptir. 450 kişilik oturma kapasitesi bulunan kütüphanede, 15 adet Internet bağlantõ noktasõ GENEL BİLGİ Ege Üniversitesi Tõp Fakültesi Tõp Kütüphanesi 1956 yõlõnda hizmet vermeye başlamõştõr. Kütüphane yaklaşõk 2000 m² kullanõm alanõna sahiptir. 450 kişilik oturma kapasitesi bulunan kütüphanede,

Detaylı

(1994) - YOMRALIOĞLU, T. / ÇELİK, K., GIS?, CBS'94-1.Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemleri Sempozyumu, Sayfa:21-32, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Trabzon

(1994) - YOMRALIOĞLU, T. / ÇELİK, K., GIS?, CBS'94-1.Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemleri Sempozyumu, Sayfa:21-32, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Trabzon GIS? Y.Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞLU, Araş.Gör. Kemal ÇELİK Karadeniz Teknik Üniversitesi, Mühendislik -Mimarlõk Fakültesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü, 61080 Trabzon ÖZET : Geographical Information

Detaylı

44 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz.

44 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz. 4. SÜRE YÖNETİMİ 44 4.1 GİRİŞ İnsanlarõ, ekipmanlarõ, araçlarõ ve parayõ projede en etkin biçimde kullanmak için, etkin çalõşan bir süre yönetim sistemine ihtiyaç vardõr. Doğru planlama, programlama ve

Detaylı

Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri

Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri Özet Bulgular 09 Ekim 2002 TS/BAS/02-83 TÜSİAD tarafõndan hazõrlanan Makina İmalatõ Sektöründe İş Mükemmelliği ve Elektronik İş Stratejileri

Detaylı

Nitelikli Elektronik Sertifikanõn İptal Edilmesi EİK m.9 f.1 e göre,

Nitelikli Elektronik Sertifikanõn İptal Edilmesi EİK m.9 f.1 e göre, 15 Ocak 2004 tarihinde T.B.M.M. tarafõndan kabul edilerek yasalaşan ve 23 Ocak 2004 tarihli ve 25355 sayõlõ Resmi Gazete de yayõnlanan 5070 sayõlõ Elektronik İmza Kanunu ( Kanun veya EİK ) -25. maddesinde

Detaylı

İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ

İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ R. Gürsel HOŞBAŞ 1, Nihat ERSOY

Detaylı

ICS 91.100.30 TÜRK STANDARDI TS EN 12504-1/Nisan 2002

ICS 91.100.30 TÜRK STANDARDI TS EN 12504-1/Nisan 2002 ÖNSÖZ Bu standard, CEN tarafõndan kabul edilen EN 12504-1 (2000) standardõ esas alõnarak, TSE İnşaat Hazõrlõk Grubu nca hazõrlanmõş ve TSE Teknik Kurulu nun 19 Nisan 2002 tarihli toplantõsõnda Türk Standardõ

Detaylı

İNTERNET. 400 yeni abone katõlõyor.

İNTERNET. 400 yeni abone katõlõyor. İNTERNET İnternet dünya genelinde bilgisayar ağlarõnõ birbirine bağlayan ve ağlarõn ağõ olarak da anõlan adeta sõnõrsõz bir iletişim ve bilişim ortamõdõr. 1969 yõlõnda Amerika Birleşik Devletleri İleri

Detaylı

BELDE BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE UYGULAMASI

BELDE BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE UYGULAMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ BELDE BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE UYGULAMASI Mehmet ÇETE, Tahsin YOMRALIOĞLU

Detaylı

SEKTÖREL KURUMSALLAŞMA ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

SEKTÖREL KURUMSALLAŞMA ÜZERİNE DÜŞÜNCELER Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ SEKTÖREL KURUMSALLAŞMA ÜZERİNE DÜŞÜNCELER Doğan UÇAR 1, Necla ULUĞTEKİN 1,

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI. Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI. Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT ÖZET KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT Kuzey Kõbrõs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Ulusal Gravite Datumu nun belirlenmesi

Detaylı

DOĞU KARADENİZ BÖLGESEL GELİŞME PLANI (DOKAP)

