ÇEL K, S.Ö. *, S VR N. **

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÇEL K, S.Ö. *, S VR N. **"

Transkript

1 TEHL KEL ATIK BERTARAFI Ç N Y B R ALTERNAT F OLARAK STABILIZASYON/SOL D F KASYON TEKNOLOJ S ÇEL K, S.Ö. *, S VR N. ** * Trakya Üniversitesi Çorlu Müh. Fakültesi Çevre Mühendisli i Bölümü Çorlu/TEK RDA, ** stanbul Üniversitesi Mühendisli Fakültesi Çevre Mühendisli i Bölümü Avcılar/ STANBUL, ÖZET Günümüz sanayile mi toplumlarında çevreyi tehlikeli atık olu umu ve bertarafı sonucu ortaya çıkabilecek olumsuz etkilerden korumak ba lıca ilgi odaklarindan biridir. Son yıllarda atık bertarafı için yeni alternatifler bulmak kaçınılmaz olmu tur. Zira, düzenli depolama alan azlı ı ve sızma gibi problemler do urması, yakma teknolojisi ise pahalı önlemler ve emisyon problemi olu turması dolayısıyla dezavantajlara sahip yöntemlerdir. imdiye dek, tehlikeli atı ı tehlikeli olmayan türlere dönü türen ya da tehlikeli bile enlerin çevreye potansiyel sızıntısını önleyen çe itli teknolojiler geli tirilmi tir. Bu teknolojilerden biri de, kireç ve çimento gibi ba layıcı maddeler kullanılarak tehlikeli atıkların stabilizasyon/solidifikasyonu (S/S) teknolojisidir. Stabilizasyon/solidifikasyon teknolijisi, tehlikeli atıkların bertarafını sa larken geri dönü üme de olanak veren mantıklı bir seçenektir. S/S teknolojisi ile atık içerisindeki tehlikeli formdaki bile enler fiziksel ve kimyasal olarak sabitlenir ve çevreye olabilecek etkileri önemli ölçüde azaltılarak standartlara uyacak hale getirilebilir. Dahası, stabilize edilmi atık belirli bir fiziksel dayanımı ve kimyasal stabiliteyi sa layabilirse, yapı materyali olarak de erlendirilmesi mümkün olabilir. Bu çalı mada tehlikeli atık bertaraf için iyi bir alternatif olan Stabilizasyon/solidifikasyon teknolojisi gözden geçirilerek bazı uygulama örnekleri verilmi tir. Anahtar Kelimeler: Tehlikeli atık, Stabilizasyon/solidifikasyon(S/S), ba layıcı madde, fiziksel dayanım, kimyasal stabilite STABILIZATION/SOLIDIFICATION TECHNOLOGY AS A GOOD ALTERNATIVE FOR HAZARDOUS WASTE D SPOSAL ABSTRACT Protecting the environment from hazadous pollutants associated with waste generation and disposal is a major concern in today s heavily industrialized world. In the last decades, finding different alternatives for waste disposalling have been inevitable, because landfilling is not a reasonable alternative with the problems of land scarcity and leaching, and incineration is not not a reasonable alternative with the problems of emmissions and requirements of additional cost due to additional precautions. Thus far, various technologies have been developed which transform hazardous waste to nontoxic, or reduce the potential release of toxic species into the environment. One such promising technology is stabilization/solidification (S/S) of solid wastes by means of adding cementitous binders, like lime and cement. Stabilization/solidification technologies have been viable options for using disposal of hazardous wastes and also effective disposal methods providing possibilities in recovery. During S/S application, the toxic constituents present in the waste form are physically as well as chemially fixed, that is, their mobility is significantly reduced so as to minimize the threat to the environment and also ensure compliance with existing regulatory standards. Moreover, the stabilized wastes may attain adequate strength and chemical stability to enable their utilization in construction applications, such as engineering fill, road or pavement subgrade, backfil, and base material. In this paper, Stablization/solidification technology which is a good alternative for hazardous waste disposal have been revieved and some application examples are given. Keywords: Hazardous waste, disposal, recovery, stabilization/solidification G R Ülkemizde atıklarla ilgili Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeli i, Su Kirlili i Kontrolü Yönetmeli i, Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeli i gibi yönetmelikler olsa dahi, bu yönetmeliklerdeki atık tanımı ve sınıflandırılmasındaki bo luklardan ve yürütme ile ilgili yanlı lıklardan dolayı atık yönetimi do ru bir ekilde yapılamamaktadır. Atıkların, özellikle de tehlikeli atık kapsamına giren atıkların uygun yöntemler uygulanarak uzakla tırılması esastır. Oysa ki ülkemizde evsel atıklar dahi uygun bir ekilde uzakla tırılamamaktadır. Tehlikeli atıklarla ilgili durum ise daha karma ıktır. Ülkemizde oldukça fazla miktarda tehlikeli atık olu makta iken, bu atıkların sadece bir kısmı legal yollardan uzakla tırılmaktadır. Geri kalan kısmının ise ne oldu u, ne ekilde bertaraf edildi i bilinmemektedir. Evsel veya endüstriyel atıksuların arıtılması sonucu olu an arıtma çamurlarının nihai bertarafında gereken özen gösterilmemekte, arıtma çamurları genellikle, yo unla tırma ve kurutma i lemlerinden sonra veya hiçbir i lem uygulanmadan sulu halde, belediyelerin döküm sahalarında bertaraf edilmekte veya yerle im bölgeleri dı ında bo arazilere illegal yollardan geli igüzel dökülmektedir. Hiçbir önlemin alınmadı ı bu alanlardan topra a ve su kaynaklarına sızıntı olması kaçınılmazdır. nsan sa lı ını do rudan ya da dolaylı olarak tehdit eden bu tür atıkların özel i lemlerden geçirildikten ve tehlikeli kirleticiler minimum düzeye indirildikten sonra uzakla tırılması gerekmektedir. 278

2 Stabilizasyon/solidifikasyon teknolojisi yakma ve düzenli depolama yöntemleri dü ünülse bile, yakmadan çıkan küllerin uzakla tırılmasında ve düzenli depolama öncesinde zararlı madde sızıntısını önlemede kullanılmakta ve alternatif yöntemler arasında makul ve mantıklı bir çözüm olarak öne çıkmakta ve yaygın bir ekilde kullanım alanı bulmaktadır. S/S teknolojisinin tercih nedenlerinden biri de uygulandı ı atıkta dayanıklılı ı ve sızdırmazlı ı arttırması, permeabiliteyi ise dü ürmesidir. Bu anlamda S/S, ürünün fiziksel ve kimyasal özelliklerini geli tirerek, düzenli depolama için bir ön hazırlık sa lamı olur veya elde edilen stabil malzeme belli bir dayanıma sahip ise, yapı malzemesi olarak kullanılabilir. S/S ürünü, düzenli depolama sahalarında örtü materyali, yol in aatlarında dolgu materyali olarak, tu la yapımında veya arazi rekreasyonunda kullanılabilir. S/S teknolojisi, atık minimizasyonu ve geri kazanım alternatifi sa layan önemli bir metod olarak kar ımıza çıkmaktadır ve bu konuda detaylı ara tırmaların yapılması gereklili ini do urmaktadır. Bu teknolojilerin uygulama alanları; zararlı atık alanlarının iyile tirilmesi, di er atık proseslerinden çıkan atıkların arıtımı (Örne in termal arıtımdan kaynaklanan küller) ve kirletici içeren topraklar büyük miktarlarda oldu u zaman kirleticilerin arıtılması olarak sayılabilir (Filibeli, 1996). MATERYAL VE METOD STAB L ZASYON/SOL D F KASYON (S/S) prosesi, toksik maddelerin kararlı formlara dönü türüldü ü bir sabitleme prosesidir. Bu uygulama ile atıktan bile enlerin sızması minimuma indirilerek atı ın toksisitesi azaltılmı ve tehlikeli olma özelli i giderilmi olur. RCRA a göre, e er zararlı atıklar geri kazanma yoluyla elimine edilemez ise yakma ve kayna ında azaltma ile solidifikasyon ve stabilizasyon zorunlu kılınmı tır. USEPA, sızıntı suyu toplama ve bertaraf sistemine sahip olan bir atık için bir sistemde yarı katı ve sıvı atık eklinde olan çamurların bertarafına izin verir. Serbest sıvı akı ının önlenmesini sa lamak için toprak, uçucu kül, çimento, kil gibi stabilize edici katıla tırıcılar ile atıklar karı tırılır. Ayrıca solidifikasyon ile zararlı atık sıkı tırıldı ında dayanıklılık ve sızdırmazlık artar, permeabilite ise dü er. Bu ekilde solidifikasyon,ürünün fiziksel ve kimyasal özeliklerini iyile tirerek deponi metodu için bir ön hazırlık sa lamı olur veya olu an katıla tırılmı malzeme belli bir dayanıma sahip olur. Sızıntı testleri ile final ürününün tehlikeli olmadı ı ortaya konursa bahsedildi i gibi bu ürünün yapı malzemesi olarak tekrar kullanılabilirli i mümkündür. Elde edilen malzeme düzenli depolama sahalarında örtü metaryeli, yol in aatlarında dolgu materyali olarak, tu la yapımında ve arazi rekreasyonunda kullanılabilir. Böylece atı ın çevreye zararlı olmaktan öte yararlı olabilecek yönde kullanımı da gerçekle tirilmi olacaktır.solidifikasyon i lemi için öncelikle analitik yöntemlerle atı ın karakterize edilmesi gereklidir. Atı ın özelliklerine uygun katıla tırma yöntemi ve özel katkı maddelerinin seçilmesi; atı ın bünyesindeki tehlikeli maddelerin ön i lemlerle yeterince stabilize edilmesi ve seçilen yönteme göre katıla tırma i leminin yapılması izlenmesi gereken yol olmalıdır. Pb, Cd, Cu, Cr ve Zn gibi kirletici a ır metalleri içeren inorganik katı atık ve çamurlar, solidifikasyon i lemlerinde en çok kullanılan atıklardır (Uçaro lu, 2002). Solidifikasyon leminin Amaçları Solidifikasyonun temel amacı sıvı, katı veya çamur formundaki zararlı atıktan katı bir ürün elde etmek ve zararlı atı ın çevreye olan zararını önlemektir. Zararlı atık bu yöntemle kirleticiler açısından standart de erleri sa layan konvansiyonel atık karakterine dönü türülür. S/S teknolojisinin ana amaçları; *Zararlı atık bile enlerinin izin verilebilir limitlerde tutulması *Sıvı atık veya çamurdan katı madde üretimi *Atık özellikleri ele alınarak fiziksel geli im sa laması *Birbirleri sayesinde atık bile enlerinin transferini engelleyerek yüzey alanını azaltmak *Sızıntı sıvısı olu tu u zaman bile enlerin hareketlili inin azaltılması *Toksik atıkları toksik olmayan formlara dönü türmek *Biyolojik ve kimyasal bozunmaya kar ılık,katıla tırılmı maddeleri dayanıklı hale getirmek *Emniyetli bir giderim metoduyla katıla tırılmı maddelerin yapı malzemesi olarak tekrar kullanımını sa lamak *Akı kanlar ile temas etti i zaman kirletici çözünürlü ünü azaltmak (Uçaro lu, 2002). Solidifikasyon/stabilizasyon teknolojilerinin genel kategorileri Solidifikasyon sistemleri organik ve inorganik sistemler olmak üzere iki genel kategoride incelenir. Bu kategoriler atık kompozisyonuna göre de il,kullanılan solidifikasyon katkıları baz alınarak belirlenir. Bu prosesler ekil 1 de özetlenmi tir. SOL D F KASYONSTAB L ZASYON norganik Sistemler Organik sistemler Kireç Kil Çimento Puzolan Silikat Termoplastik 279 Termosetting (org.polimerizasyon) Makro kapsül.

