FİRMALARIN BANKA KREDİSİ KULLANIMINDA GÜVEN FAKTÖRÜNÜN ETKİSİ * THE EFFECT OF CONFIDENCE FACTOR ON USED OF BANK CREDIT BY FIRMS

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "FİRMALARIN BANKA KREDİSİ KULLANIMINDA GÜVEN FAKTÖRÜNÜN ETKİSİ * THE EFFECT OF CONFIDENCE FACTOR ON USED OF BANK CREDIT BY FIRMS"

Transkript

1 ANADOLU ÜNİVERS İTES İ S OS YAL BİLİMLER DERGİS İ ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SOCIAL SCIENCES Cil/Vol. : - S ayı/no: 2 : (20) FİRMALARIN BANKA KREDİSİ KULLANIMINDA GÜVEN FAKTÖRÜNÜN ETKİSİ * Yrd. Doç. Dr. İbrahim Halil EKŞİ** ÖZ Sermaye yapısı, makroekonomik değişkenlerle ilişkisi nedeni ile finansman kararlarının karışık alanlarından biridir. Bu çalışmada Türkiye için, kullanılan banka kredileri ile güven fakörü arasındaki ilişki koenegrasyon ve haa düzelme mekanizması yardımıyla araşırılmışır. Yur içi güven fakörü olarak reel sekör güven endeksi, yur dışı için ise uluslar arası VIX endeksi kullanılmışır. Çalışma yıllarında, 06 ay ve 8 yıllık periyodu kapsamakadır. Aylık veriler, yahoo, IFS ve TCMB den emin edilmişir. Analiz sonuçlarına göre, reel sekör güven endeksinden banka kredilerine doğru nedensellik gözlemlenmişir. Bunun yanında, VIX endeksinden banka kredilerine doğru bir nedenselliğe raslanılmamışır. Anahar Kelimeler: Banka kredileri, güven, Johansen Koenegrasyon, VAR Model, Haa Düzelme THE EFFECT OF CONFIDENCE FACTOR ON USED OF BANK CREDIT BY FIRMS ABSTRACT Capial srucure is complex areas of financial decision making due o is inerrelaionship wih macroeconomic değişkens. In his sudy for Turkey, he relaionship beween confidence facor and he usage of bank credi is invesigaed wih coinegraion analysis and error-correcion mechanism. Real secor confidence index is used for domesic counry and inernaional VIX is for ouside counry. The period includes 06 monh and 8 years for 2000 and Monhly daa is obained from yahoo, IFS and CBTR. According o he resuls of he analysis, here seems o be a causaliy from real secor confidence index o bank credi. Besides, I is no found causaliy from VIX o bank credi. Keywords: Bank credis, confidence, Johansen co- inegraion, VAR model, Error correcion * Bu çalışma, Eylül 2009 arihinde gerçekleşirilen Uluslararası Davraz Kongresi nde kabul edilip sunulmuş, revize edilerek makale formuna geirilmişir. ** Kilis 7 Aralık Üniversiesi İİBF İşleme Bölümü, e-posa: 33

2 34 Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi. GİRİŞ Finans lieraürü, sermaye yapısı kararlarının, islemelerin sermaye maliyelerini, karlılıklarını ve firma değerini ekilemesini uzun yıllardır arışmakadır. Sermaye yapısı, finansal kaynakların öz sermaye ve yabancı kaynaklar arasındaki dağılımını ifade eder. Birçok fakörün ekisinde kalınarak belirlenen sermaye yapısı kararları, zaman içinde farklılık göserebilmekedir. Özellikle para ve sermaye piyasalarının gelişmişliği, firmaların sermaye yapılarını hem kaynak maliyei hem de kaynak çeşililiği açısından önemli oranda ekilemişir. Sermaye yapısı bileşenlerinin içinde banka kredileri çok önemli bir yere sahipir. Yapılan çalışmalarda, banka kredilerinin özellikle sermaye bulma sıkınısı yaşayan KOBİ lerde (SME s) çok önemli bir kaynak olduğunu oraya koymakadır (Pissadires vd., 2000, s.9 Yörük, 2007, s.378 ). Bununla birlike özel firmaların kamu firmalarından daha yüksek oranda, banka borçlanmalarına bağlı olarak hayalarını sürdükleri de yapılan bir çalışmada oraya konmuşur (Haan ve Serken, 2006, s.406). 2. LİTERATÜR Firmaların sermaye yapılarıyla ilgili eorinin oluşmasında ilk önemli kakıyı Modigliani ve Miller yapmışır. Modigliani ve Miller, finansal kaldıraç seviyesinin firma değerini ekilemediğini ileri sürmüşür. Hem Modigliani ve Miller hem de araşırmacılar, ilerleyen yıllarda sermaye yapısı kararlarına farklı boyular kazandırmışlardır. Firmaların sermaye yapılarının oluşumu üzerine lieraürde yapılan çalışmalar ve söz konusu çalışmaların bulguları şunlardır: - İsmail ve Eldomiay (2004), Kahire deki firmalar üzerinde yapıkları çalışmalarında, finansal yapının belirlenmesinde firmanın sahip olduğu vergi isisnaları, piyasa riski, iflas riski ve islemenin büyüme oranının ekili olduğunu oraya koymuşlardır (İsmail ve Eldomiay, 2004, s.), - Shleifer ve Vishny (992) de çalışmalarında firmaların borçlanma kapasielerinin, geçerli ekonomik şarlara bağlı olacağı varsayımında bulunmuşlardır (Hackbarh vd., 2006, s.543). Bunun yanında, Choe ve diğerleri (993), Gerler and Gilchris, (993) ve Korajczyk and Levy, (2003) yapıkları çalışmalarda, firmaların finansman ercihlerinin seçiminde, makroekonomik şarların önemli bir fakör olduklarını gözlemlemişlerdir (Cook ve Tang, 200, s.78), - Cook ve Tang (200) ise çalışmalarında, firmaların makroekonomik şarların olumlu olması durumunda, hedef sermaye yapılarına daha hızlı bir şekilde adape eğilimde olduklarını gözlemlemişlerdir (Cook ve Tang, 200, s.78), - Bokpin (2009) ise, 34 gelişmiş ülke piyasasındaki firmalarda yapığı araşırmada, sermaye yapısı değişikliklerinde makro ekonomik şarların çok ekili olduğunu ve banka kredilerinin firmaların sermaye yapısı ercihinde ekili bir ahmin edici olduğunu espi emişir (Bokpin, 2009, s.30), - Daskalakis ve Psıllakı (2009) arafından Yunanisan ve Fransa daki KOBİ ler üzerinde yapılan araşırmada da, ekonomik gelişmişlik seviyesinin Fransa da borçlanmayı isaisiki olarak anlamlı ve poziif olarak ekilediği gözlemlenmişir (Daskalakis ve Psıllakı, 2008, s.88). Mahmud ve diğerleri (2009), Japonya, Malezya ve Pakisan da yapıkları çalışmada, ekonomik fakörlerin sermaye yapısı üzerindeki ekisini incelemiş ve ekonomik gelişmişlik seviyesinin yükselmesinin uzun vadeli borçlanma eğilimini arırdığını gözlemlemişlerdir (Mahmud vd., 2009, s.9).

3 Firmaların Banka Kredisi Kullanımında Güven Fakörünün Ekisi 35 Sermaye yapısının incelendiği çalışmaların çoğunda, sermaye yapısı unsurları olarak; firmaya özgü fakörler (yaş, ölçek, sahiplik, vd.), ekonomiye özgü fakörler (vergi, faiz oranları, vd.) ve bankalarla firma ilişkileri konu edinilmişir. Güven fakörünün ise, ayrı bir değişken yerine makro ekonomik fakörler içinde değerlendirildiği gözlemlenmişir. İşe bu çalışmada, bu nokadan harekele, ekonomik konjonkürün bir unsuru olan güven algılamalarının banka kredisi kullanımı üzerinde ekisi olup olmadığı araşırılmakadır. Bunun yanında, güven fakörü olarak hem yur içi hem de yur dışı olarak iki kaegoride değerlendirilmesiyle, Türk firmalarının banka kredisi kullanımında, hem ulusal hem de uluslar arası dalgalanmaların ekisi oraya konulacakır. Uluslar arası VIX endeksinin kullanılması ile, Türk firmalarının bir çeşi uluslar arası güven algılamalarına karşı duyarlılığı da gözlemlenecekir 3. VERİLER, MODEL VE METODOLOJİ 3.. Veri Sei Çalışmamızda, Türkiye de faaliye göseren mali sekör dışındaki firmaların, yerleşik kamu ve özel mevdua bankalarından emin edilen kredi mikarları esas alınmışır. Reel sekör firmalarının incelenme gerekçesi ise, söz konusu kesimin dağıılan banka kredileri içindeki payının yüksekliğidir. Söz konusu veriler TCMB nin veri dağıım siseminden emin edilmişir. Araşırmada, kredi mikarları, IFS den emin edilen CPI ile reel hale geirilmişir. Reel hale geirilen kredi rakamlarının logariması alınarak modele dahil edilmişir. VIX Endeksi, yaırımcıların olumsuz beklenilerinin piyasalar üzerinde yaraığı baskının bir ölçüsü olarak Chicago Opsiyon Borsası nda hesaplanmakadır. Endeks S&P500 endeksi üzerinde yapılan vadeli işlemlerin fiyalarından harekele beklenen oynaklığı ifade emekedir (Becker vd., 2009, s.034). Endeksi verileri, yahoo nun web siesinden sağlanmışır. Endeks değerleri logarimaları alınarak modele dahil edilmişir. Çalışmanın diğer bir değişkeni olan reel kesim güven endeksi ise, Türkiye de reel sekörün ekonomideki beklenilerini firmalara gönderilen ankeler yoluyla belirlemekedir. Reel kesime yönelik eğilim ankelerinin ana amacı, konjonkürel gelişmelerdeki genel eğilimi oraya çıkarmak ve ekonomik karar birimlerine gerekli olan gelecek beklenilerine ilişkin bilgi sunmakır. Aylık endeks değerleri, TCMB nin veri dağıım siseminden emin edilmişir. Endeks değerleri logarimaları alınarak modele dahil edilmişir. Çalışmada aşağıdaki noasyonlarla çalışılmışır: LKRD : Banka kredilerinin logarimik değeri, LVIX : VIX endeksinin logarimik değeri, LRKGE : Reel sekör güven endeksinin logarimik değeri LKRD : Logarimik banka kredierinin. farkı, LVIX : Logarimik VIX endeksinin. farkı, LRKGE : Logarimik reel sekör güven endeksinin. farkı 3.2. Verilerin Hazırlanması Araşırma 2000: ve 2008:2 dönemlerini kapsayan zaman serileri şeklinde yapılmışır. Araşırmamızda, öncelikle verilerle ilgili olarak mevsimsellik, durağanlık ve ookorelasyon varsayımları es edilmiş, opimal gecikme uzunlukları bilgi krierleri yardımıyla espi edilmiş ve sonra koenegrasyon analizi gerçekleşirilmişir. Koenegrasyon sonuçlarından harekele, haa düzelme modeli ve granger nedensellik esi uygulanmışır.