DOĞU KARADENİZ BÖLGESEL GELİŞME PLANI (DOKAP) No. Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlõk Devlet Planlama Teşkilatõ Müsteşarlõğõ Japonya Uluslararasõ İşbirliği Ajansõ JICA DOĞU KARADENİZ BÖLGESEL GELİŞME PLANI (DOKAP) Nihai Rapor CİLT II: ANA PLAN Ağustos

Detaylı

Copyright Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. 1999

Copyright Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. 1999 RASTER Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede açõklanan

Detaylı

TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ

TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ ARDA HAKAN ÖZGÜL TÜNEL KALIP TEKNOLOJİSİ İLE ÜRETİLEN TOPLU KONUTTA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ Konut tiplerindeki (değişik yapõ tipleri) biçimsel çeşitlilik kullanõcõ

Detaylı

E-Business ve B2B nin A B C si

E-Business ve B2B nin A B C si E-Business ve B2B nin A B C si Hazõrlayan : Cengiz Pak diyalog Bilgisayar Üretim Sistemleri Yazõlõm ve Danõşmanlõk Ltd. Şti Büyükdere Caddesi No : 48 / 4 Mecidiyeköy İstanbul URL : www.diyalog.com Öneri

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE RASTER TEKNİĞİ İLE KENT TAŞINMAZ DEĞER HARİTALARININ ÜRETİLMESİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE RASTER TEKNİĞİ İLE KENT TAŞINMAZ DEĞER HARİTALARININ ÜRETİLMESİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE RASTER TEKNİĞİ İLE KENT TAŞINMAZ DEĞER HARİTALARININ ÜRETİLMESİ HarYük.Müh. Erdinç EREN * Prof.Dr. Türkay TÜDEŞ **, Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞLU ** * Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü,

Detaylı

Ders 13 te daha önce değinmediğimiz bazõ çizim araçlarõnõn kullanõmõnõ gündeme getireceğiz.

Ders 13 te daha önce değinmediğimiz bazõ çizim araçlarõnõn kullanõmõnõ gündeme getireceğiz. Ders 13 te daha önce değinmediğimiz bazõ çizim araçlarõnõn kullanõmõnõ gündeme getireceğiz. Ölçü Çizgilerini Birleştirmek Ölçü Noktasõ Eklemek veya Kaldõrmak Kot Markasõ Kaynak İşareti Ölçülendirme Şeçenekleri

Detaylı

KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ)

KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ) KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ) Turgut ÖZDEMİR 1, Ayşe TURABİ 2, Füsun ÜÇER 3, Ayhan ARIK 4 SUMMARY The present transportation infrastructures couldn t enough

Detaylı

TAKBİS-TAPU VE KADASTRO BİLGİ SİSTEMİ

TAKBİS-TAPU VE KADASTRO BİLGİ SİSTEMİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TAKBİS-TAPU VE KADASTRO BİLGİ SİSTEMİ Orhan MATARACI, Mustafa İLKER Tapu

Detaylı

E-Devlet ve İnternet Veri Merkezleri

E-Devlet ve İnternet Veri Merkezleri E-Devlet ve İnternet Veri Merkezleri Haluk Tanrõkulu haluk.tanrikulu@telekom.gov.tr Her yerde WEB Web sayfa sayõsõ dünyadaki insan sayõsõndan çoktur. Daha fazla band genişliği = Çok daha fazla disk Alanõ

Detaylı

FİLO YÖNETİM SİSTEMİ TASARIMI

FİLO YÖNETİM SİSTEMİ TASARIMI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ FİLO YÖNETİM SİSTEMİ TASARIMI Caner GÜNEY 1, Ö. AVCI 2, A.Ö. DOĞRU 2,C. KILIÇ

Detaylı

Bir Ağ Üzerindeki Müsait İşlevler Ağ Kablosunun Ağa Bağlanmasõ Makineyi Ağ üzerinde Kurmak Windows Yapõlandõrma

Bir Ağ Üzerindeki Müsait İşlevler Ağ Kablosunun Ağa Bağlanmasõ Makineyi Ağ üzerinde Kurmak Windows Yapõlandõrma Ağ Rehberi 1 2 3 4 5 6 7 Bir Ağ Üzerindeki Müsait İşlevler Ağ Kablosunun Ağa Bağlanmasõ Makineyi Ağ üzerinde Kurmak Windows Yapõlandõrma Yazõcõ İşlevini Kullanõm Web Tarayõcõsõyla Ağ Arayüzünün Yapõlandõrõlmasõ