3 ekil 1. Solidifikasyon/stabilizasyon teknolojilerinin genel kategorileri (1) Tablo 1 deki metodların uygulanması, kirleticilerin konsantrasyonu, katkı maddelerinin miktarı ve çe itli kirleticilerin ve kimyasal maddelerin sinerjistik etkileri gibi çe itli faktörlere ba lıdır (Filibeli, 1996). Tablo1. Atık solidifikasyon/stabilizasyonunda katkı maddelerinin uygulanabilirli i(3) Solidifîkasyon Prosesleri Çimento Esaslı Sistemler Termoplastik Prosesler Organik polimer prosesleri Kapsülleme Prosesleri Avantajları *Proses Ekipmanları ve malzemeler kolay elde edilebilir, *Bu teknik çok iyi geli tirilmi tir, *Çamurlardaki kimyasal de i iklikler tolare edilebilir, *Kullanılan katkı malz. Ve karı tırma ekipmanları uygun fiyatlıdır, * yi bir katıla ma ve kuvvetli reaksiyonlar gerçekle ir, *Metallerin tutulması sa lanır, *Dü ük sızdırma ve geçirimsizlik sa lanır. *Katıla tırılan ürünün dayanımı ve permeabilitesi ilave edilen çimento miktarı ile ayarlanabilir. *Çimento ile karı tırma ve muamele kolaydır. *Kirleticilerin sızıntı miktarı daha dü üktür. *Son ürün, sıvı çözeltilere kar ı dirençlidir. *Termoplastik maddeler katkı malzemelerine yapı ırlar. *Küçük miktarlarda katkı ilaveleri yeterlidir. *Bu teknik hem ıslak hem de kuru çamurlarda uygulanabilir. *Son ürün dü ük yo unlu a sahiptir * yi çözünebilen kirleticiler için etkin verime sahiptirler. *Örtü materyalleri güçlü ve inert oldu undan ikinci bir konteynıra ihtiyaç göstermez. Dezavantajları *Dü ük mukavemetli çimentoatık karı ımları asidik çözeltilerden etkilenebilir ve stabilize materyalin ayrı ması söz konusu olabilir. *Çimentonun sertle mesinde olumsuz etki yapan maddeler içeren bazı atıkların katıla tırılmasında pahalı ön i lemler ve çimento türleri veya katkı malzemeleri gerekebilir. *Çimento ve di er katkı maddeleri atı ın a ırlık ve hacminin artmasına sebep olur. * nhibitör bile enler ve kirleticiler olabilir. *Proses basit görünmekle beraber uzmanlık gerektirir. *Pahalı bir metoddur, özel ekipman ve e itimli personele ihtiyaç vardır. *Termoplastik maddeler yanıcı özelli e sahiptir. *Kirletici içeren çamurlar dü ük sıcaklıklarda uçucudurlar ve dikkatle kontrol edilmelidirler. *Islak çamurlar, termoplastik maddelerle karı tırılmadan önce kurutulmalıdırlar *Bazı organik polimerler biyolojik olarak parçalanabilir. *Son ürün olarak kirleticiler hafif ba lı reçine matriksi üzerinde tutulurlar. *Son ürün uzakla tırılmadan önce konteynıra yerle tirilir. *Dü ük ph ta yüksek çözünebilirlik gösteren metaller varoldukça üreformaldehit gibi asidik katalizörler, metallerin su içine kaçmasına sebep olurlar. *Kul. malzemeler oldukça pahalıdır. *Isıtma ve özel ekipman gerektirir. * lem öncesi çamur kurutulmalıdır. *Kaplama materyali yanıcı özelliktedir. Solidifikasyon/Stabilizasyon Teknolojilerinin Avantaj ve Dezavantajları S/S i lemlerinin avantaj ve dezavantajları prosese, ba layıcılara, atı a, arazi artlarına ve di er bazı faktörlere göre de i iklik gösterir. Örne in puzolançimento tipi reaksiyonların kullanıldı ı prosesler nispeten dü ük maliyetli ve kullanımı kolaydır. Ancak bu proses ile atık hacmi ve a ırlı ı artınca büyük miktarda malzemeye ihtiyaç duyulur. Polimerik materyallerde kapsülleme durumunda ise hacim artı ı çok küçük olur ve bazı durumlarda ürün performansı önemli derecede artar. Ancak bazen maliyette artı lar ve proseste güçlükler olu abilece i gösterilmi tir. 280

4 Tablo 2.Stabilizasyon/solidifikasyon etkinli ini belirlemek için uygulanabilecek testler Fiziksel testler ndeks Özellikleri Testleri: Partikül Da ılımı Analizleri(ASTM D42263) Atterberg Limitleri(ASTMD431884) Nem oranı(astmd221680) Askıdaki Katılar Boya Filtresi Testi Yo unluk Testleri Sürme silindir metodu Kum konisi metodu Nükleer metod Kompaksiyon Testleri Permeabilite (geçirgenlik) testleri Dü en kafalı permeabilite deneyi Sabit kafalı permeabilite deneyi Dayanım Testleri Kimyasal testler TCLP EP Tox Cal. WET MEP MWEP Denge sızdırma testi Asit Nötralizasyn Kapasitesi Sıralı Ekstraksiyon Testi Sıralı Kimyasal Ekstraksiyn S/S Yönteminin Etkinli ini Belirlemek çin Uygulanabilecek Testler S/S Prosesi uygulanmı materyallere, i lemin etkinli ini ölçmek için çe itli testler uygulanır. Fiziksel yöntemler, atıkları stabilizasyondan önce ve sonra tanımlamak için uygulanırken, kimyasal yöntemler performans de erlendirmesi için yardımcı olabilecek sızıntı testleri gibi testleri içerir. Stabilize atı a, çevrede maruz kalabilece i etkileri laboratuarda simule eden testler uygulanarak, materyale do al ortama bırakıldı ında kar ıla abilece i durumlara benzer sızma yaratacak etkiler yaparak sonuçlar de erlendirilir. Bu ekilde stabilize edilmi atıkta çevrede uzun dönemde meydana gelebilecek etkiler laboratuar artlarında yaratılarak, bu etkilerin stabilize edilerek tehlikeli özelli i giderilmi olan atıkta ne gibi de i ikliklere yol açaca ı daha ba ında belirlenebilir (3,4). SONUÇ S/S Teknolojisi ile ilgili yapılmı çalı malar oldukça fazladır. Bunlardan sonuçlanan ve sıklıkla referans olarak kullanılanlara örnekler verilmi tir. Idachaba ve di. (2002), konuyla ilgili bir çalı malarında atık/çimento oranının mikrobiyal stabiliteye etkileri ara tırılmı, örnek olarak krom nitratlı atık kullanılmı tır. Ba layıcı madde olarak portland çimentosu uygulanarak 4 farklı krom nitrat/çimento kombinasyonu çalı ılmı tır. A ırlıkça %4.8, %8.7, %10.7, %15.9 krom nitrat uygulanmı tır. Çalı mada stabilize atıktaki Cr miktarının %4.8 den %8.7 ye çıkarılmasının toplam Cr sızıntısını etkilemedi i, mikrobiyal stabiliteye de önemli bir etkisinin olmadı ı belirlenmi tir. Katıla tırılmı Materyalin Kalitesinin De erlendirilmesi Tablo 3. Katıla tırılmı Materyalin Kalitesini Belirleyen Parametreler Özellik Sa lanması Gereken De er Kar ıla tırma De eri Permeabilite (28 gün) <1x107 m/s Kum: 1x1045x105 m/s Silt: 1x1061x107 m/s Beton: 1x108 m/s Dayanım (28 gün) <0.34 MN/m2 Beton: 30 MN/m2 Yıkama suyu kalitesi* (Sızıntı suyu kalitesi) (3.4 kgf/cm2) ph: 811 KOI < 280 g/m3 Toplam CN < 1 g/m3 Toplam sülfür < 5 g/m3 Toplam fenol < 5 g/m3 NH3 < 40 g/m3 Toksik a ır metaller: Zn < 10 g/m3, Hg < 0.5 g/m3,, Di erleri (Cd, Cr, Cu, Ni, Pa, V, Ba, Co, Mo, Sn, As, Se, Sb) < 5 g/m3, Pestisidler < 0.1 g/m3 281 Mortar: 20 MN/m2 * 28 gün bekletilmi 50 g katıla tırılmı materyal ince toz haline getirilir; 500 ml. distile su ile karı tırılır; Whatman No:2 filtre ka ıdından süzülür(1) Krom miktarı %10.7 ve %15.9 a çıkarıldı ında ise mikrobiyal stabilite önemli oranda azalmı, Cr sızıntısı 3 kat ve 1.3 kat artmı tır. Sonuç olarak krom miktarındaki artı ın stabilize atı ın mikrobiyal parçalanmaya dayanımını azalttı ı belirlenmi tir. Chang ve di. (1999), çalı malarında elektrokaplama ve tabakhane atık çamurlarına ba layıcı olarak, çimento, uçucu kül, cüruf ve sönmemi kireç ekleyerek S/S uygulaması yapmı lardır. Çalı mada % 14 cüruf, % 55 uçucu kül, % 14 kireç ve % 17 çimentodan olu an karı ımın optimum karı ım oldu u, fakat bu oranların sızma konusunda tatmin edici

