MİKROİŞLEMCİ (MİKROPROSESÖR - CPU) NEDİR? Prof. Dr. Hakan ÜNDİL (Bir haftalık derse ait ders notudur)

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MİKROİŞLEMCİ (MİKROPROSESÖR - CPU) NEDİR? Prof. Dr. Hakan ÜNDİL (Bir haftalık derse ait ders notudur)"

Transkript

1 MİKROİŞLEMCİ (MİKROPROSESÖR - CPU) NEDİR? Prof. Dr. Hakan ÜNDİL (Bir haftalık derse ait ders notudur) Mikroişlemci bir programının yapmak istediği işlemleri, (hafızada bulunan komutları) sırasıyla ile işleyerek icra eder (yürütür). Bu yürütme, 1. Komutun Program Hafızasından alınıp getirilmesi (Fetch), 2. Kodunun çözülmesi (Decode) 3. Komutun uygulanması (icra edilmesi) (Execute) gibi aşamaları gerektirir 1

2 MİKROİŞLEMCİ(CPU) (Devam) Mikroişlemciler Kişisel Bilgisayarlarda (PC vb.), tek bir chip (entegre) şeklinde kullanılırlar. Diğer birimler hafıza (RAM,ROM vb.), Giriş/Çıkış Birimleri(Port vb.) Mikroişlemci dışında bulunan farklı entegrelerdedir. PC için kullanılan mikroişlemcilerin üreticilerinden bazıları Intel, AMD, Cyrix dir. 2

3 MİKROİŞLEMCİNİN ÇEVRESİYLE İLETİŞİMİ Mikroişlemci ile çevresindeki Hafıza (Memory), Giriş/Çıkış Birimi (I/O) vb. elemanlar aralarındaki iletişimi o Veri Yolu (Data Bus) o Adres Yolu (Address Bus) ile o Kontrol hatları (Control Bus) denilen lojik iletim hatları sağlar. 3

4 MİKRODENETLEYİCİ (Microcontroller) Kontrol gereken birçok alanda ise CPU lar Mikrodenetleyiciler içinde kullanılırlar. Mikrodenetleyicilerde RAM,ROM (Hafızalar), I/O (Giriş/Çıkış Birimi), Timer (Zamanlayıcı) vb. birimler tek entegre içinde bulunur. 4

5 MİKRODENETLEYİCİ (Microcontroller) (Devam) Temelde bir Mikrodenetleyici de; o Mikroişlemci (CPU) o Kalıcı ve Uçucu Hafızalar o Giriş/Çıkış üniteleri tek entegre içinde yer alırlar. Böylece hem yer ve enerji tasarrufu yapılıp maliyet düşürülürken Hem de tasarım kolaylaştırılmış ve programlama işlemi basitleştirilmiş olur. 5

6 MİKROİŞLEMCİ (CPU) (Devam) Kontrol işlemlerinde, Sanayide, Haberleşmede, ve sayısız alanlarda CPU ile birlikte tek bir chip halindeki Mikrodenetleyiciler tercih edilmektedir. 6

7 GÜNÜMÜZDE MİKRODENETLEYİCİLER Mikrodenetleyiciler birçok firma tarafından üretilmektedir. Bunlar arasında Microchip, Atmel, TI, Arm, Motorola, SGS Thomson, Hitachi gibi çok sayıda firma sayılabilir 7

8 HER ÜRETİCİNİN EN AZ BİRKAÇ MİKRODENETLEYİCİSİ VARDIR Mesela Microchip firması PIC12C508, PIC16F84, PIC16F877A, PIC18F452 gibi çok sayıda farklı mikrodenetleyicilere sahiptir. Aynı firmanın Mikrodenetleyicilerinin farklı özelliklere (Hız, Port Sayısı, Hafıza yapısı vb) sahip elemanları (aileleri) mevcuttur. Aynı ailede bulunan mikrodenetleyiciler genellikle aynı komutlarla programlanırlar. Ancak gelişmiş ailelerde ilave komutlar gelebilir. 8

9 BİR MİKRODENETLEYİCİ İÇİNDE BULUNAN TEMEL (ORTAK) ÖZELLİKLER 1 ) Programlanabilir Dijital (Sayısal) Girişler/Çıkışlar 2 ) Programlanabilir Analog Girişler 3 ) Seri Girişler/Çıkışlar (RS232, RS485, USB gibi) 4 ) Dahili Program hafızası(rom,prom,eprom,flash gibi) 5 ) Darbe(Pals), PWM(Darbe genişlik modulasyonu) Çıkışları 6 ) Harici (İlave) hafıza bağlanabilme 7) Zamanlayıcı, Sayıcı ve Kesme vb. özellikler 9

10 Kullanılacak Mikrodenetleyici yi seçerken Bir uygulama yapmadan önce hangi firmanın, hangi numaralı mikrodenetleyicisinin kullanılacağı tespit edilmelidir. Bunun için Katalog (Data sheet) adı verilen kaynaklardan ya da internetteki ilgili sitelerden faydalanılabilir. 10

11 Kullanılacak Mikrodenetleyici yi Öncelikle seçerken (Devam) Uygulama ihtiyacımızın tamamını karşılamasına; Sonra da Fiyatına bakarız. Ancak Yazılım ( program ) desteğinin ve araçlarının (Derleyici, Simulatör, Emulatör v.s.) bulunup bulunmadığına Ve bunların ücretli olup olmadığına Yazılı yayınlarda ve internette bol miktarda örnek uygulama programları bulunabilmesine de dikkat edilmelidir. 11

12 MİKRODENETLEYİCİ SEÇİMİ (Devam) Sayılan özellikler göz önüne alınırsa (şu an için) Microchip firması tarafından üretilen kısaca PIC olarak ifade edilen mikrodenetleyicilerin kullanılması oldukça avantajlı gözükmektedir. Biz dersimizde çok sayıdaki PIC mikrodenetleyicilerden temel bir eleman olan PIC16F84 ü inceleyeceğiz 12

13 PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN BAZI AVANTAJLARI : 1 ) Destek Yazılımları internetten ücretsiz sağlanır. 2 ) Çok yaygın ve ucuzdur. Hem profesyonel hem de amatör kullanıma uygundur. 3) İnternette ve kitap/dergilerde çok sayıda örnek programlar mevcuttur. 4) Çok az ve basit birkaç elemanlarla ( birkaç direnç, kondansatör ) donanımları kurulabilir. 5 ) Komut sayısı az ve kullanımı basittir. 6 ) Daha üst seviye diller için MicroC,PICC, CCSC, PIC Basic gibi bazıları ücretsiz Derleyiciler e (Compiler) sahiptir. 7) Ayrıca PIC lerdeki BUS yapısı PIC lerin RISC işlemci olarak tanıtılmasını dolayısıyla diğer mikroişlemcilere göre hızlarının fazla olmasını sağlar. 13

14 BİR PIC PROGRAMLAMAK İÇİN ENAZ (ASGARİ) İHTİYAÇLAR: 1) Bir PC ( Kişisel Bilgisayar ) 2) Bir Metin editörü (Not defteri gibi) 3) PIC Assembler (Derleme) programı (MPASM, MPLAB gibi ) 4) PIC programını entegreye yüklemek (programlamak) için gerekli Programlayıcı donanım ve yazılımı 5) Kullanılacak PIC Entegresi nin kendisi 6) Programlamadan sonra devremizi çalıştırmak için bir DC güç kaynağı, direnç-kondansatör, kristal gibi birkaç elektronik eleman, breadboard (delikli deneme kartı), ölçü aleti vb. ihtiyaç vardır. 14

15 PROGRAMLAYICI DONANIMI VE YAZILIMI PIC e Programın yüklenmesi için bir Programlayıcı ile yazılımına ihtiyaç vardır. Piyasada (PIC gibi) özel bir Mikrodenetleyiciyi yada ailelerini programlayan programlayıcılar bulunduğu gibi Her tür Mikrodenetleyici ve hafızayı programlayan Üniversal (Genel) Programlayıcılar da vardır. 15

16 PROGRAMLAYICI DONANIMI VE Bazı uygulamalarda Doğrudan tasarladığımız uygulama devresi üzerinde de programlama yapabiliriz. (ICSP : In circuit serial Programming ) Bu durumda devremizin (genellikle) seri bir ara birimi olmalıdır. YAZILIMI (Devam) 16

17 PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ Microchip firması tarafından üretilen farklı PIC grupları (aileleri) vardır. Bu aile isimleri verilirken binary olarak (ikili tabanda) kullanılan komut kelimesi (word) boyu dikkate alınmıştır. Komut Kelimesi denince komutun ikili tabandaki karşılığı anlaşılır. 17

18 PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ (Devam) Komut Kelimesine örnek olarak bir PIC de bit uzunluğunda bir komut kelimesi CPU ya Aküyü sil emri verir. Ancak assembly program yazılırken aynı komutlar kullanılsa bile Farklı PIC lerde Bu komutların program hafızasındaki komut kelimeleri farklı boylarda olabilir. 18

19 PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ (Devam) Örnek olarak PIC 12CXXX/PIC 12FXXX ailesi 12 ya da 14 bit, PIC 16C5XX ailesi 12 bit, PIC 16CXXX/PIC 16FXXX ailesi 14 bit, PIC 17CXXX/PIC 18FXXX ailesi 16 bit kelime boyuna sahip komutlar kullanır. Not: X, yerinde herhangi bir karakter olabilir. 19

20 BİZ PROGRAMCI OLARAK Bu kelime uzunlukları ile fazla ilgilenmeyiz. Bizim için önemli olan seçtiğimiz PIC in: o Hızı, Hafıza Tipi ve Miktarı, Giriş/Çıkış (I/O) ucu (port) sayısı, Analog Giriş kabul edip etmemesi v.b. gibi donanım özelliklerinin ve o Bilhassa kullanacağımız assembly dili komutlarının görev/çalışmalarının (Komut Tablosunun) bilinmesidir. 20

21 PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN HAFIZA YAPISI Temel olarak diğer mikrodenetleyiciler gibi Bir PIC içerisinde de iki tür hafıza bulunur: 1. Program Hafızası (ROM,PROM,EPROM,FLASH) Programı saklar, kalıcıdır. 2. Veri Hafızası (RAM, EEPROM) Veriyi saklar, genellikle uçucu olmakla birlikte kalıcı verilerin saklanması için özel türleri de vardır. 21

22 PIC16F84 DE PROGRAM HAFIZASI Seçtiğimiz PIC16F84 de 1K word luk (kelime lik) yani toplam 1024 komutluk program hafızası vardır. ( ) olduğunu hatırlayalım. NOT: Byte(Bayt) kelimesi 8 biti temsil ettiği Ve PIC16F84 de 14 bitlik komut kelimeleri kullandığı için 1K bayt yerine 1K word ifadesi kullanılmaktadır. 22

