Bask : Pelit Ofset Tipo Matbaacılık San. Tic. Ltd. fiti Mithatpafla Cad. No: 62/4 Kızılay / Ankara Tel:

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Bask : Pelit Ofset Tipo Matbaacılık San. Tic. Ltd. fiti Mithatpafla Cad. No: 62/4 Kızılay / Ankara Tel: 0 312 418 70 93"

Transkript

1

2 Halkevleri Derne i stanbul fiubesi ktisadi flletmesi stiklal Cad. Orhan Adli Apaydın Sk. No: 10/2 Beyo lu / stanbul Tel: Bask : Aral k 2008 ISBN: Bask : Pelit Ofset Tipo Matbaacılık San. Tic. Ltd. fiti Mithatpafla Cad. No: 62/4 Kızılay / Ankara Tel:

3 HALKIN HAKLARI FORUMU Haziran 2007

4

5 çindekiler Sunufl... 7 Önsöz... 9 Halkevleri Genel Baflkan Abdullah Ayd n n Aç fl Konuflmas HALKIN HAKLARI FORUMU I. OTURUM: Neoliberalizm, Devletin ve Toplumun Dönüflümü, Toplumsal Yaflama liflkin Haklar II. OTURUM: Ortado u ve Kafkaslar da Emperyalist Politikalar ve Bar fl III. OTURUM: Kürt Sorunu ve Kardeflli in Ülkesini Yaratmak HALKIN HAKLARI KADIN FORUMU I. OTURUM: Neoliberalizm ve Erkek Egemenli i: Kad nlar n Kamusal Haklar ve Taleplerimiz II. OTURUM: Anadolu da K zkardefl Olmak Kad n Forumu Sonuç Bildirgesi HALKIN HAKLARI ATÖLYE ÇALIfiMALARI E itim Hakk Atölyesi Sa l k Hakk Atölyesi Bar nma Hakk Atölyesi Su Hakk Atölyesi Ulafl m Hakk Atölyesi Çal flma Hakk Atölyesi Enerji Hakk Atölyesi Tar m ve Beslenme Hakk Atölyesi Çevre Hakk Atölyesi Siyasal Haklar ve Özgürlükler Atölyesi letiflim Hakk Atölyesi HALKIN HAKLARI FORUMU SONUÇ B LD RGES

6

7 Sunuş Hak mücadeleleri dünya çap nda yükseliyor. Sosyalist rejimlerin 1990'daki çöküflünün ard ndan günümüzde yaflanan hak mücadeleleri ayn zamanda özgün bir kurucu misyona da sahip. Günümüzde hak mücadeleleri, bir yandan genifl kitlelerin neoliberal sald r lar karfl s nda savunma reflekslerini yans t rken, di er yandan dünya çap nda s n f hareketinin yeniden kuruluflunun temellerini at yor. Derin bir muhalefet krizinin yafland ülkemizde, solda aray fllar bir süredir yo unlaflm flt. ktidar mücadelesi perspektifinin, toplumsal muhalefetin yeniden yap lanma sürecinde en bafltan bir kez daha infla edilmesi gere i ve hak mücadelelerinin dinamik ve kurucu karakteri bilinçlerde yavafl yavafl canlanmaya bafllam flt. Halk n Haklar Forumu, günümüzde hak mücadelelerinin bu kurucu misyonunun yayg n olarak bilinçlerde uyanmas nda bir dönemeç oldu. Halk n Haklar Forumu, hak mücadelelerinin, ülkemizde halk ile egemenler aras ndaki saflaflman n hangi eksende kurulmas gerekti ine iflaret ederken, di er yandan da ülkenin önde gelen di er gündemlerine (ba ml l k, gericilik, Kürt sorunu, vb) nereden ve nas l müdahale edilebilece ini de tarif etme gayreti gösteriyordu. Bu çizgi, solun son 15 y l n kaplayan ve egemen saflaflmalara göre yön tayin edenlere elefltirel bir bak fl aç s getirerek, toplumsal muhalefete yeni bir yönelim kazand rmay hedeflemekteydi. Yaflanan kriz sürecin, bu yeni yönelim ihtiyac n çok daha fliddetle hissettirmekte ve hak mücadelelerinin önemini çok daha artt rmaktad r. Bu nedenlerle Halk n Haklar Forumu nun tüm tart flma ve kay tlar n sizlerle paylaflmaktan onur duyuyoruz. Bu forum tart flmalara, do rudan yaflant lar içinde ö renilmifl bilgi ve mücadele 7

8 deneyimiyle kat lanlarla, bilim insanlar n, ayd nlar, emek temsilcilerini yan yana getirerek gerçeklefltirilmifltir. 21.yüzy l n bafllar nda eflitlikçi bir toplumsal düzen inflas bak m ndan gerekli bilgi, bilinç ve mücadele olanaklar n iç içe de erlendirme amac güttü. Forumun, ikincil konumu sürekli beslenen halk n kad n yar s için ayr mücadeleyi gelifltirecek tart flmalar ve deneyimler paylafl ld. Bu forum elde edilen ve derinlefltirilmesi gereken sonuçlar ise Halk n Haklar mücadelesinde yol gösterici bir bafllang ç olarak kabul edilmelidir. Bu forumu gerçeklefltirmek üzere akl, eme i, yüre i ile yan yana gelerek forumun mutfa nda, atölyelerinde çal flan, fikri desteklerini sunan tüm dostlara, ayd nlara; bu süreçte maddi, manevi ve fikri katk lar yla forumun kat l mc lar aras nda yer alan tüm kurumlara; bu fikri aç l mlar hayata geçirmek için çaba sarf eden herkese teflekkür ederiz. Ayr ca forumun düzenleyicileri aras nda yer alarak haz rl k aflamas nda fikri katk lar n sunan ve fakültenin amfilerini, s n flar n, yemekhanesini kat l mc lara sonuna dek açarak özgür üniversite ruhunun nas l bir fley olabildi inin bir an için dahi tad lmas na olanak sa layan A.Ü. SBF Sosyal Politika Araflt rma ve Uygulama Merkezi'ne; forumun haz rl k sürecindeki atölye çal flmalar na kat larak bir k s m bafll klar n biçimlenmesinde ana aktörler aras nda yer alan, forumun üçüncü gününde salonlar n tahsis ederken maddi, manevi desteklerini hiçbir aflamada esirgemeyen nflaat Mühendisleri Odas Genel Merkezi'ne; forum süresince etkin bir kat l m gösteren ve forum sonuçlar n n kitaplaflt r lmas na büyük katk sunan Mülkiyeliler Birli i'ne ayr ca teflekkürü bir borç biliriz. Elbirli i ile gerçeklefltirdi imiz bu eserin yaflamda karfl l k bulmas n n yaratabilece i devasa enerji ve hayalin, heyecan n tüm emekçileri, yoksullar, ezilen halklar kuflatmas dile iyle LKNUR B ROL HALKEVLER GENEL BAfiKANI 8

9 Önsöz Henüz bafllang ç aflamalar yaflanan kriz ortam n n dünyada tarihsel dönüflümlere gebe oldu u her yönüyle sezilebiliyor. Türkiye ise bu tarihsel dönemece çok ilginç bir dizi dinami in üst üste bindi i bir atmosferle giriyor. Bir yanda Ortado u ve Kafkaslar'da Amerikan hegemonyas k r lmaya bafllarken çok kutuplu dünyan n en önemli saflaflmalar bölgemizde yaflan yor. Türkiye'nin ise bu saflaflmalardan fazlas yla etkilenece i ortada. Di er yanda ülkemiz egemenleri aras nda sert kutuplaflmalar yaflan yor, geleneksel sermaye tasviye edilme endiflesiyle bu ekonomik krizle yüz yüz geliyor. Bir di er yanda ise ülkemizin laboratuvar olarak kullan larak tüm slam ülkelerine model olarak sunulan l ml - slam rejimi çetin bir s navdan geçece i bir yerel seçim sürecine giriyor. Tüm bu gerilim dinamiklerinin ba r nda, krizin daha ilk dalgalar n n vurmas yla beraber ülkenin dört bir yan nda hak mücadeleleri patlamaya bafllad. Hak mücadelelerinin son dönemde çok dinamik bir geliflim seyri izledi- ine ve giderek genifl kitlelerin benimseme yönüne girdi i bir yenilenmenin ana motoru oldu una hep birlikte tan kl k ediyoruz. Halk n Haklar Forumu hak mücadelelerini sistematik bir bak fl aç s yla ele alan ilk at l m oldu. Bu yan yla Halk n Haklar Forumunun ülkemizde a r a r geliflmekte olan toplumsal ayd nlanmada anlaml bir yer iflgal edece i daha bugünden belirginleflti. Bizler Mülkiyeliler Birli i olarak Halkevleri'nin bafl n çekti i ve bir çok demokratik kurumun yer ald bu forumda, haz rl k sürecinden kitaplaflt rma aflamas na dek yer alm fl olman n k vanc n yafl yor ve bu k vanc tüm dost kurumlarla, ayd nlarla, emekçilerle paylaflmaktan mutluluk duyuyoruz. Eme i geçen herkese teflekkürü bir borç biliyoruz. lerde bu çabalar derinlefltirmek üzere AL ÇOLAK MÜLK YEL LER B RL GENEL BAfiKANI 9

