HEKİM ADAYLARININ ORGAN NAKLİNE BAKIŞ AÇILARI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "HEKİM ADAYLARININ ORGAN NAKLİNE BAKIŞ AÇILARI"

Transkript

1 Türk Nefroloji Diyaliz ve Transplantasyon Dergisi I Official Journal of the Turkish.Society of Nephrology 2001;10(2): HEKİM ADAYLARININ ORGAN NAKLİNE BAKIŞ AÇILARI THE ATTITUDES OF MEDICAL STUDENTS TO ORGAN DONATION Melis Naçar*, Fevziye Çetinkaya*, Dilek Kanyılmaz**, Bülent Tokgöz***, Cengiz Utaş*** * Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı ** Ankara Sağlık Müdürlüğü *** Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı ÖZET Çalışmanın amacı, bir sene içerisinde hekim olacak tıp fakültesi öğrencilerinin organ nakli konusundaki bilgilerini ve tutumlarını öğrenmektir. Araştırmaya katılanların 72.3 'ü organını bağışlamayı düşünürken 26.2 'si düşünmediklerini, 1.5'i ise kararsız olduklarını belirtmişlerdir. Son sınıf öğrencilerinin yalnızca 14.1'inin organ bağış kartı vardır..son sınıf öğrencilerinin 67.5'i dini yönden organ bağışında bulunmanın uygun olduğunu belirtmişlerdir. Kişilerin organ bağışı konusundaki dini inançları organ bağışlamayı önemli ölçüde etkilemiştir. Son sınıf öğrencilerinin 40.8'i organ bağışlamamasının nedenini belirtmemekte, 27.8'i kişisel tercihim, 13'ü dini ve geleneksel nedenlerle, 7.4 güvenemiyorum, 5.5'i cesede eziyet olur demişlerdir. Son sınıf öğrencilerinin 66.0 'ı organ bağışı konusundaki bilgilerinin yeterli olmadığına inanıyordu. Sonuç olarak son sınıf öğrencisi doktorların bu konuda önemli ölçüde bilgi eksiği olduğu; organ bağışı konusunda tutum ve davranışlarının farklı olduğu yani organ bağışlamak isteyenlerin çok azının bağışladığı saptanmıştır. Anahtar kelimeler: Transplantasyon, tıp öğrencileri, bilgi. ABSTRACT The purpose of this study is to find out the knowledge and attitude the last year medical faculty students about organ transplantation. Some 72.3 of those interviewed were willing to donate their organs, while 26.2 refused and 1.5 were uncertain. Only 14.1 had signed and organ donor card of the said that donating an organ is appropriate according to religion. Religious believe about organ donation did affect significantly willingness to donate. When we review the reasons of not thinking to donate an organ, 27.8 has said that this is their personal choice, 13.0 has declared religious and traditional reasons, 7.4 said that they don't trust, 5.5 said that this will give pain to the dead body has not declared any reason 66.0 of the the last year medical faculty students were thinking that their knowledge about transplantation is insufficient. As a conclusion, health knowledge of medical students about organ transplantation were low. There was a difference between attidutes and behaviours about organ transplantation; the rate of organ donation was low in students who went to donate. Key words: Transplantation, medical students, knowledge. GİRİŞ Günümüzde organ nakli için gerekli organ teminindeki güçlükler uygulamada engel oluşturmakta ve organ temini ile ihtiyacı arasında büyük bir açığa neden olmaktadır (1). Ülkemizde nakillerin çoğu canlı ve yakın akrabalardan elde edilen organlarla gerçekleştirilmektedir (2). Bu sorunun çözülebilmesi için başta sağlık görevlileri olmak üzere toplumun her bireyinin yeterli ilgi ve bilince sahip olması gereklidir. Ortadoğu ve Asya ülkelerinin çoğunda dini inançlar ya da geleneklerin yarattığı toplumsal direnç, kadavra organı sağlanmasını çok güçleştirmektedir (3). Kadavradan organ almanın yarattığı etik sorunların da sıkça tartışıldığı bu ülkelerde toplumdaki ekonomik dengesizlikler organ temininin bir ticari pazar oluşturmasına zemin hazırlamakta, yoksul kişiler gerek kendi ülkelerinde gerekse uluslararası anlamda ucuz organ kaynağı haline dönüşmektedirler. Bu olaya fırsat 123

2 verilmemesi için organ aktarımında kadavra organlarının etik kurallar çerçevesi ve bilimsel doğrular eşliğinde yaygın kullanımının çözüm olduğunda fikir birliği sağlanmıştır (4). Organ bağışlarını arttırabilmek için halkın bu konudaki yetersiz bilgisini ve olumsuz tutumunu gidermek, toplumda bu alanda oluşmuş engelledi aşmak gerekmektedir. Bunun için ise öncelikle hekimlerin bu konuda bilgi sahibi olmaları ve halkı aydınlatmaları gerekmektedir. Çalışmamızın amacı, son sınıf tıp fakültesi öğrencilerinin organ nakli konusundaki bilgilerini ve bakış açılarını öğrenmektir. GEREÇ VE YÖNTEM Bu çalışma, Mayıs 2000 Yılı Mayıs Ayında Kayseri İlinde Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi son sınıf öğrencilerinin tümü olan 206 kişi üzerinde anket yöntemi ile yapıldı. Doktor adaylarına hangi organların naklinin yapılabildiği, ülkemizde hangi nakillerin yapıldığı, kimlerin organ bağışında bulunabileceği, organ nakli için uygun olan ölüm nedenleri, organ bağışında bulunmak isteyip istemediği, istemiyorsa nedeni, dini yönden organ bağışında bulunmanın uygun olup olmadığı, herhangi bir organını bağışlama durumu, bağış kartının olup olmadığı, organ bağışı konusundaki bilgilerinin yeterli olup olmadığı hakkında 23 soru soruldu. Araştırma grubuna hangi organların naklinin yapılabildiği ile ilgili açık uçlu bir soru soruldu. Kişilerin birbirinden etkilenmesini önleyebilmek amacıyla anket formu deneğe verildiş ve araştırmacının gözetiminde doldurtuldu.veriler bilgisayarda Epi İnfo5 programı ile değerlendirildi, istatistiki analizde Ki-kare testi kullanıldı. BULGULAR Araştırma kapsamına alınan 206 son sınıf öğrencisinin yaş ortalaması idi. Cinsiyete göre dağılımları (Erkek/Kadın) 57.8 ve 42.2 idi. Tablo l'de görüldüğü gibi transplantasyon için en fazla bilinen organlar sırasıyla böbrek,karaciğer,kalp iken en az oranda bilinenler sinir ve kemik idi. Bu işlemlerin ülkemizde de başarı ile yapıldığının bilinme oranı çok daha az idi. Tablo 2'de görüldüğü gibi son sınıf öğrencilerinin bir kafa travması nedeniyle olan ölümde diğer organların transplantasyon için uygun olduğunu 7.3 oranında bilmiyorlardı. Araştırma grubuna alınan son sınıf öğrencileri arasında organ bağışına olan tutumları açısından yaş ve cins farkı yoktu. Organ bağışında bulunmak ister misiniz sorusuna araştırma kapsamına alınan son sınıf öğrencilerinden 149'u (72.3) evet; 54'ü (26.2) hayır; üçü ise (1.5) bilmiyorum cevabını vermişlerdir. diyenlerin ise sadece 56.5'u bütün organlarını bağışlayacaklarını belirtmişlerdir. Bağışlanmak istenen organlar en sık olarak böbrek (89.1), kornea (82.3) ve karaciğer (76.2)vekalp(70.1) idi. Dini yönden organ bağışında bulunmak uygun mudur sorusuna 139 kişi (67.5) uygundur; 8 kişi (3.9) değildir; 59 kişi (28.6) ise bilmiyorum cevabını vermişlerdir. Organ bağışında bulunmak isterseniz ne yapacağınızı biliyor musunuz sorusuna 100 kişi evet ( 48.5) yanıtını vermiştir. Dini açıdan organ bağışının uygun olduğunu düşünenlerde organ bağışlama oranı daha yüksekti. Organlarını bağışlayan son sınıf öğrencilerinin 83.3'ü tümünü; 16.7'si ise bir kısmını bağışladıklarını belirtmişlerdir. En fazla bağışlanan organlar sırasıyla böbrek (96.7), karaciğer (93.3), kornea (93.3), kemik iliği (86.7) ve kalp (86.7) di. Organ bağışlamayı düşünmeyenlerin ifade ettikleri nedenlere bakıldığında tablo 5'de görüldüğü gibi 40.8'i neden belirtememekte, 27.8'i kişisel tercihim, 13'ü dini ve geleneksel nedenlerle, 7,4 güvenemiyorum, 5.5'i cesede eziyet olur demişlerdir. Öğrencilerin 66.0'ı organ bağışı konusundaki bilgilerinin yeterli olmadığına inanıyordu. Son sınıf öğrencilerinden 14.1'i herhangi bir organ/dokusunu bağışladıklarını, ancak sadece 11.7'si organ bağış kartını yanında taşıdıklarını belirtmişlerdir. Organ nakli konusundaki bilgi arttıkça organ bağışlama oranı artmaktaydı (X2=4.71 p<0.05). Tablo 1: Araştırma Kapsamına Alınan Son Sınıf Öğrencilerinin Hangi Organ/Doku Nakilleri Yapıldığı Konusundaki Bilgileri ORGAN/DOKU n=206 Böbrek Karaciğer Kalp Pankreas Akciğer İnce barsak Kornea Kemik Deri Sinir Kemik iliği Bilenler Ülkemizde yapıldığını bilenler