4 36 Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi Zaman serileri ölçüldükleri birime bağlı olarak benzer biçimde ekrar eden seyire sahip olabilirler. İşe bu seriye mevsimsel unsur denilmekedir. Eğer değişkenlerde mevsimsellik ekisi söz konusu ise, değişkenlerin açıklayıcılığı azalır (Vogelvang, 2003, s.6). Genelde mevsimsel ekiler, aylık verilerle çalışıldığında karşılaşılan bir durumdur. Yıllık veriler, daha çok günlük, hafalık, aylık veya üç aylık verilerin büüncül oplamını yansıığından veya verilerin bir oralamasını göserdiğinden, mevsimsellik sorunu yıllık verilerde sık yaşanmamakadır (Sevükekin ve Nargeleçekenler, 2007, s.5). Çalışmamızda mevsimsellik esi, Census X-2 prosedürü ile es edilmişir. Granger ve Newbold (974), duragan olmayan zaman serileriyle çalısılması halinde sahe regresyon problemiyle karsılasılabilecegini oraya koymuşlardır. Bundan dolayı, zaman serileriyle yapılan regresyon analizlerinde degiskenler arasındaki iliskinin varlıgını arasırmadan önce mulaka analizlerde kullanılan degiskenlerin zaman serisi özelliklerinin incelenmesi gerekmekedir (Alınaş vd., 2008, s.97) Ekonomerik analizlerde değişkenler arasında var olan ilişkilerin espi edilebilmesi için serilerin birim kök içermemesi yani durağan olması gerekmekedir. Durağanlık bir zaman serisinin oralamasının, varyansının ve orak varyansının zamana göre değişmemesi durumudur. Çalışmamızda, Augmened Dickey Fuller (ADF), Phillips and Perron (PP) ve Kwiakowski vd. (KPSS) birim kök esleri kullanılmışır. Ookorelasyon problemi çoğunlukla bir zaman dönemine ai gözlemlerin geleceğe ai diğer zaman dönemlerine aşındıkları zaman oraya çıkar. Aylık veya çeyrek dönemler ile çalışılıyorsa, ookorelasyon ihimali de yükselmekedir (Vogelvang, 2003, s.9). Çalışmamızda ookorelasyon olup olmadığı Lagrange Çarpanları (LM) Tesi ile es edilmişir Koenegrasyon Tesi Engle ve Granger (987), yapmış oldukları çalışmalarında iki veya ikiden fazla durağan olmayan serilerin doğrusal kombinasyonlarının durağan olabileceğini belirmişlerdir. Eğer durağan olmayan zaman serileri arasında durağan doğrusal bir kombinasyon mevcu ise seriler eşbüünleşik olarak adlandırılır. Elde edilen durağan doğrusal kombinasyon eşbüünleşik denklem olarak belirilir ve değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiyi açıklamaka kullanılabilir. Bu çalışmada, Johansen arafından gelişirilen vekör ooregresif (VAR) modele dayanan yönem kullanılmışır (Engle ve Granger, 987, s.270). p. dereceden VAR modelini aşağıdaki gibi göserebilir: y = A y Ap y + Bx + () p Denklemde, y, durağan olmayan değişkenler vekörünü; x, deermisik değişkenler vekörünü ve ε ise haa erimlerini ifade emekedir. VAR modeli maris formu şu şekilde yazılabilir: p i= i i (2) y = y + y + Bx + Denklemde, p = = A i i I p j i ve i = = + A Granger, П kasayı marisinin indirgenmiş rankı (r), içsel değişken sayısından (k) küçük (r<k) ise, П=αβ ve β y nin düzeyde durağan olduğu (I(0)) ve her biri r ranklı kxr sayısı kadar α ve β marislerinin mevcu olacağını oraya koymuşur. Burada r eşbüünleşme ilişkisinin sayısını (rank) belirmeke ve β nın her bir kolonu eşbüünleşik vekörü belirmekedir. R sayıda eşbüünleşme iliksinin varlığını araşırmak amacı ile iki es isaisiği kullanılmakadır. Tes isaisiklerinden ilki, iz (race) isasiiği olarak anımlanmakadır. Tese sıfır hipoezi r sayısı kadar, alernaif hipoez ise k (içsel değişken) sayısı kadar eşbüünleşme ilişkisini es emekedir. Tes isaisiği aşağıdaki şekilde hesaplanmakadır (Johansen ve Juselius, 990, s.70): j şeklinde anımlanmakadır.

5 Firmaların Banka Kredisi Kullanımında Güven Fakörünün Ekisi 37 r k = + log( i r LR ( r / k) = T ) (3) Denklemde λi, П marisinin i. en büyük özdeğerini belirmekedir. Eşbüünleşme ilişkisinin varlığını es eden 2. es ise özdeğer (eigen value) isaisiği olarak adlandırılmaka ve r kadar eşbüünleşme ilişkisine karşılık r+ kadar eşbüünleşme ilişkisinin varlığı es edilmekedir. Tes isaisiği aşağıdaki şekilde hesaplanmakadır: LR r / r ) = T log( ) (4) max ( + r Vekör Haa Düzelme Mekanizması ve Granger Nedensellik Tesi Sandar Granger nedensellik esi, iki değişken arasındaki nedensel bir ilişkinin varlığını es emek için kullanılmakadır. Ampirik çalışmalarda Granger nedensellik esi uygulanabilirliğindeki kolaylık sebebiyle sık kulanılmakadır. Ayrıca, 980 lerin sonunda oraya çıkan eşbüünleşme ekonomerik ekniği, nedensellik esi ile ilgili eorik çalışmaların yeniden gözden geçirilmesine kakıda bulunmuşur (Engle ve Granger, 987, s.270). Söz konusu yeni yaklaşıma göre, iki değişken eşbüünleşik ise, Engle ve Granger (987), kısa dönemde dengesizlikleri gideren bir haa düzelme mekanizmasının (ECM) olduğunu gösermekedirler. Bu bağımlı değişkendeki değişmelerin, açıklayıcı değişkenlerdeki değişme ve eşbüünleşik regresyondaki gecikmeli haa eriminin bir fonksiyonu olduğunu ifade eder. ECM nin bir sonucu olarak, ΔY veya ΔX veya her ikisine, Y- ve X- in de bir fonksiyonu olan gecikmeli haa düzelme erimi neden olmalıdır. Teknik olarak, X ve Y arasındaki nedensellik analizinde kullanılacak olan vekör haa düzelme mekanizması (VECM) aşağıdaki gibi yazılabilir: i Y = m n r + i Y + i X i + ECM r, + u (5) i= i= i= i X = m n r 2 + 2i X + 2i Y i + 2iECM r, + u (6) i= i= i= Denklemde Δ (fark işlemcisi) değişkenlerin farkının alınarak durağan hale geirildiğini gösermekedir. Haa düzelme mekanizmasında nedenselliğin kaynağı; -Her açıklayıcı degişkenin gecikmeleri oplamına beraber uygulanan F veya Wald x2 esinin, -Gecikmeli haa düzelme erimine (ECT) uygulanan -esinin, -Her açıklayıcı degişkenin gecikmeleri oplamı ve gecikmeli haa düzelme erimine beraber uygulanan F veya Wald x2 esinin isaiksel anlamlılığı ile belirlenebilmekedir. Bu koşullardan sadece bir anesinin geçerli olması, degişkenler arasındaki nedensellik ilişkisinin varlığı için yeerlidir (Badurlar, 2008, s.233). Çalışmamızda güven endeksleri ve banka kredileri için uygulanan haa düzelme mekanizması aşğıdaki denklemde verilmişir: LRKGE LKRD = + = + + ( i) LKRD i + ( i) LRKGE i + ECT (7) + ( i) LRKGE i + ( i) LKRD i + ECT (8)

6 38 Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi Granger Nedensellik esi, regresyon denklemindeki bağımsız degiskenin gecikmeli degerlerinin anlamlılıklarının es edilmesine dayanmakadır (Erdinç, 2008, s.220). Tes, iki değişken arasında ilişkinin varlığını ve nedensellik var ise nedenselliğin yönünü gösermekedir. X ve Y gibi iki değişken arasında nedensellik ilişkisini araşıran Granger nedensellik esine ai regresyon denklemleri aşağıdaki gibidir: Yukarıdaki denklemlerde; ß i, Ƴ i, ծ j ve Ф j kasayıları, m, n, p ve q opimal gecikme uzunluklarını, Ɛ ve v haa erimlerini, X ve Y nedensellik ilişkileri araşırılan zaman serilerini ve fark alma operaörünü gösermekedir 4. DENEYSEL BULGULAR Tüm değişkenlere ilişkin emel isaisikler Tablo de verilmişir: Tablo. Temel İsaisikler STAT ST KLER LKRD LVIX LRKGE Arimeik Oralama Medyan Sandar Sapma Skewness Kurosis Değişkenler arasındaki korelasyon marisi ise Tablo 2 de verilmişir Tablo 2. Korelasy on Marisi LRKGE LVIX LKRD LRKGE LVIX LKRD Değişkenlerin birim kök içerip içermedine ilişkin yapılan birim kök es sonuçları Tablo 3 de verilmişir: Tablo 3. Birim Kök S onuçları ADF PHILIPS-PERRON KPSS De i kenler nercep Trend and Trend and Trend and nercep nercep nercep nercep nercep LKRD düzey ª LKRD.fark ª ª ª ª 0.28ª 0.096ª LRKGE düzey ª 0.38ª LRKGE. fark ª ª ª ª 0.298ª 0.33ª LVIX düzey ª LVIX. fark -.436ª -.609ª -.72ª ª 0.393ª 0.53ª * a, % düzeyinde anlamlılığı ifade emekedir. Opimum gecikme uzunlukları ADF için SIC ye, PP ve KPSS için ise Newey-Wes meoduna göre yapılmışır.

7 Firmaların Banka Kredisi Kullanımında Güven Fakörünün Ekisi 39 ADF ve PP esleri benzer sonuçlar verirken, KPSS sonuçları farklı sonuçlar vermekedir. Lieraürde ADF ve PP esleri eleşirilmekle birlike (Hubrich, Lukepohl ve Saikkonen, 200), sıklıkla kullanılmakadır (Yuan vd., 2008, s.3083). Bizim çalışmamızda da ADF sonuçları dikake alınmışır. Tüm değişkenler. farklarında durağan olduğundan (I()) güven endeksleri ile krediler arasındaki ilişki araşırılmalıdır. İki değişken arasında koenegre ilişki yok ise, EKK sonuçları haalı olabilmekedir. Bu yüzden çalışmamızda VAR modeli kurulmuş ve opimal gecikme uzunlukları SIC krierine göre araşırılmışır. Güven endeksleri ile krediler arasındaki koenegrasyon analizi sonuçları Tablo 4 de verilmişir: Tabl o 4. Johansen Jusel i us K oen egrasy on Tes S onuçl arı De i kenler Ho Öz de er (eigen value) saisi i z (race) saisi i Ha Max eigen %5 Kriik de er Ha Trace %5 Kriik de er r=0 R= r LVIX LKRD r R= r r=0 R= 2.25 ª.589. r 2.46 b LRKGE LKRD r R= r Normalize edilmi koenegre denklem Modeller Schwarz Bilgi Krieri (SIC)'ye göre gecikme ile gerçekle irilmi ir. a ve b, sırası ile % ve %5 önem düzeyindeki LRKGE LKRD C e büünle me ili kisini belirmekedir. Normalize edilmi denklemde sandar sapmalar paranez içinde belirilmi ir. (0.6674) ( ) Eşbüünleşme es sonuçları incelediğinde, hem iz (race) hem de öz değer (eigen value) isaisiğinin kredilerle (LKRD) reel kesim güven endeksi (LRKGE) arasında uzun dönemli bir ilişkinin varlığını ifade emekedir. Buradan harekele, değişkenler arasında eşbüünleşme ilişkisinin olmadığı (r = 0) emel hipoezi red edilmeke, eşbüünleşik vekörün olduğu şeklinde oluşurulan Ha hipoezi kabul edilmekedir. Faka VIX endeksi (LVIX) ile krediler (LKRD) arasında uzun dönemli vekör bulunamamışır. Normalize edilmiş koenegre denkleme göre, reel kesim güven endeksinin arışı, kredi mikarlarını da arırmakadır. Granger ve Engle (987) yapıkları çalışmalarda değişkenlerin koenegrasyonu durumunda, özellikle sokasik haa erimleri I(0) seklindeki değişkenlerde ek yönlü veya çif yönlü isleyen bir Grangernedenselliğinin bulunacağını gösermişlerdir. Böylece sahe regresyondan da kurulmak mümkün olmakadır. Buradan harekele, çalışmamızda haa düzelme mekanizmasının çalışıp çalışmadığı konrol edilmişir. Haa düzelme sonuçları Tablo 5 de verilmişir:

