ANNE ÖLÜMLERİ. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 1

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ANNE ÖLÜMLERİ. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 1"

Transkript

1 ANNE ÖLÜMLERİ Mayıs 2011 DÜTF HSAD 1

2 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 2

3 M7/S13 Maternal mortalite:bir global trajedi Her yıl kadın gebelikle ilgili komplikasyonlar nedeniyle ölmektedir Bunun % 1 i gelişmiş ülkelerde iken,%99 u gelişmekte olan ülkelerdedir. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 3

4 Amaç : Bu oturumun sonunda dönem III öğrencileri anne ölümlerini tanımlayabilecek, dünyada ve Türkiye de anne ölümlerinin boyutlarını açıklayabileceklerdir. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 4

5 Öğrenim hedefleri : Anne ölümlerini tanımlayabilecek Anne ölümlerini hesaplayabilecek Dünyada anne ölümlerinin düzeyini açıklayabilecek Türkiye de anne ölümlerinin düzeyini açıklayabilecek Anne ölümlerinin nedenlerini sayabilecek Anne ölümlerini önleme stratejilerini sayabileceklerdir. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 5

6 Anne Ölümü : Bir kadının gebelik döneminde veya gebeliğin sonlanmasından sonraki 42 gün içerisinde, gebeliğin süresine ve yerine bakılmaksızın, gebelik durumunun ya da gebelik sürecinin şiddetlendirdiği tesadüfi olmayan nedenlerden kaynaklanan kadın ölümüdür Mayıs 2011 DÜTF HSAD 6

7 DÜNYA DA ANNE ÖLÜMLERİ Mayıs 2011 DÜTF HSAD 7

8 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 8

9 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 9

10 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 10

11 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 11

12 Türkiye de Anne Ölümleri Mayıs 2011 DÜTF HSAD 12

13 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 13

14 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 14

15 YILLARA GÖRE ANA ÖLÜM ORANI YÜZBİN CANLI DOĞUMDA , Kaynak: 1974,1981 DİE, 1990 Tahmini hesaplama, 1998 SB Hastane 15 Kayıtları Çalışması, 2005 Mayıs Ulusal 2011Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 15

16 ANNE ÖLÜM ORANLARI BÖLGELERARASI FARKLILIKLAR KAYNAK:2005 Mayıs 2011 Ulusal Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 16

17 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 17

18 Anne ölümü nedenleri: Mayıs 2011 DÜTF HSAD 18

19 Gebelik ve doğum fizyolojik olaylardır yaş dönemi bireyin en sağlıklı olduğu dönem Öyleyse neden fizyolojik olaylar nedeniyle kadınlar ölmektedir? Mayıs 2011 DÜTF HSAD 19

20 Anne ölüm nedenleri: Obstetrik nedenler (tıbbi medikal nedenler) Doğrudan Kanama (gebelik, doğum eylemi ve doğum sonrasi) Enfeksiyon (sepsis) Gebelikte hipertansif bozukluklar. Uterus rüptürü ile sonuçlanan engellenmis eylem Düsük komplikasyonlari Dolaylı Sıtma, hepatit, anemi, romatizmaya bağlı kalp hastalığı, hepatitler, HIV ve AIDS gebelik sırasında ağırlaşabilen ve dolaylı olarak gebelik ölümlerine yol açabilecek hastalık örnekleridir. Diğer nedenler Mayıs 2011 DÜTF HSAD 20

21 Anne ölüm nedenleri: Diğer nedenler Tıbbi olmayan nedenler Lojistik, sosyal, yönetimsel ve çevresel bir çok faktör uygun sağlık hizmeti almayı engelleyerek anne ölümlerinin ortaya çıkmasına neden olabilmektedir. Erişim Acil bir durumda veya riskli bir doğum esnasında hastaneye erişim güçlüğü anne ölümüne neden olabilir. Sağlık hizmetlerinin yetersizliği Sosyo-ekonomik, kültürel koşullar Mayıs 2011 DÜTF HSAD 21

22 Sosyo-Ekonomik ve Kültürel Koşullar Yoksulluk, eğitim eksikliği ve kız çocuklarının toplum içindeki düşük sosyal statüleri, Eğitim düzeyi ve sosyal statüsü düşük olan kadınların genellikle kendi doğurganlığı hakkında söz söyleme hakki bulunmamakta ve tek başlarına bir sağlık kuruluşuna dahi gitmeleri mümkün olamamaktadır Mayıs 2011 DÜTF HSAD 22

23 Diğer nedenler: Üç aşamalı gecikme 1.Asama; gebe veya yeni doğum yapmış bir kadında gecikme, ailesinin komplikasyonu anlamaması ve yardim istememesi. 2. Asama; komplikasyon için gerekli sağlık ve tedavi hizmeti almak üzere kadının uygun bir sağlık hizmeti veren merkeze gitmekte gecikmesi 3. Asama; sağlık merkezine gidilmesinden sonra uygun sağlık ve tedavi hizmetlerinin alınmasında gecikme. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 23

24 Sevk gerektiren durumların bilinmemesi, sevkte gecikmeler, sevk sırasında uygun koşulların oluşturulmaması (damar yolu açma vb) annenin uygun sağlık hizmeti almasını engelleyebilir. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 24

25 Gebelik, doğum ve doğum sonrası dönemde kadınlar değişik durumlarda farklı nedenlerle sağlık kuruluşlarına başvuramamaktadır. Bazen sağlık kurulusuna başvurmamak gebelerin kendi kararı değildir. Ailelerin yaşlı fertleri, esler veya aile bireyleri doğum öncesi bakimin gereksiz olduğunu düşünmektedir. Gebede, sağlık hizmeti veren kuruluşların sundukları hizmet kalitesi ve hizmet sunum sekli ile ilgili olumsuz düşünceler, yanlış bilgiler veya güvensizlikler olabilir. Mahremiyetin az olması, muayene öncesi uzun süreler beklenmesi gibi faktörler gebenin sağlık kurulusuna başvurmamasına neden olabilir. Gebelik, doğum ve doğum sonrası dönemler için birçok sağlık hizmetinin kendilerine verilebileceğinin farkında olmayan, bu nedenle herhangi bir sağlık kurulusuna gitmeyen çok sayıda kadın bulunmaktadır. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 25

26 Gebelik, doğum ve doğum sonrası dönemde kadınlar değişik durumlarda farklı nedenlerle sağlık kuruluşlarına başvuramamaktadır. Bazı yörelerde ulaşım güçlükleri, kadınların bu hizmetlerden faydalanma olanaklarını ortadan kaldırmaktadır. Bazen bütün sağlık çalışanlarına karsı genel bir hoşnutsuzluk ve güvensizlik hissedilmektedir. Bazı kadınların ve ailelerinin maddi koşullarının sağlık hizmetlerini karşılayabilecek durumda olmamaları saglik kuruluşlarına gitmemelerine yol açmaktadır. Çalışan bazı kadınların izin alamaması veya izin verilmemesi sağlık hizmeti alamamalarına neden olmaktadır. Bazı kadınlar gebelikteki tehlike işaretlerini bilmemekte veya fark etmemektedirler. Örneğin; hastalıkların ancak ileri aşamalarında sağlık kurulusuna başvurmaktadırlar Mayıs 2011 DÜTF HSAD 26

27 Hazırlayıcı faktörler: Kadının statüsü Toplumun/ailenin SE durumu Üreme davranışları SH varlığı, uygunluğu, kullanımı Tıbbi bakımın niteliği. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 27

28 Anneyi ölüme götüren yol ÖLÜM Tıbbi bakımın niteliği SH varlığı ve kullanımı Doğurganlık davranışları SE DURUM GEBELİK Mayıs 2011 DÜTF HSAD 28

29 Unutulmamalı: Gebelik risk potansiyeli olan bir dönemdir Her gebede komplikasyon gelişebilir Hangi gebede komplikasyon gelişeceğinin tam olarak bilinmesi olası değildir Erken tanı ve müdahaleler yaşamsaldır Her gebeye DÖB verilmesinin amaçlarından biri de budur. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 29

30 Ana ölümlerinin nedenleri (Gebelik neden tehlikelidir?): Doğurganlık etkenleri Doğumsal komplikasyonlar (medikal nedenler) Sağlık hizmeti etkeni Sosyoekonomik etkenler Mayıs 2011 DÜTF HSAD 30