3 Tablo 2: Araştırma Kapsamına Alınan Son Sınıf Öğrencilerinin Çeşitli Ölüm Nedenlerinin Organ Nakline Uygunluğu Konusundaki Sorulara Verdikleri Cevaplar Ölüm nedenleri Kafa travması İntraserebral kanama Metastaz yapmamış beyin tümörü İlaç zehirlenmesi uygun değildir Metabolik bozukluk uygun değildir Sepsis uygun değildir HBV veya HIV hikayesi uygun değildir İnsuline bağımlı diabet uygun değildir Tedavi edilmeyen kronik hastalığın bulunması uygun değildir Tablo 3: Araştırma Kapsamına Alınan Son Sınıf Öğrencilerinin Organ Bağışı İle İlgili Tutum ve Davranışlarının Cinsiyete Göre Dağılımları () Erkek (n:119) Organ bağışında bulunmak isteme Bilmiyorum Kadın (n:87) Toplam (n:206) x P Dini yönden organ! bağışını uygun bulma Bilmiyorum Organ bağışlamak isterse ne yapacağını bilme Organ bağışlama Organ bağışı konusundaki bilgisini yeterli 39.5 bulma Tablo 4: Araştırma Kapsamına Alınan Son Sınıf Öğrencilerinin Organlarını Bağışlamaları ile Dini Yönden Organ Bağışı Konusundaki Düşünceleri Dini yönden organ bağışı uygun mudur? Uygundur Uygun değildir Bilmiyorum Toplam x2: p<0.01 f Organ bağışında bulundunuz mu? Toplam

4 Tablo 5: Araştırma Kapsamına Alınan Son Sınıf Öğrencilerinden Organ Bağışlamayı Düşünmeyenlerin İfade Ettikleri Nedenler Bağışlamama Nedeni (n=54) Neden belirtemiyor Kişisel tercihim Dini ve geleneksel nedenlerle Güvenmiyorum Cesede eziyet Organ nakline uygun değilim* Beyin ölümü olsa bile kalbi çalışırken organ alınmamalı *Hepatit B taşıyıcısı, tip I Diabet Hastası. TARTIŞMA " Organ bağışlarını arttırabilmek için halkın bu konudaki yetersiz bilgisini ve olumsuz tutumunu gidermek, toplumda bu alanda oluşmuş engelleri aşmak gerekmektedir. Hekimlerin bu konuda bilgili olmaları halkı aydınlatmaları açısından çok önemlidir. Nakledilecek organ bulma konusundaki gelişmelerin, organ ve doku nakli konusundaki tıbbi, teknolojik ve hukuki gelişmelerle paralellik göstermediği açıktır. Bu sorun, çeşitli faktörlere bağlı olmakla beraber temelde kişilerin konu hakkındaki bilgi düzeylerindeki eksikliğe ve hatta yanlış bilgilerine bağlanabilir (5). Ülkemizde organ bağışı ile ilgili ilk yasanın 1979 yılında çıkarılması ve 1982 yılında gözden geçirilerek yürürlüğe girmesi ile konuya hukuki yönden bir zemin hazırlanmıştır. Bu yasada kişinin, organ ve dokularını bağışladığını belirten resmi veya yazılı bir vasiyeti yoksa, yakınlarının rızası ile ölünün organ veya dokularının alınabileceği belirtilmekte, organ/doku alınmasına karşı olduğun belirten bir beyanı varsa organ veya dokularının alınamayacağı ifade edilmektedir (6). Organ bağışı ile ilgili yasal düzenlememizin olması sevindiricidir. Ancak ülkemizdeki mevcut çabaların devlet veya medya desteği ile hızlandırılması ve geliştirilmesi, artan hasta sayılarıyla her geçen gün daha da büyüyen bu sorunun çözümü için artık kaçınılmaz bir hal almıştır. Japonya'da halkın ve profesyonellerin eğitilmeleri için 1991 yılında orijinal donör kartları hazırlama ve dağıtma yoluyla başlatılan gönüllü faaliyetler sonucunda, organ transplantasyonunu anlama ve destek konusunda çok büyük gelişmeler olmuştur (7). Transplantasyon için en fazla bilinen organlar sırasıyla böbrek (99.0), karaciğer (95.1), kalp (91.3) iken en az oranda bilinenler sinir ve kemik idi (Tablo 1). Trabzon'da halk üzerinde yapılan bir araştırmada nakli bilinen organlar arasında ilk sıralarda böbrek (88.8), kornea (66.1), karaciğer (51.0) gelmekteydi (8). Kafa travması nedeniyle olan ölümün organ transplantasyonu için uygun olduğunu hekim adaylarının 92.7'si bilmektedir (Tablo2). Oysaki hekim adaylarının tamamının bunu bilmesi beklenirdi. Brezilya'da yoğun bakım hekimleri üzerinde yapılan bir çalışmada 6.7'si organ almak için hastada beyin ölümünün, 3.7'si kalp ölümünün olması gerektiğini, yine 57.8'i beyin ölümünün hangi şartlarda oluştuğunu bilmiyordu (9). Organ nakli konusundaki mevcut engelleri aşmada hekimler hayati rol oynayan kişilerdir. Amerika Birleşik Devletlerinde (ABD) potansiyel donörlerin yaklaşık 50'sinden bilgi eksikliğinden dolayı organ alınamadığı tahmin edilmektedir. ABD'de hekimlerin bu konudaki bakış açılarını belirlemek amacıyla yapılan çalışmada hekimler bu konudaki engelleri sırasıyla ölümün teşhis edilmesinde konsensüs yetersizlikleri, hastanın öldüğünü ailesine haber verme konusundaki ve aileye organ naklini teklif etmedeki gecikmeler ve hekimlerin beyin ölümü konusunu tartışmamaları olarak belirtmişlerdir (10). Hekim adaylarının 72.3'ü organ bağışlamayı düşünmekte, 26.2'si düşünmemekte, 1.5*0 ise ne yapacağını bilmemekte idi. Tıp fakültesi öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada 71'inin (11), hemşirelik öğrencileri üzerinde yapılan başka bir çalışmada ise 96'sının (12) organ bağışlamaya istekli olduğu saptanmıştır. İsveç'te beyin cerrahı, anestezist, nörologlar üzerinde yapılan bir çalışmada (13) büyük çoğunluğu ölümlerinden sonra organlarını vermeye istekli olduklarını, Brezilya'da yoğun bakımda çalışan hekimler üzerinde yapılan bir çalışmada hekimlerin 97.7'si organ bağışlamaya istekli olduklarını belirtmişlerdir (9). Çin'de yapılan bir araştırmada (14) halkın 70'i, Hong Kong'da (15) ise halkın 60.3'ü organ bağışlamaya istekliydi. Trabzon'da (8) yapılan bir çalışmada halkın 62.8'i, Bursa'da (16) 50.5'i organ bağışlamayı düşünmekte idi. Bu çalışmada organ bağış oranının daha yüksek olması tıp eğitiminin organ bağışı yapmayı arttırdığını düşündürebilir. Organ bağışına olan tutum açısından yaş ve cins farkı yoktu. Yine tıp öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada da aynı sonuçların bulunması bulgularımızı desteklemektedir (17) Dini yönden organ bağışında bulunmak uygun mudur sorusuna kişilerin 67.5'u uygundur; 3.9'u değildir; 28.6'sı ise bilmiyorum cevabını vermişlerdir 126