8 40 Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi Tablo 5. Haa Düzelme S onuçları Ba ımlı De i ken: LKRD Nedensellik li kisi De i ken Kasayı Prob. Kısa Dönemli Uzun Dönemli ECT LKRD LKRD LKRD LKRD LRKGE LRKGE LKRD Yok LRKGE LRKGE Sabi f-wald esi c Ba ımlı De i ken: LRKGE Nedensellik li kisi De i ken Kasayı Prob. Kısa Dönemli Uzun Dönemli ECT LRKGE LRKGE LRKGE LRKGE LRKGE LRKGE LKRD LKRD LKRD LKRD LKRD Sabi f-wald esi Opimal gecikme uzunlukları Schwarz Bilgi Krieri (SIC) ne göre belirlenmişir. c, %0 önem seviyesini belirmekedir. Tablodaki sonuçlara bakıldığında, hem LRKGE den LKRD ye hem de LKRD den LRKGE ye doğru işleyen haa düzelme mekanizmasının isaisiksel olarak anlamlı olmadığı görülmekedir. Modelde üreilen haa düzelme mekanizmalarının kasayılarının negaif değerde olması, değişkenlerin uzun dönem denge değerine doğru harekeinin olacağını gösermekedir. Ancak kasayıların isaisiki olarak anlamlı olmaması, mekanizmanın çalışmadığı görülmekedir. Bununla birlike, LRKGE den LKRD ye doğru yapılan ve bağımsız değişkenlerin hepsinin birlike değerlendirildiği f-wald esinde, kısa dönemli nedensel bir ilişkinin varlığı oraya konulmuşur. Banka kredileri ile VIX endeksi arasındaki nedensellik ilişkisi de Granger ile es edilmiş ve nedensellik gözlemlenememişir (f isaisiğinin sig ). 5. SONUÇ VE POLİTİKA ÖNERİLERİ Firmaların sermaye yapıları kararlarının, firmaların sermaye maliyei, karlılığı ve firma değeri üzerinde ekisi uzun yıllardır incelenmekedir. Sermaye yapısını belirleyen firma içi ve firma dışı fakörler olmak üzere birçok fakör söz konusudur. Bu çalışmada, banka kredisi kullanımında yur içi ve yur dışı güven endekslerinin ekisi araşırılmışır. Reel kesim güven endeksi ile firmaların kullandıkları kredi mikarları arasında kısa dönemli nedensellik ilişkisine raslanılmışır. Bu anlamda, araşırmanın Yok Yok

9 Firmaların Banka Kredisi Kullanımında Güven Fakörünün Ekisi 4 bulguları, lieraürdeki firmaların borçlanmaları ile olumlu makro ekonomik şarlar arasında doğrusal yönde ilişki gözlemleyen çalışmalarla örüşmekedir. Buna karşılık uluslar arası VIX endeksi ile, firmaların banka kredisi kullanımı arasında nedensellik ilişkisi gözlemlenememişir. Bu çerçevede, Türk firmaların sermaye yapısının oluşumunda, uluslar arası güven algılamalarına karşı duyarlılığının zayıf olduğunu söylemek de mümkündür. Çalışmada uygulanan esler ve analizler için kullanılan gözlem sayısı kısmen düşükür. Bu nedenle sonuçlara ihiyala yaklaşılmalıdır. Çalışmayı, farklı ülke verilerinin kullanarak daha ileri seviyeye aşımak ve ülkeler arası karşılaşırmalar yapmak mümkündür. Ekonominin en küçük yapı aşları durumundaki firmaların gelişmesi, ülke ekonomilerinin büyümesi bakımından çok önemlidir. Firmaların gelişmesi de firmaların izledikleri finansman poliikaları ile ilinilidir. Bu çalışma ile, firmaların sermaye yapılarının oluşumunda, ekonomik konjonkürün ve yur içi güven algılamasının önemli bir fakör olduğu oraya çıkmakadır. Dolayısı ile ülkelerin izlediği ekonomi poliikalarına bağlı olarak oluşan güven algılamaları, firmaların sermaye yapılarında belirleyici bir rol oynamakadır. Poliika belirleyicilerinin, firmaların gelişmesi açısından güven oramını sağlamaları önemli bir fakör olarak karşımıza çıkmakadır. Buradan harekele, piyasadaki güven oramının sağlanması durumunda, firmaların kaynak yapılarının çeşileneceği ve firmanın sermaye maliyeinde opimizasyonunun sağlanabileceğini söylemek mümkündür. KAYNAKÇA Alınaş, H., Çeinaş, H. ve Taban, S. (2008). Türkıye de Büçe Açığı, Parasal Büyüme Ve Enflasyon Arasındaki İlişkinin Ekonomerik Analizi: , Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2): Badurlar, Ö. (2008). Türkiye de Konu Fiyaları İle Makro Ekonomik Değişkenler Arasındaki İlişkinin Araşırılması, Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(): Bokpin G. (2009). Macroeconomic Developmen And Capial Srucure Decisions Of Firms: Evidence From Emerging Marke Economies, Sudies İn Economics And Finance, 26(2): Cook, D. ve Tang, T. (200). Macroeconomic Condiions And Capial Srucure Adjusmen Speed, Journal Of Corporae Finance, 6(): Daskalakis, N. ve Psıllakı, M. (2008). Do Counry Or Firm Facors Explain Capial Srucure? Evidence From Smes İn France And Greece, Applied Financial Economics, 8(2): Engle, R. ve Granger, C. (987). Co-inegraion and Error Correcion: Represenaion, Esimaion and Tesing, Economerica, 55(2): Erdinç, Z. (2008). İkiz Açıklar Hipoezinin Türkıye de Yılları Arasında Eşbüünleşme Analizi Ve Granger Nedensellik Tesi İle İncelenmesı, Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(): Haan, L. ve Serken, E. (2006). The impac of moneary policy on he financing behaviour of firms in he Euro area and he UK, The European Journal of Finance, 2(5):

10 42 Anadolu Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi Hackbarh, D., Miao, J. ve Morellec, E. (2006). Capial Srucure, Credi Risk, and Macroeconomic Condiions, Journal of Financial Economics, 82: Ismail, M. ve Eldomiay, T. (2005). Bayesian Idenificaion of he Predicors for Capial Srucure in Egyp, Advances and Applicaions in Saisics, 5():-20. Johansen, S. ve Juselius, K. (990). Maximum Likelihood Esimaion and Inferences on Coinegraion wih Applicaions o he Demand for Money, Oxford Bullein of Economics and Saisics, 52: Mahmud, M., Herani, G., Rajar, A. ve Farooqi, W. (2009). Economic Facors Influencing Corporae Capial Srucure İn Three Asian Counries: Evidence From Japan, Malaysia And Pakisan, Indus Journal Of Managemen & Social Sciences, 3():9-7. Pissadires, F., Singer, M. ve Svejnar, J. (2000). Objecives and Consrains Of Enrepreneurs: Evidence From Small and Medium Size Enerprises In Russia and Bulgaria, Europan Bank For Reconsrucion And Developmen Working Paper, No.346. Sevükekin, M. ve Nargeleçekenler, M.. (2007). Ekonomerik Zaman Serileri Analizi Eviews Uygulamalı, Gelişirilmiş 2. baskı, Nobel Yayınevi, Ankara, Vogelvang, B. (2003). Economerics Theory and Applicaioans EViews, Pearson Addision Wesley. Yörük, N. (2007). Basel II Sandarları nın Kobi ler Üzerindeki Ekisinin Belirlenmesine Yönelik Anke Uygulaması, Dokuz Eylül Üniversiesi İİBF Dergisi, 22(2): Yuan, J., Kang, J., Zhao, C. ve Hu, Z. (2008). Energy consumpion and economic growh: Evidence from China a boh aggregaed and disaggregaed levels, Energy Economics, 30:

TÜRKİYE DE EKONOMİK BÜYÜME VE DÖVİZ KURU CARİ AÇIK ÜZERİNDE ETKİLİ MİDİR? BİR NEDENSELLİK ANALİZİ

TÜRKİYE DE EKONOMİK BÜYÜME VE DÖVİZ KURU CARİ AÇIK ÜZERİNDE ETKİLİ MİDİR? BİR NEDENSELLİK ANALİZİ ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Cil 3, Sayı 6, 2007, ss. 8 88. TÜRKİYE DE EKONOMİK BÜYÜME VE DÖVİZ KURU CARİ AÇIK ÜZERİNDE ETKİLİ MİDİR? BİR NEDENSELLİK ANALİZİ Arş.Gör. Erman ERBAYKAL Balıkesir Üniversiesi

Detaylı

TÜRKİYE DE ELEKTRİK TÜKETİMİ, İSTİHDAM VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİ

TÜRKİYE DE ELEKTRİK TÜKETİMİ, İSTİHDAM VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİ Süleyman Demirel Üniversiesi İkisadi ve İdari Bilimler Fakülesi Dergisi Y.2011, C.16, S.1 s.349-362. Suleyman Demirel Universiy The Journal of Faculy of Economics and Adminisraive Sciences Y.2011, Vol.16,

Detaylı

TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ VE PARA POLİTİKALARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİLERİ

TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ VE PARA POLİTİKALARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİLERİ TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ VE PARA POLİTİKALARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİLERİ Eem Hakan ERGEÇ Eskişehir Osmangazi Üniversiesi Mura TAŞDEMİR Eskişehir OsmangaziÜniversiesi Öze İnşaa sekörü çıkısının

Detaylı

Erkan Özata 1. Econometric Investigation of the Relationships Between Energy Consumption and Economic Growth in Turkey

Erkan Özata 1. Econometric Investigation of the Relationships Between Energy Consumption and Economic Growth in Turkey 1 Öze: Ülkelerin ekonomik ve sosyal gelişmelerinin sürükleyici unsuru ve en emel gereksinimlerinden biri enerjidir. Đş yapma kapasiesi olarak anımlanan enerjiye gelişmiş ülkelerle birlike, gelişmek iseyen

Detaylı

İŞSİZLİK VE İNTİHAR İLİŞKİSİ: 1975 2005 VAR ANALİZİ Ferhat TOPBAŞ *

İŞSİZLİK VE İNTİHAR İLİŞKİSİ: 1975 2005 VAR ANALİZİ Ferhat TOPBAŞ * İşsizlik ve İnihar İlişkisi: 1975 2005 Var Analizi 161 İŞSİZLİK VE İNTİHAR İLİŞKİSİ: 1975 2005 VAR ANALİZİ Ferha TOPBAŞ * ÖZET İşsizlik, birey üzerinde olumsuz birçok soruna neden olan karmaşık bir olgudur.