23 PIC16F84 DE PROGRAM HAFIZASI (Devam) Daha önce belirtildiği gibi bunların her birine Komut Kelimesi ya da kısaca Komut denir. Tekrar hatırlarsak program hafızasında bu komutlar ikili tabanda olup heksadesimal olarak da ifade edilebilir. Örn: ( ) 2 = (0170) 16 Aküyü sil anlamına gelen komut idi. 23

24 PIC16F84 DE PROGRAM HAFIZASI (Devam) Her bir program hafıza hücresi içerisinde 14 bit uzunluğundaki kelime boyuna sahip program komutları saklanır. 24

25 PIC16F84 PROGRAM HAFIZASI (Devam) Aslında her bir adreste derste bizim programlarımızı yazacağımız Assembly dilindeki bir komutun heksadesimal (hex) karşılığı saklanır. PIC16F84 de Program hafızası Flash tipte olup PIC düşük gerilimle ( 5V) programlanıp silinebilir. 25

26 PIC16F84 DE VERİ (DATA) HAFIZASI Her PIC de bulunan diğer bir hafıza türüdür. Bu hafıza genellikle RAM türü Geçici (Uçucu) Bilgi Depolama alanıdır. Ayrıca PIC16F84 de EEPROM denilen 64 byte lık kalıcı veri hafızası da vardır Dersimizde bu hafıza türü incelenmeyecektir. 26

27 PIC16F84 DE VERİ (DATA) HAFIZASI (Devam) PIC16F84 de Veriler 8 bitlik (binary olarak 8 basamaklı) = 1 bayt dır. (örn bir veri : ) Veri Hafızası ikiye ayrılır : Bank 0 ve Bank 1 Ayrıca Veri Hafızasında iki çeşit Register (Saklayıcı) söz konusudur: o Özel Fonksiyon Registerleri (STATUS, PORTA gibi) o Genel Amaçlı Registerler ( Genel Veri Depolama alanıdır. Herhangi bir genel veri saklanabilir) 27

28 Özel Fonksiyon Registerleri PIC16F84 DE VERİ HAFIZA HARİTASI (sadeleştirilmiş) (BANK 0 ve BANK 1 YAPISI) Özel Fonksiyon Registerleri 28

29 BANK 0 (Bütün Registerleri ile) 29

30 PIC16F84 DE VERİ HAFIZA HARİTASI (BANK 0 ve BANK 1 YAPISI) (Devam) BANK 0: (0X: Heksadesimal sayı anlamındadır) o Yukarıda verilen Hafıza Haritası da denilen tabloyu incelersek sol sütunda (0X00 0X4F) adres aralığında o Toplam ( 50 ) 16 =(80) 10 adet 8 bit uzunluğunda VERİ HAFIZASI vardır. o (0X50.0X7F) kullanılmayan (rezerve) kısımdır. o Bunlardan (0X00 0X0B) aralığındakiler (İsimleri olanlar) ÖZEL FONKSİYON REGİSTERLERİ iken o (0X0C 0X4F) aralığında bulunanlar GENEL AMAÇLI REGİSTERLER olarak adlandırılır. 30

31 BANK 1 (Bütün Registerleri ile) 31

32 BANK 1: PIC16F84 DE VERİ HAFIZA HARİTASI (BANK 0 ve BANK 1 YAPISI) (Devam) Bank 0 a benzer şekilde (0X80 0XCF) adres aralığında bulunur. o (0X80 0X8B) aralığı ÖZEL FONKSİYON REGİSTERLERİ iken o (0X8C 0XCF) aralığında bulunanlar GENEL AMAÇLI REGİSTERLER olarak kullanılır. o (0XD0 0XFF) aralığı kullanılmayan (rezerve) adreslerdir. Burada bazı registerler hem Bank 0 da hem Bank 1 de olduğundan birbirlerinin kopyasıdır. (INDF, STATUS gibi) GENEL AMAÇLI REGİSTERLER ise zaten Bank 0 ve Bank 1 de her zaman birbirinin kopyasıdır. 32

33 ÖNEMLİ BİLGİ: PIC16F84 DE VERİ HAFIZA HARİTASI (BANK 0 ve BANK 1 YAPISI) (Devam) Programlamada bir Bank ın içindeki Herhangi bir registeri kullanabilmek için O Bank a geçmek gerekir. Ancak her iki Bankta da bulunan registerler Bank değiştirmeksizin her zaman kullanılabilir. İlk enerji verildiğinde PIC Bank 0 da açılır. Daha sonra Programcı yazdığı komutlarla Bank 1 e geçebilir. 33

34 ÖZEL BİR REGİSTER ( W : AKÜMÜLATÖR ) PIC16F84 de Akümülatör (W) Veri Hafıza haritasında görülmemesine rağmen Sıkça kullanılan ve Geçici Depolama Registeri denebilecek bir registerdir. Diğer pek çok File Registerleri gibi 8 bit uzunluğundadır. Veri okur, yazarken, registerler arası veri kopyalama ile tüm aritmetik işlemler ve diğer bazı işlemler için bu W registerini kullanmak şarttır. 34

35 ÖZEL BİR REGİSTER ( W : AKÜMÜLATÖR ) (Devam) Meselâ ; (PORTA) yı (03) sayısı ile toplayıp Sonucu PORTB ye yazmak istersek Akümülatörden (W ) faydalanmak gerekir 35

36 PIC16F84 ÜN BACAK (PİN) YAPISI VE PORTLARI PIC16F84 mikrodenetleyicisi 18 bacağa (pin) sahiptir ve hepsi Dijital (sayısal)dir. Şekilde görüldüğü gibi V DD (+), V SS (-) besleme uçlarıdır. 5 V uygulanır. RA ve RB ile başlayan bacaklar PORTA ve PORTB ye ait Port bitleridir. Bütün CMOS Lojik entegrelerde olduğu gibi kullanılmayan PORT girişleri +5V (Lojik 1) a bağlanmalıdır OSC1/CLK IN ve OSC2/CLK OUT uçları saat işareti üretmek veya uygulamak için kullanılır MCLR ucu ise Reset işlemi için kullanılır RA4 ve RB0 Port bitleri farklı amaçla da kullanılabilmektedirler. 36

37 PORTA ve PORTB nin YAPISI Burada lojik(sayısal) Giriş/Çıkış yapacağımız PORTA ve PORTB üzerinde durmak gerekir. Bunlardan PORTA 5 bitliktir; [8 bitlik değil!] ( RA4,RA3,RA2,RA1,RA0) PORTB ise normal olarak 8 bitliktir; (RB7,RB6,RB5,RB4,RB3,RB2,RB1,RB0) Her bir Port biti (RA2, RB5 gibi) Giriş ya da Çıkış olarak programlanabilir. 37

38 PIC16F84 DE PORT BİTİ ÇIKIŞ İKEN MAKSİMUM AKIMLAR PIC16F84 de bir PORT a ait olan bir bit Ya Giriş ya da Çıkış olarak programlanarak kullanılır. PORT biti çıkış olarak kullanıldığı zaman İki tür akım söz konusudur : PORT dan içeri çekilebilen (Sink) ve PORT tan dışarı alınabilen (Source) akım. Bu durumlardaki maksimum akım değerleri hiçbir zaman aşılmamalıdır. Bu değerler seri bir direnç üzerinden bir LED i rahatlıkla sürebilecek seviyededir. 38

39 Sink Akımı : SİNK VE SOURCE AKIMLARI (+5 volt) beslemeden PORT un içine doğru akan akımdır. Bu durumda + 5V dan PORT un içine doğru akacak maksimum akım 25 ma dir. PORT 'tan içeri daha fazla akıtılan akım PIC in bozulmasına sebep olabilir. Bu tür bağlantıda ancak PORT biti = Lojik 0 yapıldığında LED yanacaktır. 39

40 Source Akımı : SİNK VE SOURCE AKIMLARI (Devam) PORT un içinden toprağa doğru akan akımdır. Bu durumda akacak maksimum akım 20 ma dir. Yine PORT tan dışarı bu değerden fazla akım çekilirse PIC bozulabilir. Bu tür bağlantıda PORT biti = Lojik 1 yapıldığında LED yanacaktır 40

41 OSİLATÖR ( SAAT/CLOCK ) DEVRESİ PIC in program hafızasında bulunan komutların çalışması Kare dalga şeklindeki saat (clock) işareti ile olur; Genelde OSC1/CLK IN ve OSC2/CLK OUT bacaklarına bazı elemanlar (kristal, dirençkondansatör) bağlanarak saat işaretinin PIC içerisinden üretilmesi sağlanır. 41

42 OSİLATÖR ( SAAT/CLOCK ) DEVRESİ (Devam) PIC 16F84 de en çok kullanılan osilatör tipleri şunlardır : 1 ) RC Tipi ( Direnç/Kondansatör ) 2 ) XT Tipi ( Kristal veya Seramik Rezonatör ) 3 ) HS Tipi (Yüksek Hızlı Kristal /Seramik Rezonatör) 4 ) LP Tipi ( Düşük Frekanslı Kristal ) 42

43 OSİLATÖR TİPLERİ VE BAĞLANTILARI Bu osilatör yapılarından sık kullanılan ikisinin tipik bağlantıları 1. RC Tipi Bağlantı : Bu amaçla kullanılan tipik bağlantı şöyledir. Hassas zamanlama gerektirmeyen tasarımlar için elverişlidir. 43

44 OSİLATÖR TİPLERİ VE BAĞLANTILARI(Devam) 2. XT, HS, LS Tipi Bağlantı : Bu bağlantılarda her iki OSC bacağı kullanılır. C1 ve C2 değerleri pf civarında seçilebilir. NOT: Kullanılacak Osilatör tipi komut olarak veya programlama esnasında belirtilmelidir. Bunun yolu ilerde açıklanacaktır. 44

45 MCLR (RESET) BACAĞI VE DEVRESİ Program herhangi bir nedenle kilitlenirse Ya da programı yeniden (baştan) çalıştırmak istersek Dışardan PIC i Reset yapmamız gerekir. PIC16F84 de RESET fonksiyonu gören 4 nolu bacak (MCLR) dir. Resetleme işlemi için bu girişe önce kısa bir süre lojik 0 verilmeli, daha sonra lojik 1 uygulanmalıdır. Not: MCLR üzerindeki çizgi 0 da Reset gerçekleşir demektir. MCLR 1 0 Butona basıldı. Reset oldu Buton bırakıldı. Program baştan başlar 45