5 (Tablo 3). Dini açıdan organ bağışının uygun olduğunu düşünenlerde organ bağışlama oranı daha yüksekti (Tablo 4). Tıp öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada 36.0'ının dini ve etik nedenlerle organ bağışına şüpheli baktıkları ve 48'inin belirli organların verilmesinden rahatsız oldukları saptanmıştır (12). ABD'de Çin kökenli budistler dini nedenlerle organ vermeyi istemedikleri, ancak en yakın akrabalarına verebileceklerini belirtmişlerdir (18). Bursa'da yapılan bir çalışmada halkın 26.2'si dini nedenlerle, 6.9'u öldükten sonra organlarının kendileri için gerekli olacağını düşündüklerinden organ bağışında bulunmak istemiyordu (16). Araştırmamızda konuya yaklaşım genel olarak olumlu kabul edilse de, organ bağışlamayı düşünmeyenlerin gösterdikleri nedenler dikkat çekicidir. Bu nedenlere bakıldığında 27.8'i kişisel tercihi olduğunu, 13.0'ı dini ve geleneksel nedenlerle, 7.4'ü hekimlere güvenmediğini, 5'i cesede eziyet olduğunu belirtmiştir. İki kişi hepatit B taşıyıcısı ve tip I diabeti olması nedeniyle organ nakline uygun olmadığını, bir kişi ise beyin ölümü olsa bile kalbi çalışırken organ alınmamalı demiştir. Çalışmamızda organ bağışlamayı düşünmeyenlerin 40.8'i neden belirtememiştir. Trabzon'daki çalışmada bu oran 41.3 idi (8). Bu kişilerin bir kısmının olaya karşı olduğu ve ankete yeterince açık cevap vermediği düşünülebileceği gibi, konuyla ilgili ayrıntıları bilmemekten kaynaklanan endişeler de rol oynuyor olabilir. Organ bağışında bulunmak isterseniz ne yapacağınızı biliyor musunuz sorusuna kişilerin 48.5'u evet yanıtını vermiştir. Tıp fakültesi öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada öğrencilerin organ bağışının yasal yönleri hakkında çok az bilgiye sahip oldukları görülmüştür (12). Son sınıf öğrencilerinden 14.0'ının organ bağış kartı vardı. Tıp fakültesi öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada 50'si organ bağış kartı olduğunu söylemişlerdir (11). İngiltere'de Güney Asya kökenli kişiler üzerinde yapılan bir çalışmada kişilerin 16'sının bağış kartı olduğu saptanmıştır (19). Organlarını bağışlayan hekim adaylarının 83.3'ü tümünü; 16.7'si ise bir kısmını bağışladıklarını belirtmişlerdir. En fazla bağışlanan organlar sırasıyla böbrek, karaciğer, kornea, kemik iliği ve kalp idi. Tıp öğrencileri üzerinde yapılan bir çalışmada böbrek nakli konusundaki tutumlar daha olumlu, göz ve kalp nakli konusunda daha olumsuz tutumları vardı (20). Yine bir başka çalışmada en fazla bağışlanan organlar sırasıyla böbrek, pankreas kalp ve kornea idi (12). Hekim adaylarının 66.0'ı organ bağışı konusundaki bilgilerinin yeterli olmadığına inanıyordu. Organ nakli konusundaki bilgi arttıkça organ bağışlama oranı artmaktaydı. Üniversite psikoloji bölümü üzerinde yapılan bir çalışmada organ bağışlamaya istekli olan kişilerin bu konudaki bilgilerinin isteksiz olanlara göre daha fazla olduğu saptanmıştır (21). Bu da organ bağışı konusundaki eğitimin ne kadar önemli olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak son sınıf öğrencisi doktorların bu konuda önemli ölçüde bilgi eksiği olduğu; organ bağışı konusunda tutum ve davranışlarının farklı olduğu yani organ bağışlamak isteyenlerin çok azının bağışladığı saptanmıştır. Bunların nedenlerinin saptanmasına yönelik ileri araştırmalara gereksinim vardır. Konuya gereken ilginin gösterilmesi için bu konuda daha fazla eğitim almaları ve konuya dini yönden de yaklaşılması yararlı olabilir. KAYNAKLAR 1. Yılmaz Z. Hastanelerde Organ ve Doku Bağışı Hizmetleri. Erciyes Üniversitesi Yayınları, No:57. Kayseri, Türk Nefroloji Derneği. Türkiye'de Nefroloji-dializ ve Transplantasyon. No:5, s.38, Woo KT. Social and Cultural Aspects of Organ Donotion in Asia. Ann Acad Med Singapore, 21(3): Abona GM. Moral, Ethical and Medical Values Sacrificed by Commercialization in Human Organs. In Organ Transplantation Ed.: Abouna GM, Kumar MSA, White AG., , Klwer Academic Publishers, Gerbino P, Frascotti A. Public opinion and transplantation: results of a survey. Rivlnferm 1995, 14 (2): Aşçıoğlu Ç. Tıbbi yardım ve el atmalardan doğan sorumluluklar.ankara. Tekışık, 1993,; Kita Y, Aranami Y, Nomura Y et all. Improving public awareness of organ transplantation in Japan. Prog Transplant 2000; 10(1): Çan G, Torun P, Gürpınar SS. Trabzon il merkezinde halkın organ nakli ve bağışı konusundaki bilgi ve davranışları. Toplum Hekimliği Bülteni 1997; 18(3): Coelho JC, Fontan RS, Pereira JC et ali. Organ donation: opinion and knowledge of intensive care unit physicians in the city of Curitiba. Rev Assoc Med Bras 1994;40(l): Coleman ML. The physician's perspective: a survey of attitudes toward organ donor management. J Transpl Coord 1997;7(2):

6 11. Strenge H. Organ donation from the viewpoint of the medical students. Psychother Psychosom Med Psychol 1998;48(ll): Laederach HK, Gerster BI. Knowledge, attitude and reservations of medical students about organ transplantation: results of a survey during the first year of study. Schweiz Med Wochenschr ; 128(47): Omnell PM, Dmitriev P, Shevelev V, et all. Attitudes towards organ donation and transplantation- a study involving Baltic physicians. Transpl Int 1998; 11(6): Liu Y, Lei H, Qui F. Investigation of attitudes towards organ transplantation in young people in China. Chin MedJ(Engl) 1997; 110(3): Yeung I, Kong SH, Lee J. Attitudes towards organ donation in Hong Kong. Soc Sci Med 2000; 50(11): Bilgel H, Bilgel N, Okan N et. all. Public attitutes toward organ donation. A survey in a Turkish community. Transpl Int 1991 Dec;4(4): Strenge H. Fear of death and willingness to consider organ donation among medical students. Psychother Psychosom Med Psychol 1999;49(l): Lam WA, McCullough LB. Influence of religious and spiritual values on the willingness of Chinese- Americans to donate organs for transplantation. Clin Transplant 2000; 14(5): Ahmed W, Harris S, Brown E. Attitutes to organ donation among South Asians in an English high street. J R Soc Med 1999 Dec; 92(12): Strenge H. Questions on organ donation. An exploratory study of medical students and overview of the literature. Psychother Psychosom Med Psychol 1996; 46(9-10): Nolan BE, Spanos NP. Psychosocial variables associated with willingness to donate organs. CMAJ 1989; 141(l):

Bir Sağlık Meslek Yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin organ bağışı konusundaki tutumları ve tutumlarına etki eden faktörler

Bir Sağlık Meslek Yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin organ bağışı konusundaki tutumları ve tutumlarına etki eden faktörler Bir Sağlık Meslek Yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin organ bağışı konusundaki tutumları ve tutumlarına etki eden faktörler Mehmet Yaşar 1, Recai Oğur 2, Muharrem Uçar 3, Ercan Göçgeldi 2, Hakan Yaren

Detaylı

Akşehir Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Organ Bağışı ile İlgili Tutumlarının Belirlenmesi

Akşehir Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Organ Bağışı ile İlgili Tutumlarının Belirlenmesi Araştırma/Research Article TAF Prev Med Bull 2011; 10(2): 175-180 Akşehir Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Organ Bağışı ile İlgili Tutumlarının Belirlenmesi [Determination of the Attitudes of Akşehir

Detaylı

3-9 KASIM ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ HAFTASI ARTVİN HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ

3-9 KASIM ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ HAFTASI ARTVİN HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ 3-9 KASIM ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ HAFTASI ARTVİN HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ ORGAN NAKLİ NEDİR? Hastalıklar nedeniyle görev yapamayacak derecede hasar gören organ yada organlar yerine, sağlam organ yada organların

Detaylı

MEDİPOL MEGA ÜNİVERSİTE HASTANESİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ KONUSUNDA BİLGİ, İNANÇ VE TUTUMLARI

MEDİPOL MEGA ÜNİVERSİTE HASTANESİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ KONUSUNDA BİLGİ, İNANÇ VE TUTUMLARI MEDİPOL MEGA ÜNİVERSİTE HASTANESİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ORGAN BAĞIŞI VE NAKLİ KONUSUNDA BİLGİ, İNANÇ VE TUTUMLARI Kadavradan bulunan organların, bekleme listelerinin ihtiyacını karşılamaktan giderek uzaklaşması

Detaylı

Kız üniversite öğrencilerinin organ bağışı konusundaki tutumları ve bu tutumlarına etki eden faktörler

Kız üniversite öğrencilerinin organ bağışı konusundaki tutumları ve bu tutumlarına etki eden faktörler ARAŞTIRMA Gülhane Tıp Dergisi 2010; 52: 36-40 Gülhane Askeri Tıp Akademisi 2010 Kız üniversite öğrencilerinin organ bağışı konusundaki tutumları ve bu tutumlarına etki eden faktörler Selim Kılıç (*), Necmettin

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Zülfü ARIKANOĞLU

Yrd.Doç.Dr. Zülfü ARIKANOĞLU Yrd.Doç.Dr. Zülfü ARIKANOĞLU ORGAN NAKLİ NEDİR? Vücutta görevini yerine getiremeyen bir organın yerine, canlı vericiden veya ölüden alınan yeni ve sağlam bir organın cerrahi yöntemlerle nakledilmesi işlemidir.