10

11 Halkevleri Genel Başkanı Abdullah Aydın ın Açılış Konuşması De erli dostlar, De erli bas n emekçileri, Sevgili mücadele arkadafllar m merhaba! Halkevleri ve Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Sosyal Politika Araflt rma ve Uygulama Merkezi nin ortaklafla düzenledikleri Halk n Haklar Forumu nu aç yorum. Forumumuza çok uzaklardan kendi mücadele örnekleriyle ve umut dolu yürekleriyle koflup gelen devrim afl dostlar m za; James Petras a, Henri Veltmeyer e, Rocia Luna Acevedo ya, Ahmad Dirki ye, Cilia Mroueh e, Katerin Daher e, S bu Zikode ye hoflgeldiniz diyorum ve kendilerini Anadolu konukseverli iyle selaml yorum. Yine ülkemizden forumumuza kat lan, oturumlarda ve de iflik atölyelerde düflünceleriyle ve önerileriyle aylardan bu yana forumun örgütlenmesini üstlenen de erli bilim adam, akademisyen, ayd n, sanatç, insan haklar savunucusu; emekten yana parti, dernek, oda ve sendikalar n de erli yöneticilerine ve üyelerine hoflgeldiniz diyorum. Halkevlerini ac ve tatl günlerinde yaln z b rakmayan Halkevi dostlar, siz de erli kat l mc larla bu forumda da yan yana olmaktan onur duydu umu belirtmek istiyorum. Yine forumumuza kat lan, insanca bir yaflam ve güvenli bir ge- 11

12 lecek özlemini burada güçlü bir flekilde bir kez daha hayk racak olan; e itim ve sa l k emekçileri, hasta yak nlar, ö renciler ve ö renci velileri, bar nma hakk için mücadele eden gecekondu halk ; Dikmen Vadisi, Mamak, Sulukule, Gülsuyu halk ; su hakk için yollara düflen Sar yer ve zmit halk ; eme ine ve topra na sahip ç kan çiftçiler, köylüler; Eflmeliler, Marafll lar, Sinoplular, F nd kl l lar, Karadenizli çay üreticileri, Egeli üzüm üreticileri, Bergamal köylüler; eme ine al nterine sahip ç kan iflçilere, emekçilere; Halk n Haklar Forumu na as l gücü, rengi ve karakteri verecek olan halk m za da hofl geldiniz diyorum. Ayr ca bizlere ev sahipli i yapan Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanl na teflekkür ediyorum. E itim, sa l k, bar nma, ulafl m, enerji, temiz su haklar n n yan s ra, di er tüm kültürel, ekonomik ve demokratik haklar için y llard r sokaklarda bask lara boyun e meden yoksullarla ve ezilenlerle kardeflleflen, kader birli i yapan, birikim ve emeklerini böylesi bir forumla taçland ran tüm Halkevci arkadafllar m kutluyorum ve sevgiyle kucakl yorum. De erli dostlar! Bundan dört y l önce, yine bu salonda dostumuz James Petras n kat ld Emperyalizm, Küreselleflme ve Direnifl konulu bir Halkevi etkinli i gerçeklefltirmifltik. James Petras dostumuz, o etkinlikte yapt konuflmada, emperyalizmin etnik ve dinsel ayr l klar derinlefltirerek, yaratt fliddet, çat flma ve gerilim ortam içerisinde neoliberal sömürü politikalar n gerçeklefltirdi ini, bu flekilde tüm insanl mutsuz eden savafllara, katliamlara, iflsizlik ve yoksullu a neden oldu unu belirtmiflti. O toplant da kat l mc arkadafllar m zdan biri Emperyalizmin bu vahfli yay lmac l n n, sömürü ve katliamlar n n engellenmesinin olana var m? diye bir soru yöneltmiflti. James Petras, emperyalizme karfl dünyadaki yeni örgütlenme ve mücadele deneyimlerini aktararak engellemek mümkündür; ancak cüretkar olmak laz m demiflti ve Türkiye de Halkevleri nin bu cüretkarl gösterdi ini söylemiflti. Evet, biz bugün de cüretkarl m z sürdürüyoruz. Çünkü emperyalizmin bize dayatt insanl k d fl uygulamalar, yoksul halklara, isyan etmekten baflka bir seçenek b rakm yor. Emperyalizm, tek 12

13 tek insanlar ve ülkeleri ya savafl politikalar na onay vereceksin; ya da teröristsin gibi bir cendereye hapsetmek istiyor. Açl k, sefalet ve yoksullukla, insanl büyük ac lara bo duklar yetmezmifl gibi, dünyam z da çöllefltiriyor. Biz ise, bize dayat lan bu dünyay reddediyor ve cüretkar olmaya devam ediyoruz. De erli dostlar, dünyadaki bu geliflmeler ülkemizde de etkisini gösteriyor. Cumhurbaflkanl seçimi ve genel seçim atmosferi ülkemizde egemenler aras nda, egemenlerle halk aras nda ve halklar aras ndaki gerilimleri had safhaya ç kartt. Emperyalist ekonomik politikalar, ABD nin ülkemize yönelik l ml slam projesi, Ortado- u daki savafl süreci ve Kürt sorununda yaflanan t kan kl k, bu gerilimi t rmand ran ana faktörlerin bafl nda geliyor. Ülke egemenleri, kendi siyasi hesaplar na uygun olarak toplumu çeflitli eksenlerde saflaflt rmaya çal fl yorlar. Üstelik kendilerine ait bu sahte saflaflmalar halk n gündemi gibi sunuyorlar. Oysa halk n gündemi bambaflka. Halk kamusal hizmetlerin paras z olmas n istiyor. Tam ba ms z bir Türkiye istiyor. ç çat flma ve düflmanl k ortam de il, kardefllik ülkesi istiyor. Kendi sorunlar ve kendi gelece i üzerinde söz ve karar sahibi olmak için gerçek halk demokrasisi istiyor. Halkevleri olarak halk n bu taleplerini gördük. Egemenlerin ç - karlar n n hiçbir zaman halk n ç karlar yla ayn olmad n biliyoruz. Halk n haklar n sadece ilerici, devrimci halk güçleri savunur. Bizler de omuz omuza bir mücadele öngörüsüyle halk n haklar için yola ç kt k. flte tam da bu noktada, ülkemizde solun yaflad t kan kl klara iflaret ediyor ve solun yaflad düflüfl sürecinden ancak güçlü bir yenilenme iradesiyle ç k labilece ini vurgulamak istiyorum. Solun bu yenilenme süreci, ideolojik, politik ve pratik mücadele düzeylerinin tümünde birden seyretmelidir. Bu forumun temel amac da, soldaki bu yenilenme sürecini h zland rma çabas d r. Ma dur halk kesimlerini, bilim çevrelerini, ayd nlar ve ilerici siyasal dinamikleri bir araya getirerek sorunlara yenilenmeci bir perspektifle, hep birlikte çözümler aramakt r. Bu alandaki düflünsel ve eylemsel birikimleri ortak bir zeminde ele alarak, 13

14 halk n gerçek gündemine iflaret ederek, solun yeni mücadele düzlemini kurmakt r. Bu çal flma, güncel olarak ise, halktan yana bir yön tafl mayan ve temelde olumlu bir aç l m getirmesi beklenmeyen seçimlerle kilitlenen, Türkiye de bir baflka ufkun varl na iflaret etmektir. Forumumuz tafl d nitelikler ve içerdi i zenginliklerle, halk n ortak mücadele kürsüsünün kurulmas na hizmet edecektir. Bu kürsüden hep birlikte bir mücadele program ve eylem k lavuzu olacak olan HALKIN HAKLARI B LD RGES ni ç karaca z Üç gün, üç gece süren bu forumun verimli ve baflar l geçece ine olan inanc mla bafl dik, aln ak, özgür insanlar n ülkesini kuruncaya dek cüretkar olaca m z belirtiyor ve sizleri bir kez daha sayg yla selaml yorum. Abdullah Ayd n Halkevleri Genel Baflkan 14

15 Halkın Hakları Forumu 1. Oturum Neoliberalizm, Devletin ve Toplumun Dönüşümü, Toplumsal Yaşama İlişkin Haklar Konuşmacılar: Metin Özuğurlu,Yasemin Özdek, Fuat Ercan, Henry Veltmeyer, Korkut Boratav, Rocio Luna Acevedo* 2. Oturum Ortadoğu ve Kafkaslarda Emperyalist Politika ve Barış Konuşmacılar: Umar Karatepe, Ahmad Dırki, James Petras 3. Oturum Kürt Sorunu ve Kardeşliğin Ülkesini Yaratmak Konuşmacılar: Metin Bakkalcı, Seydi Fırat,Yavuz Önen, S bu Zikode, Ferda Koç * Rocio Luna Acevedo'nun konuflması teknik sorunlar nedeniyle çevrilemedi inden kitapta yer almamaktadır. 15