46 PIC16F84 ve ASSEMBLY DİLİ PROGRAMLAMA Biz programlarımızı PIC16F84 ye ait 35 farklı komuttan oluşan assembly programlama dili ile yazacağız. (Bknz NOT) Önce basit bir metin editöründe (not defteri gibi) yazılacak olan program.asm uzantılı olarak kaydedilir. (NOT: Bu komutlar Lab. da incelenecek 40 bacaklı PIC16F877 için de geçerlidir) 46

47 PIC16F84 ve ASSEMBLY DİLİ PROGRAMLAMA (Devam) Yazdığımız Assembly Program PIC in çalıştırabileceği hale dönüştürmek üzere MPASM veya MPLAB ile derlenmelidir. Derlenen (.asm) uzantılı dosya (Örn: isim.asm) Aynı dosya ismiyle (.hex) uzantılı olarak aynı klasörde üretilir. (Örn: isim.hex) Artık program Makine Dili olmuştur. Yani bir programlayıcı ile PIC e yüklenebilir. 47

48 PIC16F84 Assembly Dili Assembly dili aslında yapılacak işlerin Sırasıyla komutlar halinde yazılmasından başka bir şey değildir. Komutlar ise yapılacak işlemlerin İngilizce dilindeki karşılıklarının baş harflerinin birleşmesinden meydana gelir. Ve Komut Tablosu halinde verilmiştir. Genel olarak Komut Tablosu na göz atalım: NOT: Komutlar ders boyunca teker teker incelenecek ve uygulanacaktır 48

49 49

50 Assembly Dilinde Program Yazarken Dikkat Edilecek Hususlar Noktalı Virgül ( ; ) o Bir satırın başına (;) konursa o satır ( hex ) koda dönüştürülmez. o Bir komuttan sonraki (;) den sonrası da aynı şekilde sadece bilgi amaçlıdır. o Örn: MOVLW 0x2F ; Aküye 2F yaz o Daha sonra programı değiştirir ya da geliştirirken hatırlamak istediklerimizi de (;) den sonra yazabiliriz. 50

51 Assembly Dilinde Program Yazarken Dikkat Edilecek Hususlar (Devam) Program Bölümleri : o Assembly programında o Başlık, Atama, Program ve Sonuç bölümleri vardır. o Ayrıca Program yazılmadan önce 3 kolona bölünür. Bunlar; Etiket, Komut, Adres ya da Veri dir 51

52 Assembly Dilinde Program Yazarken Dikkat Edilecek Hususlar (Devam) Etiketlerin Özellikleri: Birinci sütunda yer alan Etiketler PIC in Program ya da Veri Hafızasındaki bir Komut ya da Register adresine karşılık gelen ve hatırlatmayı kolaylaştıran kelimelerdir. PORTB EQU 0x06 ; PORTB bir etikettir. BEKLE GOTO BEKLE ; 1. BEKLE bu komutun etiketidir. 52

53 Örnek bir Program Yazılışında Bölümler 53

54 ASSEMBLY DİLİNDE SAYI VE KARAKTER YAZILIŞLARI Assembly dilinde program yazarken sayılar çeşitli formatlarda (biçimlerde) yazılabilir : Hexadesimal sayılar için: EQU komutu gibi Atamalarda 0x03, 3, 03, 03h, h 03 şekillerinden biri kullanılabilir. Örn: PORTB EQU 03h veya PORTB EQU 3 Ancak atama dışındaki diğer komutlarda 0x03, h 03 ya da 03 şeklinde kullanılırlar Örn : W registerine (03) heksadesimal sayısını yüklemek için; MOVLW 0x03 MOVLW h 03 MOVLW 03 ;biçimlerinden biri yazılır. Biz Derslerimizdeki programlarda genellikle h 03 formatını tercih edeceğiz. 54

55 Binary ( ikili ) sayılar için: b şeklinde yazılır. Örn : ( ) 2 sayısını W (akümülatör) e yüklemek için gerekli komut; MOVLW b ;şeklinde ikili tabanda yazılabilir. Desimal sayılar için: Desimal sayılar ise başına d harfi konup yine tırnak içinde yazılır. d 18, d 255 gibi. Örn. (15) 10 sayısını W ye yüklemek için ; MOVLW d 15 ;şeklinde yazılır 55

56 ASCII karakterler için : Tırnak içinde karakterin kendisi yazılır. Genellikle RETLW komutu ile beraber kullanılır. Örn. RETLW B ;(B heks. bir sayı değil harftir) RETLW X gibi komutlar B ve X karakterlerinin ASCII karşılığı olan sayıyı W registerine yazar ve Daha sonra inceleneceği gibi altprogramdan geri dönüşü sağlar. 56

57 PIC16F84 DE ASSEMBLY DİLİ KOMUTLARI PIC 16F84 de toplam 35 komut vardır. Bu komutlar farklı şekillerde gruplandırılabilirse de Biz PIC komutlarını 4 ana grupta toplayarak inceleyeceğiz : 1 ) Byte (bayt) Yönlendirmeli Komutlar 2 ) Bit Yönlendirmeli Komutlar 3 ) Sabitle Çalışan Komutlar 4 ) Kontrol Komutları 57

58 KOMUT FORMATLARI YAZILIRKEN KULLANILAN BAZI KISALTMA HARFLERİ f : (Özel veya Genel) File register (PORTA, STATUS vb. ) d : Destination (Hedef; sonucun gönderildiği yer) d = W ise (Sonuç W registerine kaydedilir ) d = f ise (Sonuç komutta belirtilen File registerine kaydedilir) k : Sabit veya adres etiketi (Örn: GOTO GIT ) b : Bit veya Binary sayı ( Örn : b ) ifade eder. d : Desimal sayı ifade eder ( Örn : d 18 ) h : Heksadesimal sayı ( Örn : h 4F ) ifade eder 58

59 KOMUT GRUPLARI VE FORMATLARI (Kullanılış Biçimleri) 1 ) Byte Yönlendirmeli Komutlar Bir register üzerinde işlem yapan komut türüdür. Komut Formatı: Örnekler : MOVF 0x03,W ; 0x03 adresindeki (STATUS daki) veriyi W (Akümülatör) e kopyala. MOVF STATUS,W ; STATUS registerini W nin içine kopyala. ; (STATUS EQU h 03 komutu ile önceden tanımlıysa!) MOVF PORTA,W ; PORTA yı W ye kopyala.(porta EQU h 05 ile tanımlıysa!) 59

60 KOMUT GRUPLARI VE FORMATLARI (Kullanılış Biçimleri) 2 ) Bit Yönlendirmeli Komutlar Bir register da bulunan bitlerden sadece biri üzerinde işlem yapan komutlar bu gruba girer. Komut Formatı: Örnekler : BCF 0x03,5 ; 0x03 adresindeki registerin (STATUS un) 5. bitini 0 yap. BSF PORTA,3 ; PORTA da bulunan verinin 3. bitini 1 yap. BCF PORTB,3 ; PORTB deki verinin 3. bitini 0 yap. ;(PORTB EQU h 06 ile önceden tanımlıysa!) 60

61 KOMUT GRUPLARI VE FORMATLARI (Kullanılış Biçimleri) 3 ) Sabit İşleyen Komutlar Bu tür komutlar belli bir sabit sayıyı işler. Komut Formatı: Örnekler : MOVLW 0x2F ; W registerine h 2F yazar ( yükler ) MOVLW h 17 ; W registerine h 17 yazar ( yükler ) ADDLW b ; O anda W registerinde bulunan sayıya ; ( ) = ( 1F ) 16 ekler. 61

62 KOMUT GRUPLARI VE FORMATLARI (Devam) (Kullanılış Biçimleri) 4 ) Kontrol Komutları Program akışını değiştiren komutlar bu tür komutlardır. Komut Formatı: Örnekler : GOTO DONGU ; Program şartsız olarak DONGU etiketli satıra gider. GOTO BASLA ; Program şartsız olarak BASLA etiketli satıra gider. CALL GECIKME ; Program GECIKME etiketli altprograma gider. 62

63 ASSEMBLY DİLİNDE İLK PIC16F84 PROGRAMI Örnek olarak, PIC16F84 ye enerji verince PORTB yi tamamen çıkış yaptıktan sonra PORTB nin 0. ve 2. bitlerini (RB0, RB2) lojik (1) Diğerlerini de Lojik (0) yapan bir program yazalım: Bu durumda program çalıştıktan sonra PORTB nin çıkışları şöyle olacaktır : RB7 RB6 RB5 RB4 RB3 RB2 RB1 RB O halde programla PORTB yüklenecek sayı : ( ) 2 = (05) 16 olacaktır. 63

64 İstenen Assembly Programı yazmak için Veri Hafızasındaki Özel Fonksiyon Registerlerinde o PORTB nin 0x06 adresinde o TRISB nin 0x86 adresinde o STATUS ün 0x03 adresinde olduklarını hatırlayalım Bu soru için sadece bu programda ilgileneceğimiz Söz konusu 3 registeri adresleriyle beraber Veri Hafıza Haritasında Bank 0 ve Bank 1 de gösterirsek: 64

65 BANK DEĞİŞTİRME İŞLEMİ Daha önce de belirtildiği gibi herhangi bir file registere ulaşmak için O registerin bulunduğu Bank a geçmek şarttır. Ayrıca burada PORTB den Dışarı Lojik değerler almak istediğimize göre Önce PORTB yi tamamen Çıkış yapmak gerekir. 65

66 BANK DEĞİŞTİRME İŞLEMİ (Devam) 16F84 de Veri hafızasındaki Özel Fonksiyon Registerlerinden STATUS Registerinin 5. biti (RP0) Bank değiştirme için kullanılır. BSF gibi bir bit yönlendirmeli komutla RP0 = 1 yapılırsa Bank 1 e geçilmiş olacaktır. STATUS REGISTER (Adresi:0x03 ve 0x83) IRP RP1 RP0 TO PD Z DC C 66

67 BANK DEĞİŞTİRME İŞLEMİ (Devam) O halde burada STATUS un 5. bitini (RP0=1) yaparak Bank 1 e geçelim; Not: STATUS EQU h 03 ;atama komutu ile önceden ;tanıtma yapıldığı kabul edilsin... BSF STATUS, 5 ; STATUS 5. biti RP0=1 yapılarak Bank 1 e geçiliyor. Tersine Bank 1 de iken Bank 0 a dönülmek istenirse; BCF STATUS, 5 ; ile de aynı RP0 = 0 yapılarak Bank 0 a geçilebilir. 67

68 PORTB Yİ GİRİŞ/ÇIKIŞ YAPMA İŞLEMİ GİRİŞ/ÇIKIŞ için ilgili PORT a karşılık gelen TRIS registerini Belirli bitlerle (sayıyla) yüklemek gerekir. Bir portu çıkış yapmak için ilgili TRIS registeri bitlerini 0, Giriş yapmak için 1 yapmak gerekir. Burada ilgilendiğimiz PORTB olduğuna göre TRISB registeri ile Çıkış yapılacaktır. 68