Detaylı

ORGAN VE DOKU BAĞIŞI-NAKLİ

ORGAN VE DOKU BAĞIŞI-NAKLİ ORGAN VE DOKU BAĞIŞI-NAKLİ. BEYİN ÖLÜMÜ NEDİR? Beyin ölümü, beyin fonksiyonlarının geri dönüşümsüz olarak kaybolmasıdır. Beyin ölümü gerçekleşen kişide solunum ve dolaşım ancak yoğun bakım koşullarında

Detaylı

DOKU ORGAN BAĞIŞI. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

DOKU ORGAN BAĞIŞI. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı DOKU ORGAN BAĞIŞI Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Can Keskin ve Arş. Gör. Dr. Güven Gökgöz tarafından Prof.

Detaylı

HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN ORGAN NAKLİ VE BAĞIŞI KONUSUNDAKİ BİLGİ VE DÜŞÜNCELERİNİN İNCELENMESİ*

HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN ORGAN NAKLİ VE BAĞIŞI KONUSUNDAKİ BİLGİ VE DÜŞÜNCELERİNİN İNCELENMESİ* ARAŞTIRMA HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN ORGAN NAKLİ VE BAĞIŞI KONUSUNDAKİ BİLGİ VE DÜŞÜNCELERİNİN İNCELENMESİ* Nadiye ÖZER** Serdar SARITAŞ*** Zeynep KARAMAN ÖZLÜ**** Alınış Tarihi:21.04.2009 Kabul Tarihi:31.07.2009

Detaylı

Hemşirelik Öğrencilerinin Organ Nakli ve Bağışı Konusunda Bilgi ve Düşüncelerinin Belirlenmesi

Hemşirelik Öğrencilerinin Organ Nakli ve Bağışı Konusunda Bilgi ve Düşüncelerinin Belirlenmesi MAKÜ Sag. Bil. Enst. Derg. 2015, 3(2): 66-76 ARAŞTIRMA MAKALESİ / RESEARCH ARTICLE MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DERGİSİ MAKÜ Sag. Bil. Enst. Derg. http://edergi.mehmetakif.edu.tr/index.php/sabed/index

Detaylı

Koçak A Aktaş E Ö Şenol E Kaya A Bilgin U E Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi, Adli Tıp Anabilim Dalı, İzmir, Türkiye. Özet

Koçak A Aktaş E Ö Şenol E Kaya A Bilgin U E Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi, Adli Tıp Anabilim Dalı, İzmir, Türkiye. Özet Araştırma Makalesi / Research Paper Ege Tıp Dergisi / Ege Journal of Medicine 49(3): 153-16, 21 Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin organ nakli ve bağışı hakkındaki bilgi düzeyi Ege University

Detaylı

Sevinç ŞIPKIN, Berna ŞEN, Sermin AKAN, Arzu TUNA MALAK

Sevinç ŞIPKIN, Berna ŞEN, Sermin AKAN, Arzu TUNA MALAK ADÜ Tıp Fakültesi Dergisi 00; () : - Klinik Araştırma ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ, İLAHİYAT FAKÜLTESİ ve GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ ÖĞRETİM ELEMANLARININ ORGAN BAĞIŞINA BAKIŞ AÇILARININ İNCELENMESİ

Detaylı

ORGAN NAKLİ. Uzm Hem. NURŞEN ALTUĞ ORGAN NAKLİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ

ORGAN NAKLİ. Uzm Hem. NURŞEN ALTUĞ ORGAN NAKLİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ ORGAN NAKLİ Uzm Hem. NURŞEN ALTUĞ ORGAN NAKLİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ RENAL PRELASMAN TEDAVİSİ UYGULANAN HASTA SAYILARI 80000 70000 60000 50000 40000 30000 20000 10000 0 Turk Neph Dial Transpl 2015;24(1):10-16

Detaylı

Dumlupınar Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Organ Bağışı ve Transplantasyona Bakış Açıları *

Dumlupınar Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Organ Bağışı ve Transplantasyona Bakış Açıları * Research Article /Araştırma Makalesi Dumlupınar Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Organ Bağışı ve Transplantasyona Bakış Açıları * Perspectives of Dumlupınar University Medical Faculty Students

Detaylı

Hasta Yakınlarının Organ Bağışı ile İlgili Bilgi ve Tutumları 1

Hasta Yakınlarının Organ Bağışı ile İlgili Bilgi ve Tutumları 1 Yıl: 11 Cilt: 5 Sayı: 17 Nisan-Mayıs-Haziran 2009 Hasta Yakınlarının Organ Bağışı ile İlgili Bilgi Tutumları 1 Öğr. Gör. Dr. Sultan ÖZKAN* Yrd. Doç. Dr. Emel YILMAZ** Öz Amaç: Günümüzde çeşitli nedenlerle

Detaylı

Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Personelinin Organ Bağışına Bakışı

Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Personelinin Organ Bağışına Bakışı Ankara Sağlık Hizmetleri Dergisi, Cilt 11, Sayı 1, 2012 Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Personelinin Organ Bağışına Bakışı Selami KARA 1, Zeliha SALMAN 2 ve Kurtuluş ÖNGEL 3 1 Süleyman

Detaylı

Süleyman Demirel Üniversitesi personelinin organ-doku baðýþý ve nakli hakkýndaki bilgi ve tutumlarý

Süleyman Demirel Üniversitesi personelinin organ-doku baðýþý ve nakli hakkýndaki bilgi ve tutumlarý 28 ARAÞTIRMA Süleyman Demirel Üniversitesi personelinin organ-doku baðýþý ve nakli hakkýndaki bilgi ve tutumlarý Mehtap Akýþ*, Ebru Katýrcý**, Hayriye Y. Uludað**, Bahriye Küçükkýlýç**, Turgut Gürbüz**,

Detaylı

Türkiye Doku ve Organ Nakli Koordinasyon Sistemi. Dilek Okutur BaĢkent Üniversitesi Ġstanbul AraĢtırma ve Uygulama Merkezi Hastanesi

Türkiye Doku ve Organ Nakli Koordinasyon Sistemi. Dilek Okutur BaĢkent Üniversitesi Ġstanbul AraĢtırma ve Uygulama Merkezi Hastanesi Türkiye Doku ve Organ Nakli Koordinasyon Sistemi Dilek Okutur BaĢkent Üniversitesi Ġstanbul AraĢtırma ve Uygulama Merkezi Hastanesi Neden Sistem? O Organ yetmezliği dil, din, ırk, cinsiyet, millet, zenginlik

Detaylı

LİSE ÖĞRENCİLERİNİN ORGAN NAKLİ VE ORGAN BAĞIŞI KONUSUNDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI

LİSE ÖĞRENCİLERİNİN ORGAN NAKLİ VE ORGAN BAĞIŞI KONUSUNDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI LİSE ÖĞRENCİLERİNİN ORGAN NAKLİ VE ORGAN BAĞIŞI KONUSUNDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI Yrd. Doç. Dr. Gülcan Çetin Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanlar Eğitimi

Detaylı

Beyin Ölümü ve Organ Bağışı Sürecinde E7k İkilemler

Beyin Ölümü ve Organ Bağışı Sürecinde E7k İkilemler Beyin Ölümü ve Organ Bağışı Sürecinde E7k İkilemler Mesleki yaşantımız sırasında karşılaştığımız soru ve sorunları irdelerken her zaman belirlenmiş kurallar yoktur. Burada ahlak ve vicdan ışığında sorun

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

Celal Bayar Üniversitesi Manisa Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Organ Bağışına İlişkin Bilgi ve Görüşleri

Celal Bayar Üniversitesi Manisa Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Organ Bağışına İlişkin Bilgi ve Görüşleri - ORĐJĐNAL ARAŞTIRMA Celal Bayar Üniversitesi Manisa Sağlık Yüksekokulu Öğrencilerinin Organ Bağışına İlişkin Bilgi ve Görüşleri Dr. Dilek ÖZMEN, a Dr. Aynur Ç. ÇETĐNKAYA, a Dr. Bahar SARIZEYBEK, a Dr.

Detaylı

Hemodiyaliz Hasta Yakınlarının Organ Bağışına İlişkin Tutum ve Düşüncelerinin Belirlenmesi

Hemodiyaliz Hasta Yakınlarının Organ Bağışına İlişkin Tutum ve Düşüncelerinin Belirlenmesi Hemodiyaliz Hasta Yakınlarının Organ Bağışına İlişkin Tutum ve Düşüncelerinin Belirlenmesi Bahar ÇETİN, Özel Lüleburgaz Diyaliz Merkezi Seher ÜNVER, Trakya Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi Fatma

Detaylı

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRENİM GÖRDÜKLERİ ALANLARA GÖRE ORGAN NAKLİ VE BAĞIŞI İLE İLGİLİ GÖRÜŞLERİ

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRENİM GÖRDÜKLERİ ALANLARA GÖRE ORGAN NAKLİ VE BAĞIŞI İLE İLGİLİ GÖRÜŞLERİ EKEV AKADEMİ DERGİSİ Yıl: 19 Sayı: 62 (Bahar 2015) 471 ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRENİM GÖRDÜKLERİ ALANLARA GÖRE ORGAN NAKLİ VE BAĞIŞI İLE İLGİLİ GÖRÜŞLERİ Öz Fatih SEZEK (*) Ercan KAYA (**) Zehra AKMAN

Detaylı

Geçmişten Günümüze Türkiye de Böbrek Transplantasyonu

Geçmişten Günümüze Türkiye de Böbrek Transplantasyonu Geçmişten Günümüze Türkiye de Böbrek Transplantasyonu Prof. Dr. Mehmet HABERAL, MD, FACS (Hon), FICS (Hon), FASA (Hon) Genel Cerrahi Profesörü Başkent Üniversitesi Kurucusu ve Kurucu Rektörü 22-26 Ekim

Detaylı

Canlı vericiden yapılan böbrek nakli mi kadavra vericiden yapılan böbrek nakli mi daha başarılıdır?

