Uzm. Dr. Burçin Karamustafaoğlu Balcı İstanbul Üniversitesi, 7. Kadın Doğum Günleri

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Uzm. Dr. Burçin Karamustafaoğlu Balcı İstanbul Üniversitesi, 7. Kadın Doğum Günleri"

Transkript

1 Uzm. Dr. Burçin Karamustafaoğlu Balcı İstanbul Üniversitesi, 7. Kadın Doğum Günleri

2 Hiperandrojenizm = Androjen fazlalığı Overlerin veya adrenal glandların fazla androjen üretmesidir. Röprodüktif dönemde sıklığı %5-10. Hirsutizm, akne, androjenik alopesi ve virilizasyon hiperandrojenizmin klinik yansımalarıdır.

3 Algoritma? Kadınlarda hiperandrojenizmin en sık nedeni PKOS. Hiperandrojenizmin diğer nedenlerini de dışlamak gerekir.

4 PKOS, İdiyopatik hiperandrojenizm, İdiyopatik hirsutizm, KAH, Tümörler

5

6

7 Androjen fazlalığının nedenini anlamak için Anamnez Fizik muayene Tetkikler

8 Anamnez Semptomların ortaya çıkma yaşı, Semptomların şiddeti, Semptomların ortaya çıkma hızı yavaş yavaş? aniden? Kullanılan ilaçlar.

9 Fizik Muayene

10 Hirsutizm Kadın vücudunda androjen bağımlı bölgelerde terminal kıllarda artış. Adrojen fazlalığının ilk, kimi zaman tek göstergesidir. Hiperandrojenemisi olan kadınların %60-80 inde görülür.

11 Röprodüktif çağda %5-10, En sık neden PKOS. Lanugo ve hipertrikozisten ayrımı yapılmalıdır.

12 Tüm vücudu kaplayan, ince, renksiz, androjene bağımlı olmayan tüyler, çocuklarda lanugo denir. Hipertrikozis, vücuttaki tüm kıllarda artış olması. Çok seyrek bir durumdur. Fenitoin, minoksidil gibi ilaçlara veya hipotiroidizm, anoreksia, porfiria, malnütrisyon, paraneoplastik sendrom gibi hastalıklara bağlı gelişebilir.

13

14 Total skor: 0-36 Hafif hirsutism: e kadar Orta hirsutizm: Şiddetli hirsutizm: 25-36

15 Ferriman and Gallwey skoru, Skorun 8 olması hirsutizm olarak kabul edilir. Fakat etnik kökene ve hatta kişinin kendisi hakkındaki görüşüne göre tanı değişir. Akdeniz ülkelerinde 9-10 anormal.

16

17

18

19 Akne Sebase glandların aşırı çalışması, Sebum üretiminin artması, Foliküler epidermal hiperproliferasyon, Propionibacterium acnes aşırı artması, Enflamasyon sonucu oluşur. Aknenin şiddeti hiperandrojenizm şiddeti ile ilişkili değil.

20

21 Polikistik over kavramı overin boyutunun veya folikül sayısının veya her ikisinin de anormal olarak fazla olması.

22 Polikistik over morfolojisi Over korteksinde inci kolyesi gibi dizili, 2-8 mm çaplı in üzerinde folikül varlığı ve artmış stroma.

23 Adolesanlarda PCO tanısı Hepsine TVUSG veya TRUSG yapamıyoruz; TAUSG ile folikül sayımı kolay değil, Gençler ve adolesanlar hafifçe iri overlere sahipler, Adolesanlarda multifoliküler over morfolojisi yaygın ve mültifoliküler over / polikistik over ayrımı yapmak zor. Gençlerin adolesanların ½-1/3 ünün overleri polikistik over olarak değerlendirilebilir.

24 Multikistik over tanımı Multifoliküler over de denebilir. Over hacmi normal olmak şartıyla 4-10 mm çapında 6 folikül olması. Hiperandrojenemi ile ilişkisiz normalin varyantıdır.

25 Adolesanlarda ortalama over hacmi > 12 cc veya tek over hacmi > 15 cc ise overlerin büyük olduğu ve polikistik over morfolojisinde olduğu söylenebilir.

26 Over volümü hesaplamak Overin 3 boyutunun ölçümü alınıp 0,5 ile çarpılır. Genişlik x uzunluk x derinlik x 0.5 USG 3 boyut ölçümü ile otomatik veriyor. Büyük bir dominant folikül veya corpus luteum olmadan ölçümler yapılmalı.

27 Yüksek rezolüsyonu olan USG kullanılıyorsa folikül saymak Düşük rezolüsyonlu USG kullanılıyorsa over hacmini hesaplamak daha uygun olabilir. Yeni ultrasonlarla daha çok sayıda folikülü görüntüleyebiliyoruz ve artık bir overde 24 folikül normal kabul ediliyor. Dewailly D et al, 2014

28 Polikistik over Polikistik over sendromu

29 Overleri polikistik görünen kadınların bir kısmı tamamen normal. PKOS olan kadınların bir kısmında overler polikistik over morfolojisinde değil.

30 Düzenli adetleri olan normal sağlıklı kadınlarda da % oranında overlerde polikistik over morfolojisi görülebilir. Polson DW, Adams J, Wadsworth J, Franks S 1988 Polycystic ovaries: a common finding in normal women. Lancet 1: Clayton RN, Ogden V, Hodgkinson J, Worswick L, Rodin DA, Dyer S, Meade TW 1992 How common are polycystic ovaries in normal women and what is their significance for the fertility of the population? Clin Endocrinol (Oxf) 37: Farquhar CM, Birdsall M, Manning P, Mitchell JM, France JT 1994 The prevalence of polycystic ovaries on ultrasound scanning in a population of randomly selected women. Aust NZ J Obstet Gynaecol 34:67 72 Carmina E, Wong L, Chang L, Paulson RJ, Sauer MV, Stanczyk FZ, Lobo RA 1997 Endocrine abnormalities in ovulatory women with polycystic ovaries on ultrasound. Hum Reprod 12:

31 Normalin varyantı? Endokrinolojik sonuçlar?

32 Overleri polikistik morfolojide olan normal kadınların biyokimyasal değerleri Bu kişilerin bir kısmı hafif derecede polikistik over sendromuna sahip. Serum AMH değerleri overleri de normal olan normal kadınlarla PKOS tanılı kadınlar arasında. Kimilerinde klinik bulgu vermeyen hafif hiperandrojenemi var (fenotip 3 ovülatuar PKOS gibi).

33 Polikistik over sendromu Üreme çağındaki kadınların %6-10 etkileyen bir sendrom. 1. Knochenhauer ES, Key TJ, Kahsar-Miller M, Wanggoner W, Boots LR, et al. (1998) Prevalence of the polycystic ovary syndrome in unselected black and white women of the southeastern United States: A prospective Study. J Clin Endocrinol Metab 83: Asuncion M, Calvo RM, San Millan JL, Sancho J, Avila S, et al. (2000) Prospective study of the prevalence of the polycystic ovary syndrome in unselected Caucasian women from Spain. J Clin Endocrinol Metab 85: Azziz R, Woods KS, Reyna R, Key TJ, Knochenhauer ES, et al. (2004) The prevalence and features of the polycystic ovary syndrome in an unselected population. J Clin Endocrinol Metab 89:

34 PKOS tanı İlk olarak Stein ve Leventhal tarafından tanımlandı. Stein IF, Leventhal ML. Amenorrhea associated with bilateral polycystic ovaries. Am J Obstet Gynecol. 1935;29: Son 25 yıldır hiperandrojenizm PCO oligoamenore farklı kombinasyonlarını içeren tanı kriterleri var.