Detaylı

KENTİÇİ OTOBÜS TAŞIMACILIĞINDA BİR MODEL ÖNERİSİ, SİMÜLASYON TEKNİĞİ İLE PERFORMANS DEĞERLEMESİ

KENTİÇİ OTOBÜS TAŞIMACILIĞINDA BİR MODEL ÖNERİSİ, SİMÜLASYON TEKNİĞİ İLE PERFORMANS DEĞERLEMESİ KENTİÇİ OTOBÜS TAŞIMACILIĞINDA BİR MODEL ÖNERİSİ, SİMÜLASYON TEKNİĞİ İLE PERFORMANS DEĞERLEMESİ Erdal Yõlmaz 1 SUMMARY One of the essential problems of a city is the problem of transportation and one basic

Detaylı

HARİTA MÜHENDİSLİĞİNDE YENİ ARAYIŞLAR

HARİTA MÜHENDİSLİĞİNDE YENİ ARAYIŞLAR Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİNDE YENİ ARAYIŞLAR Tahsin YOMRALIOĞLU Karadeniz Teknik

Detaylı

ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN İRDELENMESİ

ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN İRDELENMESİ (1997) - YOMRALIOĞLU, T. / UZUN, B., Özelleştirme Mevzuatõnõn Taşõnmaz Mülkiyeti Açõsõndan İrdelenmesi, İşletme ve Finans Dergisi, Sayõ:120,Ankara ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN

Detaylı

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Dökümanda Bulunanİlgili Modüllerin Versiyonlarõ : BAĞLANTI YÖNETİCİSİ İŞLEM ADIMLARI...

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Dökümanda Bulunanİlgili Modüllerin Versiyonlarõ : BAĞLANTI YÖNETİCİSİ İŞLEM ADIMLARI... Netcad 4.0 GIS Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede

Detaylı

1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn yönetime katõlõmõ, serbest seçimler, partiler)

1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn yönetime katõlõmõ, serbest seçimler, partiler) Walter Bajohr 1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Düşünce özgürlüğü, basõn-yayõn özgürlüğü - Hukuk devleti (İnsan haklarõ, bağõmsõz yargõ) - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn

Detaylı

Daha yeşil bir gelecek için suyun

Daha yeşil bir gelecek için suyun Daha yeşil bir gelecek için suyun dönüşümü Yağmur sularõ, sel sularõ, arõndõrõlmõş sularõn tamamõ, istenildiği şekilde arõtõldõğõ durumda, sulama, meracõlõk, sebze ve meyvecilik, endüstriyel üretim alanõ

Detaylı

BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI

BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI I Gİ R İŞ Bilgi, geleneksel faktörlerin yanõ sõra üretimin en temel girdisi haline gelmiştir. Dünya ekonomisindeki küreselleşme ile bilgi ve iletişim teknolojilerindeki

Detaylı

TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK

TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK Zaide DURAN,

Detaylı

35 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz.

35 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz. 3. MALİYET YÖNETİMİ 35 3.1 GİRİŞ Bu bölüm, tüm proje evrelerinde tümleşik ve kapsamlõ bir maliyet yönetim sistemi yardõmõ ile, proje maliyetlerinin yönetilmesi, kontrol edilmesi ve izlenmesi hususunda

Detaylı

BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ

BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ SÜKRÜKTÜR BAKIMINDAN İKİ YAPININ İNCELENMESİ HAZIRLAYAN ARDA HAKAN ÖZGÜL 1 BÖLÜM 1 1.1. SİSTEM Sistem, konuşma dilimizde değişik anlamlarda kullanõlmaktadõr. Fakat

Detaylı

ortama kopyalanmasõ yasalara aykõrõdõr. Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999

ortama kopyalanmasõ yasalara aykõrõdõr. Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999 Dağõtõm Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede açõklanan