31 Doğurganlık etkenleri : 18 yaşından küçük, 34 yaşından büyük 24 aydan az aralıklı ve 3 den fazla doğum yapan kadınların ve istemeden gebe kalan kadınların ölme olasılıkları daha yüksektir. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 31

32 Sağlık hizmeti etkenleri : Analık hizmetlerine erişmenin eksikliği Kötü tıbbi bakım Eğitilmiş personel sayısının yetersizliği Yetersiz ilaç, araç - gereç Mayıs 2011 DÜTF HSAD 32

33 Sosyoekonomik etkenler Yoksulluk Sağlık hizmeti etkeni Kültürel etkenler Cinsiyet ayırımcılığı Mayıs 2011 DÜTF HSAD 33

34 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 34

35 Table 2. Causes of maternal death in Africa Morbidity Haemorrhage 33.9 Other indirect causes of deaths 16.7 Sepsis 9.7 Hypertensive disorders 9.1 HIV/AIDS 6.2 Unclassified deaths 5.4 Other direct causes of deaths 4.9 Obstructed labour 4.1 Abortion 3.9 Anaemia 3.7 Embolism 2.0 Ectopic pregnancy 0.5 Percentage Mayıs 2011 DÜTF HSAD 35

36 Table 3. Causes of maternal death in Asia Morbidity Percentage Haemorrhage 30.8 Anaemia 12.8 Other indirect causes of deaths 12.5 Sepsis/infection 11.6 Obstructed labour 9.4 Hypertensive disorders 9.1 Unclassified deaths 6.1 Abortion 5.7 Other direct causes of deaths 1.6 Embolism 0.4 Ectopic pregnancy 0.1 HIV/AIDS 0.0 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 36

37 Table 4. Causes of maternal death in Latin America Morbidity Percentage Hypertensive disorders 25.7 Haemorrhage 20.8 Obstructed labour 13.4 Abortion 12.0 Unclassified deaths 11.7 Sepsis/infection 7.7 Other indirect causes of deaths 3.9 Other direct causes of deaths 3.8 Embolism 0.6 Ectopic pregnancy 0.5 Anaemia 0.1 HIV/AIDS 0.0 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 37

38 Table 5. Causes of maternal death in developed countries Morbidity Percentage Other direct causes of deaths 21.3 Hypertensive disorders 16.1 Embolism 14.9 Other indirect causes of deaths 14.4 Haemorrhage 13.4 Abortion 8.2 Ectopic pregnancy 4.9 Unclassified deaths Sepsis/infection 2.1 HIV/AIDS 0.0 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 38

39 Gelişmekte olan ülkelerde anne ölümlerinin nedenlerine Doğrudan doğumsal ana ölümleri Kanama Enfeksiyon Düşük Toksemi Engellenmiş eylem Diğer göre dağılımı : Dolaylı doğumsal ana ölümleri Viral hepatitler Anemiler Kardiyovasküler hastalıklar Mayıs 2011 DÜTF HSAD 39

40 Kanama nedenleri : 1. Trimesterde Düşükler Ektopik gebelik 3. Trimesterde Plasente previa Abruptio plasenta Doğum sonrası Uzamış eylem Plasenta retansiyonu Cerrahiye bağlı vajinal kanama Servikal-vajinal yırtıklar Uterus tümörleri Mayıs 2011 DÜTF HSAD 40

41 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 41

42 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 42

43 DOĞRUDAN NEDENLER İLE MEYDANA GELEN ANNE ÖLÜMLERİNİN DAĞILIMI İntihar % 4.1 Bilinmeyen doğrudan nedenler % 12.9 Erken gebelik dönemi ölümler % 2.3 Ödem, proteinüri ve hipertansif bozukluklar % 23.4 Gebeliğe bağlı enfeksiyonlar % 5.8 Diğer doğrudan nedenler (emboli, cerrahi komplikasyonlar, uterus rüptürü) % 19.9 Ante-, intra- ve post-partum hemoraji % KAYNAK:2005 Mayıs 2011 Ulusal Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 43

44 GEBELİĞE BAĞLI ÖLÜMLERİN GERÇEKLEŞTİĞİ ZAMANLAR 44 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 44

45 ÖLÜMÜN GERÇEKLEŞTİĞİ YER İkinci basamak sağlık kuruluşu % 31.7 Üçüncü basamak sağlık kuruluşu % 28.3 Ev % 21.0 Bilinmeyen % 0.8 Evin dışında kaza % 7.8 Sağlık kuruluşuna giderken/sevk edilirken % 10.4 KAYNAK:2005 Mayıs 2011 Ulusal Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 45

46 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 46

47 Ana ölümleri önlenebilir mi? Mayıs 2011 DÜTF HSAD 47

48 Anne ölümlerinde önlenebilir faktörlerin dağılımı 14,4 2,0 16,3 15,6 4,6 3,4 27,9 18,4 22,2 55,7 60,8 58,8 Kent Kır Türkiye Hanehalkı/toplumsal faktörler Sağlık personeliyle ilgili faktörler Sağlık hizmetiyle ilgili faktörler Diğer faktörler 48 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 48

49 ANNE ÖLÜMLERİNE KATKIDA BULUNAN SAĞLIK PERSONELİ İLE İLGİLİ FAKTÖRLER Ebe tanı koyamadı/sorun ile başa çıkamadı % 21.2 Pratisyen hekim tanı koyamadı/sorun ile başa çıkamadı % 17.2 Kadın-doğum ekibi tanı koyamadı/sorun ile başa çıkamadı % 34.6 Düşük kaliteli doğum öncesi bakım % 17.2 Sevk edilememe/ sevkte gecikme % 9.8 KAYNAK:2005 Mayıs 2011 Ulusal Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 49

50 ANNE ÖLÜMLERİNE KATKIDA BULUNAN SAĞLIK HİZMETİ İLE İLGİLİ FAKTÖRLER KAYNAK:2005 Mayıs 2011 Ulusal Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 50

51 ANNE ÖLÜMLERİNE KATKIDA BULUNAN HANEHALKI TOPLUMSAL FAKTÖRLER Sorunun tanımlanmasında gecikme % 38.1 İstenmeyen gebelik % 10.1 Doğum öncesi bakım alınmaması % 17.6 Sağlık bakımı/tedavi için gecikme % 34.2 KAYNAK:2005 Mayıs 2011 Ulusal Anne Ölümleri Çalışması DÜTF HSAD 51

52 ANNE ÖLÜMLERİNİN BİYO-MEDİKAL RİSK FAKTÖRLERİNE GÖRE DAĞILIMI 36,5 38,5 37,6 29,2 25,4 27,1 34,4 36,1 35, UAÖÇ Kent Kır Türkiye Birden fazla risk Sadece bir risk Risk yok 52 Mayıs 2011 DÜTF HSAD 52

53 BİYO-MEDİKAL RİSK FAKTÖRLERİNİN DAĞILIMI 50,0 45,0 40,0 35,0 30,0 25,0 20,0 28,4 23,9 15,0 13,3 10,0 6,9 5,0 5,0 3,7 2,3 1,4 0,0 Anne Ölümleri Yaş<18 ve yaş>34 Parite>4 Kronik hipertansif hastalıklar Dolaşım sistemi hastalıkları Endokrin ve metabolik hastalıklar Anemi Obezite Sigara içme 53 Mayıs 2011 DÜTF HSAD UAÖÇ

54 Ana ölümlülüğünü azaltmak Korunma için bazı stratejiler : Aile planlaması DÖB + sevk sistemi Acil bakımın geliştirilmesi Var olan sağlık bakım alt yapısının geliştirilmesi Kırsal bölgelere ulaşım Toplumun eğitimi Mayıs 2011 DÜTF HSAD 54

55 Ana ölümlülüğünü azaltmak için bazı stratejiler : Bütüncül kadın sağlığı yaklaşımı Gebelik öncesi, gebelik, doğum, doğum sonu Birinci basamakta ÜS hizmetleri kapsamında, toplum düzeyinde, AP ye gerekli ağırlık verilerek nitelikli hizmet (DÖ-D-DS) İkinci basamak acil ve riskli vakalarda birinci basamağı desteklemeli Güvenli annelik yaklaşımı, anne ölümleri yüksek ülkelerde temel strateji kabul edilerek uygulanmalı Cinsiyet ayrımcılığı, yoksullukla mücadele, kadının statüsünün iyileştirilmesi.. Mayıs 2011 DÜTF HSAD 55

