Lecture 7. Assembler language nedir? Language in 3 seviyesi. Language 3 seviyesi. Nicin onu ogreniriz?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Lecture 7. Assembler language nedir? Language in 3 seviyesi. Language 3 seviyesi. Nicin onu ogreniriz?"

Transkript

1 Lecture 7 Assembler language nedir? Nicin onu ogreniriz? oku sections oku H&P sections A.1 ve A.9 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.2 Language 3 seviyesi High Level Language (e.g., Java) change = cash - cost - tax; Assembler Lang (one operator per instruction) mov cash, temp sub cost, temp sub tax, temp mov temp, change Language in 3 seviyesi Machine Language , , , , seviyenin hepsi de ayni seyi yaparlar 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.4

2 Language 3 seviyesi High level Programci icin en uygunu En kolay anlasilabileni Easiest to understand and write Best productivity (en uretken olani) Productivity birim zamanda yazilan code satir sayisi Minimal Hardware bilgisi Assembler language Numeric degerlerin yerini symbol ler alir Machine language gore daha kolay anlasilir Conditional jums (BEQ) gibi instruction lar kullanilarak program in instruction flow u degistirilebilir High level program larda kullanilmamasi tavsiye edilen go to yu ihlal eder Portable degil. Machine ozeldir 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.6 Temel philosophic hususlar Assembler language bir machine ne veya machine ailesine ozeldir Hardware-software interface olarak dusunulebilir Hardware le uyumlu design edilmeli 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.7 RISC ve CISC RISC Reduced Instruction Set Computer Basit instruction lar, fakat hizli Bir kac seyi iyi yap CISC Complex Instruction Set Computer Daha cok instruction Ayni seyi daha az sayida instruction kullanarak yap Hardware yavas 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.8

3 Nicin assembler language ogrenmeliyiz? Softwar i hardware le iliskilendirir Relates software to hardware Opcodes ALU fucntion unu kontrol eder Computer science in temellerindendir Onceden ogrenilmek zorundaydi, simdi de Her nekadar cok az sayida insan assembler kullanarak code yazar Nicin ihtiyac duyulur? Neyin kesin olarak execute edilecegini saglar Nadir ve kritik durumlarada daha efficient ve hizli Cogu kimse gunumuzde assembly language ine ihtiyac duymaksizin program yazmaktadir Assembly dilinde yazilan code larin maintenance i cok pahali 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.10 Stored program concept Principle of locality Pioneer: John von Neumann Data ve program ayni memory de Fetch ve execute instructions Instructions data yi memory den alir (fetch) Data manipulate edilir ve sonuc tekrar memory e yazilir 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.11 Spatial locality Hemen hemen her zaman bir onceki execute olan instruction a komsu instruction execute edilir Hemen hemen her zaman bir once fetch edilen data ya yakin olan data fetch edilir Temporal locality Execute edilen instruction buyuk bir ihtimalle kisa bir sure icinde tekrar execute edililecektir Fetch edilen data kisa bir sure icinde tekrar fetch edilecektir Locality prensibinden yararlanilarak cache memory ler design edilmistir 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.12

4 Skewed instruction frequency Bir program in calismasi esnasinda gecen surenin yaklasik %95 i bu program code unun yaklasik %2 sinin execution inde harcanir Dolayisiyle code un %2 sini cok efficient yap, geri kalan kisim pek onemli degil Big Endian byte addressing MSB of 32-bit word Byte 0 Byte 1 Byte 2 Byte 3 Most natural, bytes concatenate naturally Used by majority of computers Used by MIPS 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.14 Little Endian addressing MSB of 32-bit word Byte 3 Byte 2 Byte 1 Byte 0 Used by some computers 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.15 Operand larin sayisina gore assembly dillerinin tasnifi 3-Operand: ADD A, B, C A = B + C 2-operand: ADD A, B A = A + B 1-operand: ADD A Accumulator = Accumulator + A Classic machine: IBM 407 tabulator 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.16

5 Register kullanimina gore assembly dillerinin tasnifi Register yok: ADD Mem1, Mem2 Data memory den fetch edilir ve memory e yazilir Sadece register lar uzerinde islem ADD R1,R2 Butun operation lar register lardaki data yi kullanir load ve store instruction larina ihtiyac var Karisik ADD R1, Mem1 Data her iki kaynak dan da temin edilir 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.17 Integrated Development Environment E.g., Visual J++, Visual Studio, Borland Builder Text editor, compiler, linker, loader, run-time exception handlink ve I/O, hepsi kolaylik acisindan ayni package da temin edilir Asagi yukari 10 yillik bir mazisi var 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.18 Klasik yolla code uretimi Bir text editor u kullanilarak source code olusturulur Compiler bu olusturulan source file i input alarak cagrilir, ve object file olusturulur Enter source code into a text file with editor Object file, language in service routine leri (I/O, math gibi) kullanilarak link edilir ve sonucta executable olusturulur (linker) Executable file memory e yuklenerek calismaya baslanir (loader) MIPS nedir? High-speed RISC computer ureten sirket Sun Microsystems tarafindan satin alindi Cesitli graphic hardware lerinde kullanilan processor H&P textbook MIPS microprocessor u promote etmektedir 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.20

6 Diger assembly language ler Assembler language and hardware 40 yildan beri yuzlerce degisik microprocessor gelistirildi Her birinin kendi assembly language i var Ornek IBM PC: Motorola PowerPC Sun s Sparc 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.21 Memory nin CPU daki uzantisina Register File denir Register File bir grup register lardan olusur Ornek: MIPS 32 tane genel amacli register (32 general purpose registers) 32 tane floating point register CPU register lar uzerindeki data da islem yapar ve sonuc tekrar register a yazilir Register spilling nedir? 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.22 Logic gate lerle depolama gerceklenebilir Bunlar flip-flop diye adlandirilirlar Flip-flop bir bit lik bilgi saklar Nand gate lerden yapilan flip-flop (sonraki slide) Flip-flop, basic unit of storage *A *B Y *Y When *A goes low, the flip-flop is set When *B goes low, the flip-flop is cleared When both inputs are high, the flip-flop keeps its value 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.24