Detaylı

SAĞLIK TESİSLERİNDE HASTA HAKLARI UYGULAMALARINA İLİŞKİN YÖNERGE

SAĞLIK TESİSLERİNDE HASTA HAKLARI UYGULAMALARINA İLİŞKİN YÖNERGE SAĞLIK TESİSLERİNDE HASTA HAKLARI UYGULAMALARINA İLİŞKİN YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak ve Tanõmlar Amaç Madde 1- Bu Yönergenin amacõ; sağlõk tesislerinde yaşanan, hasta haklarõ ihlalleri

Detaylı

Teminatlandõrma ve Kar/Zarar Hesaplama

Teminatlandõrma ve Kar/Zarar Hesaplama Giriş Borsada kullanõlan elektronik alõm satõm sisteminde (VOBİS) tüm emirler hesap bazõnda girilmekte, dolayõsõyla işlemler hesap bazõnda gerçekleşmektedir. Buna paralel olarak teminatlandõrma da hesap

Detaylı

dinamo / B A R C O D E diyalog / dinamo ve BARCODE teknolojisi

dinamo / B A R C O D E diyalog / dinamo ve BARCODE teknolojisi diyalog / dinamo ve BARCODE teknolojisi dinamo ve BARCODE teknolojisi Yönetici Özeti BARCODE çoğu kez yapõlamayan bir çok şeyin çaresi gibi görünen bir teknoloji. Deposuna veya stoğuna hakim olamayan,

Detaylı

ortama kopyalanmasõ yasalara aykõrõdõr. Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999

ortama kopyalanmasõ yasalara aykõrõdõr. Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999 netcad 4.0 GIS Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede

Detaylı

X73 Scan/Print/Copy. Mart 2001. www.lexmark.com

X73 Scan/Print/Copy. Mart 2001. www.lexmark.com X73 Scan/Print/Copy Başlangõç Mart 2001 www.lexmark.com Basõm: Mart 2001 Aşağõdaki paragraf bu tür şartlarõn yasalara aykõrõ olduğu ülkeler için geçersizdir. LEXMARK INTERNATIONAL, INC. BU YAYINI TİCARİ

Detaylı

Kuzey Kutbu. Yerin dönme ekseni

Kuzey Kutbu. Yerin dönme ekseni 1205321/1206321 Türkiye de Topoğrafik Harita Yapımı Ölçek Büyük Ölçekli Haritalar 1:1000,1:5000 2005 tarihli BÖHHBYY ne göre değişik kamu kurumlarınca üretilirler. Datum: GRS80 Projeksiyon: Transverse

Detaylı

VIII Inetr 02. Türkiye İnternet Konferansõ 19-21 Aralõk 2002 Harbiye Askeri Müze ve Kültür Sitesi İstanbul

VIII Inetr 02. Türkiye İnternet Konferansõ 19-21 Aralõk 2002 Harbiye Askeri Müze ve Kültür Sitesi İstanbul VIII Inetr 02 Türkiye İnternet Konferansõ 19-21 Aralõk 2002 Harbiye Askeri Müze ve Kültür Sitesi İstanbul Java ve SOAP kullanõlarak Mobil Cihazlardan Hisse Senedi Alõmõ Uygulamasõ Özgür Toprak, Seyhun

Detaylı

Türk Akreditasyon Kurumu. LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: P704 Revizyon No: 03. Hazõrlayan Kontrol Onay

Türk Akreditasyon Kurumu. LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: P704 Revizyon No: 03. Hazõrlayan Kontrol Onay Doküman Adõ: YETERLİLİK DENEYLERİ VE LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: Revizyon No: 03 5.2,5.3 03 5.2 ve 5.3 maddeleri değiştirildi 3, 4 02 5.2. Karşõlaştõrma Ölçümleri

Detaylı

SÜRDÜRÜLEBİLİR PLANLAMADA COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN KULLANILMASI: KAYAÇUKURU ÖRNEĞİ

SÜRDÜRÜLEBİLİR PLANLAMADA COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN KULLANILMASI: KAYAÇUKURU ÖRNEĞİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER SÜRDÜRÜLEBİLİR PLANLAMADA COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN KULLANILMASI: KAYAÇUKURU

Detaylı

İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI

İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI Y.Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞU Araş.Gör. Bayram UZUN Karadeniz Teknik Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü 61080 - Trabzon 1. GİRİŞ Kentin