5 bir sonuç vermesine ra men, kabul edilebilir bir basınç dayanımı sa lamadı ı belirlenmi tir. Uygun bir sızıntı özelli i ile birlikte uygun basınç dayanımının elde edilebilmesi için çimento oranının artırılması ve su/ çimento oranının azaltılması gerekti i sonucuna varılmı tır. Chan ve di. (2000), otomobil fren fabrikası atık tozlarına portland çimentosu ve Portland çimentosu ile birlikte aktif karbonu birlikte kullanarak S/S uygulamı lardır. Sızıntı ile ilgili özellikleri belirlemek için TCLP yöntemi uygulanmı tır. Çalı ma sonucunda görülmü tür ki, çimentoyla birlikte aktif karbonun kullanılması, sadece çimento uygulamasına göre sızıntıda % 424 oranında daha fazla bir azalma sa lamı tır. Sadece çimentonun kullanıldı ı durumda, sızıntılar en yüksek Ba olmak üzere sırasıyla, Zn, Pb, Cr, Cu ve Fe de olmu tur. Katıla tırılmı numunelerin basınç dayanımlarının spesifik de er olan 414 kpa (4.14 kgf/cm2) de erinden fazla oldu u, 112 Mpa (10120 kgf/ cm2) arasında de erler aldı ı belirlenmi tir. Maliyet konusunda yapılan analize göre, düzenli depolama maliyeti ile kar ıla tırıldı ında, çimento ile S/S yapılması durumunda maliyette % 40.3, aktif karbonçimentonun birlikte kullanılması durumunda ise % 43.8 lik bir artı oldu u belirlenmi tir. Maliyetler dü ünüldü ünde ise, yeni yönetmelikler yürürlü e girmedi i sürece i letmeler tarafından yöntemin uygulanabilirli inin mümkün olup olmadı ı belirsiz olarak nitelendirilmi tir. Rha ve di. (2000), çalı malarında, cüruf ile S/S prosesi uygulanan tehlikeli atıkta, cüruf karı ımında Cr ve Pb un kimyasal kararlılı a etkisi incelenmi tir. Ba layıcı olarak uçucu kül ve alçı ta ı denenmi tir. Cürufa alçı ta ı eklendi i durumda, basınç dayanımının arttı ı belirlenmi tir. Bu durumda olu an fazlar mikroyapının yo unla masına neden olmu, aynı zamanda a ır metal iyonlarının sızmasında azalma gözlenmi tir. Cüruf ve uçucu kül birlikte kullanıldı ında da basınç dayanımı artmı, aluminyum hidrat olu umu ve iyon de i imi ile sızmada azalma sa lanmı tır. Sonuç olarak, ortamda krom iyonları varlı ında, aluminyum hidratların yapısındaki aluminyum atomları ile katı solüsyon içindeki bir ba ka iyonla olu turdu u bile ik sayesinde, temelde solidifikasyonun olu tu u sonucuna varılmı tır. Jang ve Kim (2000), yaptıkları bir çalı mada, maden atıklarının ve uçucu külün elemental kompozisyonunun belirlenmesi için üç tip asidik çözelti ( 0.1 N HCl, HNO3HClO4 ve HNO3HCl) uygulamı lardır. Ayrıca, kimyasal fraksiyonların belirlenmesi için bir ardı ık ekstraksiyon prosedürü uygulamı lardır. Solidifiye ve stabilize olmu materyal için uygun çimento, atık ve uçucu kül oranının tespit edilmesi amacıyla üçüncü, yedinci ve yirmi sekizinci günlerde basınç dayanımı ölçümleri yapılmı tır. En yüksek dayanımın elde edildi i karı ım oranı % 85 çimento, %5 maden atıkları ve %10 uçucu kül eklindedir. Ayrıca, S/S prosesinde hazırlanan numunelerin daha uzun süreler nem odasında bekletilmeleri durumunda, a ır metal sızma miktarının azaldı ı görülmü tür. Park (2000), a ır metal içeren çelik endüstrisi zararlı atıklarının S/S unda üç ayrı ba layıcı kullanmı lardır: Portland çimentosu(opc), klinker fırın tozu (CKD), modifiye portland çimentosu ve klinker fırın tozu ile katıla mayı hızlandırıcı bir madde (QSA) içeren Portland çimentosu. Çalı mada, klinker fırın tozunun içeri indeki alkaliler, katıla ma ve hidratasyonu hızlandırıcı etki göstermi ; hızlandırıcı madde ise, katıla mayı hızlandırıcı ve basınç dayanımını artırıcı e ilim göstermi tir. Yüksek alkali içeri e sahip klinker fırın tozu ile çimento birlikte kullanıldı ında, a ır metal sızıntısı azalmı, basınç dayanımı ise artmı tır. Klinker fırın tozu ve hızlandırıcı içeren çimento birlikte uygulandı ında ise, hidrat olu umunun çok fazla olması dolayısıyla yüksek basınç dayanımlarının elde edildi i ve sızıntıdaki a ır metal miktarının oldukça az oldu u gözlemlenmi ve bu yöntemin a ır metal içeri i yüksek olan atıkların stabilizasyonunda etkili bir ekilde uygulanabilece ine karar verilmi tir. Valls ve Vazquez (1996), çalı malarında, kentsel atıksu arıtma tesislerinden kaynaklanan arıtma çamurlarında S/S uygulaması yapmı ve bunun için ba layıcı olarak çimento ve çimentouçucu kül kombinasyonunu ba layıcı olarak kullanmı lardır. Son ürünün çevresel kalitesinin de erlendirilmesi amacıyla ürüne, çevredeki durumu simule eden Hollanda Sızma Testi (Netherland Leaching Test) gibi birkaç sızma testi uygulanmı tır. Bu testler ile olası sızıntılar; a ır metaller, sülfatlar, kloridler, fosfatlar ve organik bile enler açısından de erlendirilmi tir. Çalı mada arıtma çamuru olarak, anaerobik biyolojik proses çıkı ı çamuru kullanılmı tır. Arıtma çamurunda ve sızıntıda TOC, A ır metal konsantrasyonları, Kloridler, Fosfatlar, Sülfatlar ve AOX analizleri yapılmı tır. Mortar örnekleri; nemli çamur, kalkerli kum, Portland I 45A Çimentosu (orta yüksek dayanımda çimento), musluk suyu kullanılarak hazırlanmı tır. Bazı karı ımlarda hidratasyon geli tirici ve hızlandırıcı olarak çamurun içerdi i organik maddelerin etkilerine kar ı kalsiyum klorid eklenmi tir ve cementin bir kısmı yerine uçucu kül kullanılmı tır. Basınç dayanımları incelendi inde, uçucu kül katkısının olmadı ı, fakat hızlandırıcı olarak CaCl2 in uygulandı ı karı ımlarda dayanım, karı ımların ço unda 10MPa ın üzerinde bulunmu tur. Uçucu kül katkılı, hızlandırıcısız karı ımlarda ise basınç dayanımları< 10 MPa olarak belirlenmi tir. Sızıntıda ve çamurda TOC ölçümleri sonucuna göre stabilizayon sonucunda TOC konsantrasyonunda %25 ile %60 arasında azalma oldu u belirlenmi tir. AOX Konsantrasyonunun da oldukça dü ük oldu u belirlenmi tir. Çalı mada kirletici maddelerin portland çimentosu tarafından yüksek oranda fikse edildi i belirlenmi tir. Vals ve Vazquez (2000), bir ba ka çalı malarında çamurçimento ve çamurçimentouçucu kül uygulamı ve de erlendirmeler; priz hızı (uygun karı ım), olu turulmu hidratasyon ürünü ve ula ılan ph de erleri vasıtasıyla kimyasal stabilite ve olu turulmu sistemde organik bile enler ve mikroorganizmaların konsantrasyonları ve tipleri üzerine yapılmı tır. Kullanılan arıtma çamuru anaerobik biyolojik çamurdur. Çalı mada, çamurun karakterizasyonunda, mikrobiyal içerik ve organik bile en içeri inin hesaba katılması gereklili i vurgulanmı tır. Çamurun karakterizasyonu 282