69 PORTB Yİ GİRİŞ/ÇIKIŞ YAPMA İŞLEMİ (Devam) PORTB yi tamamen ÇIKIŞ yapacağımıza göre TRISB de tüm bitler (0) yapılmalıdır. Bu durumda ; Sonuç olarak (00) 16 sayısının TRISB registerine yüklenmesi gerekir. 69

70 İlk Assembly Program Artık ornek.asm olarak adlandıracağımız ilk programımızı yazalım ; den sonra yazılanların o komutun açıklaması olduğunu hatırlayalım. 70

71 ETİKET KOMUT ADRES ya da VERİ İŞTE PROGRAMIMIZ AÇIKLAMA ; ORNEK.ASM 01/10/ 2013 Programı hatırlamak için ad ve tarihi yazıldı LIST P = 16F84 ; Başlık Bölümü, kullanılan PIC bildiriliyor. PORTB EQU h 06 ; 0x06 adresi PORTB olarak tanıtıldı STATUS EQU h 03 ; 0x03 adresi STATUS olarak tanıtıldı TRISB EQU h 86 ; 0x86 adresi TRISB ye olarak tanıtıldı BSF STATUS,5 ; STATUS 5. biti 1 yap, Bank 1 e geç MOVLW h 00 ; W registerine ( 00 )16 sayısını yükle MOVWF TRISB ; TRISB ye (00) yaz ; ve böylece PORTB yi tamamen çıkış yap. BCF STATUS,5 ; Bank 0 a dön. (Giriş/Çıkış işlemi bitti ) MOVLW h 05 ; W registerine ( 05 ) 16 sayısını yükle MOVWF PORTB ; W deki sayıyı PORTB ye yükle END ; SON 71

72 Hatırlatmalar : İlk satırdan sonraki LIST ile hangi PIC i kullandığımız END ile de programın sona erdiği belirtilir. Burada her bir Özel Fonksiyon Registerinin adresi doğrudan yazılabileceği gibi (örn: STATUS yerine PROGRAMIMIZI YAZALIM h 03 yazılabilirdi) Başlangıçta EQU komutları ile tanıtma yapılarak Registerin adı Programda doğrudan kullanılabilir. Yukarıdaki programda biz bu yolu kullandık. 72

73 Ve yukarıdaki örnek programın icrasından sonra sonuçta PORTB çıkışında LED ler varsa RB0 ve RB2 ye bağlı bulunanların yandığı diğerlerinin söndüğü görülür. 73

74 MPASM PROGRAMI İLE DERLEME ve ÖNEMLİ DOSYALAR Aslında bilgisayar ekranında tek bir pencereden ibaret olan MPASM de Programı Derlemek için Browse (Gözat) ile ilgili klasörde yazdığımız program olan Mesela ornek.asm yi bulup Assemble (Derle) ye tıklamak yeterli olacaktır. Sonuçta çıkan pencerede Assembly Successful mesajı alınırsa derlemenin başarılı olduğu Ve artık bir programlayıcı kullanarak PIC 16F84 e yükleyeceğimiz dosya olan ornek.hex in üretildiği anlaşılır. 74

75 MPASM PROGRAMI İLE DERLEME ve ÖNEMLİ DOSYALAR (Devam) Derleme sırasında hex dosya ile birlikte Bazı farklı dosyalar da üretilir. Programda hata varsa Veya değişiklikler yapmak istendiğinde Özellikle iki dosya üretilmelidir: o ornek.err (Hata dosyası) o ornek.lst (Liste dosyası) 75

76 INCLUDE DOSYALAR Yukarıda belirtildiği gibi Assembly dilinde programlar yazarken kullanılacak Özel Fonksiyon Register adreslerini (EQU) komutları ile tanımlamak hem kolaylık sağlamakta hem de anlaşılırlığı arttırmakta idi. Ancak özellikle programımızda çok sayıda register kullanıyorsak Her sefer bu tanımları tekrar tekrar yapmak gereksiz gibidir. Bu EQU komutları programı da şişirecektir. Bunun yerine o PIC için Include Dosya kullanarak Her PIC için sabit olan bu tanımları her programda yeniden yapmaktan kurtulmuş oluruz. 76

77 INCLUDE DOSYALAR (Devam) Mesela; P16F84.INC adlı hazır dosya PIC16F84 için gerekli tanımları içerir. Bu maksatla; INCLUDE P16F84.INC komutunu (satırını) programda LIST komutundan sonra yazmamız yeterlidir. Not: Sadece Genel Amaçlı RAM bölgesinde ilerde kullanacağımız (SAYAC gibi) özel bir değişkenimiz için SAYAC EQU h 0C şeklinde EQU komutu yazmamız gerekecektir. 77

78 KONFİGÜRASYON BİTLERİ Bu bitler PIC e gerilim verildiği anda geçerli kuralları belirlemek içindir. Meselâ; PIC devremizin osilatörünü RC tipi olarak kullanacaksak bunu bildirmemiz lazımdır. Benzer şekilde; Watchdog timer i (WDT) devreye sokmak(on) veya çıkarmak (OFF), Power-on Reset özelliğini devreye sokmak(on) ya da çıkarmak (OFF), Programı korumayı devreye almak(on) veya almamak (OFF) için bu konfigürasyon bitleri kullanılır. 78

79 KONFİGÜRASYON BİTLERİ (Devam) Program içersinde bu komutun yazılışına ait Bir örnek şöyle verilebilir: _CONFIG _CP_ON & WDT_OFF & PWRTE_OFF & RC_OSC CP_ ON WDT_OFF PWRTE_OFF RC_OSC : Program Koruması var :Watchdog Timer OFF, kullanılmıyor : Power-on Reset OFF, kullanılmıyor : Osilatör Tipi (RC) Not: Devrede Kristal kullansaydık RC yerine XT yazılırdı. 79

80 KONFİGÜRASYON BİTLERİ (Devam) Burada & : ve demektir. _ Alt çizgi boşluk yerine kullanılıyor OFF Yok, devre dışı, kullanılmıyor, ON ise devrede, kullanılıyor anlamındadır. Aslında Konfigürasyon Bitleri böyle bir komutla programa yazılmadan programlama esnasında programlayıcı yazılımı üzerinde de doğrudan belirlenebilir. Biz Derste verdiğimiz örneklerde Programlama sırasında bu bitlerin ayarlandığını varsayacağız. Faydalanılan Kaynaklar : Mikroişlemciler (6502) Ders Notları 1-2, Y. Doç. Dr. Hakan ÜNDİL Mikrodenetleyiciler ve PIC Programlama, Orhan ALTINBAŞ PIC Mikrodenetleyiciler, Fevzi AKAR Mustafa YAĞIMLI Microchip PIC16F8X ve PIC16F877 PIC Data Sheet 80

Bu yürütme, Prof. Dr. Hakan ÜNDİL (Bir haftalık derse ait ders notudur)

Bu yürütme, Prof. Dr. Hakan ÜNDİL (Bir haftalık derse ait ders notudur) MİKROİŞLEMCİ (MİKROPROSESÖR - CPU) NEDİR? Mikroişlemci bir programının yapmak istediği işlemleri, (hafızada bulunan komutları) sırasıyla ile işleyerek icra eder (yürütür). Bu yürütme, 1. Komutun Program

Detaylı

PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN HAFIZA YAPISI. Temel olarak bir PIC içerisinde de iki tür hafıza bulunur:

PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN HAFIZA YAPISI. Temel olarak bir PIC içerisinde de iki tür hafıza bulunur: PIC MİKRODENETLEYİCİLERİN HAFIZA YAPISI Temel olarak bir PIC içerisinde de iki tür hafıza bulunur: 1. Program Hafızası (ROM,PROM,EPROM,FLASH) Programı saklar, kalıcıdır. 2. Veri Hafızası (RAM, EEPROM)

Detaylı

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER 1 MİKROİŞLEMCİLER RESET Girişi ve DEVRESİ Program herhangi bir nedenle kilitlenirse ya da program yeniden (baştan) çalıştırılmak istenirse dışarıdan PIC i reset yapmak gerekir. Aslında PIC in içinde besleme

Detaylı

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER 1 MİKROİŞLEMCİLER Mikroişlemci (Mikroprocessor) Nedir? Merkezi İşlem Birimi, (CPU Central Processing Unit) olarak adlandırılır. Bilgisayar programının yapmak istediği işlemleri yürütür. CPU belleğinde

Detaylı

MİKROİŞLEMCİ (Microprocessor) NEDİR?

MİKROİŞLEMCİ (Microprocessor) NEDİR? MİKROİŞLEMCİ (Microprocessor) NEDİR? Merkezi İşlem Birimi, (CPU Central Processing Unit) olarak adlandırılır. Bilgisayar programının yapmak istediği işlemleri yürütür.(yerine getirir) CPU belleğinde bulunan

Detaylı

3.2 PIC16F84 Yazılımı PIC Assembly Assembler Nedir?

3.2 PIC16F84 Yazılımı PIC Assembly Assembler Nedir? 3.2 PIC16F84 Yazılımı 3.2.1 PIC Assembly 3.2.1.1 Assembler Nedir? Assembler,bir text editöründe assembly dili kurallarına göre yazılmış olan komutları pıc in anlayabileceği heksadesimal kodlara çeviren

Detaylı

16F84 ü tanıt, PORTB çıkış MOVLW h FF MOWF PORTB

16F84 ü tanıt, PORTB çıkış MOVLW h FF MOWF PORTB MİKROİŞLEMCİLER VE MİKRODENETLEYİCİLER 1 - DERS NOTLARI (Kısım 3) Doç. Dr. Hakan Ündil Program Örneği 9 : Gecikme altprogramı kullanarak Port B ye bağlı tüm LED leri yakıp söndüren bir program için akış

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Güz-Final. 1. BÖLÜM GİRİŞ ve SAYI SİSTEMLERİ 1.1. Devrelendirilmiş Lojik

MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Güz-Final. 1. BÖLÜM GİRİŞ ve SAYI SİSTEMLERİ 1.1. Devrelendirilmiş Lojik MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI 2015-2016 Güz-Final 1. BÖLÜM GİRİŞ ve SAYI SİSTEMLERİ 1.1. Devrelendirilmiş Lojik Şimdiye kadar Sayısal Devreler ve Sayısal Tasarım gibi dersler almış olan öğrenciler

Detaylı

DEVRELENDİRİLMİŞ LOJİK

DEVRELENDİRİLMİŞ LOJİK MİKROİŞLEMCİLER VE MİKRODENETLEYİCİLER 1 - DERS NOTLARI (Kısım1) Doç. Dr. Hakan Ündil DEVRELENDİRİLMİŞ LOJİK Lojik (sayısal) Devreleri genel olarak 3 ana grupta inceleyebiliriz ; 1-) Kombinezonsal Lojik