56 HEP BİRLİKTE YAŞAMA TUTUNMAYA ÇALIŞAN ELE DESTEK VERELİM Mayıs 2011 DÜTF HSAD 56

Türkiye Ulusal Anne Ölümleri Çalışması. Ulusal Toplantısı. 8 Aralık 2006 Ankara

Türkiye Ulusal Anne Ölümleri Çalışması. Ulusal Toplantısı. 8 Aralık 2006 Ankara Türkiye Ulusal Anne Ölümleri Çalışması Ulusal Toplantısı 8 Aralık 2006 Ankara Türkiye Ulusal Anne Ölümleri Çalışması Ulusal Toplantısı 8 Aralık 2006 Ankara Araştırma Sonuçları Doç Dr. İsmet Koç Kavramlar

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ANNE ÖLÜMLERİ

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ANNE ÖLÜMLERİ DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ANNE ÖLÜMLERİ Dr. İbrahim PADIR İstanbul, 2015 Kavramlar ve Tanımlar Gebeliğe bağlı ölüm, bir kadının gebelik süresince, doğumda ya da gebeliğin sonlanmasından sonraki 42 gün içinde

Detaylı

M2 S1. Üreme Sağlığı. Tanım, Üreme Hakları, Bütüncül Yaklaşım. Doç. Dr. Günay SAKA 12 Mayıs 2011

M2 S1. Üreme Sağlığı. Tanım, Üreme Hakları, Bütüncül Yaklaşım. Doç. Dr. Günay SAKA 12 Mayıs 2011 M2 S1 Üreme Sağlığı Tanım, Üreme Hakları, Bütüncül Yaklaşım Doç. Dr. Günay SAKA 12 Mayıs 2011 M2 S6 Üreme Sağlığına Yönelme Bükreş konferansı (1974) II. Nüfus Konferansı (1984 Meksika) Kadın ve çocuklara

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KADIN SAĞLIĞININ DURUMU. Doç. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD Mayıs 2011

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KADIN SAĞLIĞININ DURUMU. Doç. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD Mayıs 2011 DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KADIN SAĞLIĞININ DURUMU Doç. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD Mayıs 2011 1 Amaç: Bu dersin sonunda öğrenciler dünyada ve Türkiye de kadın sağlığının durumu konusunda bilgi kazanacaklardır.

Detaylı

PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ. Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği

PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ. Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği Perinatoloji Yüksek riskli gebelik Maternal ve fetal sağlığı tehdit eden, mortalite ve morbidite olasılığını

Detaylı

190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte,

190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte, Dünyada her bir dakikada 380 kadın gebe kalmakta, 190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte, 40 kadın sağlıksız düşük yapmaktadır.

Detaylı

Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığına etkileri İstenmeyen gebelikler ve isteyerek düşükler

Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığına etkileri İstenmeyen gebelikler ve isteyerek düşükler Aşırı doğurganlığın anne ve çocuk sağlığına etkileri İstenmeyen gebelikler ve isteyerek düşükler Doç. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10.05.2010 1 Amaç : Tıp Fakültesi Dönem III öğrencileri, aşırı doğurganlık,

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KADIN SAĞLIĞININ DURUMU

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KADIN SAĞLIĞININ DURUMU DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KADIN SAĞLIĞININ DURUMU Prof. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD Mayıs 2013 1 Amaç: Bu dersin sonunda öğrenciler dünyada ve Türkiye de kadın sağlığının durumu konusunda bilgi kazanacaklardır.

Detaylı

ANNE ÖLÜMLERİ. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kadın ve Üreme Sağlığı Dairesi Başkanlığı

ANNE ÖLÜMLERİ. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kadın ve Üreme Sağlığı Dairesi Başkanlığı ANNE ÖLÜMLERİ Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kadın ve Üreme Sağlığı Dairesi Başkanlığı Tanımlar Gebeliğe bağlı ölüm Anne ölümü Tesadüfi ölüm Geç anne ölümü 2 Gebeliğe Bağlı Ölüm Ölüm sebebine bakılmaksızın

Detaylı

AÇSAP: Ana Çocuk Sağlığı ğ ğ ve Aile Planlaması Toplam nüfusun yaklaşık %30-40 gibi önemli bir kısmı Doğurgan çağ kadınlar: 15-49 yaş kadınlar

AÇSAP: Ana Çocuk Sağlığı ğ ğ ve Aile Planlaması Toplam nüfusun yaklaşık %30-40 gibi önemli bir kısmı Doğurgan çağ kadınlar: 15-49 yaş kadınlar TIP FAKÜLTESİ HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI ANNE ÖLÜMLERİ Dr. Ferruh N. Ayoğlu AÇSAP: Ana Çocuk Sağlığı ğ ğ ve Aile Planlaması Toplam nüfusun yaklaşık %30-40 gibi önemli bir kısmı Doğurgan çağ kadınlar: 15-49

Detaylı

Araştırma Sonuçlarının Hizmet Planlaması ve Değerlendirmesine Etkileri. Dr. M.Rifat Köse 8 Aralık 2006

Araştırma Sonuçlarının Hizmet Planlaması ve Değerlendirmesine Etkileri. Dr. M.Rifat Köse 8 Aralık 2006 Araştırma Sonuçlarının Hizmet Planlaması ve Değerlendirmesine Etkileri Dr. M.Rifat Köse 8 Aralık 2006 TNSA lar, AÇSAP konularında hizmet sonuçlarının izlenmesinde temel kaynak olarak işlev görmektedir.

Detaylı

İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü. www.istanbulhalksagligi.gov.tr

İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü. www.istanbulhalksagligi.gov.tr İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü www.istanbulhalksagligi.gov.tr Anne Ölümlerini İzleme ve Değerlendirme Programı Anne Ölümlerini İzleme ve Değerlendirme Programı Anne Ölümlerini İzleme ve Değerlendirme

Detaylı

POSTPARTUM KANAMA MATERNAL MORTALİTE VE MORBİDİTE

POSTPARTUM KANAMA MATERNAL MORTALİTE VE MORBİDİTE POSTPARTUM KANAMA MATERNAL MORTALİTE VE MORBİDİTE YRD. DOÇ.DR. MEHMET SÜHHA BOSTANCI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI ÖĞRETİM ÜYESİ Tanımlar MATERNAL ÖLÜM Bir kadının, gebelik

Detaylı

HİÇBİR KADIN YAŞAM VERİRKEN ÖLMEMELİ! GÜVENLİ ANNELİK. Doç. Dr. Günay SAKA MAYIS 2011

HİÇBİR KADIN YAŞAM VERİRKEN ÖLMEMELİ! GÜVENLİ ANNELİK. Doç. Dr. Günay SAKA MAYIS 2011 HİÇBİR KADIN YAŞAM VERİRKEN ÖLMEMELİ! GÜVENLİ ANNELİK Doç. Dr. Günay SAKA MAYIS 2011 1 GÜVENLİ ANNELİK GİRİŞİMİ Yüksek maternal mortalite ve morbiditeyi azaltmak için, 1987 yılında DSÖ öncülüğünde Nairobi

Detaylı

SEÇMELİ DERS ÖNERİ FORMU

SEÇMELİ DERS ÖNERİ FORMU Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi 2012-2013 Eğitim Öğretim Yılı SEÇMELİ DERS ÖNERİ FORMU Dersin adı Üreme Sağlığı Anabilim dalı Sorumlu öğretim üyesi E-posta adresi Halk Sağlığı Prof.Dr.Haldun SÜMER

Detaylı

KADINLAR AÇISINDAN SAVUNMASIZLIK/ÖRSELENEBİLİRLİK. Prof. Dr. Şevkat BAHAR ÖZVARIŞ

KADINLAR AÇISINDAN SAVUNMASIZLIK/ÖRSELENEBİLİRLİK. Prof. Dr. Şevkat BAHAR ÖZVARIŞ KADINLAR AÇISINDAN SAVUNMASIZLIK/ÖRSELENEBİLİRLİK Prof. Dr. Şevkat BAHAR ÖZVARIŞ HÜKSAM Hacettepe Üniversitesi Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi Cinsiyetle ilgili savunmasızlık UNESCO Uluslar

Detaylı

SEZARYEN SONRASI VAJİNAL DOĞUM (SSVD)

SEZARYEN SONRASI VAJİNAL DOĞUM (SSVD) SEZARYEN SONRASI VAJİNAL DOĞUM (SSVD) Sezaryen Sonrası Vajinal Doğum (SSVD) Daha önce sezaryen olan kadın tekrar doğum yapacak Sezaryen Sonrası Doğum Denemesi (SSDD) Sezaryen Sonrası Sezaryen Doğum (SSSD)

Detaylı

GÜVENLİ ANNELİK. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı 2016

GÜVENLİ ANNELİK. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı 2016 GÜVENLİ ANNELİK Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı 2016 Bu sunum; Arş. Gör. Dr. Tuğçe Şanver, Arş. Gör. Dr. Can Keskin ve Prof. Dr. Şevkat Bahar Özvarış tarafından hazırlanmıştır.