7 Package flip-flops into a register with many separate bits Data In Data Out Simplified diagram of N-bit ALU A N ALU Select (from instruction Op Code) N Y Capture or Take B N 4 Z N C V 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.26 Opcode CPU Diagram, 3-operand assembler language IR R1 R2 Select R3 M U X Ta ALU General Registers Tb PC MAR Address Data M U X MEM CPU diyagramindan aciklamalar PC: Program Counter Execute edilen instruction in address ini tutar MAR: Memory Address Register Erisilen memory (data icin) in address ini tutar Ta ve Tb ALU ya input olarak gelen verileri tutar 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.28

8 CPU diyagramindan aciklamalar IR: Instruction Register Memory den CPU ya execute edilmek uzere getirilen instruction i tutar Instruction 4 kisimdan (fields) olusur Opcode: ALU select lines larini surer (ALU nun hangi operation I yapmasi gerektigine karar verir) R1,R2,R3 uc operand li instruction lar icin uzerlerinde islem yapilan register larin address lerini tutar 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.29 Assembly instructionlarin gruplanmasi Data movement (load, store, ) (45.28) Program flow control (branch, call, return, ) (28.73) Arithmetic (10.75) Compare (5.92) Logical (3.91) Shift (2.93) Bit manipulation (2.05) Input/output and miscellaneous (0.44) 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.30 Assembler instruction lar nasil calisir MIPS instruction: lw $t2, 0($t1) Her bir instruction bir microsequence baslatir Microsequence veriyi CPU ya yonlendirir ve yapilmasi gereken micro adimlari belirler PC nin gosterdigi (address ledigi) instruction memory den fetch edilir ( memory den IR ye yazilir) (Instruction fetch) IR ye getirilen instruction in code u cozumlenir (opcode, register lar vb.) (instruction decode) $t1 register ina 0 eklenerek erisilecek bellek gozunun address i bulunur ve bulunan address MAR a yazilir MAR in belirledigi memory gozu $t2 register ine yuklenir 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi /25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.32

9 add $t2, $t1, $t0 sw $t2, 0($t1) 11/25/2004 Bilgisayar Mimarisi 7.33

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Operand türleri Assembly dili 2 İşlemcinin yapacağı iş makine komutlarıyla belirlenir. İşlemcinin

Detaylı

Ozet. Review pointers (in C) Memory Addressing

Ozet. Review pointers (in C) Memory Addressing Ozet Oku H&P Sections 31 thru 34 (read again) Section A10 Hardware-Software interface Processor nasil calisir Hardware ve software arasinda tradeoffs Show how processor works 11/26/2004 Bilgisayar Mimarisi

Detaylı

Von Neumann Mimarisi. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1

Von Neumann Mimarisi. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1 Von Neumann Mimarisi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1 Sayısal Bilgisayarın Tarihsel Gelişim Süreci Babage in analitik makinası (1833) Vakumlu lambanın bulunuşu (1910) İlk elektronik sayısal bilgisayar

Detaylı

Memory. Amac. Baslangictan beri programcilar unlimited hizli memory ler hayal etmisler 1972, PDP-11/20. Oku H&P sections 7.1, 7.2

Memory. Amac. Baslangictan beri programcilar unlimited hizli memory ler hayal etmisler 1972, PDP-11/20. Oku H&P sections 7.1, 7.2 Memory Oku H&P sections 7.1, 7. Baslangictan beri programcilar unlimited hizli memory ler hayal etmisler 197, PDP-11/0 64 K lik memory. 600 satirlik Fortran code u ve 16 bit lik 13,000 integer lik veri

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Dersin Amacı Mikroişlemciler Mikrodenetleyiciler PIC Mikrodenetleyiciler Micro BASIC Programlama Kullanılacak Programlar MSDOS DEBUG PROTEUS

Detaylı

C++ Programming: Program Design Including Data Structures, Third Edition. Bölüm 1: Bilgisayarlar ve Programlama Dillerine Kısa Bakış

C++ Programming: Program Design Including Data Structures, Third Edition. Bölüm 1: Bilgisayarlar ve Programlama Dillerine Kısa Bakış C++ Programming: Program Design Including Data Structures, Third Edition Bölüm 1: Bilgisayarlar ve Programlama Dillerine Kısa Bakış Bölüm 1 : Amaçlar Farklı tipteki bilgisayarların öğrenilmesi Bir bilgisayar

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Giriş Komut çalıştırma özellikleri Büyük register file kullanımı Compiler tabanlı register

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMİ İşletim sistemi kullanıcıyla bilgisayar donanımı arasında iletişim sağlayan programdır.

İŞLETİM SİSTEMİ İşletim sistemi kullanıcıyla bilgisayar donanımı arasında iletişim sağlayan programdır. İŞLETİM SİSTEMİ İşletim sistemi kullanıcıyla bilgisayar donanımı arasında iletişim sağlayan programdır. Programların ve donanımların kullanılması için bir çalıştırılması platformu oluşturur. Sistemin yazılım

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Program Kavramı Bilgisayardan istenilen işlerin gerçekleştirilebilmesi için gereken işlem dizisi

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Processor organization Register organization Instruction cycle 2 Processor organization İşlemci

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Giriş Mikro işlemler Fetch cycle Indirect cycle Interrupt cycle Execute cycle Instruction

Detaylı

Assembly Language Programming

Assembly Language Programming Assembly Language Programming Assembly Programming Machine Language binary hexadecimal machine code or object code Assembly Language mnemonics assembler High-Level Language Pascal, Basic, C compiler 2