Detaylı

PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI

PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Lefkoşa, KKTC E-mail: dogan@neu.edu.tr, Tel: (90) 392 2236464 ÖZET Bilgisayarlara

Detaylı

KONFİGÜRASYON BİTLERİ

KONFİGÜRASYON BİTLERİ MİKROİŞLEMCİLER VE MİKRODENETLEYİCİLER 1 - DERS NOTLARI (Kısım 2) Doç. Dr. Hakan Ündil INCLUDE Dosyalar Assembly programlarını yazarken kullanılacak register adreslerini (EQU) komutu ile tanımlamak hem

Detaylı

PIC TABANLI, 4 BASAMAKLI VE SER

PIC TABANLI, 4 BASAMAKLI VE SER PIC TABANLI, 4 BASAMAKLI VE SERİ BAĞLANTILI 7 SEGMENT LED PROJESİ Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Lefkoşa E-mail: dogan@neu.edu.tr,

Detaylı

Program Kodları. void main() { trisb=0; portb=0; while(1) { portb.b5=1; delay_ms(1000); portb.b5=0; delay_ms(1000); } }

Program Kodları. void main() { trisb=0; portb=0; while(1) { portb.b5=1; delay_ms(1000); portb.b5=0; delay_ms(1000); } } Temrin1: PIC in PORTB çıkışlarından RB5 e bağlı LED i devamlı olarak 2 sn. aralıklarla yakıp söndüren programı yapınız. En başta PORTB yi temizlemeyi unutmayınız. Devre Şeması: İşlem Basamakları 1. Devreyi

Detaylı

DERS 5 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK. PIC 16F84 bacak bağlantıları PIC 16F84 bellek yapısı Program belleği RAM bellek Değişken kullanımı Komutlar

DERS 5 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK. PIC 16F84 bacak bağlantıları PIC 16F84 bellek yapısı Program belleği RAM bellek Değişken kullanımı Komutlar DERS 5 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK PIC 16F84 bacak bağlantıları PIC 16F84 bellek yapısı Program belleği RAM bellek Değişken kullanımı Komutlar Ders 5, Slayt 2 1 BACAK BAĞLANTILARI Ders 5, Slayt 3 PIC

Detaylı

DERS 7 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK. PIC 16F84 örnek programlar Dallanma komutları Sonsuz döngü

DERS 7 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK. PIC 16F84 örnek programlar Dallanma komutları Sonsuz döngü DERS 7 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK PIC 16F84 örnek programlar Dallanma komutları Sonsuz döngü Ders 7, Slayt 2 1 PROGRAM 1 RAM bellekte 0x0C ve 0x0D hücrelerinde tutulan iki 8-bit sayının toplamını hesaplayıp

Detaylı

MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI (VİZE KONULARI) Prof. Dr. Hakan Ündil Bahar-Vize

MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI (VİZE KONULARI) Prof. Dr. Hakan Ündil Bahar-Vize MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI (VİZE KONULARI) Prof. Dr. Hakan Ündil 2014-2015 Bahar-Vize BÖLÜM 7 - LOJİK İŞLEM KOMUTLARI 7.1. RLF Komutu (Bir bit Sola Kaydırma) Bir file register içinde bulunan

Detaylı

Assembler program yazımında direkt olarak çizgi ile gösterilmemesine rağmen ekranınız ya da kağıdınız 4 ayrı sütunmuş gibi düşünülür.

Assembler program yazımında direkt olarak çizgi ile gösterilmemesine rağmen ekranınız ya da kağıdınız 4 ayrı sütunmuş gibi düşünülür. BÖLÜM 4 4. PIC PROGRAMLAMA Herhangi bir dilde program yazarken, öncelikle kullanılacak dil ve bu dilin editörünü kullanabilmek önemlidir. Biz bu işlem için Mplab programını kullanacağız. Bu sebeple aslında

Detaylı

Hacettepe Robot Topluluğu

Hacettepe Robot Topluluğu Hacettepe Robot Topluluğu PIC Assembly Dersleri 1. Ders: PIC Programlamaya Giriş HUNRobotX - PIC Assembly Dersleri 1. Ders: PIC Programlamaya Giriş Yazan: Kutluhan Akman, Düzenleyen: Canol Gökel - 4 Haziran

Detaylı

LCD (Liquid Crystal Display)

LCD (Liquid Crystal Display) LCD (Liquid Crystal Display) LCD ekranlar bize birçok harfi, sayıları, sembolleri hatta Güney Asya ülkelerin kullandıkları Kana alfabesindeki karakterleri de görüntüleme imkanını verirler. LCD lerde hane

Detaylı

8 Ledli Havada Kayan Yazı

8 Ledli Havada Kayan Yazı 8 Ledli Havada Kayan Yazı Hazırlayan Eyüp Özkan Devre Şemasının ISIS Çizimi Devre şemasından görüldüğü gibi PIC16F84A mikro denetleyicisinin Port B çıkışlarına 8 adet LED ve dirençler bağlı. 4MHz lik kristal

Detaylı

PIC 16F84 VE TEK BUTONLA BĐR LED KONTROLÜ

PIC 16F84 VE TEK BUTONLA BĐR LED KONTROLÜ DERSĐN ADI : MĐKROĐŞLEMCĐLER II DENEY ADI : PIC 16F84 VE ĐKĐ BUTONLA BĐR LED KONTROLÜ PIC 16F84 VE TEK BUTONLA BĐR LED KONTROLÜ PIC 16F84 VE VAVĐYEN ANAHTAR ĐLE BĐR LED KONTROLÜ ÖĞRENCĐ ĐSMĐ : ALĐ METĐN

Detaylı

MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI (Vize) Prof. Dr. Hakan Ündil Bahar

MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI (Vize) Prof. Dr. Hakan Ündil Bahar MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI (Vize) Prof. Dr. Hakan Ündil 2016-2017 Bahar (MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI nın devamıdır. Sadece VİZE için olan kısımdır) 6. BÖLÜM - ALT PROGRAMLAR Program içerisinde

Detaylı

LCD (Liquid Crystal Display )

LCD (Liquid Crystal Display ) LCD (Liquid Crystal Display ) Hafif olmaları,az yer kaplamaları gibi avantajları yüzünden günlük hayatta birçok cihazda tercih edilen Standart LCD paneller +5 V ile çalışır ve genellikle 14 konnektor lü

Detaylı

PIC Mikrodenetleyiciler. Hazırlayan:Öğr.Gör.Bülent ÇOBANOĞLU 1

PIC Mikrodenetleyiciler. Hazırlayan:Öğr.Gör.Bülent ÇOBANOĞLU 1 PIC Mikrodenetleyiciler PIC MCU= CPU + I/O pinleri+ Bellek(RAM/ROM) Hazırlayan:Öğr.Gör.Bülent ÇOBANOĞLU 1 PIC Mikro denetleyici Programlama Assembly programlama dili, çoğu zaman özel alanlarda geliştirilen

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI DENİZCİLİK MİKRODENETLEYİCİ 2

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI DENİZCİLİK MİKRODENETLEYİCİ 2 T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI DENİZCİLİK MİKRODENETLEYİCİ 2 ANKARA 2013 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya yönelik

Detaylı

Haftalık Ders Saati Okul Eğitimi Süresi

Haftalık Ders Saati Okul Eğitimi Süresi DERSİN ADI BÖLÜM PROGRAM DÖNEMİ DERSİN DİLİ DERS KATEGORİSİ ÖN ŞARTLAR SÜRE VE DAĞILIMI KREDİ DERSİN AMACI ÖĞRENME ÇIKTILARI VE YETERLİKLER DERSİN İÇERİĞİ VE DAĞILIMI (MODÜLLER VE HAFTALARA GÖRE DAĞILIMI)

Detaylı

5. BÖLÜM - DÖNGÜ (ÇEVRİM) ve Z BAYRAĞI

5. BÖLÜM - DÖNGÜ (ÇEVRİM) ve Z BAYRAĞI MİKRO DENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2015-2016 Bahar-Vize (MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI nın devamıdır. Sadece VİZE için olan kısımdır) 5. BÖLÜM - DÖNGÜ (ÇEVRİM) ve Z BAYRAĞI

Detaylı

Mikroişlemci: Merkezi işlem biriminin fonksiyonlarını tek bir yarı iletken tümleşik devrede birleştiren programlanabilir sayısal elektronik devre

Mikroişlemci: Merkezi işlem biriminin fonksiyonlarını tek bir yarı iletken tümleşik devrede birleştiren programlanabilir sayısal elektronik devre MİKRODENETLEYİCİLER Mikroişlemci: Merkezi işlem biriminin fonksiyonlarını tek bir yarı iletken tümleşik devrede birleştiren programlanabilir sayısal elektronik devre Mikrodenetleyici: Bir mikroişlemcinin

Detaylı

Hacettepe Robot Topluluğu

Hacettepe Robot Topluluğu Hacettepe Robot Topluluğu Makaleler PIC ile LED Yakıp Söndüren Devre PIC ile LED Yakıp Söndüren Devre Canol Gökel - 13 Ekim 2006 Giriş Merhaba arkadaşlar, bu makalemizde PIC'e yeni başlayanlar için basit

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 2. KLAVYE RB0... 19 3. KLAVYE RBHIGH... 27 4. 4 DİSPLAY... 31

İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 2. KLAVYE RB0... 19 3. KLAVYE RBHIGH... 27 4. 4 DİSPLAY... 31 İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 Satır ve Sütunlar...11 Devre Şeması...14 Program...15 PIC 16F84 ile 4x4 klavye tasarımını gösterir. PORTA ya bağlı 4 adet LED ile tuş bilgisi gözlenir. Kendiniz Uygulayınız...18

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2014-2015 Güz (Vize sonuna kadar olan kısımdır.)

MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2014-2015 Güz (Vize sonuna kadar olan kısımdır.) MİKRODENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2014-2015 Güz (Vize sonuna kadar olan kısımdır.) 1. BÖLÜM GİRİŞ ve SAYI SİSTEMLERİ 1.1. Devrelendirilmiş Lojik Şimdiye kadar Sayısal Devreler ve

Detaylı

Mikroişlemci Programlama Aşamaları

Mikroişlemci Programlama Aşamaları Mikroişlemci Programlama Aşamaları 1. Önce yapılacak işe uygun devre şeması çizilmelidir. Çünkü program bu devreye göre yapılacaktır. Biz ISIS programında devreyi kurabiliriz. Bu devrederb4 çıkışına bağlı

Detaylı

İstanbul Teknik Üniversitesi IEEE Öğrenci Kolu

İstanbul Teknik Üniversitesi IEEE Öğrenci Kolu Step Motor Step motor fırçasız elektrik motorlarıdır. Step motorlar ile tam bir tur dönmeyi yüksek sayıda adımlara bölebilmek mümkündür (200 adım). Step motorları sürmek için, sürekli gerilim uygulamak

Detaylı

PIC Mikrodenetleyicileri

PIC Mikrodenetleyicileri PIC Mikrodenetleyicileri Intel 1976 da 8031/51 ailesini piyasaya sürdüğünde dünyanın en popüler mikroişlemcisi olmuştu. Bu işlemci dünya üzerinde 12 den fazla firma tarafından (İntel, Phillips, Dallas,

Detaylı

Mikroişlemciler Ara Sınav---Sınav Süresi 90 Dk.

Mikroişlemciler Ara Sınav---Sınav Süresi 90 Dk. HARRAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ Mikroişlemciler Ara Sınav---Sınav Süresi 90 Dk. 15 Nisan 2014 1) (10p) Mikroişlemcilerle Mikrodenetleyiceleri yapısal olarak ve işlevsel olarak karşılaştırarak

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER ÖRNEK PROGRAMLAR

MİKRODENETLEYİCİLER ÖRNEK PROGRAMLAR MİKRODENETLEYİCİLER ÖRNEK PROGRAMLAR Bülent ÖZBEK Örnek Program -1- B Portuna bağlı LED leri Yakma Bu programda PIC16F84 mikrodenetleyicisinin B portuna bağlı 8 adet LED in yanması sağlanacaktır. Bunu

Detaylı

MEB YÖK MESLEK YÜKSEKOKULLARI PROGRAM GELİŞTİRME PROJESİ. 1. Tipik bir mikrobilgisayar sistemin yapısı ve çalışması hakkında bilgi sahibi olabilme

MEB YÖK MESLEK YÜKSEKOKULLARI PROGRAM GELİŞTİRME PROJESİ. 1. Tipik bir mikrobilgisayar sistemin yapısı ve çalışması hakkında bilgi sahibi olabilme PROGRAMIN ADI DERSIN KODU VE ADI DERSIN ISLENECEGI DÖNEM HAFTALIK DERS SAATİ DERSİN SÜRESİ ENDÜSTRİYEL ELEKTRONİK MİK.İŞLEMCİLER/MİK.DENETLEYİCİLER-1 2. Yıl, III. Yarıyıl (Güz) 4 (Teori: 3, Uygulama: 1,

Detaylı

IŞIĞA YÖNELEN PANEL. Muhammet Emre Irmak. Mustafa Kemal Üniversitesi Mühendislik Fakültesi. Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü

IŞIĞA YÖNELEN PANEL. Muhammet Emre Irmak. Mustafa Kemal Üniversitesi Mühendislik Fakültesi. Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü IŞIĞA YÖNELEN PANEL Muhammet Emre Irmak Mustafa Kemal Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü e-posta: memreirmak@gmail.com ÖZET Işığa yönelen panel projesinin amacı,

Detaylı

PİC HAKKINDA KISA KISA BİLGİLER GİRİŞ/ÇIKIŞ PORTLARI

PİC HAKKINDA KISA KISA BİLGİLER GİRİŞ/ÇIKIŞ PORTLARI PİC HAKKINDA KISA KISA BİLGİLER GİRİŞ/ÇIKIŞ PORTLARI Bazı pinler çevre birimleri ile çoklanmıştır. Peki bu ne demek? Mesela C portundaki RC6 ve RC7 pinleri seri iletişim için kullanılır. Eğer seri iletişimi

Detaylı

Sistem Gereksinimleri: Uygulama Gelistirme: PIC Mikroislemcisinin Programlanmasi: PIC Programlama Örnekleri -1

Sistem Gereksinimleri: Uygulama Gelistirme: PIC Mikroislemcisinin Programlanmasi: PIC Programlama Örnekleri -1 PIC Programlama Örnekleri -1 Sistem Gereksinimleri: PIC programlayicinin kullanilabilmesi için; Win98 ve üstü bir isletim sistemi Paralel port 60 MB veya daha üstü disk alani gerekmektedir. Ancak programlama

Detaylı

BSF STATUS,5 ;bank1 e geçiş CLRF TRISB ;TRISB=00000000 BCF STATUS,5 ;bank0 a geçiş

BSF STATUS,5 ;bank1 e geçiş CLRF TRISB ;TRISB=00000000 BCF STATUS,5 ;bank0 a geçiş +5V ĠġĠN ADI: PORTB DEKĠ LEDLERĠN ĠSTENĠLENĠ YAKMAK/SÖNDÜRMEK GND C F C F X R 5 U OSC/CLKIN RA0 OSC/CLKOUT RA RA RA RA/T0CKI PICFA RB RB RB RB RB RB 0 R R R R5 R R R R D D D D D5 D D D INCLUDE CONFIG P=FA

Detaylı

İçİndekİler. 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? 2. Bölüm - MİkroDenetleyİcİlerİ Anlamak

İçİndekİler. 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? 2. Bölüm - MİkroDenetleyİcİlerİ Anlamak XIII İçİndekİler 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? Mikrodenetleyici Tanımı Mikrodenetleyicilerin Tarihçesi Mikroişlemci- Mikrodenetleyici 1. İki Kavram Arasındaki Farklar 2. Tasarım Felsefesi ve Mimari

Detaylı

MPLAB IDE ve ISIS ile ASSEMBLY DİLİNDE UYGULAMA GELİŞTİRMEK

MPLAB IDE ve ISIS ile ASSEMBLY DİLİNDE UYGULAMA GELİŞTİRMEK MPLAB IDE ve ISIS ile ASSEMBLY DİLİNDE UYGULAMA GELİŞTİRMEK 1.1 Programın Başlatılması 1.2 Yeni Proje Oluşturma 1.3 MCU Seçimi Yrd.Doç.Dr.Bülent Çobanoğlu 1.4 MCU Programlama Dil Seçimi 1.5 Proje İsmi

Detaylı

BÖLÜM 2 8051 Mikrodenetleyicisine Giriş

BÖLÜM 2 8051 Mikrodenetleyicisine Giriş C ile 8051 Mikrodenetleyici Uygulamaları BÖLÜM 2 8051 Mikrodenetleyicisine Giriş Amaçlar 8051 mikrodenetleyicisinin tarihi gelişimini açıklamak 8051 mikrodenetleyicisinin mimari yapısını kavramak 8051

Detaylı

UYGULAMA 05_01 MİKRODENETLEYİCİLER 5.HAFTA UYGULAMA_05_01 UYGULAMA_05_01. Doç.Dr. SERDAR KÜÇÜK

UYGULAMA 05_01 MİKRODENETLEYİCİLER 5.HAFTA UYGULAMA_05_01 UYGULAMA_05_01. Doç.Dr. SERDAR KÜÇÜK UYGULAMA 05_01 MİKRODENETLEYİCİLER 5.HAFTA Doç.Dr. SERDAR KÜÇÜK PORTB den aldığı 8 bitlik giriş bilgisini PORTD ye bağlı LED lere aktaran MPASM (Microchip Pic Assembly) Doç. Dr. Serdar Küçük SK-2011 2

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan ÜNDİL Bahar-FİNAL KISMI

MİKRODENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan ÜNDİL Bahar-FİNAL KISMI MİKRODENETLEYİCİLER II DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan ÜNDİL 2016-2017 Bahar-FİNAL KISMI (NOT: Derslerde işlenen diğer örnekler, Lab. Deneyi ve Sayı Sistemleri de Final sınavına dahildir) BÖLÜM 7 - LOJİK

Detaylı

MIKROBILGISAYARLAR ve PIC PROGRAMLAMA TEST ÇALIŞMA SORULARI

MIKROBILGISAYARLAR ve PIC PROGRAMLAMA TEST ÇALIŞMA SORULARI MIKROBILGISAYARLAR ve PIC PROGRAMLAMA TEST ÇALIŞMA SORULARI S1. Aşağıdaki eleman ya da birimlerden hangisi genel bir bilgisayar sisteminin donanımsal yapısında yer almaz? a) Mikroişlemci (CPU) b) Bellek

Detaylı

4-Deney seti modüler yapıya sahiptir ve kabin içerisine tek bir board halinde monte edilmiştir.

4-Deney seti modüler yapıya sahiptir ve kabin içerisine tek bir board halinde monte edilmiştir. MDS 8051 8051 AİLESİ DENEY SETİ 8051 Ailesi Deney Seti ile piyasada yaygın olarak bulunan 8051 ailesi mikro denetleyicileri çok kolay ve hızlı bir şekilde PC nizin USB veya Seri portundan gönderdiğiniz

Detaylı

KOMUT AÇIKLAMALARI VE ÖRNEKLERİ

KOMUT AÇIKLAMALARI VE ÖRNEKLERİ KOMUT AÇIKLAMALARI VE ÖRNEKLERİ Komut açıklamalarında kullanılan harflerin anlamları: F : File(dosya), kaynak ve bilgi alınan yeri ifade eder. D : Destination (hedef), işlem sonucunun kaydedileceği yer.

Detaylı

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ İçerik Mikroişlemci Sistem Mimarisi Mikroişlemcinin yürüttüğü işlemler Mikroişlemci Yol (Bus) Yapısı Mikroişlemci İç Veri İşlemleri Çevresel Cihazlarca Yürütülen İşlemler

Detaylı

PIC'LERIN DIŞ GÖRÜNÜŞÜ...Hata! Yer işareti tanımlanmamış.