Detaylı

PETROL FİYATLARININ BORSA İSTANBUL SANAYİ FİYAT ENDEKSİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

PETROL FİYATLARININ BORSA İSTANBUL SANAYİ FİYAT ENDEKSİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ PETROL FİYATLARININ BORSA İSTANBUL SANAYİ FİYAT ENDEKSİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ Yrd.Doç.Dr. Cüney KILIÇ Çanakkale Onsekiz Mar Üniversiesi Biga İ.İ.B.F., İkisa Bölümü Yrd.Doç.Dr. Yılmaz BAYAR Karabük Üniversiesi

Detaylı

Sabit Sermaye Yatırımları ve Ekonomik Büyüme: Ampirik Bir Analiz

Sabit Sermaye Yatırımları ve Ekonomik Büyüme: Ampirik Bir Analiz Sabi Sermaye Yaırımları ve Ekonomik Büyüme: Ampirik Bir Analiz Mura ÇETİN Doç. Dr., Bozok Üniversiesi, İİBF İkisa Bölümü mura.cein@bozok.edu.r Sabi Sermaye Yaırımları ve Ekonomik Büyüme: Ampirik Bir Analiz

Detaylı

KONYA İLİ SICAKLIK VERİLERİNİN ÇİFTDOĞRUSAL ZAMAN SERİSİ MODELİ İLE MODELLENMESİ

KONYA İLİ SICAKLIK VERİLERİNİN ÇİFTDOĞRUSAL ZAMAN SERİSİ MODELİ İLE MODELLENMESİ KONYA İLİ SICAKLIK VERİLERİNİN ÇİFTDOĞRUSAL ZAMAN SERİSİ MODELİ İLE MODELLENMESİ İsmail KINACI 1, Aşır GENÇ 1, Galip OTURANÇ, Aydın KURNAZ, Şefik BİLİR 3 1 Selçuk Üniversiesi, Fen-Edebiya Fakülesi İsaisik

Detaylı

Türkiye Ekonomisinde Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme

Türkiye Ekonomisinde Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme Türkiye Ekonomisinde Enerji Tükeimi ve Ekonomik Büyüme Mehme MUCUK * Doğan UYSAL ** Öze Genel olarak enerji, ekonomik ve endüsriyel kalkınma için önemli bir girdi kabul edilmekedir. Ancak enerjinin bazı

Detaylı

TÜRKİYE DE REEL DÖVİZ KURU İLE KISA VE UZUN VADELİ SERMAYE HAREKETLERİ İLİŞKİSİ

TÜRKİYE DE REEL DÖVİZ KURU İLE KISA VE UZUN VADELİ SERMAYE HAREKETLERİ İLİŞKİSİ Marmara Üniversiesi İ.İ.B.F. Dergisi YIL 2007, CİLT XXII, SAYI 1 TÜRKİYE DE REEL DÖVİZ KURU İLE KISA VE UZUN VADELİ SERMAYE HAREKETLERİ İLİŞKİSİ Araş. Gör. Burcu KIRAN * Öze Bu çalışmada, reel döviz kuru

Detaylı

İŞSİZLİK VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİNDE ASİMETRİ ASYMMETRY IN THE RELATIONSHIP BETWEEN UNEMPLOYMENT AND ECONOMIC GROWTH

İŞSİZLİK VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİNDE ASİMETRİ ASYMMETRY IN THE RELATIONSHIP BETWEEN UNEMPLOYMENT AND ECONOMIC GROWTH Doğuş Üniversiesi Dergisi, (), 57-65 İŞSİZLİK VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİNDE ASİMETRİ ASYMMETRY IN THE RELATIONSHIP BETWEEN UNEMPLOYMENT AND ECONOMIC GROWTH Serve CEYLAN Giresun Üniversiesi İİBF, İkisa

Detaylı

ÇOKLU DOĞRUSAL BAĞLANTI

ÇOKLU DOĞRUSAL BAĞLANTI ÇOKLU DOĞRUSAL BAĞLANTI ÇOKLU DOĞRUSALLIĞIN ANLAMI Çoklu doğrusal bağlanı; Bağımsız değişkenler arasında doğrusal (yada doğrusala yakın) ilişki olmasıdır... r xx i j paramereler belirlenemez hale gelir.

Detaylı

Enflasyonun Borsa Performansı Üzerindeki Etkisi

Enflasyonun Borsa Performansı Üzerindeki Etkisi Kocaeli Üniversiesi Sosyal Bilimler Ensiüsü Dergisi (7) 2004 / 1 : 23-35 Enflasyonun Borsa Performansı Üzerindeki Ekisi Osman Karamusafa * Ayku Karakaya ** Öze: Bu çalışmanın amacı, enflasyon oranının

Detaylı

THE CAUSALITY RELATION BETWEEN CONSUMER CONFIDENCE AND STOCK PRICES: CASE OF TURKEY. Abstract

THE CAUSALITY RELATION BETWEEN CONSUMER CONFIDENCE AND STOCK PRICES: CASE OF TURKEY. Abstract Ekonomik ve Sosyal Araşırmalar Dergisi, Bahar 20, Cil:7, Yıl:7, Sayı:, 7:53-65 TÜKETİCİ GÜVENİ VE HİSSE SENEDİ FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ * Yusuf Volkan TOPUZ ** THE CAUSALITY

Detaylı

BİRİM KÖK TESTLERİNDE YAPISAL KIRILMA ZAMANININ İÇSEL OLARAK BELİRLENMESİ PROBLEMİ: ALTERNATİF YAKLAŞIMLARIN PERFORMANSLARI

BİRİM KÖK TESTLERİNDE YAPISAL KIRILMA ZAMANININ İÇSEL OLARAK BELİRLENMESİ PROBLEMİ: ALTERNATİF YAKLAŞIMLARIN PERFORMANSLARI BİRİM KÖK TESTLERİNDE YAPISAL KIRILMA ZAMANININ İÇSEL OLARAK BELİRLENMESİ PROBLEMİ: ALTERNATİF YAKLAŞIMLARIN PERFORMANSLARI Arş. Gör. Furkan EMİRMAHMUTOĞLU Yrd. Doç. Dr. Nezir KÖSE Arş. Gör. Yeliz YALÇIN

Detaylı

Şeyma Çalışkan Çavdar Yildiz Technical University ISSN : 1308-7444 scavdar@yildiz.edu.tr 2010 www.newwsa.com Istanbul-Turkey

Şeyma Çalışkan Çavdar Yildiz Technical University ISSN : 1308-7444 scavdar@yildiz.edu.tr 2010 www.newwsa.com Istanbul-Turkey ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2011, Volume: 6, Number: 4, Aricle Number: 3C0085 SOCIAL SCIENCES Received: May 2011 Acceped: Ocober 2011 Şeyma Çalışkan Çavdar Series : 3C Yildiz

Detaylı

Rasyonel Beklentiler Hipotezinin Testi: Enflasyon, Faiz ve Kur 1

Rasyonel Beklentiler Hipotezinin Testi: Enflasyon, Faiz ve Kur 1 Çukurova Üniversiesi İİBF Dergisi Cil:17 Sayı:1 Haziran 2013 ss.17-35 Rasyonel Bekleniler Hipoezinin Tesi: Enflasyon, Faiz ve Kur 1 Tes of he Raional Expecaions Hypohesis: Inflaion, Ineres Rae and Exchange

Detaylı

Türkiye de Kırmızı Et Üretiminin Box-Jenkins Yöntemiyle Modellenmesi ve Üretim Projeksiyonu

Türkiye de Kırmızı Et Üretiminin Box-Jenkins Yöntemiyle Modellenmesi ve Üretim Projeksiyonu Hayvansal Üreim 53(): 3-39, 01 Araşırma Türkiye de Kırmızı E Üreiminin Box-Jenkins Yönemiyle Modellenmesi ve Üreim Projeksiyonu Şenol Çelik Ankara Üniversiesi Fen Bilimleri Ensiüsü Zooekni Anabilim Dalı

Detaylı

Birim Kök Testleri 3/24/2016. Bir stokastik sürecin birim kök içerip içermediğini nasıl anlarız? Hatırlarsak aşağıdaki AR(1) sürecinde

Birim Kök Testleri 3/24/2016. Bir stokastik sürecin birim kök içerip içermediğini nasıl anlarız? Hatırlarsak aşağıdaki AR(1) sürecinde Yıldız Teknik Üniversiesi İkisa Bölümü Ekonomeri II Ders Noları Ders Kiabı: J.M. Wooldridge, Inroducory Economerics A Modern Approach, 2nd. ed., 2002, Thomson Learning. Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök

Detaylı

Türkiye de Petrol Tüketimi İle Reel GSYİH Arasındaki Uzun Dönem İlişkinin Johansen Eş-Bütünleşme Yöntemi İle Analiz Edilmesi

Türkiye de Petrol Tüketimi İle Reel GSYİH Arasındaki Uzun Dönem İlişkinin Johansen Eş-Bütünleşme Yöntemi İle Analiz Edilmesi Volume 5 Number 2 2014 pp. 47-60 ISSN: 1309-2448 www.berjournal.com Türkiye de Perol Tükeimi İle Reel GSYİH Arasındaki Uzun Dönem İlişkinin Johansen Eş-Büünleşme Yönemi İle Analiz Edilmesi Reşa Ceylana

Detaylı

ÜCRET-FİYAT SPİRALİ: TÜRK İMALAT SANAYİ ÖRNEĞİ

ÜCRET-FİYAT SPİRALİ: TÜRK İMALAT SANAYİ ÖRNEĞİ 45 ÜCRET-FİYAT SPİRALİ: TÜRK İMALAT SANAYİ ÖRNEĞİ Zehra ABDİOĞLU * ÖZET Bu çalışma Türkiye için 2005-2012 dönemi iibariyle ara malı, dayanıklı ükeim malı, dayanıksız ükeim malı, enerji ve sermaye malı

Detaylı

Box-Jenkıns Modelleri ile Aylık Döviz Kuru Tahmini Üzerine Bir Uygulama

Box-Jenkıns Modelleri ile Aylık Döviz Kuru Tahmini Üzerine Bir Uygulama Kocaeli Üniversiesi Sosyal Bilimler Ensiüsü Dergisi (6) 2003 / 2 : 49-62 Box-Jenkıns Modelleri ile Aylık Döviz Kuru Tahmini Üzerine Bir Uygulama Hüdaverdi Bircan * Yalçın Karagöz ** Öze: Bu çalışmada geleceği

Detaylı

24.05.2010. Birim Kök Testleri. Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök Testleri, Eşbütünleşme, Hata Düzeltme Modelleri

24.05.2010. Birim Kök Testleri. Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök Testleri, Eşbütünleşme, Hata Düzeltme Modelleri Yıldız Teknik Üniversiesi İkisa Bölümü Ekonomeri II Ders Noları Ders Kiabı: J.M. Wooldridge, Inroducory Economerics A Modern Approach, 2nd. ed., 2002, Thomson Learning. Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök

Detaylı

TÜRKİYE DE 1963 2006 DÖNEMİNDE KAMU VE ÖZEL SEKTÖR ÜCRETLERİ ÜZERİNE AMPİRİK BİR UYGULAMA

TÜRKİYE DE 1963 2006 DÖNEMİNDE KAMU VE ÖZEL SEKTÖR ÜCRETLERİ ÜZERİNE AMPİRİK BİR UYGULAMA TÜRKİYE DE 1963 2006 DÖNEMİNDE KAMU VE ÖZEL SEKTÖR ÜCRETLERİ ÜZERİNE AMPİRİK BİR UYGULAMA Mura ASLAN Eskişehir Osmangazi Üniversiesi H. Kürşad ASLAN Ken Sae Üniversiesi Öze İskandinav ücre modelinden hareke

