Atık Sektörü Mevcut Durum Değerlendirmesi Raporu

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Atık Sektörü Mevcut Durum Değerlendirmesi Raporu"

Transkript

1 Atık Sektörü Mevcut Durum Değerlendirmesi Raporu (2.Taslak Web, Eylül 2010) Bu rapor Prof. Dr. İzzet Öztürk ve T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanmıştır.

2 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... ii Tablolar...iv Şekiller... v Kısaltmalar...vi 1. GİRİŞ SEKTÖRÜN KISA TANITIMI Kentsel Katı Atık Tehlikeli Atıklar Tıbbi Atıklar Tarımsal (bitkisel ve hayvansal) atıklar Atıksular ve Atıksu Arıtma Tesislerinden Kaynaklanan Arıtma Çamurları MEVCUT DURUM Politikalar Türkiye de AB ile uyumlu Entegre Atık Yönetimi ne İlişkin Master Plan Çalışmaları Ulusal İklim Değişikliği Strateji Belgesi Yasal Düzenlemeler Avrupa Birliği Uyum Süreci Kapsamındaki Mevzuat Çalışmaları Kurumsal Yapılanma Finansman Ekonomik Araçlar Fiziki Yatırım Projeleri Eylül 2010 ii

3 3.6.1 Düzenli Depolama ve Kompost Tesisleri Düzensiz Depolama Alanları Ambalaj Atıkları Ayırma ve Geri Kazanım Tesisleri Depo Gazı veya Atıktan Enerji Üretim Tesisleri Katı Atık Sızıntı Suyu Arıtma Tesisleri Tehlikeli Atık Bertaraf Tesisleri Tıbbi Atık Bertaraf Tesisleri Atıksu Arıtma Tesisleri Bilgi Sistemleri, İzleme/Raporlama Bilimsel ve Teknolojik Ar Ge Eğitim/Kapasite Geliştirme Okul Öncesi Eğitim, İlköğretim ve Ortaöğretim Yüksek Öğretim SONUÇ ve ÖNERİLER KAYNAKLAR EKLER EK 1: ATIK SEKTÖRÜ PAYDAŞ ANALİZİ EK 2: ATIK SEKTÖRÜ MEVCUT DURUM DEĞERLENDİRMESİ ÇALIŞTAYLARI KATILIMCI LİSTESİ EK 3: ATIK SEKTÖRÜ MEVCUT DURUM DEĞERLENDİRMESİ KATILIMCI SÜREÇ VE ÇIKTILARI...87 EK 4: ATIK SEKTÖRÜ KAYNAK LİSTESİ EK 5: ATIK SEKTÖRÜ İLE İLGİLİ EK TABLOLAR VE ŞEKİLLER Eylül 2010 iii

4 Tablolar Tablo 1. Türkiye'nin sektörlere göre toplam sera gazı emisyonları (milyon ton CO 2 eşdeğeri), Tablo 2. Türkiye'de atık sektörü CH 4 emisyonu, Tablo yılı ambalaj ve ambalaj atıkları istatistikî sonuçları... 6 Tablo 4. Türkiye için kentsel katı atık üretimi tahmini Tablo 5. Düzenli depolama direktifi hedeflerine göre geçiş süreleri Tablo 6. Türkiye için AB Atık Direktifleri ile uyumlu zaman çizelgesi Tablo 7. Büyükşehir dışındaki Belediyeler için AB ile uyumlu atık yönetimi zaman çizelgesi (KAAP, 2009) Tablo 8. Mevcut Atık Yönetiminde Sera Gazı Azaltımına İlişkin AB ve Türkiye deki yasal çerçeve Tablo 9. Atık yönetimi ile ilgili mevcut kurumsal yapılanma, (KAAP, 2006/2009) Tablo yılları arasında çevre yatırımlarının sektörlere dağılımı Tablo 11. Finans kaynaklarının karşılanma oranı Tablo yılına ait ÇTV yıllık tutarları (TL) Tablo 13. Yıllara göre kompost tesislerinin kapasite ve geri kazanım miktarları Tablo 14. Lisans Geri Dönüşüm Tesislerin Malzemeye Göre Toplam Kapasiteleri Tablo 15. Depo gazından enerji üretim tesislerinin kurulu güç ve mevcut kapasiteleri Tablo 16. Kamu sektörü Ar Ge çalışmaları için kaynak tahsisi Tablo 17. Ar Ge için toplam kamu desteği (Milyon Avro) Eylül 2010 iv

5 Şekiller Şekil 1. Türkiye de Katı Atık Kompozisyonu... 5 Şekil 2: Türkiye de tehlikeli atık bertaraf yöntemlerinin uygulama oranları... 7 Şekil yılı sonu itibari ile tıbbi atıkların bertaraf durumu (ton/yıl)... 9 Şekil 4. Bölgelerde Oluşan Arıtma Çamuru Miktarı (ton/gün kuru madde) Şekil 5. Türkiye de Oluşan Toplam Çamur Miktarı (ton/gün kuru madde) Şekil 6. Katı Atık Ana Planında (KAAP) önerilen AB ile uyumlu Entegre Katı Atık Yönetimi (EKY) Proje akım şeması Şekil 7. Çevresel yatırımlara finansman sağlanılabilecek kaynaklar Şekil 8. Lisanslı/geçici çalışma izinli ambalaj atıkları geri dönüşüm/toplama ayırma tesisleri (2003 Aralık 2009) Eylül 2010 v

6 Kısaltmalar AAKY AB AK Ar Ge ATM AYB AYEP AYK BB BM BMİDÇS BTYK BTYK ÇED ÇEKÜL ÇEVKO CH 4 Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği Avrupa Birliği Avrupa Konseyi Araştırma Geliştirme Atık Toplama Merkezleri Atık Yönetim Birlikleri Atık Yönetimi Eylem Planı Araştırma Yardımı Komisyonları Büyükşehir Belediyeleri Birleşmiş Milletler Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu Çevresel Etki Değerlendirmesi Çevre ve Kültür Değerlerini Koruma ve Tanıtma Vakfı Çevre Koruma ve Ambalaj Atıkları Değerlendirme Vakfı Metan CNG Compressed Natural Gas Sıkıştırılmış Doğal Gaz CO 2 Carbon Dioxide Karbon dioksit ÇOB Çevre ve Orman Bakanlığı Eylül 2010 vi

7 COP7 ÇTV DHKD DMİ DPT DSİ EAY 7th Session of the Conference of the Parties 7. Taraflar Konferansı Çevre Temizlik Vergisi Doğal Hayatı Koruma Derneği Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Entegre Atık Yönetimi EC European Commission Avrupa Komisyonu EEC European Economic Community Avrupa Ekonomik Topluluğu EHCIP EKY ETKB Environmental Heavy Cost Investment Planning Entegre Katı Atık Yönetimi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yüksek Maliyetli Çevre Yatırımlarının Planlaması için Teknik Yardım Projesi EU European Union Avrupa Birliği GAP GSYH Güneydoğu Anadolu Projesi Gayri Safi Yurtiçi Hasıla HAWAMAN Improvement of Industrial Hazardous Waste Management in Turkey Türkiye'de Sanayiden Kaynaklanan Tehlikeli Atıkların Yönetiminin İyileştirilmesi İ.T.Ü İBB İDKK IPCC İSTAÇ İstanbul Teknik Üniversitesi İstanbul Büyükşehir Belediyesi İklim Değişikliği Koordinasyon Kurulu Intergovernmental Panel on Climate Change Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli İstanbul Büyükşehir Belediyesi İstanbul Çevre Koruma ve Atık Mad. Değ. San. ve Tic. A.Ş. Eylül 2010 vii

8 İZAYDAŞ KAAP KAMAG KKA İzmit Büyükşehir Belediyesi İzmit Atık ve Artıkları Arıtma ve Yakma Değerlendirme A.Ş. Katı Atık Ana Planı Kamu Araştırmaları Grubu Kentsel Katı Atık MBR Membrane Bioreactor Membran Bio Reaktör MGT Maddesel Geri Kazanma Tesisi MOEF Ministry of Environment and Forestry Çevre ve Orman Bakanlığı N2O Nitrous Oxide Azotdioksit NAMA Nationally Appropriate Mitigation Actions Ulusal Programlara Uygun Azaltım Eylemleri ÖÇK ÖÇKK OECD OSB PEGSÜ PETKİM Özel Çevre Koruma Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı Organization for Economic Cooperation and Development Organize Sanayi Bölgeleri Pazar Ekonomisine Geçiş Sürecindeki Ülkeler Petrokimya Holding A.Ş. İktisadi İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı RDF Refuse Derived Fuel Atıktan Türetilmiş Yakıt STK TABS TARAL TEMA TOBB Sivil Toplum Kuruluşu Tehlikeli Atık Beyan Sistemi Türkiye Araştırma Alanı Türkiye Erozyonla Mücadele, Ağaçlandırma ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Eylül 2010 viii

9 TRT Türkiye Radyo Televizyon Kurumu TSI Turkish Statistical Institute Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı TÜBİTAK TÜBİTAK MAM TÜİK UÇES Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Marmara Araştırma Merkezi Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı AB Entegre Çevre Uyum Stratejisi UNDP United Nations Development Programme Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı WWF World Wildlife Fund Doğal Hayatı Koruma Vakfı YÖK Yüksek Öğretim Kurulu Eylül 2010 ix

10 1. GİRİŞ Bu Rapor, Çevre ve Orman Bakanlığı ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı ortaklığında yürütülen Türkiye nin İklim Değişikliği Ulusal Eylem Planı nın Geliştirilmesi Projesi ne yönelik önceliklerin belirlenmesi için, 2010 yılı ilk yarısı itibariyle iklim değişikliği ile mücadele bağlamında sera gazlarının azaltılmasına ilişkin mevcut politikalar, bunların uygulama araçları ve tamamlanmış ya da devam eden uygulamalar çerçevesinde olumlu gelişmeleri, varsa iyileştirilmesi, geliştirilmesi gereken yönleri, devam eden faaliyetleri bir stok sayımı yaklaşımıyla saptayarak mevcut durumu değerlendirmektedir. Projenin yürütücü kuruluşu Çevre ve Orman Bakanlığı, uygulayıcı kuruluşu ise Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı dır. Dokuzuncu Kalkınma Planı nda ülkemiz şartları çerçevesinde ilgili tarafların katılımıyla sera gazı azaltımı politika ve tedbirlerini ortaya koyan bir Ulusal Eylem Planı hazırlanarak, BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ne ilişkin yükümlülüklerin yerine getirileceği belirtilmiştir. Bu mevcut durum değerlendirmesi, hazırlanacak İklim Değişikliği Eylem Planı nın zeminini oluşturacak ve önceliklerini belirleyecektir. Bu anlamda, değerlendirme kapsamına, sera gazı azaltımına ilişkin mevcut politikalar ve bunların uygulamaları ile konu hakkında halen devam eden çalışmalar alınmıştır. Sera gazı emisyonlarının miktarının hesaplanması İkinci Ulusal Bildirim çalışmaları, iklim değişikliğine uyumla ilgili konular da Türkiye nin İklim Değişikliğine Uyum Kapasitesinin Geliştirilmesi Birleşmiş Milletler Ortak Programı nın Ulusal İklim Değişikliğine Uyum Stratejisi bileşeni kapsamında Türk Hükümeti ve UNDP ortaklığında yürütülen paralel süreçlerde ele alındığından, bu rapor çerçevesinde incelenmemiştir. Türkiye nin Ulusal İklim Değişikliği Strateji Belgesi, 3 Mayıs 2010 tarihinde Yüksek Planlama Kurulu tarafından onaylanarak yürürlüğe girmiştir. Eylem Planı nın oluşturulması aşamasında Strateji Belgesi, göz önünde bulundurulacak en önemli çerçeve belgedir. İklim Değişikliği Eylem Planı na yönelik mevcut durum değerlendirmesi çalışmaları sırasında henüz taslak aşamasında olduğundan Strateji den genel çerçeve anlamında yararlanılabilmiştir. Bununla birlikte, Strateji nin aşağıda belirtilen temel ilkeleri değerlendirmelere temel teşkil etmiştir: Türkiye nin iklim değişikliğiyle küresel mücadele kapsamında temel amacı, insanlığın ortak kaygısı olan iklim değişikliğini önlemeye yönelik uluslararası taraflarla işbirliği içerisinde, tarafsız ve bilimsel bulgular ışığında ortak akılla belirlenmiş küresel çabalara, Eylül