Detaylı

TÜRKİYE ULUSAL ANNE ÖLÜMLERİ ÇALIŞMASI 2005

TÜRKİYE ULUSAL ANNE ÖLÜMLERİ ÇALIŞMASI 2005 Sayfa 1 TÜRKİYE ULUSAL ANNE ÖLÜMLERİ ÇALIŞMASI 2005 TEMEL BULGULAR Seçilen İller...2 Tanımlar...3 Kadın Ölümlerinin ve Gebeliğe Bağlı Ölümlerin Temel Özellikleri...4 Anne Ölümlerinin Seviyesi...5 NUTS-1

Detaylı

DOĞUM ÖNCESİ BAKIM. Dr. Ferruh N. Ayoğlu. Halk Sağlığı Anabilim Dalı

DOĞUM ÖNCESİ BAKIM. Dr. Ferruh N. Ayoğlu. Halk Sağlığı Anabilim Dalı DOĞUM ÖNCESİ BAKIM Dr. Ferruh N. Ayoğlu Sevmek güzel şey delikanlım, l sev bakalım. Madem ki kafanın içerisinde ışıklı bir karanlık var, benden izin sana sev sevebildiğin kadar. Yaşanan her 1 dakika da:

Detaylı

Halk Sağlığı-Ders 6 Aşırı Doğurganlığın Kontrolü ve İlaçla Koruma

Halk Sağlığı-Ders 6 Aşırı Doğurganlığın Kontrolü ve İlaçla Koruma Halk Sağlığı-Ders 6 Aşırı Doğurganlığın Kontrolü ve İlaçla Koruma Öğr. Gör. Hüseyin ARI 1 Aşırı Doğurganlık Sosyoekonomik koşullar, beslenme ve çevre sağlığı uygun olmayan toplumlarda aşırı doğurganlık

Detaylı

SSK BAKIRKÖY DOGUMEVİ KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI HASTANESİNDE 1987-1991 YILLARI ARASINDA MATERNAL MORTALİTE

SSK BAKIRKÖY DOGUMEVİ KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI HASTANESİNDE 1987-1991 YILLARI ARASINDA MATERNAL MORTALİTE SSK BAKIRKÖY DOGUMEVİ KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI HASTANESİNDE 1987-1991 YILLARI ARASINDA MATERNAL MORTALİTE Dr. A.i. TEKİRDAG C"') - Dr. U. KAL (*) Dr. Y. CEYLAN C"') - Dr. B. ARSAN

Detaylı

Mevsimlik Tarım İşçilerinin ve Ailelerinin İhtiyaçlarının Belirlenmesi Araştırması 2011 Harran Üniversitesi-UNFPA

Mevsimlik Tarım İşçilerinin ve Ailelerinin İhtiyaçlarının Belirlenmesi Araştırması 2011 Harran Üniversitesi-UNFPA Mevsimlik Tarım İşçilerinin ve Ailelerinin İhtiyaçlarının Belirlenmesi Araştırması 211 Harran Üniversitesi-UNFPA Hizmet için kanıt oluşturan sonuçlar açısından Hizmetleri planlama ve uygulama açısından

Detaylı

TABLOLAR VE ŞEKİLLER LİSTESİ

TABLOLAR VE ŞEKİLLER LİSTESİ TABLOLAR VE ŞEKİLLER LİSTESİ BÖLÜM 1 GİRİŞ Tablo 1.1 Hanehalkı ve kişi görüşmelerinin sonuçları...15 BÖLÜM 2 HANEHALKI NÜFUSU VE KONUT ÖZELLİKLERİ Tablo 2.1 Yaş, yerleşim yeri ve cinsiyete göre hanehalkı

Detaylı

HIV/AIDS epidemisinde neler değişti?

HIV/AIDS epidemisinde neler değişti? HIV/AIDS epidemisinde neler değişti? Dr. Gülşen Mermut Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji ABD EKMUD İzmir Toplantıları - 29.12.2015 Sunum Planı Dünya epidemiyolojisi

Detaylı

KADIN SAĞLIĞININ TARİHÇESİ

KADIN SAĞLIĞININ TARİHÇESİ KADIN SAĞLIĞINA GİRİŞ KADIN SAĞLIĞINA GİRİŞ Amaç: Dünyada,Türkiye de ve KKTC de kadın sağlığının önemini kavratmak UZM. DİLEK SARPKAYA YDÜ SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ Bu oturumun sonunda öğrenciler; Dünyada

Detaylı

TOPLUMU TANIMA VE EKİP ÇALIŞMASI YARD. DOÇ. DR. NALAN AKIŞ

TOPLUMU TANIMA VE EKİP ÇALIŞMASI YARD. DOÇ. DR. NALAN AKIŞ TOPLUMU TANIMA VE EKİP ÇALIŞMASI YARD. DOÇ. DR. NALAN AKIŞ Amaç Bu dersin sonunda öğrenciler, sağlık hizmeti verecekleri toplumu tanımanın önemi konusunda bilgi sahibi olacaklardır. ÖĞRENİM HEDEFLERİ Bu

Detaylı

POSTPARTUM KANAMADA ANNE ÖLÜMLERİNİ ÖNLEMEDE BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM OP.DR.ÇETİN KILIÇÇI ZEYNEP KAMİL KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI E.A.H

POSTPARTUM KANAMADA ANNE ÖLÜMLERİNİ ÖNLEMEDE BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM OP.DR.ÇETİN KILIÇÇI ZEYNEP KAMİL KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI E.A.H POSTPARTUM KANAMADA ANNE ÖLÜMLERİNİ ÖNLEMEDE BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM OP.DR.ÇETİN KILIÇÇI ZEYNEP KAMİL KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI E.A.H Tanım Anne ölümü : Bir kadının, gebelik süresince, doğumda ya da gebeliğin

Detaylı

Postpartum kanama nedenleri, insidansı ve Türkiye mortalitesi

Postpartum kanama nedenleri, insidansı ve Türkiye mortalitesi Postpartum kanama nedenleri, insidansı ve Türkiye mortalitesi Dr. D. Haluk Dervişoğlu Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Birincil doğum sonu kanama gözle saptanan,

Detaylı

TNSA-2003 ÖNEMLİ SONUÇLARI HİZMET ALANLARI

TNSA-2003 ÖNEMLİ SONUÇLARI HİZMET ALANLARI TNSA-2003 ÖNEMLİ SONUÇLARI HİZMET ALANLARI Prof. Dr. Sabahat Tezcan Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü Müdürü 8 Ekim 2004 - Ankara HANEHALKI ÖZELLİKLERİ Nüfus halen genç yapıda (%29, 15 )

Detaylı

Dr. Bekir KESKİNKILIÇ

Dr. Bekir KESKİNKILIÇ Dr. Bekir KESKİNKILIÇ 1 SAĞLIK Yalnızca hastalık veya sakatlığın olmaması değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden tam bir iyilik halidir. Irk, din, siyasi görüş, ekonomik veya sosyal durum ayrımı yapılmaksızın

Detaylı

Dünya nüfusunun 1.2 milyarını adolesanlar oluşturmaktadır (dünya tarihindeki en yüksek rakam..) Bu nüfusun %85 i gelişmekte olan ülkelerde.

Dünya nüfusunun 1.2 milyarını adolesanlar oluşturmaktadır (dünya tarihindeki en yüksek rakam..) Bu nüfusun %85 i gelişmekte olan ülkelerde. Dünya nüfusunun 1.2 milyarını adolesanlar oluşturmaktadır (dünya tarihindeki en yüksek rakam..) Bu nüfusun %85 i gelişmekte olan ülkelerde. Yaşadıkları toplumlardaki birbirinden çok farklı politik, ekonomik,

Detaylı

Dünyada Çocuk Sağlığı Politikaları / hedefleri. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10 Mayıs 2011

Dünyada Çocuk Sağlığı Politikaları / hedefleri. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10 Mayıs 2011 Dünyada Çocuk Sağlığı Politikaları / hedefleri Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10 Mayıs 2011 1 DÜNYA DAKİ ÇOCUKLARIN SAĞLIĞININ KORUNMASI VE GELİŞTİRİLMESİNE YÖNELİK ÇALIŞMALAR 1946 BM ye bağlı UNICEF kuruldu.