Detaylı

x86 Ailesi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

x86 Ailesi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar x86 Ailesi 1 8085A,8088 ve 8086 2 Temel Mikroişlemci Özellikleri Mikroişlemcinin bir defade işleyebileceği kelime uzunluğu Mikroişlemcinin tek bir komutu işleme hızı Mikroişlemcinin doğrudan adresleyebileceği

Detaylı

Onluk duzende toplama. Lecture 4. Addition and Subtraction. Onluk tabanda toplama

Onluk duzende toplama. Lecture 4. Addition and Subtraction. Onluk tabanda toplama Lecture 4 Oku H&P sections 4.3-4.5 ddition and Subtraction CPU daki circuit (devrelerle) gerceklestirilir Bu is icin devreler nasil dizayn edilir? Bilgisayar Mimarisi 4.1 Bilgisayar Mimarisi 4.2 Onluk

Detaylı

BM 375 Bilgisayar Organizasyonu Dersi Vize Sınavı Cevapları 10 Nisan 2009

BM 375 Bilgisayar Organizasyonu Dersi Vize Sınavı Cevapları 10 Nisan 2009 1-) Instruction Cycle State Diagram ı çizip herbir state için gerçekleştirilen işlemleri detaylı bir şekilde açıklayınız. Instruction state cycle da üstteki kısımlar CPU dışında alttaki kısımlar CPU içinde

Detaylı

Dr. Feza BUZLUCA İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

Dr. Feza BUZLUCA İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 1 BİLGİSAYAR MİMARİSİ Dr. Feza BUZLUCA İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü http:// http:// Ders Notlarının Creative Commons lisansı Feza BUZLUCA ya aittir. Lisans: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/

Detaylı

Komutların Yürütülmesi

Komutların Yürütülmesi Komutların Yürütülmesi Bilgisayar Bileşenleri: Genel Görünüm Program Sayacı Komut kaydedicisi Bellek Adres Kaydedicisi Ara Bellek kaydedicisi G/Ç Adres Kaydedicisi G/Ç ara bellek kaydedicisi 1 Sistem Yolu

Detaylı

MİKROİŞLEMCİLER 1 Ders 1

MİKROİŞLEMCİLER 1 Ders 1 MİKROİŞLEMCİLER 1 Ders 1 Ders Kitabı: The 80x86 IBM PC and Compatible Computers Assembly Language, Design, and Interfacing Muhammad ali Mazidi, Janice Gillipsie Mazidi Öğr.Gör. Mahmut YALÇIN 09.03.2011

Detaylı

CISC Complex Instruction Set Computers

CISC Complex Instruction Set Computers 1 CISC, RISC Mimarisi CISC Complex Instruction Set Computers Emirlerin sayısı ve karmaşıklığını kasteder Emirlerin icrası birkaç clock alır. İyileştirmeler: Multiply ve Divide The number of instruction

Detaylı

Spatial locality nin getirdigi avantaji kullanmak

Spatial locality nin getirdigi avantaji kullanmak Oku H&P section 7.3 Spatial locality nin getirdigi avantaji kullanmak Daha buyuk block (line) kullan Her bir fetch ile gelecekte yakin komsuluktaki erisimler icin data cache bulunacak Daha fazla hit e

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 2 Giriş Superscalar mimaride integer ve floating-point aritmetik komutlar, şartlı atlama komutları

Detaylı

Mikroişlemci ve Yapısı. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Mikroişlemci ve Yapısı. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Mikroişlemci ve Yapısı 1 Katmanlı Sistem Yapısı (Machine Levels) Bu kısmın altındaki katmanlara programcı ve kullanıcının erişmesi söz konusu değildir. 2 Assembler Kaynak Kod Assembler Linker ADD D0,D1

Detaylı

Bilgisayar Mimarisi ve Organizasyonu Giriş

Bilgisayar Mimarisi ve Organizasyonu Giriş + Bilgisayar Mimarisi ve Organizasyonu Giriş Bilgisayar Mimarisi Bilgisayar Organizasyonu Programcının görebileceği bir sistemin nitelikleri Bir programın mantıksal yürütülmesi üzerinde direk bir etkisi

Detaylı

Bölüm Bazı Temel Konseptler

Bölüm Bazı Temel Konseptler Bölüm 7 Bu ve bundan sonraki bölümde, makine komutlarını işleten ve diğer birimlerin faaliyetlerini düzenleyen işlem birimi üzerine yoğunlaşacağız. Bu birim genellikle Komut Seti Mimarisi (Instruction

Detaylı

Logical signals. Active high or asserted logic. Logic threshold, yaklasik 1.4 volts. Read H&P sections B.3, B.4, B.5 Read H&P sections 5.1 and 5.

Logical signals. Active high or asserted logic. Logic threshold, yaklasik 1.4 volts. Read H&P sections B.3, B.4, B.5 Read H&P sections 5.1 and 5. Logical signals Read H&P sections B3, B4, B5 Read H&P sections 5 and 52 5 Voltage Logic threshold, yaklasik 4 volts Time (nsec) 2/6/24 Bilgisayar imarisi 2 2/6/24 Bilgisayar imarisi 22 Active high or asserted

Detaylı

Mikroçita. Mikroçita Rapor 2:

Mikroçita. Mikroçita Rapor 2: Mikroçita Rapor 2: İşlemci projemizle ilgili olarak hazırlamış olduğumuz bu ikinci raporda öncelikli olarak vhdl kullanarak tasarladığımız işlemcimizin genel çalışmasını ilk rapora göre daha ayrıntılı

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Bilgisayar Bileşenleri Bilgisayarın Fonksiyonu Instruction Cycle Kesmeler (Interrupt lar)

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Bilgisayar Bileşenleri Bilgisayarın Fonksiyonu Instruction Cycle Kesmeler (Interrupt lar) Bus

Detaylı

D Duplex : Alıcı + Verici Çalışma Debouching : DMA : Direct Memory Access Data-Bus : Data Veri Yolu Data Flow : Veri Akışı Data Processing : Veri