Detaylı

KENTSEL BİR COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ MODELLEME

KENTSEL BİR COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ MODELLEME KENTSEL BİR COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ MODELLEME Y.Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞLU, Araş.Gör. Osman DEMİR Karadeniz Teknik Üniversitesi, Mühendislik -Mimarlõk Fakültesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü,

Detaylı

SAP2000. Üç boyutlu Yapõlarõn Lineer ve Nonlineer Statik ve Dinamik Çözümlenmesi ve BAŞLARKEN

SAP2000. Üç boyutlu Yapõlarõn Lineer ve Nonlineer Statik ve Dinamik Çözümlenmesi ve BAŞLARKEN SAP2000 Üç boyutlu Yapõlarõn Lineer ve Nonlineer Statik ve Dinamik Çözümlenmesi ve Boyutlandõrõlmasõ Yazõlõmlarõ Serisi BAŞLARKEN COMPUTERS & ENGINEERING Versiyon 10 Eylül 2005 Türkçesi: Nisan 2006 TELİF

Detaylı

TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ

TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu16-18 Ekim 2002 Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ Halil ERKAYA R.Gürsel HOŞBAŞ V.Engin

Detaylı

DİKKAT! BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90'DIR.

DİKKAT! BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90'DIR. SYISL ÖLÜM İKKT! U ÖLÜM VPLYĞINIZ TOPLM SORU SYISI 90'IR. İlk 45 Soru Son 45 Soru "Matematiksel İlişkilerden Yararlanma Gücü", "en ilimlerindeki Temel Kavram ve İlkelerle üşünme Gücü" ile ilgilidir. şit

Detaylı

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda,

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda, Hesap Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede açõklanan

Detaylı

İ Ç İ N D E K İ L E R

İ Ç İ N D E K İ L E R STEEL ÜÇ BOYUTLU ÇELİK YAPILAR B Ö L Ü M 1 İ Ç İ N D E K İ L E R BÖLÜM 1. İÇİNDEKİLER BÖLÜM 2. GİRİŞ Bölüm 2-1 SİSTEM VE YAZILIM GEREKSİNİMLERİ 2 KURULUM 2 PROGRAMIN YAPISI 3 ÇALIŞMA ORTAMI İLE İLK TEMAS

Detaylı

PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI

PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE

Detaylı

GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5. A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9

GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5. A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9 1 içindekiler GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5 A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9 B- PERFORMANS PROGRAMI HAZIRLAMA SÜRECİ... 10 1- Program Dönemi Stratejisinin

Detaylı

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI TOPOĞRAFİK VERİLERİN HAZIRLANMASI VE SUNUMU Mühendis Yüzbaşı Mustafa CANIBERK 08 Ekim 2013 TAKDİM PLANI TOPO25 Veritabanı Tanıtımı Topoğrafik Verilerin Hazırlanması Topoğrafik

Detaylı

POMPALARDA ÖMÜR BOYU MALİYET VE SİSTEM ETKİNLİĞİ

POMPALARDA ÖMÜR BOYU MALİYET VE SİSTEM ETKİNLİĞİ POMPLRD ÖMÜR OYU MLİYET VE SİSTEM ETKİNLİĞİ ora Nalbantoğlu larko Carrier Sanayi ve Ticaret.Ş. KIS ÖZET u gün kullanmakta olduğumuz enerji kaynaklarõnõ gelecekteki nesillerden ödünç aldõk. Gelecekteki

Detaylı

STANDART CONSTRUCTION MANAGEMENT SERVICES AND PRACTICE 3 rd Edition İNŞAAT (PROJE) YÖNETİMİNİN HİZMET VE UYGULAMA STANDARDI.