Detaylı

Cari İşlemler Açığı ve Sürdürülebilirlik: Türkiye Örneği

Cari İşlemler Açığı ve Sürdürülebilirlik: Türkiye Örneği Aaürk Üniversiesi Sosyal Bilimler Ensiüsü Dergisi 05 9 (): 35-36 Cari İşlemler Açığı ve Sürdürülebilirlik: Türkiye Örneği Munise ILIKKAN ÖZGÜR (*) Öze: Makroekonomik isikrarının sağlanmasında cari işlemler

Detaylı

Türkiye nin Kabuklu Fındık Üretiminde Üretim-Fiyat İlişkisinin Koyck Yaklaşımı İle Analizi

Türkiye nin Kabuklu Fındık Üretiminde Üretim-Fiyat İlişkisinin Koyck Yaklaşımı İle Analizi TÜRK TARIM ve DOĞA BİLİMLERİ DERGİSİ TURKISH JOURNAL of AGRICULTURAL and NATURAL SCIENCES www.urkjans.com Türkiye nin Kabuklu Fındık Üreiminde Üreim-Fiya İlişkisinin Koyck Yaklaşımı İle Analizi Şenol ÇELİK*

Detaylı

Para Talebinin Belirleyenleri ve İstikrarı Üzerine Bir Uygulama: Türkiye Örneği

Para Talebinin Belirleyenleri ve İstikrarı Üzerine Bir Uygulama: Türkiye Örneği YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:3 Cil: Sayı: Celal Bayar Üniversiesi İ.İ.B.F. MANİSA Para Talebinin Belirleyenleri ve İsikrarı Üzerine Bir Uygulama: Türkiye Örneği Yrd. Doç. Dr. Burcu ÖZCAN Fıra Üniversiesi, İ.İ.B.F.,

Detaylı

NET YABANCI İŞLEM HACMİ İLE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDA UZUN DÖNEMLİ İLİŞKİ VAR MIDIR? Cüneyt AKAR (*)

NET YABANCI İŞLEM HACMİ İLE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDA UZUN DÖNEMLİ İLİŞKİ VAR MIDIR? Cüneyt AKAR (*) NET YABANCI İŞLEM HACMİ İLE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDA UZUN DÖNEMLİ İLİŞKİ VAR MIDIR? Cüney AKAR (*) Öze: Bu çalışmada ne yabancı işlem hacmiyle hisse senedi geirileri arasında uzun dönemli bir ilişkinin

Detaylı

Türkiye de Elektrik Tüketimi Büyüme İlişkisi: Dinamik Analiz

Türkiye de Elektrik Tüketimi Büyüme İlişkisi: Dinamik Analiz Enerji, Piyasa ve Düzenleme (Cil:2, 2011, Sayfa 49-73) Türkiye de Elekrik Tükeimi Büyüme İlişkisi: Dinamik Analiz H. Mura Eruğrul * Öze Çalışmada Türkiye de elekrik ükeimi büyüme ilişkisi 1998Ç1-2011Ç3

Detaylı

Reel Kesim Güven Endeksi ile İMKB 100 Endeksi arasındaki dinamik nedensellik ilişkisi

Reel Kesim Güven Endeksi ile İMKB 100 Endeksi arasındaki dinamik nedensellik ilişkisi İsanbul Üniversiesi İşleme Fakülesi Dergisi Isanbul Universiy Journal of he School of Business Adminisraion Cil/Vol:38, Sayı/No:1, 009, 4-37 ISSN: 1303-173 - www.ifdergisi.org 009 Reel Kesim Güven Endeksi

Detaylı

İMKB İLE GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERİN HİSSE SENEDİ PİYASALARININ ETKİLEŞİMİ: EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSELLİK YAKLAŞIMI

İMKB İLE GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERİN HİSSE SENEDİ PİYASALARININ ETKİLEŞİMİ: EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSELLİK YAKLAŞIMI İMKB İLE GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERİN HİSSE SENEDİ PİYASALARININ ETKİLEŞİMİ: EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSELLİK YAKLAŞIMI Onur GÖZBAŞI * ÖZ Bu çalışmanın amacı, İMKB ile gelişmeke olan yedi ülkenin (Arjanin, Brezilya,

Detaylı

Döviz Kuru Belirsizliğinin İhracata Etkisi: Türkiye İçin Bir Uygulama

Döviz Kuru Belirsizliğinin İhracata Etkisi: Türkiye İçin Bir Uygulama YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2009 Cil:16 Sayı:2 Celal Bayar Üniversiesi İ.İ.B.F. MANİSA Döviz Kuru Belirsizliğinin İhracaa Ekisi: Türkiye İçin Bir Uygulama Prof. Dr. Recep TARI Kocaeli Üniversiesi, İ.İ.B.F.,

Detaylı

TÜRKİYE DE FISHER ETKİSİNİN GEÇERLİLİĞİ: DOĞRUSAL OLMAYAN EŞBÜTÜNLEŞME YAKLAŞIMI

TÜRKİYE DE FISHER ETKİSİNİN GEÇERLİLİĞİ: DOĞRUSAL OLMAYAN EŞBÜTÜNLEŞME YAKLAŞIMI TÜRKİYE DE FISHER ETKİSİNİN GEÇERLİLİĞİ: DOĞRUSAL OLMAYAN EŞBÜTÜNLEŞME YAKLAŞIMI Tayfur BAYAT ÖZ Bu çalışmada 2002M-20M5 dönemine ai aylık verilerle alernaif nominal vadeli mevdua faiz oranları ile ükeici

Detaylı

Borsa Getiri Oranı ve Faiz Oranı Arasındaki İlişkinin Doğrusal Olmayan Yöntemlerle Analizi: Türkiye Örneği

Borsa Getiri Oranı ve Faiz Oranı Arasındaki İlişkinin Doğrusal Olmayan Yöntemlerle Analizi: Türkiye Örneği Volume 4 Number 3 03 pp. -40 ISSN: 309-448 www.berjournal.com Borsa Geiri Oranı ve Faiz Oranı Arasındaki İlişkinin Doğrusal Olmayan Yönemlerle Analizi: Türkiye Örneği Yusuf Ekrem Akbaşa Öze: Bu çalışmada,

Detaylı

Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök Testleri, Eşbütünleşme, Hata Düzeltme Modelleri

Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök Testleri, Eşbütünleşme, Hata Düzeltme Modelleri Yıldız Teknik Üniversiesi İkisa Bölümü Ekonomeri II Ders Noları Ders Kiabı: J.M. Wooldridge, InroducoryEconomericsA Modern Approach, 2nd. ed., 2002, Thomson Learning. Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök

Detaylı

C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 11, Sayı 1, 2010 141

C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 11, Sayı 1, 2010 141 C.Ü. İkisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cil 11, Sayı 1, 2010 141 BİR MALİYE POLİTİKASI ARACI OLARAK BORÇLANMA VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ (1990 2009) Hali ÇİÇEK *, Süleyman GÖZEGİR ** ve

Detaylı

Hisse Senedi Fiyatlarıyla Yabancı İşlem Hacmi Arasında Nedensellik:

Hisse Senedi Fiyatlarıyla Yabancı İşlem Hacmi Arasında Nedensellik: Hisse Senedi Fiyalarıyla abancı İşlem Hacmi Arasında Nedensellik: Toda-amamoo aklaşımı Dr. Cüney AKAR Balıkesir Üniversiesi, Bandırma İİBF. Öze Bu çalışmada İsanbul Menkul Kıymeler Borsasında (İMKB) IMKB100

Detaylı

The Roles of Financial Factors on the Real Money Demand: Turkey Case

The Roles of Financial Factors on the Real Money Demand: Turkey Case FİNANSAL FAKTÖRLERİN REEL PARA TALEBİ ÜZERİNDEKİ ROLÜ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ The Roles of Financial Facors on he Real Money Demand: Turkey Case Musafa SEVÜKTEKİN * Mehme NARGELEÇEKENLER * BAÜ 8() 45 ÖZ Araşırmanın

Detaylı

Mevsimsel Kointegrasyon Analizi: Güney Afrika Örneği. Seasonal Cointegration Analysis: Example of South Africa

Mevsimsel Kointegrasyon Analizi: Güney Afrika Örneği. Seasonal Cointegration Analysis: Example of South Africa Gazi Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi Vol/Cil 3, No/Sayı 6, 216 Mevsimsel Koinegrasyon Analizi Güney Afrika Örneği Jeanine NDIHOKUBWAYO Yılmaz AKDİ Öze Bu çalışmada 1991-2134 dönemi Güney Afrika ekonomik

Detaylı

MEVSİMSEL EŞBÜTÜNLEŞME TESTİ: TÜRKİYE NİN MAKROEKONOMİK VERİLERİYLE BİR UYGULAMA

MEVSİMSEL EŞBÜTÜNLEŞME TESTİ: TÜRKİYE NİN MAKROEKONOMİK VERİLERİYLE BİR UYGULAMA Aaürk Üniversiesi İkisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cil: 5, Sayı:, 3 MEVSİMSEL EŞBÜTÜNLEŞME TESTİ: TÜRKİE NİN MAKROEKONOMİK VERİLERİLE BİR UGULAMA Özlem AVAZ KIZILGÖL (*) Öze: Bu çalışmada, GSİH, ihraca,

Detaylı

İSTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASI NDA EŞHAREKETLİLİK VE ASİMETRİK AYARLAMA

İSTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASI NDA EŞHAREKETLİLİK VE ASİMETRİK AYARLAMA Yıl: 24 Sayı:88 Temmuz 2010 97 İSTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASI NDA EŞHAREKETLİLİK VE ASİMETRİK AYARLAMA Ebru Yüksel* - Güldal Güleryüz** 32 Öze Bu makale, İsanbul Menkul Kıymeler Borsası na (İMKB) ai

Detaylı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-8 / 24 Mayıs 2010 EKONOMİ NOTLARI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-8 / 24 Mayıs 2010 EKONOMİ NOTLARI Türkiye Cumhuriye Merkez Bankası Sayı: 2010-8 / 24 Mayıs 2010 EKONOMİ NOTLARI TCMB Faiz Kararlarının Piyasa Faizleri Ve Hisse Senedi Piyasaları Üzerine Ekisi Mura Duran Refe Gürkaynak Pınar Özlü Deren

Detaylı

Birim Kök Testleri. Random Walk. Bir stokastiksürecin birim kök içerip içermediğini nasıl anlarız? Hatırlarsak aşağıdaki AR(1) sürecinde

Birim Kök Testleri. Random Walk. Bir stokastiksürecin birim kök içerip içermediğini nasıl anlarız? Hatırlarsak aşağıdaki AR(1) sürecinde Yıldız Teknik Üniversiesi İkisa Bölümü Ekonomeri II Ders Noları Ders Kiabı: J.M. Wooldridge, Inroducory Economerics A Modern Approach, 2nd. ed., 02, Thomson Learning. Zaman Serisi Modelleri: Birim Kök

Detaylı

Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Đlişkinin Ampirik Bir Analizi: Türkiye Örneği

Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Đlişkinin Ampirik Bir Analizi: Türkiye Örneği Volume 2. Number 1. 2011 pp. 121-142 ISSN: 1309-2448 www.berjournal.com Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Đlişkinin Ampirik Bir Analizi: Türkiye Örneği Burcu Ozcan a Ayse Ari b Öze: Finansal