35

36 Rotterdam kriterleri 4 fenotip

37

38 Adolesanlarda PKOS tanısı USG ile overler ½ - 1/3 adolesanda polikistik yapıda, Overler iri, TAUSG ile overleri incelemek zor, Adolesanlarda anovülatuar sikluslar olabilir, Adolesanlarda akne olabilir.

39 Adolesanlarda PKOS tanısı Başka nedenlerle açıklanamayan 1. yaşa göre anormal olan ve 1-2 yıldır süren kanamalar 2. hiperandrojenizm bulguları (orta ağır şiddette akne veya hirsutizm ile yüksek testosteron değerleri)

40 Hangi adolesanı PKOS açısından değerlendirmeliyiz? Şiddetli hirsutizmi olan, Tedaviye dirençli aknesi olan, Sebat eden oligoamenoresi veya şiddetli adet kanamaları olan, Obez, adolesanları değerlendirmeliyiz.

41 Hormon profili

42 AMH AMH; TGF-β (transforming growth factor-β) ailesinin bir üyesi. AMH primer, preantral ve küçük antral foliküllerin granülosa hücrelerinden salgılanır. AMH değeri overdeki antral folikül sayısı ile koreledir. AMH değeri PKOS hastalarında normal kadınlara göre 2-3 kat fazladır.

43 PKOS Tanı - AMH? AMH nın PKOS tanısında yeri olabilir mi? AMH < 0.5 ng / ml azalmış over rezervi IVF te muhtemelen < 3 folikül AMH < 1.0 ng / ml sınırda over rezervi IVF te muhtemelen sınırlı sayıda folikül 3.5 > AMH > 1.0 ng / ml iyi over rezervi AMH > 3.5 ng/ml çok sayıda folikül IVF te OHSS olabilir.

44 PKOS tanısında serum AMH değerinin 35 pmol/l (5 ng/ml) den yüksek olmasının sensitivite ve spesifisitesi polikistik over morfolojisinden daha yüksektir.

45 AMH : 35 pmol/l (5 ng/ml)

46 Testosteron Normal değeri ng/dl Total testesteron = SHBG e bağlı + A bağlı + Serbest T Serbest T ölçümü : Hassas,zahmetli, ısı kontrollü, zaman alıcıdır. Serbest T ölçmek yerine total T ölçmek daha kolay.

47 DHEAS Surrenal glandda yapılır; adrenal hiperandrojeneminin göstergesidir. Hiperprolaktinemide ve PKOS ta artar. PKOS taki orta derecede DHEAS yüksekliği için surrenal patolojileri araştırmaya gerek yoktur. Over süpresyonu ile normale döner.

48 DHEAS normal aralık Ages 18 to 19: 145 to 395 (µg/dl) or 3.92 to (µmol/l) Ages 20 to 29: 65 to 380 µg/dl or 1.75 to µmol/l Ages 30 to 39: 45 to 270 µg/dl or 1.22 to 7.29 µmol/l Ages 40 to 49: 32 to 240 µg/dl or 0.86 to 6.48 µmol/l Ages 50 to 59: 26 to 200 µg/dl or 0.70 to 5.40 µmol/l Ages 60 to 69: 13 to 130 µg/dl or 0.35 to 3.51 µmol/l Ages 69 and older: 17 to 90 µg/dl or 0.46 to 2.43 µmol/l

49 DHEAS

50 17 hidroksi progesteron Klasik olmayan konjenital adrenal hiperplazi? Sabah erken saatlerde verilmesi şart (diurnal ritm). Foliküler fazın başında ölçülmeli; preovülatuar dönemde ve luteal fazda yükseliyor. >200 ng/dl (6.0 nmol/l) anormal. İleri inceleme (ACTH stimülasyon testi).

51 Kortizol Serum kortizolün normal aralığı 5 to 25 mcg/dl. <10 mcg/dl; Cushing olmadığı konusunda yeterli. Cushing Sendromu düşündüren muayene bulgusu varsa veya test anormal ise ileri inceleme.

52 Insulin-like growth factor-i (IGF-I) Akromegali? Büyüme hormonu fazlalığı genelde muayene ile anlaşılır ama akromegali önce PKOS benzeri semptomlarla başlayabilir!

53 PKOS ve diabet PKOS bozulmuş glukoz toleransı ve tip 2 DM ile beraber. Obez, ailede tip 2 DM olan, yaşını aşmış kişilerde 75 gr ogtt öneriliyor. PKOS olanlar 20. gh önce diabet için taranmalı.

54

55 VKİ 25 veya VKİ<25 olsa da ek risk faktörü varsa 2h OGTT (75gr) Bozulmuş glukoz toleransı saptanırsa yıllık tekrar.

56 Meme ve over kanseri için farklı bir takip önerilmiyor. Endometrium kanseri için dikkatli olmalı.

57 Eve götürülecek mesajlar Hem hiperandrojenizm hem hirsutizm röprodüktif dönemde sıklığı %5-10. En sık neden PKOS. PKOS tanısı koymak hem kolay hem zor! Adolesanlarda PKOS tanısı koymak özellikli. AMH nın gelecekte tanıda yeri olabilir. PKOS harici diğer nedenleri ekarte etmek gerekir. PKOS ise uzun dönem riskleri unutma!

58

59 Normalin varyantı? Endokrinolojik sonuçlar?

60 Ötroid, prolaktin düzeyi normal, Ferriman Gallwey skoru <9, adetleri düzenli, ovülasyonun olduğu midluteal progesteron değeri ile kanıtlanmış (midluteal P4 > 6 ng/ml (19 nmol/l)), 68 kişi.

61 T: ng/dl (üst sınır ± 2 st dev 111 ng/dl) SHBG: nmol/l ft: ng/dl DHEAS: µg/ml

62 Adetleri düzenli, Ferriman-Gallwey 4, Tedavi gerektirecek aknesi olmayan, Fertil 53: 21 normal over; 32 overler PCO 99 PKOS hastası

63 Overleri PCO olanların Over hacmi, Serum serbest testosteron düzeyi overleri normal olanlara göre yüksek.

64 Overleri PCO yapıda olan asemptomatik grubun %25 i; adetleri düzenli ve asemptomatik olmalarına rağmen kan tablosuna bakıldığında hiperandrojenemik ve böylece Rotterdam kriterlerine göre PKOS. Bu grubun VKİ, DHEAS değerleri daha yüksek ve SHBG değerleri daha düşük. %53 ü tamamen klinik olarak, laboratuvar değerleri olarak normal. %47 sinde anormal bulgu var.

65

66 Sonuç Düzenli adetleri olan normal sağlıklı kadınlarda da % oranında overlerde polikistik over morfolojisi görülebilir. Bu kadınların ¼ ünde aslında klinik yansıma olmasa da hafif hiperandrojenemi vardır; bu durum Rotterdam kriterlerine göre fenotip 3 PKOS tanısı koydurmaktadır. %53 ü tamamen normaldir; adetler düzenli, hiperandrojenemi yok, overlerin hormon üretimi normal Kalan diğer grup PKOS tanısı almasa da biyokimyasal anormallik sergilemektedir.

67 Sonuç AMH değerleri klinik olarak normal olan ama overleri PCO yapıda olan kadınlarda normalden yüksektir. Bu olgularda KOH yapılacaksa OHSS açısından dikkatli olunmalıdır.