STANDART CONSTRUCTION MANAGEMENT SERVICES AND PRACTICE 3 rd Edition İNŞAAT (PROJE) YÖNETİMİNİN HİZMET VE UYGULAMA STANDARDI. CONSTRUCTION MANAGEMENT ASSOCIATION OF AMERICA STANDART CONSTRUCTION MANAGEMENT SERVICES AND PRACTICE 3 rd Edition İNŞAAT (PROJE) YÖNETİMİNİN HİZMET VE UYGULAMA STANDARDI (İkinci Baskõ) İNŞAAT MÜHENDİSLERİ

Detaylı

DEĞERLENDİRME RAPORU RAPOR NO:2

DEĞERLENDİRME RAPORU RAPOR NO:2 e-dönüşüm TÜRKİYE PROJESİ KISA DÖNEM EYLEM PLANI DEĞERLENDİRME RAPORU RAPOR NO:2 DEVLET PLANLAMA TEŞKİLATI TEMMUZ 2004 İÇİNDEKİLER Sayfa I) KDEP Eylem Gerçekleşme Durumlarõ: Değerlendirme Tablosu... 3

Detaylı

Haritası yapılan bölge (dilim) Orta meridyen λ. Kuzey Kutbu. Güney Kutbu. Transversal silindir (projeksiyon yüzeyi) Yerin dönme ekseni

Haritası yapılan bölge (dilim) Orta meridyen λ. Kuzey Kutbu. Güney Kutbu. Transversal silindir (projeksiyon yüzeyi) Yerin dönme ekseni 1205321/1206321 Türkiye de Topografik Harita Yapımı Ölçek Büyük Ölçekli Haritalar 1:1000,1:5000 2005 tarihli BÖHHBYY ne göre değişik kamu kurumlarınca üretilirler. Datum: GRS80 Projeksiyon: Transverse

Detaylı

PIC UYGULAMA GELİŞTİRME SİSTEMİ

PIC UYGULAMA GELİŞTİRME SİSTEMİ PIC UYGULAMA GELİŞTİRME SİSTEMİ EOS Mühendislik Danõşmanlõk Yazõlõm Sanayi Ticaret LTD STI. Deniz Aktürk, Msd Elektrik-Elektronik Mühendisi Ankara - 2004 İÇİNDEKİLER DİZİNİ KONU NO KONU BAŞLIKLARI SAYFA

Detaylı

Ciltli olarak ilgili birime teslim edilecek olan bu çalõşmalarõn genel düzeni aşağõda belirtildiği gibidir.

Ciltli olarak ilgili birime teslim edilecek olan bu çalõşmalarõn genel düzeni aşağõda belirtildiği gibidir. DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ BİTİRME ÖDEVİ, BİTİRME PROJESİ VE TEZ YAZIM KILAVUZU Üniversite Senato sunun 2.2.2001 tarih ve 2001/05 sayõlõ toplantõsõnda kabul edilmiştir I. AMAÇ VE KAPSAM Bu yazõm klavuzunun amacõ

Detaylı

Elektronik Ticaret Bülteni Eylül 2007. Haberler. e-devlet sõralamasõnda Türkiye 9. sõraya yükseldi

Elektronik Ticaret Bülteni Eylül 2007. Haberler. e-devlet sõralamasõnda Türkiye 9. sõraya yükseldi Haberler e-devlet sõralamasõnda Türkiye 9. sõraya yükseldi Brown Üniversitesi tarafõndan gerçekleştirilen ve 198 ülkedeki kamu sitelerinin değerlendirildiği araştõrma raporuna göre Türkiye, bu yõl 27.

Detaylı

Türkiye deki Yabanc lar için Gazeteler

Türkiye deki Yabanc lar için Gazeteler Yusuf Kanl Kuşkusuz 45 yõllõk tarihiyle ülkemizin günlük ilk İngilizce gazetesi olmasõ nedeniyle genel yayõn yönetmenliğini yapmakta olduğum Turkish Daily News gazetesi hem diğer yabancõ dilde yayõn yapan,

Detaylı

31.10.2014. CEV 361 CBS ve UA. Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri. Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli

31.10.2014. CEV 361 CBS ve UA. Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri. Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli CEV 361 CBS ve UA Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli 1 Yerin Şekli Ekvator çapı: 12756 km Kuzey kutuptan güney kutuba çap: 12714 km

Detaylı

OTOMATİK OTOPARKLAR VE TÜRKİYE DEKİ OTOPARK PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ İÇİN UYGULAMA POTANSİYELİ

OTOMATİK OTOPARKLAR VE TÜRKİYE DEKİ OTOPARK PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ İÇİN UYGULAMA POTANSİYELİ OTOMATİK OTOPARKLAR VE TÜRKİYE DEKİ OTOPARK PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ İÇİN UYGULAMA POTANSİYELİ Mustafa Sinan YARDIM 1, Müştak AĞRİKLİ 2 SUMMARY The aim of this study is to set up a discussion about the application