PIC'LERIN DIŞ GÖRÜNÜŞÜ...Hata! Yer işareti tanımlanmamış. INDEX Sayfa GĐRĐŞ...HATA! YER ĐŞARETĐ TANIMLANMAMIŞ. MĐKROĐŞLEMCĐ NEDĐR?...Hata! Yer işareti tanımlanmamış. MĐKRODENETLEYĐCĐ NEDĐR?...Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Neden Mikroişlemci Değil de Mikrodenetleyici

Detaylı

Adres Yolu (Address Bus) Bellek Birimi. Veri Yolu (Databus) Kontrol Yolu (Control bus) Şekil xxx. Mikrodenetleyici genel blok şeması

Adres Yolu (Address Bus) Bellek Birimi. Veri Yolu (Databus) Kontrol Yolu (Control bus) Şekil xxx. Mikrodenetleyici genel blok şeması MİKRODENETLEYİCİLER MCU Micro Controller Unit Mikrodenetleyici Birimi İşlemci ile birlikte I/O ve bellek birimlerinin tek bir entegre olarak paketlendiği elektronik birime mikrodenetleyici (microcontroller)

Detaylı

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK Mikroişlemci HAFTA 1 HAFIZA BİRİMLERİ Program Kodları ve verinin saklandığı bölüm Kalıcı Hafıza ROM PROM EPROM EEPROM FLASH UÇUCU SRAM DRAM DRRAM... ALU Saklayıcılar Kod Çözücüler... GİRİŞ/ÇIKIŞ G/Ç I/O

Detaylı

ROBOT KOL BİTİRME PROJESİ DÖNEM İÇİ RAPORU

ROBOT KOL BİTİRME PROJESİ DÖNEM İÇİ RAPORU ROBOT KOL BİTİRME PROJESİ DÖNEM İÇİ RAPORU İSMAİL KAHRAMAN-ŞEYMA ÖZTÜRK 200713151027 200513152008 Robot Kol Mekanizması: Şekildeki robot-insan benzetmesinden yola çıkarak, bel kısmı tekerlekli ve sağa-sola-ileri-geri

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Bilgisayar Bileşenleri Bilgisayarın Fonksiyonu Instruction Cycle Kesmeler (Interrupt lar) Bus

Detaylı

EEProm 24C08 UYGULAMA AMAÇ 24C08 MCU_VCC. e r : d e G. Sayfa - 1

EEProm 24C08 UYGULAMA AMAÇ 24C08 MCU_VCC. e r : d e G. Sayfa - 1 V0 DT2 PIC16F877 1KΩ 1KΩ Prom UYGULAMA AMAÇ prom kalıcı hafıza entegresine, PIC16F77 mikrodenetleyicisinin PD0 ve PD1 portları üzerinden bilgi kayıt edip, kayıt edilen bilgiyi Prom dan okuyarak LCD ekranda

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ MİKRODENETLEYİCİ Ankara, 2014 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER 2 DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan ÜNDİL Bahar-Final Kısmı

MİKRODENETLEYİCİLER 2 DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan ÜNDİL Bahar-Final Kısmı MİKRODENETLEYİCİLER 2 DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan ÜNDİL 2014-2015 Bahar-Final Kısmı (NOT: Derslerde işlenen diğer örnekler de Final sınavına dahildir) BÖLÜM 7 - LOJİK İŞLEM KOMUTLARI 7.1. RLF Komutu (Bir

Detaylı

Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Biyomedikal Mühendisliği, Bölümü E-mail: dogan @neu.edu.tr Tel: 90 3922236464

Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Biyomedikal Mühendisliği, Bölümü E-mail: dogan @neu.edu.tr Tel: 90 3922236464 GERÇEK ZAMAN ENTEGRE DESTEKLİ PIC MİKROKONTROLÖR PROJESİ Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Biyomedikal Mühendisliği, Bölümü E-mail: dogan @neu.edu.tr Tel: 90 3922236464

Detaylı

Mikroişlemci Nedir? Mikrodenetleyici Nedir? Mikroişlemci iç yapısı Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları

Mikroişlemci Nedir? Mikrodenetleyici Nedir? Mikroişlemci iç yapısı Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları 1. Ders Giriş Dikkat ettiniz mi: Etrafımızdaki akıllı cihazların sayısı ne kadar da arttı. Cep telefonlarımız artık sadece iletişim sağlamakla kalmıyor, müzik çalıyor,

Detaylı

GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ

GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ Fizik Mühendisliği Bölümü Pic Basic Pro ile PIC Programlama Ders Notları Hazırlayan: Kamil KAYA 2012 Mikrodenetleyiciler: Mikrodenetleyicilerin tanımına girmeden önce kısaca mikroişlemcilere

Detaylı

PD103 BUTON LED UYGULAMA DEVRESİ UYGULAMA ÖRNEKLERİ MALZEME LİSTESİ

PD103 BUTON LED UYGULAMA DEVRESİ UYGULAMA ÖRNEKLERİ MALZEME LİSTESİ PD103 BUTON LED UYGULAMA DEVRESİ UYGULAMA ÖRNEKLERİ MALZEME LİSTESİ AÇIK DEVRE ŞEMASI BASKI DEVRESİ PIC16F84 UYGULAMA-1 İŞLEM BASAMAKLARI 1. PIC16F84 te A portunun ilk bitine (RA0) bağlı butona basıldığında,

Detaylı

1. Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları

1. Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları 1. Ders Giriş Hazırlayan: Arş. Gör. Hakan ÜÇGÜN Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları Dikkat ettiniz mi: Etrafımızdaki akıllı cihazların sayısı ne kadar da arttı. Cep telefonlarımız artık sadece iletişim

Detaylı

PROGRAMLANABİLİR ZAMANLAYICI

PROGRAMLANABİLİR ZAMANLAYICI T.C. KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ PROGRAMLANABİLİR ZAMANLAYICI BİTİRME ÇALIŞMASI SULTAN ÜÇOK 203786 HAZİRAN,2011 TRABZON T.C. KARADENİZ TEKNİK

Detaylı

PIC Mikro denetleyiciler ve Programlama. Öğr.Gör.Bülent ÇOBANOĞLU

PIC Mikro denetleyiciler ve Programlama. Öğr.Gör.Bülent ÇOBANOĞLU PIC Mikro denetleyiciler ve Programlama Değerlendirme BaĢarı Puanı: Yıl içi %60+ Final %40 Yıl içi ise; Vize*60+Q1*10+Q2*10+Ödev*15+Devam*5 BaĢarı Ortalaması 40 altı olan FF dir. Diğer notlar, çana göre

Detaylı

http://nptel.ac.in/courses/webcourse-contents/iit KANPUR/microcontrollers/micro/ui/Course_home3_16.htm Yrd.Doç. Dr.

http://nptel.ac.in/courses/webcourse-contents/iit KANPUR/microcontrollers/micro/ui/Course_home3_16.htm Yrd.Doç. Dr. http://nptel.ac.in/courses/webcourse-contents/iit KANPUR/microcontrollers/micro/ui/Course_home3_16.htm B Yrd.Doç. Dr. Bülent ÇOBANOĞLU PIC MİKRODENETLEYİCİ VE AİLESİ PIC, Microchip firması tarafından üretilen,

Detaylı

5.Eğitim E205. PIC16F628 ve PIC16F877 Hakkında Genel Bilgi IF THEN ELSE ENDIF HIGH-LOW GOTO-END- PAUSE Komutları Tanıtımı ve Kullanımı PIC16F628:

5.Eğitim E205. PIC16F628 ve PIC16F877 Hakkında Genel Bilgi IF THEN ELSE ENDIF HIGH-LOW GOTO-END- PAUSE Komutları Tanıtımı ve Kullanımı PIC16F628: 5.Eğitim E205 PIC16F628 ve PIC16F877 Hakkında Genel Bilgi IF THEN ELSE ENDIF HIGH-LOW GOTO-END- PAUSE Komutları Tanıtımı ve Kullanımı PIC16F628: PIC16F628 18 pine sahiptir.bu pinlerin 16 sı giriş / çıkış

Detaylı

W SAYAC SAYAC SAYAC. SAYAC=10110110 ise, d=0 W 01001001

W SAYAC SAYAC SAYAC. SAYAC=10110110 ise, d=0 W 01001001 MOVLW k Move Literal to W k sabit değerini W saklayıcısına yükler. MOVLW h'1a' W 1A. Hexadecimal 1A sayısı W registerine yüklenir. MOVF f,d Move f f saklayıcısının içeriğini W veya f'e yükler. MOVF SAYAC,0

Detaylı

Ders devam zorunluluğu bulunmaktadır ve 2 hafta derse katılmayan öğrenci devamsızlıktan kalacaktır.

Ders devam zorunluluğu bulunmaktadır ve 2 hafta derse katılmayan öğrenci devamsızlıktan kalacaktır. DERSLE İLGİLİ HATIRLATMALAR: Ders devam zorunluluğu bulunmaktadır ve 2 hafta derse katılmayan öğrenci devamsızlıktan kalacaktır. Dönem boyunca önceden belirtilmeyen zamanlar 2 adet quiz yapılacaktır. Dersin

Detaylı

BÖLÜM 1: MİKRODENETLEYİCİLER

BÖLÜM 1: MİKRODENETLEYİCİLER V İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1: MİKRODENETLEYİCİLER ve PIC16F877A... 13 1.1 Giriş... 13 1.2 Mikrochip Mikrodenetleyici Ailesi... 14 1.2.1 PIC12CXXX/PIC12FXXX Ailesi... 15 1.2.2 PIC16C5X Ailesi... 15 1.2.3 PIC16CXXX/PIC16FXXX

Detaylı

Hacettepe Robot Topluluğu

Hacettepe Robot Topluluğu Hacettepe Robot Topluluğu PIC Assembly Dersleri 3. Ders: Bazı Özel İşlev Yazmaçları ve Altprogram Kavramı HUNRobotX - PIC Assembly Dersleri 3. Ders: Bazı Özel İşlev Yazmaçları ve Altprogram Kavramı Yazan:

Detaylı

1. PORTB ye bağlı 8 adet LED i ikili sayı sisteminde yukarı saydıracak programı

1. PORTB ye bağlı 8 adet LED i ikili sayı sisteminde yukarı saydıracak programı 1. PORTB ye bağlı 8 adet LED i ikili sayı sisteminde yukarı saydıracak programı yazınız. SAYAC1 EQU 0X20 devam movlw B'00000000' call DELAY incf PORTB,f ;Akü ye 0' sabit değerini yaz. ;Aküdeki değer PORTB

Detaylı

PIC16F84A Mikroislemci Denetimli Bir Sayisal Sinyal Üretici Tasarimi

PIC16F84A Mikroislemci Denetimli Bir Sayisal Sinyal Üretici Tasarimi PIC16F84A Mikroislemci Denetimli Bir Sayisal Sinyal Üretici Tasarimi ÖZETÇE Melike SAH ve Doç.Dr. Hasan KÖMÜRCÜGIL Bilgisayar Mühendisligi Bölümü Dogu Akdeniz Üniversitesi Gazimagusa, Kuzey Kibris Türk

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ VE ASSEMBLER

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ VE ASSEMBLER BÖLÜM 2 INTEL AİLESİNİN 8 BİTLİK MİKROİŞLEMCİLERİ 2.1 8080 MİKROİŞLEMCİSİ Intel 8080, I4004, I4040 ve I8008 in ardından üretilmiştir ve 8 bitlik mikroişlemcilerin ilkidir ve 1974 te kullanıma sunulmuştur.

Detaylı

PIC UYGULAMALARI. Öğr.Gör.Bülent Çobanoğlu

PIC UYGULAMALARI. Öğr.Gör.Bülent Çobanoğlu PIC UYGULAMALARI STEP MOTOR UYGULAMLARI Step motor Adım motorları (Step Motors), girişlerine uygulanan lojik sinyallere karşılık analog dönme hareketi yapan fırçasız, sabit mıknatıs kutuplu DC motorlardır.