11 sürdürülebilir kalkınma politikalarına uygun olarak, ortak fakat farklılaştırılmış sorumluluklar prensibi ve Türkiye nin özel şartları çerçevesinde katılmaktır. Mevcut Durum Değerlendirilmesi raporu, sektör uzmanının literatür çalışmalarına, ilgili paydaşlarla yüz yüze görüşmelere ve paydaşlarla yürütülen katılımcı sürece dayanılarak hazırlanmıştır. İklim değişikliği ile mücadele kapsamında sera gazı azaltımı konusunda alınacak politika ve tedbirleri etkileyebilecek ve bunlardan etkilenebilecek taraflar (paydaşlar), Ek 1 de yer alan paydaş analizi ile belirlenmiş; belirlenen paydaşların sürece aktif katılımları sağlanmaya çalışılmıştır. Çalıştaya davet edilen kurum/kuruluşlar ile katılımcıların listesi Ek 2 dedir. 10 Mart ve 14 Nisan 2010 tarihlerinde yapılan çalıştaylara katılan katılımcılar (bkz. Ek 2) tarafından atık sektörüne ilişkin olumlu gelişmeler belirlenmiş; var olan politikalar ve uygulamalardaki eksiklikler ve aksaklıklar tespit edilmiş; sürmekte olan projeler ve faaliyetler kayda geçirilmiştir. Katılımcılarca belirlenen eksiklikler ve aksaklıklar ile boşluklar, sektör uzmanı tarafından sektöre özgü bir sorunlar listesi haline getirilmiştir. Daha sonra bu sorunlar, katılımcılar tarafından sorunların iklim değişikliği ile ilgili Türkiye nin taraf olduğu uluslararası yükümlülükleri ile ilişkisi; Avrupa Birliği (AB) ne uyum süreciyle ilişkisi; Türkiye nin Dokuzuncu Kalkınma Planı nda benimsenen gelişme eksenleriyle ilişkisi; ulusal mevzuattaki yükümlülüklerle ilişkisi; çevresel etkileri ve dışsal maliyetleri1; ve son olarak ülke ekonomisine etkisi olarak belirlenen altı kriter çerçevesinde değerlendirilmiş ve bir öncelik sırasına konmuştur. Katılımcı sürecin detayları, katılımcılar tarafından önceliklendirme kriterlerine verilen ağırlıklar ve çalıştay sonuçlarına göre sorunların öncelik sıralaması, Ek 3 te yer almaktadır. Raporda ilk olarak atık sektörü kısaca tanıtılmakta ve sektörün iklim değişikliği üzerindeki etkileri açıklanmaktadır. Ardından raporun asıl amacı olan mevcut durum değerlendirmesi yer almaktadır. Bu kapsamda atık sektörüne ilişkin olarak sırasıyla temel politikalar, yasal düzenlemeler, kurumsal yapı, finansman kaynakları, ekonomik araçlar, fiziki yatırım projeleri, bilgi sistemleri ile izleme/raporlama sistemleri, bilimsel ve teknolojik Ar Ge ve son olarak eğitim ve kapasite geliştirme konuları ele alınmaktadır. Anılan her alt başlık altında Türkiye de atık sektöründe mevcut durumun sera gazı emisyon azaltma politikalarını uygulamak için yeterli olup olmadığı, iklim değişikliği ile mücadele açısından sektördeki olumlu gelişmeler, eksiklikler, geliştirilmesi, iyileştirilmesi veya değiştirilmesi gereken konular ortaya konmaktadır. 1 Bir malın üretiminin ve tüketiminin o malın satıcıları ve alıcıları dışındaki üçüncü kişilere bir maliyet yüklemesine dışsal maliyet denir. Örneğin bir çimento üreticisinin çevrede yarattığı kirlilik sonucu, o çevrede yaşayan insanların sağlık sorunları yaşamaları ve bunlar için ödedikleri maliyetler, dışsal maliyetlerdir. Eylül

12 IPCCC Ulusal Sera Gazı Envanteri Hazırlama Kılavuzu na göre atık sektörü başlıca aşağıdaki bileşenleri içermektedir: Katı atık depolama sahaları (4A), Katı atık biyolojik arıtma tesisleri (4B), Yakma Tesisleri ve açık alanda yakma (4C), Atıksu arıtma ve deşarj tesisleri (4D) ile Diğer tesisler (4E) (IPCC, 2006). Bu rapor kapsamında, yukarıdaki bileşenlerden 4A ve 4B bileşenleri ile kısmen 4C, 4D ve 4E incelenmiştir. Atık Sektörü 2007 yılı verilerine göre Türkiye nin ikinci büyük sera gazı emisyonu kaynağıdır. Atık sektörü sera gazı emisyonları kentsel katı atıkların, tehlikeli atıkların ve tıbbi atıkların yönetim ve bertarafı dolayısıyla açığa çıkan emisyonlar ile atıksu artıma tesislerinden kaynaklanan arıtma çamurların oluşumundan ve bertarafından kaynaklanan emisyonları içermektedir. Günümüzde Entegre Atık Yönetimi (EAY) için başlıca 5 ana stratejinin aşağıdaki öncelik sırası ile uygulanması öngörülmektedir: Atık önleme ve azaltım (Reduce) Yeniden kullanım (Reuse) Geri dönüşüm (Recycle) Geri kazanım (Recovery) Güvenli depolama Türkiye de yukarıda belirtilen çerçevede planlanıp uygulanmış bölgesel ölçekte EAY uygulamaları, AB sürecinin de etkisi ile özellikle 2004 sonrası belirgin bir ivme kazanmıştır. Bu kapsamda öncelikle bölgesel düzenli depolama tesisleri yapımı ile önceki düzensiz depolama alanlarının ıslahı atık kumbaraları ve geri dönüşüm merkezleri üzerinden ambalaj atıkları geri kazanımı uygulamaları yaygınlaşmaktadır. İstanbul, Bursa, Gaziantep ve Ankara daki bazı düzensiz ve düzenli depolama sahalarında depo gazının doğrudan yakılması veya içten yanmalı motorlar ile elektrik enerjisi üretimi yoluyla sera gazı azaltımı uygulamaları bulunmaktadır. Eylül

13 2. SEKTÖRÜN KISA TANITIMI Atık sektörü, başlıca sera gazları olan metan (CH 4 ), nitroz oksit (N 2 O) ve karbondioksit (CO 2 ) gazlarının emisyonuna yol açan ana sektörlerden biri olarak iklim değişikliği ve küresel ısınmada önemli rol oynamaktadır. Küresel ölçekte, 2004 yılı itibarı ile insan kaynaklı sera gazı emisyonlarının % 3 ünün atık sektöründen kaynaklandığı tahmin edilmektedir (IPCC, 2007). Türkiye nin yılları arası toplam sera gazı emisyonu ve sektörlere göre dağılımı Tablo 1 de verilmiştir (TÜİK, 2010). Tablo 1. Türkiye'nin sektörlere göre toplam sera gazı emisyonları (milyon ton CO 2 eşdeğeri), Milyon Ton Enerji 132,13 160,79 212,55 241,45 288,70 277,70 Endüstriyel İşlemler 15,44 24,20 24,37 28,75 29,26 29,83 Tarımsal Faaliyetler 29,78 30,35 27,37 25,84 26,31 25,04 Atık 9,68 23,83 32,72 33,52 35,71 33,92 Toplam 187,03 239,17 297,01 329,56 379,98 366,49 Kaynak: TÜİK, 2010 Not: Arazi kullanımı ve arazi kullanım değişimlerinden kaynaklanan emisyonlar envantere dâhil edilmemiştir. Mevcut durumda atık sektörü sera gazı emisyonlarının kaynakları düzenli ve kontrolsüz (düzensiz) depolama alanlarından açığa çıkan depo gazı (~% CH 4 içerikli) olup, Türkiye deki dönemi CH 4 emisyonu durumu Tablo 2 de ayrıca verilmiştir (TÜİK, 2010). Tablo 2. Türkiye'de atık sektörü CH 4 emisyonu, SERAGAZI KAYNAKLARI (1000 ton) Atık 304,12 967, , , ,65 Katı Atık Bertarafı 304,12 967, , , ,65 1. Düzenli Depolama 0,00 111,18 548,83 545,02 725,73 2. Atıkların Kontrolsüz Depolanması 304,12 856,14 834,15 871,76 790,93 Kaynak: TÜİK, Eylül

14 Yukarıdaki tablolarda görüldüğü üzere 2008 yılı itibarı ile Türkiye de atık sektörünün toplam sera gazı emisyonu içindeki payı 33,92 x 10 6 ton CO 2 eşdeğeri/yıl (~% 9,25) olup, enerji sektöründen sonra 2. sırada yer almaktadır yılında da yine 2. sırada ve % 9,1 düzeyinde idi (ÇOB, 2008). Atık sektörü sera gazı emisyonları döneminde 1990 yılına göre % 119 oranında artmıştır. Türkiye de atık sektörü CH 4 emisyonlarının tamamının düzenli ve düzensiz (kontrolsüz) depolama alanlarından kaynaklandığı ve 2007 yılı itibarı ile toplam ton/yıl değerine ulaştığı tahmin edilmektedir. Bu miktar CH 4 emisyonunun ~% 52 si düzenli, % 48 i ise düzensiz atık depolama alanlarından kaynaklanmaktadır. 2.1 Kentsel Katı Atık Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre Türkiye de 2008 yılı itibarı ile toplanan kentsel katı atık miktarı ton/yıl (1,15 kg/kişi.gün, 420 kg/kişi.yıl) olup ülke nüfusunun % 82 si, belediye nüfusunun ise % 99 u atık toplama hizmetinden yararlanmaktadır. Belediyelerden toplanan atığın % 46 sı düzenli depolama ve kompostlaştırma gibi atık yönetimi mevzuatına uygun yöntemlerle bertaraf edilmekte olup belediye nüfusunun ~% 46 sı bu tür tesislerden yararlanmakta, % 54 ünün atıkları ise düzensiz (kontrolsüz) depolama ve diğer yöntemlerle uzaklaştırılmaktadır. ÇOB Atık Yönetimi Eylem Planı nda ( ), 2012 yılında belediye nüfusunun % 70 inin atıklarının düzenli depolama tesislerinde bertarafı öngörülmektedir. Katı Atık Ana Planı Projesi (2006) kapsamında yapılan katı atık kompozisyon belirleme çalışmasının sonucu aşağıdaki grafikte yer almaktadır. Şekil 1. Türkiye de Katı Atık Kompozisyonu Kaynak: ÇOB Katı Atık Ana Planı Projesi, Eylül