Detaylı

2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması

2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 213 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 3. Bölge Toplantısı TNSA-213 Sonuçları Doç. Dr. Alanur Çavlin Dr. Tuğba Adalı 19 Şubat 215 Greenpark Otel, Diyarbakır Sunuş Planı Hanehalkı nüfusunun ve kadınların

Detaylı

TÜRKİYE DE SAĞLIK SEKTÖRÜNÜN GENEL GÖRÜNÜMÜ

TÜRKİYE DE SAĞLIK SEKTÖRÜNÜN GENEL GÖRÜNÜMÜ SAKARYA ÜNİVERSİTESİ İşletme Fakültesi Sağlık Yönetimi Bölümü SAĞLIK POLİTİKASI VE PLANLAMASI TÜRKİYE DE SAĞLIK SEKTÖRÜNÜN GENEL GÖRÜNÜMÜ Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT Bölüm Hedefi *Bu derste; Türkiye de genel

Detaylı

KADIN SAĞLIĞI,- ANA SAĞLIĞI 15-49 YAŞ KADIN ve GEBE İZLEMİ

KADIN SAĞLIĞI,- ANA SAĞLIĞI 15-49 YAŞ KADIN ve GEBE İZLEMİ KADIN SAĞLIĞI,- ANA SAĞLIĞI 15-49 YAŞ KADIN ve GEBE İZLEMİ İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ 2. KAVRAM ve TANIMLAR 2.1. KADIN SAĞLIĞI 2.1.1. Kadın Sağlığının Önemi 3. ANA SAĞLIĞI 3.1. Ana Çocuk Sağlığının Önemi 3.3.

Detaylı

Temel Sosyo-Ekonomik Göstergeler

Temel Sosyo-Ekonomik Göstergeler STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANLIĞI Temel Sosyo-Ekonomik Göstergeler Güncelleme: Ocak 2013, ANKARA I. Sosyo Demografik Göstergeler 1.1. Nüfusun Yaş Gruplarına Göre Dağılımı 1.2. Nüfusun Cinsiyete Göre Dağılımı

Detaylı

2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması

2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 213 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması Ulusal Toplantı TNSA-213 Sonuçları Doç. Dr. A. Sinan Türkyılmaz Doç. Dr. Alanur Çavlin 2 Aralık 214, Rixos Grand Ankara Oteli, Ankara Sunuş Planı Hanehalkı nüfusunun

Detaylı

2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması

2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 213 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 2. Bölge Toplantısı TNSA-213 Sonuçları Doç. Dr. Alanur Çavlin Dr. Pelin Seçkiner 5 Şubat 215 Swiss Otel Büyük Efes, İzmir Sunuş Planı Hanehalkı nüfusunun ve kadınların

Detaylı

Ülkemizde Anne Sağlığı Hizmetleri

Ülkemizde Anne Sağlığı Hizmetleri Ülkemizde Anne Sağlığı Hizmetleri TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU Kadın ve Üreme Sağlığı Daire Başkanlığı Uzm. Dr. Sema Sanisoğlu 20 Mart 2017, Ankara 1994 Kahire Uluslararası Nüfus ve Kalkınma toplantısında

Detaylı

07.11.2014. Ana Sağlığını Etkileyen Faktörler ve Alınacak Önlemler

07.11.2014. Ana Sağlığını Etkileyen Faktörler ve Alınacak Önlemler 10.Sınıf Kadın Sağlığı Hastalıkları ve Bakımı 2. Hafta ( 22 26 / 09 / 2014 ) 1.) KADIN ve ANASAĞLIĞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER ve ALINACAK ÖNLEMLER 2.) KADIN ve ANA SAĞLIĞI İLE İLGİLİ ÖLÇÜTLER Slayt No: 2

Detaylı

GEBELİK SIRASINDA MATERNAL VE FETAL SAĞLIĞIN YÜKSELTİLMESİ

GEBELİK SIRASINDA MATERNAL VE FETAL SAĞLIĞIN YÜKSELTİLMESİ GEBELİK SIRASINDA MATERNAL VE FETAL SAĞLIĞIN YÜKSELTİLMESİ GEBELİK SIRASINDA MATERNAL VE FETAL SAĞLIĞIN YÜKSELTİLMESİ Doğuma Hazırlık Doğum Öncesi Eğitim Fetal Aktivitenin İzlenmesi Göğüs Bakımı Emzirmeye

Detaylı

Sağlık Göstergeleri II.1. ÜREME SAĞLIĞI II.2. AŞILAMA II.3. MORTALİTE II.4. MORBİDİTE

Sağlık Göstergeleri II.1. ÜREME SAĞLIĞI II.2. AŞILAMA II.3. MORTALİTE II.4. MORBİDİTE 2 Sağlık Göstergeleri II.. ÜREME SAĞLIĞI II.2. AŞILAMA II.. MORTALİTE II.. MORBİDİTE II. Üreme Sağlığı TABLO: TÜRKİYE'DE YERLEŞİM YERLERİNE GÖRE ÜREME SAĞLIĞI (%, 2) ÖZELLİKLER KENT KIR TOPLAM DOĞURGANLIK

Detaylı

Dekan: Prof. Dr. Demir Budak Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten. 110 saat 10 saat

Dekan: Prof. Dr. Demir Budak Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten. 110 saat 10 saat Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Dekan: Prof. Dr. Demir Budak Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 214 215 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DÖNEM III DERS KURULU 6 (TIP 331) ÜREME SİSTEMİ HASTALIKLARI

Detaylı

TÜRKİYE İÇİN YENİ BİR SEÇENEK: TIBBİ DÜŞÜKLER

TÜRKİYE İÇİN YENİ BİR SEÇENEK: TIBBİ DÜŞÜKLER TÜRKİYE İÇİN YENİ BİR SEÇENEK: TIBBİ DÜŞÜKLER Dünyada Her 1 dakikada: 380 kadın gebe kalmakta, 190 kadın istenmeyen veya planlanmayan gebelikle karşılaşmakta, 110 kadın gebelikle ilgili komplikasyon yaşamakta,

Detaylı

Gebelik İzleminde Maternal Mortalite ve Morbiditeyi Azaltacak Yaklaşımların Geliştirilmesi

Gebelik İzleminde Maternal Mortalite ve Morbiditeyi Azaltacak Yaklaşımların Geliştirilmesi Gebelik İzleminde Maternal Mortalite ve Morbiditeyi Azaltacak Yaklaşımların Geliştirilmesi Ankara 03-Aralık-2017 3 BM Nüfus Fonu (UNFPA) UNFPA; her hamileliğin istenilen, her doğumun güvenli ve her gencin

Detaylı

Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetin Kadın Sağlığına Etkileri. Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetle Mücadele Projesi

Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetin Kadın Sağlığına Etkileri. Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetle Mücadele Projesi Aile İçi Şiddetin Kadın Sağlığına Etkileri 1 Öğrenim Hedefleri Toplumsal cinsiyet ayrımcılığının, yaşam dönemlerine göre kadın sağlığına olan etkilerini açıklar, Toplumsal cinsiyet ayrımcılığı ile kadına

Detaylı

ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞININ ÖNEMİ. Sağlık; bireyin beden, ruh ve sosyal açıdan tam bir iyilik durumunda olmasıdır.

ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞININ ÖNEMİ. Sağlık; bireyin beden, ruh ve sosyal açıdan tam bir iyilik durumunda olmasıdır. ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞININ ÖNEMİ Sağlık; bireyin beden, ruh ve sosyal açıdan tam bir iyilik durumunda olmasıdır. Anne-çocuk sağlığı hizmetlerinin amacı; özelde anne ve çocukların, genelde ise toplumun sağlıklı

Detaylı

HANEHALKLARI TARAFINDAN CEPTEN YAPILAN SAĞLIK HARCAMALARI ARAŞTIRMASI

HANEHALKLARI TARAFINDAN CEPTEN YAPILAN SAĞLIK HARCAMALARI ARAŞTIRMASI HANEHALKLARI TARAFINDAN CEPTEN YAPILAN SAĞLIK HARCAMALARI ARAŞTIRMASI Yrd. Doç. Dr. Gülpembe OĞUZHAN İçinde Katastrofik Sağlık Harcamalarının 24 Mayıs 2017, Ankara BU ARAŞTIRMA ; Neden yapılır? Nasıl yapılır?