D Duplex : Alıcı + Verici Çalışma Debouching : DMA : Direct Memory Access Data-Bus : Data Veri Yolu Data Flow : Veri Akışı Data Processing : Veri A: Access time : Erişim Zamanı Active High : Aktif Yüksek Active Low : Aktif Düşük Adress : Adres Address Bus : Adres Yolu Adress Decoding : Adres Kod Çözümü ALE : Adress Latch Enable Architecture : Mimari

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Komut Seti Mimarisi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Komut Seti Mimarisi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ Komut Seti Mimarisi Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Komut Seti Mimarisi Bilgisayarın hesaplama karakteristiklerini belirler. Donanım sistemi mimarisi ise, MİB(Merkezi İşlem Birimi),

Detaylı

Cache-Hızlı Hafıza Birimi. Bilgisayar Sistemi Bilgisayarların Anakart Organizasyonu

Cache-Hızlı Hafıza Birimi. Bilgisayar Sistemi Bilgisayarların Anakart Organizasyonu Bilgisayarların Anakart Organizasyonu Pentium Đşlemci Đşlemci-hafıza BUS Adres Veri Cache Level 1 SDRAM Hazıfza DRAM PCI BUS USB USB CD-ROM Hard Disk PIIX 3 ISA BUS ISA Aygıtları PCI Aygıtları Adres/veri

Detaylı

Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler

Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler Bahar Dönemi Öğr.Gör. Vedat MARTTİN Konu Başlıkları Mikrobilgisayar sisteminin genel yapısı,mimariler,merkezi işlem Birimi RAM ve ROM bellek özellikleri ve Çeşitleri

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Genel Bilgiler Öğretim üyesi : Prof. Dr. M. Ali Akcayol Ofis : Gazi Ünv., Bilgisayar Mühendisliği

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİLERİ

BİLGİSAYAR MİMARİLERİ BİLGİSAYAR MİMARİLERİ Konular Bilgisayar mimarisine giriş Bilgisayar bileşenleri ve ara bağlantıları Bellek hiyerarşisi Önbellek kavramı ve tasarımı Önbellek haritalama yöntemleri Dâhili ve harici bellek

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemleri ve Donanım İşletim Sistemlerine Giriş/ Ders01 1 İşletim Sistemi? Yazılım olmadan bir bilgisayar METAL yığınıdır. Yazılım bilgiyi saklayabilir, işleyebilir

Detaylı

İşlemci Tasarımı ve Aşamaları

İşlemci Tasarımı ve Aşamaları İşlemci Tasarımı ve Aşamaları Yazar: Erman Üret (ermanuret@gmail.com) Çalışmamıza işlemcilerin sınıflandırılması ile başlayacağız. Daha sonraki aşamalarda, bu kısımda anlatılan yapılar kullanılarak işlemci

Detaylı

BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ

BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ Hesaplama, saklama gibi çeşitli işlemler amacıyla bilgisayara verilen sayı, yazı, resim, ses, ölçüm vb. değerlerden oluşan her türlü sayısal, alfasayısal bilgiler veri olarak adlandırılmaktadır.

Detaylı

Bilgisayar Donanımı. Computer Organization Ders 1 - Giriş Kadir Atilla TOKER

Bilgisayar Donanımı. Computer Organization Ders 1 - Giriş Kadir Atilla TOKER Bilgisayar Donanımı Computer Organization Ders 1 - Giriş Kadir Atilla TOKER Bilgisayar Donanımı CPU-İşlemci Memory-Bellek Giriş/Çıkış - Input/Output 2 Bilgisayar Donanımı 3 Bilgisayar Donanımı 4 Clock

Detaylı

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ İçerik Mikroişlemci Sistem Mimarisi Mikroişlemcinin yürüttüğü işlemler Mikroişlemci Yol (Bus) Yapısı Mikroişlemci İç Veri İşlemleri Çevresel Cihazlarca Yürütülen İşlemler

Detaylı

Quiz:8086 Mikroişlemcisi Mimarisi ve Emirleri

Quiz:8086 Mikroişlemcisi Mimarisi ve Emirleri Öğrenci No Ad-Soyad Puan Quiz:8086 Mikroişlemcisi Mimarisi ve Emirleri S1) 8086 mikroişlemcisi bitlik adres yoluna ve.. bitlik veri yoluna sahip bir işlemcidir. S2) 8086 Mikroişlemci mimarisinde paralel

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR Bilgisayar Mimarisi Anahatlar ve Mimariye Giriş Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR ESOGÜ Eğitim Fakültesi - BÖTE twitter.com/cmkandemir Yardımcı Kaynaklar Computer organization and architecture : principles

Detaylı

DONANIM ÖZELL KLER YARDIMCI LEMC ÖZELL KLER BELLEK B R M YLE ÇALI MA ÖZELL KLER

DONANIM ÖZELL KLER YARDIMCI LEMC ÖZELL KLER BELLEK B R M YLE ÇALI MA ÖZELL KLER 8. M KRO LEMC M MAR S Geli en donan m ve yaz l m teknolojilerine ve yonga üreticisine ba l olarak mikroi lemcilerin DONANIM ÖZELL KLER BELLEK B R M YLE ÇALI MA ÖZELL KLER ADRES YOLU / VER YOLU ÖZELL KLER

Detaylı

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama 1. Hafta Mikroişlemcilere Giriş Doç. Dr. Akif KUTLU Yrd. Doç. Dr. Ahmet ÖZCERİT akutlu@sdu.edu.tr aozcerit@sakarya.edu.tr Ders web sitesi: http://www.8051turk.com/

Detaylı

MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ

MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ Mikroişlemcilerin yapısı tipik olarak 2 alt sınıfta incelenebilir: Mikroişlemci mimarisi (Komut seti mimarisi), Mikroişlemci organizasyonu (İşlemci mikromimarisi). CISC 1980 lerden