Polikistik Over Sendromu ve Hiperandrojenemi

Polikistik Over Sendromu ve Hiperandrojenemi Polikistik Over Sendromu ve Hiperandrojenemi Ayırıcı Tanı Nasıl Yapılmalı? Prof. Dr. Kürşad Ünlühızarcı Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Kayseri PKOS Tanı Kriterleri NIH 1990

Detaylı

Adolesanlarda Polikistik Over Sendromu tanısında Anti Müllerien Hormon (AMH) ve İnsülin Like Peptit -3 (INSL3) ün tanısal değeri

Adolesanlarda Polikistik Over Sendromu tanısında Anti Müllerien Hormon (AMH) ve İnsülin Like Peptit -3 (INSL3) ün tanısal değeri Adolesanlarda Polikistik Over Sendromu tanısında Anti Müllerien Hormon (AMH) ve İnsülin Like Peptit -3 (INSL3) ün tanısal değeri Ayça Kömürlüoğlu 1, E. Nazlı Gönç 2, Z. Alev Özön 2, Nurgün Kandemir 2,

Detaylı

Doç.Dr. Özlem Evliyaoğlu Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Doç.Dr. Özlem Evliyaoğlu Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Polikistik Over Sendromunda Tanı, Prevelans ve Fenotipler Doç.Dr. Özlem Evliyaoğlu Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Irving Freiler Stein (1887 1976). Michael Leo Leventhal

Detaylı

KADIN İNFERTİLİTESİNDE LABORATUVARIN ROLÜ

KADIN İNFERTİLİTESİNDE LABORATUVARIN ROLÜ KADIN İNFERTİLİTESİNDE LABORATUVARIN ROLÜ OVERYEN REZERV PREMATÜR OVARYEN YETMEZLİK POLİKİSTİK OVER SENDROMU Dr.MURAT ÖKTEM Menstrüel siklusların düzenli olması %95 ovülasyon olduğunu gösterir. Fakat yeterli

Detaylı

Polikistik Over Sendromu ve Anti-Müllerien Hormon (PCOS ve AMH)

Polikistik Over Sendromu ve Anti-Müllerien Hormon (PCOS ve AMH) Polikistik Over Sendromu ve Anti-Müllerien Hormon (PCOS ve AMH) Doç. Dr. Cavidan Gülerman Her yönüyle PCOS Sempozyumu 31 Mart 2013 Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi - İzmir AMH TGF-b ailesinden bir glikoproteindir.

Detaylı

POLİKİSTİK OVER SENDROMUNDA TANI ve FENOTİPLER

POLİKİSTİK OVER SENDROMUNDA TANI ve FENOTİPLER POLİKİSTİK OVER SENDROMUNDA TANI ve FENOTİPLER Öğr. Gör. Uzm. Dr. R Emre OKYAY DEUTF Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Reprodüktif Endokrinoloji ve İnfertilite Bilim Dalı PKOS varlığı paleolitik

Detaylı

Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Am J Obstet Gynecol 1998;179:S101-8 Hakkında bu kadar çok yazı yazılan fakat az şey bilinen başka bir jinekolojik hastalık daha yoktur! TANISAL

Detaylı

Polikistik over sendromlu hastalarda obezitenin klinik, metabolik ve hormonal özellikler üzerine etkisi

Polikistik over sendromlu hastalarda obezitenin klinik, metabolik ve hormonal özellikler üzerine etkisi JCEI / 2014; 5 (4): 567-571 Journal of Clinical and Experimental Investigations doi: 10.5799/ahinjs.01.2014.04.0459 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Polikistik over sendromlu hastalarda obezitenin klinik,

Detaylı

DR.MEHMET MUSA ASLAN TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİMDALI

DR.MEHMET MUSA ASLAN TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİMDALI OVARYEN VENLERİN SELEKTİF KATETERİZASYONU İLE TANI ALAN BİR POSTMENAPOZAL OVARYEN HİPERANDROJENEMİ VAKASI DR.MEHMET MUSA ASLAN TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİMDALI

Detaylı

Prof Dr Ercan M Aygen Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hast. ve Doğum AD, Üreme Endokrinolojisi ve İVF Ünitesi Kayseri

Prof Dr Ercan M Aygen Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hast. ve Doğum AD, Üreme Endokrinolojisi ve İVF Ünitesi Kayseri Hiperandrojenizm & Oral Kontraseptifler Prof Dr Ercan M Aygen Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hast. ve Doğum AD, Üreme Endokrinolojisi ve İVF Ünitesi Kayseri Hiperandrojenizm Hirsutizm akne alopesi

Detaylı

DR. DENİZ CAN ÖZTEKİN T.C.S.B. İZMİR EGE DOGUMEVİ VE KADIN HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ TÜP BEBEK MERKEZİ

DR. DENİZ CAN ÖZTEKİN T.C.S.B. İZMİR EGE DOGUMEVİ VE KADIN HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ TÜP BEBEK MERKEZİ 4 DR. DENİZ CAN ÖZTEKİN T.C.S.B. İZMİR EGE DOGUMEVİ VE KADIN HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ TÜP BEBEK MERKEZİ İnfertilite nedenleri %15 ovulatuar faktorler %30-40 tuboperitoneal faktörler %30-40

Detaylı

OBEZ OLMAYAN POLİKİSTİK OVER SENDROMLU HASTALARDA AİLEDE TİP 2 DİABETES MELLİTUS ÖYKÜSÜNÜN İNSÜLİN DUYARLILIĞI ÜZERİNE ETKİLERİ

OBEZ OLMAYAN POLİKİSTİK OVER SENDROMLU HASTALARDA AİLEDE TİP 2 DİABETES MELLİTUS ÖYKÜSÜNÜN İNSÜLİN DUYARLILIĞI ÜZERİNE ETKİLERİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ENDOKRİNOLOJİ ve METABOLİZMA HASTALIKLARI BİLİM DALI OBEZ OLMAYAN POLİKİSTİK OVER SENDROMLU HASTALARDA AİLEDE TİP 2 DİABETES MELLİTUS ÖYKÜSÜNÜN İNSÜLİN DUYARLILIĞI ÜZERİNE

Detaylı

Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği En İyi Genç Araştırıcı Ödülü-2011

Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği En İyi Genç Araştırıcı Ödülü-2011 Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği En İyi Genç Araştırıcı Ödülü-2011 Dr. Serhat IŞIK 13.10.2011 TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD

Detaylı

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi;

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA-s Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA sülfat böbrek üstü bezi tarafından üretilen zayıf bir erkeklik hormonudur ( androjen ). DHEA- sülfat hem kadın hem erkeklerde üretilir. Kadınlarda

Detaylı

Ovarian Drilling. Prof.Dr. Cem Atabekoğlu Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi

Ovarian Drilling. Prof.Dr. Cem Atabekoğlu Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Ovarian Drilling Prof.Dr. Cem Atabekoğlu Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Tedavi PCOS ta ilk cerrahi tedavi 1935 yılında Stein ve Leventhal tarafından tanımlanmıştır. 1935-1960 arasında tek tedavi

Detaylı

İNFERTİL HASTANIN HORMON DEĞERLENDİRMESİ NASIL YAPILMALIDIR? DOÇ. DR. ERCAN BAŞTU

İNFERTİL HASTANIN HORMON DEĞERLENDİRMESİ NASIL YAPILMALIDIR? DOÇ. DR. ERCAN BAŞTU İNFERTİL HASTANIN HORMON DEĞERLENDİRMESİ NASIL YAPILMALIDIR? DOÇ. DR. ERCAN BAŞTU İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Reprodük>f Endokrinoloji ve İnfer>lite