15 Kentsel katı atıkların ağırlıkça ~% 30 unu, hacimce ~% 50 sini ambalaj atıkları oluşturmaktadır. Sürdürülebilir bir atık yönetim sistemi, ambalaj atıklarının diğer atıklarla karışmadan kaynağında ayrı toplanmasının ve organize bir yapılanma (ikili toplama) kapsamında geri kazanımını gerektirmektedir. Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği uyarınca döneminde piyasaya sürülen ambalaj atıklarının ~ % 34 ü (öngörülen oran % 33) geri kazanılmıştır (ÇOB, 2010). ÇOB Ambalaj Atıkları Şube Müdürlüğü Ambalaj Bülteni kayıtlarına göre 2007 yılı itibarı ile Türkiye genelinde ton ambalaj atığı geri kazanımı sağlanmıştır. Bu değer 2007 yılı kentsel atık üretiminin ~ % 8,8 ine karşılık gelmekte olup; ambalaj bileşenlerine göre dağılımı Tablo 3 te verilmiştir (ÇOB, 2010). Tablo yılı ambalaj ve ambalaj atıkları istatistikî sonuçları Atık Kodu Ambalaj Cinsi Üretilen Ambalaj Miktarı (ton) Piyasaya Sürülen Ambalaj Miktarı (ton) Geri Kazanım Oranları (% ) Geri Kazanılması Gereken Miktar (ton) Geri Kazanılan Miktar (ton) Gerçekleşen Geri Kazanım Oranı (% ) PLASTİK METAL KÂĞIT KARTON * (50) CAM KOMPOZİT TOPLAM Kaynak: ÇOB, Tabloda kâğıt/karton için gerçekleşen % 327 lik geri kazanım oranının, henüz bütün firmaların piyasaya süren olarak kaydının tamamlanmamış olması nedeniyle gerçek durumda beklenen ~ % 50 lik geri kazanım oranının üzerinde kaldığı görülmektedir. ÇOB tarafından oluşturulan Atık Ambalaj Yazılımı ile kayda alınan ambalaj üreticisi ve piyasaya süren işletme sayısı 2005 yılında 950 iken 2007 yılı sonunda e ulaşmış bulunmaktadır. ÇOB Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği (AAKY) ile birlikte geri kazanılan plastik, metal ve kâğıt/karton miktarında öngörülen hedeflerin (% 35) üzerinde, cam ve kompozit ambalajlarda ise önemli oranda altında geri kazanım sağlanmıştır. Ambalaj atıkları geri kazanımı halen büyük oranda (% 20 25) sokak toplayıcıları ve lisanslı firmalarca (ticari, kurumsal ve endüstriyel ambalaj atıkları) gerçekleştirilmektedir. Eylül

16 AAKY (2005) yürürlüğe girdikten sonra belediyelerin yürüttüğü atık kumbaraları, basit geri dönüşüm merkezleri ve ayrı toplama uygulamaları ile geri dönüşüm konusunda artan bilinç düzeyinin de etkisi sonucu, mevcut durumda plastik, metal ve kâğıt/karton bileşenlerinde ~% 40 düzeyinde bir geri dönüşüm gerçekleştirilebilmektedir. Ancak daha yüksek oranda bir geri dönüşüm için kent genelinde ikili (ayrı) toplama sistemine geçilmesi gerekmektedir. Ambalaj atıkları geri dönüşümü ile kâğıt/karton gibi biyobozunur atıkların Düzenli/Düzensiz Depolama tesisleri yerine geri dönüşüm sektörüne yönlendirilmesi atık sektörü sera gazı emisyonu azaltımı bakımından büyük önem taşımaktadır. Milli gelirdeki artışa paralel olarak atık akışı içindeki ambalaj atığı oranının da artması ile birlikte, kâğıt/kartonun kaynağında yüksek oranlarda ( % 60) geri kazanımı, atık sektöründe sürdürülebilirlik ve sera gazı emisyonlarının azaltımı bakımından önemini daha da arttıracaktır. 2.2 Tehlikeli Atıklar Çevre ve Orman Bakanlığı nın 2009 yılı verilerine göre, Türkiye de üretilen tehlikeli atığın bertaraf yöntemlerine göre dağılımı aşağıdaki şekilde verildiği gibidir. Şekil 2: Türkiye de tehlikeli atık bertaraf yöntemlerinin uygulama oranları Kaynak: ÇOB, Yukarıdaki grafikte de görüldüğü gibi, tehlikeli atıkların %3,5 inin bertaraf amaçlı ve enerji geri kazanımı için yakılmaktadır. Ancak, Türkiye de bu yakma işlemlerinden kaynaklanan CO 2, NH 4 ve N 2 O emisyonlarına dair herhangi bir envanter bulunmamaktadır. Eylül

17 Ayrıca, tehlikeli atıkların ağırlıklı olarak nihai bertarafı için kullanılan depolama ve geri kazanım yöntemleri de sera gazı emsiyonlarına neden olmaktadır, ancak Türkiye için bu kaynaklardan gelen emisyon miktarları da hesaplanmış değildir. Bunların yanı sıra tehlikeli atıkların ülkemiz dışına ihraç edilerek bertarafının sağlanması da söz konusudur. Her yıl birçok firmaya atıklarını Basel Sözleşmesi hükümlerine uygun olarak AB, OECD ve Liechtenstein ülkelerinde bertaraf edebilmeleri için gerekli izinler verilmektedir yılı içerisinde 21 adet notifikasyon formu düzenlenmiş ve ton atığın ihracatı gerçekleştirilmiştir yılında ise 25 adet notifikasyon belgesi düzenlenmiş ve ton atığın ihracı yapılmıştır. 2.3 Tıbbi Atıklar Tıbbi atıklar, depo tabanı Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ne uygun olarak inşa edilmiş depolama sahalarında düzenli depolanarak bertaraf edilebilirler. Ancak ülkemizde bu özelliklere haiz tıbbi atık düzenli depolama sahası sayısı sınırlıdır. Çevre ve Orman Bakanlığı nın verilerine göre Ankara, Bursa, İzmir, Gaziantep, Denizli, Malatya ve Erzincan illerinde yılda toplam ton tıbbi atık mevzuata uygun olarak düzenli depolanmak suretiyle bertaraf edilmektedir. Bu rakam ülkemizde oluşan toplam tıbbi atığın yaklaşık %25 ine karşılık gelmektedir. Bunun dışında kalan ton tıbbi atık ise (toplam tıbbi atığın %55 i) evsel atık depolama sahalarının ayrı bir yerinde açılan çukurlarda üzerleri sönmemiş kireç ile kaplanmak suretiyle gömülmektedir. Yakma, tıbbi atıkların bertarafında en güvenli yöntem olmakla birlikte, ülkemizde şu anda İzmit Büyükşehir Belediyesi İzmit Atık ve Artıkları Arıtma ve Yakma Değerlendirme A.Ş. (İZAYDAŞ) ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi İstanbul Çevre Koruma ve Atık Mad. Değ. San. ve Tic. A.Ş. (İSTAÇ A.Ş.) Tıbbi Atık Yakma Tesisleri tıbbi atıkları yakarak bertaraf etmektedir. Çevre ve Orman Bakanlığı verilerine göre, İstanbul, Kocaeli ve Adapazarı illerinde yakılarak bertaraf edilen tıbbi atık miktarı ton/yıl olup, bu rakam ülke genelinde oluşan tıbbi atıkların % 20 ine karşılık gelmektedir (Şekil 3). Adapazarı nda yakma tesisi bulunmamakla birlikte, bu il merkezinde oluşan tıbbi atıklar İZAYDAŞ a taşınarak bertaraf edilmektedir. Eylül

18 Tıbbi atıkların bertaraf için yakılması CO 2, NH 4, N 2 O emisyonlarına neden olmaktadır. Ancak yakılma işlemleri sonucu salınan sera gazı miktarlarına dair bir envanter bulunmamaktadır. Şekil yılı sonu itibari ile tıbbi atıkların bertaraf durumu (ton/yıl) 2.4 Tarımsal (bitkisel ve hayvansal) atıklar Tarımsal ve hayvansal atıklarla ilgili envanter bulunmamaktadır. Tarımsal ve hayvansal atıklar diğer atık türleri ile birlikte Avrupa Birliği mevzuatıyla uyumlaştırılmış ve tarih ve sayılı resmi gazete ile yürürlüğe girmiş olan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelik in ekindeki atık listesinde tanımlanmıştır. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve Çevre ve Orman Bakanlığı ortaklığında bir çalışma yapılarak bu tür atıkların iklim değişikliğine olan etkisinin ortaya konması gerekmektedir. 2.5 Atıksular ve Atıksu Arıtma Tesislerinden Kaynaklanan Arıtma Çamurları Tüm belediyelere uygulanan 2008 yılı Belediye Atıksu İstatistikleri Anketi sonuçlarına göre, Türkiye deki 3225 belediyeden 2421'ine kanalizasyon şebekesi ile hizmet verildiği tespit edilmiştir. Eylül