Detaylı

Multiplication/division

Multiplication/division Multiplication/division Oku H&P sections 4.6-4.8 Bir kac integer multiplication algorithm Bir integer division algorithms Floating point math 10/22/2004 Bilgisayar Mimarisi 6.1 10/22/2004 Bilgisayar Mimarisi

Detaylı

K uark projesi. Temel Özellikler :

K uark projesi. Temel Özellikler : K uark projesi Temel Özellikler : Kuark işlemcisi 16 bit kelime uzunluğuna sahip bir işlemcidir. Veri ve komut belleği aynıdır ve en fazla 4 Gigabyte bellek adresleyebilir. İşlemcimiz paralel çalışabilecek

Detaylı

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ 1 8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ Gelişen donanım ve yazılım teknolojilerine ve yonga üreticisine bağlı olarak mikroişlemcilerin farklı komut tipleri, çalışma hızı ve şekilleri vb. gibi donanım ve yazılım özellikleri

Detaylı

ALGORİTMA VE PROGRAMLAMA I

ALGORİTMA VE PROGRAMLAMA I ALGORİTMA VE PROGRAMLAMA I YZM 1101 Celal Bayar Üniversitesi Hasan Ferdi Turgutlu Teknoloji Fakültesi 2. BÖLÜM 2 PROGRAMLAMAYA GİRİŞ Programlama Terimleri ve Programlama Ortamı 3 Program Programlama IDE

Detaylı

Big Endian & Little Endian K.Atilla Toker İzmir Üniversitesi Meslek Yüksek Okulu Bilgisayar Programcılığı 11-2009 Ver:01

Big Endian & Little Endian K.Atilla Toker İzmir Üniversitesi Meslek Yüksek Okulu Bilgisayar Programcılığı 11-2009 Ver:01 Bilgisayar i Mimarisii i Big Endian & Little Endian K.Atilla Toker İzmir Üniversitesi Meslek Yüksek Okulu Bilgisayar Programcılığı 11-2009 Ver:01 İZMIR ÜNIVERSITESI İZMIR ÜNIVERSITESI MYO BILGISAYAR PROGRAMLAMA

Detaylı

Ders Özeti. Ders 2. PC nin İç Organizasyonu. Mikroişlemcinin Organizasyonu. Basitçe İşlemciyi Oluşturan Parçalar. Mikroişlemciler

Ders Özeti. Ders 2. PC nin İç Organizasyonu. Mikroişlemcinin Organizasyonu. Basitçe İşlemciyi Oluşturan Parçalar. Mikroişlemciler Ders Özeti Ders Bilgisayarlar Hakkında Mikroişlemci ve Bilgisayar sisteminin yapısı Temel komut işleme süreci x86 kaydedicileri (registers) x86 hafıza temelleri Çevre cihazları x86 assembly diline giriş

Detaylı

PROGRAMLAMAYA GİRİŞ DERS 2

PROGRAMLAMAYA GİRİŞ DERS 2 PROGRAMLAMAYA GİRİŞ DERS 2 Program editörde oluşturulur ve diske kaydedilir Tipik Bir C Programı Geliştirme Ortamının Temelleri 1. Edit 2. Preprocess 3. Compile 4. Link 5. Load 6. Execute Önişlemci programı

Detaylı

PC is updated PS güncellenir

PC is updated PS güncellenir COMPUTER ARCHITECTURE EXAM SOLUTIONS BİLGİSAYAR MİMARİSİ SINAV ÇÖZÜMLERİ QUESTION 1: SORU 1: a) 100 instructions 100 komut: Without pipeline: İş hattı olmadan: 100*30 = 3000 ns Speedup / Hızlanma: = =2.9

Detaylı

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir?

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded Computing System de amaç; elektronik cihaza bir işlevi sürekli tekrar ettirmektir. Sistem içindeki program buna göre hazırlanmıştır. PC lerde (Desktop veya Laptop)

Detaylı

C-Serisi PLC İleri Seviye Eğitim

C-Serisi PLC İleri Seviye Eğitim C-Serisi PLC İleri Seviye Eğitim 1 PLC ye Giriş 2 PLC ye Giriş 3 PLC ye Giriş CJ1 I/O Modülleri - 8/16/32/64pts Max I/O - 160,640 Max Program Kapasitesi - 20K Steps Komut sayısı - 400 4 PLC Ladder Diyagram

Detaylı

Bahar Dönemi. Öğr.Gör. Vedat MARTTİN

Bahar Dönemi. Öğr.Gör. Vedat MARTTİN Bahar Dönemi Öğr.Gör. Vedat MARTTİN 8086/8088 MİKROİŞLEMCİSİ İÇ MİMARİSİ Şekilde x86 ailesinin 16-bit çekirdek mimarisinin basitleştirilmiş bir gösterimi verilmiştir. Mikroişlemci temel iki ayrı çalışma

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Adresleme modları Pentium ve PowerPC adresleme modları Komut formatları 1 Adresleme modları

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Hafıza sistemleri karakteristikleri Hafıza hiyerarşisi Önbellek prensipleri Cache size Mapping

Detaylı

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama 2. Hafta Bellek Birimleri ve Programlamaya Giriş Doç. Dr. Akif KUTLU Ders web sitesi: http://www.8051turk.com/ http://microlab.sdu.edu.tr Bellekler Bellekler 0 veya

Detaylı

INTRODUCTION TO JAVASCRIPT JAVASCRIPT JavaScript is used in millions of Web pages to improve the design, validate forms, detect browsers, create cookies, and much more. JavaScript is the most popular scripting

Detaylı

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ Sayısal Sistemler ASIC (Application Specific Integrated Circuits) Belirli bir işlev için tasarlanırlar Performansları yüksektir Maliyetleri yüksektir

Detaylı

Pre-requisite : EE240

Pre-requisite : EE240 Diploma Programı Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Yarıyıl Teorik Uygulama Computer Organization Ders İzlence Formu Laboratuar Kodu: CSE341 Dersin Adı: Computer Organization Toplam Saat AKTS Dersin Anlatıldığı