Detaylı

AÜTF HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ PROGRAMI /

AÜTF HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ PROGRAMI / AÜTF HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ PROGRAMI / 2017-18 TARİH/MODÜL BAŞLIKLAR (Konular) ÖĞRETİM ÜYESİ MODÜL 1 9 Ekim 2017 Halk Sağlığı tanımı, kavramı ve yaklaşımı Geleneksel ve Çağdaş

Detaylı

ÖĞRENİM HEDEFLERİ Öğrenciler 4. ve 5. sınıf stajları sonunda;

ÖĞRENİM HEDEFLERİ Öğrenciler 4. ve 5. sınıf stajları sonunda; 4. SINIF ve 5. SINIF VE Staj kurullarında öğrencilerin farklı kliniklerde, uygun sürelerde gerçekleştireceği stajlarda hastaların öyküsünü alma ve sistemik muayenesini yapma, hekimlik uygulamalarını geliştirme,

Detaylı

1. HAFTA PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA. Hasta Başı Eğitim / İş Başında Öğrenme Hasta viziti, poliklinik, doğumhane ve ameliyathanede pratik

1. HAFTA PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA. Hasta Başı Eğitim / İş Başında Öğrenme Hasta viziti, poliklinik, doğumhane ve ameliyathanede pratik 1. HAFTA Stajın Tanıtımı Hekimlik Uygulaması Obstetrik antenatal vizit ve anamnez Puberte ve bozuklukları Hekimlik Uygulaması Jinekolojik anamnez, muayene Non-invaziv ve invaziv antenatal tetkikler Kadın

Detaylı

İntrapartum Ebelik Hizmetlerinin Kapsam ve Kalitesi

İntrapartum Ebelik Hizmetlerinin Kapsam ve Kalitesi İntrapartum Ebelik Hizmetlerinin Kapsam ve Kalitesi Yrd. Doç. Dr. Nazan KARAHAN Ebeler Derneği Genel Başkanı Karabük Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdürü/Sağlık Bilimleri Fakültesi Ebelik Bölüm

Detaylı

DOĞUM ÖNCESĠ BAKIM YÖNETĠM REHBERĠ 2016

DOĞUM ÖNCESĠ BAKIM YÖNETĠM REHBERĠ 2016 DOĞUM ÖNCESĠ BAKIM YÖNETĠM REHBERĠ 2016 AMAÇ : Anne ve fetusun tüm gebelik boyunca düzenli aralıklarla gerekli muayene ve önerilerde bulunularak dikkatli bir şekilde izlenminin sağlanması KAPSAM : Kadın

Detaylı

4. SINIF KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM STAJ PROGRAMI

4. SINIF KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM STAJ PROGRAMI 4. SINIF KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM STAJ PROGRAMI Amaç: Kadın yaşamının evreleri ve bu evrelerde karşılaşılabilecek sağlık sorunları hakkında öğrenciyi bilgilendirmek, bu sorunlara pratisyen hekim düzeyinde

Detaylı

TÜRKİYE DE DOĞUM ve DOĞUM SONU HİZMETLERDEN YARARLANMA. Prof. Dr. Ayşe Akın Doç. Dr. Şevkat Bahar Özvarış

TÜRKİYE DE DOĞUM ve DOĞUM SONU HİZMETLERDEN YARARLANMA. Prof. Dr. Ayşe Akın Doç. Dr. Şevkat Bahar Özvarış TÜRKİYE DE DOĞUM ve DOĞUM SONU HİZMETLERDEN YARARLANMA Prof. Dr. Ayşe Akın Doç. Dr. Şevkat Bahar Özvarış I. GİRİŞ Doğumun sağlıklı koşullarda ve bir sağlık personelinin yardımıyla yaptırılmasının ve doğum

Detaylı

ACİL KONTRASEPSİYON YARD.DOÇ.DR. İLKNUR M. GÖNENÇ

ACİL KONTRASEPSİYON YARD.DOÇ.DR. İLKNUR M. GÖNENÇ ACİL KONTRASEPSİYON YARD.DOÇ.DR. İLKNUR M. GÖNENÇ BİRAZ TARTIŞALIM. ACİL KONTRASEPSYON NEDİR? NEDEN GEREKSİNİM DUYULUR? ACİL KONTRASEPSİYON Acil kontrasepsiyon, yeterli korunulmayan ilişkiden sonra kullanılan,

Detaylı

TNSA-2003 BÖLGE TOPLANTISI-IV KUZEYDOĞU ANADOLU DA ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞI

TNSA-2003 BÖLGE TOPLANTISI-IV KUZEYDOĞU ANADOLU DA ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞI TNSA-2003 BÖLGE TOPLANTISI-IV KUZEYDOĞU ANADOLU DA ANNE VE ÇOCUK SAĞLIĞI Prof. Dr. Sabahat Tezcan H.Ü. Nüfus Etütleri Enstitüsü Müdürü 16 Haziran 2005 - KARS Bebek ve Çocuk Ölümlülüğü 0-4 Yaş Dönemindeki

Detaylı

ÇOCUK SAĞLIĞINA GİRİŞ ve Çocuk sağlığını değerlendirmede kullanılan ölçütler. Doç. Dr. Günay SAKA 5 Mayıs 2011

ÇOCUK SAĞLIĞINA GİRİŞ ve Çocuk sağlığını değerlendirmede kullanılan ölçütler. Doç. Dr. Günay SAKA 5 Mayıs 2011 ÇOCUK SAĞLIĞINA GİRİŞ ve Çocuk sağlığını değerlendirmede kullanılan ölçütler Doç. Dr. Günay SAKA 5 Mayıs 2011 1 Amaç : Bu oturumun sonunda katılımcılar çocuk sağlığının önemini ve çocukluk dönemlerine

Detaylı

Risk Altındaki Çocuklara Yaklaşım

Risk Altındaki Çocuklara Yaklaşım Risk Altındaki Çocuklara Yaklaşım Prof. Dr. Betül Ulukol Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Sosyal Pediatri Bilim Dalı Risk Yüksek riskli gebeliklerin sonucu dünyaya gelenler Özel sağlık gereksinimi olan

Detaylı

ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ

ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ Genital Organlar Dış Genital Organlar İç Genital Organlar Kemik Kısımları (Pelvis ) Siklus Oluşumu ve Hormonlar Oval ve Menstrual Siklus Halkası

Detaylı

Türkiye de Çocuk Sağlığının Durumu

Türkiye de Çocuk Sağlığının Durumu Türkiye de Çocuk Sağlığının Durumu Doç. Dr. Günay Saka Mayıs 2011 5 Mayıs 2011 1 1 261 673 5 Mayıs 2011 2 Amaç: Bu ders sonunda; Türkiye de çocuk sağlığının durumu hakkında bilgi sahibi olacaklardır. 5

Detaylı

DÖNEM VI GRUP C 2 DERS PROGRAMI

DÖNEM VI GRUP C 2 DERS PROGRAMI T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI BAŞKANLIĞI SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM 2015 2016 EĞİTİM VE ÖĞRETİM

Detaylı

KANSER TANIMA VE KORUNMA

KANSER TANIMA VE KORUNMA KANSER TANIMA VE KORUNMA Uzm. Dr Dilek Leyla MAMÇU Sunum İçeriği Genel Bilgiler Dünyada ve Ülkemizdeki son durum Kanser nasıl oluşuyor Risk faktörleri neler Tedavi seçenekleri Önleme mümkün mü Sorular/

Detaylı

Türkiye de Son Durum, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Aktiviteleri

Türkiye de Son Durum, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Aktiviteleri Türkiye de Son Durum, Aktiviteleri Dr. Ahmet ÖZLÜ Daire Başkanı 23 Kasım 2013-İSTANBUL 2 1985: İlk AIDS vakası HIV/AIDS Kontrol Programı Gelişimi 1985: HIV/AIDS bildirimi zorunlu hastalık kapsamında 1986:

Detaylı

T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU

T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU DOĞUM-TRAVAY İZLEME STAJ DEFTERİ DANIŞMAN ÖĞRENCİNİN ADI SOYADI:... NUMARASI:. NOT: Defterler spiralli veya baskılı formlar birbirinden ayrılmayacak

Detaylı

Maternal near miss morbidite kavramı ve. Maternal mortaliteyi azaltıcı stratejiler