19 2008 yılında kanalizasyon şebekeleri ile toplanan 3,26 milyar m 3 atıksuyun %44,7'si denize, %43,1'i akarsuya, %3,5'i baraja, %2,1'i göle gölete %1,5 i araziye ve %5,1'i diğer alıcı ortamlara deşarj edilmiştir. Kanalizasyon şebekesinden deşarj edilen 3,26 milyar m 3 atıksuyun 2,25 milyar m 3 'ü atıksu arıtma tesislerinde arıtılmıştır. Arıtılan atıksuyun % 38,3'üne biyolojik, %32,7'sine fiziksel, %28,8'ine gelişmiş ve %0,3 üne doğal arıtma uygulanmıştır. Deşarj edilen atıksuların %69 u arıtılmaktadır yılında kanalizasyon şebekesi ile hizmet verilen belediye nüfusunun Türkiye nüfusu içindeki payı %73, toplam belediye nüfusu içindeki payı ise %88 olarak tespit edilmiştir yılı verilerine göre atıksu arıtma tesisleri ile hizmet verilen belediye nüfusunun oranı ise Türkiye nüfusu içinde % 46, toplam belediye nüfusu içinde % 61 olarak hesaplanmıştır yılında yaklaşık % yılı ilk yarısında %67 dir yılı verilerine göre belediyelerden kanalizasyon şebekesi ile alıcı ortamlara deşarj edilen kişi başı günlük atıksu miktarının 173 litre olduğu tespit edilmiştir Organize Sanayi Bölgeleri (OSB) Su, Atıksu ve Atık İstatistikleri Anketi kapsamında altyapısı tamamlanmış 97 organize sanayi bölgesi müdürlüğünden elde edilen sonuçlara göre, 2008 yılında su şebekesi ile dağıtılmak üzere 116 milyon m 3 su çekilmiştir. Çekilen suyun %53 ü kuyudan, %18 i akarsudan, %13 ü kaynaklardan, %9 u şehir şebekesinden, %7 si ise göl ve barajlardan çekilmiştir. Anket kapsamındaki OSB ler 2008 yılında toplam 153 milyon m 3 atıksu deşarj etmiştir (1). Deşarj edilen atıksuyun % 71 inin akarsuya, % 9 unun şehir kanalizasyonuna, % 8 inin kuru dere yatağına, % 5 inin diğer alıcı ortamlara boşaltıldığı, % 7 sinin ise kooperatiflere ait atıksu arıtma tesislerine gönderildiği tespit edilmiştir yılında anket kapsamındaki OSB ler kaynaklanan toplam 124,5 milyon m 3 atıksu arıtılmıştır. Arıtılan atıksuyun %59 ine biyolojik, %39 üne gelişmiş, %2 sine ise fiziksel ya da kimyasal arıtma uygulanmıştır. OSB Üst Kurulu verilerine göre ülkemizde 261 adet OSB tüzel kişilik kazanmış olup, 149 adet OSB tamamlanarak faaliyete geçmiş durumdadır. İşletmede olan OSB lerden 40 ının atıksu arıtma tesisi mevcut olup, 21 i atıksu arıtma tesisi bulunan belediye kanalizasyonuna, 2 si ise Yeşil Çevre Arıtma Kooperatifi ne bağlıdır. 10 adet OSB nin atıksu arıtma tesisi inşaat, 24 adet OSB nin proje aşamasındadır. Eylül

20 Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından toplanan verilere göre atıksu arıtma tesisi olan OSB ler ve atıksu arıtma tesisi olan belediyelerin kanalizasyonuna bağlanan OSB ler atıksuyu fazla olan OSB lerdir. Henüz atıksu arıtma tesisi bulunmayan OSB lerin ise genellikle atıksu debileri düşüktür. OSB ler tarafından deşarj edilen atıksuyun çekilen sudan daha fazla olması, OSB bünyesindeki işyerlerinin kendi imkânları ile temin ettikleri suyu OSB kanalizasyon şebekesine deşarj etmelerinden kaynaklanmaktadır. Atıksuların arıtımından kaynaklanan çamurların mevcut durumu, miktarı ve bertaraf yöntemine ilişkin envanter bilgileri arıtma çamuru üreticileri olan OSB lerden ve belediyelerden alınmıştır. Ayrıca tehlikeli atıklarını elektronik ortamda beyan eden sanayi tesislerinin arıtma çamuruyla ilgili bilgilerinden de faydalanılmıştır yılına ait sanayilerden ve belediyelerden alınan verilere istinaden yapılan çalışmalar sonucunda; evsel/kentsel atıksu arıtma tesislerinden ton/yıl arıtma çamuru, sanayi tesislerinden ise ton/yıl olmak üzere toplam ton/yıl (kuru katı madde) arıtma çamurunun oluştuğu değerlendirilmektedir. İstanbul, Ankara, Mersin, Adana, Kayseri, Tokat, Eskişehir, Gaziantep ve Diyarbakır kentsel atıksu arıtma tesislerinde çamur çürütücü sistemi bulunmaktadır. Ayrıca İzmir de kurulması için ihale süreci devam etmektedir. Arıtma çamurları, alternatif yakıt olarak hammadde olarak çimento fabrikalarında kullanılmaktadır yılında ton endüstriyel arıtma çamuru, ton evsel arıtma çamuru olmak üzere ton arıtma çamuru çimento fabrikalarında ek yakıt olarak kullanılmıştır. Ülkemizde 41 adet çimento fabrikası ve 62 adet döner fırın bulunmaktadır. Çimento fabrikası sayısının 2010 yılında 65 e yükseleceği öngörülmektedir. Bu tesislerden 13 adedi arıtma çamurlarını ek yakıt ve alternatif hammadde olarak kullanma konusunda Çevre ve Orman Bakanlığı ndan (Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü) lisans almışlardır. Mevcut ve gelecekte oluşması muhtemel arıtma çamuru miktarı hakkında kesin veri olmamakla birlikte Atıksu Arıtımı Eylem Planı nda ( ) verilen havza bilgileri esas alınarak hesaplamalar mevcuttur. Havzalar doğu, batı ve orta olarak üç bölgeye ayrılmıştır. Batı bölgesinde oluşan çamur miktarı hesaplanırken kişi başı oluşacak çamur miktarı 90 gr/kişi.gün, orta bölgede 80 gr/kişi.gün, doğu bölgesinde ise 60 gr/kişi.gün ortalama % 25 kuru madde içeriği kabulüne göre mevcut ve geleceğe dönük arıtma çamuru miktarları hesaplanmıştır. Eylül

ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİMİ

ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİMİ DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİMİ Yrd. Doç. Dr. Fatih TAŞPINAR Düzce Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü Konuralp/DÜZCE 04.12.2012 1 KATI ATIK (ÇÖP) Toplumun

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ İLE MÜCADELE KAPSAMINDA ATIK SEKTÖRÜ MEVCUT DURUMU ve DEPO GAZI YÖNETİMİ

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ İLE MÜCADELE KAPSAMINDA ATIK SEKTÖRÜ MEVCUT DURUMU ve DEPO GAZI YÖNETİMİ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ İLE MÜCADELE KAPSAMINDA ATIK SEKTÖRÜ MEVCUT DURUMU ve DEPO GAZI YÖNETİMİ ATIK YÖNETİMİ SEMPOZYUMU 11 Prof. Dr. İzzet ÖZTÜRK İTÜ Çevre Mühendisliği Bölümü 16-21 Nisan 2011 1 İÇERİK 1.

Detaylı

BELEDİYELERCE BİLGİ SAĞLANACAK İDEP EYLEMLERİ

BELEDİYELERCE BİLGİ SAĞLANACAK İDEP EYLEMLERİ Arazi Kullanımı ve Ormancılık 3. ORMAN, MERA, TARIM VE YERLEŞİM GİBİ ARAZİ KULLANIMLARI VE DEĞİŞİMLERİNİN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİ OLUMSUZ YÖNDE ETKİLEMESİNİ SINIRLANDIRMAK 5. 2012 yılında yerleşim alanlarında

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve ÇEVRE Avrupa Birliği Bakanlığı Sunum İçeriği AB ve Çevre- Temel ilkeler AB ve İklim Değişikliği AB ve Su Kalitesi AB ve Atık Geri Dönüşümü Müzakere sürecinde

Detaylı

TÜRKİYE ÇEVRE POLİTİKASINA ÖNEMLİ BİR DESTEK: AVRUPA BİRLİĞİ DESTEKLİ PROJELER

TÜRKİYE ÇEVRE POLİTİKASINA ÖNEMLİ BİR DESTEK: AVRUPA BİRLİĞİ DESTEKLİ PROJELER Technical Assistance for Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive () Çevresel Gürültü Direktifi nin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi Technical Assistance for Implementation

Detaylı

ŞEKİL LİSTESİ... ix TABLO LİSTESİ... xxxi MEVCUT TESİSLERİN İNCELENMESİ (İP 1)... 1

ŞEKİL LİSTESİ... ix TABLO LİSTESİ... xxxi MEVCUT TESİSLERİN İNCELENMESİ (İP 1)... 1 İÇİNDEKİLER ŞEKİL LİSTESİ... ix TABLO LİSTESİ... xxxi MEVCUT TESİSLERİN İNCELENMESİ (İP 1)... 1 Bölgesel Değerlendirme... 2 Marmara Bölgesi... 2 Karadeniz Bölgesi... 13 1.1.3. Ege Bölgesi... 22 Akdeniz

Detaylı

MEVCUT EVSEL KATI ATIK MİKTARLARI VE BERTARAF YÖNTEMLERİ:

MEVCUT EVSEL KATI ATIK MİKTARLARI VE BERTARAF YÖNTEMLERİ: ÇEVRE VE SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA TEMATİK PANELİ Cezmi Neyim ÇEVKO Vakfı TÜRKİYE DE EVSEL NİTELİKLİ KATI ATIKLAR GİRİŞ : Son Yıllarda Katı Atıklardan kaynaklanan problemler ülkemizin en önemli çevre sorunlarındandır.

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ NİYET EDİLEN ULUSAL OLARAK BELİRLENMİŞ KATKI

TÜRKİYE CUMHURİYETİ NİYET EDİLEN ULUSAL OLARAK BELİRLENMİŞ KATKI TÜRKİYE CUMHURİYETİ NİYET EDİLEN ULUSAL OLARAK BELİRLENMİŞ KATKI Türkiye Cumhuriyeti, 1/CP.19 ve 1.CP/20 sayılı kararlar uyarınca, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesinin (BMİDÇS) 2.Maddesinde

Detaylı

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler 1. HAVZA KORUMA PLANI KURUM VE KURULUŞLARIN KOORDİNASYONUNUN 2. SAĞLANMASI 3. ATIK SU ve ALTYAPI YÖNETİMİ 3.1. Göl Yeşil Kuşaklama Alanındaki Yerleşimler Koruma Planı'nda önerilen koşullarda önlemlerin

Detaylı

ÇEVRE SEKTÖRÜ. Türkiye nin i Avrupa Birliği ne üyelik başvurusu. Katılım Ortaklığı Belgesi nin kabulü. 2003 Yılı Ulusal Programı nın hazırlanması

ÇEVRE SEKTÖRÜ. Türkiye nin i Avrupa Birliği ne üyelik başvurusu. Katılım Ortaklığı Belgesi nin kabulü. 2003 Yılı Ulusal Programı nın hazırlanması Sedat KADIOĞLU Müsteşar Yardımcısı ğ 27 Mayıs 2008, ANKARA SÜREÇ ÇEVRE SEKTÖRÜ Temmuz 1959 Türkiye nin i Avrupa Birliği ne üyelik başvurusu Aralık 1999 Mart 2001 Mart 2001 Temmuz 2003 Aralık 2004 Helsinki

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ 1. Genel Süreç Çevre Faslı Müzakere Sürecine ilişkin; Çevre Faslı Tanıtıcı Tarama Toplantısı 03-11 Nisan 2006, Çevre Faslı Ayrıntılı Tarama Toplantısı 29 Mayıs