Detaylı

Ilgili prefixes ler. 2 nin kuvvetleri. 2 nin kuvvetleri

Ilgili prefixes ler. 2 nin kuvvetleri. 2 nin kuvvetleri 2 nin kuvvetleri P&H sections 4.1-4.3 section 4.8 - sayfa 280 1 2 9 512 2 4 10 1,024 3 8 11 2,048 4 16 12 4,096 5 32 13 8,192 6 64 14 16,384 7 128 15 32,768 8 256 16 65,536 1 2 2^10 2^20 2^30 2^40 2^32

Detaylı

ncü Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin Beyin 2005 Albert Long Hall, Boğazi

ncü Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin Beyin 2005 Albert Long Hall, Boğazi Bilgisayar ve Beynin Karşılaştırmalı Evrimi Bilgi Đşleyen Makina Olarak Beyin - 3 23-24 Aralık 2005 Boğ, Đstanbul M. Ufuk Çağlayan Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Boğ 24 Aralık 2005 Motivasyon Bilgisayar

Detaylı

Ders - 1. BİL 221 Bilgisayar Yapısı GİRİŞ. Ders Hakkında. Ders İzlencesi

Ders - 1. BİL 221 Bilgisayar Yapısı GİRİŞ. Ders Hakkında. Ders İzlencesi Ders - 1 BİL 221 Bilgisayar Yapısı GİRİŞ Ders Hakkında Ders İzlencesi Bilgisayar Sınıfları Kişisel Bilgisayarlar$ Genel amaçlı, çok çeşitli yazılımlar$ Performans - maliyet ödünleşmesi hedeflenir$ Sunucular$

Detaylı

Eğitim Amaçlı Temel Bir Mikrobilgisayarın Tasarlanması ve Gerçeklemesi Design and Implementation of a Basic Microcomputer for Educational Purpose

Eğitim Amaçlı Temel Bir Mikrobilgisayarın Tasarlanması ve Gerçeklemesi Design and Implementation of a Basic Microcomputer for Educational Purpose Eğitim Amaçlı Temel Bir Mikrobilgisayarın Tasarlanması ve Gerçeklemesi Design and Implementation of a Basic Microcomputer for Educational Purpose Mehmet BAKACAK, Taner TOPAL Bilgisayar Mühendisliği Kırıkkale

Detaylı

Bilgisayar Mimarisi. Elektroniğe Giriş 1.1. Bilgisayar Mimarisi

Bilgisayar Mimarisi. Elektroniğe Giriş 1.1. Bilgisayar Mimarisi 1 1.0 İTÜ Bilgisayar Mühendisliği Bölümündeki donanım derslerinin bağlantıları BİLGİSAYAR MİMARİSİ Elektroniğe Giriş Feza BUZLUCA İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü http:// http://

Detaylı

SAYISAL TASARIM. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı

SAYISAL TASARIM. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı SAYISAL TASARIM Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı BÖLÜM 3 Yarı İletken Bellekler Bellek Birimi Bellek içerisinde veri saklayan aygıttır. Veriler bir bit ile 8 bit genişliğinde bellekte saklanabilir.

Detaylı

DERS 1 GİRİŞ İÇERİK - PIC DSP

DERS 1 GİRİŞ İÇERİK - PIC DSP DERS 1 GİRİŞ İÇERİK Mekanik Bilgisayarlar Elektronik Bilgisayarlar Mikroişlemciler Mikroişlemci Uygulama Alanları Mikroişlemci Türleri Mikrodenetleyiciler - PIC DSP İşlemciler TMS32C6000 Ders 1, Slayt

Detaylı

Program Nedir? Program, bir problemin çözümü için herhangi bir programlama dilinin kuralları ile oluşturulmuş komut kümesidir.

Program Nedir? Program, bir problemin çözümü için herhangi bir programlama dilinin kuralları ile oluşturulmuş komut kümesidir. PROGRAMLAMAYA GİRİŞ Program Nedir? Program, bir problemin çözümü için herhangi bir programlama dilinin kuralları ile oluşturulmuş komut kümesidir. C de yazılan bir programın çalışması için çoğunlukla aşağıdaki

Detaylı

Mimari Esaslar. Mikroişlemcinin mimari esasları; Kaydediciler Veriyolları İş hatları dır.

Mimari Esaslar. Mikroişlemcinin mimari esasları; Kaydediciler Veriyolları İş hatları dır. Mimari Esaslar Mikroişlemcinin mimari esasları; Kaydediciler Veriyolları İş hatları dır. Bu unsurların büyüklüğü, sayısı ve yapısı o işlemcinin yeteneklerini belirler. Mimari farlılıklarda; bu konularda

Detaylı

Bilgisayar Mimarisi. Elektroniğe Giriş 1.1. Bilgisayar Mimarisi

Bilgisayar Mimarisi. Elektroniğe Giriş 1.1. Bilgisayar Mimarisi 1 1.0 İTÜ Bilgisayar Mühendisliği Bölümündeki donanım derslerinin bağlantıları BİLGİSAYAR MİMARİSİ Elektroniğe Giriş Feza BUZLUCA İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü http:// http://

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Giriş Donanım performans kriterleri Eş zamanlı çalışma Güç tüketimi Yazılım performans kriterleri

Detaylı

Bölüm 3: Adresleme Modları. Chapter 3: Addressing Modes

Bölüm 3: Adresleme Modları. Chapter 3: Addressing Modes Bölüm 3: Adresleme Modları Chapter 3: Addressing Modes 3 1 Veri Adresleme Modları MOV komutu veriyi bir bellek satırından diğer bellek satırına yada yazaca kopyalar Kaynak (source) verilin okunacağı belleğin