Canlı vericiden yapılan böbrek nakli mi kadavra vericiden yapılan böbrek nakli mi daha başarılıdır? BÖBREK NAKLİ Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrek nakli modern tıbbın en büyük başarılarından birisidir ve böbrek yetmezliği olan hastalarda tercih edilen tedavi şeklidir. Hastalar böbrek nakli olsa bile yaşamlarının

Detaylı

Günümüzde, kronik organ yetmezliği içerisinde olan hastalar için. Türkiye de Beyin Ölümü Tanısına Güven Sorunu ve Organ Bağışına Yansımaları

Günümüzde, kronik organ yetmezliği içerisinde olan hastalar için. Türkiye de Beyin Ölümü Tanısına Güven Sorunu ve Organ Bağışına Yansımaları ORİJİNAL ARAŞTIRMA Türkiye de Beyin Ölümü Tanısına Güven Sorunu ve Organ Bağışına Yansımaları Selma TEPEHAN, a İmdat ELMAS b a Hemşirelik Bölümü, Trakya Üniversitesi Keşan Sağlık Yüksekokulu, Edirne b

Detaylı

Bağış 2: Türkiye'nin kadavradan organ nakli programı, gerçek bir seçenek?

Bağış 2: Türkiye'nin kadavradan organ nakli programı, gerçek bir seçenek? Technical Assistance for Alignment in Organ Donation- EuropeAid/131052/D/SER/TR Bağış 2: Türkiye'nin kadavradan organ nakli programı, gerçek bir seçenek? Uzm.Dr. Edip GÖNÜLLÜ Organ donörü Canlı Bağış Kadavradan

Detaylı

Özgün Araştırma/Original Investigation. Yasin UZUNTARLA. doi: /tndt

Özgün Araştırma/Original Investigation. Yasin UZUNTARLA. doi: /tndt doi: 10.5262/tndt.2016.1001.20 Özgün Araştırma/Original Investigation Genç Yaş Grubunun Organ Bağışına Yönelik Düşünce ve Bilgi Düzeylerinin Verilen Eğitime Göre Karşılaştırılması Comparison of Young Age

Detaylı

Hemşirelik Son Sınıf Öğrencilerinin Organ Bağışına Bakışları*

Hemşirelik Son Sınıf Öğrencilerinin Organ Bağışına Bakışları* İ.Ü.F.N. Hem. Derg (2012) Cilt 20 - Sayı 1: 1-9 ISSN 1304-4869 Araştırma Yazısı Hemşirelik Son Sınıf Öğrencilerinin Organ Bağışına Bakışları* Senior Nursing Schools Students Views on Organ Donation Sevim

Detaylı

HASTALARIN ANESTEZİ, ANESTEZİST VE GÖREVLERİ HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ: ANKET ÇALIŞMASI

HASTALARIN ANESTEZİ, ANESTEZİST VE GÖREVLERİ HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ: ANKET ÇALIŞMASI SSK İzmir Eğitim Hastanesi Tıp Dergisi (Medical Journal of İzmir Hospital) 9 (4): 135-139, 2003 HASTALARIN ANESTEZİ, ANESTEZİST VE GÖREVLERİ HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ: ANKET ÇALIŞMASI PATIENTS KNOWLEDGE

Detaylı

DİYALİZ SEKTÖRÜNDE YAŞANAN SORUNLAR

DİYALİZ SEKTÖRÜNDE YAŞANAN SORUNLAR DİYALİZ SEKTÖRÜNDE YAŞANAN SORUNLAR Dr.Adem SEZEN DİHED Yönetim Kurulu Başkanı KURUM ADI 2013 İtibariyle MERKEZİ SAYISI 2013 HEMODİYALİZ HASTA SAYISI 2013 HEMODİYALİZ CİHAZ SAYISI SAĞLIK BAKANLIĞI 426

Detaylı

Tı p Fakü ltesi Öğrencilerinin Organ-doku Nakli Konusundaki Bilgi, Tutum ve Davranı şları

Tı p Fakü ltesi Öğrencilerinin Organ-doku Nakli Konusundaki Bilgi, Tutum ve Davranı şları Orjinal Araştıma - Original Article Klinik Tıp Bilimleri Dergisi Cilt: 3 Sayı: 1 - Mart 2015 Yrd. Doç. Dr. Hüseyin CAN 1 Asist. Dr. Rıfkı ÖNDER 2 Uzm. Dr. Mehmet Ali KURNAZ 3 Uzm. Dr. Yusuf Adnan GÜÇLÜ

Detaylı

"Farklı?-Evrensel Dünyada Kendi Kimliğimizi Oluşturma" İsimli Comenius Projesi Kapsamında Yapılan Anket Çalışma Sonuçları.

Farklı?-Evrensel Dünyada Kendi Kimliğimizi Oluşturma İsimli Comenius Projesi Kapsamında Yapılan Anket Çalışma Sonuçları. "Farklı?-Evrensel Dünyada Kendi Kimliğimizi Oluşturma" İsimli Comenius Projesi Kapsamında Yapılan Anket Çalışma Sonuçları. Survey Results Which Were Done in Comenius Project named'' Different? Building

Detaylı

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi TÜRKİYEDE BÖBREK NAKLİ 1975 yılında canlı 1978 yılında kadavra E.Ü.T.F Hastanesi Organ Nakli Uygulama ve Araştırma Merkezi 1988

Detaylı

Sağlık Yüksekokulunda Öğrenim Gören Bir Grup Öğrencinin Organ Nakli/Bağışına Yönelik Görüşleri ve Bilgi Düzeylerine Eğitimin Etkisi

Sağlık Yüksekokulunda Öğrenim Gören Bir Grup Öğrencinin Organ Nakli/Bağışına Yönelik Görüşleri ve Bilgi Düzeylerine Eğitimin Etkisi TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni, 2008: 7 () Araştırma/Research Article Kor Hek. 2008; 7():3946 Sağlık Yüksekokulunda Öğrenim Gören Bir Grup Öğrencinin Organ Nakli/Bağışına Yönelik Görüşleri ve Bilgi Düzeylerine

Detaylı

I. YARIYIL ORGAN NAKLİ. ODK 601 Teorik 2, Uygulama 2, 3 kredi. 1. Organ Nakli Tarihçesi. 2. Kalp Nakli. 3. Böbrek Nakli. 4.

I. YARIYIL ORGAN NAKLİ. ODK 601 Teorik 2, Uygulama 2, 3 kredi. 1. Organ Nakli Tarihçesi. 2. Kalp Nakli. 3. Böbrek Nakli. 4. T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ORGAN VE DOKU KOORDİNATÖRLÜĞÜ EĞİTİM YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ORGAN NAKLİ ODK 601 Teorik

Detaylı

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT The purpose of the study is to investigate the impact of autonomous learning on graduate students

Detaylı

Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2015;7 (2):

Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2015;7 (2): Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2015;7 (2): 100-104 Editöre Mektup Basol ve ark. Amerika da Acil Servis Hekimlerine Palyatif Bakım Üzerine Uygulanan Bir Anket Çalışması A survey Study

Detaylı

ORGAN BAĞIŞI ve ORGAN/ DOKU NAKLİ

ORGAN BAĞIŞI ve ORGAN/ DOKU NAKLİ ORGAN BAĞIŞI ve ORGAN/ DOKU NAKLİ ORGAN BAĞIŞI Kişi hayatta iken, serbest iradesi ile tıbben yaşamı sona erdikten sonra doku ve organlarının başka hastaların tedavisi için kullanılmasının izin verilmesine

Detaylı

HACETTEPE ÜNIVERSITESI DOKU VE ORGAN NAKLI EĞITIM, UYGULAMA VE ARAŞTıRMA MERKEZI MÜDÜRLÜĞÜ. Dr. Fazıl Tuncay Aki

HACETTEPE ÜNIVERSITESI DOKU VE ORGAN NAKLI EĞITIM, UYGULAMA VE ARAŞTıRMA MERKEZI MÜDÜRLÜĞÜ. Dr. Fazıl Tuncay Aki HACETTEPE ÜNIVERSITESI DOKU VE ORGAN NAKLI EĞITIM, UYGULAMA VE ARAŞTıRMA MERKEZI MÜDÜRLÜĞÜ Dr. Fazıl Tuncay Aki Amaç Hacettepe Üniversitesinin ilgili bölüm, anabilim dalları ve ünitelerinin işbirliği ile

Detaylı

Organ bağışından organ nakline kadarki süreç. Ölüm halinin saptanması

Organ bağışından organ nakline kadarki süreç. Ölüm halinin saptanması Organ naklinde ölen bir insanın sağlıklı organları veya dokuları, ağır kronik hasta olan insanlara nakledilir. Bu operasyonun amacı, alıcının işlevini yerine getirmeyen organlarını değiştirmektir. Organ