Detaylı

MONDİ TİRE KUTSAN KAĞIT VE AMBALAJ SANAYİİ A.Ş. ATIKSUDAN BİYOGAZ ELDESİ TESİSİ PROJE BİLGİ NOTU

MONDİ TİRE KUTSAN KAĞIT VE AMBALAJ SANAYİİ A.Ş. ATIKSUDAN BİYOGAZ ELDESİ TESİSİ PROJE BİLGİ NOTU MONDİ TİRE KUTSAN KAĞIT VE AMBALAJ SANAYİİ A.Ş. ATIKSUDAN BİYOGAZ ELDESİ TESİSİ PROJE BİLGİ NOTU 2007 yılında uluslararası kağıt ve ambalaj grubu Mondi Grup un bir parçası haline gelen, Mondi Tire Kutsan

Detaylı

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ Bayram HOPUR Entegre Projeler Uygulama Şube Müdürü Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü www.cem.gov.tr 3. Ulusal Taşkın Sempozyumu- 29.04.2013 İstanbul ULUSAL

Detaylı

Türkiye de Stratejik Çevresel Değerlendirme: İhtiyaçlar, Zorluklar ve Fırsatlar

Türkiye de Stratejik Çevresel Değerlendirme: İhtiyaçlar, Zorluklar ve Fırsatlar Technical Assistance for Implementation of the By-Law on Strategic Environmental Assessment EuropeAid/133447/D/SER/TR Stratejik Çevresel Değerlendirme Yönetmeliği'nin Uygulanması Teknik Yardım Projesi

Detaylı

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARINA DAİR YÖNERGE

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARINA DAİR YÖNERGE ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARINA DAİR YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, HUKUKİ DAYANAK, İLKELER ve TANIMLAR Amaç Madde 1-

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE ÜRETİLEN ÇEVRE-ATIK HİZMETLERİNİN FİYATLANDIRILMASI İLE TAKİP VE TAHSİLİNDE YAŞANAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

YEREL YÖNETİMLERDE ÜRETİLEN ÇEVRE-ATIK HİZMETLERİNİN FİYATLANDIRILMASI İLE TAKİP VE TAHSİLİNDE YAŞANAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ YEREL YÖNETİMLERDE ÜRETİLEN ÇEVRE-ATIK HİZMETLERİNİN FİYATLANDIRILMASI İLE TAKİP VE TAHSİLİNDE YAŞANAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Doç.Dr. İbrahim Demir İTÜ İnşaat Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü idemir@itu.edu.tr,

Detaylı

MARMARA BÖLGESİNDEKİ HAVZA KORUMA EYLEM PLANI

MARMARA BÖLGESİNDEKİ HAVZA KORUMA EYLEM PLANI MARMARA BÖLGESİNDEKİ HAVZA KORUMA EYLEM PLANI 1 İÇERİK 1. HAVZA KORUMA EYLEM PLANLARI 2. MARMARA VE SUSURLUK HAVZALARI 3. ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ 4. HAVZA YÖNETİM YAPILANMASI 5. NEHİR HAVZA YÖNETİM

Detaylı

TELKO ENERJİ ÜRETİM TURİZM SAN. ve TİC. A.Ş. EDİNCİK BİYOGAZ PROJESİ PROJE BİLGİ NOTU

TELKO ENERJİ ÜRETİM TURİZM SAN. ve TİC. A.Ş. EDİNCİK BİYOGAZ PROJESİ PROJE BİLGİ NOTU TELKO ENERJİ ÜRETİM TURİZM SAN. ve TİC. A.Ş. EDİNCİK BİYOGAZ PROJESİ PROJE BİLGİ NOTU Ülkemizde, gıda ve elektrik enerjisine olan ihtiyaç, sanayileşme, ekonomik gelişme ve nüfus artışı gibi nedenlerden

Detaylı

Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti. Politika ve Strateji Geliştirme. Ozon Tabakasının Korunması. İklim Değişikliği Uyum

Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti. Politika ve Strateji Geliştirme. Ozon Tabakasının Korunması. İklim Değişikliği Uyum Politika ve Strateji Geliştirme Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti Ozon Tabakasının Korunması İklim Değişikliği Uyum 1 Birleşmiş Milletler İklim değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ve ilgili uluslararası

Detaylı

EĞİTİM, ÖĞRETİM VE KAMUOYUNUN BİLİNÇLENDİRİLMESİ BÖLÜMÜ

EĞİTİM, ÖĞRETİM VE KAMUOYUNUN BİLİNÇLENDİRİLMESİ BÖLÜMÜ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM EĞİTİM, ÖĞRETİM VE KAMUOYUNUN BİLİNÇLENDİRİLMESİ BÖLÜMÜ Tuğba Doğan Araştırmacı 19 Kasım 2014 Ankara Sunum Planı İklim Değişikliği

Detaylı

Çamuru. Türkiye de KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI. ve çevreye uyumlu bir şekilde. lmış. olup çalışmalar devam etmektedir.

Çamuru. Türkiye de KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI. ve çevreye uyumlu bir şekilde. lmış. olup çalışmalar devam etmektedir. TÜRKİYE DE ÇAMUR YÖNETY NETİMİ ve KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI Dr. Özgür ÖZDEMİR KASKİ Genel MüdürlM rlüğü Atıksu Dairesi Başkan kanı, Mart 2011 Türkiye de Atıksu nun işlenmesi

Detaylı

Dünyadaki toplam su potansiyeli. Dünyadaki toplam su miktarı : 1,4 milyar km 3 3/31

Dünyadaki toplam su potansiyeli. Dünyadaki toplam su miktarı : 1,4 milyar km 3 3/31 İçerik Dünyadaki su potansiyeline bakış Türkiye deki su potansiyeline bakış Su Yönetimi Genel Müdürlüğü Görevleri Mevzuat Çalışmaları Yapılan Faaliyetler Su Tasarrufu Eylem Planı Su Ayakizi Çalışmaları

Detaylı

LIFE Programme 2006 LIFE06 TCY/TR/000292 HaWaMan

LIFE Programme 2006 LIFE06 TCY/TR/000292 HaWaMan LIFE Programme 2006 LIFE06 TCY/TR/000292 HaWaMan Betül DOĞRU Tehlikeli Atıklar Şube Müdürü Çevre Mühendisi Ġçerik - Katı Atık Mevzuatı - Hedeflenen Politika - Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği -

Detaylı

ENDÜSTRİYEL ATIK YÖNETİM PLANI

ENDÜSTRİYEL ATIK YÖNETİM PLANI 1) ATIK ÜRETİCİSİNİN İLETİŞİM BİLGİLERİ: Adı Soyadı : Adres : Telefon : Faks : Vergi Sicil Numarası : İşletme Sahibi (Yetkili Kişi) : 2) FİRMADA ATIK YÖNETİMİNDEN SORUMLU KİŞİYE AİT BİLGİLER (İletişim

Detaylı

BURSA ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİM PLANININ DEĞERLENDİRMESİ

BURSA ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİM PLANININ DEĞERLENDİRMESİ 11. ULUSAL ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ KONGRESİ 15-17 Ekim 2015-Bursa BURSA ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİM PLANININ DEĞERLENDİRMESİ A.Nalan FİDAN Bursa Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Yeşim

Detaylı

BÜYÜK MELEN HAVZASI ENTEGRE KORUMA VE SU YÖNETİMİ. Prof. Dr. İzzet Öztürk İTÜ Çevre Mühendisliği Bölümü

BÜYÜK MELEN HAVZASI ENTEGRE KORUMA VE SU YÖNETİMİ. Prof. Dr. İzzet Öztürk İTÜ Çevre Mühendisliği Bölümü BÜYÜK MELEN HAVZASI ENTEGRE KORUMA VE SU YÖNETİMİ Prof. Dr. İzzet Öztürk İTÜ Çevre Mühendisliği Bölümü GÜNDEM Büyük Melen Havzası nın Konumu ve Önemi Büyük Melen Havzası ndan İstanbul a Su Temini Projesi

Detaylı

Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifinin Türkiye de Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi

Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifinin Türkiye de Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Direktifinin Türkiye de Uygulanmasının Desteklenmesi Projesi ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ İZİN VE DENETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İzin ve

Detaylı

21- BÖLGESEL POLİTİKA VE YAPISAL ARAÇLARIN KOORDİNASYONU

21- BÖLGESEL POLİTİKA VE YAPISAL ARAÇLARIN KOORDİNASYONU 21- BÖLGESEL POLİTİKA VE YAPISAL ARAÇLARIN KOORDİNASYONU I- ÖNCELİKLER LİSTESİ ÖNCELİK 21.1 Topluluk standartlarına uygun hukuki ve idari çerçeve ile bölgesel politikaların programlanması, yürütülmesi,

Detaylı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ÇEVRECİ ŞEHİRLERE DOĞRU Kadir DEMİRBOLAT İklim Değişikliği Dairesi Başkanı 7 Temmuz 2012, Gaziantep Çevreci Şehircilik; Yaşam kalitesi yüksek, Çevreye duyarlı, Tarihi ve kültürel

Detaylı

İklim Değişikliği ve Hava Yönetimi Koordinasyon Kurulu Çalışma Grupları

İklim Değişikliği ve Hava Yönetimi Koordinasyon Kurulu Çalışma Grupları İklim Değişikliği ve Hava Yönetimi Koordinasyon Kurulu Çalışma Grupları İklim Değişikliği ve Hava Yönetimi Koordinasyon Kurulu altında oluşturulan Çalışma Grupları şunlardır: 1. Sera Gazı Emisyon Azaltımı

Detaylı

ÇEVRE ALANıNDA FINANSMAN FıRSATLARı

ÇEVRE ALANıNDA FINANSMAN FıRSATLARı ÇEVRE ALANıNDA FINANSMAN FıRSATLARı Dr. Şafak HENGİRMEN TERCAN Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanı safakhengirmen@hotmail.com Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Yerel Çevre Eylem Planları Finansman

Detaylı

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 SUNUM AKIŞI Bölge Planı Hazırlık Süreci Paydaş Analizi Atölye Çalışmalarının Gerçekleştirilmesi Mevcut Durum Analizi Yerleşim Yapısı ve Yerleşmeler Arası İlişki Analizi

Detaylı

İZMİR DE KATI ATIK YÖNETİMİ. İZMİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı

İZMİR DE KATI ATIK YÖNETİMİ. İZMİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı İZMİR DE KATI ATIK YÖNETİMİ İZMİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı İL NÜFUSU: 4.061.074 KİŞİ 2009-2014: 21 İlçe (3,35 milyon kişi) Nisan 2014 itibariyle 30 İlçe ATIK YÖNETİMİNDE YASAL

Detaylı

Karbon Piyasasına Hazırlık Teklifi Market Readiness Proposal (MRP)

Karbon Piyasasına Hazırlık Teklifi Market Readiness Proposal (MRP) Karbon Piyasasına Hazırlık Teklifi Market Readiness Proposal (MRP) İklim Değişikliği Dairesi Başkanlığı Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti Şube Müdürlüğü 4 Ekim 2012, İstanbul Uygulayıcı Ülkeler

Detaylı

CEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon

CEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon CEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Türkiye Çevre Durum Raporu 2011 www.csb.gov.tr/turkce/dosya/ced/tcdr_20 11.pdf A3 Su ve Su Kaynakları 3.4 Kentsel