16

17 1. Oturum Neoliberalizm, Devletin ve Toplumun Dönüşümü, Toplumsal Yaşama İlişkin Haklar METİN ÖZUĞURLU: Halk n haklar forumunun de erli kat l mc lar sevgili dostlar, forumumuzun ana temas n oluflturan neoliberalizm devletin ve toplumun dönüflümünü ve çeflitli bafll klar alt nda toplumsal yaflama iliflkin haklar meselesini bugün iki konferans ve atölye çal flmalar yla birlikte ele alaca z Burada ise ana forumun neoliberalizm devletin ve toplumun dönüflümü toplumsal yaflama iliflkin haklar bafll kl konferans için bulunmaktay z. Sevgili dostlar e er flairin dedi i gibi as l olan hayat ise bugün dünyam z n hayatla, kapitalizm aras nda bir tercih noktas na gelmifl oldu u aç kt r. Proleteryan n kendisiyle birlikte insanl kurtaracak biricik s n f oldu unu söylemek asl nda bir yan yla da sermaye sahiplerinin, kapitalistlerin kendileriyle birlikte insanl mahvedecek biricik s n f oldu unu söylemek olur. Dolay s yla her iki anlam yla da bu tezin uzun bir zaman içinde de il, içinde bulundu umuz 21. yüzy l n ilk çeyre inde çok daha genifl bir co rafyada yeniden s nanaca anlafl lmaktad r. Hayatla kapitalizm aras ndaki özsel çeliflkinin görünür hale gelmesinde, son 30 y l m za damgas n vuran neoliberalizmin yeri kuflku yok ki büyüktür. N e - oliberalizm, dört as rl k bir maziye sahip olan kapitalist toplumsal 17

18 iliflkilerin dünya üzerinde yay lmac genifllemeci e ilimine muazzam bir ivme kazand rm flt r. Dünya nüfusu artan oranlarda meta d fl yaflam alanlar nda ve geçimlik köklerinden kopart l m fl sermayenin do rudan boyunduru u alt na girmifl ve iflçileflmifltir. Süreç devam etmekte ve dünyam z iflçileflmektedir. Bu dalga bir yandan k r ve kentin küçük meta üreticelerini mülksüzlefltirirken di er yandan da göreli refah ve statü sahibi ücretlileri afla ya do ru çekmektedir. Neo liberalizm kimi sermaye politikalar n n bir üst adland rmas n n topluca bir ifadesi de il, belli bir sermaye stratejisidir. Stratejiden söz etmek onu gelifltiren, gerçeklefltiren belli bir karargahtan söz etmeyi gerektirir. Bu karargah emperyalizmdir. O halde neo-liberalizmi amerikan hegemonyas alt nda belli ölçülerde kollektif bir karakter de tafl yan emperyalizmin günümüzdeki yeni sömürgeci stratejisi olarak görmek ve adland rmak mümkündür. Bu sömürge stratejisi uluslararas planda merkez ve çevre aras nda yeni bir ifl bölümü gelifltirerek dünyan n ezen ve ezilen kutbu aras ndaki ba ml l k ve sömürü iliflkilerini derinlefltiren bir çehreye sahiptir. Bugün art k emperyalizm dünyam zdaki bir fenal k olmaktan ç km flt r. çselleflmifl olgu niteli i gittikçe dolay ms z bir hale gelerek, bu özelli i daha da belirginlik kazanarak aç a ç kmaktad r. O halde yeni sömürgeci neo-liberal stratejinin bürokratik ve siyasel elit ile yerli sermayenin bütün fraksyonlar n n uluslararas tekelci sermayeyle bütünleflmesi olarak da görmek mümkündür. Bunun tek bir anlam vard r: dünyan n ezilen kutbu bak m ndan emperyalizme karfl mücadeleyle kapitalizme karfl mücadele aras nda 20. yüzy l n ortalar na, hadi uzatal m son çeyre ine kadar belirgin olan mesafenin ya da aç n n bugün art k tamamiyle kapanm fl oldu udur. Antiemperyalist mücadelenin antikapitalist içeri i, ideolojik tercih ya da seçim konusu de ildir.bu, nesnel bir durumdur. Bu durum kendisini en aç k flekilde, kamusal varl klar ve sosyal haklar etraf nda oluflan s n flar mücadelesinda göstermektedir. Bu mücadeleyi kavramak, neo-liberal sömürgeci stratejinin kimi temel karakteristiklerini yak ndan kavramakla ilgilidir. No-liberalizmin en belirgin karakteri toplumsal meflruiyet aray - fl ve kayg s duymayan bir sermaye stratejisi olmas d r. 19. yüzy l n vahfli kapitalizmine benzer ve hatta kimi zaman onu bile arat r so- 18

19 nuçlar do urmas onun bu özelli i ile yak ndan ilgilidir. Onu hoyrat ve zalim k lan bu özellik, ayn zamanda onun en k r lgan ve en zay f yan na da iflaret etmektedir. Bu koflullarda ayakta kalarak varl n sürdürmesi kimi destek kollar n n inflas n gerektirmektedir. Bunlar n aras nda bilinçleri karartma ve manipülasyon iflleviyle donanm fl medya hakimiyeti kritik bir yere sahiptir. Bir di eri iktisadi alan emekçi kitleler bak m ndan depolitize eden ve yönetiflim ad verilen iktidar fleklidir. Bu iktidar flekli çift tarafl çal fl r. Hem iktisadi alan depolitize eder; hem de siyasal alan iktisadi referanslar ndan, emekçi halk n maddi yaflam koflullar referanslar ndan kopart r. Neo liberalizmin bir di er kayna ise toplumsal muhalefettin meflrutiyet alan n daraltma ve tahrip etme e ilimidir. Bu e ilim kendisini toplumsal muhalefetin aln na her f rsatta suçlu damgas n vurmak fleklinde ortaya ç kmaktad r. Pek nazl ve pek tedirgin olan piyasalar ve sürekli alarm vaziyetindeki kimi hassasiyetler toplumsal muhalefeti kriminal bir vaka olarak takdim etmek bak m ndan son derece ifllevsel olabilmektedir. Bu ve benzeri mekanizmalara karfl, neo liberal sömürgeci stratejinin ipli i pazara ç km flt r. Hiç kuflku yoktur ki bunda aram zda temsilcileri de bulunan mazlum dünya halklar n n uluslararas mücadelesi tahlil edici bir yere sahiptir. Halk n haklar forumunun neoliberalizmin deflifresinin de yan nda, insanca bir yaflam n olanaklar n da ortaya koyacak bir etkinlik olmas dile iyle ilk sözü Profesör Yasemin Özdek e veriyorum. YASEMİN ÖZDEK: Bugün burada Halk n Haklar Forumu için topland k. Peki ama neden tarihin bu evresinde yeniden hak mücadelelerini tart fl yor, halk n haklar kavram n yükseltmeye ihtiyaç duyuyoruz? Neden toplumsal hareketlerin gündemini hak alma mücadeleleri belirlemeye bafllad? Bu sorular bugünkü toplumsal mücadele perspektifimizle ba lant l d r. Bu sorular yan tlamaya giriflirken, yaflad m z ça n zeminini belirleyen iki temel olguya vurgu yapmak gerekir: 1) Neoliberal politikalar n yol açt tarihteki en büyük yoksullaflt rma, mülksüzlefltirme ve proleterlefltirme dalgas n n getirdi i sert toplumsal de iflim 19

20 ve y k m, 2) Sosyalizmin yenilgisiyle birlikte iflçi s n f hareketinin bir dönemi kapanan siyasal mücadelesi. Bu iki temel dinamik, haklar alan nda bir gerileme sürecini de beraberinde getirdi. Kapitalizmin tarihi boyunca, bir yandan iflçi s - n f n n örgütlü mücadelesiyle, di er yandan ulusal ba ms zl k mücadeleleriyle elde edilmifl olan haklar topyekun bir sald r ya maruz kald. Günümüzde iflçi s n f n n ve ezilenlerin mücadeleleri, esas olarak hak gasplar na karfl direnifl biçiminde ortaya ç k yor. Toplumsal hareketler neoliberal y k ma direnirken, hak mücadeleleriyle bir yandan da kendi alternatif ütopyalar n infla ediyor ve iktidar de iflimleri için güç biriktiriyorlar. Bugünkü toplumsal hareketlerin a rl kla hak hareketleri biçiminde ortaya ç kmas n n alt nda, zorlu toplumsal mücadelelerle kazan lm fl haklar n geri al nmas yat yor. Sosyalizmin tarihsel bir döneminin yenilgisinin ard ndan kapitalizmin vahfli biçimine geri döndü ü koflullarda, anlafl l yor ki daha önceden geçilmifl yollar yeniden geçilecek, eski hak mücadeleleri yeni tarihsel koflullara uyarlanarak yinelenecek. Bir yandan eski haklar elde tutulmaya çal fl l rken, di er yandan bugünün koflullar n n üretti i yeni haklar için mücadele verilecek. Burada önce 20. yüzy l n ikinci yar s nda uluslararas hukukta insanlar n ve halklar n haklar olarak kabul edilen kazan mlar n geri al nma süreci üzerine -hak kategorileri bak m ndan- bir durum saptamas yapaca m. Daha sonra ise bugün yükseltilecek bir hak hareketinin nas l, hangi ilkeler temelinde flekillenmesi gerekti i üzerine görüfllerimi belirtece im. Halk n Haklar n n hlali Halk n haklar na yönelik sald r çok kapsaml d r, bugüne de in halk kitlelerinin eflitlik ve özgürlük mücadeleleri sonucu kazan lm fl haklar n bütününe yönelmektedir. Yaln z sosyal haklar de il, kiflisel haklar, siyasal haklar ve halklar n kolektif haklar da, neoliberalizmin ve emperyalizmin sald r s alt ndad r. Neoliberal politikalar n merkezinde sosyal haklar n geri al n- 20