Detaylı

POLİKİSTİK OVER SENDROMU VE GENİTAL KANSER İLİŞKİSİ

POLİKİSTİK OVER SENDROMU VE GENİTAL KANSER İLİŞKİSİ POLİKİSTİK OVER SENDROMU VE GENİTAL KANSER İLİŞKİSİ Prof. Dr. Fırat ORTAÇ Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD. Jinekolojik Onkoloji Departmanı Polikistik Over Sendromu(PKOS)

Detaylı

Reprodüktif Dönemdeki Kadınlarda

Reprodüktif Dönemdeki Kadınlarda Reprodüktif Dönemdeki Kadınlarda Hirsutizm: Etiyolojik Faktörler, Eşlik Eden Klinik Bulgular ve Hormon Profili Filiz Cebeci, 1 Nahide Onsun, 2 Ayşe Pekdemir Şen, 3 Ayşe Cinkaya, 4 Sermet Akar 5 1 Haydarpaşa

Detaylı

Metabolik Reprodüktif Durum

Metabolik Reprodüktif Durum Metabolik Reprodüktif Durum «İnsülin direnci ve reprodüktif bozukluk» Dr. Okan Bülent YILDIZ Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları BD 53. Ulusal Diyabet Kongresi

Detaylı

Hirsutizm nedeniyle başvuran hastaların tanısal açıdan değerlendirilmesi

Hirsutizm nedeniyle başvuran hastaların tanısal açıdan değerlendirilmesi JCEI / 2014; 5 (1): 69-75 Journal of Clinical and Experimental Investigations doi: 10.5799/ahinjs.01.2014.01.0362 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Hirsutizm nedeniyle başvuran hastaların tanısal açıdan

Detaylı

DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ

DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ Kortizol süpresyon testi; ACTH süpresyon testi; Deksametazon süpresyon testi Hipotalamus ve hipofiz bezinin kortizole cevabını ölçen laboratuar testidir. Kortizol Hipotalamus

Detaylı

Adolesan Polikistik Over Sendromu. Prof. Dr. Murat Sönmezer Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi

Adolesan Polikistik Over Sendromu. Prof. Dr. Murat Sönmezer Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adolesan Polikistik Over Sendromu Prof. Dr. Murat Sönmezer Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Polikistik Over Sendromu Tanısal farklılıklar Tanısal testler Tedavi Polikistik Over Sendromu Reprodüktif çağda

Detaylı

HİPERANDROJENİZM AYIRICI TANI. Prof.Dr.Pelin Öçal İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

HİPERANDROJENİZM AYIRICI TANI. Prof.Dr.Pelin Öçal İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi HİPERANDROJENİZM AYIRICI TANI Prof.Dr.Pelin Öçal İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi HA AYIRICI TANI AMAÇ Hiperandrojeni bulgularının sebebi & tedavisi Malignite riskini belirlemek (Tümörler) Genetik danışma (NKAH)

Detaylı

DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ

DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ Kortizol süpresyon testi; ACTH süpresyon testi; Deksametazon süpresyon testi Hipotalamus ve hipofiz bezinin kortizole cevabını ölçen laboratuar testidir. Kortizol Hipotalamus

Detaylı

Polikistik over sendromu (PKOS) doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık görülen

Polikistik over sendromu (PKOS) doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık görülen DERLEME Hacettepe T p Dergisi 2005; 36:168-174 Polikistik over sendromu Serhan Piflkinpafla 1, Bülent O. Y ld z 2 1 Araştırma Görevlisi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı,

Detaylı

ÖZET SUMMARY. Çalımalar PKOS un konjenital adrenal hiperplazi gibi adrenal androjen üretiminin arttıı durumlarda da oluabileceini

ÖZET SUMMARY. Çalımalar PKOS un konjenital adrenal hiperplazi gibi adrenal androjen üretiminin arttıı durumlarda da oluabileceini Ege Tıp Dergisi 43 ( 3 ) : 159-163, 2004 EGE ÜNVERSTES ENDOKRNOLOJ POLKLNNE HRSUTZM KAYETYLE BAVURAN KADINLARDA GEÇ BALANGIÇLI KONJENTAL ADRENAL HPERPLAZ ORANI THE RATIO OF LATE-ONSET CONGENITAL ADRENAL

Detaylı

Polikistik Over Sendromu (PKOS) ve Anti-Müllerian Hormon (AMH)

Polikistik Over Sendromu (PKOS) ve Anti-Müllerian Hormon (AMH) Polikistik Over Sendromu (PKOS) ve Anti-Müllerian Hormon (AMH) Prof.Dr.Sezai Şahmay İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Üreme Endokrinolojisi ve İnfertilite Bilim Dalı Polikistik

Detaylı

Evaluation of serum omentin, osteoprotegerin and malondialdehyde levels in women with polycystic ovary syndrome: a prospective case-control study

Evaluation of serum omentin, osteoprotegerin and malondialdehyde levels in women with polycystic ovary syndrome: a prospective case-control study Cukurova Medical Journal Cukurova Med J 2016;41(1):1-7 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DERGİSİ DOI: 10.17826/cutf.147385 ARAŞTIRMA/RESEARCH Polikistik over sendromlu kadınlarda serum omentin, osteoprotegerin

Detaylı

POLİKİSTİK OVER SENDROMU

POLİKİSTİK OVER SENDROMU POLİKİSTİK OVER SENDROMU Polikistik Over Hastalığı; PCOS; Stein Leventhal Sendromu; Polifolliküler Over; Hiperandrojenik Anovulasyon; Polikistik over sendromu kronik endokrin bir hastalıktır, kadınlarda

Detaylı

ANTİMÜLLERİAN HORMON (AMH)

ANTİMÜLLERİAN HORMON (AMH) ANTİMÜLLERİAN HORMON (AMH) Menopoz durumunun değerlendirilmesi İnfertilite açısından over rezervinin değerlendirilmesi Yardımcı üreme teknikleri / IVF uygulamalarında over cevabının değerlendirilmesi Prematür

Detaylı

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması;

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; AMENORE Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; Genç kızlarda menstruasyon 9 ila 18 yaş arasında başlar. 12 yaş averaj yaşıdır ve birçoğu bu yaşta başlar. Adetin olmamasına

Detaylı

PCOS nun Uzun Dönem Sağlık Etkileri

PCOS nun Uzun Dönem Sağlık Etkileri PCOS nun Uzun Dönem Sağlık Etkileri Prof. Dr. Cavidan Gülerman Zekai Tahir Burak Kadın Hastalıkları EAH - Ankara PCOS un Uzun Dönem Sağlık Etkileri PCOS, reprodüktif çağın ötesinde; " İnsülin rezistansı

Detaylı

Anti-Müllerian Hormon (AMH) ölçümünün klinik uygulamaları

Anti-Müllerian Hormon (AMH) ölçümünün klinik uygulamaları Anti-Müllerian Hormon (AMH) ölçümünün klinik uygulamaları Prof.Dr.Sezai Şahmay İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Üreme Endokrinolojisi ve İnfertilite Bilim Dalı AMH, transforming

Detaylı

PCO ve Jinekolojik Kanser ilişkisi. Prof. Dr. Aydın Özsaran Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı

PCO ve Jinekolojik Kanser ilişkisi. Prof. Dr. Aydın Özsaran Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı PCO ve Jinekolojik Kanser ilişkisi Prof. Dr. Aydın Özsaran Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Jinekolojik Kanserler Hormonlarla ilişkili olanlar Endometrium Ca Meme