Detaylı

10. ÇEVRE İSTATİSTİKLERİ

10. ÇEVRE İSTATİSTİKLERİ TR41 Bölgesi 2008 2010 10. ÇEVRE İSTATİSTİKLERİ 10.1. Atık İstatistikleri 10.1.1. Belediye- Atık Hizmeti Verilen Nüfus ve Atık Miktarı 2008,2010 Toplam nüfus Belediye Anket uygulanan Anket uygulanan Atık

Detaylı

İBB KATI ATIK TARİFELERİNİN UYGULAMASI. Türker EROĞLU İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atık Yönetimi Müdürü

İBB KATI ATIK TARİFELERİNİN UYGULAMASI. Türker EROĞLU İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atık Yönetimi Müdürü İBB KATI ATIK TARİFELERİNİN UYGULAMASI Türker EROĞLU İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atık Yönetimi Müdürü Antalya Nisan, 2012 SUNUMUN İÇERİĞİ 1. Mevzuat Özeti 2. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Katı Atık

Detaylı

PROJE - FAALİYET KISA VADE ORTA VADE UZUN VADE 1 HAVZA KORUMA EYLEM PLANI STRATEJİSİNİN OLUŞTURULMASI

PROJE - FAALİYET KISA VADE ORTA VADE UZUN VADE 1 HAVZA KORUMA EYLEM PLANI STRATEJİSİNİN OLUŞTURULMASI 1 HAVZA KORUMA EYLEM PLANI STRATEJİSİNİN OLUŞTURULMASI ÇOB, DSİ, İB, Valilikler, Belediyeler, Üniversiteler, TÜBİTAK HSA/ÇİB 2 KURUM VE KURULUŞLARIN KOORDİNASYONUNUN SAĞLANMASI ÇOB, Valilikler HSA/ÇİB

Detaylı

AB KATILIM SÜRECİNDE YEREL YÖNETİMLER İÇİN ATIK YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI. Atık Yönetimi ile İlgili AB Direktifleri ve Türk Mevzuatına Aktarımları

AB KATILIM SÜRECİNDE YEREL YÖNETİMLER İÇİN ATIK YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI. Atık Yönetimi ile İlgili AB Direktifleri ve Türk Mevzuatına Aktarımları AB KATILIM SÜRECİNDE YEREL YÖNETİMLER İÇİN ATIK YÖNETİMİ YAKLAŞIMLARI Atık Yönetimi ile İlgili AB Direktifleri ve Türk Mevzuatına Aktarımları Betül DOĞRU Çevre ve Orman Bakanlığı Atık Yönetimi Daire Başkanlığı

Detaylı

ÇEVRE OPERASYONEL PROGRAMI

ÇEVRE OPERASYONEL PROGRAMI ÇEVRE OPERASYONEL PROGRAMI Almila Nur BAHAR Çevre ve Orman Bakanlığı IPA Koordinasyon ve Uygulama Merkezi 02 Şubat 2010, Ankara ÇEVRE OPERASYONEL PROGRAMI (ÇOP) Çevre Operasyonel Programı Avrupa Birliği

Detaylı

Türkiye de Çevre Yönetimi için Kurumsal Kapasitenin Geliştirilmesi Projesi B Bileşeni: Yerel Düzeyde Kapasite Geliştirme Mart 2015, Ankara

Türkiye de Çevre Yönetimi için Kurumsal Kapasitenin Geliştirilmesi Projesi B Bileşeni: Yerel Düzeyde Kapasite Geliştirme Mart 2015, Ankara Bu proje Avrupa Birliği tarafından finanse edilmektedir. Türkiye de Çevre Yönetimi için Kurumsal Kapasitenin Geliştirilmesi Projesi B Bileşeni: Yerel Düzeyde Kapasite Geliştirme Mart 2015, Ankara Projeye

Detaylı

Türkiye de Ulusal Politikalar ve Endüstriyel Simbiyoz

Türkiye de Ulusal Politikalar ve Endüstriyel Simbiyoz Türkiye de Ulusal Politikalar ve Endüstriyel Simbiyoz Ferda Ulutaş Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı KALKINMA AJANSLARI VE BÖLGE PLANLARI İÇİN ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ ÇALIŞTAYI 31 Ocak 1 Şubat 2013 CK Farabi

Detaylı

İLLER BANKASI GENEL TANITIMI

İLLER BANKASI GENEL TANITIMI İLLER BANKASI GENEL TANITIMI 11 Haziran 1933 tarihinde 15 milyon TL sermaye ile Belediyeler Bankası adı ile kurulmuştur. 13 Haziran 1945 tarihinde faaliyet alanı genişletilerek İller Bankası na dönüşmüştür.

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ MENDERES SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ MENDERES SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ MENDERES SONUÇ RAPORU Tarih: 27 Aralık 2010 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 35 Katılımcı listesindeki Sayı: 30 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

EK 4 AVRUPA BĐRLĐĞĐ MÜKTESEBATININ ÜSTLENĐLMESĐNE ĐLĐŞKĐN TÜRKĐYE ULUSAL PROGRAMI KAPSAMINDA TEMĐZ (SÜRDÜRÜLEBĐLĐR) ÜRETĐM ĐLE ĐLGĐLĐ UYUM ÇALIŞMALARI

EK 4 AVRUPA BĐRLĐĞĐ MÜKTESEBATININ ÜSTLENĐLMESĐNE ĐLĐŞKĐN TÜRKĐYE ULUSAL PROGRAMI KAPSAMINDA TEMĐZ (SÜRDÜRÜLEBĐLĐR) ÜRETĐM ĐLE ĐLGĐLĐ UYUM ÇALIŞMALARI EK 4 AVRUPA BĐRLĐĞĐ MÜKTESEBATININ ÜSTLENĐLMESĐNE ĐLĐŞKĐN TÜRKĐYE ULUSAL PROGRAMI KAPSAMINDA TEMĐZ (SÜRDÜRÜLEBĐLĐR) ÜRETĐM ĐLE ĐLGĐLĐ UYUM ÇALIŞMALARI Avrupa Birliği Müktesebatının Üstlenilmesine Đlişkin

Detaylı

Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı. Gaziantep 2014

Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı. Gaziantep 2014 Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Gaziantep 2014 It is a general warming effect felt on Earth s surface, produced by greenhouse gases. Küresel ısınma nedir? Atmosfere verilen gazların sera etkisi

Detaylı

Kullanan-Kirleten Kirleten Öder

Kullanan-Kirleten Kirleten Öder TC T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI AB ENTEGRE ÇEVRE UYUM STATEJİSİ (UÇES) 2007-2023 2023 ANKARA 2007 İÇERİK İçindekiler Kısaltmalar Giriş Mevcut Durum Ulusal Çevre Stratejisinin Temel İlkeleri Türkiye nin

Detaylı

İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZ PROJE ÇALIŞMALARI

İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZ PROJE ÇALIŞMALARI İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZ PROJE ÇALIŞMALARI TAMAMLANAN GÜNEY EGE KALKINMA AJANSI (GEKA ) PROJELERİ Bilgisayar destekli Tasarım Programı olan NetCAD 6.0 Müdürlüğümüz personellerine Teknik Destek Faaliyet Programı

Detaylı

Proje Faaliyetleri ve Beklenen Çıktılar

Proje Faaliyetleri ve Beklenen Çıktılar UNIDO EKO-VERİMLİLİK (TEMİZ ÜRETİM) PROGRAMI BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Proje Faaliyetleri ve Beklenen Çıktılar Ferda Ulutaş, Emrah Alkaya Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı Ankara, 20 Mayıs 2009 KAPSAM

Detaylı

TÜRKİYE DE SU POTANSİYELİ VE ATIKSULARIN GERİ KULLANIMI

TÜRKİYE DE SU POTANSİYELİ VE ATIKSULARIN GERİ KULLANIMI TMMOB 2. Su Politikaları Kongresi 273 TÜRKİYE DE SU POTANSİYELİ VE ATIKSULARIN GERİ KULLANIMI Veysel ASLAN Çevre ve Orman Bakanlığı, Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Su ve Toprak Dairesi Başkanı Ankara /

Detaylı

ORMAN VE SU ĠġLERĠ BAKANLIĞI

ORMAN VE SU ĠġLERĠ BAKANLIĞI ORMAN VE SU ĠġLERĠ BAKANLIĞI ÇölleĢme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü Ulusal Havza Yönetim Stratejisi Yönlendirme Komitesi Toplantısı Ankara, 5 Ekim 2011 TOPLANTI GÜNDEMĠ UHYS sürecinin amacı ve

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI TÜRKİYE'DE ÇEVRE SORUNLARI DOÇ. DR.

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI TÜRKİYE'DE ÇEVRE SORUNLARI DOÇ. DR. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI TÜRKİYE'DE ÇEVRE SORUNLARI DOÇ. DR. SEVİM BUDAK Katı Atıklar Dünya nüfusu gün geçtikçe ve hızlı bir şekilde artmaktadır.

Detaylı

Temiz Üretim Süreçlerine Geçişte Hibe Programlarının KOBİ lere Katkısı. Ertuğrul Ayrancı Doğu Marmara Kalkınma Ajansı 07.10.2015

Temiz Üretim Süreçlerine Geçişte Hibe Programlarının KOBİ lere Katkısı. Ertuğrul Ayrancı Doğu Marmara Kalkınma Ajansı 07.10.2015 Temiz Üretim Süreçlerine Geçişte Hibe Programlarının KOBİ lere Katkısı Ertuğrul Ayrancı Doğu Marmara Kalkınma Ajansı 07.10.2015 KOBİ lere Yönelik Destekler -Kalkınma Ajansları -KOSGEB -TÜBİTAK -Bilim Sanayi

Detaylı

BELEDİYELERDE ENTEGRE ATIK YÖNETİMİ BELEDİYE ATIKLARI YÖNETİMİ 2015 ANKARA

BELEDİYELERDE ENTEGRE ATIK YÖNETİMİ BELEDİYE ATIKLARI YÖNETİMİ 2015 ANKARA BELEDİYELERDE ENTEGRE ATIK YÖNETİMİ BELEDİYE ATIKLARI YÖNETİMİ 2015 ANKARA Sunum İçeriği DÜNYADA ATIK DURUMU ÜLKEMİZDE ATIK DURUMU BAZI SAYISAL BİLGİLER 2/40 Bölüm 1 DÜNYADA ATIK ÜRETİMİ &YÖNETİMİ 3/40

Detaylı

TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ

TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ Ülkü Füsun ERTÜRK Maden atıkları ve Tehlikesiz Atıkların Yönetimi Şube Müdürlüğü Kimya Müh. Antalya, 24-26.04.2012 Maden Atıklarının Yönetimi Projesi

Detaylı

TEMİZ ÜRETİM (EKO-VERİMLİLİK) ALANINDA YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR & ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ KONUSUNDA ÜSTLENİLEBİLECEK ROLLER

TEMİZ ÜRETİM (EKO-VERİMLİLİK) ALANINDA YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR & ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ KONUSUNDA ÜSTLENİLEBİLECEK ROLLER T.C. BİLİM, SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞI VERİMLİLİK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEMİZ ÜRETİM (EKO-VERİMLİLİK) ALANINDA YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR & ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ KONUSUNDA ÜSTLENİLEBİLECEK ROLLER KALKINMA AJANSLARI

Detaylı

TÜRKİYE DE ÇEVRE YÖNETİMİ

TÜRKİYE DE ÇEVRE YÖNETİMİ TÜRKİYE DE ÇEVRE YÖNETİMİ Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Y Genel MüdürlM rlüğü Nisan 2010 Ankara ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI Çevre ve Orman Bakanlığı : Politika ve prensipleri belirleme, Mevzuat

Detaylı

Arıtma Çamurlarının Yönetimi ARITMA ÇAMURLARININ YÖNETİMİ VE YASAL ÇERÇEVE

Arıtma Çamurlarının Yönetimi ARITMA ÇAMURLARININ YÖNETİMİ VE YASAL ÇERÇEVE Arıtma Çamurlarının Yönetimi ARITMA ÇAMURLARININ YÖNETİMİ VE YASAL ÇERÇEVE Prof. Dr. F. Dilek Sanin Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü 06800 Ankara Çamurun oluşumundan bertarafına

Detaylı

Vizyonumuz Ülkemizin, çevre ve iş güvenliği alanlarında ulusal ve uluslararası rekabet gücünü artıracak çalışmalarda öncü olmaktır.