21 mas vard r. Bu haklar n dayand ana fikir, eme in piyasan n kurals z iflleyifline terk edilmemesi, eme i koruyucu politikalar n benimsenmesi ve özel mülkiyet hakk n n toplum yarar na s n rland - r lmas d r. Sosyal devlet modelinin tarihe kar flmas na paralel olarak, sosyal haklar da geride kalm flt r. Bugün kapitalist devlet, zor gücünü yaln z özel sermayenin birikimi için seferber etmektedir. Yoksul kitleler iflsizli e ve açl a mahkum edilirken, bar nma, beslenme, adil ücret, sa l k, e itim, sosyal güvenlik gibi haklar n bir geçerlili i kalmam flt r. Bu dönüflüm, emek ve sermaye aras nda bir tarihsel uzlaflma an olan sosyal devletin, kapitalizmin tarihinde -s n f mücadelesinin gücüne ba l olarak- yaln z istisnai bir kesinti an oldu unu düflündürmektedir. Devlet sermaye s n f n n ç plak fliddet ayg t rolüne geri dönerken, kapitalist devletin sermayenin devleti nden baflka bir fley olmad bir kez daha kan tlanmaktad r. Neoliberal program n hedef tahtas nda yaln z sosyal haklar yoktur. Klasik kiflisel haklar da tehdit alt ndad r. Çünkü devletin sosyal niteli inden s yr lmas, devleti bir güvenlik devleti ne indirgemifltir. Kapitalist devlet, toplumun de il, yaln z özel mülkiyetin güvenli ini sa lamak için dönüflmektedir. Bu dönüflüm, genifl yoksul kitleleri kontrol alt nda tutacak bask politikalar n da beraberinde getirmifltir. Suçla mücadele ve terörle mücadele ad yla sunulan yeni politikalar, sosyal kontrol politikalar d r. Suçla mücadele ad na ceza yasalar sertlefltirilmekte, terörle mücadele ad na ç kar lan yeni yasalar, ola anüstü hal uygulamalar n süreklilefltirmektedir. Polis devleti uygulamalar n n yay lmas yla, en temel kifli haklar sistematik bir ihlal sürecine girmifltir. Sermaye, s n rs z tahakkümü için otoriter rejimlere ihtiyaç duymaktad r. flsizli e ve yoksullu a düflen kitleleri denetim alt nda tutabilmek için kitlesel kapatma politikalar devreye girmifltir. Son y llarda bir dizi ülkede hapishane nüfusu yak n tarihte görülmemifl ölçüde artm flt r. Önce iflsiz b rak larak suça itilen, sonra hapishanelere kapat lan yoksullar, hapishanelerde özel flirketlere emek gücü olarak kiralanmaya da bafllam flt r. Böylece, angaryan n en vahfli biçimlerinden biri geri gelmifltir. 21

22 Angarya yasa gibi en eski haklar n ihlali, bugün sermaye birikiminin yaln z eme in ücretli köleli ine dayanmad n göstermektedir. Ekonomi-d fl zor yöntemleri ücretli köleli e efllik etmektedir ki, neoliberal politikalar n önemli özelliklerinden biri de bu noktada ortaya ç kmaktad r. Siyasal haklar n da alt oyulmaktad r. Çünkü neoliberalizmin yönetiflim reformlar, sermayeye siyasal kararlar belirleme yetkisini vermekte, böylece temsili demokrasiyi fiilen çökertmektedir. Son y llarda birçok ülkede hükümetlere ekonomi politikalar n dikte eden, sermaye örgütlerinin ve flirketlerin içinde yer ald resmi kurumlar belirmifltir, bu kurumlar baflta oy hakk olmak üzere halk n siyasal haklar n ifllevsizlefltirmektedir. Örne in, Türkiye de son birkaç y ld r ç kar lan ekonomiyle ilgili yasalar n bir bölümünün taslaklar, TÜS AD, TOBB, YASED, T M gibi sermaye örgütlerinin içinde yer ald Yat r m Ortam n yilefltirme Koordinasyon Kurulu taraf ndan haz rlanm flt r. Bir devlet bakan n n baflkanl k etti i, ekonomi bürokratlar ile sermaye örgütlerinin kat ld bu kurul, Türkiye nin ekonomi politikalar ile ilgili parlamentodan geçirilecek yasalar kararlaflt rmaktad r. 1 E er yasalar sermayedarlar haz rlayacaksa, seçimlerin yap lmas n n, halk n oy vermesinin ve parlamentolar n varolmas n n da bir anlam yoktur. Bu anlamda siyasal haklar ihlal edilmektedir. Özellefltirmelerin alan na siyasal karar alma süreçleri de dahil edilmifltir. Bunun anlam, parlamenter demokrasiden aç k oligarflik bir siyasal sisteme geçifltir. Bir az nl a aç kça devletin politikalar n belirleme imtiyaz verilmektedir. T pk geçmiflte oy hakk n n yaln z mülk sahibi s n flar n tekelinde olmas na benzer bir geriye dönüfl süreci yaflanmaktad r. Buraya kadar ihlal edildi inden söz etti im siyasal haklar, kiflisel haklar ve sosyal haklar, halen ka t üzerinde geçerli uluslararas hukukta insan haklar niteli i tart flmas z olan haklard r. Belirtmeye gerek yok ki, neoliberal politikalar toplumun genifl kesimleri- 1 Ayr nt için bkz. Yasemin Özdek, Türkiye de fiirket Egemenli i Devri, Hukuk ve Adalet, Elefltirel Hukuk Dergisi, Y l 4, Say 10, lkbahar 2007, s

23 nin insan haklar n n da karfl s ndad r. T pk kapitalizmin ilk yüzy llar nda oldu u gibi bugün de kapitalist devlet halka fliddetten baflka bir fley sunmamaya bafllarken, emperyalizm geçmifl sömürgecilik deneyimlerinden ö rendiklerini yeniden uygulamaya koyuyor, aç k iflgallerden paral askerleri savaflt rmaya kadar, feodal iliflkileri canland r p kukla hükümetler kurmaktan halklar n do al kaynaklar na do rudan el koymaya kadar Bu durum ise, 20. yüzy lda uluslararas hukukta halklar n hakk olarak kabul edilmifl kolektif haklara emperyalizmin sald r s n n fliddetini art r yor. Halklar n haklar, sömürge ülkelerin biçimsel ba ms zl klar n kazanmalar ndan sonra, Sovyetler Birli i nin deste ini de arkalar na alarak Birleflmifl Milletlere tafl d klar halklar n eflitli i ve ulusal ba- ms zl k ilkeleri temelinde biçimlenmifltir. Bu haklar n bafl nda halklar n kendi gelece ini belirleme hakk gelir. Bu hak, halk n kendi siyasal statüsünü özgürce seçme hakk n, do al kaynaklar ve zenginlikleri üzerinde halk n kendi yarar na özgürce tasarrufta bulunma hakk n içerir. 2 So uk Savafl döneminde ba ms zl klar n kazanarak Birleflmifl Milletlere üye olan sömürge ülkeler, bu anti-emperyalist ilkelerin uluslararas hukuka girmesini sa lam flt r. Aç kt r ki, bugün So uk Savafl döneminin ürünü olan bu uluslararas hukuk ilkeleri yok say lmaktad r. hlal edilen halklar n haklar na, çevre hakk, bar fl hakk gibi haklar dahildir. flte bugün dünya halklar n n anti-emperyalist ve anti-kapitalist yeni bir hak mücadelesi dönemini açmalar için sebepler k saca bunlard r. Yükselmeye bafllayan halk hareketlerinin zemininde, emekçilerin ve ezilen halklar n yüzy llard r u runa büyük mücadelelerle kapitalist devleti ve uluslararas düzeni reforma zorlayarak elde etti i haklar n gaspedilmesi, tarihin ak fl n n geriye döndürülmek istenmesi, yeni bir barbarl k devrinin aç lma giriflimi vard r. 2 Bkz. Birleflmifl Milletler taraf ndan 1966 da kabul edilen Kiflisel ve Siyasal Haklar Uluslara - ras Sözleflmesi ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararas Sözleflmesinin 1. mad - deleri. 23

24 flçi s n f n n 20. yüzy lda sosyal haklar kabul ettirmesiyle kapitalizm bir reformdan geçmifltir. kinci olarak, ulusal kurtulufl savafllar yla sömürge ülkelerin biçimsel ba ms zl klar n kazanmalar uluslararas sistemi reforma u ratm flt r. Kuflkusuz, bu iki boyutlu reform süreci de, ne sermayenin egemenli ini, ne sömürgelerin emperyalizme ba ml l n sona erdirmifltir. Ancak 20. yüzy lda ezilen s n flar n ve sömürülen halklar n baz k smi kazan mlar elde etti ini yads mak da mümkün de ildir. fiimdi bu miras yok edilmektedir, halklar n tepkisi bu geriye do ru dönüflüm sürecinedir. Bugünkü hak mücadelesinin ilk etaptaki hedefi, kazan lm fl haklar n korunmas /geri al nmas olmal d r. Ancak bu hedef yeterli de- ildir. Mevcut insan haklar listesinin içinde özel mülkiyet hakk bir insan hakk olarak durdukça, genifl kitlelerin haklar da her zaman k r lgan ve geri al nabilir durumda olacakt r. Özel Mülkiyet Hakk n n Egemenli i Neoliberal program, yaln z bir az nl n haklar n korumaktad r. O da, sermaye s n f n n özgürlükleridir. Bugün yükselen haklar, sözleflme özgürlü ü, giriflim özgürlü ü, rekabet özgürlü ü, ticaret hakk, fikri mülkiyet haklar, yat r m özgürlü ü gibi yaln z sermaye sahiplerinin yararlanabilece i haklar/özgürlüklerdir. Kapitalistlerin yararland haklar n merkezinde özel mülkiyet hakk yatar. Burjuva devrimlerinde burjuvazinin insan haklar slogan n bayrak edinmesinin temelinde de burjuva özel mülkiyetinin korunmas vard r. Örne in, 1789 Frans z nsan ve Yurttafl Haklar Bildirisinde mülkiyet hakk kutsal bir hak olarak ilan edilmifltir. Ça m z n insan haklar listesini veren nsan Haklar Evrensel Bildirisi de, mülkiyet hakk n bir insan hakk olarak kabul etmifltir. Bugün özel mülkiyet hakk s n rlar ndan kurtulmufltur. Kamu iflletmeleri, limanlar, sahiller, yollar, köprüler gibi kamusal varl klar özel mülkiyet konusu haline getirilirken, gerçekte yaln z bir az nl - n imtiyaz olan özel mülkiyet hakk, insan hakk olarak topluma dayat lmaktad r. Liberal ideolojinin insan haklar kuram ve prati inin s n flarüstü bir nitelik tafl d iddias yanl flt r. Burjuva devrimlerinin dev- 24