Detaylı

Türkiye de Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişkilerin Ekonometrik İncelemesi. Erkan Özata *

Türkiye de Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişkilerin Ekonometrik İncelemesi. Erkan Özata * İlişkilerin Ekonomerik İncelemesi * Öze: Ülkelerin ekonomik ve sosyal gelişmelerinin sürükleyici unsuru ve en emel gereksinimlerinden biri enerjidir. İş yapma kapasiesi olarak anımlanan enerjiye gelişmiş

Detaylı

White ın Heteroskedisite Tutarlı Kovaryans Matrisi Tahmini Yoluyla Heteroskedasite Altında Model Tahmini

White ın Heteroskedisite Tutarlı Kovaryans Matrisi Tahmini Yoluyla Heteroskedasite Altında Model Tahmini Ekonomeri ve İsaisik Sayı:4 006-1-8 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İKTİSAT FAKÜLTESİ EKONOMETRİ VE İSTATİSTİK DERGİSİ Whie ın Heeroskedisie Tuarlı Kovaryans Marisi Tahmini Yoluyla Heeroskedasie Alında Model Tahmini

Detaylı

AYÇİÇEK VE SOYA YAĞI İTHALAT TALEBİNİN ANALİZİ

AYÇİÇEK VE SOYA YAĞI İTHALAT TALEBİNİN ANALİZİ AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ,, 15(),71-79 AYÇİÇEK VE SOYA YAĞI İTHALAT TALEBİNİN ANALİZİ Selim Adem HATIRLI Vecdi DEMİRCAN Ali Rıza AKTAŞ Süleyman Demirel Üniversiesi Ziraa Fakülesi Tarım

Detaylı

Reel ve Nominal Şokların Reel ve Nominal Döviz Kurları Üzerindeki Etkileri: Türkiye Örneği

Reel ve Nominal Şokların Reel ve Nominal Döviz Kurları Üzerindeki Etkileri: Türkiye Örneği Reel ve Nominal Şokların Reel ve Nominal Döviz Kurları Üzerindeki Ekileri: Türkiye Örneği Öze Ahme Mura ALPER Bu çalışma Türkiye deki reel döviz kuru dalgalanmalarının kaynaklarını açıklamayı amaçlamakadır.

Detaylı

İMKB 100 endeksindeki kaldıraç etkisinin ARCH modelleriyle iki alt dönemde incelenmesi

İMKB 100 endeksindeki kaldıraç etkisinin ARCH modelleriyle iki alt dönemde incelenmesi İsanbul Üniversiesi İşleme Fakülesi Dergisi Isanbul Universiy Journal of he School of Business Adminisraion Cil/Vol:41, Sayı/No:, 1, 14-6 ISSN: 133-173 www.ifdergisi.org 1 İMKB 1 endeksindeki kaldıraç

Detaylı

EKONOMİK PERFORMANS VE BÜROKRASİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

EKONOMİK PERFORMANS VE BÜROKRASİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ EKONOMİK PERFORMANS VE BÜROKRASİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ Ünal ARSLAN Musafa Kemal Üniversiesi İkisadi ve İdari Bilimler Fakülesi, İkisa Bölümü. E-posa: uarslan@yahoo.com Yıldız SAĞLAM Musafa Kemal Üniversiesi

Detaylı

Tüketici Güveni ve Hisse Senedi Fiyatları Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği (2004: :01)

Tüketici Güveni ve Hisse Senedi Fiyatları Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği (2004: :01) June 7-9, 2009, Eskişehir, Turkey. Tükeici Güveni ve Hisse Senedi Fiyaları Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği (2004:0-2009:0) Yusuf Volkan Topuz * İkisadi İdari Bilimler Fakülesi, İşleme Bölümü,

Detaylı

ULUSAL HİSSE SENETLERİ PİYASASI NDA ETKİNLİK

ULUSAL HİSSE SENETLERİ PİYASASI NDA ETKİNLİK ULUSAL HİSSE SENETLERİ PİYASASI NDA ETKİNLİK Nuray ERGÜL ÖZET Son yıllarda, Türk Sermaye Piyasalarında hukuk, muhasebe ve deneim alanlarında, uluslararası kuralların uygulanması için büyük değişiklikler

Detaylı

Satın Alma Gücü Paritesinin Azerbaycan, Kazakistan ve Kırgızistan İçin Geçerliliği: Birim Kök ve Eşbütünleşme Analizi

Satın Alma Gücü Paritesinin Azerbaycan, Kazakistan ve Kırgızistan İçin Geçerliliği: Birim Kök ve Eşbütünleşme Analizi 259-284 Saın Alma Gücü Pariesinin Azerbaycan, Kazakisan ve Kırgızisan İçin Geçerliliği: Birim Kök ve Eşbüünleşme Analizi Turhan Korkmaz Emrah İsmail Çevik ** Nüke Kırcı Çevik *** Öz Bu çalışmada Azerbaycan,

Detaylı

VAR YAKLAŞIMI İLE VERİMLİLİK ŞOKLARININ ETKİLERİNİN BELİRLENMESİ

VAR YAKLAŞIMI İLE VERİMLİLİK ŞOKLARININ ETKİLERİNİN BELİRLENMESİ VAR YAKLAŞIMI İLE VERİMLİLİK ŞOKLARININ ETKİLERİNİN BELİRLENMESİ Leven ERDOĞAN ÖZET. Bu çalışmada verimliliğin devrevi harekei, ekonomik faaliyelerle ilişkisi ve verimliliği nelerin belirlediği açıklanmaya

Detaylı

YÜKSEK ENFLASYON ENFLASYON BELİRSİZLİĞİNİ ARTIRIYOR MU?

YÜKSEK ENFLASYON ENFLASYON BELİRSİZLİĞİNİ ARTIRIYOR MU? YÜKSEK ENFLASYON ENFLASYON BELİRSİZLİĞİNİ ARTIRIYOR MU? Doç. Dr. Harun TERZİ Karadeniz Teknik Üniversiesi İİBF İkisa Bölümü Öğreim Üyesi 618 Trabzon Tel : (462) 3773311 Fax : (462) 3257281 e-mail : herzi@ku.edu.r

Detaylı

ENFLASYON ve DOLAYLI VERGĐLERDEN ELDE EDĐLEN GELĐRLER ARASINDAKĐ ĐLĐŞKĐNĐN VAR YÖNTEMĐYLE ANALĐZĐ

ENFLASYON ve DOLAYLI VERGĐLERDEN ELDE EDĐLEN GELĐRLER ARASINDAKĐ ĐLĐŞKĐNĐN VAR YÖNTEMĐYLE ANALĐZĐ ENFLASYON ve DOLAYLI VERGĐLERDEN ELDE EDĐLEN GELĐRLER ARASINDAKĐ ĐLĐŞKĐNĐN VAR YÖNTEMĐYLE ANALĐZĐ Dr. Burcu GÜVENEK Selçuk Üniversiesi Đ.Đ.B.F. Đkisa Bölümü Dr. Volkan ALPTEKĐN Selçuk Üniversiesi Đ.Đ.B.F.

Detaylı

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası nda haftanın günü etkisi ve Ocak ayı anomalilerinin ARCH-GARCH modelleri ile test edilmesi

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası nda haftanın günü etkisi ve Ocak ayı anomalilerinin ARCH-GARCH modelleri ile test edilmesi İsanbul Üniversiesi İşleme Fakülesi Dergisi Isanbul Universiy Journal of he School of Business Adminisraion Cil/Vol:37, Sayı/No:2, 2008, 98-110 ISSN: 1303-1732 - www.ifdergisi.org 2008 İsanbul Menkul Kıymeler

Detaylı

Yabancı Sermaye Yatırımlarının Ekonomik Büyümeye Olan Etkisinin Türkiye Bağlamında Test Edilmesi

Yabancı Sermaye Yatırımlarının Ekonomik Büyümeye Olan Etkisinin Türkiye Bağlamında Test Edilmesi Yabancı Sermaye Yaırımlarının Ekonomik Büyümeye Olan Ekisinin Türkiye Bağlamında Tes Edilmesi Yrd. Doç. Dr. Yusuf DEMİR Süleyman Demirel Üniversiesi, İİBF. Öze Bu çalışma; uluslararası sermaye harekelerinin

Detaylı

DEĞİŞKENLER ARASINDAKİ GECİKMELİ İLİŞKİLER: Dağıtılmış Gecikme ve Otoregresiv Modeller

DEĞİŞKENLER ARASINDAKİ GECİKMELİ İLİŞKİLER: Dağıtılmış Gecikme ve Otoregresiv Modeller DEĞİŞKENLER ARASINDAKİ GECİKMELİ İLİŞKİLER: Dağıılmış Gecikme ve Ooregresiv Modeller 1 Zaman serisi modellerinde, bağımlı değişken Y nin zamanındaki değerleri, bağımsız X değişkenlerinin zamanındaki cari

Detaylı

Türkiye de Bütçe Açığı, Para Arzı ve Enflasyon İlişkisi

Türkiye de Bütçe Açığı, Para Arzı ve Enflasyon İlişkisi Türkiye de Büçe Açığı, Para Arzı ve Enflasyon İlişkisi Asuman OKTAYER * Öze Geleneksel yaklaşıma göre enflasyon her zaman ve her yerde parasal bir olgudur. Bununla birlike yapılan araşırmaların çok bir

Detaylı

Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü, Ankara e-posta: selma@kayalak.com. Geliş Tarihi/Received:30.05.2012

Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü, Ankara e-posta: selma@kayalak.com. Geliş Tarihi/Received:30.05.2012 Türkiye de Fındık Üreim Alanlarının Armasında Deseklemelerin Ekisi Selma KAYALAK 1 Ahme ÖZÇELİK 2 1 Çanakkale Onsekiz Mar Üniversiesi Ziraa Fakülesi Tarım Ekonomisi Bölümü, Çanakkale 2 Ankara Üniversiesi

Detaylı

Turizm Talebi ve Döviz Kuru Şokları: Türk Turizm Sektörü İçin Ekonometrik Bir Analiz

Turizm Talebi ve Döviz Kuru Şokları: Türk Turizm Sektörü İçin Ekonometrik Bir Analiz Turizm Talebi ve Döviz Kuru Şokları: Türk Turizm Sekörü İçin Ekonomerik Bir Analiz Kuruluş BOZKURT Yrd. Doç. Dr., Adnan Menderes Üniversiesi Söke İşleme Fakülesi, Bankacılık ve Finans Bölümü kuriboz_48@homail.com

Detaylı

İMKB DE YABANCI İŞLEMLERİ VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ İLİŞKİSİ THE RELATIONSHIP BETWEEN FOREIGN INVESTMENTS AND STOCK RETURNS ON ISE

İMKB DE YABANCI İŞLEMLERİ VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ İLİŞKİSİ THE RELATIONSHIP BETWEEN FOREIGN INVESTMENTS AND STOCK RETURNS ON ISE Doğuş Üniversiesi Dergisi, 12 (2) 2011, 256-264 İMKB DE YABANCI İŞLEMLERİ VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ İLİŞKİSİ THE RELATIONSHIP BETWEEN FOREIGN INVESTMENTS AND STOCK RETURNS ON ISE H. Aydın OKUYAN (1),

Detaylı

HİSSE SENEDİ FİYATLARI VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ

HİSSE SENEDİ FİYATLARI VE DÖVİZ KURU İLİŞKİSİ The Journal of Academic Social Science Sudies Inernaional Journal of Social Science Doi number:hp://dx.doi.org/10.9761/jasss2963 Number: 37, p. 399-408, Auumn I 2015 Yayın Süreci Yayın Geliş Tarihi Yayınlanma