Vizyonumuz Ülkemizin, çevre ve iş güvenliği alanlarında ulusal ve uluslararası rekabet gücünü artıracak çalışmalarda öncü olmaktır. Kariyer Mühendislik 2011 yılında gelişen çevre ve iş güvenliği mevzuatlarının Türkiye de uygulanmasını hedef alarak kurulmuştur. Şirket çalışanlarının ve kurucusunun yıllar içerisinde elde etmiş olduğu

Detaylı

Enfaş Enerji Elektrik Üretim A.Ş. (Enfaş A.Ş bir Sütaş Grup Şirketidir.) Aksaray Atık Bertaraf (Biyogaz) Tesisi Proje Bilgi Notu

Enfaş Enerji Elektrik Üretim A.Ş. (Enfaş A.Ş bir Sütaş Grup Şirketidir.) Aksaray Atık Bertaraf (Biyogaz) Tesisi Proje Bilgi Notu Enfaş Enerji Elektrik Üretim A.Ş (Enfaş A.Ş bir Sütaş Grup Şirketidir.) Aksaray Atık Bertaraf (Biyogaz) Tesisi Proje Bilgi Notu Ülkemizde, gıda ve elektrik enerjisi ihtiyacı, ekonomik gelişme ve nüfus

Detaylı

Belediye Çöp Gazı (LFG) nedir?

Belediye Çöp Gazı (LFG) nedir? Belediye Çöp Gazı (LFG) nedir? Belediye çöp gazı (LFG) belediye katı atıklarının (MSW) çözünmesinin yan ürünüdür. LFG: ~ 50% metan gazı (CH 4 ) ~ 50% karbondioksit (CO 2 )

Detaylı

SERA GAZI EMİSYONU HAKAN KARAGÖZ

SERA GAZI EMİSYONU HAKAN KARAGÖZ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE SERAGAZI EMİSYONU İklim değişikliği, nedeni olursa olsun iklim koşullarındaki büyük ölçekli (küresel) ve önemli yerel etkileri bulunan, uzun süreli ve yavaş gelişen değişiklikler olarak

Detaylı

2001 yılında Marakeş te gerçekleştirilen 7.Taraflar Konferansında (COP.7),

2001 yılında Marakeş te gerçekleştirilen 7.Taraflar Konferansında (COP.7), ULUSAL M DEĞİŞİ ĞİŞİKLİĞİ FAALİYETLER YETLERİ LİTİ Mehrali ECER Şube Md. V. Sektörel İklim Koruma Potansiyelleri Türk Alman Ortak Çalıştayı 6 Mayıs 2010, ANKARA BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ (BMİDÇS)

Detaylı

SANAYİ ve ÇEVRE YÖNETİMİ

SANAYİ ve ÇEVRE YÖNETİMİ 16.05.2011 AB SÜRECİNDE SANAYİ ve ÇEVRE YÖNETİMİ 16.05.2011 EYÜP YAHŞİ Organizasyon Şeması Genel Müdür Genel Müdür Yardımcısı Genel Müdür Yardımcısı Genel Müdür Yardımcısı Genel Müdür Yardımcısı ATIK YÖNETİMİ

Detaylı

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Sanayi Genel Müdürlüğü

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Sanayi Genel Müdürlüğü T.C. Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Karbon Saydamlık Projesi Sektörel İklim Değişikliği Yaklaşımları Çalıştayı Tuğba ALTINIIŞIK DİNÇBAŞ 27 Şubat 2012 İstanbul İÇERİK Türkiye Sanayi Strateji Belgesi

Detaylı

AB SÜRECİNDE. SANAYİ ve ÇEVRE YÖNETİMİ

AB SÜRECİNDE. SANAYİ ve ÇEVRE YÖNETİMİ AB SÜRECİNDE SANAYİ ve ÇEVRE YÖNETİMİ Sunum İçeriği AB Müzakere Süreci AB Çevre Mevzuatı Uyum üreci Uygulamalar Atık Yönetimi Su ve Toprak Yönetimi Deniz ve Kıyı Yönetimi Hava Kalitesi Gürültü Kontrolü

Detaylı

HAVA YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Emisyon Kontrolünün Geliştirilmesi Projesi 09.03.2012

HAVA YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Emisyon Kontrolünün Geliştirilmesi Projesi 09.03.2012 HAVA YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Emisyon Kontrolünün Geliştirilmesi Projesi 09.03.2012 Ulusal Emisyon Tavanlarının Belirlenmesi Ülkemizin, Ø Uzun Menzilli Sınırötesi Hava Kirliliği Sözleşmesi (CLRTAP)

Detaylı

ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ATIKSU YÖNETİMİ

ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ATIKSU YÖNETİMİ ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ATIKSU YÖNETİMİ Ece SARAOĞLU Çevre ve Şehircilik Uzmanı 4. Türk-Alman Su İşbirliği Günleri 24.09.2014 Sunum İçeriği Atıksu Politikamız Atıksu Mevzuatı Su Kirliliği Kontrolü

Detaylı

Faaliyet ve Proje Bilgileri

Faaliyet ve Proje Bilgileri Faaliyet ve Proje Bilgileri 1. İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları İş ve İşlemleri: Gıda ile ilgili olanlar dâhil birinci sınıf gayrisıhhî müesseseler ile her türlü akaryakıt ile sıvılaştırılmış petrol gazı

Detaylı

Küresel Çevre Yönetimi için Ulusal Kapasite Öz Değerlendirme Analizi

Küresel Çevre Yönetimi için Ulusal Kapasite Öz Değerlendirme Analizi Küresel Çevre Yönetimi için Ulusal Kapasite Öz Değerlendirme Analizi REPUBLIC OF SLOVENIJA MINISTRSTRY OF ENVIRONMENT AND SPATIAL PLANNING Milena Marega Bölgesel Çevre Merkezi, Slovenya Ülke Ofisi Sunum

Detaylı

0% *İ)%*İ #0() $%3#, /İ/0%+İ!0#$/"

0% *İ)%*İ #0() $%3#, /İ/0%+İ!0#$/ 0% *İ)%*İ #0() $%3#, /İ/0%+İ!0#$/" 2% 13&1*#+# /-,14*#.( Arzu NURAY Kimyager Sunum İçeriği Atık Yönetimi Görev ve Sorumluluklar Tehlikeli Atık Beyan Sistemi (TABS) TABS İzleme ve Kontrol Modülü 2009 yılı

Detaylı

Faaliyet ve Proje Bilgileri. 1.Katı Atık Yönetimi

Faaliyet ve Proje Bilgileri. 1.Katı Atık Yönetimi Faaliyet ve Proje Bilgileri 1.Katı Atık Yönetimi Kent Genelinde Katı Atıkların Bertarafının Sağlanması ve Katı Atık Depolama Alanlarının İnşa Edilmesi. Kentimizde yerleşim alanları ile işletmelerden oluşan

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU Tarih: 4 Ocak 2011 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 65 Katılımcı listesindeki Sayı: 62 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAĠRESĠ BAġKANLIĞI ÇEVRE KĠRLĠLĠĞĠ KONTROL VE DENETĠM ġube MÜDÜRLÜĞÜ TEġKĠLAT YAPISI VE ÇALIġMA ESASLARINA DAĠR YÖNERGE

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAĠRESĠ BAġKANLIĞI ÇEVRE KĠRLĠLĠĞĠ KONTROL VE DENETĠM ġube MÜDÜRLÜĞÜ TEġKĠLAT YAPISI VE ÇALIġMA ESASLARINA DAĠR YÖNERGE ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAĠRESĠ BAġKANLIĞI ÇEVRE KĠRLĠLĠĞĠ KONTROL VE DENETĠM ġube MÜDÜRLÜĞÜ TEġKĠLAT YAPISI VE ÇALIġMA ESASLARINA DAĠR YÖNERGE BĠRĠNCĠ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, HUKUKĠ DAYANAK, ĠLKELER ve TANIMLAR

Detaylı

Resmî Gazete Sayı : 29361

Resmî Gazete Sayı : 29361 20 Mayıs 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29361 TEBLİĞ Orman ve Su İşleri Bakanlığından: HAVZA YÖNETİM HEYETLERİNİN TEŞEKKÜLÜ, GÖREVLERİ, ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

ANTALYA OSB ÇAMUR KURUTMA TESİSİ (ARBYDRY SİSTEM)

ANTALYA OSB ÇAMUR KURUTMA TESİSİ (ARBYDRY SİSTEM) ANTALYA OSB ÇAMUR KURUTMA TESİSİ (ARBYDRY SİSTEM) Antalya Organize Sanayi Bölgesi 1976 yılında Bakanlar Kurulu Kararı ile kurulmuş ve 1992 yılında ilk etabının altyapıları tamamlanmış bir bölgedir. Toplam

Detaylı

PROJE 3. ÇALIŞTAYI. 14 ARALIK 2010, Kayseri, TÜRKİYE

PROJE 3. ÇALIŞTAYI. 14 ARALIK 2010, Kayseri, TÜRKİYE IKONAIR PROJESİ Evrim DOĞAN ÖZTÜRK Uzman Isınma ve Motorlu Taşıt Kaynaklı Hava Kirliliği Şb. Md. Hava Yönetimi Dai. Bşk. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı PROJE 3. ÇALIŞTAYI 14 ARALIK 2010, Kayseri, TÜRKİYE

Detaylı

2010/17 GENELGESİ VE UYGULAMALARI. Kimya Müh. MERYEM YILMAZ

2010/17 GENELGESİ VE UYGULAMALARI. Kimya Müh. MERYEM YILMAZ 2010/17 GENELGESİ VE UYGULAMALARI Kimya Müh. MERYEM YILMAZ İÇERİK 2010/17 TIBBİ ATIKLARIN BERTARAFINA DAİR GENELGE GENELGE EK:1 GENELGE EK:2 2010 TIBBİ ATIK İL DURUM RAPORU 2010/17 GENELGESİ UYGULAMALARI