Maternal near miss morbidite kavramı ve. Maternal mortaliteyi azaltıcı stratejiler Maternal Fetal Tıp ve Perinatoloji Derneği ve Uludağ Üniversitesi Tıp fakültesi Perinatolojide Güncel Konular 13 Nisan 2014 Bursa Kervansaray Hotel Maternal near miss morbidite kavramı ve Maternal mortaliteyi

Detaylı

HEPATİTLER (SARILIK HASTALIĞI) VE 0212 5294400 2182 KRONİK BÖBREK HASTALIKLARI VE 0212 5294400 2182

HEPATİTLER (SARILIK HASTALIĞI) VE 0212 5294400 2182 KRONİK BÖBREK HASTALIKLARI VE 0212 5294400 2182 İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ 2013 YILI HASTA OKULU PLANI HASTANE ADI TARİH SAAT KONU EĞİTİM YERİ HASTA OKULU PROGRAMI İÇİN HASTA VE YAKINLARININ İLETİŞİM KURABİLECEKLERİ TELEFON NUMARASI HASEKİ 28/01/2013

Detaylı

DÜŞÜKLER VE ÖLÜ DOĞUMLAR 6

DÜŞÜKLER VE ÖLÜ DOĞUMLAR 6 DÜŞÜKLER VE ÖLÜ DOĞUMLAR 6 Sabahat Tezcan ve Alanur Çavlin Bozbeyoğlu Bu bölümde isteyerek düşükler, kendiliğinden düşükler ve ölü doğumlara ilişkin bulgular sunulmaktadır. Ölü doğumlar ve kendiliğinden

Detaylı

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL (ZORUNLU) SAĞLIK BİLİMLERİNDE KURAM VE MODELLER Sağlık

Detaylı

ACOG Diyor ki! HER GEBE TAKİP SÜRECİNDE EN AZ BİR KEZ PERİNATAL DEPRESYON AÇISINDAN TARANMALIDIR. Özeti Yapan: Dr. Semir Köse

ACOG Diyor ki! HER GEBE TAKİP SÜRECİNDE EN AZ BİR KEZ PERİNATAL DEPRESYON AÇISINDAN TARANMALIDIR. Özeti Yapan: Dr. Semir Köse ACOG Diyor ki! HER GEBE TAKİP SÜRECİNDE EN AZ BİR KEZ PERİNATAL DEPRESYON AÇISINDAN TARANMALIDIR. Özeti Yapan: Dr. Semir Köse Perinatal Depresyon gebelik süresince veya gebeliği takip eden ilk 12 ay boyunca

Detaylı

0,02 0,0199 0,018 0,016 0,014 0,012 0,01 0,0078 0,008 0,006 0,004 0,002

0,02 0,0199 0,018 0,016 0,014 0,012 0,01 0,0078 0,008 0,006 0,004 0,002 0,02 0,018 0,0199 0,016 0,014 0,012 0,01 0,0078 0,008 0,006 0,004 0,002 0 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 7,00% 6,28% 6,00% 5,00% 4,00% 3,00% 2,12% 2,00% 1,00% 0,00% 1993 1994 1995 1996

Detaylı

Sağlık Politikası Performans Göstergeleri

Sağlık Politikası Performans Göstergeleri Sağlık Politikası Performans Göstergeleri Stratejik düzey göstergeleri,finlandiya Klaus Halla Kalkınma Direktörü 29.11.211 OECD sağlık sistemi performans değerlendirmesinin kavramsal çerçevesi Sağlık durumu

Detaylı

ERKEN MEMRAN RÜPTÜRÜ YÖNETİM VE TEDAVİ

ERKEN MEMRAN RÜPTÜRÜ YÖNETİM VE TEDAVİ ERKEN MEMRAN RÜPTÜRÜ YÖNETİM VE TEDAVİ Doç. Dr. Arda Lembet Femical Kadın Sağlığı Merkezi Memorial Ataşehir Hastanesi Maternal Fetal Tıp Ünitesi ERKEN MEMBRAN RÜPTÜRÜ Genel bakış, klinik önemi Tanı Değerlendirme

Detaylı

KENT HASTANESİ ÇALIŞAN SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI HEMŞİRESİ EMİNE İZGÖRDÜ İZMİR

KENT HASTANESİ ÇALIŞAN SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI HEMŞİRESİ EMİNE İZGÖRDÜ İZMİR KENT HASTANESİ ÇALIŞAN SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI HEMŞİRESİ EMİNE İZGÖRDÜ İZMİR İnsan sağlığını, çalışanını ve hasta memnuniyetini ilke edinmiş olan KENT HASTANESİ ndeki amacımız;çalışanları mızın

Detaylı

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2016-2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL (ZORUNLU) SAĞLIK BİLİMLERİNDE KURAM VE MODELLER (HEM 701

Detaylı

1)SML 2) Ön lisans 3) Lisans 4) Yüksek lisans 5) Doktora 3. Çalışma Yılı:.. yıl

1)SML 2) Ön lisans 3) Lisans 4) Yüksek lisans 5) Doktora 3. Çalışma Yılı:.. yıl Ebelerde Bilgi Beceri Kursu Eğitim Modülü Belirleme Anketi Sayın Güney Genel Sekreterliğine Bağlı Bulunan Hastanelerde Çalışan Ebe Meslektaşlarımız. Ebelik eğitimi almış, ancak daha sonraki yıllarda farklı

Detaylı

Türkiye nin Çocuk İhmali: Son 5 Yıldaki Bebek Ölümleri ve Koruyucu Hizmetlerden Yararlanmamada Eşitsizlikler

Türkiye nin Çocuk İhmali: Son 5 Yıldaki Bebek Ölümleri ve Koruyucu Hizmetlerden Yararlanmamada Eşitsizlikler Türkiye nin Çocuk İhmali: Son 5 Yıldaki Ölümleri ve Koruyucu Hizmetlerden Yararlanmamada Eşitsizlikler Prof.Dr.Muzaffer Eskiocak Trakya Üni.Tıp Fak. Halk Sağlığı Anabilim Dalı Bu yazı Türkiye de son 5

Detaylı

NORMAL GEBELİK ve BAKIM DERS ÖĞRETİM PLANI

NORMAL GEBELİK ve BAKIM DERS ÖĞRETİM PLANI NORMAL GEBELİK ve BAKIM DERS ÖĞRETİM PLANI Dersin Adı Dersin Kodu Dersin Türü (Zorunlu, Seçmeli) Dersin Seviyesi (Ön Lisans, Lisans, Y.Lisans, Doktora) Dersin AKTS Kredisi Haftalık Ders Saati (Kuramsal)

Detaylı

HEMŞİRELİK YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

HEMŞİRELİK YÜKSEK LİSANS PROGRAMI HEMŞİRELİK YÜKSEK LİSANS PROGRAMI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI NA GİRİŞ KOŞULLARI : Sağlık Bilimleri Fakültesi, Sağlık veya Hemşirelik Yüksekokulları, Hemşirelik, Sağlık Memurluğu ve Ebelik Programları mezunu

Detaylı

Anayit M. COSKUN Eylem KARAKAYA

Anayit M. COSKUN Eylem KARAKAYA ( Editörler Anayit M. COSKUN Eylem KARAKAYA Yazarlar Anayit M. COSKUN Eylem KARAKAYA Semra BAYRAKTAR NOBEL TIP KİTABEVLERİ 2016 Nobel Tıp Kitabevleri Tic. Ltd. Şti. Güvenli Annelik Eğitim ve Danışmanlık

Detaylı

Sağlığın Korunması, Yükseltilmesi ve Sağlık Politikaları

Sağlığın Korunması, Yükseltilmesi ve Sağlık Politikaları Sağlığın Korunması, Yükseltilmesi ve Sağlık Politikaları Yrd. Doç. Dr. Figen Işık Esenay Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hem. Isınma SAĞLIK denince aklınıza

Detaylı

Güvenli Annelik. Pof. Dr. Anayit M. Coşkun

Güvenli Annelik. Pof. Dr. Anayit M. Coşkun Güvenli Annelik Pof. Dr. Anayit M. Coşkun İçerik Tanım ve Kavramsal çerçeve Dünya ve ülkemizden (anne & çocuk) veriler Güvenli Annelik Hizmetlerinin iyileştirmesi çalışmaları Ebelik Bakım Modeli Güvenli