Detaylı

HİRŞUTİZM AYIRICI TANISI

HİRŞUTİZM AYIRICI TANISI HİRŞUTİZM AYIRICI TANISI Prof Dr Dilek Gogas Yavuz Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma hastalıkları BD Hirsutizm - Hipertrikoz Hipertirokoz : Androjen etkisinde olmayan bölgelerde

Detaylı

Polikistik Over Sendromu tanısında Anti-Müllerian Hormon

Polikistik Over Sendromu tanısında Anti-Müllerian Hormon Polikistik Over Sendromu tanısında Anti-Müllerian Hormon Prof.Dr.Sezai Şahmay İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Üreme Endokrinolojisi ve İnfertilite Bilim Dalı www.sahmay.com

Detaylı

Polikistik Over Sendromu

Polikistik Over Sendromu DERLEME Polikistik Over Sendromu Sezai ŞAHMAY, a Nil ATAKUL b a Kadın Hastalıkları ve Doğum AD, Reprodüktif Endokrinoloji BD, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, b Kadın Hastalıkları ve Doğum

Detaylı

TESTOSTERON (TOTAL) Klinik Laboratuvar Testleri

TESTOSTERON (TOTAL) Klinik Laboratuvar Testleri TESTOSTERON (TOTAL) Kullanım amacı: Erkeklerde ve kadınlarda farklı kullanım amaçları vardır. Erkeklerde en çok, libido kaybı, erektil fonksiyon bozukluğu, jinekomasti, osteoporoz ve infertilite gibi belirti

Detaylı

İnsulin Duyarlılaştırıcı İlaçlar Metformin ve Roziglitazonun Polikistik Over Sendromunda Etkinliklerinin Karşılaştırılması

İnsulin Duyarlılaştırıcı İlaçlar Metformin ve Roziglitazonun Polikistik Over Sendromunda Etkinliklerinin Karşılaştırılması DAHİLİ BİLİMLER / MEDICAL SCIENCES Araştırma Makalesi / Research Article Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası 2008, 61(2) İnsulin Duyarlılaştırıcı İlaçlar Metformin ve Roziglitazonun Polikistik Over

Detaylı

Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Dersin Amacı KAH patogenezinin öğrenilmesi KAH lı hastaların klinik ve laboratuar bulgularının

Detaylı

İzmir Tepecik Training and Research Hospital, Department of Obstetrics and Gynecology, Izmir, Turkey

İzmir Tepecik Training and Research Hospital, Department of Obstetrics and Gynecology, Izmir, Turkey 148 Özgün Araştırma Original Article Jinekoloji - Obstetrik ve Neonatoloji Tı Dergisi The Journal of Gynecology - Obstetrics and Neonatology Polikistik Over Sendromunda Over Hacminin İnsülin Direncini

Detaylı

T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI

T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI POLİKİSTİK OVER SENDROM LU HASTALARDA OMENTİN VE OSTEOPROTEGERİN DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ UZMANLIK TEZİ DR. MURAT LEVENT

Detaylı

Doç. Dr. M. Coşan Terek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı

Doç. Dr. M. Coşan Terek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Doç. Dr. M. Coşan Terek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Polikistik over sendromu PKOS kadınlar için uzun dönem ciddi sağlık sorunları oluşturan sık görülen bir

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJESİ KESİN RAPORU. Proje Başlığı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJESİ KESİN RAPORU. Proje Başlığı TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJESİ KESİN RAPORU Proje Başlığı Polikistik over sendromunda subklinik otonomik glukokortikoid hipersekresyonunun araştırılması Proje Yürütücüsü

Detaylı

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi;

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA-s Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA sülfat böbrek üstü bezi tarafından üretilen zayıf bir erkeklik hormonudur ( androjen ). DHEA- sülfat hem kadın hem erkeklerde üretilir. Kadınlarda

Detaylı

Konjenital adrenal hiperplazi. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Konjenital adrenal hiperplazi. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Dersin Amacı KAH patogenezinin öğrenilmesi KAH lı hastaların klinik ve laboratuar bulgularının

Detaylı

AROMATAZ İNHİBİTÖRLERİNİN TEK BAŞINA VEYA GONADOTROPİNLERLE KULLANILMASI

AROMATAZ İNHİBİTÖRLERİNİN TEK BAŞINA VEYA GONADOTROPİNLERLE KULLANILMASI AROMATAZ İNHİBİTÖRLERİNİN TEK BAŞINA VEYA GONADOTROPİNLERLE KULLANILMASI Dr. Koray ELTER EUROFERTIL Tüp Bebek Merkezi Androstenedion Estron AROMATAZ Testosteron Hız Belirleyici Estradiol Basamak Overlerin

Detaylı

PCOS Ve JİNEKOLOJİK KANSERLER

PCOS Ve JİNEKOLOJİK KANSERLER PCOS Ve JİNEKOLOJİK KANSERLER Prof. Dr. ÇETİN ÇELİK SELÇUK ÜNİVERSİTESİ SELÇUKLU TIP FAKÜLTESİ KADIN HAST VE DOĞUM AD KONYA PCOS PCOS kadınların %5-10 etkiler Yaygın bir endokrin bozukluktur Klinik olarak

Detaylı

Prof. Dr. M. Sait Yücebilgin Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD

Prof. Dr. M. Sait Yücebilgin Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Prof. Dr. M. Sait Yücebilgin Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Semen analizi Ovülasyon değerlendirilmesi HSG vardır. Endike ise; Over rezervi tayini Laparoskopi söz konusudur.

Detaylı

PCOS da OVÜLASYON İNDÜKSİYONU. Prof. Dr. Erbil Doğan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi TJOD İZMİR Kasım 2012

PCOS da OVÜLASYON İNDÜKSİYONU. Prof. Dr. Erbil Doğan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi TJOD İZMİR Kasım 2012 PCOS da OVÜLASYON İNDÜKSİYONU Prof. Dr. Erbil Doğan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi TJOD İZMİR Kasım 2012 PCOS açıklanamayan hiperandrojenik kronik anovülasyonla seyreden heterojen bir hastalıktır.

Detaylı

Polikistik over sendromu olan kadınlarda, cerrahi veya Yardımcı Üreme. Teknikleri ile kanıta dayalı infertilite tedavisi

Polikistik over sendromu olan kadınlarda, cerrahi veya Yardımcı Üreme. Teknikleri ile kanıta dayalı infertilite tedavisi Polikistik over sendromu olan kadınlarda, cerrahi veya Yardımcı Üreme Teknikleri ile kanıta dayalı infertilite tedavisi Polikistik over sendromu (PKOS), 1930 yılında wedge rezeksiyonun tariflenmesinden

Detaylı

Polikistik Over Sendromlu Hastalarda nsülin Direnci ile Klinik ve Laboratuvar Bulgular Aras ndaki liflki

Polikistik Over Sendromlu Hastalarda nsülin Direnci ile Klinik ve Laboratuvar Bulgular Aras ndaki liflki CLINICAL STUDY Polikistik Over Sendromlu Hastalarda nsülin Direnci ile Klinik ve Laboratuvar Bulgular Aras ndaki liflki Raed SHARAF, Halil SAYGILI, Altay KARTAL Department of Gynecology and Obsteristics,

Detaylı

T.C HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI POLİKİSTİK OVER SENDROMUNUN UZUN DÖNEM KARDİYOMETABOLİK SONUÇLARI