Detaylı

İşletim Sistemleri. Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

İşletim Sistemleri. Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü İşletim Sistemleri Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bu dersin sunumları, Abraham Silberschatz, Greg Gagne, Peter B. Galvin, Operating System Concepts 9/e, Wiley,

Detaylı

5.2 Komut Biçimleri. 5.2.1 Komut Setleri İçin Tasarım Kararları

5.2 Komut Biçimleri. 5.2.1 Komut Setleri İçin Tasarım Kararları 5.2 Komut Biçimleri Makine komutunun bir işlem kodu ile sıfır veya daha çok işleneni olduğunu biliyoruz. Mimariler, komut başına izin verilen bit sayısına (en yaygın olanları 16, 32 ve 64 tür), işlenen

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Mimariye Giriş. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Mimariye Giriş. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ Mimariye Giriş Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Ders Bilgileri Not Değerlendirmesi: Pop-up Quiz/Ödev : % 20 Ara Sınav : % 30 Final : % 50 Ders İçeriği Temel Bilgisayar Mimarisi

Detaylı

Lecture. (saat/hafta. hour/week) 4 3/

Lecture. (saat/hafta. hour/week) 4 3/ İTÜ ElektrikElektronik Fakültesi Dersin Adı (Course Name) Dersin Kodu (Course Code) Dönem Semester Dersin Dili Course Language Dersin Tipi Course Type Türkçe Turkish İngilizce English BLG222 Dersin Koordinatörü

Detaylı

1. Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları

1. Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları 1. Ders Giriş Hazırlayan: Arş. Gör. Hakan ÜÇGÜN Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları Dikkat ettiniz mi: Etrafımızdaki akıllı cihazların sayısı ne kadar da arttı. Cep telefonlarımız artık sadece iletişim

Detaylı

Yazılım Mühendisliğine Giriş 4. Hafta 2016 GÜZ

Yazılım Mühendisliğine Giriş 4. Hafta 2016 GÜZ Yazılım Mühendisliğine Giriş 4. Hafta 2016 GÜZ 1 İkinci Kuşak Bilgisayarlar 1956-1963: Transistor Transistor 1947 yılında keşfedilmiştir. 50 li yılların sonuna kadar bilgisayarlarda yaygın kullanımı görülmez.

Detaylı

YZM 3102 İşletim Sistemleri

YZM 3102 İşletim Sistemleri YZM 3102 İşletim Sistemleri Yrd. Doç. Dr. Deniz KILINÇ Celal Bayar Üniversitesi Hasan Ferdi Turgutlu Teknoloji Fakültesi Yazılım Mühendisliği BÖLÜM 8 Hafıza Yönetimi Bölümünde, Giriş Temel Donanım Yapısı

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş Bellek Yönetimi (Memory Management) İşletim Sistemlerine Giriş - Ders09 1 SANAL BELLEK(Virtual Memory) Yıllar önce insanlar kullanılabilir olan belleğe sığmayan programlar ile

Detaylı

Şekil. 64 Kelimelik Yığıtın Blok Şeması

Şekil. 64 Kelimelik Yığıtın Blok Şeması 1 YIĞIT (STACK) KURULUMU Çoğu bilgisayarın MİB de yığıt veya LIFO (Last In First Out) bulunur. Yığıt bir bellek parçasıdır ve son depolanan bilgi ilk geri dönen bilgi olur. Yığıta aktarılan son bilgi yığıtın

Detaylı

SAYISAL ELEKTRONİK. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı

SAYISAL ELEKTRONİK. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı SYISL ELEKTRONİK Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı ÖLÜM 3 Mantık Geçitleri Değil (Inverter) Geçidi İnverter geçidi oolean NOT işlemini yapar. Giriş YÜKSEK olduğunda çıkışını DÜŞÜK, giriş DÜŞÜK

Detaylı

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK Mikroişlemci HAFTA 1 HAFIZA BİRİMLERİ Program Kodları ve verinin saklandığı bölüm Kalıcı Hafıza ROM PROM EPROM EEPROM FLASH UÇUCU SRAM DRAM DRRAM... ALU Saklayıcılar Kod Çözücüler... GİRİŞ/ÇIKIŞ G/Ç I/O

Detaylı

Mikroişlemci Nedir? Mikrodenetleyici Nedir? Mikroişlemci iç yapısı Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları

Mikroişlemci Nedir? Mikrodenetleyici Nedir? Mikroişlemci iç yapısı Ders Giriş. Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları Mikroişlemcili Sistem Uygulamaları 1. Ders Giriş Dikkat ettiniz mi: Etrafımızdaki akıllı cihazların sayısı ne kadar da arttı. Cep telefonlarımız artık sadece iletişim sağlamakla kalmıyor, müzik çalıyor,

Detaylı

BLM 221 MANTIK DEVRELERİ

BLM 221 MANTIK DEVRELERİ 12. HAFTA BLM 221 MANTIK DEVRELERİ Prof Dr Mehmet AKBABA mehmetakbaba@karabuk.edu.tr Temel Kavramlar REGİSTERS (KAYDEDİCİLER) Akümülatör (Accumulator-ACC) lü Paralel Toplayıcı Shift Register (Kayma Registeri)

Detaylı

SAYISAL TASARIM. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı

SAYISAL TASARIM. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı SAYISAL TASARIM Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı BÖLÜM 6 DAC, Sayısal Analog Dönüştürücüler DAC Sayısal Analog Dönüştürücüler Analog sayısal dönüşümün tersini gerçekleyen elemanlara sayısal

Detaylı

80x86 MICROPROCESSOR Instructions

80x86 MICROPROCESSOR Instructions 80x86 MICROPROCESSOR Instructions Inside The 8088/8086 registers Registers Verileri geçici olarak tutar AX 16-bit register AH 8-bit reg. AL 8-bit reg. Category Bits Register Names General 16 AX, BX, CX,

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR DÖNEM PROJESİ

BİLGİSAYAR MİMARİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR DÖNEM PROJESİ BİLGİSAYAR MİMARİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR DÖNEM PROJESİ P6 MİMARİSİ MUSTAFA ÇAYIR 704062001 İÇİNDEKİLER 1. Intel İşlemcilerinin Tarihi Gelişimi... 3 2. X86 Komut Kümesi... 5 2.1. X86 Yazmaçları... 5 2.2.