Detaylı

03.06.15 09:30 BİYOKİMYA-MİKROBİYOLOJİ-FARMAKOLOJİ 10:30 HALK SAĞLIĞI 11:30 PATOLOJİ 13:30 İYİ HEKİMLİK UYG. 6 Hafta. Kurul Süresi: 10 saat 10 saat

03.06.15 09:30 BİYOKİMYA-MİKROBİYOLOJİ-FARMAKOLOJİ 10:30 HALK SAĞLIĞI 11:30 PATOLOJİ 13:30 İYİ HEKİMLİK UYG. 6 Hafta. Kurul Süresi: 10 saat 10 saat Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 215 216 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DÖNEM III DERS KURULU 6 TIP TIP 332- ÜREME SİSTEMİ HASTALIKLARI

Detaylı

KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM

KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM 1. GÜN 08.15-09.00 Pratik Ders Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinin Tanıtılması 09.15-10.00 Teorik Ders Jinekolojik Anamnez M. ÇOLAKOĞLU 10.15-11.00 Teorik Ders Jinekolojik

Detaylı

ADOLESAN VE PERİMENOPOZDA İNFERTİLİTE TEDAVİSİ YAPILMALI MIDIR? Prof. Dr. Yusuf ÜSTÜN

ADOLESAN VE PERİMENOPOZDA İNFERTİLİTE TEDAVİSİ YAPILMALI MIDIR? Prof. Dr. Yusuf ÜSTÜN ADOLESAN VE PERİMENOPOZDA İNFERTİLİTE TEDAVİSİ YAPILMALI MIDIR? Prof. Dr. Yusuf ÜSTÜN ADOLESAN Çocukluktan erişkinliğe geçiş süreci DSÖ 10-19 yaş arasını kapsar Menarş sonrası ilk 2 yıl anovulatuar siklustan

Detaylı

Olgu EKTOPİK GEBELİK. Soru 1. Tanım. Soru 3. Soru 2. 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce

Olgu EKTOPİK GEBELİK. Soru 1. Tanım. Soru 3. Soru 2. 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce Olgu EKTOPİK GEBELİK Dr. Mutlu Kartal AÜTF Acil Tıp AD Nisan 2010 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce Gebelik olabilir, vajinal spotting kanama

Detaylı

CERRAHİ KONTRASEPSİYON

CERRAHİ KONTRASEPSİYON CERRAHİ KONTRASEPSİYON CERRAHİ KONTRASEPSİYON KADINLARDA OVUMUN, ERKEKLERDE SPERMİUMUN GEÇTİĞİ KANALLARIN CERRAHİ BİR YÖNTEMLE KAPATILMASI İŞLEMİDİR. Kadında Tüplerin Bağlanması (Tüp Ligasyonu) Artık çocuk

Detaylı

Halk Sağlığı. YDÜ Tıp Fakültesi Yrd. Doç. Dr. Aslı AYKAÇ

Halk Sağlığı. YDÜ Tıp Fakültesi Yrd. Doç. Dr. Aslı AYKAÇ Halk Sağlığı YDÜ Tıp Fakültesi Yrd. Doç. Dr. Aslı AYKAÇ Halk Sağlığı, organize edilmiş toplum çalışmaları sonunda; - çevre sağlığı koşullarını düzelterek - bireylere sağlık bilgisi vererek - bulaşıcı hastalıkları

Detaylı

Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D.

Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D. Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D. İhmal edilen bir konu olarak iş sağlığı ve güvenliği Bu konuda ihmal edilen bir grup olarak sağlık çalışanları Sağlık hizmeti

Detaylı

Performans Gösterge Kartları

Performans Gösterge Kartları Kentsel 112 Vaka Ulaşım Hızı SG-ASHGM-01 Kentsel 112 Vaka Ulaşım Hızı Sağlık Göstergeleri Müdürlük Değeri (C) C = (A / B) x 100 Şehir merkezlerinde sunulan acil sağlık hizmetlerinde vakaya ulaşım süresinin

Detaylı

Ebelik Programı Müfredat Ulusal Kredi

Ebelik Programı Müfredat Ulusal Kredi Kodu Adı Tipi Ebelik Programı Müfredat * Yeni Öğrenci için KSTU101 NC 3 Oryantasyon Programı * Bu 3 günlük program yeni kayıtlı lisans öğrencilerinin akademik, kültürel ve sosyal hayata adaptasyonu için

Detaylı

EVRENSEL ÜREME SAĞLIĞI HİZMETLERİNE ERİŞİM ve TÜRKİYE DEN YANSIYANLAR. HÜKSAM Gökhan Yıldırımkaya-UNFPA 20 Mart 2015 HÜKSAM - Ankara

EVRENSEL ÜREME SAĞLIĞI HİZMETLERİNE ERİŞİM ve TÜRKİYE DEN YANSIYANLAR. HÜKSAM Gökhan Yıldırımkaya-UNFPA 20 Mart 2015 HÜKSAM - Ankara EVRENSEL ÜREME SAĞLIĞI HİZMETLERİNE ERİŞİM ve TÜRKİYE DEN YANSIYANLAR HÜKSAM Gökhan Yıldırımkaya-UNFPA 20 Mart 2015 HÜKSAM - Ankara BM Nüfus Fonu (UNFPA) UNFPA; her hamileliğin istenilen, her doğumun güvenli

Detaylı

Kıbrıs Sağlık ve Toplum Bilimleri Üniversitesi Ebelik Programı. Müfredat

Kıbrıs Sağlık ve Toplum Bilimleri Üniversitesi Ebelik Programı. Müfredat Kıbrıs Sağlık ve Toplum Bilimleri Üniversitesi Ebelik Programı Müfredat Kodu Adı Tipi * Yeni Öğrenci için KSTU101 NC 3 Oryantasyon Programı * Bu 3 günlük program yeni kayıtlı lisans öğrencilerinin akademik,

Detaylı

DESTEK PERSONEL UYUM EĞİTİMİ

DESTEK PERSONEL UYUM EĞİTİMİ TÜRKİYE ÜREME SAĞLIĞI PROGRAMI ACİL OBSTETRİK BAKIM DESTEK PERSONEL UYUM EĞİTİMİ KATILIMCI REHBERİ T.C.Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü Ankara, 2007 - I - Türkiye Üreme

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ Sağlık hizmeti veren, Doktor Ebe Hemşire Diş hekimi Hemşirelik öğrencileri, risk altındadır Bu personelin enfeksiyon açısından izlemi personel sağlığı ve hastane

Detaylı

ACİL OBSTETRİK BAKIM KLİNİSYEN EĞİTİMİ

ACİL OBSTETRİK BAKIM KLİNİSYEN EĞİTİMİ TÜRKİYE ÜREME SAĞLIĞI PROGRAMI NO: 3-A ACİL OBSTETRİK BAKIM KLİNİSYEN EĞİTİMİ KATILIMCI REHBERİ T.C.Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü Ankara, 2007 - I - Türkiye Üreme

Detaylı

Şanlıurfa il merkezinde Suriyeli mülteci kadınların üreme ve ruh sağlığı ihtiyaçları; Suriyeli mültecilerin sağlığını geliştirme modeli

Şanlıurfa il merkezinde Suriyeli mülteci kadınların üreme ve ruh sağlığı ihtiyaçları; Suriyeli mültecilerin sağlığını geliştirme modeli Şanlıurfa il merkezinde Suriyeli mülteci kadınların üreme ve ruh sağlığı ihtiyaçları; Suriyeli mültecilerin sağlığını geliştirme modeli Prof.Dr. Zeynep ŞİMŞEK Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı

Detaylı

T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU

T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU T.C NİĞDE ÜNİVERSİTESİ NİĞDE ZÜBEYDE HANIM SAĞLIK YÜKSEKOKULU GEBE-LOHUSA İZLEM DEFTERİ DANIŞMAN ÖĞRENCİNİN ADI SOYADI:... NUMARASI:. NOT: Defterler spiralli veya baskılı formlar birbirinden ayrılmayacak

Detaylı

İLK 1000 GÜNDE UYGULANAN BESLENME POLİTİKALARI VE GELECEK NESİLLERE ETKİSİ

İLK 1000 GÜNDE UYGULANAN BESLENME POLİTİKALARI VE GELECEK NESİLLERE ETKİSİ İLK 1000 GÜNDE UYGULANAN BESLENME POLİTİKALARI VE GELECEK NESİLLERE ETKİSİ Dr. Sema ÖZBAŞ Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Çocuk ve Ergen Sağlığı Daire Başkanı Sağlık Bakanlığı Teşkilat Şeması Türkiye Halk

Detaylı