Detaylı

VİA Veri / İnternet Adaptörü. Özet Bilgi

VİA Veri / İnternet Adaptörü. Özet Bilgi VİA Veri / İnternet Adaptörü Özet Bilgi MST/YMM-KKH 26 Ağustos 2002 1 Tanõm Taktik Veri / İnternet Adaptörü (VIA), CNR bölgesinde çevrim düzeninde çalõşan taktik telsizlere yerel alan ağõ (LAN) oluşturma

Detaylı

T A S A R I M A G i R i Ş

T A S A R I M A G i R i Ş T A S A R I M A G i R i Ş Dr. Hasip Yeniova İÇİNDEKİLER 1.1. Giriş 1 1.2. Tasarõmda karşõlaşõlan kõsõtlamalar 1 1.3. Tasarõmõn amaçlarõ 3 1.4. Verilerin toplanmasõ 3 1.5. Tasarõm probleminin alternatif

Detaylı

Hastanede Genel Sosyal Hizmet Uygulamalarõ Sosyal hizmet; insanlarõ, yaşamlarõnõ daha iyi sürdürebilmelerini sağlamak için psiko-sosyal ve ekonomik

Hastanede Genel Sosyal Hizmet Uygulamalarõ Sosyal hizmet; insanlarõ, yaşamlarõnõ daha iyi sürdürebilmelerini sağlamak için psiko-sosyal ve ekonomik Hastanede Genel Sosyal Hizmet Uygulamalarõ Sosyal hizmet; insanlarõ, yaşamlarõnõ daha iyi sürdürebilmelerini sağlamak için psiko-sosyal ve ekonomik yönlerden destekler, içinde bulunduklarõ durumun olumsuz

Detaylı

YÜZYILIMIZDA KADASTRODA İÇERİK VE KAPSAM

YÜZYILIMIZDA KADASTRODA İÇERİK VE KAPSAM Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ YÜZYILIMIZDA KADASTRODA İÇERİK VE KAPSAM Cemal BIYIK, Kamil KARATAŞ Karadeniz

Detaylı

SU OLMAZSA HAYAT OLMAZ!!! SU OLMAZSA HAYAT OLMAZ!!!

SU OLMAZSA HAYAT OLMAZ!!! SU OLMAZSA HAYAT OLMAZ!!! SU OLMAZSA HAYAT OLMAZ!!! TEMMUZ 2007 İÇİNDEKİLER! Bilgi Merkezimize Gelen Yeni Yayõnlar 1! Yeni Çõkan İTO Yayõnlarõ Özet Bilgileri 2! Bilgi Kaynaklarõnõn Tanõtõmõ 3! Veri Tabanlarõ 4! Süreli Yayõnlar

Detaylı

YELKEN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç,Kapsam,Dayanak ve Tanõmlar

YELKEN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç,Kapsam,Dayanak ve Tanõmlar YELKEN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç,Kapsam,Dayanak ve Tanõmlar Amaç Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacõ,uluslararasõ Yelken Federasyonu Yelken Yarõş Kurallarõ uyarõnca yurt içinde düzenlenecek yelken

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ EĞİTİMİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ EĞİTİMİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ EĞİTİMİ http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 5 Gün 30 Saat COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ

Detaylı

RESMİ GAZETE (24 Ekim 2003 tarih ve 25269 sayılı)

RESMİ GAZETE (24 Ekim 2003 tarih ve 25269 sayılı) RESMİ GAZETE (24 Ekim 2003 tarih ve 25269 sayılı) BİLGİ EDİNME HAKKI KANUNU Kanun No. 4982 Kabul Tarihi : 9.10.2003 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanõmlar Amaç MADDE 1.- Bu Kanunun amacõ; demokratik ve

Detaylı

MODEM OPTIONS. for Nokia 7650 HIZLI KULLANIM KILAVUZU. Copyright 2002 Nokia.Tüm haklarõ mahfuzdur. 9354488 Issue 1