Detaylı

Tıp Fakültesi birinci sınıf öğrencilerinin organ-doku nakli konusundaki bilgi, tutum ve davranışları

Tıp Fakültesi birinci sınıf öğrencilerinin organ-doku nakli konusundaki bilgi, tutum ve davranışları Ulusal Cerrahi Dergisi 2009; 25(4): 137-141 ARAŞTIRMA YAZISI Tıp Fakültesi birinci sınıf öğrencilerinin organ-doku nakli konusundaki bilgi, tutum ve davranışları Knowledge and attitudes among first year

Detaylı

DİYALİZ HASTALARININ BÖBREK NAKLİ KONUSUNDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI*

DİYALİZ HASTALARININ BÖBREK NAKLİ KONUSUNDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI* ARAŞTIRMA DİYALİZ HASTALARININ BÖBREK NAKLİ KONUSUNDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI* Mehtap CÜRCANİ** MEHTAP TAN*** Alınış Tarihi:15.03.2010 Kabul Tarihi:09.06.2010 ÖZET Tanımlayıcı türdeki araştırma diyaliz hastalarının

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARININ GÜNLÜK YAŞAM AKTİVİTELERİ, YETİ YİTİMİ, DEPRESYON VE KOMORBİDİTE YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ

HEMODİYALİZ HASTALARININ GÜNLÜK YAŞAM AKTİVİTELERİ, YETİ YİTİMİ, DEPRESYON VE KOMORBİDİTE YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ HEMODİYALİZ HASTALARININ GÜNLÜK YAŞAM AKTİVİTELERİ, YETİ YİTİMİ, DEPRESYON VE KOMORBİDİTE YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ 22.10.2016 Gülay Turgay 1, Emre Tutal 2, Siren Sezer 3 1 Başkent Üniversitesi Sağlık

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

DR. MESUT GÜL. Beyin Ölümü Ve Organ Bağışı

DR. MESUT GÜL. Beyin Ölümü Ve Organ Bağışı DR. MESUT GÜL Beyin Ölümü Ve Organ Bağışı ÖLÜM... Somatik ölüm: Kalıcı olarak kalp atışının ve solunumun durmasıdır. Beyin ölümü: Beyin sapı da dahil olmak üzere beyin işlevlerinin tam ve geri dönüşümsüz

Detaylı

ORGAN BAĞIŞI DERYA GÜNAY

ORGAN BAĞIŞI DERYA GÜNAY ORGAN BAĞIŞI DERYA GÜNAY ORGAN BAĞIŞI Kişi hayatta iken, serbest iradesi ile tıbben yaşamı sona erdikten sonra doku ve organlarının başka hastaların tedavisi için kullanılmasının izin verilmesine organ

Detaylı

Bilim Uzmanı İbrahim BARIN

Bilim Uzmanı İbrahim BARIN ERCİYES ÜNİVERSİTESİ HASTANELERİNDE YATAN HASTALARIN HASTANE HİZMET KALİTESİNİ DEĞERLENDİRMELERİ Bilim Uzmanı İbrahim BARIN Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastaneleri AMAÇ Hasta memnuniyeti verilen

Detaylı

Organ bağışında bulunan herkesin organları kullanılabilir mi?

Organ bağışında bulunan herkesin organları kullanılabilir mi? Organ Doku Birimi ve Bağış Organ Bağışı Başka Hayatlara Can Katmaktır Organ bağışı nedir? Organ bağışı kişinin hayatta iken kendi özgür iradesiyle, organlarının bir kısmını veya tamamını ölümünden sonra

Detaylı

TIP KARİYER GÜNLERİ - III KİTAPÇIĞI. Yer: İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tarih: 8 Mart 2013

TIP KARİYER GÜNLERİ - III KİTAPÇIĞI. Yer: İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tarih: 8 Mart 2013 TIP KARİYER GÜNLERİ - III KİTAPÇIĞI Yer: İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tarih: 8 Mart 2013 1 İÜ KARİYER GELİŞTİRME UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRÜ NDEN 2 TIP KARİYER GÜNLERİ AFİŞİ 3 TIP KARİYER GÜNLERİ-III

Detaylı

ORGAN TRANSPLANTASYONU

ORGAN TRANSPLANTASYONU ORGAN TRANSPLANTASYONU LE LG MERAK ED LENLER *Nurcan Çiftçi **Yasemin Güven Cin nternat onal Hospital Hastanesi * Organ Nakil Koordinatörü **E itim ve Geli im Hem iresi Haz rlanma Tarihi: 25.06.2011 ÇER

Detaylı

AFYON ĠLĠNDE HALKIN VE AFYON KOCATEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ SAĞLIK ÇALIġANLARININ ORGAN BAĞIġI KONUSUNA ĠLGĠLERĠNĠN DEĞERLENDĠRĠLMESĠ

AFYON ĠLĠNDE HALKIN VE AFYON KOCATEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ SAĞLIK ÇALIġANLARININ ORGAN BAĞIġI KONUSUNA ĠLGĠLERĠNĠN DEĞERLENDĠRĠLMESĠ AFYON ĠLĠNDE HALKIN VE AFYON KOCATEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ SAĞLIK ÇALIġANLARININ ORGAN BAĞIġI KONUSUNA ĠLGĠLERĠNĠN DEĞERLENDĠRĠLMESĠ Sevda EFİL 1, Şengül ŞİŞE 2, Hanife ÜZEL 3, Olcay ESER 4 ÖZET

Detaylı

ORGAN NAKLİNDE ETİK HAYDARPAŞA NUMUNE E.A.HASTANESİ ORGAN NAKLİ KOORDİNATÖRÜ NİLGÜN DAŞKIN

ORGAN NAKLİNDE ETİK HAYDARPAŞA NUMUNE E.A.HASTANESİ ORGAN NAKLİ KOORDİNATÖRÜ NİLGÜN DAŞKIN ORGAN NAKLİNDE ETİK HAYDARPAŞA NUMUNE E.A.HASTANESİ ORGAN NAKLİ KOORDİNATÖRÜ NİLGÜN DAŞKIN ETİK İnsanların kurduğu bireysel ve toplumsal ilişkilerin temelini oluşturan değerleri, normları, kuralları doğru-yanlış

Detaylı

İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ

İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ Geleceğimizi tehdit eden çevre problemlerinin özellikle çocuklara erken yaşlarda verilmesi ve böylece çevre duyarlılığı,

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK İSTATİSTİKLERİ YILLIĞI 2015 YAYINLANDI Müge ÜNAL

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK İSTATİSTİKLERİ YILLIĞI 2015 YAYINLANDI Müge ÜNAL T.C. Sağlık Bakanlığı tarafından 2016 Aralık ayında 2015 yılına ait Sağlık İstatistikleri Yıllığı yayınlanmıştır. Söz konusu çalışma; T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK İSTATİSTİKLERİ YILLIĞI 2015 YAYINLANDI

Detaylı

Hemodiyaliz Hastalarının Fistül Bakımı Konusunda Bilgi Düzeylerinin ve Tutumlarının Belirlenmesi

Hemodiyaliz Hastalarının Fistül Bakımı Konusunda Bilgi Düzeylerinin ve Tutumlarının Belirlenmesi Hemodiyaliz Hastalarının Fistül Bakımı Konusunda Bilgi Düzeylerinin ve Tutumlarının Belirlenmesi Bahar ÇETİN, Özel Lüleburgaz Diyaliz Merkezi Seher ÜNVER, Trakya Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi

Detaylı

MELLİTUS HASTALIGI VE HEMŞİRELİK BAKıMı

MELLİTUS HASTALIGI VE HEMŞİRELİK BAKıMı ATATÜRK SAGLIK MESLEK LİsESİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ SON SINIF ÖGRENCİLERİNİN DİABETES MELLİTUS HASTALIGI VE HEMŞİRELİK BAKıMı HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ Sibel KARA CA * ÖZET Bu araştırma İzmir

Detaylı

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER Doç.Dr. Belgüzar Kara*, Özge KILIÇ** *GATA Hemşirelik Yüksekokulu, **GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Detaylı

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT Muğla Üniversitesi SBE Dergisi Güz 2001 Sayı 5 ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET Erdoğan GAVCAR * Meltem ÜLKÜ

Detaylı

PLAN. Organ nakli hizmetlerinde mevcut durum ve projeksiyonu. Sağlık Bakanlığı çalışmaları. Planlanan çalışmalar

PLAN. Organ nakli hizmetlerinde mevcut durum ve projeksiyonu. Sağlık Bakanlığı çalışmaları. Planlanan çalışmalar SAĞLIK BAKANLIĞI TEDAVİ HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIK BAKANLIĞI ORGAN NAKLİ ÇALIŞMALARI VE MEVCUT DURUM Uz. Dr. Altay KÖKEN PLAN Organ nakli hizmetlerinde mevcut durum ve projeksiyonu Sağlık Bakanlığı