Detaylı

ISSAI UYGULAMA GİRİŞİMİ 3i Programı

ISSAI UYGULAMA GİRİŞİMİ 3i Programı ISSAI UYGULAMA GİRİŞİMİ 3i Programı 3i Programme Taahhütname ARKA PLAN BİLGİSİ Temel denetim alanları olan mali denetim, uygunluk denetimi ve performans denetimini kapsayan kapsamlı bir standart seti (Uluslararası

Detaylı

Prof. Dr.Lütfi AKCA Müsteşar

Prof. Dr.Lütfi AKCA Müsteşar Doğal kaynakların korunması ve sürdürülebilir yönetiminin sağlanması 21.yy da insanlığın en önemli sorunlarından biri olmaya devam etmektedir. Dünya nüfusundaki hızlı artışla beraber, doğal kaynakların

Detaylı

Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi TOBB-REC Türkiye İşbirliği

Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi TOBB-REC Türkiye İşbirliği 1 Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi TOBB-REC Türkiye İşbirliği Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi TOBB-REC Türkiye İşbirliği Arka Plan Türkiye nin Avrupa Birliği katılım müzakerelerinde,

Detaylı

TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ, ÇEVRE FASLI MÜZAKERELERİNDEKİ GELİŞMELER VE SEKTÖRE OLAN ETKİLERİ. Banu GÖZET Çevre Mühendisi Çevre ve Şehircilik Uzmanı

TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ, ÇEVRE FASLI MÜZAKERELERİNDEKİ GELİŞMELER VE SEKTÖRE OLAN ETKİLERİ. Banu GÖZET Çevre Mühendisi Çevre ve Şehircilik Uzmanı TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ, ÇEVRE FASLI MÜZAKERELERİNDEKİ GELİŞMELER VE SEKTÖRE OLAN ETKİLERİ Banu GÖZET Çevre Mühendisi Çevre ve Şehircilik Uzmanı İçerik Türkiye- AB ilişkileri Çevre Faslına İlişkin Müzakere

Detaylı

Ülkemizdeki ve Yurtdışındaki Yetkilendirilmiş Kuruluş Çalışmaları. ÇEVKO Vakfı

Ülkemizdeki ve Yurtdışındaki Yetkilendirilmiş Kuruluş Çalışmaları. ÇEVKO Vakfı Ülkemizdeki ve Yurtdışındaki Yetkilendirilmiş Kuruluş Çalışmaları ÇEVKO Vakfı ORGANİK KATI ATIKLAR A M B A L A J A T I K L A R I N I N K O N T R O L Ü Y Ö N E T M E L İ Ğ İ AMBALAJ ATIKLARI Ambalaj Direktifi

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM ENERJİ BÖLÜMÜ

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM ENERJİ BÖLÜMÜ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM ENERJİ BÖLÜMÜ Tülin Keskin Danışman Kasım 2014 Ankara İklim Değişikliği 1. Ulusal Bildirim 1.Ulusal Bildirimde Enerji Sektörü

Detaylı

PETDER ATIK YAĞLARIN YÖNETİMİ PROJESİ SONUÇLARI IWES 2012. Volkan SİĞİNÇ volkan.siginc@petder.org.tr

PETDER ATIK YAĞLARIN YÖNETİMİ PROJESİ SONUÇLARI IWES 2012. Volkan SİĞİNÇ volkan.siginc@petder.org.tr PETDER ATIK YAĞLARIN YÖNETİMİ PROJESİ SONUÇLARI IWES 2012 Volkan SİĞİNÇ volkan.siginc@petder.org.tr SUNUŞ PLANI; 1- GİRİŞ 2- TÜRKİYE MADENİ YAĞ SEKTÖRÜNÜN DURUMU 3- ATIK YAĞLARIN YÖNETİMİNE İLİŞKİN MEVZUAT

Detaylı

Kentsel Atıksu Arıtımı Hizmet Bedeli Tahsil Yöntemleri & Tam Maliyet Esası Ücret ve Vergilerin Yeterliliği

Kentsel Atıksu Arıtımı Hizmet Bedeli Tahsil Yöntemleri & Tam Maliyet Esası Ücret ve Vergilerin Yeterliliği KOCAELİ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kentsel Atıksu Arıtımı Hizmet Bedeli Tahsil Yöntemleri & Tam Maliyet Esası Ücret ve Vergilerin Yeterliliği Ali SAĞLIK Genel Müdür

Detaylı

AMBALAJ ATIKLARININ YÖNETİMİ

AMBALAJ ATIKLARININ YÖNETİMİ AMBALAJ ATIKLARININ YÖNETİMİ Şule YETKİN Çevre ve Şehircilik Uzmanı 13.03.2015 İSTANBUL Sunum İçeriği Mevzuat Mevcut Durum Getirme Merkezleri Mevzuat AB Ambalaj Atıkları Direktifi (94/62/EC) Yönetmelik

Detaylı

REC TÜRKİYE NİN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ve YEREL YÖNETİMLERLE İLGİLİ ÇALIŞMALARI

REC TÜRKİYE NİN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ve YEREL YÖNETİMLERLE İLGİLİ ÇALIŞMALARI KATILIMININ KOLAYLAŞTIRILMASI PROJESİ REC TÜRKİYE NİN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ve YEREL YÖNETİMLERLE İLGİLİ ÇALIŞMALARI Hande ÖZÜT Proje Yöneticisi 29.12.2008 Bölgesel Çevre Merkezi - REC ( ) Tarafsız, bağımsız

Detaylı

Halkımıza daha iyi ve kaliteli hizmet verebilmek çöp toplamada kullanılmak üzere 238 adet hurda sac bidon alınarak gerekli yerlere dağıtılmıştır.

Halkımıza daha iyi ve kaliteli hizmet verebilmek çöp toplamada kullanılmak üzere 238 adet hurda sac bidon alınarak gerekli yerlere dağıtılmıştır. TEMİZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ ----------------------------------------------------- Temizlik İşleri Personeli, 1 Temizlik İşleri Müdür Vekili, 1 Çevre Mühendisi, 1 Temizlik Çavuşu, 4 Kadrolu Memur, 16 Daimi

Detaylı

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 İÇERİK Amaç, Vizyon Hazırlık Süreci İnovasyona Dayalı Mevcut Durum Stratejiler Kümelenme ile ilgili faaliyetler Sorular (Varsa) İNOVASYON & KÜMELENME

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE YEREL YÖNETİMLER

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE YEREL YÖNETİMLER İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE YEREL YÖNETİMLER TÜRKİYE SAĞLIKLI KENTLER BİRLİĞİ 10. YIL KONFERANSI 10-12 EYLÜL 2014 KIRŞEHİR ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ İÇERİK İKLİM

Detaylı

NEC hakkında gerekli bilgi

NEC hakkında gerekli bilgi NEC hakkında gerekli bilgi TR 2008 IB-EN-02 1 Kaynak: CCE İçerik NEC Çerçevesi & Yasal Uyumlaştırma Envanter & Projeksiyonlar Ulusal Program (Eylem Planı & Yol Haritası) 2 NEC Çerçevesi (1): Tek Direktif

Detaylı

TÜİK ENERJİ SEKTÖRÜ. Dr. Ali CAN. T.C.BAŞBAKANLIK Türkiye İstatistik Kurumu

TÜİK ENERJİ SEKTÖRÜ. Dr. Ali CAN. T.C.BAŞBAKANLIK Türkiye İstatistik Kurumu ENERJİ SEKTÖRÜ Dr. Ali CAN 10.03.2010 24 3.ENERJİ - 3.1. Yakıt Yanması IPCC ye göre, enerji sektöründen kaynaklanan emisyon büyük ölçüde yakıt yanmasını içermektedir. Hemen hemen bütün ülkelerde görülebildiği

Detaylı

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL MÜDÜRLÜĞÜ

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL MÜDÜRLÜĞÜ ÇEVRE KORUMA VE KONTROL MÜDÜRLÜĞÜ A) GENEL BİLGİLER Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğümüz; 5393 Sayılı Belediye Kanunu, 2872 Sayılı Çevre Kanunu ve bu kanuna dayanılarak çıkartılan yönetmelikler çerçevesinde

Detaylı

2023 Hedefinde Döngüsel Ekonomide Atık Yönetiminin Yeri ve Genel Bakış. Dr. Oğuz CAN Recydia AŞ Genel Md.

2023 Hedefinde Döngüsel Ekonomide Atık Yönetiminin Yeri ve Genel Bakış. Dr. Oğuz CAN Recydia AŞ Genel Md. Sustainable Resource Management Sürdürülebilir Kaynak Yönetimi 2023 Hedefinde Döngüsel Ekonomide Atık Yönetiminin Yeri ve Genel Bakış Dr. Oğuz CAN Recydia AŞ Genel Md. 21 Ekim, 2015 Tayçed:Tüm Atık ve

Detaylı

18- EĞİTİM, ÖĞRETİM VE GENÇLİK

18- EĞİTİM, ÖĞRETİM VE GENÇLİK 18- EĞİTİM, ÖĞRETİM VE GENÇLİK Göçmen İşçi Çocuklarının Eğitimine İlişkin Yönetmelik, 14 Kasım 2002 tarih ve 24936 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu yönetmelik kapsamında yapılan

Detaylı

ULUSLARARASI KARBON PİYASALARI ARENASI İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN AYAKİZİ DÜŞÜK KARBON EKONOMİSİNE GEÇİŞTE TÜRKİYE NİN ROTASI

ULUSLARARASI KARBON PİYASALARI ARENASI İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN AYAKİZİ DÜŞÜK KARBON EKONOMİSİNE GEÇİŞTE TÜRKİYE NİN ROTASI ULUSLARARASI KARBON PİYASALARI ARENASI İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN AYAKİZİ DÜŞÜK KARBON EKONOMİSİNE GEÇİŞTE TÜRKİYE NİN ROTASI SONUÇ VE ÖNERİLER Karbon azaltımını sağlayan her türlü projelerin hayata geçirilmesi

Detaylı

Erzurum İli Karbon Ayakizi Envanter Sonuçları. Zeren Erik GTE Carbon 3 Kasım 2014

Erzurum İli Karbon Ayakizi Envanter Sonuçları. Zeren Erik GTE Carbon 3 Kasım 2014 Erzurum İli Karbon Ayakizi Envanter Sonuçları Zeren Erik GTE Carbon 3 Kasım 2014 GTE Carbon 2008 yılında kuruldu 80 den fazla emisyon azaltım projesi +40 müşteri (enerji, gıda ve tarım) Karbon Finansmanı

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ NİYET EDİLEN ULUSAL KATKI BELGESİ

TÜRKİYE CUMHURİYETİ NİYET EDİLEN ULUSAL KATKI BELGESİ TÜRKİYE CUMHURİYETİ NİYET EDİLEN ULUSAL KATKI BELGESİ Çeviri: Arif Cem Gündoğan* (* Resmi olmayan ve gönüllü bir çeviridir. Hatalar ve eksiklerden çevirmen sorumludur) Türkiye Cumhuriyeti, Birleşmiş Milletler

Detaylı