MODEM OPTIONS. for Nokia 7650 HIZLI KULLANIM KILAVUZU. Copyright 2002 Nokia.Tüm haklarõ mahfuzdur. 9354488 Issue 1 MODEM OPTIONS for Nokia 7650 HIZLI KULLANIM KILAVUZU Copyright 2002 Nokia.Tüm haklarõ mahfuzdur. 9354488 Issue 1 İçindekiler 1. GİRİŞ... 1 2. MODEM OPTIONS FOR NOKIA 7650 Yİ YÜKLEME... 1 3. TELEFONUNUZU

Detaylı

hp akıllı eklenti modülü gelir. Bu dosyada, aşağõdaki konular hakkõnda en güncel bilgiler bulunmaktadõr:

hp akıllı eklenti modülü gelir. Bu dosyada, aşağõdaki konular hakkõnda en güncel bilgiler bulunmaktadõr: hp akıllı eklenti modülü yayım notları Bu dosya Kullanõm Kõlavuzu'nun 3. baskõsõna ektir. Yerleşik yazõlõmõn 2.1 sürümüne karşõlõk gelir. Bu dosyada, aşağõdaki konular hakkõnda en güncel bilgiler bulunmaktadõr:

Detaylı

Tebliğ. Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20)

Tebliğ. Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20) Tebliğ Sermaye Piyasasõ Kurulu ndan: Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20) Madde 1 4/3/1996 tarihli ve 22570 sayõlõ Resmi Gazete de

Detaylı

CBS VE BĐLGĐ TEKNOLOJĐLERĐ ĐLE ORTA VE KÜÇÜK ÖLÇEKLĐ KARTOGRAFĐK TASARIM: KONYA ĐLĐ HARĐTASI YAPIMI

CBS VE BĐLGĐ TEKNOLOJĐLERĐ ĐLE ORTA VE KÜÇÜK ÖLÇEKLĐ KARTOGRAFĐK TASARIM: KONYA ĐLĐ HARĐTASI YAPIMI ÖZET TMMOB COĞRAFĐ BĐLGĐ SĐSTEMLERĐ KONGRESĐ 2009 02-06 Kasım 2009, Đzmir CBS VE BĐLGĐ TEKNOLOJĐLERĐ ĐLE ORTA VE KÜÇÜK ÖLÇEKLĐ KARTOGRAFĐK TASARIM: KONYA ĐLĐ HARĐTASI YAPIMI Đ. Ö. Bildirici, H. Z. Selvi,

Detaylı

TMMOB COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ KONGRESİ 2009 02-06 Kasım 2009, İzmir

TMMOB COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ KONGRESİ 2009 02-06 Kasım 2009, İzmir TMMOB COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ KONGRESİ 2009 02-06 Kasım 2009, İzmir ÖZET CBS VE BİLGİ TEKNOLOJİLERİ İLE ORTA VE KÜÇÜK ÖLÇEKLİ KARTOGRAFİK TASARIM: KONYA İLİ HARİTASI YAPIMI İ. Öztuğ BİLDİRİCİ, H. Zahit

Detaylı

CBS Arc/Info Kavramları

CBS Arc/Info Kavramları Arc/Info Kavramları Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi (ESRI) Environmental Systems Research Institute Dünyadaki 50 büyük yazılım şirketinden birisidir Pazarın 1/3

Detaylı

CBS. Projeksiyon. CBS Projeksiyon. Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi 2010, EZB

CBS. Projeksiyon. CBS Projeksiyon. Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi 2010, EZB Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Elipsoid şeklindeki dünyanın bir düzlem üzerine indirilmesi ve koordinatlarının matematiksel dönüşümleridir. Harita üç şekilde projeksiyonu

Detaylı

Endüstri Bölgeleri Kanununda Değişiklik Yapõlmasõ Hakkõnda Kanun

Endüstri Bölgeleri Kanununda Değişiklik Yapõlmasõ Hakkõnda Kanun Endüstri Bölgeleri Kanununda Değişiklik Yapõlmasõ Hakkõnda Kanun Kanun No. 5195 Kabul Tarihi: 22.6.2004 MADDE 1.- 9.1.2002 tarihli ve 4737 sayõlõ Endüstri Bölgeleri Kanununa 1 inci maddeden sonra gelmek

Detaylı