25 rimci s n f olan burjuvazi, yaln z kendi egemenli ini istemifl ve kendisi için istedi i mülkiyeti, güvenli i, özgürlü ü sözde herkesin insan hakk olarak lanse etmifltir. Bugün haklar alan nda yaflanan süreç, insan haklar n n tam da bu orijinal burjuva içeri ine geri döndürülmesidir. Neoliberal dönemde sermayenin eme e karfl s n f savafl n fliddetlendirmesiyle, kapitalizmin insan haklar ideolojisi de asl na rücu etmekte ve ezilen s n flar n mücadeleleriyle 20. yüzy l n ikinci yar s nda insan haklar listesine eklenen sosyal ve kolektif haklardan boflanmaktad r. Kuflkusuz, 20. yüzy lda da insan haklar ndan as l yararlanan s - n f, sermaye s n f olmufltur. Hatta, tekelci kapitalizmin geliflmesiyle insan haklar n n flirketlerce gaspedilme süreci aç lm flt r. Bunun temelinde, kapitalist hukukta flirketlerin kifli statüsünde say lmas yatar; kifli say ld klar için insanlar n haklar ndan flirketler de yararland r l r. Örne in, ABD de flirketlerin kifli haklar mahkeme kararlar yla korunmaktad r. Bu yöndeki ilk karar 1886 tarihlidir ki, tam da tekelci kapitalizmin geliflti i döneme rastlar. Bu tarihte ABD Yüksek Mahkemesi, flirketlerin yasalar önünde eflitlik hakk n tan m flt r. 3 Mahkemeye göre, flirketlerin ticari ve siyasi ifade özgürlü ü de vard r ve bu özgürlük, flirketlerin milyonlarca dolar harcayarak lobi yapma ve seçimlerde destekledikleri adaylar için kampanya yürütme hakk n da içermektedir. 4 fiimdi sormak gerekir: Dünyada kaç kifli, seçim kampanyalar nda milyonlarca dolar harcayarak siyasi ifade özgürlü ü nü kullanma olana na sahiptir? flte bu soruyu soran ABD yurttafllar, flirketlerin kifli statüsüne son verilmesi ve kifli haklar ndan sadece gerçek kiflilerin, yani insanlar n yararlanmas için bir mücadele bafllatm flt r. K sacas, kapitalizmde bireylere tan nan haklar s n flarüstü bir nitelik tafl maz, haklardan herkes eflit biçimde yararlanmaz. Sermaye da ABD Yüksek Mahkemesi, Santa Clara County v. Southern Pacific Railroad Company davas nda, ABD Anayasas n n 14. De iflikli indeki kifli teriminin flirketleri de içerdi ine karar vermifl, böylece flirketlerin (14. De iflikli in içerdi i) yasalar n eflit korumas ndan yararlanma hakk bir mahkeme karar yla tan nm flt r. 4 Tom Stites, How Corporations Became Persons, (www.uuworld.org/2003/03/ feature1a.html), ( ). 25

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi Baflkent Üniversitesi T p Fakültesi Adana Eriflkin Kemik li i Nakil ve Hücresel Tedavi Merkezi, Türkiye

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

STRATEJ K V ZYON BELGES

STRATEJ K V ZYON BELGES STRATEJ K V ZYON BELGES BEYAZ K TAP S UNUfi Sivil toplum; demokrasi, insan haklar ve hukuk devleti kavramlar n n yerleflmesiyle ilgili taleplerden ekonomiyle ilgili endiflelere kadar sosyal yaflama dair

Detaylı

NTERNET ÇA I D NAM KLER

NTERNET ÇA I D NAM KLER Mustafa Emre C VELEK NTERNET ÇA I D NAM KLER www.internetdinamikleri.com STANBUL-2009 Yay n No : 2148 letiflim Dizisi : 55 1. Bas m - stanbul - Haziran 2009 ISBN 978-605 - 377-066 - 4 Copyright Bu kitab

Detaylı

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Cumhuriyeti ve onun gereklerini yüksek sesle anlat n z. Bunu yüreklere yerlefltirmek için elveriflli

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

EVOK Güvenlik in hedefi daima bu kalite ve standartlarda hizmet sunmakt r. Hasan ERDEM R. Mustafa AL KOÇ. Yönetim Kurulu Baflkan.

EVOK Güvenlik in hedefi daima bu kalite ve standartlarda hizmet sunmakt r. Hasan ERDEM R. Mustafa AL KOÇ. Yönetim Kurulu Baflkan. EVOK Güvenlik, ülkemizde büyük ihtiyaç duyulan güvenlik hizmetlerine kalite getirmek amac yla Mustafa Alikoç yönetiminde profesyonel bir ekip taraf ndan kurulmufltur. Güvenlik sektöründeki 10 y ll k bilgi,

Detaylı

Lima Bildirgesi AKADEM K ÖZGÜRLÜK VE YÜKSEK Ö RET M KURUMLARININ ÖZERKL

Lima Bildirgesi AKADEM K ÖZGÜRLÜK VE YÜKSEK Ö RET M KURUMLARININ ÖZERKL D ü n y a Ü n i v e r s i t e l e r S e r v i s i Lima Bildirgesi AKADEM K ÖZGÜRLÜK VE YÜKSEK Ö RET M KURUMLARININ ÖZERKL BAfiLANGIÇ nsan Haklar Evrensel Beyannamesinin 40. y ldönümünde 6-10 Eylül tarihleri

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

Ekonomi Alan ndaki Uygulamalar ve Geliflmeler 2

Ekonomi Alan ndaki Uygulamalar ve Geliflmeler 2 Atütürk ün Dünyas Cengiz Önal Ekonomik kalk nma, Türkiye'nin özgür, ba ms z ve daima daha kuvvetli olmas n n ve müreffeh bir Türkiye idealinin bel kemi idir. Tam ba ms zl k ancak ekonomik ba ms zl kla

Detaylı

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir 2002 May s ay nda yap lan Birleflmifl Milletler Çocuk Özel Oturumu öncesinde tüm dünyada gerçeklefltirilen Çocuklar çin Evet Deyin kampanyas na Türkiye

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i 3. Ödemeler Dengesi 2003 y l nda 8.037 milyon dolar olan cari ifllemler aç, 2004 y l nda % 91,7 artarak 15.410 milyon dolara yükselmifltir. Cari ifllemler aç ndaki bu

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları I Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları II Yay n No : 2056 Hukuk Dizisi : 289 1. Bas Kas m 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-953 - 8

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas 1 Prof. Dr. Yunus Kishal Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi Tekdüzen Hesap Sistemi ve Çözümlü Muhasebe Problemleri 4. Bas Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulama Tebli leri

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Genel Yay n S ra No: 178 2010/20 ISBN No: 978-605-5614-56-0 Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Tasar m / Uygulama Referans Medya ve Reklam Hiz. Ltd. Tel: +90.212 347 32 47 e-mail: info@referansajans.com

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif Dr. Yeflim Toduk Akifl Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif flirket birleflmeleri ve sat nalmalar, türkiye deki küçük iflletmelerden, dev flirketlere kadar her birinin gündeminde olmaya devam

Detaylı

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü Nükleer Santrallerde Enerji Üretimi ve Personel E itimi Mehmet TOMBAKO LU* Girifl Sürdürülebilir kalk nman n temel bileflenlerinden en önemlisinin enerji oldu unu söylemek abart l olmaz kan s nday m. Küreselleflen

Detaylı

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Enerji ve Kalkınma Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Kırılma Noktası Dünyanın gerçeklerini kırılma noktalarında daha iyi kavrıyoruz. Peşpeşe gelen, birbirine benzer damlaların bir tanesi bardağın

Detaylı

İktisat Anabilim Dalı-(Tezli) Yük.Lis. Ders İçerikleri

İktisat Anabilim Dalı-(Tezli) Yük.Lis. Ders İçerikleri 1. Yıl - Güz 1. Yarıyıl Ders Planı İktisat Anabilim Dalı-(Tezli) Yük.Lis. Ders İçerikleri Mikroekonomik Analiz I IKT701 1 3 + 0 6 Piyasa, Bütçe, Tercihler, Fayda, Tercih, Talep, Maliyet, Üretim, Kar, Arz.