T.C HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI POLİKİSTİK OVER SENDROMUNUN UZUN DÖNEM KARDİYOMETABOLİK SONUÇLARI T.C HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI POLİKİSTİK OVER SENDROMUNUN UZUN DÖNEM KARDİYOMETABOLİK SONUÇLARI Dr. Özlem DOĞAN UZMANLIK TEZİ TEZ DANIŞMANI Prof. Dr. Okan Bülent

Detaylı

Anti-Müllerian Hormon (AMH) ölçümünün klinik uygulamaları

Anti-Müllerian Hormon (AMH) ölçümünün klinik uygulamaları Anti-Müllerian Hormon (AMH) ölçümünün klinik uygulamaları Prof.Dr.Sezai Şahmay İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Üreme Endokrinolojisi ve İnfertilite Bilim Dalı AMH, transforming

Detaylı

TÜRKĐYE CUMHURĐYETĐ A KARA Ü ĐVERSĐTESĐ TIP FAKÜLTESĐ POLĐKĐSTĐK OVER SE DROMU DA SUBKLĐ ĐK OTO OMĐK GLUKOKORTĐKOĐD HĐPERSEKRESYO U U ARAŞTIRILMASI

TÜRKĐYE CUMHURĐYETĐ A KARA Ü ĐVERSĐTESĐ TIP FAKÜLTESĐ POLĐKĐSTĐK OVER SE DROMU DA SUBKLĐ ĐK OTO OMĐK GLUKOKORTĐKOĐD HĐPERSEKRESYO U U ARAŞTIRILMASI TÜRKĐYE CUMHURĐYETĐ A KARA Ü ĐVERSĐTESĐ TIP FAKÜLTESĐ POLĐKĐSTĐK OVER SE DROMU DA SUBKLĐ ĐK OTO OMĐK GLUKOKORTĐKOĐD HĐPERSEKRESYO U U ARAŞTIRILMASI Dr. Esra TUTAL ĐÇ HASTALIKLARI A ABĐLĐM DALI TIPTA UZMA

Detaylı

Çocuk ve Adolesanlarda Hiperandrojenizm

Çocuk ve Adolesanlarda Hiperandrojenizm İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Adolesan Sağlığı Sempozyum Dizisi No: 43 Mart 2005; s. 169-178 Çocuk ve Adolesanlarda Hiperandrojenizm Dr. Müge Gökçe, Prof. Dr. Feyza Darendeliler

Detaylı

AMH; Over Rezerv Testleri İçinde Yeri Farklı mı?

AMH; Over Rezerv Testleri İçinde Yeri Farklı mı? AMH; Over Rezerv Testleri İçinde Yeri Farklı mı? Prof.Dr. Rifat H. GÜRSOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D Üreme Endokrinolojisi ve İnferKlite Bilim Dalı Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY

Detaylı

Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim

Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Dalı Başkanı www.jinekolojik.org www.sahmay.com SŞ Gebeliği

Detaylı

A ndrojenler, steroid yap da hormonlar olup, bafll ca. Adolesanlarda hiperandrojenizm. Derleme. Hiperandrojenizm Nedenleri

A ndrojenler, steroid yap da hormonlar olup, bafll ca. Adolesanlarda hiperandrojenizm. Derleme. Hiperandrojenizm Nedenleri Review doi:10.2399/tahd.12.s048 Türk Aile Hek Derg 2012;16(Suppl):S48-S52 TAHUD 2012 Adolesanlarda hiperandrojenizm Hyperandrogenism in adolescents Leyla Ak n 1 Özet Summary Hiperandrojenizm, k zlarda

Detaylı

Cinsel Kimlik Bozuklukları

Cinsel Kimlik Bozuklukları Endokrinolog Gözü ile Cinsel Kimlik Bozuklukları Dr. Kürşad Ünlühızarcı Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Cinsel Kimlik Bozukluğu (Transseksüalite) Bir kişinin normal seksuel

Detaylı

GENEL SORU ÇÖZÜMÜ ENDOKRİN SİSTEM

GENEL SORU ÇÖZÜMÜ ENDOKRİN SİSTEM GENEL SORU ÇÖZÜMÜ ENDOKRİN SİSTEM 1) Aşağıdaki hormonlardan hangisi uterusun büyümesinde doğrudan etkilidir? A) LH B) Androjen C) Östrojen Progesteron D) FUH Büyüme hormonu E) Prolaktin - Testosteron 2)

Detaylı

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması;

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; AMENORE Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; Genç kızlarda menstruasyon 9 ila 18 yaş arasında başlar. 12 yaş averaj yaşıdır ve birçoğu bu yaşta başlar. Adetin olmamasına

Detaylı

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması;

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; AMENORE Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; Genç kızlarda menstruasyon 9 ila 18 yaş arasında başlar. 12 yaş averaj yaşıdır ve birçoğu bu yaşta başlar. Adetin olmamasına

Detaylı

ROTTERDAM, AES VE NATIONAL INSTITUTES OF HEALTH KRİTERLERİNE UYAN PKOS LU HASTALARIN BİYOKİMYASAL DEĞERLERİNİN VE İNSÜLİN DİRENCİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

ROTTERDAM, AES VE NATIONAL INSTITUTES OF HEALTH KRİTERLERİNE UYAN PKOS LU HASTALARIN BİYOKİMYASAL DEĞERLERİNİN VE İNSÜLİN DİRENCİNİN KARŞILAŞTIRILMASI T.C. İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ROTTERDAM, AES VE NATIONAL INSTITUTES OF HEALTH KRİTERLERİNE UYAN PKOS LU HASTALARIN BİYOKİMYASAL DEĞERLERİNİN VE İNSÜLİN DİRENCİNİN KARŞILAŞTIRILMASI UZMANLIK TEZİ

Detaylı

POLİKİSTİK OVER SENROMLU İNFERTİL HASTALARDA OVULASYON İNDÜKSİYONUNDA METFORMİN VE KLOMİFEN SİTRATIN KARŞILAŞTIRILMASI

POLİKİSTİK OVER SENROMLU İNFERTİL HASTALARDA OVULASYON İNDÜKSİYONUNDA METFORMİN VE KLOMİFEN SİTRATIN KARŞILAŞTIRILMASI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİ KLİNİK ŞEFİ OP.DR. AHMET ÇETİN POLİKİSTİK OVER SENROMLU İNFERTİL HASTALARDA OVULASYON İNDÜKSİYONUNDA METFORMİN

Detaylı

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi;

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA-s Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA sülfat böbrek üstü bezi tarafından üretilen zayıf bir erkeklik hormonudur ( androjen ). DHEA- sülfat hem kadın hem erkeklerde üretilir. Kadınlarda

Detaylı

T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI

T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI POLİKİSTİK OVER SENDROM LU HASTALARDA PANCREATİC DERİVED FACTOR (PANDER veya FAM3B) VE MALONDİALDEHİT (MDA) DÜZEYLERİNİN

Detaylı

Dr. İhsan ESEN. Çocuk Endokrinolojisi

Dr. İhsan ESEN. Çocuk Endokrinolojisi Cushing Sendromu Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Harvey Williams Cushing Doğum Ölüm Eğitim Meslek 08 Nisan 1869 Cleveland, Ohio 7 Ekim1939 (70 yaşında) New Haven, Connecticut,

Detaylı

PCOS ve GEBELİK KOMPLİKASYONLARI. Prof. Dr. Nazan Başak Yıldırım Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D.