Detaylı

TÜRKİYE DE FAİZ, DÖVİZ VE BORSA: FİYAT VE OYNAKLIK YAYILMA ETKİLERİ

TÜRKİYE DE FAİZ, DÖVİZ VE BORSA: FİYAT VE OYNAKLIK YAYILMA ETKİLERİ TÜRKİYE DE FAİZ, DÖVİZ VE BORSA: FİYAT VE OYNAKLIK YAYILMA ETKİLERİ Doç. Dr. Macide Çiçek Dumlupınar Üniversiesi İkisadi ve İdari Bilimler Fakülesi Öze Bu çalışmada Türkiye de devle iç borçlanma seneleri,

Detaylı

TCMB FAĐZ KARARLARININ HĐSSE SENEDĐ PĐYASALARI ÜZERĐNE ETKĐSĐ

TCMB FAĐZ KARARLARININ HĐSSE SENEDĐ PĐYASALARI ÜZERĐNE ETKĐSĐ Cenral Bank Review Vol. 10 (July 2010), pp.23-32 ISSN 1303-0701 prin / 1305-8800 online 2010 Cenral Bank of he Republic of Turkey hp://www.cmb.gov.r/research/review/ TCMB FAĐZ KARARLARININ HĐSSE SENEDĐ

Detaylı

TÜRK EKONOMİSİNİN ENERJİ BAĞIMLILIĞI ÜZERİNE BİR EŞ-BÜTÜNLEŞME ANALİZİ A CO-INTEGRATION ANALYSIS ON THE ENERGY DEPENDENCY OF THE TURKISH ECONOMY

TÜRK EKONOMİSİNİN ENERJİ BAĞIMLILIĞI ÜZERİNE BİR EŞ-BÜTÜNLEŞME ANALİZİ A CO-INTEGRATION ANALYSIS ON THE ENERGY DEPENDENCY OF THE TURKISH ECONOMY Journal of Yasar Universiy 22 26(7) 4392-444 TÜRK EKONOMİSİNİN ENERJİ BAĞIMLILIĞI ÜZERİNE BİR EŞ-BÜTÜNLEŞME ANALİZİ A CO-INTEGRATION ANALYSIS ON THE ENERGY DEPENDENCY OF THE TURKISH ECONOMY M. Ali Bilginoğlu

Detaylı

PETROL FİYATLARININ İMKB ENDEKSLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ IMPACT OF OIL PRICES ON ISE INDICES

PETROL FİYATLARININ İMKB ENDEKSLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ IMPACT OF OIL PRICES ON ISE INDICES Ekonomik ve Sosyal Araşırmalar Dergisi, Güz 2013, Cil:9, Yıl:9, Sayı:2, 9:7997 PETROL FİYATLARININ İMKB ENDEKSLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ Sevinç GÜLER * Halime TEMEL NALIN * * IMPACT OF OIL PRICES ON ISE INDICES

Detaylı

Dolar Kurundaki Günlük Hareketler Üzerine Bazı Gözlemler

Dolar Kurundaki Günlük Hareketler Üzerine Bazı Gözlemler Dolar Kurundaki Günlük Harekeler Üzerine Bazı Gözlemler Türkiye Bankalar Birliği Ekonomi Çalışma Grubu Toplanısı 28 Nisan 2008, İsanbul Doç. Dr. Cevde Akçay Koç Finansal Hizmeler Baş ekonomis cevde.akcay@yapikredi.com.r

Detaylı

Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Türkiye'de İktisadi Özgürlük ve İstihdam İlişkisi: Bir Panel Veri Analizi

Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Türkiye'de İktisadi Özgürlük ve İstihdam İlişkisi: Bir Panel Veri Analizi SESSION 3B: Ora Asya Ekonomileri 07 Azerbaycan, Kazakisan, Kırgızisan ve Türkiyede İkisadi Özgürlük ve İsihdam İlişkisi: Bir Panel Veri Analizi Prof. Dr. Ekrem Erdem (Erciyes Universiy, Turkey) Ass. Prof.

Detaylı

Enerji Piyasası Reformlarının Elektrik Enerjisi Piyasasına Etkisi: EÜAŞ ve Ayrıcalıklı Şirketler Üzerine Bir Analiz 1

Enerji Piyasası Reformlarının Elektrik Enerjisi Piyasasına Etkisi: EÜAŞ ve Ayrıcalıklı Şirketler Üzerine Bir Analiz 1 YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2010 Cil:17 Sayı:1 Celal Bayar Üniversiesi İ.İ.B.F. MANİSA Enerji Piyasası Reformlarının Elekrik Enerjisi Piyasasına Ekisi: EÜAŞ ve Ayrıcalıklı Şirkeler Üzerine Bir Analiz 1 Doç.

Detaylı

Araştırma Makalesi. Selçuk Üniversitesi Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi 26 (2): (2012) ISSN:

Araştırma Makalesi.  Selçuk Üniversitesi Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi 26 (2): (2012) ISSN: Araşırma Makalesi www.ziraa.selcuk.edu.r/ojs Selçuk Üniversiesi Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi 26 (2): (2012) 63-69 ISSN:1309-0550 Türkiye nin Tarım Ürünleri İhraca Fonksiyonu ve Döviz Kuru Belirsizliğinin

Detaylı

THE IMPACT OF EXCHANGE TRADED FUNDS ON THE LONG TERM RELATIONSHIP OF INDEX MARKETS: AN EMPRICAL ANALYSIS ON THE ISE-30 INDEX

THE IMPACT OF EXCHANGE TRADED FUNDS ON THE LONG TERM RELATIONSHIP OF INDEX MARKETS: AN EMPRICAL ANALYSIS ON THE ISE-30 INDEX Dumlupınar Üniversiesi Sosyal Bilimler Dergisi / Dumlupınar Universiy Journal of Social Sciences BORSA YATIRIM FONLARININ ENDEKS PİYASALARDA UZUN DÖNEMLİ İLİŞKİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: İMKB-30 ENDEKSİ ÜZERİNE

Detaylı

DÖVİZ KURU VE HİSSE SENETLERİ FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ

DÖVİZ KURU VE HİSSE SENETLERİ FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ Gazi Üniversiesi İkisadi ve İdari Bilimler Fakülesi Dergisi 8 / 2 (2006). 1-14 DÖVİZ KURU VE HİSSE SEETLERİ FİYATLARI ARASIDAKİ EDESELLİK İLİŞKİSİ Özlem AYVAZ * Öze : Bu çalışmada Türkiye de hisse seneleri

Detaylı

İMKB NİN LATİN AMERİKA BORSALARIYLA İLİŞKİSİ ÜZERİNE ÇOK DEĞİŞKENLİ GARCH MODELLEMESİ

İMKB NİN LATİN AMERİKA BORSALARIYLA İLİŞKİSİ ÜZERİNE ÇOK DEĞİŞKENLİ GARCH MODELLEMESİ Sosyal Bilimler Dergisi 2010, (4), 25-32 İMKB NİN LATİN AMERİKA BORSALARIYLA İLİŞKİSİ ÜZERİNE ÇOK DEĞİŞKENLİ GARCH MODELLEMESİ Özlem YORULMAZ - Oya EKİCİ İsanbul Üniversiesi İkisa Fakülesi Ekonomeri Bölümü

Detaylı

Vadeli İşlem Piyasasında Optimal Hedge Rasyosunun Statik ve Dinamik Teknikler Yardımıyla Hesaplanması

Vadeli İşlem Piyasasında Optimal Hedge Rasyosunun Statik ve Dinamik Teknikler Yardımıyla Hesaplanması Uluslararası Alanya İşleme Fakülesi Dergisi Inernaional Journal of Alanya Faculy of Business Yıl:014, C:6, S:3, s. 1-13 Year:014, Vol:6, No:3, s. 1-13 Vadeli İşlem Piyasasında Opimal Hedge Rasyosunun Saik

Detaylı

REEL DÖVİZ KURU VE DIŞ TİCARET DENGESİ İLİŞKİSİ:

REEL DÖVİZ KURU VE DIŞ TİCARET DENGESİ İLİŞKİSİ: Ekonomeri ve İsaisik Sayı: 005 9 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İKTİSAT FAKÜLTESİ EKONOMETRİ VE İSTATİSTİK DERGİSİ REEL DÖVİZ KURU VE DIŞ TİCARET DENGESİ İLİŞKİSİ: Prof.Dr. Rahmi YAMAK; Abdurrahman KORKMAZ * Absrac

Detaylı

Türkiye de Büyükbaş Hayvan Sayıları ve Nüfus Arasındaki Nedensellik İlişkisi. Şenol Çelik

Türkiye de Büyükbaş Hayvan Sayıları ve Nüfus Arasındaki Nedensellik İlişkisi. Şenol Çelik Adıyaman Üniversiesi Fen Bilimleri Dergisi 5 (1) (2015) 80-93 Türkiye de Büyükbaş Hayvan Sayıları ve Nüfus Arasındaki Nedensellik İlişkisi Şenol Çelik Bingöl Üniversiesi Ziraa Fakülesi Zooekni Bölümü,

Detaylı

Yükseköğretimin Büyümeye Etkisi: Eşbütünleşme Analizi The Effect of Higher Education on Growth: A Cointegration Analysis

Yükseköğretimin Büyümeye Etkisi: Eşbütünleşme Analizi The Effect of Higher Education on Growth: A Cointegration Analysis SESSION 2B: Kalkına 323 Yükseköğreiin Büyüeye Ekisi: Eşbüünleşe Analizi The Effec of Higher Educaion on Growh: A Coinegraion Analysis Ass. Prof. Dr. Mura Musafa Kuluürk (Çankırı Karaekin Universiy, Turkey)

Detaylı

İSTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASINDA DEĞİŞKENLİĞİN (VOLATİLİTENİN) ARCH-GARCH YÖNTEMLERİ İLE MODELLENMESİ

İSTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASINDA DEĞİŞKENLİĞİN (VOLATİLİTENİN) ARCH-GARCH YÖNTEMLERİ İLE MODELLENMESİ İSTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASINDA DEĞİŞKENLİĞİN (VOLATİLİTENİN) ARCH- YÖNTEMLERİ İLE MODELLENMESİ ÖZET Yard.Doç. Dr. Tülin ATAKAN İsanbul Üniversiesi, İşleme Fakülesi, Finans Anabilim Dalı Bu çalışmada,

Detaylı

EKONOMİK BÜYÜME VE ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN SAĞLIK ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: TÜRKİYE İLE İLGİLİ AMPİRİK KANIT

EKONOMİK BÜYÜME VE ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN SAĞLIK ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: TÜRKİYE İLE İLGİLİ AMPİRİK KANIT EKONOMİK BÜYÜME VE ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN SAĞLIK ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: TÜRKİYE İLE İLGİLİ AMPİRİK KANIT Eyyup ECEVİT * Mura ÇETİN ** ÖZ Gelişen ekonomilerde hızlı ekonomik büyüme ve endüsrileşmenin sonuçlarından

Detaylı

Türkiye deki Cari Açık Sürdürülebilir mi? Ekonometrik Bir Analiz

Türkiye deki Cari Açık Sürdürülebilir mi? Ekonometrik Bir Analiz Kocaeli Üniversiesi Sosyal Bilimler Ensiüsü Dergisi (17) 2009 / 1 : 164-174 Türkiye deki Cari Açık Sürdürülebilir mi? Ekonomerik Bir Analiz Osman Peker * Öze: Bu çalışmada, Türkiye de cari işlemler açığının