6 yapılırken, çamur içeri indeki katı ve sıvı ya lar ve karbonhidratlar da belirlenmi tir. Bu bile enlerin, priz ve sıkıla ma(hardening) prosesini direkt olarak etkiledi i vurgulanmı tır. Çalı mada mikrobiyal içerik ve organik bile enler analiz edilmi tir. Çimento hamurları, çe itli atık katkılarıyla çalı ılmı tır: toplam karı ımda %50, 35 ve 25 ıslak çamur uygulanmı tır. S/S sisteminin fiziksel de erlendirilmesinin yapılabilmesi için çamurçimento karı ımına eklenen uygun su içeri i ve farklı karı ımlarda bu hamurlarda olu mu priz ba langıcı ve priz sonu belirlenmi tir. Çalı mada uçucu kül,% 5, 10, 15 ve 25 portland çimentosu yerine uygulanmı tır. Priz zamanı sonuçlarına göre, çamur miktarı arttıkça priz ba langıcı ve sonu daha çok gecikti i belirlenmi tir. Çalı mada, ortamın alkalinitesinin, çamurdaki organik bile enlerin ve mikroorganizmaların nötralizasyonuna ve parçalanmasına yardım etti i ve sistemin stabilitesini sa ladı ından bahsedilmi tir. Çalı mada proteinlerin, ya ların ve organik azotun parçalandı ı; tam tersine karbohidratların çok az miktarda azaldı ı gözlenmi tir. Bu sonuca göre mikroorganizmal içeri in özellikle aeroblar, enterobakteriler ve koliformların azaldı ının belirlenmesi sürpriz olmamı tır. Çalı ma sonuçları de erlendirildi inde, karı ımda çimentonun hidratasyon ürünlerinin formasyonuna ba lı olarak katı ve dayanıklı bir sistem olu tu u görülmü tür. Kalsiyum klorid gibi hızlandırıcıların eklenmesi ile prosesin gecikmesi dengelenmi tir. Bu katkıların hidratasyon reaksiyonuna yardım etti i, yüzey alanını arttırdı ı ve hidrate formun morfolojik karakteristiklerini de i tirdi inden bahsedilmi tir. KAYNAKLAR Chan Y. M., Agamuthu P. and Mahalingam R. 2000, Solidification and Stabilization of Asbestos Waste From an Automobile Brake Manufacturing Facılıty Using Cement, Journal of Hazardous Material B 77, Chang J. E., Lin T.T., Ko M., Liaw D. 1999, Stabilization/Solidification of Sludges Containing Heavy Metals By Using Cements and Waste Puzzolans, Journal of Environmental Science and Health, V.34, EPA Handbook 1991, Stabilization Technologies For RCRA Corrective Actions Filibeli A Arıtma Çamurlarının lenmesi, Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Basım Ünitesi, Yayın No: 255, zmir Idachaba M., Nyevor K., Egiebor O. 2002, Microbial Stability Evaluation of Cement Based Waste Forms at Different Waste to Cement Ratio, Journal of Hazardous Material 3929, 110 Jang A., Kim S. 2000, Technical Note Solidification and Stabilization of Pb, Zn, Cd and Cu in Tailinng Wastes Using Cement and Fly Ash, Minerals Engineering, Vol. 13, No:1415, Lagrega M. D., Buchingam P.L., Evans J. C. And The Environmental Resources Group 1994, Hazardous Waste Management, Mc Graw Hill Inc., 1103 p. Park C. K. 2000, Hydration and Solidification of Hazardous Wastes Containing Heavy Metals Using Modified Cementitous Materials, Cement and Concrete Research 30, Rha C.Y., Kang S. K., Kim C. E. 2000, Investigation of the Stability of Hardened Slag Paste For the Stabilization/ Solidification of Wastes Containing Heavy Metal Ions, Journal of Hazardous Materials B73, Uçaro lu S. 2002, Zararlı Atıkların Solidifikasyonu ve Geri Kazanımı: Otomotiv Endüstrisi, Doktora tezi, TÜ, stanbul Valls S., Vazquez E. 1996, Stabilization And Solidification Of Sewage Sludges With Portland Cement, Cement And Concrete Research 30, Valls S., Vazquez E. 2002, Leaching Properties of Stabilized/ Solidified Cement Admixtures Sewage Sludge Systems, Waste Manegment 22,

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası Hız ve Debi Pitot Tüpü Metodu TS ISO 10780

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası Hız ve Debi Pitot Tüpü Metodu TS ISO 10780 Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE - 1/5 Hız ve Debi Pitot Tüpü Metodu TS ISO 10780 EMİSYON 1 İslilik Nem Partikül Madde CO, O 2 CO 2 NO NO X, NO 2 Renk Karşılaştırma (Bacharach)

Detaylı

KURŞUN İÇERİKLİ AKÜ TESİSİ ARITMA ÇAMURLARININ ÇİMENTO İLE KATILAŞTIRILMASININ ARAŞTIRILMASI

KURŞUN İÇERİKLİ AKÜ TESİSİ ARITMA ÇAMURLARININ ÇİMENTO İLE KATILAŞTIRILMASININ ARAŞTIRILMASI 10. Endüstriyel Kirlenme Kontrolü Sempozyumu 07-09 Haziran 2006 İstanbul KURŞUN İÇERİKLİ AKÜ TESİSİ ARITMA ÇAMURLARININ ÇİMENTO İLE KATILAŞTIRILMASININ ARAŞTIRILMASI Kamil B. Varınca*, Yaşar Avşar*, Orhan

Detaylı

KATI ATIK BERTARAFINDA KATILA TIRMA YÖNTEM N N TEKN K VE EKONOM K YÖNDEN NCELENMES. Kâmil B. VARINCA, M. Talha GÖNÜLLÜ

KATI ATIK BERTARAFINDA KATILA TIRMA YÖNTEM N N TEKN K VE EKONOM K YÖNDEN NCELENMES. Kâmil B. VARINCA, M. Talha GÖNÜLLÜ KATI ATIK BERTARAFINDA KATILA TIRMA YÖNTEM N N TEKN K VE EKONOM K YÖNDEN NCELENMES Kâmil B. VARINCA, M. Talha GÖNÜLLÜ Yıldız Teknik Üniversitesi, n aat Fakültesi, Çevre Mühendisli i Bölümü, 34349, Yıldız,

Detaylı

ÖZEL EGE L SES. HAZIRLAYAN Ö RENC LER: Tayanç HASANZADE Ahmet Rasim KARSLIO LU. DANI MAN Ö RETMEN: Mesut ESEN Dr. ule GÜRKAN

ÖZEL EGE L SES. HAZIRLAYAN Ö RENC LER: Tayanç HASANZADE Ahmet Rasim KARSLIO LU. DANI MAN Ö RETMEN: Mesut ESEN Dr. ule GÜRKAN ÖZEL EGE L SES BAZI ISKARTA BALIKLARIN (Isparoz, Hani) ETLER NDEN ALTERNAT F GÜBRE YAPIMI VE UYGULANAB L RL HAZIRLAYAN Ö RENC LER: Tayanç HASANZADE Ahmet Rasim KARSLIO LU DANI MAN Ö RETMEN: Mesut ESEN

Detaylı

ISIDAÇ 40. yapı kimyasalları. Özel ürünleriniz için özel bir çimento!

ISIDAÇ 40. yapı kimyasalları. Özel ürünleriniz için özel bir çimento! ISIDAÇ 40 yapı kimyasalları Özel ürünleriniz için özel bir çimento! Çimsa ISDAÇ 40 Kalsiyum Alüminat Çimentosu Yapı Kimyasalları Uygulamaları www.cimsa.com.tr ISIDAÇ 40, 10 yılı aşkın süredir Çimsa tarafından,

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot Adı Metot Numarası ph Elektrometrik metot TS EN ISO 10523

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot Adı Metot Numarası ph Elektrometrik metot TS EN ISO 10523 Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/8 ph Elektrometrik metot TS EN ISO 10523 SU, ATIK SU 1,2 İletkenlik Elektrot Metodu TS 9748 EN 27888 Sıcaklık Laboratuvar ve Saha Metodu SM

Detaylı

Elçin GÜNEŞ, Ezgi AYDOĞAR

Elçin GÜNEŞ, Ezgi AYDOĞAR Elçin GÜNEŞ, Ezgi AYDOĞAR AMAÇ Çorlu katı atık depolama sahası sızıntı sularının ön arıtma alternatifi olarak koagülasyon-flokülasyon yöntemi ile arıtılabilirliğinin değerlendirilmesi Arıtma alternatifleri

Detaylı

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI 6.Endüstriyel Kirlenme Kontrolü - Nötralizasyon Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK Birçok endüstrinin atıksuyu asidik veya bazik olduğundan alıcı ortama veya kimyasal ve/veya

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarı Adresi : Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi, 1605 Cadde, Dilek Binası BİLKENT 06800 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 444 50 57 Faks : 0 312 265 09 06

Detaylı

Hazırlayan: İnş.Yük.Müh. Yasin Engin yasin.engin@gmail.com www.betonvecimento.com

Hazırlayan: İnş.Yük.Müh. Yasin Engin yasin.engin@gmail.com www.betonvecimento.com ATIK SU ARITMA TESIİSIİ UÇUCU KUÜ L KULLANIMI Hazırlayan: İnş.Yük.Müh. Yasin Engin yasin.engin@gmail.com www.betonvecimento.com 12/1/2014 1. GİRİŞ Atık su arıtma tesislerinde özellikle atık su ile temas

Detaylı

ŞEKİL LİSTESİ... ix TABLO LİSTESİ... xxxi MEVCUT TESİSLERİN İNCELENMESİ (İP 1)... 1

ŞEKİL LİSTESİ... ix TABLO LİSTESİ... xxxi MEVCUT TESİSLERİN İNCELENMESİ (İP 1)... 1 İÇİNDEKİLER ŞEKİL LİSTESİ... ix TABLO LİSTESİ... xxxi MEVCUT TESİSLERİN İNCELENMESİ (İP 1)... 1 Bölgesel Değerlendirme... 2 Marmara Bölgesi... 2 Karadeniz Bölgesi... 13 1.1.3. Ege Bölgesi... 22 Akdeniz

Detaylı

SODA SANAYİ A.Ş. NİN ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ ÇALIŞMALARI

SODA SANAYİ A.Ş. NİN ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ ÇALIŞMALARI SODA SANAYİ A.Ş. NİN ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ ÇALIŞMALARI Nadiye Gür Soda Sanayi A.Ş. Geliştirme Müdürü Endüstriyel Simbiyoz Konferansı 20 Şubat 2014 Ankara İÇERİK Soda Sanayi A.Ş.- Genel Tanıtım Simbiyoz

Detaylı

ÇERKEZKÖY ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ ENDÜSTRİYEL ATIKSU ARITMA TESİSİ

ÇERKEZKÖY ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ ENDÜSTRİYEL ATIKSU ARITMA TESİSİ ÇERKEZKÖY ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ ENDÜSTRİYEL ATIKSU ARITMA TESİSİ Bölgemiz I. Kısım Atıksu Arıtma Tesisi (yatırım bedeli 15 milyon $) 1995 yılında, II. Kısım Atıksu Arıtma Tesisi ( yatırım bedeli 8 milyon

Detaylı

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI 10. Endüstriyel Çamur Arıtımı Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK Giriş Sıvı atıkların arıtılmasındaki en önemli nokta askıda veya çözünmüş katıların giderimidir. Sıvıdan

Detaylı

ISIDAÇ 40. karo. Özel ürünleriniz için özel bir çimento!