Detaylı

PIC Kontrollü LED Sürücü Devresi

PIC Kontrollü LED Sürücü Devresi PIC Kontrollü LED Sürücü Devresi Pic - Tengu Japon Mitolojisinde uzun burunlu bir cin olan Tengu burada mikro denetleyiciler ile LED Sürücülerde gösterilmiştir. M u r a t E R M İ Ş H i t i t Ü n i v e

Detaylı

MKT2012,Proje Tabanlı Mekatronik Eğitim Çalıştayı, 25-27 Mayıs 2012, Çankırı-Ilgaz, TÜRKĐYE

MKT2012,Proje Tabanlı Mekatronik Eğitim Çalıştayı, 25-27 Mayıs 2012, Çankırı-Ilgaz, TÜRKĐYE PIC 16F877A Mikro denetleyicisinin PLC olarak kullanılması PIC LDR Programlama Using PIC16F877A microcontroller for PLC programming PIC LDR Programming Murat BAŞKAN, Mustafa Eren GAZĐ, Kadir Has Üniversitesi

Detaylı

EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı

EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı Power supply voltage regulator J6 ile power supply seçimi yapılır. USB seçilirse USB kablosu üzerinden +5V gönderilir, EXT seçilirse DC connector üzerinden harici bir power

Detaylı

MİKROİŞLEMCİLER VE MİKRO DENETLEYİCİLER 2 DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2013-2014 Bahar-Final

MİKROİŞLEMCİLER VE MİKRO DENETLEYİCİLER 2 DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2013-2014 Bahar-Final MİKROİŞLEMCİLER VE MİKRO DENETLEYİCİLER 2 DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2013-2014 Bahar-Final BÖLÜM 7 - LOJİK İŞLEM KOMUTLARI 7.1. RLF Komutu (Bir bit Sola Kaydırma) Bir file register içinde bulunan

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİ GELİŞTİRME SETİ TASARIM VE UYGULAMALARI. öğrencilerine eğitimleri esnasında iş hayatında karşılaşabilecekleri kontrol işlemleri ve

MİKRODENETLEYİCİ GELİŞTİRME SETİ TASARIM VE UYGULAMALARI. öğrencilerine eğitimleri esnasında iş hayatında karşılaşabilecekleri kontrol işlemleri ve MİKRODENETLEYİCİ GELİŞTİRME SETİ TASARIM VE UYGULAMALARI Muciz ÖZCAN 1 Hidayet GÜNAY 2 1 Selçuk Üniversitesi KONYA 2 MPG Makine Prodüksiyon Grubu Arge- Müh. KONYA Özet Haberleşme, Elektronik, Kontrol ve

Detaylı

KONTROL VE OTOMASYON KULÜBÜ

KONTROL VE OTOMASYON KULÜBÜ KONTROL VE OTOMASYON KULÜBÜ C DİLİ İLE MİKROKONTROLÖR PROGRAMLAMA EĞİTİMİ Serhat Büyükçolak Ahmet Sakallı 2009-2010 Güz Dönemi Eğitimleri Mikrokontrolör Gömülü sistemlerin bir alt dalı olan mikrokontrolör

Detaylı

ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ

ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ MİKRODENETLEYİCİ PROGRAMLAMA 523EO0020 Ankara, 2012 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında

Detaylı

PIC 16F877 nin kullanılması

PIC 16F877 nin kullanılması PIC 16F877 nin kullanılması, dünyada kullanıma sunulmasıyla eş zamanlı olarak Türkiye de de uygulama geliştirenlerin kullanımına sunuldu., belki de en popüler PIC işlemcisi olan 16F84 ten sonra kullanıcılara

Detaylı

DC motorların sürülmesi ve sürücü devreleri

DC motorların sürülmesi ve sürücü devreleri DC motorların sürülmesi ve sürücü devreleri Armatür (endüvi) gerilimini değiştirerek devri ayarlamak mümkündür. Endüvi akımını değiştirerek torku (döndürme momentini) ayarlamak mümkündür. Endüviye uygulanan

Detaylı

Mikroislemci Kontrollu Prototip Trafik Lambalari ve Geri Sayici

Mikroislemci Kontrollu Prototip Trafik Lambalari ve Geri Sayici Mikroislemci Kontrollu Prototip Trafik Lambalari ve Geri Sayici Mahmut KISACIK ve Doç.Dr. Hasan KÖMÜRCÜGIL Bilgisayar Mühendisligi Bölümü, Dogu Akdeniz Üniversitesi Gazimagusa-Kuzey Kibris Türk Cumhuriyeti

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ TASARIM PROJESİ ÇALIŞMASI PİC PROGRAMLAMA İLE BASİT UÇAK OYUNU MEHMET HALİT İNAN BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BAHAR 2014 KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

8051 Ailesi MCS51 ailesinin orijinal bir üyesidir ve bu ailenin çekirdeğini oluşturur çekirdeğinin temel özellikkleri aşağıda verilmiştir:

8051 Ailesi MCS51 ailesinin orijinal bir üyesidir ve bu ailenin çekirdeğini oluşturur çekirdeğinin temel özellikkleri aşağıda verilmiştir: 8051 Ailesi 8051 MCS51 ailesinin orijinal bir üyesidir ve bu ailenin çekirdeğini oluşturur. 8051 çekirdeğinin temel özellikkleri aşağıda verilmiştir: 1. Kontrol uygulamaları için en uygun hale getirilmiş

Detaylı

Mikroişlemciler Dersi. PIC Mikro denetleyiciler ve Programlama

Mikroişlemciler Dersi. PIC Mikro denetleyiciler ve Programlama Mikroişlemciler Dersi PIC Mikro denetleyiciler ve Programlama Kaynaklar ile ilgili iki web sitesi: - http://www.mikroe.com - http://www.microchip.com/ - Ders sunuları - Sakarya üniversitesi e-kütüphane

Detaylı

MİKRO DENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2015-2016 Güz Vizeye kadar olan kısımdır

MİKRO DENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2015-2016 Güz Vizeye kadar olan kısımdır MİKRO DENETLEYİCİLER I DERS NOTLARI Prof. Dr. Hakan Ündil 2015-2016 Güz Vizeye kadar olan kısımdır 1. BÖLÜM GİRİŞ ve SAYI SİSTEMLERİ 1.1. Devrelendirilmiş Lojik Şimdiye kadar Sayısal Devreler ve Sayısal

Detaylı

BÖLÜM in Bellek Organizasyonu

BÖLÜM in Bellek Organizasyonu C ile 8051 Mikrodenetleyici Uygulamaları BÖLÜM 3 8051 in Bellek Organizasyonu Amaçlar 8051 mikrodenetleyicisinin bellek türlerini öğrenmek Dahili veri belleği (Internal RAM) hakkında bilgi sahibi olmak

Detaylı

Mikroişlemcili Sistemler ve Laboratuvarı 6.Hafta

Mikroişlemcili Sistemler ve Laboratuvarı 6.Hafta SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Bilgisayar ve Bilişim Bilimleri Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Mikroişlemcili Sistemler ve Laboratuvarı 6.Hafta Doç.Dr. Ahmet Turan ÖZCERİT Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Yrd.Doç.Dr.

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL

MİKRODENETLEYİCİLER. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL MİKRODENETLEYİCİLER Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL DERSİN AMACI Mikroişlemciler Mikroişlemcilerin Yapısı Mikrodenetleyiciler PIC mikrodenetleyiciler KULLANILACAK PROGRAMLAR PROTEUS ISIS 7 PROF Micro BASIC EDITOR

Detaylı

TUŞ TAKIMI (KEYPAD) UYGULAMALARI

TUŞ TAKIMI (KEYPAD) UYGULAMALARI 12. Bölüm TUŞ TAKIMI (KEYPAD) UYGULAMALARI Tuş Takımı (Keypad) Hakkında Bilgi Tuş Takımı Uygulaması-1 74C922 Tuş Takımı Enkoder Entegresi Tuş Takımı Uygulaması-2 (74C922 İle) Bu bölümde tuş takımı diğer

Detaylı

PIC ASSEMBLY VE MAKROLAR

PIC ASSEMBLY VE MAKROLAR PIC ASSEMBLY VE MAKROLAR Abdullah UNUTMAZ Ağustos 2009 Pic Assembly ve Makrolar H U N R O B O T X M A K A L E L E R #DEFI E #DEFINE anahtar sözcüğü ile kendi tanımladığımız değişkenler, yada include dosyalarında

Detaylı

Program Nedir? Program, bir problemin çözümü için herhangi bir programlama dilinin kuralları ile oluşturulmuş komut kümesidir.

Program Nedir? Program, bir problemin çözümü için herhangi bir programlama dilinin kuralları ile oluşturulmuş komut kümesidir. PROGRAMLAMAYA GİRİŞ Program Nedir? Program, bir problemin çözümü için herhangi bir programlama dilinin kuralları ile oluşturulmuş komut kümesidir. C de yazılan bir programın çalışması için çoğunlukla aşağıdaki

Detaylı

DERS 4 MİKROİŞLEMCİ PROGRAMLAMA İÇERİK

DERS 4 MİKROİŞLEMCİ PROGRAMLAMA İÇERİK DERS 4 İÇERİK Yüksek seviyeli programlama dilleri Düşük sevyeli programlama dilleri Assembler Derleyici Program algoritmalarında yapılan işlemleri Ders 4, Slayt 2 1 GİRİŞ Mikroişlemciler dersinde giriş

Detaylı

ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ

ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ MİKRODENETLEYİCİ İLE DİJİTAL İŞLEMLER 523EO0021 Ankara, 2012 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında

Detaylı

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ 1 8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ Gelişen donanım ve yazılım teknolojilerine ve yonga üreticisine bağlı olarak mikroişlemcilerin farklı komut tipleri, çalışma hızı ve şekilleri vb. gibi donanım ve yazılım özellikleri

Detaylı

PIC Programlama. Devrim Çamoğlu

PIC Programlama. Devrim Çamoğlu PIC Programlama Devrim Çamoğlu İçİndekİler XIII İçİndekİler 1. Bölüm - Temel Kavramlar Mikrodenetleyici Tanımı Mikroişlemci-Mikrodenetleyici 1. Mikro İşlemcili Bir Sistemde Kavramlar 2. Tasarım Felsefesi

Detaylı

DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK

DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK KESME NEDİR KESME ÇEŞİTLERİ INTCON SAKLAYICISI RBO/INT KESMESİ PORTB (RB4-RB7) LOJİK SEVİYE DEĞİŞİKLİK KESMESİ Ders 12, Slayt 2 1 KESME PIC in bazı

Detaylı