Detaylı

Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV. Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun. Kapak Can Eren

Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV. Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun. Kapak Can Eren Genel Yay n S ra No:148 2009/14 Cep Kitapl : XLV ISBN No: 978-99-44-234-22-1 Yay na Haz rlayan Av. Celal Ülgen - Av. Coflkun Ongun Kapak Can Eren Tasar m / Uygulama Referans Ajans Tel: +90.212 347 32 47

Detaylı

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum.

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum. Gümrük Ve Ticaret Bakanı Sn. Nurettin CANİKLİ nin Kredi Kefalet Kooperatifleri Ortaklarının Borçlarının Yapılandırılması Basın Toplantısı 24 Eylül 2014 Saat:11.00 - ANKARA Kredi Kefalet Kooperatiflerinin

Detaylı

Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z

Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z Yoksulun fians Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z sonuca geçelim: Teorem. Yoksulun zengine karfl flans yoktur. Bu çok bilinen teorem i kan tlayabilmek için her fleyden önce önermeyi

Detaylı

ENST TÜ SAVAfi VE GREV KLOZLARI (Yard mc tercüme metin) YAT 1/11/85. Bu sigorta ngiliz Yasa ve Uygulamas na ba l d r.

ENST TÜ SAVAfi VE GREV KLOZLARI (Yard mc tercüme metin) YAT 1/11/85. Bu sigorta ngiliz Yasa ve Uygulamas na ba l d r. ENST TÜ SAVAfi VE GREV KLOZLARI (Yard mc tercüme metin) 1/11/85 YAT Bu sigorta ngiliz Yasa ve Uygulamas na ba l d r. 1. TEHL KELER Bu sigorta, her zaman burada gönderme yap lan istisnalara ba l olarak,

Detaylı

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER 1. Patates ve sütün miktar nas l ölçülür? 2. Pinpon topu ile golf topu hemen hemen ayn büyüklüktedir. Her iki topu tartt n zda bulaca n z sonucun ayn olmas n bekler misiniz?

Detaylı

Matematikte sonsuz bir s fatt r, bir ad de ildir. Nas l sonlu bir s fatsa, matematikte kullan lan sonsuz da bir s fatt r. Sonsuz, sonlunun karfl t d

Matematikte sonsuz bir s fatt r, bir ad de ildir. Nas l sonlu bir s fatsa, matematikte kullan lan sonsuz da bir s fatt r. Sonsuz, sonlunun karfl t d Matematik ve Sonsuz G erek konuflma vermeye gitti im okullarda, gerek bana gelen okur mektuplar nda, ö renci ve ö retmenlerin matematikteki sonsuzluk kavram n pek iyi bilmediklerini gözlemledim. Örne in,

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina .. 95 Türkiye ile Kazakistan: Karfl l kl Kazan mlara Dayal Bir flbirli i Bektas Mukhamejanov * Çeviren: Dr. Almagül sina Kazakistan ba ms zl n kazand ndan itibaren, d fl politika stratejisinde çok yönlü

Detaylı

Degisimi_Yonetmek 4/19/10 5:12 PM Page 1 De iflimi Yönetmek

Degisimi_Yonetmek 4/19/10 5:12 PM Page 1 De iflimi Yönetmek De iflimi Yönetmek Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü

Detaylı

Ak ld fl AMA Öngörülebilir

Ak ld fl AMA Öngörülebilir Ak ld fl AMA Öngörülebilir Ak ld fl AMA Öngörülebilir Kararlar m z Biçimlendiren Gizli Kuvvetler Dan Ariely Çevirenler Asiye Hekimo lu Gül Filiz fiar ISBN 978-605-5655-39-6 2008, Dan Ariely Orijinal ad

Detaylı

Mustafa Kemal in Bursa da Ö retmenlere Konuflmas

Mustafa Kemal in Bursa da Ö retmenlere Konuflmas Atatürk ün Dünyas Cengiz Önal 64 Mustafa Kemal in Bursa da Ö retmenlere Konuflmas Han mlar, Beyler! stanbul dan geliyorsunuz. Hofl geldiniz. stanbul un fl k ocaklar n temsil eden yüce heyetiniz karfl s

Detaylı

MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES

MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES MESLEK MENSUPLARI AÇISINDAN TÜRK YE DENET M STANDARTLARININ DE ERLEND R LMES Ahmet AKIN / TÜRMOB Yönetim Kurulu Üyesi 387 388 Genel Oturum III - Meslek Mensuplar Aç s ndan Türkiye Denetim Standartlar n

Detaylı

performansi_olcmek 8/25/10 4:36 PM Page 1 Performans Ölçmek

performansi_olcmek 8/25/10 4:36 PM Page 1 Performans Ölçmek Performans Ölçmek Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü

Detaylı

İşte Eşitlik Platformu tanıtıldı

İşte Eşitlik Platformu tanıtıldı İşte Eşitlik Platformu tanıtıldı Ocak 15, 2013-3:55:02 Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın himayesinde kurulan ''İşte Eşitlik Platformu'' tanıtıldı. Toplumsal cinsiyete dayalı eşitsizlikle mücadele

Detaylı

Parti Program ve Tüzüklerin Feminist Perspektiften Değerlendirilmesi i

Parti Program ve Tüzüklerin Feminist Perspektiften Değerlendirilmesi i Parti Program ve Tüzüklerin Feminist Perspektiften Değerlendirilmesi i Parti içi disiplin mekanizması (cinsel taciz, aile içi şiddet vs. gibi durumlarda işletilen) AKP CHP MHP BBP HDP Parti içi disiplin

Detaylı

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ I Doç. Dr. Yonca Deniz GÜROL YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ II YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ Yay n No : 2377 flletme-ekonomi Dizisi : 447 1. Bask Ocak 2011 - STANBUL

Detaylı

AÇIKLAMALAR VE UYGULAMALAR

AÇIKLAMALAR VE UYGULAMALAR SEÇ LM fi TÜRK YE F NANSAL RAPORLAMA STANDARTLARI AÇIKLAMALAR VE UYGULAMALAR Prof. Dr. Cemal B fi (Marmara Üniversitesi) Doç. Dr. Yakup SELV ( stanbul Üniversitesi) Doç. Dr. Fatih YILMAZ ( stanbul Üniversitesi)

Detaylı

YARGITAY 2. HUKUK DA RES

YARGITAY 2. HUKUK DA RES YARGITAY 2. HUKUK DA RES 2674 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 6 Y l 2007 YARGITAY 2. HUKUK DA RES E: 2005/20742 K: 2006/5715 T: 18.04.2006 M RASÇILIK SIFATI M RASIN NT KAL ZAMAN YÖNÜNDEN UYGULANACAK

Detaylı

Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar

Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar 2013 / 2014 SAYI: 04 Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar Haftanın Bazı Başlıkları Sağ ve Sol Beynin Şifreleri Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları

Detaylı

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU 26-27.01.2007 stanbul Üniversitesi Merkez Bina Doktora Salonu stanbul Barosu stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi STANBUL BAROSU

Detaylı

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN "INSTITUT DU BOSPHORE YILLIK SEMİNERİ AÇILIŞ KONUŞMASI

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN INSTITUT DU BOSPHORE YILLIK SEMİNERİ AÇILIŞ KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN "INSTITUT DU BOSPHORE YILLIK SEMİNERİ AÇILIŞ KONUŞMASI 18 Mart 2016 İstanbul, Hilton Hotel Harbiye Sayın Büyükelçiler, Değerli Konuklar, 2009 yılında

Detaylı

Hepinizi saygıyla sevgiyle selamlıyorum.

Hepinizi saygıyla sevgiyle selamlıyorum. Değerli konuklar, Yatırım Ortamını İyileştirme Koordinasyon Kurulu (YOİKK) çalışmaları kapsamında düzenlediğimiz Kurumsal Yönetim konulu toplantımıza hepiniz hoş geldiniz. 11 Aralık 2001 tarihli Bakanlar

Detaylı

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar,

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Orman ve Su İşleri Bakanımız Sn. Veysel Eroğlu nun katılımları ile gerçekleştiriyor olacağımız toplantımıza katılımlarınız için teşekkür ediyor,

Detaylı

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu 30 > 35 nsan Kaynaklar > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu > nsan Kaynaklar Personele Göre fl De il, fle Göre Personel. stanbul Büyükflehir Belediyesi, Personele Göre

Detaylı

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i I DR. NA L YILMAZ HEMfiEHR K ML Kastamonulular Örne i II Yay n No : 2039 Sosyoloji : 1 1. Bas - Ekim 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-936 - 1 Copyright Bu kitab n Türkiye deki yay n haklar BETA Bas m

Detaylı

H. Atilla ÖZGENER* Afla daki ikinci tabloda ise Türkiye elektrik üretiminde yerli kaynakl ve ithal kaynakl üretim yüzdeleri sunulmufltur.