ISIDAÇ 40. karo. Özel ürünleriniz için özel bir çimento! karo Özel ürünleriniz için özel bir çimento! Çimsa Kalsiyum Alüminat Karo Uygulamaları www.cimsa.com.tr, 10 yılı aşkın süredir Çimsa tarafından, TS EN 14647 standardına uygun olarak üretilen Kalsiyum Alüminat

Detaylı

aşan ağır metaller... 445 Tablo 7.16 : Çamur keki ve eluat numunelerinde ilgili yönetmelik II. sınıf depolama tesisleri için

aşan ağır metaller... 445 Tablo 7.16 : Çamur keki ve eluat numunelerinde ilgili yönetmelik II. sınıf depolama tesisleri için TABLO LİSTESİ Tablo 1.1: Marmara Bölgesi AAT listesi... 2 Tablo 1.2: Karadeniz Bölgesi AAT Listesi... 14 Tablo 1.3: Ege Bölgesi AAT Listesi... 22 Tablo 1.4: Akdeniz Bölgesi AAT Listesi... 33 Tablo 1.5:

Detaylı

10 Mart 2015 SALI Resmî Gazete Sayı : 29291 TEBLİĞ

10 Mart 2015 SALI Resmî Gazete Sayı : 29291 TEBLİĞ 10 Mart 2015 SALI Resmî Gazete Sayı : 29291 TEBLİĞ Çevre ve Şehircilik Bakanlığından: TEKSTİL SEKTÖRÜNDE ENTEGRE KİRLİLİK ÖNLEME VE KONTROL TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA TEBLİĞ MADDE 1 14/12/2011

Detaylı

ZEM N STAB L ZASYONUNDA B TÜMÜN KULLANILMASI LE ÜSTYAPIDA SA LANACAK EKONOM N N ARA TIRILMASI

ZEM N STAB L ZASYONUNDA B TÜMÜN KULLANILMASI LE ÜSTYAPIDA SA LANACAK EKONOM N N ARA TIRILMASI ZEM N STAB L ZASYONUNDA B TÜMÜN KULLANILMASI LE ÜSTYAPIDA SA LANACAK EKONOM N N ARA TIRILMASI Bekir YILDIRIM Taner ALATA eref DA DELEN FÜ. Mühendislik Fak. n aat Müh. Böl. ELAZI F.Ü. Mühendislik Fak. n

Detaylı

MESS Entegre Geri Kazanım ve Enerji San. ve Tic. A.Ş.

MESS Entegre Geri Kazanım ve Enerji San. ve Tic. A.Ş. Sayfa : 1 / 12 1 ATIKLAR İÇİN NUMUNE SAKLAMA KOŞULLARI Parametre Numune Özelliği Numune Türü ICP ile Metal Tayinleri suları vb.), diğer her türlü sıvılar) Mikrodalgada (sıvı) yakılmış Minimum Numune Miktarı

Detaylı

METİLEN MAVİSİ DEĞERİ YÜKSEK AGREGALAR VE FARKLI ÖZELLİKTEKİ KİMYASAL KATKILARLA YAPILAN BETON ÇALIŞMALARI

METİLEN MAVİSİ DEĞERİ YÜKSEK AGREGALAR VE FARKLI ÖZELLİKTEKİ KİMYASAL KATKILARLA YAPILAN BETON ÇALIŞMALARI METİLEN MAVİSİ DEĞERİ YÜKSEK AGREGALAR VE FARKLI ÖZELLİKTEKİ KİMYASAL KATKILARLA YAPILAN BETON ÇALIŞMALARI CONCRETE WORKS CARRIED OUT BY THE AGGREGATES WITH HIGH METHYLENE BLUE VALUE AND DIFFERENT BASED

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası EK LİSTE-1/8 SO 2 Elektrokimyasal Hücre Metodu TS ISO 7935 Emisyon (1) CO CO 2 Elektrokimyasal Hücre Metodu İnfrared Metodu Elektrokimyasal Hücre Metodu İnfrared Metodu TS ISO 12039 TS ISO 12039 O 2 Elektrokimyasal

Detaylı

Miktarı sürekli artan tehlikeli atıkların çevreye kontrolsüz şekilde bırakılmasından dolayı ekosistem zarar görmektedir.

Miktarı sürekli artan tehlikeli atıkların çevreye kontrolsüz şekilde bırakılmasından dolayı ekosistem zarar görmektedir. İSTANBUL ÇEVRE YÖNETİMİ A.Ş. TEHLİKELİ ATIK YÖNETİMİ ve BERTARAF SİSTEMLERİ Bekir TOMBUL Çevre Yük. Müh. İÇERİK GİRİŞ TEHLİKELİ ATIĞIN TANIMLANMASI ENTEGRE TEHLİKELİ ATIK YÖNETİMİ BERTARAF YÖNETİM SÜRECİ

Detaylı

TEKSTİL VE METAL SANAYİ ARITMA ÇAMURLARININ SUSUZLAŞTIRMA İŞLEMLERİNİN İNCELENMESİ

TEKSTİL VE METAL SANAYİ ARITMA ÇAMURLARININ SUSUZLAŞTIRMA İŞLEMLERİNİN İNCELENMESİ TEKSTİL VE METAL SANAYİ ARITMA ÇAMURLARININ SUSUZLAŞTIRMA İŞLEMLERİNİN İNCELENMESİ Canan BAKKAL a, Hacer Elif ÖZÇELİK b, Dilek CANTÜRK c, Erdal KARADURMUŞ d a Hitit Üniversitesi Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

FARKLI BAĞLAYICILARIN KALSİYUM ALÜMİNAT ÇİMENTOSU ESASLI HARÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. Prof. Dr. İsmail Özgür YAMAN

FARKLI BAĞLAYICILARIN KALSİYUM ALÜMİNAT ÇİMENTOSU ESASLI HARÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. Prof. Dr. İsmail Özgür YAMAN FARKLI BAĞLAYICILARIN KALSİYUM ALÜMİNAT ÇİMENTOSU ESASLI HARÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Prof. Dr. İsmail Özgür YAMAN SUNUM İÇERİĞİ Kalsiyum Alüminat Çimentosu (KAÇ) PÇ KAÇ KAÇ Uygulama Alanları KAÇ Hidratasyonu

Detaylı

1.1 Su Kirliliği Su Kirliliğinin Kaynakları 1.2 Atıksu Türleri 1.3 Atıksu Karakteristikleri 1.4 Atıksu Arıtımı Arıtma Seviyeleri

1.1 Su Kirliliği Su Kirliliğinin Kaynakları 1.2 Atıksu Türleri 1.3 Atıksu Karakteristikleri 1.4 Atıksu Arıtımı Arıtma Seviyeleri 1. GİRİŞ 1.1 Su Kirliliği Su Kirliliğinin Kaynakları 1.2 Atıksu Türleri 1.3 Atıksu Karakteristikleri 1.4 Atıksu Arıtımı Arıtma Seviyeleri 1-1 1.1 Su Kirliliği Su Kirliliğinin Kaynakları (I) Su Kirliliği

Detaylı

Türkiye Hazır Beton Birliği İktisadi İşletmesi Deney / Kalibrasyon Laboratuvarı. Deney Listesi

Türkiye Hazır Beton Birliği İktisadi İşletmesi Deney / Kalibrasyon Laboratuvarı. Deney Listesi REVİZYON GÜNCELLEME DOKÜMAN NO YAYIN L27 01.01.2008 13.01.2014-06 08.05.2014 1/8 GÜNCELLEŞTİRMEYİ GERÇEKLEŞTİREN (İSİM / İMZA / TARİH) : DENEYLERİ A01 İri agregaların parçalanmaya karşı direnci Los Angeles

Detaylı

taze beton işlenebilirlik

taze beton işlenebilirlik 8 taze beton işlenebilirlik Paki Turgut Kaynaklar 1) Hewlett PC, Cement Admixture: uses and applications, Cement Admixture Association 2) Domone P, Illston J, Construction Materials, 4th Edition 3) Mindess

Detaylı

PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU

PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU T. GÜNGÖREN 1, H. MADENOĞLU 1, M. SERT 1, İ.H. METECAN 2, S. ERDEM 1, L. BALLİCE 1, M. YÜKSEL 1, M. SAĞLAM 1 1 Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü T.C. Belge No Kapsam : Y-01/170/2011 Düzenleme Tarihi : 06.07.2011 : Su, Atık Su, Deniz Suyu, Numune Alma, Emisyon, İmisyon, Gürültü Laboratuvar Adı : ARTEK Mühendislik Çevre Ölçüm ve Danışmanlık Hiz.

Detaylı

İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU

İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU Gülin AYTİMUR, Süheyda ATALAY Ege Üniversitesi Müh. Fak. Kimya Müh. Bölümü 351-Bornova İzmir ÖZET

Detaylı

1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK

1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK 1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK Kentsel Atıksu Arıtım Tesislerinde Geliştirilmiş Biyolojik Fosfor Giderim Verimini Etkileyen Faktörler Tolga Tunçal, Ayşegül Pala, Orhan Uslu Namık

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi Hava Kirliliği Ölçüm Yöntemleri Emisyon Ölçümleri (Kaynakta) İmisyon Ölçümleri Sabit kaynaklar (Yakma tesisi, fabrika, termik santral bacaları) Hareketli kaynaklar (Motorlu araçlar) Ortam havasında yapılır

Detaylı

DEMİR ELEKTROTLU REAKTÖRDE KOİ, FOSFAT, RENK VE BULANIKLIK GİDERİMİ Tuba ÖZTÜRK a, Sevil VELİ b, Anatoli DİMOĞLO c, M.