PCOS ve GEBELİK KOMPLİKASYONLARI. Prof. Dr. Nazan Başak Yıldırım Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. PCOS ve GEBELİK KOMPLİKASYONLARI Prof. Dr. Nazan Başak Yıldırım Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. PCOS hiperandrojenism, anovulasyon, overde polikistik görünüm Obezite

Detaylı

Polikistik Over Sendromlu Hastalarda Öglisemik İnsülin Klemp Testi İle Apelin Ve Ghrelin Düzeyleri Arasındaki İlişki

Polikistik Over Sendromlu Hastalarda Öglisemik İnsülin Klemp Testi İle Apelin Ve Ghrelin Düzeyleri Arasındaki İlişki Polikistik Over Sendromlu Hastalarda Öglisemik İnsülin Klemp Testi İle Apelin Ve Ghrelin Düzeyleri Arasındaki İlişki SERKAN BORAZAN 1, MUSTAFA ÜNÜBOL 2, MUKADDER SERTER 3, İMRAN KURT ÖMÜRLÜ 4, GÖKHAN SARGIN

Detaylı

ĠKĠNCĠL AMENOREYE JĠNEKOLOG GÖZÜYLE YAKLAġIM. Doç. Dr Gürkan BOZDAĞ Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum AD, ANKARA

ĠKĠNCĠL AMENOREYE JĠNEKOLOG GÖZÜYLE YAKLAġIM. Doç. Dr Gürkan BOZDAĞ Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum AD, ANKARA ĠKĠNCĠL AMENOREYE JĠNEKOLOG GÖZÜYLE YAKLAġIM Doç. Dr Gürkan BOZDAĞ Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum AD, ANKARA 2 Tanım BĠRĠNCĠL AMENORE 13 yaģ kadar adet olmaması 15 yaģ

Detaylı

Endokrin Testler Cep K lavuzu

Endokrin Testler Cep K lavuzu Deomed Medikal Yay nc l k Endokrin Testler Cep K lavuzu Prof. Dr. fiazi mamo lu Prof. Dr. Canan Özyard mc Ersoy Uzm. Dr. Sinem K y c Uzm. Dr. Metin Güçlü Uzm. Dr. Özen Öz Gül Uzm. Dr. Soner Cander Uzm.

Detaylı

Birinci Basamak Ovulasyon İndüksiyonu. Prof Dr. Ahmet Zeki Işık İzmir Medikalpark Hastanesi Tüp Bebek Ünitesi

Birinci Basamak Ovulasyon İndüksiyonu. Prof Dr. Ahmet Zeki Işık İzmir Medikalpark Hastanesi Tüp Bebek Ünitesi Birinci Basamak Ovulasyon İndüksiyonu Prof Dr. Ahmet Zeki Işık İzmir Medikalpark Hastanesi Tüp Bebek Ünitesi Anovulatuar hastalar İnfertilite şikayetiyle başvuran çiftlerin %20 sinde anovulasyon mevcuttur.

Detaylı

Polikistik Over Sendromlu Kişilerde Antimülleriyan Hormon, Gonadotropin ve Testesteron Seviyelerindeki Değişimler

Polikistik Over Sendromlu Kişilerde Antimülleriyan Hormon, Gonadotropin ve Testesteron Seviyelerindeki Değişimler ARAŞTIRMA Polikistik Over Sendromu T A D Polikistik Over Sendromlu Kişilerde Antimülleriyan Hormon, Gonadotropin ve Testesteron Seviyelerindeki Değişimler Antimullerian hormone, Gonadhotrophine and Testesterone

Detaylı

PREDİYABET EPİDEMİYOLOJİ VE TANISI. Prof. Dr. Engin GÜNEY

PREDİYABET EPİDEMİYOLOJİ VE TANISI. Prof. Dr. Engin GÜNEY PREDİYABET EPİDEMİYOLOJİ VE TANISI Prof. Dr. Engin GÜNEY Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı DİABETES MELLİTUS 415 milyon erişkinde diyabet var.

Detaylı

PCOS un Uzun Dönem Yaşam Problemleri Doç. Dr. F. Suat DEDE

PCOS un Uzun Dönem Yaşam Problemleri Doç. Dr. F. Suat DEDE PCOS un Uzun Dönem Yaşam Problemleri Doç. Dr. F. Suat DEDE Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları EAH PCOS PCOS? PCOS ve Kardiyovasküler Hastalıklar PCOS ve Kardiyovasküler Hastalıklar PCOS kardiyovasküler

Detaylı

POL K ST K OVER SENDROM LU KADINLARDA NSUL N REZ STANSI BOZULMU ORAL GLUKOZ TEST VE D ABETES MELL TUS SIKLI I; 235 HASTANIN ANAL Z

POL K ST K OVER SENDROM LU KADINLARDA NSUL N REZ STANSI BOZULMU ORAL GLUKOZ TEST VE D ABETES MELL TUS SIKLI I; 235 HASTANIN ANAL Z POL K ST K OVER SENDROM LU KADINLARDA NSUL N REZ STANSI BOZULMU ORAL GLUKOZ TEST VE D ABETES MELL TUS SIKLI I; 235 HASTANIN ANAL Z Halil Tayfun BA I 1, Servet HACIVEL O LU 1, Bülent HAYDARDEDEO LU 1, Erhan

Detaylı

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir.

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir. TİROİD HORMON SENTEZİ Dishormonogenezis Hasta ötroid? Şiddetli açlıkta, kronik hastalıkta, akut hastalıkta, cerrahi esnasında ve sonrasında T4--- T3 azalır Propiltiourasil, kortikosteroid, amiodaron propnalol

Detaylı

Vücut yağ dokusunun aşırı artışı olarak tanımlanır. Ülkemizde okul çağındaki çocuk ve adolesanlarında obezite oranı % 6-15 dolaylarındadır.

Vücut yağ dokusunun aşırı artışı olarak tanımlanır. Ülkemizde okul çağındaki çocuk ve adolesanlarında obezite oranı % 6-15 dolaylarındadır. Vücut yağ dokusunun aşırı artışı olarak tanımlanır. Ülkemizde okul çağındaki çocuk ve adolesanlarında obezite oranı % 6-15 dolaylarındadır. Olguların çok büyük bir bölümünde ise obezitenin altında yatan

Detaylı

Polikistik Over Sendromu ve Kardiovasküler Hastalık Risk İlişkisi

Polikistik Over Sendromu ve Kardiovasküler Hastalık Risk İlişkisi Derleme Review DOI: 10.4274/Tjem.2071 33 Polycystic Ovary Syndrome and the Relationship of Cardiovascular Disease Risk Evrim Çakır, Erman Çakal*, Mustafa Özbek*, Mustafa Şahin**, Tuncay Delibaşı* Amasya

Detaylı

HİPOGONADOTROPİK HİPOGONADİZMDE ÜREME TEDAVİSİ VE SONRASINDAKİ SÜREÇ. Önemli Not : Bu yazı bilgilendirme ve yol gösterme amaçlıdır.

HİPOGONADOTROPİK HİPOGONADİZMDE ÜREME TEDAVİSİ VE SONRASINDAKİ SÜREÇ. Önemli Not : Bu yazı bilgilendirme ve yol gösterme amaçlıdır. HİPOGONADOTROPİK HİPOGONADİZMDE ÜREME TEDAVİSİ VE SONRASINDAKİ SÜREÇ Önei Not : Bu yazı bilgilendirme ve yol gösterme amaçlıdır. Saygılarıa... Uğur AYDOĞAN - Gazi Üniversitesi ugur@hipogonadizm.org ugur.aydogan@gazi.edu.tr

Detaylı

Polikistik over sendromunda ovulasyon indüksiyonu

Polikistik over sendromunda ovulasyon indüksiyonu JCEI / 2014; 5 (4): 626-631 Journal of Clinical and Experimental Investigations doi: 10.5799/ahinjs.01.2014.04.0474 DERLEME / REVIEW ARTICLE Polikistik over sendromunda ovulasyon indüksiyonu Ovulation

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Ali DUMAN Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp A. D.