Detaylı

TÜRKİYE DE FAİZ ORANLARININ BELİRLENMESİNDE İÇSEL VE DIŞSAL FAKTÖRLERİN ROLÜ Kaan MASATÇI ÖZET ABSTRACT

TÜRKİYE DE FAİZ ORANLARININ BELİRLENMESİNDE İÇSEL VE DIŞSAL FAKTÖRLERİN ROLÜ Kaan MASATÇI ÖZET ABSTRACT TÜRKİYE DE FAİZ ORANLARININ BELİRLENMESİNDE İÇSEL VE DIŞSAL FAKTÖRLERİN ROLÜ Kaan MASATÇI ÖZET Arş.Gör.Burak DARICI Bu çalışmada, Türkiye de faiz oranlarını, hem reel hem de finansal ekileri olması ve

Detaylı

BRIC Ülkeleri ve Türkiye Arasındaki Sermaye Piyasaları Entegrasyonunun Parametrik ve Parametrik Olmayan Eşbütünleşme Testleri ile Analizi

BRIC Ülkeleri ve Türkiye Arasındaki Sermaye Piyasaları Entegrasyonunun Parametrik ve Parametrik Olmayan Eşbütünleşme Testleri ile Analizi BRIC Ülkeleri ve Türkiye Arasındaki Sermaye Piyasaları Enegrasyonunun Paramerik ve Paramerik Olmayan Eşbüünleşme Tesleri ile Analizi BRIC Ülkeleri ve Türkiye Arasındaki Sermaye Piyasaları Enegrasyonunun

Detaylı

BANKA KREDİ PORTFÖYLERİNİN YÖNETİMİNDE ÖDEMEME RİSKİ ANALİZİ: KALMAN FİLTRESİNE DAYANAN ALTERNATİF BİR YÖNTEM ÖNERİSİ

BANKA KREDİ PORTFÖYLERİNİN YÖNETİMİNDE ÖDEMEME RİSKİ ANALİZİ: KALMAN FİLTRESİNE DAYANAN ALTERNATİF BİR YÖNTEM ÖNERİSİ BANKA KREDİ PORTFÖLERİNİN ÖNETİMİNDE ÖDEMEME RİSKİ ANALİZİ: KALMAN FİLTRESİNE DAANAN ALTERNATİF BİR ÖNTEM ÖNERİSİ K. Bau TUNA * ÖZ Ödememe riski banka kredilerini ve bankaların kredi porföylerini ekiler.

Detaylı

Metal (Çelik) Kullanım Yoğunluğu Hipotezinin Türkiye Ekonomisi için Sınanması Intensity of Metal (Steel) Use Hypothesis: A Test for Turkish Economy

Metal (Çelik) Kullanım Yoğunluğu Hipotezinin Türkiye Ekonomisi için Sınanması Intensity of Metal (Steel) Use Hypothesis: A Test for Turkish Economy SESSION Meal (Çelik) Kullanım Yoğunluğu Hipoezinin ürkiye Ekonomisi için Sınanması Inensiy of Meal (Seel) Use Hypohesis: A es for urkish Economy Assoc. Prof. Dr. Fikre Dülger (Çukurova Universiy, urkey)

Detaylı

EĞİTİM, SAĞLIK VE İKTİSADİ BÜYÜME ARASINDAKİ İLİŞKİLER: TÜRKİYE İÇİN BİR ANALİZ

EĞİTİM, SAĞLIK VE İKTİSADİ BÜYÜME ARASINDAKİ İLİŞKİLER: TÜRKİYE İÇİN BİR ANALİZ The Journal of Knowledge Economy & Knowledge Managemen / Volume: V SPRING EĞİTİM, SAĞLIK VE İKTİSADİ BÜYÜME ARASINDAKİ İLİŞKİLER: TÜRKİYE İÇİN BİR ANALİZ Hilal BOZKURT Öze: Çok sayıda ampirik araşırma

Detaylı

DÖVİZ KURU OYNAKLIĞININ İHRACATA ETKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ (1995 2008)

DÖVİZ KURU OYNAKLIĞININ İHRACATA ETKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ (1995 2008) Gazi Üniversiesi İkisadi ve İdari Bilimler Fakülesi Dergisi 10 / 2 (2008). 25-45 DÖVİZ KURU OYNAKLIĞININ İHRACATA ETKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ (1995 2008) Nezir KÖSE Ahme AY Nurgün TOPALLI Öz: Bu çalışmada reel

Detaylı

YAPISAL KIRILMALI BİRİM KÖK TESTLERİNİN KÜÇÜK ÖRNEKLEM ÖZELLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

YAPISAL KIRILMALI BİRİM KÖK TESTLERİNİN KÜÇÜK ÖRNEKLEM ÖZELLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI YAPISAL KIRILMALI BİRİM KÖK TESTLERİNİN KÜÇÜK ÖRNEKLEM ÖZELLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI TC. Pamukkale Üniversiesi Sosyal Bilimler Ensiüsü Yüksek Lisans Tezi Ekonomeri Anabilim Dalı Abdullah Emre ÇAĞLAR

Detaylı

Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi (31) 2015, 109-134

Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi (31) 2015, 109-134 Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi (31) 2015, 109-134 ADA ÜLKELERİNDE TURİZM TALEBİ: KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ÖRNEĞİ TOURISM DEMAND IN THE ISLAND COUNTRIES: THE CASE OF NORTHERN CYPRUS TURKISH REPUBLIC ÖZET

Detaylı

Türkiye nin İthalat ve İhracat Bağımlılığı: Seçilmiş Ülke Örnekleri Üzerine Ampirik Bir Uygulama

Türkiye nin İthalat ve İhracat Bağımlılığı: Seçilmiş Ülke Örnekleri Üzerine Ampirik Bir Uygulama EGE AKADEMİK BAKIŞ / EGE ACADEMIC REVIEW Cil: 3 Sayı: 2 Nisan 203 ss. 9-208 Türkiye nin İhala ve İhraca Bağımlılığı: Seçilmiş Ülke Örnekleri Üzerine Ampirik Bir Uygulama Dependency of Impor and Expor of

Detaylı

Araşırma Makaleleri REEL DÖVİZ KURU BELİRSİZLİĞİ İ TİCARET PERFORMA SI A ETKİSİ: TÜRKİYE UYGULAMASI Erşan SEVER ÖZET Bu çalışmada reel döviz kuru belirsizliğinin Türkiye nin icare performansına ekisi araşırılmışır.

Detaylı

Büyüme ve İstihdam Arasindaki İlişki: Türkiye Örneği. The Relationship between Growth and Employment: The Case of Turkey

Büyüme ve İstihdam Arasindaki İlişki: Türkiye Örneği. The Relationship between Growth and Employment: The Case of Turkey SESSION C: Çalışma Ekonomisi 67 Büyüme ve İsihdam Arasindaki İlişki: Türkiye Örneği Yusuf Muraoğlu (Hii Universiy, Turkey) The Relaionship beween Growh and Employmen: The Case of Turkey Absrac One of he

Detaylı

YAPISAL KIRILMALAR VE KARBON EMİSYONU: KITA AVRUPA ÜLKELERİ İÇİN AMPİRİK BİR UYGULAMA. Ali ACARAVCI

YAPISAL KIRILMALAR VE KARBON EMİSYONU: KITA AVRUPA ÜLKELERİ İÇİN AMPİRİK BİR UYGULAMA. Ali ACARAVCI Dergisi YAPISAL KIRILMALAR VE KARBON EMİSYONU: KITA AVRUPA ÜLKELERİ İÇİN AMPİRİK BİR UYGULAMA Ali ACARAVCI Musafa Kemal Üniversiesi, İkisadi ve İdari Bilimler Fakülesi acaravci@homail.com ÖZET Bu çalışma,

Detaylı

Türkiye de Dış Borçlanma-Ekonomik Büyüme İlişkisi: 1990-2013 Dönemi

Türkiye de Dış Borçlanma-Ekonomik Büyüme İlişkisi: 1990-2013 Dönemi Türkiye de Dış Borçlanma-Ekonomik Büyüme İlişkisi: 1990-2013 Dönemi Türkiye de Dış Borçlanma-Ekonomik Büyüme İlişkisi: 1990-2013 Dönemi Temel GÜRDAL Hakan YAVUZ Öz Bu çalışmada Türkiye de dış borçlanma

Detaylı

Murat MAZIBAŞ mmazibas@bddk.org.tr Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ÖZET

Murat MAZIBAŞ mmazibas@bddk.org.tr Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ÖZET İMKB Piyasalarındaki Volailienin Modellenmesi ve Öngörülmesi: Asimerik GARCH Modelleri ile bir Uygulama Mura MAZIBAŞ mmazibas@bddk.org.r Bankacılık Düzenleme ve Deneleme Kurumu (BDDK) ÖZET Çalışmada, 5

Detaylı

SAĞLIK HARCAMALARI İKTİSADİ BÜYÜME İLİŞKİSİ ÜZERİNE EKONOMETRİK BİR İNCELEME

SAĞLIK HARCAMALARI İKTİSADİ BÜYÜME İLİŞKİSİ ÜZERİNE EKONOMETRİK BİR İNCELEME The Journal of Knowledge Economy & Knowledge Managemen 2009, Volume IV Spring SAĞLIK HARCAMALARI İKTİSADİ BÜYÜME İLİŞKİSİ ÜZERİNE EKONOMETRİK BİR İNCELEME İbrahim Güran YUMUŞAK Durmuş Çağrı YILDIRIM ÖZET

Detaylı

Yaz Saati Uygulaması Anomalisinin İMKB 100 Endeks Getirisine Etkisinin Test Edilmesi

Yaz Saati Uygulaması Anomalisinin İMKB 100 Endeks Getirisine Etkisinin Test Edilmesi EGE AKADEMİK BAKIŞ / EGE ACADEMIC REVIEW Cil: 10 Sayı: 4 Ekim 2010 ss. 1139-1153 Yaz Saai Uygulaması Anomalisinin İMKB 100 Endeks Geirisine Ekisinin Tes Edilmesi Tesing he Effec of he Dayligh Saving Time

Detaylı

FAİZ ORANINDAKİ BİR ARTIŞ CARİ İŞLEMLER AÇIĞINI ARTIRIR MI?

FAİZ ORANINDAKİ BİR ARTIŞ CARİ İŞLEMLER AÇIĞINI ARTIRIR MI? FAİZ ORANINDAKİ BİR ARTIŞ CARİ İŞLEMLER AÇIĞINI ARTIRIR MI? Ehem ESEN, Zekeriya YILDIRIM, S. Faih KOSTAKOĞLU FAİZ ORANINDAKİ BİR ARTIŞ CARİ İŞLEMLER AÇIĞINI ARTIRIR MI? Ehem ESEN Yrd.Doç.Dr. Anadolu Üniversiesi,

Detaylı

KAMU BORÇLANMASI KAMU YATIRIMLARINI DIŞLIYOR MU?

KAMU BORÇLANMASI KAMU YATIRIMLARINI DIŞLIYOR MU? Ekonomik Yaklaşım, Cil : 21, Sayı : 74, ss. 39-58 KAMU BORÇLANMASI KAMU YATIRIMLARINI DIŞLIYOR MU? Mehme DURKAYA * Serve CEYLAN ** Okay Orçun BEKEN *** Öze Gelişmeke olan ekonomilerde kamu yaırımlarının

Detaylı