DEMİR ELEKTROTLU REAKTÖRDE KOİ, FOSFAT, RENK VE BULANIKLIK GİDERİMİ Tuba ÖZTÜRK a, Sevil VELİ b, Anatoli DİMOĞLO c, M. DEMİR ELEKTROTLU REAKTÖRDE KOİ, FOSFAT, RENK VE BULANIKLIK GİDERİMİ Tuba ÖZTÜRK a, Sevil VELİ b, Anatoli DİMOĞLO c, M. Adalet YILDIZ d,* a Namık Kemal Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Çorlu/Tekirdağ,

Detaylı

SU ve YAPI KİMYASALLARI

SU ve YAPI KİMYASALLARI SU ve YAPI KİMYASALLARI Betonda su; Betonla ilgili işlemlerde, suyun değişik işlevleri vardır; Karışım suyu; çimento ve agregayla birlikte karılarak beton üretimi sağlamak için kullanılan sudur. Kür suyu;

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/9

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/9 ÇED, İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/9 Düzenleme tarihi : 22.09.2011 Başlangıç tarihi : 22.09.2011 CO Tayini Elektrokimyasal hücre metodu TS ISO 12039 Emisyon (1),(2) CO 2 Tayini SO 2 Tayini NOx (NO+NO

Detaylı

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi KALSİYUM SİLİKAT Yüksek mukavemetli,

Detaylı

KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ

KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ Atıktan enerji elde edilmesi, atıkların fazla oksijen varlığında yüksek sıcaklıkta yakılması prosesidir. Yanma ürünleri, ısı enerjisi, inert gaz ve kül şeklinde sayılabilir.

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; EK LİSTE - 1/10 SO 2 Elektrokimyasal Hücre Metodu TS ISO 7935 Elektrokimyasal Hücre Metodu CO, O 2,CO 2 Elektrokimyasal Hücre Metodu TS ISO 12039 (Hesaplama) Emisyon 1 NO, NO 2 NOx Elektrokimyasal Hücre

Detaylı

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI 11.2. Atık Yükü Azaltımı Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK Endüstriyel Atıklarda Kirlilik Yükü ve Eşdeğer Nüfus Hesapları Endüstriyel atıkları debi ve BOİ kirlilik yükü

Detaylı

Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi ÇİMENTO KALİTE KONTROL PARAMETRELERİ VE BETON ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi ÇİMENTO KALİTE KONTROL PARAMETRELERİ VE BETON ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi ÇİMENTO KALİTE KONTROL PARAMETRELERİ VE BETON ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Çimento Kalite Kontrol Parametreleri Yeni Çimento Standartları - TS EN 197-1 : Genel Çimentolar-

Detaylı

ANTALYA OSB ÇAMUR KURUTMA TESİSİ (ARBYDRY SİSTEM)

ANTALYA OSB ÇAMUR KURUTMA TESİSİ (ARBYDRY SİSTEM) ANTALYA OSB ÇAMUR KURUTMA TESİSİ (ARBYDRY SİSTEM) Antalya Organize Sanayi Bölgesi 1976 yılında Bakanlar Kurulu Kararı ile kurulmuş ve 1992 yılında ilk etabının altyapıları tamamlanmış bir bölgedir. Toplam

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı Adresi : Haymana Yolu 5. Km. GÖLBAŞI 06830 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 0 312 498 21 50 Faks : 0 312 498 21 66 E-Posta : zeynep.doruk@csb.gov.tr Website

Detaylı

Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen

Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen ix xiii xv xvii xix xxi 1. Çevre Kimyasına Giriş 3 1.1. Çevre Kimyasına Genel Bakış ve Önemi

Detaylı

I. Sabit Kaynaklar, bunlar ısınma ve üretim amaçlı faaliyetlerin yapıldı ı yerlerdir.

I. Sabit Kaynaklar, bunlar ısınma ve üretim amaçlı faaliyetlerin yapıldı ı yerlerdir. G R Havanın gerek insan sa lı ına, gerekse do aya zarar verici duruma gelmesi, kirletici denen unsurların fazlala masıyla olur. Kirleticiler, belirli bir kaynaktan atmosfere bırakılan birinci derecede

Detaylı

KATI ATIK DÜZENLİ DEPOLAMA SAHALARINDA ÇÖP SIZINTI SUYU ve BİYOGAZ YÖNETİMİ

KATI ATIK DÜZENLİ DEPOLAMA SAHALARINDA ÇÖP SIZINTI SUYU ve BİYOGAZ YÖNETİMİ KATI ATIK DÜZENLİ DEPOLAMA SAHALARINDA ÇÖP SIZINTI SUYU ve BİYOGAZ YÖNETİMİ ÇÖP SIZINTI SUYU YÖNETİMİ Sızıntı Suyu Oluşumu Sızıntı suyu katı atıkların içinden süzülerek birtakım kimyasal, biyolojik ve

Detaylı

ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİMİ

ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİMİ DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI ENTEGRE KATI ATIK YÖNETİMİ Yrd. Doç. Dr. Fatih TAŞPINAR Düzce Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü Konuralp/DÜZCE 04.12.2012 1 KATI ATIK (ÇÖP) Toplumun

Detaylı

Arıtma Çamurlarının Yönetimi ARITMA ÇAMURLARININ YÖNETİMİ VE YASAL ÇERÇEVE

Arıtma Çamurlarının Yönetimi ARITMA ÇAMURLARININ YÖNETİMİ VE YASAL ÇERÇEVE Arıtma Çamurlarının Yönetimi ARITMA ÇAMURLARININ YÖNETİMİ VE YASAL ÇERÇEVE Prof. Dr. F. Dilek Sanin Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü 06800 Ankara Çamurun oluşumundan bertarafına

Detaylı

Ölçüm/Analiz Kapsamı Parametre Metot Metodun Adı

Ölçüm/Analiz Kapsamı Parametre Metot Metodun Adı Çevre Mevzuatı Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği Isınmadan Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği (devamı var) Her tür kapsam Gürültü Gürültü Kömür Çevre Mevzuatında

Detaylı

On-line Oksijen Tüketiminin Ölçülmesiyle Havalandırma Prosesinde Enerji Optimizasyonu

On-line Oksijen Tüketiminin Ölçülmesiyle Havalandırma Prosesinde Enerji Optimizasyonu On-line Oksijen Tüketiminin Ölçülmesiyle Havalandırma Prosesinde Enerji Optimizasyonu Speaker: Ercan Basaran, Uwe Späth LAR Process Analysers AG 1 Genel İçerik 1. Giriş 2. Proses optimizasyonu 3. İki optimizasyon

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/7

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/7 ÇED, İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/7 SU/ ATIK SU 1 ph Elektrometrik Metot TS 3263 ISO 10523 Çözünmüş Oksijen Azid Modifikasyon Metodu SM 4500-O C İletkenlik Elektrometrik Metot SM 2510 B Renk Spektrometrik

Detaylı

ALKALİ AKTİVE EDİLMİŞ YÜKSEK FIRIN CÜRUFLU HARÇLARDA ASİT ETKİSİ. İlker Bekir TOPÇU & Mehmet CANBAZ *

ALKALİ AKTİVE EDİLMİŞ YÜKSEK FIRIN CÜRUFLU HARÇLARDA ASİT ETKİSİ. İlker Bekir TOPÇU & Mehmet CANBAZ * ALKALİ AKTİVE EDİLMİŞ YÜKSEK FIRIN CÜRUFLU HARÇLARDA ASİT ETKİSİ İlker Bekir TOPÇU & Mehmet CANBAZ * *Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Mühendislik Mimarlık Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, 264,

Detaylı

SUUDİ ARABİSTAN DAMAD BARAJINDA UÇUCU KÜL YERİNE PUZOLANİK MADDE OLARAK TAŞ UNU KULLANIMI VE PROJE EKONOMİSİNE ETKİSİ

SUUDİ ARABİSTAN DAMAD BARAJINDA UÇUCU KÜL YERİNE PUZOLANİK MADDE OLARAK TAŞ UNU KULLANIMI VE PROJE EKONOMİSİNE ETKİSİ SUUDİ ARABİSTAN DAMAD BARAJINDA UÇUCU KÜL YERİNE PUZOLANİK MADDE OLARAK TAŞ UNU KULLANIMI VE PROJE EKONOMİSİNE ETKİSİ Sunan: Nejat Demirörs İnş. Müh. DAMAD BARAJI Damad barajının kesin projesi 1987 yılında

Detaylı

DENEY FİYAT LİSTESİ. MDN.KMY.0001 Kimyasal analiz boyutuna numune hazırlama ( 100 mikron)

DENEY FİYAT LİSTESİ. MDN.KMY.0001 Kimyasal analiz boyutuna numune hazırlama ( 100 mikron) BİRİM: LAB.: DENEY FİYAT LİSTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMY Kimya DENEY KODU DENEY ADI BİRİM FİYAT MDN.KMY.0001 Kimyasal analiz boyutuna numune hazırlama ( 100 mikron) 0,00 MDN.KMY.0002 Kimyasal analiz

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarı Adresi : Yakut Mah. Mustafa Kemal Paşa Bulvarı No:186 Kocasinan 38090 KAYSERİ / TÜRKİYE Tel : 0 352 337 09 45 Faks : 0 352 337 09 32 E-Posta

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Semra Çoruh Doğum Tarihi: 15 Mayıs 1973 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Çevre Mühendisliği Ondokuz Mayıs Üniversitesi 1994 Y.