Detaylı

Merkezi İşlem Birimi MİKROİŞLEMCİ SİSTEMLERİ. MİB Yapısı. MİB in İç Yapısı. MİB Altbirimleri. MİB in İç Yapısı

Merkezi İşlem Birimi MİKROİŞLEMCİ SİSTEMLERİ. MİB Yapısı. MİB in İç Yapısı. MİB Altbirimleri. MİB in İç Yapısı Merkezi İşlem Birimi MİKROİŞLEMCİ SİSTEMLERİ Doç. Dr. Şule Gündüz Öğüdücü http://ninova.itu.edu.tr/tr/dersler/bilgisayar-bilisim-fakultesi/0/blg-1/ Merkezi İşlem Birimi (MİB): Bilgisayarın temel birimi

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Bilgisayar Mühendisliğine Giriş Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN PROGRAMLAMA DİLLERİ Programlama Dilleri ni neden öğrenmeliyiz? Programlama alanları Dil değerlendirme kriterleri Dil tasarımı üstündeki etkiler

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİ DERS NOTLARI BÖLÜM 1 GİRİŞ. Yard. Doç. Dr. Deniz KILINÇ

İŞLETİM SİSTEMLERİ DERS NOTLARI BÖLÜM 1 GİRİŞ. Yard. Doç. Dr. Deniz KILINÇ İŞLETİM SİSTEMLERİ DERS NOTLARI BÖLÜM 1 GİRİŞ Yard. Doç. Dr. Deniz KILINÇ CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ, YAZILIM MÜHENDİSLİĞİ 2015-2016 1. DERS İÇERİĞİ VE KAYNAKLAR İşletim sistemi (Operating System - OS) dersinde

Detaylı

Bilgisayara Giriş. Bilgisayarlar ilk geliştirilmeye başlandıklarından bugüne kadar geçen süre içerisinde oldukça değişmişlerdir.

Bilgisayara Giriş. Bilgisayarlar ilk geliştirilmeye başlandıklarından bugüne kadar geçen süre içerisinde oldukça değişmişlerdir. Bilgisayara Giriş Bilgisayarlar ilk geliştirilmeye başlandıklarından bugüne kadar geçen süre içerisinde oldukça değişmişlerdir. Bilgisayarın Gelişimi Bilgisayarlar daha hızlı hesap yapmak için geliştirilen

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL

MİKRODENETLEYİCİLER. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL MİKRODENETLEYİCİLER Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL DERSİN AMACI Mikroişlemciler Mikroişlemcilerin Yapısı Mikrodenetleyiciler PIC mikrodenetleyiciler KULLANILACAK PROGRAMLAR PROTEUS ISIS 7 PROF Micro BASIC EDITOR

Detaylı

VERİ YAPILARI DERS NOTLARI BÖLÜM 4 STACK (YIĞIN, YIĞIT) Yard. Doç. Dr. Deniz KILINÇ

VERİ YAPILARI DERS NOTLARI BÖLÜM 4 STACK (YIĞIN, YIĞIT) Yard. Doç. Dr. Deniz KILINÇ VERİ YAPILARI DERS NOTLARI BÖLÜM 4 STACK (YIĞIN, YIĞIT) Yard. Doç. Dr. Deniz KILINÇ CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ, YAZILIM MÜHENDİSLİĞİ 2015-2016 1. Tanım Stack, doğrusal artan bir veri yapısı olup; insert

Detaylı

Lecture. (saat/hafta. hour/week)

Lecture. (saat/hafta. hour/week) Dersin Adı (Course Name) Dersin Kodu (Course Code) Türkçe Turkish İngilizce English CE244 Dönem Semester Dersin Dili Course Language Dersin Tipi Course Type Dersin Koordinatörü Course Coordinator Dersin

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Bilgisayar Mühendisliğine Giriş Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Mikroişlemci Nedir? Bir bilgisayarın en önemli parçası Mikroişlemcisidir. Hiçbir bilgisayar mikroişlemci olmadan çalışamaz. Bu nedenle Mikroişlemci

Detaylı

BERKLEY LOGISIM SİMÜLATÖRÜ İLE BİLGİSAYAR MİMARİSİ

BERKLEY LOGISIM SİMÜLATÖRÜ İLE BİLGİSAYAR MİMARİSİ BERKLEY LOGISIM SİMÜLATÖRÜ İLE BİLGİSAYAR MİMARİSİ Logisim ile Bilgisayar Mimarisi İçindekiler Bilgisayar Tasarımı ve Merkezi İşlem Birimi - Merkezi İşlem Birimi (Central Processing Unit -CPU) - 2'li Sistem

Detaylı

Bölüm 1 Bilgisayar ve C Programlamaya Giriş

Bölüm 1 Bilgisayar ve C Programlamaya Giriş Bölüm 1 Bilgisayar ve C Programlamaya Giriş 1 İÇERİK 1.1 Giriş 1.2 Bilgisayar Nedir? 1.3 Bilgisayar Mimarisi 1.4 İşletim Sistemlerinin Gelişimi 1.5 Kişisel Bilgisayarcılık, Dağıtık Bilgisayarcılık ve İstemci-Sunucu

Detaylı

Bölüm 4 Veri Aktarma Komutları

Bölüm 4 Veri Aktarma Komutları Bölüm 4 Veri Aktarma Komutları 4.1. Giriş Veri aktarma komutları genel olarak MOV olarak adlandırılmıştır. Bunun dışında sayı yüklendiğinde LOAD, Yığın kullandığında POP, PUSH, I/O birimlerinden veri aktarmada

Detaylı