Yrd. Doç. Dr. Ali DUMAN Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp A. D. Yrd. Doç. Dr. Ali DUMAN Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp A. D. Sunu Planı Tanım ve Epidemiyoloji Adrenal bez anatomi ve fizyolojisi Etiyoloji Klinik Tanı Tedavi Tanım ve Epidemiyoloji

Detaylı

Olgu EKTOPİK GEBELİK. Soru 1. Tanım. Soru 3. Soru 2. 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce

Olgu EKTOPİK GEBELİK. Soru 1. Tanım. Soru 3. Soru 2. 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce Olgu EKTOPİK GEBELİK Dr. Mutlu Kartal AÜTF Acil Tıp AD Nisan 2010 23 yaşında bayan hasta pelvik ağrı yakınmasıyla geliyor. 5 gündür ağrısı var, SAT 1,5 ay önce Gebelik olabilir, vajinal spotting kanama

Detaylı

Prof Dr Bülent GÜLEKLİ Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi

Prof Dr Bülent GÜLEKLİ Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Üreme Tıbbı Derneği ve TJOD Ankara Şubesi Ortak Eğitim Toplantısı HER YÖNÜYLE PCOS 24 Şubat 2013 Prof Dr Bülent GÜLEKLİ Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY DR.SADİ KONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİ KLİNİK ŞEFİ DOÇ. DR.

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY DR.SADİ KONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİ KLİNİK ŞEFİ DOÇ. DR. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY DR.SADİ KONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM KLİNİĞİ KLİNİK ŞEFİ DOÇ. DR. KADİR SAVAN POLİKİSTİK OVER SENDROMLU ADOLESANLARDA SERUM ADİPONEKTİN

Detaylı

İnsidental kanser. Dr. Ali İlker Filiz Haydarpaşa Sultan Abdülhamid Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği

İnsidental kanser. Dr. Ali İlker Filiz Haydarpaşa Sultan Abdülhamid Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği İnsidental kanser Dr. Ali İlker Filiz Haydarpaşa Sultan Abdülhamid Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği Tanım Preoperatif tanı yöntemleriyle saptanamayan, ancak benign hastalıklar nedeniyle

Detaylı

Endokrin farmakoloji 1 (hipofiz hormonları, tiroid hormonları, adrenal korteks hormonları) Prof. Dr. Öner Süzer

Endokrin farmakoloji 1 (hipofiz hormonları, tiroid hormonları, adrenal korteks hormonları) Prof. Dr. Öner Süzer Endokrin farmakoloji 1 (hipofiz hormonları, tiroid hormonları, adrenal korteks hormonları) Prof. Dr. Öner Süzer www.onersuzer.com 2 1 3 4 2 Hipotalamus ve hipofiz Metabolizma, gelişme ve üreme gibi vücut

Detaylı

PCOS ve İnsülin Duyarlaştırıcılar

PCOS ve İnsülin Duyarlaştırıcılar PCOS ve İnsülin Duyarlaştırıcılar Doç. Dr. Cavidan Gülerman Zekai Tahir Burak Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Her yönüyle PCOS 24 Şubat 2013 İnsülin Rezistansının Önlenmesinde Farmakolojik

Detaylı

Polikistik over sendromu ve moleküler yaklaşımlar

Polikistik over sendromu ve moleküler yaklaşımlar Derleme/Review Makale Dili Türkçe /Article Language Turkish Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi Polikistik over sendromu ve moleküler yaklaşımlar Polycystic ovary syndrome and molecular approaches

Detaylı

GONADOTROPİNLERLE OVULASYON İNDÜKSİYONU: KRİTİK NOKTALAR

GONADOTROPİNLERLE OVULASYON İNDÜKSİYONU: KRİTİK NOKTALAR GONADOTROPİNLERLE OVULASYON İNDÜKSİYONU: KRİTİK NOKTALAR III. ÜREME TIBBI ve CERRAHİSİ DERNEĞİ İnfertilite Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar Dr.Gamze S. ÇAĞLAR Ufuk Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum

Detaylı

Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir.

Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir. Hastalarda insulin direncini ölçmek klinik pratiğimizde tanı koymak ve tedaviyi yönlendirmek açısından yararlı ve önemlidir. Dr. Sibel Güldiken Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma

Detaylı

Gestasyonel Diyabet (GDM)

Gestasyonel Diyabet (GDM) Gestasyonel Diyabet (GDM) Tanım, Sıklık Gebelikte ortaya çıkan veya ilk defa tespit edilen glikoz intoleransı olarak tanımlanmaktadır (WHO 2012; ACOG, 2013). Aşikar diyabet kriterlerini içermeyen ve gebeliğin

Detaylı

T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI

T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI T.C. PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI POLİKİSTİK OVER SENDROM LU HASTALARDA ADROPİN VE LİPOKALİN DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ UZMANLIK TEZİ DR. SONER GÖK DANIŞMAN

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

11. SINIF KONU ANLATIMI 29 ENDOKRİN SİSTEM 4 BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZLER)

11. SINIF KONU ANLATIMI 29 ENDOKRİN SİSTEM 4 BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZLER) 11. SINIF KONU ANLATIMI 29 ENDOKRİN SİSTEM 4 BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZLER) BÖBREK ÜSTÜ BEZLERİ (ADRENAL BEZ) Her bir böbreğin üst kısmında bulunan endokrin bezdir. Böbrekler ile doğrudan bir bağlantısı

Detaylı

Adolesanda Polikistik Over Sendromu

Adolesanda Polikistik Over Sendromu Derleme www.firattipdergisi.com Adolesanda Polikistik Over Sendromu Levent ŞAHİN a1, Banu KUMBAK AYGÜN 2 1 Anadolu Hastanesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniği, Antalya, Türkiye 2 Fırat Üniversitesi,

Detaylı

Adneksiyel Kitlelerde Maligniteyi Predikte Eden Faktörler

Adneksiyel Kitlelerde Maligniteyi Predikte Eden Faktörler Adneksiyel Kitlelerde Maligniteyi Predikte Eden Faktörler Dr. M. Murat Naki Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi BD Epidemiyoloji ABD de 300

Detaylı

Ýdiopatik Hiperandrojenemili Hastalarda Metabolik Parametrelerin Deðerlendirilmesi

Ýdiopatik Hiperandrojenemili Hastalarda Metabolik Parametrelerin Deðerlendirilmesi ARAÞTIRMALAR (Research Reports) Ýdiopatik Hiperandrojenemili Hastalarda Metabolik Parametrelerin Deðerlendirilmesi Investigation of metabolic parameters in patients with idiopathic hyperandrogenemia Mehmet

Detaylı

OVER REZERVİ. Yrd. Doç. Dr. Şafak OLGAN AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ. (07 Mart 2016)

OVER REZERVİ. Yrd. Doç. Dr. Şafak OLGAN AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ. (07 Mart 2016) OVER REZERVİ Yrd. Doç. Dr. Şafak OLGAN AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ (07 Mart 2016) 1 Over rezervinin yapı taşları nelerdir? Over yaşlanması nedir, her kadında aynı hızda mıdır? Over rezervini ve

Detaylı