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 YILI ANALİZ LABORATUVARI FİYAT LİSTESİ

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 YILI ANALİZ LABORATUVARI FİYAT LİSTESİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 YILI ANALİZ LABORATUVARI FİYAT LİSTESİ A. NUMUNE ALMA/ÖRNEKLEME A.1.Emisyon Kapsamında Numune Alma/Örnekleme Uçucu Organik

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; NUMUNE ALMA T.C. Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/5 SU, ATIK SU 1 ph Elektrokimyasal Metot TS 3263 ISO 10523 İletkenlik Elektriksel İletkenlik Tayini TS 9748 EN 27888 Çözünmüş

Detaylı

Alüminyum Cürufundan Alüminyum Metali ve Flaks Eldesi

Alüminyum Cürufundan Alüminyum Metali ve Flaks Eldesi Alüminyum Cürufundan Alüminyum Metali ve Flaks Eldesi 1 *Nedim SÖZBİR, 2 Mustafa AKÇİL and 3 Hasan OKUYUCU 1 *Sakarya Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Müh. Bölümü, 54187 Esentepe, Sakarya 2

Detaylı

Kalsiyum Aluminat Çimentosu Esaslı Reaktif Pudra Harçlar (RPM) Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

Kalsiyum Aluminat Çimentosu Esaslı Reaktif Pudra Harçlar (RPM) Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Fiber ve silika füme katkılı kalsiyum aluminat çimento (CAC) esaslı harçların düşük su/çimento oranlarında yüksek performans gösterdiği bilinmektedir. İtalya da gerçekleştirilen

Detaylı

HAZIRLAYAN: ZİR. YÜK. MÜH GÜVEN AKAR ADRES: ORTA CAMİ MAH KOLORDU CAD. 15/1 TEKİRDAĞ TEL: 282.2615450 FAKS: 282.2615430 GSM: 532.

HAZIRLAYAN: ZİR. YÜK. MÜH GÜVEN AKAR ADRES: ORTA CAMİ MAH KOLORDU CAD. 15/1 TEKİRDAĞ TEL: 282.2615450 FAKS: 282.2615430 GSM: 532. HAZIRLAYAN: ZİR. YÜK. MÜH GÜVEN AKAR ADRES: ORTA CAMİ MAH KOLORDU CAD. 15/1 TEKİRDAĞ TEL: 282.2615450 FAKS: 282.2615430 GSM: 532.4166038 e-mail: guven@tarimkireci.com KİLLİ ZEMİNLERİN KİREÇ İLE İYİLEŞTİRİLMESİ

Detaylı

Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ

Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ FARKLI ŞEKİL VE DOZLARDA UYGULANAN TKİ HÜMAS IN EKMEKLİK BUĞDAYIN BAYRAK YAPRAK BESİN ELEMENTİ KONSANTRASYONU, VERİM VE TANE PROTEİN KAPSAMINA ETKİLERİ Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ Bu

Detaylı

İnegöl OSB Müdürlüğü Atıksu Arıtma, Çamur Kurutma ve Kojenerasyon Tesisleri 6/3/2016 1

İnegöl OSB Müdürlüğü Atıksu Arıtma, Çamur Kurutma ve Kojenerasyon Tesisleri 6/3/2016 1 Atıksu Arıtma, Çamur Kurutma ve 6/3/2016 1 İnegöl İlçesinde Organize Sanayi Bölgesi Kurulması; Yüksek Planlama Kurulunun 19.12.1973 tarihli raporu ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 19.11.1973 tarihli

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü TESİSE KABUL EDİLECEK ATIKLAR VE KODLARI

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü TESİSE KABUL EDİLECEK ATIKLAR VE KODLARI TESİSE KABUL EDİLECEK ATIKLAR VE KODLARI 01 03 09 01 03 07 dışındaki alüminyum oksit üretiminden çıkan kırmızı çamur 01 04 10 01 04 07 dışındaki tozumsu ve pudramsı atıklar 01 05 04 Temizsu sondaj ı ve

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Deney Laboratuvarı Adresi : İBB Geri Kazanım ve Kompost Tesisi Işıklar Köyü Mevkii Ege sok. No: 5 Kemerburgaz EYÜP 34075 İSTANBUL / TÜRKİYE Tel : 02122065017 Faks

Detaylı

KANALİZASYONLARDA HİDROJEN SÜLFÜR GAZI OLUŞUMU SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ

KANALİZASYONLARDA HİDROJEN SÜLFÜR GAZI OLUŞUMU SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ KANALİZASYONLARDA HİDROJEN SÜLFÜR GAZI OLUŞUMU SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ Bu Çalışma Çevre Orman Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Sayın Prof. Dr. Mustafa Öztürk tarafından 2006 yılında yapılmıştır. Orijinal

Detaylı

KATI ATIKLARIN BERTARAFINDA BİYOTEKNOLOJİ UYGULAMALARI. Doç. Dr. Talat Çiftçi ve Prof. Dr. İzzet Öztürk Simbiyotek A.Ş. ve İTÜ

KATI ATIKLARIN BERTARAFINDA BİYOTEKNOLOJİ UYGULAMALARI. Doç. Dr. Talat Çiftçi ve Prof. Dr. İzzet Öztürk Simbiyotek A.Ş. ve İTÜ KATI ATIKLARIN BERTARAFINDA BİYOTEKNOLOJİ UYGULAMALARI Doç. Dr. Talat Çiftçi ve Prof. Dr. İzzet Öztürk Simbiyotek A.Ş. ve İTÜ 1 KATI ATIK ÇEŞİTLERİ Evsel ve Kurumsal Çöpler Park ve Bahçelerden Bitkisel

Detaylı

Köpük Beton - I. Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi. Kasım, 2015

Köpük Beton - I. Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi. Kasım, 2015 Köpük Beton - I Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Kasım, 2015 Köpük Beton Köpük betonu basitçe tanımlayacak olursak; içinde %75 e varan oranda hava kabarcıkları olan harçtan yapılmış hafif betonlardır

Detaylı

Çimento AraĢtırma ve Uygulama Merkezi. Mineral Katkılar- Uçucu Kül

Çimento AraĢtırma ve Uygulama Merkezi. Mineral Katkılar- Uçucu Kül Çimento AraĢtırma ve Uygulama Merkezi Mineral Katkılar- Uçucu Kül Çimento İkame Malzemeleri - Doğal Malzemeler (Tras vb.) - Atık Malzemeler ( Uçucu Kül, Yüksek Fırın Cürufu, Silis Dumanı) ÇĠMENTO HĠDRATASYONUNUN

Detaylı

Katı Atık Yönetiminde Arıtma Çamuru. Enes KELEŞ Kasım / 2014

Katı Atık Yönetiminde Arıtma Çamuru. Enes KELEŞ Kasım / 2014 Katı Atık Yönetiminde Arıtma Çamuru Enes KELEŞ Kasım / 2014 İÇİNDEKİLER Arıtma Çamuru Nedir? Arıtma Çamuru Nerede Oluşur? Arıtma Çamuru Çeşitleri Arıtma Çamuru Nerelerde Değerlendirilebilir? 1. Açık Alanda

Detaylı

Beton Tasarımında Silis Dumanı Kullanımı. Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

Beton Tasarımında Silis Dumanı Kullanımı. Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Beton Tasarımında Silis Dumanı Kullanımı Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Silis Dumanı (Silika Füme-Mikro Silika) Silis dumanı silikon metal veya ferrosilikon alaşım endüstrisinin yan ürünü olarak

Detaylı

Ekolojik Yerleşimlerde Atık Yönetiminin Temel İlkeleri

Ekolojik Yerleşimlerde Atık Yönetiminin Temel İlkeleri i Ekolojik Yerleşimlerde Atık Yönetiminin Temel İlkeleri Ekoljik yerleşimler kaynakların kullanımında tutumludur. Atık Yönetimi ve geri dönüşüm bu yerleşimlerde kaynak yönetiminin ayrılmaz bir bileşenidir.

Detaylı

HAZIRLAYAN-SUNAN İSMAİL SÜRGEÇOĞLU DANIŞMAN:DOÇ. DR. HİLMİ NAMLI

HAZIRLAYAN-SUNAN İSMAİL SÜRGEÇOĞLU DANIŞMAN:DOÇ. DR. HİLMİ NAMLI HAZIRLAYAN-SUNAN İSMAİL SÜRGEÇOĞLU DANIŞMAN:DOÇ. DR. HİLMİ NAMLI DÜNYADA yılda 40.000 km³ tatlı su okyanuslardan karalara transfer olmaktadır. Bu suyun büyük bir kısmı taşkın vb. nedenlerle kaybolurken

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı SU (T.C. Sağlık Bakanlığı İnsani Tüketim Amaçlı İçme ve Kullanma Suları Yönetmeliği Kapsamı Hariç)-ATIKSU-ELUAT Adresi :ASO 1. OSB. Ticaret Merkezi

Detaylı

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir.

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. AKTİF KARBON NEDİR? TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. Bu nitelikler aktif karbona çok güçlü adsorpsiyon özellikleri

Detaylı

Prefabrik Beton İmalatında Buhar Kürü. Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

Prefabrik Beton İmalatında Buhar Kürü. Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Prefabrik Beton İmalatında Buhar Kürü Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Basınç Dayanımı (MPa) Basınç Dayanımı (psi) Kürlemenin Beton Dayanımına Etkisi - Betonun prizini alması ve dayanım kazanması

Detaylı

T.C. ÇED, ĠZĠN VE DENETĠM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALĠZLERĠ YETERLĠK BELGESĠ EK LĠSTE-1

T.C. ÇED, ĠZĠN VE DENETĠM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALĠZLERĠ YETERLĠK BELGESĠ EK LĠSTE-1 EK LĠSTE-1 Su, Atık Su 1,2,3 ph Elektrometrik Metot SM 4500 H + B. İletkenlik (EC) Laboratuvar Metodu SM 2510 B Renk Gözle Mukayese Metodu SM 2120 B Toplam Katı Madde Gravimetrik Metot (103-105 C) SM.

Detaylı

Çamuru. Türkiye de KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI. ve çevreye uyumlu bir şekilde. lmış. olup çalışmalar devam etmektedir.