H. Atilla ÖZGENER* Afla daki ikinci tabloda ise Türkiye elektrik üretiminde yerli kaynakl ve ithal kaynakl üretim yüzdeleri sunulmufltur. Mevcut Kaynaklar Kullan lmas na Ra men 2020 li Y llarda Türkiye de Elektrik Enerjisi Aç Olabilir mi? H. Atilla ÖZGENER* I. Türkiye nin Elektrik Enerjisi Durumunun Saptanmas Türkiye nin elektrik enerjisi

Detaylı

Devleti Yönetecek Güç Sandıktan Çıkan İradedir

Devleti Yönetecek Güç Sandıktan Çıkan İradedir Devleti Yönetecek Güç Sandıktan Çıkan İradedir Devleti Yönetecek Güç Sandıktan Çıkan İradedir Kahramanmaraş Ticaret ve Sanayi Odası (KMTSO) Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Karaküçük: Devleti Yönetecek Güç

Detaylı

SİİRT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar. Amaç

SİİRT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar. Amaç SİİRT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Siirt Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

Endüstri Mühendisliğine Giriş. Jane M. Fraser. Bölüm 2. Sık sık duyacağınız büyük fikirler

Endüstri Mühendisliğine Giriş. Jane M. Fraser. Bölüm 2. Sık sık duyacağınız büyük fikirler Endüstri Mühendisliğine Giriş Jane M. Fraser Bölüm 2 Sık sık duyacağınız büyük fikirler Bu kitabı okurken, büyük olasılıkla öğreneceğiniz şeylere hayret edecek ve varolan bilgileriniz ve belirli yeni becerilerle

Detaylı

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler ÜN TE II L M T Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler MATEMAT K 5 BU BÖLÜM NELER AMAÇLIYOR? Bu bölümü çal flt n zda (bitirdi inizde), *Bir

Detaylı

Genel S ra No: 108 2007/19 Cep Kitapl : XXV ISBN: 978-9944-234-20-7

Genel S ra No: 108 2007/19 Cep Kitapl : XXV ISBN: 978-9944-234-20-7 Genel S ra No: 108 2007/19 Cep Kitapl : XXV ISBN: 978-9944-234-20-7 Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen Av. Coflkun Ongun Kapak: Can Eren Bask ve Cilt Can Matbaac l k Tel: +90 212 613 10 77-613 15 47 Birinci

Detaylı

Endüstri 4.0. nsanl n Gelece i. Tümüyle bilgisayar

Endüstri 4.0. nsanl n Gelece i. Tümüyle bilgisayar Endüstri 4.0 ve nsanl n Gelece i Tümüyle bilgisayar 40 y l içinde sistemli ve yapay insanlar n yapt zeka donan ml makinelerin, üretim ve hatta bilgisayarlar n her ifli makine ve hizmet sektöründe çal flmas

Detaylı

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası 2007 NİSAN EKONOMİ Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası Türkiye ekonomisi dünyadaki konjonktürel büyüme eğilimine paralel gelişme evresini 20 çeyrektir aralıksız devam ettiriyor. Ekonominin 2006 da yüzde

Detaylı

Bir Ülke Bir Bayrak. Temel Kaynak 5. Toplum Hayat m z

Bir Ülke Bir Bayrak. Temel Kaynak 5. Toplum Hayat m z SOSYAL B LG LER Temel Kaynak 5 Bir Ülke Bir Bayrak Toplum Hayat m z Toplum, bireylerden oluflur. Toplum içinde bireyler sürekli birbirleriyle iletiflim hâlindedirler. liflkileri düzenleyen yaz l ve yaz

Detaylı

GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl)

GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl) I Dr. Leyla ÇAKICI GERÇEK Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Alapl MYO Ö retim Üyesi GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl) II Yay n No : 2323 Hukuk Dizisi : 1151 1. Bas - Eylül 2007 - STANBUL 2. Bas - Ekim

Detaylı

I. EIPA Lüksemburg ile İşbirliği Kapsamında 2010 Yılında Gerçekleştirilen Faaliyetler

I. EIPA Lüksemburg ile İşbirliği Kapsamında 2010 Yılında Gerçekleştirilen Faaliyetler I. EIPA Lüksemburg ile İşbirliği Kapsamında 2010 Yılında Gerçekleştirilen Faaliyetler 1. AB Hukuku ve Tercüman ve Çevirmenler için Metotlar Eğitimi (Ankara, 8-9 Haziran 2010) EIPA tarafından çeşitli kamu

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme

2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme 2. Projelerle bütçe formatlar n bütünlefltirme Proje bütçesi haz rlarken dikkat edilmesi gereken üç aflama vard r. Bu aflamalar flunlard r: Kaynak belirleme ve bütçe tasla n n haz rlanmas Piyasa araflt

Detaylı

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1. GİRİŞ Odamızca, 2009 yılında 63 fuara katılan 435 üyemize 423 bin TL yurtiçi fuar teşviki ödenmiştir. Ödenen teşvik rakamı, 2008 yılına

Detaylı

Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I

Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I KOMİSYON BAŞKANI: OSMAN FEYZİ BOYNER Amaç: Küresel ekonomik trendler çerçevesinde gelişen dış ticaret ve yatırım olanaklarını takip ve analiz etmek, Doğrudan yabancı

Detaylı

JOHN DEWEY DEN ATATÜRK E Ö RENC ANDI VE YURTTAfiLIK

JOHN DEWEY DEN ATATÜRK E Ö RENC ANDI VE YURTTAfiLIK Otopsi Cengiz Özak nc JOHN DEWEY DEN ATATÜRK E Ö RENC ANDI VE YURTTAfiLIK Amerikan And : Herkes için adalet ve özgürlükle bölünmez tek ulusa dayanan Cumhuriyet e ve bayra ma ba l olaca ma and içerim. Yer

Detaylı

SPONSORLUK DOSYASI. SPONSORLUK DOSYASI

SPONSORLUK DOSYASI. SPONSORLUK DOSYASI SPONSORLUK DOSYASI. SPONSORLUK DOSYASI TAKDİM SPONSORLUK DOSYASI. On üç yıl önce STK tüzel kişiliğinde bir düşünce kuruluşu olarak çalışmalarına başlayan TASAM Türk Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi,

Detaylı

3 9 12 13 14 29 2 5 Tablo-2: Kat l m Öncesi Mali Yard m Kapsam nda Uygulanan Hibe Programlar (devam ) Tablo-2: Kat l m Öncesi Mali Yard m Kapsam nda Uygulanan Hibe Programlar (devam ) Tablo-4:

Detaylı

YARGITAY 7. HUKUK DA RES

YARGITAY 7. HUKUK DA RES YARGITAY 7. HUKUK DA RES 2260 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 5 Y l 2007 YARGITAY 7. HUKUK DA RES E: 2006/1028 K: 2006/1293 T: 24.04.2006 T CARET HUKUKU T CAR DAVA KAVRAMI HAKSIZ EYLEMDEN DO AN DAVA

Detaylı

K atma de er vergisi, harcamalar üzerinden al nan vergilerin en geliflmifl ve

K atma de er vergisi, harcamalar üzerinden al nan vergilerin en geliflmifl ve ÖZEL MATRAH fiekl NE TAB ALKOLLÜ ÇK SATIfiLARINDA SON DURUM H.Hakan KIVANÇ Serbest Muhasebeci Mali Müflavir I. G R fi K atma de er vergisi, harcamalar üzerinden al nan vergilerin en geliflmifl ve modern

Detaylı

Bir Fidandan Bir Çınara: Düzce Üniversitesi.

Bir Fidandan Bir Çınara: Düzce Üniversitesi. Bir Fidandan Bir Çınara: Düzce Üniversitesi. Üniversitemizin 10. Yıl Etkinlikleri kapsamında düzenlenen Düzce Üniversitesi 10 Yaşında başlıklı söyleşi, Cumhuriyet Konferans Salonu nda gerçekleştirildi.

Detaylı

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler 1 TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku ve Kriminoloji Araflt rma ve Uygulama Merkezi 2003

Detaylı

ORHAN YILMAZ (*) B- 3095 SAYILI YASADA YAPILAN DE fi KL KLER:

ORHAN YILMAZ (*) B- 3095 SAYILI YASADA YAPILAN DE fi KL KLER: YASAL TEMERRÜT FA Z ORHAN YILMAZ (*) A- G R fi: Bilindi i üzere, gerek yasal kapital faizi ve gerekse yasal temerrüt faizi yönünden uygulanmas gereken hükümler, 19.12.1984 gün ve 18610 say l Resmi Gazete

Detaylı

NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU

NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU 36 nsan Kaynaklar SMMMO Kurumsallaflma çal flmalar çerçevesinde; 2008 y l nda nsan Kaynaklar Birimi oluflturulmufltur. nsan Kaynaklar Biriminin

Detaylı

20 EKİM 2009 SALI IMF DÜNYA BANKASI TOPLANTILARI SAYI 2

20 EKİM 2009 SALI IMF DÜNYA BANKASI TOPLANTILARI SAYI 2 20 EKİM 2009 SALI IMF DÜNYA BANKASI TOPLANTILARI SAYI 2 Devlet Bakan ve Baflbakan Yard mc s Sn. Ali Babacan, IMF ye güvenmedik demedim IMF ye güvenmedi imiz için anlaflma imzalamad k fleklinde baz bas

Detaylı

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl 220 ÇEfi TL ADLARLA ÖDENEN C RO PR MLER N N VERG SEL BOYUTLARI Fatih GÜNDÜZ* I-G R fi G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl Primi,Has lat Primi, Y l Sonu skontosu)

Detaylı

Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü 07.03.2012 06:18

Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü 07.03.2012 06:18 http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/03/201203... 1 of 5 6 Mart 2012 SALI Resmî Gazete Sayı : 28225 Atatürk Üniversitesinden: YÖNETMELİK ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ ASTROFİZİK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ

Detaylı

Araştırma Notu 11/113

Araştırma Notu 11/113 Araştırma Notu 11/113 29 Nisan 2011 MİLLETVEKİLİ DAĞILIM SENARYOLARI VE YENİ ANAYASA Seyfettin Gürsel 1 Yönetici Özeti 12 Haziran milletvekili seçimlerinden çıkacak yeni TBMM nin bileşimi sadece iktidarı

Detaylı

DEVRİM KOLEKTİF DEHADIR Toplumda her gün tekrarlanan, olup biten olaylara yüzeysel bakmak yaygındır, neredeyse bir düşünce sistemi özelliği

DEVRİM KOLEKTİF DEHADIR Toplumda her gün tekrarlanan, olup biten olaylara yüzeysel bakmak yaygındır, neredeyse bir düşünce sistemi özelliği DEVRİM KOLEKTİF DEHADIR Toplumda her gün tekrarlanan, olup biten olaylara yüzeysel bakmak yaygındır, neredeyse bir düşünce sistemi özelliği kazanmıştır. Özel mülkiyet ilişkilerine dayalı düşünce biçimi

Detaylı

Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor?

Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor? Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor? Doç.Dr. Nilgün GÖRER TAMER (Şehir Plancısı) Her fakülte içerdiği bölümlerin bilim alanına bağlı olarak farklılaşan öznel

Detaylı

: TRE Investment-TRE II Proje Tarihi : 01.2005-06.2005 nflaat Tarihi : 06.2005-12.2006 Ana Strüktür. : Betonarme Karkas Ana fllev

: TRE Investment-TRE II Proje Tarihi : 01.2005-06.2005 nflaat Tarihi : 06.2005-12.2006 Ana Strüktür. : Betonarme Karkas Ana fllev EGEM MARLIK 00/ - 0 Yap Tan t m Genel görünüm O live Park Evleri Mimari Tasar m : M art D Mimarl k, Metin K l ç Mimari Proje ve Uygulama Ekibi: Özgür Dinçer, Gökhan Yadel, Okan Taflk ran, brahim Deniz,

Detaylı

2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ. Anayasa nın 49. Maddesi :

2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ. Anayasa nın 49. Maddesi : 2.000 SOSYOLOG İLE YAPILAN ANKET SONUÇLARINA DAİR DEĞERLENDİRMEMİZ Anayasa nın 49. Maddesi : A. Çalışma Hakkı ve Ödevi Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek,

Detaylı

KR Z N ETK LER N AZALTACAK ÖNLEMLER DERHAL ALINMALI

KR Z N ETK LER N AZALTACAK ÖNLEMLER DERHAL ALINMALI mali ÇÖZÜM 19 KR Z N ETK LER N AZALTACAK ÖNLEMLER DERHAL ALINMALI Yahya ARIKAN* Dünya ekonomisi 1929 buhran ndan sonra en büyük bunal m n yaflamaya bafllad. Finans kurulufllar tarihinin en zorlu dönemini

Detaylı

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Otomasyon Sistemleri E itiminde Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Murat Ayaz Kocaeli Üniversitesi Teknik E itim Fakültesi, Elektrik E itimi Koray Erhan Kocaeli Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi,

Detaylı

SERMAYE PİYASASI KURULU İKİNCİ BAŞKANI SAYIN DOÇ. DR. TURAN EROL UN. GYODER ZİRVESİ nde YAPTIĞI KONUŞMA METNİ 26 NİSAN 2007 İSTANBUL

SERMAYE PİYASASI KURULU İKİNCİ BAŞKANI SAYIN DOÇ. DR. TURAN EROL UN. GYODER ZİRVESİ nde YAPTIĞI KONUŞMA METNİ 26 NİSAN 2007 İSTANBUL SERMAYE PİYASASI KURULU İKİNCİ BAŞKANI SAYIN DOÇ. DR. TURAN EROL UN GYODER ZİRVESİ nde YAPTIĞI KONUŞMA METNİ 26 NİSAN 2007 İSTANBUL Sözlerime gayrimenkul ve finans sektörlerinin temsilcilerini bir araya

Detaylı

Cep Yönderi Dizisi. Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar

Cep Yönderi Dizisi. Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar Koçluk Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü ve zay f yanlar

Detaylı

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir.

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir. TÜB TAK BAfiKANLIK, MERKEZ VE ENST TÜLERDE ÇALIfiIRKEN YÜKSEK L SANS VE DOKTORA Ö REN M YAPANLARA UYGULANACAK ESASLAR (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Esaslar n amac ; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araflt

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

MÜSİAD Kadın Girişimciler Zirvesi. Kapanış Konuşması. 27 Mayıs 2016. İş Dünyamızın, STK'ların Değerli Bşk ve Temsilcileri,

MÜSİAD Kadın Girişimciler Zirvesi. Kapanış Konuşması. 27 Mayıs 2016. İş Dünyamızın, STK'ların Değerli Bşk ve Temsilcileri, MÜSİAD Kadın Girişimciler Zirvesi Kapanış Konuşması 27 Mayıs 2016 Saygıdeğer (Emine Erdoğan) Hanımefendi, Sayın Bakanım, (Fatma Ramazanoğlu), İş Dünyamızın, STK'ların Değerli Bşk ve Temsilcileri, Değerli

Detaylı

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1

Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet. Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 Proje Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Türkiye- EuropeAid/126747/D/SV/TR_Alina Maric, Hifab 1 18 Aral k 1979 da Birle mi Milletler Genel cinsiyet ayr mc l n yasaklayan ve kad n haklar n güvence alt na alan

Detaylı

Özet Metin Ekonomik Büyümenin Anlaşılması: Makro Düzeyde, Sektör Düzeyinde ve Firma Düzeyinde Bir Bakış Açısı

Özet Metin Ekonomik Büyümenin Anlaşılması: Makro Düzeyde, Sektör Düzeyinde ve Firma Düzeyinde Bir Bakış Açısı Özet Metin Ekonomik Büyümenin Anlaşılması: Makro Düzeyde, Sektör Düzeyinde ve Firma Düzeyinde Bir Bakış Açısı Overview Understanding Economic Growth: A Macro-level, Industrylevel, and Firm-level Perspective

Detaylı

Emtia Fiyat Hareketlerine Politika Tepkileri Konferansı. Panel Konuşması

Emtia Fiyat Hareketlerine Politika Tepkileri Konferansı. Panel Konuşması Emtia Fiyat Hareketlerine Politika Tepkileri Konferansı Panel Konuşması Erdem BAŞÇI 7 Nisan 2012, İstanbul Değerli Konuklar, Dünya ekonomisinin son on yılda sergilediği gelişmeler emtia fiyatları üzerinde

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

Girişimcileri destekleyen

Girişimcileri destekleyen Girişimcileri destekleyen kurum ve kuruluşlar KONUYA BAŞLARKEN 1. 2. Girişimci adayları kuracakları işlerle ilgili ne gibi desteklere ihtiyaç duyarlar? Kredi, hibe, teşvik kavramları size ne ifade etmektedir?

Detaylı

Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER

Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER nternet, her fleyi de ifltirdi Hat rlamak ve zihnimizi kullanmak konusunda, geleneksel yöntemlerimizden h zla uzaklafl yoruz. Be endi imiz bir yeme in tarifini,

Detaylı

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının bağlantıları kontrol edilir. Güz ve Bahar dönemindeki

Detaylı

Sayın Valim, Sayın Rektörlerimiz, Değerli Hocalarımız ve Öğrencilerimiz Ardahan Üniversitesi Değerli öğrenciler, YÖK Kültür Sanat Söyleşileri

Sayın Valim, Sayın Rektörlerimiz, Değerli Hocalarımız ve Öğrencilerimiz Ardahan Üniversitesi Değerli öğrenciler, YÖK Kültür Sanat Söyleşileri Sayın Valim, Sayın Rektörlerimiz, Değerli Hocalarımız ve Öğrencilerimiz Ardahan da, Ardahan Üniversitesi nde sizlerle birlikte olmaktan memnuniyetimi bildirerek sözlerime başlamak isterim. Hepinizi sevgi

Detaylı

MADEN HUKUKU İLE İLGİLİ İDARİ YARGI KARARLARI VE MEVZUAT

MADEN HUKUKU İLE İLGİLİ İDARİ YARGI KARARLARI VE MEVZUAT I MADEN HUKUKU İLE İLGİLİ İDARİ YARGI KARARLARI VE MEVZUAT HARUN HAKAN BAŞ Ankara 2009 II Yay n No : 2195 Hukuk Dizisi : 1031 1. Bas Eylül 2009 - STANBUL ISBN 978-605 - 377-113 - 5 Copyright Bu kitab n

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9 Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi 1.0 Girifl 1.1 ndirgenmifl nakit ak fl ( NA)

Detaylı

Gerçekten liberalleflmifl bir biliflim sektörü...

Gerçekten liberalleflmifl bir biliflim sektörü... Gerçekten liberalleflmifl bir biliflim sektörü... 44 Gerçekten liberalleflmifl bir biliflim sektörü... 44 44 Doç Dr. Hüseyin ALTAfi Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ö retim Üyesi Türk Telekom ve Türksat

Detaylı

Duhanc Hac Mehmet Sok. No: 35 Küçükçaml ca Üsküdar - stanbul

Duhanc Hac Mehmet Sok. No: 35 Küçükçaml ca Üsküdar - stanbul Yay n no: 07 Sohbet : 01 stanbul 2008, 1. Bask ISBN 978-975-8757-08-4 Editör: Necdet Y lmaz Hadis Tahriçleri Süleyman Sar Kitap konsept ve tasar m : GNG TANITIM Kitap iç uygulama: TN LET fi M Bask : Acar

Detaylı