Detaylı

SAĞLIK PERSONELİNİN BEYİN ÖLÜMÜ VE ORGAN BAĞIŞIYLA İLGİLİ İNANÇ VE TUTUMLARI

SAĞLIK PERSONELİNİN BEYİN ÖLÜMÜ VE ORGAN BAĞIŞIYLA İLGİLİ İNANÇ VE TUTUMLARI Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Fırat University Journal of Social Science Cilt: 20, Sayı: 1, Sayfa: 389-400, ELAZIĞ-2010 SAĞLIK PERSONELİNİN BEYİN ÖLÜMÜ VE ORGAN BAĞIŞIYLA İLGİLİ İNANÇ VE TUTUMLARI

Detaylı

OKUMA ALIŞKANLIKLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ANKARA ÜNİVERSİTESİ KALECİK MESLEK YÜKSEKOKULU ÖRNEĞİ

OKUMA ALIŞKANLIKLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ANKARA ÜNİVERSİTESİ KALECİK MESLEK YÜKSEKOKULU ÖRNEĞİ OKUMA ALIŞKANLIKLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ANKARA ÜNİVERSİTESİ KALECİK MESLEK YÜKSEKOKULU ÖRNEĞİ Pınar ŞANLIBABA 1, Eda GÜMÜŞ 2 Özet Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin kitap okuma alışkanlıklarına

Detaylı

UÜ-SK ORGAN VE DOKU NAKLİ PROSEDÜRÜ

UÜ-SK ORGAN VE DOKU NAKLİ PROSEDÜRÜ Rev. No : 01 Rev.Tarihi : 13 Haziran 2012 1/ 1. Amaç: UÜ-SK da organ ve doku nakli hizmetlerinden yararlanacak hastaların ve/veya canlı vericilerinin başvuru kriterlerinin ve organ bekleme listelerine

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

DOKU VE ORGAN NAKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 7.4.2012-15.9.2012 FAALİYETLERİ F. CAHİT TANYEL

DOKU VE ORGAN NAKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 7.4.2012-15.9.2012 FAALİYETLERİ F. CAHİT TANYEL DOKU VE ORGAN NAKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 7.4.2012-15.9.2012 FAALİYETLERİ F. CAHİT TANYEL Yönetmeliği 1. 12. 2002 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Amacı,

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR

HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR HEMODİYALİZ HASTALARININ HİPERTANSİYON YÖNETİMİNE İLİŞKİN EVDE YAPTIKLARI UYGULAMALAR Feray Gökdoğan 1, Duygu Kes 2, Döndü Tuna 3, Gülay Turgay 4 1 British University of Nicosia, Hemşirelik Bölümü 2 Karabük

Detaylı

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com SOSYAL BİLGİLER VE SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ COĞRAFYA DERSLERİNE YÖNELİK

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARINDA HUZURSUZ BACAK SENDROMU, UYKU KALİTESİ VE YORGUNLUK ( )

HEMODİYALİZ HASTALARINDA HUZURSUZ BACAK SENDROMU, UYKU KALİTESİ VE YORGUNLUK ( ) HEMODİYALİZ HASTALARINDA HUZURSUZ BACAK SENDROMU, UYKU KALİTESİ VE YORGUNLUK (2.0.20) Gülay Turgay, Emre Tutal 2, Siren Sezer Başkent Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Diyaliz Programı

Detaylı

İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi nde Farkındalık Çalışması

İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi nde Farkındalık Çalışması İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi nde Farkındalık Çalışması * Bu çalışma Pozitif Yaşam Derneği UNAIDS ve İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi iş birliği ile Oturum öncesi (OÖ) 17 kişiye,

Detaylı

HASTA VE DONÖR BİLGİLENDİRİLMESİ PROF DR SERHAN TUĞLULAR MARMARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ NEFROLOJİ BİLİM DALI

HASTA VE DONÖR BİLGİLENDİRİLMESİ PROF DR SERHAN TUĞLULAR MARMARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ NEFROLOJİ BİLİM DALI HASTA VE DONÖR BİLGİLENDİRİLMESİ PROF DR SERHAN TUĞLULAR MARMARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ NEFROLOJİ BİLİM DALI NEDEN ÖNEMLİ? İNSANİ AÇIDAN ETİK AÇIDAN TIBBİ AÇIDAN YASAL AÇIDAN NAKİL ÖNCESİNDE BİLGİLENDİRME

Detaylı

Süleyman TAŞGETİREN 1, Neşe ÖZKAN 2, Nurgül ÖZMEN 2

Süleyman TAŞGETİREN 1, Neşe ÖZKAN 2, Nurgül ÖZMEN 2 Mühendislik eğitimi üzerinde işyeri ve fuar ziyaretlerinin önemi bilinen bir durumdur. Biyomedikal mühendisliği ise ülkemizde son yıllarda yaygınlaşan görece yeni bir alandır. Lise düzeyinde alanın içeriği

Detaylı

Ön Söz. Dr. Nicola Thomas Londra

Ön Söz. Dr. Nicola Thomas Londra Giriş Böbrek hastalarının birçok gereksinimi vardır. Bunlar; hastayı davranış değişikliği için cesaretlendirmek, durumu ile ilgili bilgilendirmek, alışılmış bakım gereksinimleri ve böbrek hastalığının

Detaylı

ORGAN BAĞIŞ SÜRECİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ

ORGAN BAĞIŞ SÜRECİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ Yürürlük i: ORGAN BAĞIŞ SÜRECİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ Revizyon i: - Sayfa: 1/5 Revizyon i Açıklama Revizyon No Madde No Yeni yayınlandı. KAPSAM: Tüm hastane Hazırlayan Esma Zerin ÇAKMAK Organ Nakil Koordinatörü

Detaylı

HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ UYGULANAN HASTALARIN BEDEN İMAJI VE BENLİK SAYGISI ALGILARININ KARŞILAŞTIRILMASI

HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ UYGULANAN HASTALARIN BEDEN İMAJI VE BENLİK SAYGISI ALGILARININ KARŞILAŞTIRILMASI HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ UYGULANAN HASTALARIN BEDEN İMAJI VE BENLİK SAYGISI ALGILARININ KARŞILAŞTIRILMASI Burcu BAYRAK KAHRAMAN* Derya TÜLÜCE* Musa BALİ** Turgay ARINSOY** *Gazi Üniversitesi Sağlık

Detaylı

Giresun Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesindeki Hemşirelik Öğrencilerinin Beyin Ölümü ve Organ Bağışına İlişkin Bilgi ve Tutumları

Giresun Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesindeki Hemşirelik Öğrencilerinin Beyin Ölümü ve Organ Bağışına İlişkin Bilgi ve Tutumları Klinik Araştırma www.firattipdergisi.com Giresun Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesindeki Hemşirelik Öğrencilerinin Beyin Ölümü ve Organ Bağışına İlişkin Bilgi ve Tutumları Yeşim YAMAN AKTAŞ a1, Neziha

Detaylı

UTERUS TRANSPLANTASYONU Etik ve Yasal Zorluklar. Celalettin GÖÇKEN

UTERUS TRANSPLANTASYONU Etik ve Yasal Zorluklar. Celalettin GÖÇKEN UTERUS TRANSPLANTASYONU Etik ve Yasal Zorluklar Celalettin GÖÇKEN Uterus Transplantasyonu Bağışlayanlar Açısından Risk Alıcılar Açısından Risk Doğacak Çocuklar Mevzuata Dair Zorluklar SONUÇ Uterus Transplantasyonu

Detaylı

TÜRKİYE DEKİ ÜÇ TIP FAKÜLTESİNİN SON ÜÇ YILDAKİ YAYIN ORANLARI THE THREE-YEAR PUBLICATION RATIO OF THREE MEDICAL FACULTIES IN TURKEY

TÜRKİYE DEKİ ÜÇ TIP FAKÜLTESİNİN SON ÜÇ YILDAKİ YAYIN ORANLARI THE THREE-YEAR PUBLICATION RATIO OF THREE MEDICAL FACULTIES IN TURKEY TÜRKİYE DEKİ ÜÇ TIP FAKÜLTESİNİN SON ÜÇ YILDAKİ YAYIN ORANLARI THE THREE-YEAR PUBLICATION RATIO OF THREE MEDICAL FACULTIES IN TURKEY İbrahim Taha Dağlı İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Cerrahpaşa

Detaylı

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ *

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ * Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE

Detaylı

Hasta Yakınlarının Organ Bağışı ve Nakli ile İlgili Tutumları ve Sosyal Profilleri Arasındaki İlişki

Hasta Yakınlarının Organ Bağışı ve Nakli ile İlgili Tutumları ve Sosyal Profilleri Arasındaki İlişki Araştırmalar / Researches DOI: 10.5350/BTDMJB201309402 Hasta Yakınlarının Organ Bağışı ve Nakli ile İlgili Tutumları ve Sosyal Profilleri Arasındaki İlişki Merve Tarhan, Levent Dalar, Hüseyin Yıldırımoğlu,

Detaylı

Tip 1 diyabetli genç yetişkinlerin hastalığa psikososyal uyumları ve stresle başa çıkma tarzları

Tip 1 diyabetli genç yetişkinlerin hastalığa psikososyal uyumları ve stresle başa çıkma tarzları Tip 1 diyabetli genç yetişkinlerin hastalığa psikososyal uyumları ve stresle başa çıkma tarzları 1 Selda Çelik, 2 Meral Kelleci, 3 Dilek Avcı, 1 Elif Temel 1 İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi

Detaylı

06.01.2014 PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ

06.01.2014 PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ 06.01.2014 PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ Türkiye de üçüncü merkez olarak İzmir de Tepecik Atatürk ve Eğitim Araştırma Hastanesinde kurulması için çalışmaları yürütülen kemik iliği bankası için

Detaylı

KADAVRADAN ORGAN ALINMASI. Özlem ERGİNBAŞ Ameliyathane Hemşiresi

KADAVRADAN ORGAN ALINMASI. Özlem ERGİNBAŞ Ameliyathane Hemşiresi KADAVRADAN ORGAN ALINMASI Özlem ERGİNBAŞ Ameliyathane Hemşiresi KADAVRADAN ORGAN ALINMASI Beyin ölümü kararı verilmiş donörlerden (vericilerden) usulüne uygun olarak başka kişiye nakledilmek üzere organların

Detaylı

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİLERİNİN AİLE HEKİMLİĞİ KONUSUNDA BİLGİ DURUMLARININ SAPTANMASI *

GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİLERİNİN AİLE HEKİMLİĞİ KONUSUNDA BİLGİ DURUMLARININ SAPTANMASI * GÜMÜŞHANE ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİLERİNİN AİLE HEKİMLİĞİ KONUSUNDA BİLGİ DURUMLARININ SAPTANMASI * Aydın KIVANÇ 1 Turgut ŞAHİNÖZ 1 ÖZET Aile Hekimliği 1974 den günümüze kadar Avrupa da tüm sağlık sistemlerinde

Detaylı

Bir Grup Hemşirenin Sosyodemografik Verileri ve Tükenmişlik Düzeyleri Bağlamında Organ Bağışına Bakış Açıları

Bir Grup Hemşirenin Sosyodemografik Verileri ve Tükenmişlik Düzeyleri Bağlamında Organ Bağışına Bakış Açıları ARAŞTIRMA / RESEARCH REPORT İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2011;18(1):26-32 Bir Grup Hemşirenin Sosyodemografik Verileri ve Tükenmişlik Düzeyleri Bağlamında Organ Bağışına Bakış Açıları Özgür

Detaylı

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ Doç. Dr. Deniz Beste Çevik Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı beste@balikesir.edu.tr

Detaylı

KAN BAĞIŞI ÜZERİNE BİLGİ, TUTUM VE DAVRANIŞ ÖLÇÜMÜ ANKET ÇALIŞMASI

KAN BAĞIŞI ÜZERİNE BİLGİ, TUTUM VE DAVRANIŞ ÖLÇÜMÜ ANKET ÇALIŞMASI KAN BAĞIŞI ÜZERİNE BİLGİ, TUTUM VE DAVRANIŞ ÖLÇÜMÜ ANKET ÇALIŞMASI Ece Özbeşer, Selin Bayrak, Burcu Bozdoğan, Aslı Genç, Kadriye Sezen Uğur Danışman: Doç. Dr. Ebru Koca ÖZET Kan bağışı eksikliği Türkiye

Detaylı

Prof. Dr. H. Zafer Güney Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi

Prof. Dr. H. Zafer Güney Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. H. Zafer Güney Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Araştırma Serisi 9-2011 1 AİK- DSÖ TANIMI Hastaların ilaçları klinik ihtiyaçlarına uygun şekilde,

Detaylı

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 58 2009 Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı:25, s.58-64 ÖZET EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 Bu çalışmanın

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. LİSE : Bornova Anadolu Lisesi 1978. ÜNİVERSİTE: Ankara Universitesi Tıp Fakültesi 1978-1984

ÖZGEÇMİŞ. LİSE : Bornova Anadolu Lisesi 1978. ÜNİVERSİTE: Ankara Universitesi Tıp Fakültesi 1978-1984 ÖZGEÇMİŞ ADI SOYADI : Cemal Ata : Bozoklar DOĞUM TARİHİ : 10. AĞUSTOS 1961 DOĞUM YERİ MEDENİ HALİ : İzmir : Evli ve 22 yaşında bir kızı var EĞİTİMİ: LİSE : Bornova Anadolu Lisesi 1978 ÜNİVERSİTE: Ankara

Detaylı

İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları 1. İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları

İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları 1. İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları 1 İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları İbrahim Üstünalp Mersin Üniversitesi İngilizce Öğretmen Adaylarının

Detaylı

HEMODİYALİZ VE TRANSPLANTASYONDA MALİYET VE ETKİNLİK ANALİZİ DR. NURHAN SEYAHİ

HEMODİYALİZ VE TRANSPLANTASYONDA MALİYET VE ETKİNLİK ANALİZİ DR. NURHAN SEYAHİ HEMODİYALİZ VE TRANSPLANTASYONDA MALİYET VE ETKİNLİK ANALİZİ DR. NURHAN SEYAHİ İstanbul Üniversitesi Cerrahapaşa Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Transplantasyon hastaları daha uzun Yıl 1978 İmmunsupressifler

Detaylı

ŞİZOFRENİ HASTALARINDA TIBBİ(FİZİKSEL) HASTALIK EŞ TANILARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

ŞİZOFRENİ HASTALARINDA TIBBİ(FİZİKSEL) HASTALIK EŞ TANILARININ DEĞERLENDİRİLMESİ ŞİZOFRENİ HASTALARINDA TIBBİ(FİZİKSEL) HASTALIK EŞ TANILARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Mehmet Emin Demirkol Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı AMAÇ Bu çalışmada

Detaylı

Öğr. Gör. Dr. Müge DEMİR HÜTF Tıp Tarihi ve Etik Anabilim Dalı

Öğr. Gör. Dr. Müge DEMİR HÜTF Tıp Tarihi ve Etik Anabilim Dalı Öğr. Gör. Dr. Müge DEMİR HÜTF Tıp Tarihi ve Etik Anabilim Dalı Diyaliz makinesinin icadı (1960 lı yıllar) Kanada Rahipleri Tıbbi Ahlak Kılavuzu (1971) New Jersey Yüksek Mahkemesi Karen Ann Quinlan Kararı

Detaylı

www.akuademi.net [XV. ULUSAL SU ÜRÜNLERİ SEMPOZYUMU, 01 04 Temmuz 2009, Rize]

www.akuademi.net [XV. ULUSAL SU ÜRÜNLERİ SEMPOZYUMU, 01 04 Temmuz 2009, Rize] ERZURUM İLİNDEKİ TÜKETİCİLERİN SU ÜRÜNLERİ TÜKETİM ALIŞKANLIĞININ BELİRLENMESİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA Pınar OĞUZHAN 1 * Simay ANGİŞ 1 Muhammed ATAMANALP 1 1 Atatürk Üniversitesi Su Ürünleri Anabilim Dalı.

Detaylı

YOĞUN BAKIM ÜNİTESİ HASTA YAKINLARI İLE ANESTEZİ POLİKLİNİK HASTALARININ ORGAN BAĞIŞINA BAKIŞI

YOĞUN BAKIM ÜNİTESİ HASTA YAKINLARI İLE ANESTEZİ POLİKLİNİK HASTALARININ ORGAN BAĞIŞINA BAKIŞI Anatol J Clin Investig 015;9(4):194-0 YOĞUN BAKIM ÜNİTESİ HASTA YAKINLARI İLE ANESTEZİ POLİKLİNİK HASTALARININ ORGAN BAĞIŞINA BAKIŞI OVERVIEW OF ORGAN DONATION OF THE PATIENT S RELATIVES ON INTENSIVE CARE

Detaylı

TIPTA HALK SAĞLIĞI UZMANLIĞI ve GELECEK SEÇENEKLERİ/BEKLENTİLERİ/ÖNGÖRÜLERİ

TIPTA HALK SAĞLIĞI UZMANLIĞI ve GELECEK SEÇENEKLERİ/BEKLENTİLERİ/ÖNGÖRÜLERİ TIPTA HALK SAĞLIĞI UZMANLIĞI ve GELECEK SEÇENEKLERİ/BEKLENTİLERİ/ÖNGÖRÜLERİ Dilek ASLAN HÜTF Halk Sağlığı Anabilim Dalı Prof. Dr. Nusret Fişek Eğitim Salonu Şubat 2017, Ankara Canlı yayın için: http://www.halksagligi.hacettepe.edu.tr/canliyayın/canliyayin.php

Detaylı

DÜNYA BÖBREK GÜNÜ ETKİNLİĞİ ANALİZİ

DÜNYA BÖBREK GÜNÜ ETKİNLİĞİ ANALİZİ DÜNYA BÖBREK GÜNÜ ETKİNLİĞİ ANALİZİ Elif Bülbül 1,Canan SAYAN 2,Muhammet YETGİN 2,Cemile KESGİN TOKA 3,Reha ERKOÇ 4,Barış DÖNER 4,Rümeyza KAZANCIOĞLU 4 1 Bezmialem Vakıf Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ. Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı

BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ. Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı BİRİNCİ BASAMAKTA GÜNCEL DURUM > 6330 Aile Sağlığı Merkezi

Detaylı