Çamuru. Türkiye de KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI. ve çevreye uyumlu bir şekilde. lmış. olup çalışmalar devam etmektedir. TÜRKİYE DE ÇAMUR YÖNETY NETİMİ ve KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI Dr. Özgür ÖZDEMİR KASKİ Genel MüdürlM rlüğü Atıksu Dairesi Başkan kanı, Mart 2011 Türkiye de Atıksu nun işlenmesi

Detaylı

REW İstanbul 2011 Bölgesel Çevre Merkezi (REC) Atık Yakma Eğitimi

REW İstanbul 2011 Bölgesel Çevre Merkezi (REC) Atık Yakma Eğitimi REW İstanbul 2011 Bölgesel Çevre Merkezi (REC) Atık Yakma Eğitimi Çimento Sektöründe Atıkların Ek Yakıt ve Alternatif Yakıt Hammadde Olarak Kullanılması CANAN DERİNÖZ GENCEL TÜRKİYE ÇİMENTO MÜSTAHSİLLERİ

Detaylı

Çimentolu Sistemlerde Geçirgenlik - Sebepleri ve Azaltma Yöntemleri - Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

Çimentolu Sistemlerde Geçirgenlik - Sebepleri ve Azaltma Yöntemleri - Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi - Sebepleri ve Azaltma Yöntemleri - Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Geçirgenlik sıvı ve gazların çimentolu sistem içerisindeki hareketinin olasılığını ifade eden bir kavramdır. Geçirimsizlik özellikle

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarının Adres : Davutpaşa Kampüsü Esenler 34210 İSTANBUL / TÜRKİYE Akreditasyon No: Tel Faks E-Posta Website : 0212 383 45 51 : 0212 383 45 57 : kimfkl@yildiz.edu.tr

Detaylı

ETS BAKIM VE ONARIM BOYA KAPLAMA İNOVASYONU

ETS BAKIM VE ONARIM BOYA KAPLAMA İNOVASYONU ETS BAKIM VE ONARIM BOYA KAPLAMA İNOVASYONU MATIBA 977 C MATIBA 977 C Yüzey üzerinde herhangi bir kumlama ilşlemi yapmadan, ETS- MATIBA 977 yüzey kaplama işlemi uygulanır. ETS MATIBA 977, yüzey hazırlığında

Detaylı

SU VERİMLİLİĞİ 16.12.2015

SU VERİMLİLİĞİ 16.12.2015 SU VERİMLİLİĞİ UYGULAMALARI 16.12.2015 E R K A N P E T E K A L ÇEVRE MÜHENDİSİ DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ 1987 epetekal@egeseramik.com EGE SERAMİK GENEL GÖRÜNÜŞ EGE SERAMİK UYDU GÖRÜNTÜSÜ EGE SERAMİK ATIK

Detaylı

Toprak kirliliğini tanımlamadan önce toprak kalitesi vurgulanmalı

Toprak kirliliğini tanımlamadan önce toprak kalitesi vurgulanmalı Toprak Kirliligi Toprak kirliliğini tanımlamadan önce toprak kalitesi vurgulanmalı Toprağın maruz kaldığı en önemli tehdit unsurları Toprak kirliliği Olağan şartlarda toprak ortamında bulunmayan madde

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; SU, ATIK SU 1,2 Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin Ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/9 ph Elektrometrik Metot SM 4500 H + B İletkenlik Elektriksel İletkenlik Metodu TS 9748 EN 27888 Bulanıklık Nephelometrik Metot

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki. (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki. (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki. (Sayfa 1/8) Deney Laboratuvarı Adresi : Esenboğa Yolu Çankırı Yol Ayırımı Altınova 06105 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 0 312 399 27 96 Faks : 0 312 399 27 95 E-Posta : takk@dsi.gov.tr

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Deney Laboratuvarı Adresi : Kazımiye Mah. Dadaloğlu Cad. No:32 /A Çorlu/Tekirdağ 59850 TEKİRDAĞ / TÜRKİYE Tel : 0 282 652 40 55 Faks : 0 282 652 04 56 E-Posta :

Detaylı

BETON SANTRALLERĠ VE ASFALT PLANT TESĠSLERĠNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI

BETON SANTRALLERĠ VE ASFALT PLANT TESĠSLERĠNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI TC. TEKĠRDAĞ VALĠLĠĞĠ Ġl Çevre ve Orman Müdürlüğü BETON SANTRALLERĠ VE ASFALT PLANT TESĠSLERĠNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI 28 OCAK 2011 TEKĠRDAĞ SU KĠRLĠLĠĞĠ: Yeryüzündeki sular, güneşin

Detaylı

WASTEWATER TREATMENT PLANT DESIGN

WASTEWATER TREATMENT PLANT DESIGN ATIKSU ARITMA TEKNOLOJİLERİ Doç. Dr. Güçlü İNSEL İTÜ Çevre Mühendisliği Bölümü Arıtma Hedefleri 1900 lerden 1970 lerin başına kadar Yüzücü ve askıda maddelerin giderilmesi Ayrışabilir organik madde arıtılması

Detaylı

Kelime anlamı ile; dışarı çıkmak, yaymak ve ihraç etmek anlamına gelmektedir.

Kelime anlamı ile; dışarı çıkmak, yaymak ve ihraç etmek anlamına gelmektedir. EMİSYON ÖLÇÜMLERİ Emisyon Nedir? Kelime anlamı ile; dışarı çıkmak, yaymak ve ihraç etmek anlamına gelmektedir. Çevre mevzuatı kapsamında; Yakıt ve benzerlerinin yakılmasıyla; sentez, ayrışma, buharlaşma

Detaylı

YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON

YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON TANIM YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON Concrete kelimesi Latinceden concretus (grow together) ) kelimesinden gelmektedir. Türkçeye ise Beton kelimesi Fransızcadan gelmektedir. Agrega, çimento, su ve gerektiğinde

Detaylı

ÇİMENTO ve -Çimento Türleri-

ÇİMENTO ve -Çimento Türleri- ÇİMENTO ve -Çimento Türleri- Hayat BOZKIR Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği (TÇMB) 10.05.2012 YÜF Beton ve Beton Bileşenleri Semineri ÇİMENTO Tanımı Üretimi Türleri ÇİMENTO malzemesi önemli bir yapı

Detaylı

TÜRKİYE DE ENDÜSTRİYEL ATIKSU YÖNETİMİ VE PLANLAMASI

TÜRKİYE DE ENDÜSTRİYEL ATIKSU YÖNETİMİ VE PLANLAMASI T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI TÜRKİYE DE ENDÜSTRİYEL ATIKSU YÖNETİMİ VE PLANLAMASI Burhan Fuat ÇANKAYA Çevre ve Orman Uzman Yardımcısı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Su ve Toprak Yönetimi Dairesi Başkanlığı

Detaylı

Deponi Sızıntı Sularının Arıtma Teknikleri ve Örnek Tesisler

Deponi Sızıntı Sularının Arıtma Teknikleri ve Örnek Tesisler Deponi Sızıntı Sularının Arıtma Teknikleri ve Örnek Tesisler Die technische Anlagen der Deponiesickerwasserreinigung und Bespiele Kai-Uwe Heyer* *, Ertuğrul Erdin**, Sevgi Tokgöz** * Hamburg Harburg Teknik

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; evresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/5 ATIK SU (1) ph Elektrokimyasal Metot SM 4500- H + İletkenlik Laboratuvar ve Saha Metodu SM 2510 B özünmüş Oksijen, Oksijen Doygunluğu Membran

Detaylı

SU NUMUNELERİNİN LABORATUVARA KABUL MİKTARLARI, SAKLAMA KOŞULLARI VE SÜRELERİ

SU NUMUNELERİNİN LABORATUVARA KABUL MİKTARLARI, SAKLAMA KOŞULLARI VE SÜRELERİ Alkalinite Alüminyum (Al) Amonyum (NH 4 + ) Anyonlar (Br, F, Cl, NO 2, NO 3, SO 4, PO 4 ) PE veya BC 200 100 Tercihen arazide yapılmalıdır. sırasındaki indirgenme ve oksitlenme reaksiyonları numunede değişikliğe

Detaylı

ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ

ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ İlke ÇELİK 1, Seda Aslan KILAVUZ 2, İpek İMAMOĞLU 1, Gürdal TUNCEL 1 1 : Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü

Detaylı

ABSTRACT ÖZET. Ar. Gör., Atatürk Üniversitesi, n aat Mühendisli i Bölümü 25240 Erzurum, znkurt@atauni.edu.tr 6

ABSTRACT ÖZET. Ar. Gör., Atatürk Üniversitesi, n aat Mühendisli i Bölümü 25240 Erzurum, znkurt@atauni.edu.tr 6 KATI ATIK DEPOLAMA ALANLARINDAK K L LTELER N L K T L M T NE TUZ ÇÖZELT SICAKLIKLI ININ ETK S EFFECT OF SALT SOLUTıON TEMPERATURE ON THE LIQUID LIMIT OF CLAY LINERS IN SOLID WASTE DıSPOSAL LANDFILLS Z.N.

Detaylı

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ i AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ TRAKTÖR AKS MİLİNİN YORULMA ANALİZİ MUSTAFA PERÇİN 120712010 YALÇIN DEMİRER 120712021 DANIŞMAN PROF. DR. SÜLEYMAN TAŞGETİREN Afyon

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1.1. ATIKSU ARITMA TESİSLERİNİN PLANLAMA VE PROJELENDİRME ESASLARI

İÇİNDEKİLER 1.1. ATIKSU ARITMA TESİSLERİNİN PLANLAMA VE PROJELENDİRME ESASLARI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1. GİRİŞ 1.1. ATIKSU ARITMA TESİSLERİNİN PLANLAMA VE PROJELENDİRME ESASLARI 1.1.1. Genel 1.1.2. Atıksu Arıtma Tesislerinin Tasarım Süreci 1.1.3. Tasarım İçin Girdi (Başlangıç)

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü Ek-9A T.C. ÇED İzin ve Denetim lüğü Kapsam : Su, Atık Su, Atık, Gürültü, Numune Alma Düzenleme Tarihi : 12.05.2015 Laboratuvar Adı : Gümüşsu A.Ş. Çevre Laboratuvarı Adres : Zafer Mah. Değirmen Cad. No:41

Detaylı